Vous êtes sur la page 1sur 515
Salvien (0390?-0484?). Salviani Massiliensis praesbyteri, Arnobii junioris, Mamerti Claudiani, S. Patricii, Hybernorum
Salvien (0390?-0484?). Salviani Massiliensis praesbyteri, Arnobii junioris, Mamerti Claudiani, S. Patricii, Hybernorum

Salvien (0390?-0484?). Salviani Massiliensis praesbyteri, Arnobii junioris, Mamerti Claudiani, S. Patricii, Hybernorum apostoli, necnon aliorum aliquot scriptorum Opera omnia,

juxta memoratissimas editiones Stephani Baluzii, Margarini de La Bign

1847.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :

*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source. *La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits élaborés ou de fourniture de service.

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans l'autorisation préalable du titulaire des droits.

*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque

municipale de

(ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.

PATROtiOGLE

GURSUS

COMPLETUS

SIVE

BIBLIOTHECA CNIVERSALIS, INTEGRA, UNIFORMIS, COMMODA, OE€ONOMICA,

OMNIHM SS. PATRCM,

BOCTORHM

AB

^VO

APOSTOLICO

RECUSIO

SCRIPTORDMQUE

<JUI

AD INNOCENTII

FLORTJERUNT;

CHRONOLOGICA

ECCLESIASTICORM

ITI TEMPORA

-

OMNIUM QU^: EXSTITERE MONUMENTORUMCATHOLICJETRADITJONISPER DUODECIMPRIORA ECCLESLE SiECULA,

JUXTAEDITIONESACCURATISSJMAS INTERSE CUMQUENONNULLlSCODICIBUSMANUSCRIPTISCOLLATAS,

'

,

PERQUAMDILIGENTERCASTIGATA",

"

DISSERTATIONIBUS,COMMENTARHSLECTIONIBUSQUEVARIANTIBUSCONTINENTERILLUSTRATA;

OMXIBUSOPERIBUSPOSTAMPLISSIMASEDITIONESQU^ETRIBUSNOVISSIMISS^CULISDEBENTURABSOLUTAS

DETECTIS, AUCTA ; INDICIBUSPARTICULABIBUSANALYTICIS,SINGULOSSIVETOMOS,SIVEAUCTORESALICUJUSMOMENTI

SUBSEQUENTIBUS, DONATA ;

CArlTIILISVNTRAIPSUMTEXTUMRITE DISPOSITIS, NECNONET TITULISSINGULARUMPAGINARUMMARGINEMSUPERIOHEM

DISTINGUENTIBUSSUBJECTAMQUEMATERIAM SIGNIFICANTIBUS,ADORNATA;

OPERIBIJSCUMDUBIISTUM APOCRVPHIS,ALIQUAVEROAUCTORITATE1NORDINEADTRADITIONEM

ECCLESU.ST1CAMPOLLENTIBUS,AMPLIFICATA;

DUOBUSINDICIBUSGENERALIBUSLOCUPLETATA: ALTEROSCILICET RERUM, QUOCONSULTO,QUIDQUIB

UNUSQUISQUE

PATRUMIN QUODLIBETTIIEMASCRIPSERITUNOINTUITII CONSPICIATUR;JAI.TERO

SACR^E, EX QUOLECTORICOMPEBIRESIT OBVJUMQUINAMPATRES

SCRIPTURJE

ET IN QUIBUSOPERUMSUORUMLOCISSINGULOSSINGUl.ORUMLIBRORUM

SCRIPTURjETEXTUS COMMENTATI_SINT.

SI

EBITIOACCURATISSIMA, CjETERISQUEOMNIBUSFACILEANTEFONENDA

, PERPENDANTUR: CHARACTEHUMNITIDITAS

CJIAnTJEQUALITAS,INTEGRITASTEXTUS,-PERFJ5CTIOCORRECTIONIS,OPEBUMBECUSOBUMTUMVARIETAS

TUMNUMERUS,FORMAVOLIIMINUMPERQUAMCOMMODASIBIQUEIS

TOTOOPEBISDECURSUCGNSTANTER

SIMILIS, PRETHEXIGUITAS,PRJESERTIMQUETSTACOLLECTIO,UNA,METHODICAETcilRONOLOGICA, -*-"*»-.

SEXCENTORUMFRAGMENTORUMOPUSCULORUMQUEHACTENUSHIC 1LI.ICSPARSORUM,

rhlMUMAUTEMIN NmTRA^lliBLIOTJIECA,EX OPERIBUSAD

OMNES JETATES,

J.OCOS, I.INGUASFORMASQUEPERT5NENTIBUS,COADUNATORUM.

'

/

/'•^/ /^ -.J=>? /#T).

SERIES

PRIMA,

IN QUA PRODEUNTPATRES,DOGTORESSCMPTORESQUEECCLESLELATIN*

A

TERTULLIANOAD GREGORIUMMAGNUM.

ACCURANTE J.-P. MIGNE, cunsuDMcOMrLETonilMm SINGHLOSSCIENTI;EECCLESIASTICVEIUMOSEDITORE.

PATROLOGI^E

TOMUS

LIII.

\

SALVIANI MASSILIENSIS,ARNOBII JUNIORIS, ANONYMI, MAMERTI CLADDIANI,

. S. PATRICII, CAPREOLI, URANII, EUSTATHirS.

BASILI INTERPRETIS,

POLEMEI SYLYII, PHILIPPI PRESBYTERI, LEONIS BITURICENSIS, TOMUSUNICUS.

PARISIIS, VENIT APUD EDITOREM,

IN VIA DICTA D-AMBOISE,PRES LA

BARUIERE DT2NFER,

OU PETJT-MONTKOUGK

1847.

AMOBII

SALVIANI

MASSILIENSIS

MAMIRTICLAMANI,

PRESJOTERI,

JUNIORIS,

S.

HYBERNORUMAPOSTOLI

ALIORUM

NECNON

ALIQUOT

SCRIPTORUM

PATRICII

OPERAOMNIA,

JUXTAMEMORATISSIMAS EDITIONESSTEPHANI BALUZII,

MARGARIM D^^Bj^*

LAURENTJIDE LA BARREET GALLANDIIACCURATISSIMERECftGltfrfXSNv

INTERMlfXENTUR

AUCTORIS

DE HJERESI

ANONYMT^

PR^EDESTINATIANA

LIBRI

TRES

QUIBUS ACCEDJTJN APPENDICISVICEU

JAC.

HJSTORIA

SIRMONDI

PRi3EDESTINATIAI\A.

TOMUS

UNICUS.

PRIX.; 8 FRANCS.

PARISIIS, VENIT APUD EDITOREM,

liV

VIA DICTA D'AMBOISE, PRES L.\ BARRIERE D'ENFER

'

op'1'ETlT-MONTROUGE.

tffc'7.

ELENCHOS

OPERUM

QUiE IN HOC TOMO CONTINENTUR.

De Gubcrnalionc Dei Hbri oclo. Epistolae novem. Adversus avariljam libri quatuor.

''

SALVIANUS. ' •'.;

'

'-.!

ARNOBIUS JUNIOR.

GoriflictusdeDeo trino et uno. Commentani in Psalmos^

AnnolaUpnes in qu&dam Evangeliorum loca.

-

./ ANONYMUS.

Proedestinalus, sivc Piiedeslinalorum

Jacobi Sirmondi Hisloria prsedestinatiana. MAMERTUS GLAUDIANUS

hseresis : libri tres.

Dc statu ariimje libri tres. :

i EpistoliB duse. Nonnulla carmina.

-

Confessio. Varia opuscula. Liber de tribus habitaculis.

S. PATJliClUS.

",'','

 

col. 25

 

157

 

'"

173

 

!

'

 

239

I.

327

5C9

587

673

 

j

97

 

779

785

801

Sio-831

,831

Epislolae ires.

EpisloljedeObitu

*

Paulini

'''

Meiaphrasis Lalina Hcxaerneri.

'

*

:;-

'

CAPREOLUS.

"

URANIUS. '

" EUSTATHIUS.

POLEMiEUS SYLVIUS.

Paterculus sivc lndcs fcstorum (in hoc tomo inemoratus,

; :'

SALONIUS,

Expositio myslica in Parabolas Salomonis. PHILIPPUS PRESBrTER.

*

editus autcm in lomo XIII).

'

*

843

859

867

965

^7

Commentarius in Job (in hoe lomo memoralus, editus auiem intcr opera S. Hieronyroi). 1011

'

LEO BITURIGENSIS.

;

:;;/

:

Epistola (in hoc tomo memorata, cdita tom. LIV). .

:

'

.

I

-.

'

1013

SHGKE,succursalisle,&McDtrouge,de Yrayetde Surcv,

iuiprimeur, rue de Sevres,57,

it Paris.

S.-SAL^IA]\lilf::

MASSIIilENSISPBKSBYTER.

PROIiEGOMENA.

/

'"

"

'

¥

GALLANDII PROLEGOMENON DE SALVIANO.^

(VeU.PatrumBibliolh.4oiu X)

%, Salvianus nalione Gallus, «lipse perhibet

(«);

A rum servato, primum locum ocaipanl #!>«'IV adver-

qjios ut maxime jconscripsit circa an*

ColoniseAgrippiiite orlura habuissevidetur (t), et qui-

dem sseculoiv desinente, si Tillemontium audiamus

Palladiam

(c).

primum Hypatii et Quietaj filiam uxoren

-duxit, ex qua unicam filiam, Auspiciolam nomihe suscepisse inlelligimus(dy. Verum deinceps sanctorun:

: «xemplis permotiis, ut par est credere, qui ea tempe- stateflorebant.Paulini, inquam, ac Therasise,necriioii JLucheriiet Galloe; quam antea uxorem habuit, velul

sororem postea dilexit

(e): quippe qui

(f),

(g)

sticum institutum, et in coenobio quidem Lerinensi, JJI

-eruditi.virj jnre conjiciunt

.iinc yero digressus MassilieiisisEcclesia; presbytei<fuit

amplexus videaiur, II-

: quo eliam noniine

ordinatus, Gennadio ieste

illum eelebrat Hilarius Arelalensis in funebri pratioue

de vitaS. Honorati, quam habuil anno 429 aut 430,

Sic enim ille

(h)

: Egregius

et m Christo beatissimus

cum Baluzio libenter agnoscimus (i): Honorato niini- rumepiscopo Arelatensi.EucherioLugdunensi.Agras- ICJO Antipolitano, Saionio et Verano, quondam -ejus

discipulis (j); quorum eliam priori libros de Guber- uatione Dei nuncupavit. Floruit autem Salvianus circa

sits avaritiam,

num 440 (m). Eorum porro meminit auclbr in libris deGubernalione Dei(n), iliosquc sub nomine Timothei -adEcclesiamcatholicanl toto orbe diffusam direxit(o). -Qua de re ipse. disserit in epislola 9, Salonio in-

sciipta (p).

Alterum opuslibris VJHdistinctum vulgo hunc pi"3>

sefert tilulunr, de Gubematione. Dei;

'quod

tamen

seilicet mona- - Gennadio dicitur de prwsenli Judicio (q) : cui quidein

inscriplioni favet ipsemet auctor (r).

los cqnjiciunt

Nonnulli exarar

hos libros ante annum 451 (s). Sed alii

reclios, ut v-idetur, annum . 455 statuunl ((). In iis

enim Romam a Vandalis obsessam et cxpugnalam tradit Salvianus (u): quod sane, ut ex Prosperi

B Chronico liquel.(j)), eodem aiino conligisse comperi- mus. '

Terlium

denique

vir Sahianus presbyter, -etc. Familiariler usum.fuisse

Salviani litterarum monnmentum

scriptorem nostrum celeberrimis illius aalatis viris, * Gennadio laudatum est, Epistolarum liber unus : ex

quibus tamen novem lanUimniodo supersunt:

videlicet earum minima quas ad diversos scripserit, si attendaturin primis aucloris ajtas longajva. Dere-

liquis vero ejus scriptis deperditis haud inleresl plura contexere, cum de iis duntaxat ratio nobis redden-

pars

medium sajculi v,

eodem exeunle constat. Nam Gennadius qui suum

supremunjque

diem obiisse sseeulo . da videatur quai adhuc

quippe

superanl, quseque proinde

sludio nostro cvulganlur. III. Complures circumferuntur Salviaai

librum de Viris illustribus scribebat anno 496,

qui eo ipso anno fato funclum memoret Gelasium pa-

faciens (/): Vivit,.inquit,

usgiie hediein seneciutebqna.

«perum

ediliones, quas afl unam omnes reccnsere non esi

liujus Ioci. Inler eas quae duobus

pam (k), deSalviano verba

superioribus sa3culis

prodiere, duse potissimum in pretio habentur: altera,

II. Humana<eldivina Mfteratura instmctus auctor G Petri Pithcei, anno 1580 Parisiis evulgata; altera,

Conradi Rittershusii, anno 1611 typis Altorfinis ex- cusa, Verum Stephanus Baluzius modo laudatam Pi- lhoeaiiam editionem nactus, cum veluslissimo ms.

noster, ait idein Geiinadius, scripsil scholastico el aperlo sermone multa. Ex quibus tamen tria tantum opera superesse npscuntur. Ea inter, ordine tempo-

{a)

ib)

ic)

Salv.de Gubern. D. lib. vi, § 13, inlra. Id.

Tillem, Mem. eccl- '" lom. XVI, pag; 182.

.

epist.i.

(if)Salv. epist.

(«) Id.ibid.: Qua

4.

'

dere vide Sirmondum adSido-

16.

Franee, lom. H, pag. 519

67.

-.:

-

-niumlib.

(f)

(g)

(h)

Hist. v,-epist, litter. de la

;.

;

GCnnad.de Vir; illustr.

Hilar.-Arel. apud Bolland. cap. Act. SS. Jah. t. II,'

pag. 20, num. 19

(j) Baluz. ad Salvian. pag. 376i Saly. epist: 8.

(j)
(A)

Gennad; 1. e. cap. 94.

PitROL. LIII.

Id. 1. e.

(I)

67.

cap.

- (m) Tillem. 1. c. pag. 191; Hist. lilt. de Ia Fr. I.

c.

'

522.

pag. Salv. deGubern.

(n)

(©)

D.iib.iv, § i.

67.

191.

id. adv. Avar. lib. i.

::•

. (p) Id. epist» 9

(q)

(r)

(s)

{t)

(u)

Gennad. 1. c.

Salv. de Gubern. cap. D. lib. i, § 4.

Tillem. I, c.

Hist. litt. de.la pag. Er. 1.

c.pag. 525.

vi,,§ in .12

.

Salv. de Gubern. D. lih.

.

(v) Prosp. Chrpn."pag. 754,

(liostrw .:'.

appehd. ad Opp.

;

LI)':

'

S. Prosp. edit. Piiris. •

'-

::

Palrol.lom:

.

\

H

S. SALYIANUSMASSILIENSISPRESR¥TERS

'

12

nioiiasterii Corbeiensis optimse nolse ac , ^ incndumque suhkiliun palani MlvHiirari subitenim-

"

Pisauri

Vero Barbuliiim eju9»|ap comitem Aiiialiiim in taiita

luce adliw c#eutire

V. Sed nonduin diiuitlendus laudatus Amalius.No- stra enbn interestin epquod contexuit SalvianiElo-

gio, aliud iieque sane leve ipsius defegere «rralum»

Nimiruni, Gallum quidem fuisse Salvianum assentitur

pbtuisse. ;

Mle{g} qiiaryetfS

7

:

ex Galliarum urbe ortum traxerii

AgrippinensCm aslruit.

haiid satis fiqiiefe arbitralur. Quin et Baluzium non sibi adinodiini constare asserit,, dum siibinitium vo-

luniinis Salvianum audacier Gallum proclamans, post-

tabdum iri hotis Quod equidem a

patiia|fuisse

viro erudito nollem diclum. Optimo

sibi constat BajuzNJs^ et Galluro natronc scri-

.lum

iiamque

ptorem no.struiii statuens, et palria fuisse Agrippi-

o;heiisejii conjiciehs : qiupd lios quoque siib inilium

bujus capjtis affirjiiayinius, euiii ipsumBaluziuiii,

alios 1 eruditione prsfcstantes viros asseelali (/;). Ndn

•animadverlit Amatiusj Gbloniam Agiippinam, qua tem-

pCStateflorebatSalvianiiis,insoloGallicosilani fuisse:

vjribus debililatis et accisis,

Remaiiis adeniit occupa ritque Cbilderictis Francoriini

sui' sedeiii cdiistituit Sigibertus

quani scilicet, imperii

rex; eaiiiqoe regni

senipr

iiiagiitis reliqliis

GregoriUS TufonenSis (i).: Verbo, Coldiiia Agrippina

ccignoiiientp ClaiKtas: quo sublato

Clodoveus

ditionibus suis adjuixit,; uti narrat

priiicipibusFrancisMeroytngicaJ stirpis paruise com-

perittifi Quadere

fusiiis Hadrianus Valesius (j) ei

exemplari

duobus codicibus Colnerliiiis conlulil, alque in lueem emisit Parisiis anno 1663. Qnam ,pfa;tereai ileruift at- que iterum expolilam, exaetamque denuo ad alios

duos mss.codices quibus usus fuerat Pithceus, terlio' in vulgus eduxit Parisiis anno 1684, Et hancquidem postremani editiOnem Baluzianam reliquis multo

praesiaiiliorem prelo consignandam duxjmus. -; IV. Pofro non est hic omiuehduihVanhb soeculi

hujus 1729, eadem Salviani opera prodiisse

studio ac labore Denielrii Barbulii, qui et Concor- dantias Salyianeas alphabetrcedispflsitas adlexuit. Dolendum vero cl. edilorem nobisobtruSiSse-Salvia- nuni Massiliensem episcopum (a), quejn taiiien post Gennadium vifieruditissimiprehby/eramtaiitum agno- scuiit. Fictitium qubqne Salviani episcopalunl asseruit Larinus Amatius, ,in Vita s<5updtiiis Elpgio ejusdeni

Salyianiy quad Cxiiostri seriptoris epistolis eonchiha- lurii sub uiitiuni: prajfatae BarbuliaiMe.editionisoccur-

rit

gni Baroiiii. Ille quidem aliique"pluies cum eo Salvia- num Massiliensehi episcopuni appellarunt (c)f decepli niiiiirjniT.iJienddsisedifibiHbus Geiinadiaiii operis de

Viris iH«sirifcM*rquasErasmus et Mariahus Victoriiis

Neque vero excusatur uterque auctdrilate ina-

(6).

hter

Hieronyiiiiana evulgaruntj ubi perperam ex

presbyter

(d),

/prava lectioiie titulo ejusmodi honestjitur

Massiliensfe.Verum postquam a viris doctis Pagio

TiHemphtio (e) atque Hisioriajlitterariai Gallia» seri-

ptoTibiis (/),jit csteros Ofniltanius, *fi-Pr deteclus . Dionysius Siaifiiiiartliahiis (k).

(«) Barbul. in iriscript. edit,

(6)

(4

(d) Paguadanii. 490, § 20.

(f)

<

Larih. Amat. Vit. Salv. pag. ix.

Barbii: ad aiut. 428, §§ i et i 1.

,

, .(«) Tillem. Mem. eccl. iom. XYIipagg.194 et 747,

not. S, sur Salvien.

Hist.litler.de laFrSnCe, lOfri. ll^ pag.521.

\y) Lar. Amai. i. c.

^-"

".

'

'

———i-—. ^—— 1

'

i

i-

-

_

Tillem. 1. c. pagjl82; Hist.-.liiler. de la Fr.I.

517.

;,' i

Tuf. Hist. Ffaiic. lib. Ji, cap. 11.

Gfeg.

Hadf. Vales. Ref.-Ffanc; lib. v, tom.I.pagg.

. ;.:' ';;-:

.

( .' ] c.

(h)

pag.

(t)

:(«:

235j 236.-

(k)

pag.

Dion. Samniarih. - Gall. C.rist. nov,'tom. „„. Ill,

620.

-—-

-;

-

' r

. ?

" -- —-.—

SGHOENEMANNIvNOtlTIA

HISTORICO-LITTERARIA

(fob1iblli.hist.litt. Pairuni. Lat. tohiL

IN SALVIANUM. ::

••:-'.

"

I i v»M.

G-fayissiiiiibiijus atque elegaftiiBSiilii-scriptofiSpa- tfia Gallia fuit, quique Coloiiire Agrippihai natum existiiiiaht, afgumeiilis sane hatid impfobabilibus

niilihtiiiv

Cef te Trevirensis noh erati sed pf

ppinqiioe

non ut Treviri excidium a Barbaris

oivitatis, quoe

passa erat,

propius quodanimodo

pinensenieum

epistola

na3 ortum et propinquum vero Tfeviris non ortuni debuerit, iortasse tanien,

sed tantum veciigaiisreddita fuerat, Ae

ad eam sehtentiani qiioeAgfip-

statuit, facere videutur yerba ipsitis ih

suum

comniehdat.

prima, qua adoiescenteni queiiidam Agrippi-

.Tametsi

qued magis est, ingenii cuUuni et optitofunireriim

cognilibnem.abEa Urbe repelebat.;

viros hoyit, mdresqiie civium

Adfcoehiiii Tfe-

ohiniaqiie eoftihi stu-

dia

ul baudquaquam a veritate absoiium.sil, sj

ten^t,

aliquanlisnef sttidiorum causa in ea civitafe, qua

nulla magis tunc temporis iu Galliaiittefariiiii stud:is flpfuit, egisse statnajiius. Num ab initio Cbristiahus fiierit Salyiaiius haud liqnet. Fuisse quidem voliiht,

tuhi, Ciiiiiex eadeiii prdvincia, cujus hietfopblis efat

Golphia Agrippina, uxorem dueerel Palladiam

Hypa-

. tii cujusdam ac Quielse paganorum flliam, qua*mipse ^ostea nph. sojuni ad flciem.Christiahani amplecten-. dam pellexit, sed etiam unica tantum shsCepta lilia, Auspiciola noniine, addUiit iii contihchtiae vola se cumipsoaslringeret, et vitam coelibemin ittatrimo- hio ageret. Graviter hoc tulit socer ejus Hypatius, qui iiiascuiam sihi ei jea filia proleiii speravetat, adeoque Salyianp et :|iiije^Ccbnsuit);ut per septem integros aiinos, ex qub ab eo ille discessisset,- nec vi-:

deret eos, nec litteras ad eps scfibefet. Quibus elap^ sis cum ipse quoque Chr]islo jiOmeii dedisset, Safvia- nus, quijam causas odii apud socerum cessasse yi7

13 '

PROLEGOMENA.

14

derel, denuo per litleras non conscientia culpse sed }

^ratione et oflicio charitalis et ut nultuni

fensse locuni relinqueret,

impelravit.

of-

veniam oi-avit et haud du-

Habitabat autem eum istas litteras

•scriberct,procul a socero, et nisi Ibrle ia insula Le-

bie

penitus

X

Tino, cerlein

«tiani dignilatem,

suscepit, probalissimorum istius regionis virorum, veluti Honorati,qui postea Arelatensis episcopus fuit, Eucherii, Agrcecii Anlipolilani, Salonii «t Verani Clkirum Eucherii, quos juvenes in disciplina habuit, amicitia et gratia sublevatus. Eplscopatum nun-

<quamadeptus est. De ohitu ejus non-constat; novi-

provhieia Viennensi, iit qua presbyteri

tempora.

Supersunl hodie ex pluribus quoe Gennadius re- censet Salviani scripiis,

stolarum libro opusciilorHm Salviani nnmerum auxit,

sed oranes simul ejus lucubrationes ex iidemss, ex-

na-

dedit, et quamvis non multos sectatores

pressas

*lus

potiorest, eum probaret, et, ni juslse rationes supe-< rarent, sequer-etur. Rilierslmsii opera, docta quidem

cst, mcruit tamcn, ut

Baluzius, qui centum aliis

nempe in Ecciesia Massiliensi et»tilis, haud diu viguit, nec Germania egressa est.

Post Baluzium deniquc autnihil ampliusinSalviario desideratum fuit, aut nemo saltem *iim eo doctrinam

suani ingeniumve componere ausus est. Tres igitur conimode edilionum Salviani setatesdescribi possunt,

ab anno 1528 ad annum usque 1580, per quam

Jibri de Avarilia cum libris Ae Gubernatione Dei con-

prima

runt. Neque vero post Pitboeanam recensionem pri-

|JL Scripla.

mus autem viveadp eum .auigtsse Gelasii Romani juncti sunt et ubique Brassicaninolaa addi.consueve-

i

Uscustexlus describi cessavit. Allem aetas.ab edilione

Pitli03ifacta Paris^ apud Seb>Nivellium 1580 porri- gitur usque 1663, «amque quasi «x sequo possident

I. AdversusAvatiliam libri quatuor ad. Ecctesiam Pitbceusel Rillershusius. Sed Pilhoeanoe repeliliohcs

archet}rpo suo deleriores facta; sunt. Riltershii-

longe

primum a. 1611 cumimmenso com •

nientario

ciler cmendato, et recusa est a, 1623 cuni prolixa accessione. In lerlia solus regnat Baluzius, qui non semel quidem, sed primo a. 1665, et ilerum 1663

Xerlioque a. 1684,lexlum Pilhoei cum plmibus iisque oplimis inss. exemplaribus conlulit novumque ita

sii editio prodiit

ettexlu in quibusdam locis ex ingenio feli-

mss.

tempore repe^

'Catholicam,quos sub Timothei nomine «vulgavit cir- «a anmmi 440.

II. De GubernationeDei et

dejusto

Dei

praxentique

judicio libri, qui etiam inscribuiitur de Providentia.

iOpuspiimarium, scr. tempore incursionis Barbaro-

imperium Romanum, a. 451,aut452, aut, ut

rum in

BCnedictini malunt, a. 455, :IU. Epistolm novem familiarcs

Deperdila sunt; De Virginitatis

"iibri III; De eorum prmmio satis

bonoad MarceUum , constituit, ut sola jubenle

.auctoritate uiimuta-

rct, emendalionesqMe suas «otis egregiis munivit.

faciendo (a) ad Salo-

nmm episcqpum liber I; Exposilionis extrenue partis

dibri Ecclesiaslis ad Claudianum episc-epum Vien- C i lila fueril, docebunt sequenles Annales.

HODCBaluziana recensio quolies ab eo

-

menseinliber \; De priucipio Genesis usque adtsndi-

• lionem hominis liberJ, versibus composilus quasi i Jlexaemeron Graicorum moj'e; Ilomilio? plures; De j Sacramcntis liber I (-6).

S.«CULOxvi.

. 1528. Basilea, apud Henric-Petri; in-fol. Timo- thei episcopi aJ Ecclesiam catbolicam toto orbe dif-

Sixlus Senensis

incuriam Salviano tribuit opus ; fusam et Salviani episcopi Massiliensisin 'Jibrum fi-

per

Anlicimenaii incerli auctoris quod cum Salviano pri-

iiius edidil Jo. Al. Brassicanus Basileae1550.

niolhei ad Saloniuni episcopura pnefalio; in Antidot» conlra divemis Imreses Jo. Skhandi, 181, 202.

1S30, Basilece, in OfficinaFr.obeniana; in-fol. D. Salviani Massiliensis episcopi, de veroludicio etPro-

§ III. Editiones.

Librorum Salviani quos modo enumerayimus, a i videntia Dei, ad S. Saloniuui

ajteri i libri VIII, cura Jo. Alexandri

lypographica

in lucem

primi vin-

episcop.um Yiennensem Brassicani jureconsulti

«enatis litteris et inventa arte

^uasi parenles exsliterunt eosque

editi ac erudilis et cum primis ulilibus scholiis illu-

slrati. Aiilicimenon libri IU, in* quibus

veteris ac novi Testamenti, de Jocis in speciem

quoesliones

pii-

Frobenium et Nicolaum Episcopium, mense Augusla,

dicarunt Jo. Sichardus, Jo. Alex. Brassicanus et Pe-

trus Pilhieus. Prior scilicet libros I¥ de Avuriliam i .lucera exlulit Basileaea. :1528. AUer duobus annis i postlibros VIIIde GubernationeDei ibidemex officina i

i

Frobeniana emisit, quibus pest longius inlcrvatlum

lerlium denique addidit

opusculum Epistolarum

D gnanlibus, incerio aulore. Infone. Basileae, in oflicina

Frobenania, per Joannem Hervagium, Hieronymum

li- - anno MDXXX.

iirum, Pilhceus. Qusecumque exinde Salviahus do-

clorum yirorum ingeniis debuit, eorum "gratia ad

Pilhceumeumdcm, ConradumRillershusiumet

Slepha-

num Baluziumredit. Pilhoeus quippe non sblum epi-

1

-'

Joannes Alexander Brasskanus jureoonsullus Ct

iinguarum pi'ofessor primum Tubengensispost Vin- dobonensis, vir de bonis lilleris sua oelale meritissi- mus, proclci' alios niullos anlea non cxcusos Graicos

"(a)

Sunl hoecex Gennadio c

67, quod

-loUuniest t

«oiruplissimuin.

Alii legunl De eorum merito satisfa-

Trilbeiiiius

-

c. 175, haud dubie

e

mox in duos distraxit

expo-

ciionis, vilio obsolelo

fliiia hon intelljgeret, laudat simpliciter ad Salonium i

•episcopiim librum unum;

sitiouem in Ecclesidslenet librum ad Claudianum. ") {b) Sic Tiith-mius: Gejiiiadiusj'ecitat.luxwUias tjii-

seopis ftctas midtm,

recordor; quoruni loco laudat TrithemiusIlomilias ad

.episcoposfactas lib. I; De Sacrameiilislib. I; Ilomi-.

tias plures ad populum

bus in Genesiinreferl

sacramentonCm veroquanlas nec

lib. I. Coelerum quoe de versi-

Gennadius, sic intclligi Jcbent»

ut.nos exposuimus.

'

.15

.

-

S SALyiAN;US,:MASSlLIENSIS.PRESBYTER ".;,

\Q

Latiiipsque auctores, eliani hoe Salyiani opus primus. A moiie Halbersiatteiisi, aJjunclis in ires pb.-teriofes

in publicum extulit et Ghristophora a Siadion Au-

giistensi episcopo nuiieupavit («). ,-Ti'isle tum orbi

i

i.

Pelri -Galesiniinolalionibiis.,

Hujus editiohis jam aliquoties incidit mentio. Sal-

yiaiii. libri pertingunt ad. paginam usque 81.VAppiclie

sunt in marginibus variantes aliquot lectiohes.

1575. Purisiis,

dpnd

:

Mich. Soiinium; in^fql: Stil-

viani de vero Judicid, Providentia et Gitbeniatiorip

Tiraolbei. nomine; in'.jiii/. PP.

Bigneana., t. HI, -• p.

.

•".-.:

Parisiis, apud Hieron. Marnefet Guil. iiavelqt;

jH-12.

Salyiani

deVyero Jiidicio et Providentia Dei

proef.et scholiis Brassicani.Cat. BibL Bodlei. NesCio

solane, Brassicani edilio sit recusa, an et

equidem

IV contra Avaritiam additi sint. Utrum verum

sit, perperam tanien a Benedictinis inter Operum --•

ediliones Tecensetur.

1580. Parisiis, apud Sebast. Nivellium, sub Gico-

niis, vidJacobwa; in-8. Salviani Massiliensis presby*-

teri de Gubernatione Dei et de justo proesehtiqueejus Judicio Hbri VIII, ad S. Salbnium episcopum. Ejus-

dem Epistblariim lib. I, hunc primiim editus. TimOlhei

' 1111 Ex Biblio-

iionihie ad:Ecciesiam caiholicam lib.

theca P.

PithoiiJ C;

-

Raroe in marginibus comparent lectiohes a lextli

variantes; ad calcem vero subjectoe suntva-

impresso

rim lectiones parlim ex veteri codice,

quai 1amen certo^

judicio in:lexlum receptm hon sunt, quoidam etiam ope-

ranmi

negliqeiUia omissm, partim ex vulgalis

liorumest, in his paucissimoaEpislolas, plurimse ul-

In iisdeni eliam aiTirmat, ni-

timum opus respiciunlj

hil in his libris conjeciiiris dalum, lotum ex fideve-

tuslissimi et emeiidatissimi codicis transumptum esse. Accedit ihdex ro uin et verboriiin scilu digho- rum. In proefatiohePillid3iadAT!'cotai(niFfl6rMmregis cOnsiliarium (dala iuu Pdris. non.VOcfofVferiis iiin-

praebebat spectaeuluni Hungaria

Iiiter innumera. yero publica privataque bpna, qiioc

a.Tureis devasiata.

''

fiiror fepinimassumpserat,

fiiil etiaiii celebris illa et

libris iex pmni seriptorum' geiiere confertissima bi-

bliotbeca Rudensis, a Matlhia rege siinipljbus non i Dei iibri VHI. It. libri IV ad Ecciesiahi: calliolicam

sestimandis instructa. Sed cum nemo no!i.paulp do-

ctior grayi hac jactura commpvebalui', acerbissimuni ; 240seqq. ;

taraen eo dolorem Brassicanus sensit. Viderat ehim istos ithesaurps pirasens Budie iu, coniilalu legati

Cxsarei et npn taiitum .yiderat, scd totum sese ih 1 libri .VIII fli. iibrilV ai Ecclesiani catholjcam];' cUm

eos abdiderat. Ipse quoque regis Ludpyici munilieen- lia auctores quosdam Groccoscpnseculus erat; et ajio-

ruin-fortasse cum Grxeprum tuni Lalinorum apogra- ;i3 libri

.pha sumpseral, Inler hos nescio an Salvianus iuerit. ^Certe jn praefalipne ad episcopum Augustaiium;(si-

iion

.giiala iViennw Austria;, Martii die 1, amio 1550)

tam de Salviano, ejusve.ms.

exeiJiplari, aut de sua ip.sius

ruit, quam

aliquo unde ederet in edendo opera disse-

liuerarurii examissa illa bibliplheeacala-

mitalem deploral; et ui sensimad hoc argiiinentuin ieclpres quasi procpararet; e longinqiio'de. biblipphi- lia ei iam lifteratis quain prineipibus ylris librprurii colligendorum sludio insignibus sermoncni instituit,

subfmem vero complures, qui sibiin bibliplheca sua restarent et quos aljquaiido editurus esset librps ve- lefes," inaxime Groecos, denominat, ex quibus aliqua, veluti librps Geoponicprum lucem poslea vidisse.no-

vknus. Priefalioni snbjungilur

buoi npn minus ac illa prolixum nec cullissimum sa-

eidem viro Salvianum inseribefe se ac dedi-

care profitetur. Arinotalionesejus, quoeproxime posl

Salviani libros subjiciiiiitur, yerba inaxime el formu-

editio-

carmeii heiidecasylla - Q nibus, qumeiipsa[erri. possunt. Sumhia quatuor fo-

he, quo

las loquendi.imprimis quoenoye

achiulliplici el egregia in ulfiusquelinguoe auclori- bus leclione coinmendantiir.

diCla sunl illustrar.t

Cacteruninon Qniilli dehef, 'AvTr/.eifilvwv libros in- - demialib. a. cio. io. LXXIX) de maturo re'igionis Chri-

certi aucloris, qiios una cum Salviani opere bic evul-

gandos

dedit Brassicaiius',.honnullds parum allenlds •

. inrfol. Timo-

'fefellisse, ut ipsi.is Salviahi crederent.

1556. Basileo3:,

apudMenric-Pelri;

thei episcopi

fiisam L. IV, el Salviani pnefalio ih eumdeni; in

Jbannis Heyoldi Umresiologia,pagg iSSL.Romce. apud Paulum Mmiutium AldiV:. in

mdib.

sis delveio Judicio et Provjdenlia Dei libriyill, cum

Maximo, Pdciano, Snlpicio, Dorothco Tyrio ei. Hiiy-

ad Eeclesiam catlioljcam tolo oi'be dif-

579 - 615.

Pop. Rom. ;Hn-fol. Salviani episcppiMassilien--

stianae in GalliiScultu atque ubere scriplorum Chri- sliahorum. in iisdeiii pTJoveutu dispulat.

hac

eam ob

raritatem suam manuscriplo codice cbmparari posse venalem.

Pithpii eiitibne jaiii Bliluzius cbnimemoral,

Privilegiura regiuui sigiiatum est d.

24. Mart. ai

1579. Obsefvari autem merefur, quod de prinia

0 ac huspiani prostare

1589. Pdrisiis;

in-fol. Salviani Massiliensis epi-

scopi de vero Judicio el Providentia Dei fibri VIII. Ejusdi ad ECclesiameathblicahi loto bi-bediirusamlibri IV.'In secundaBibi. PP. Bigh.ed. fomoV, p. 161 seqq.

Accuralius

quaili plefumque soict,

de hoc Bras-

(a)

sicano coiiihieiiiatiis esl Hendreich-iti. Pand. Bran-

deiib. Diversus, ut. ibidern discimus, ab eo fuit Jo.Lu-

dovicnisBrassicanus,non aelate quidem

.studiis quOilammbflo et cpndilipne, Nam /i U.Dq-

el patria, sed

ctoiem

si vCrum est, yide

ambo

Alexandef iii iiheiprccfalionis ad

appeilat eiTubingensem fuisse suspicatur.Quod'

patreiii

an geiMiianus Alexandri fuerii et

babuerint Joaiineni Brassicanuni, quein.

Salvianum scribit

Stuiiorum sacris cuin Chrislp-

iisdem; quondam

Stadione inilialum el ab eo si:icei'iler amaUim fiiisse. Joaniiis

fortasse Tubingensis hbn

academioe § 85, p.

plioi'0

et

autem Brassicani

benigfiitalc perpeiua.sublevatiim

quein

ejusdempsedotrib^

[inter

ineminit Mdrhoff. ih PoMiist. p. 247, qui

alius fuit ab eo, doctores fecenset

non recle cum Jo.vAlexandrOvBrassi- 45, cano quenique confundil Celeb. Saxihs in Onoih. Liit. III, 82.

Tubihgeiisis Acad. iliius

jBecfe;inHisi.

Observa tanien, quod e|t itnii

noster se iosimi jurisconsul-

'

"v

|".'.:'

17

PRQLEGOMENA.

IV

non-babuit, sed ingenii felicilalc,

1594. Parisiis, apud Bieronymum de Marnef, et i \ scripta exeniplaria

Vidiidm GuilieihitCavellat, sub Pelicano, Monte D. ililarii; in-12. D. Sahiani Massyliensis episcopi de vero Judicio et Providenfia Dei ad S. Salonium epi- Vieiihensem libri "VIII. Cura Jo. Alexandri

scopum Brassicarii J. C. edili ac eruditis scholiis illuslrali. Accessit ejusdem Epistolarum lib. 1, nunc primum

editus, 'Ejusdemque

mothei. nomine

rgm locupletissimo. Erassicani editio tola est recusa, eique additus in- . dex recens confeclus, reliqua alterum quasi volumen cbnsliluunt, non litulo quideni novo, sed hova pagi- narum seriea priori secfeta. Aiquebocc indiee carerit,

sermonisque Latini, qualis saeculo v fuit, .peritia ct lectionis copia non raro banc penuriani compensa-

vit. CerfeStepb. Baluzius in proelatione

iii locis Salvianuni

edilioiiis suss.

affirmat, Rittershusium aliquot

salis feliciter emendasse, el in nolis soepius cpnjc- cluras ejus codicum velustprum auclprjtate.firmari j

nionet, ejusque. iritcrpretatioiies baud rarp adoplat., <

Videamus crgo, qui editionis ipsius ordo„.sit ac dis-

tributio.

ad Ecclesiam catliolicam sub.Ti-

Iib. 1111.Cum mdice rerum ac yerbo-

!

.'!

'

Primo lomo insunt de Providcnlia libri et Epistolm, \

quibus proximo locp subjicitur index Jcrum et verbo- riim, mox Joannis Trithemii trqclalusjie,Providentia Dei ad Divum MaximiliqnumJ imperqtorem,postremo

Verba nunc primum ediius ad Epistolarum Jibruiii-in.- Admqnilio Conr. Rittersbusii de*c<mfnsionefwda et

perturbatione, aliquot locqrum ,Salviani lib. VII ct

du-

titulo adjecta, scripla videntur.

absque dolo a Pilhoei edilione "tfaK- B -

-'

VIII, g librariis commissacum Cataiogoaliquorum

ctorm% qui de Providentm.scripserunt.

S.CCCLOxvn. 1608. Parisiis; in-12. Salviani episeopi Massibcn-

Proccedit dis- e

' serlalio de VitaSulviani^imulque gcnerali argumcnto

librorum VIII;

dicio.Dei; el.Demqnslratio, quod libri lV,subno-

de

Pipvidentia, Gubernqlione

ipsius

ac 3u-

mine Timolliei cdili,

sionem eliam dc supcrioribus editoribus til judicium.

Scquunlur .Tesl.imoma et Elogia de Salviaiio, nimiruni

Gennadii

sint Sdlviani: Per occa-

Ritlershusii), Chronoto-

aniiolatione

("ciiin

sis de Gubernatione Dei.lib.' VIII, e.l.EpisioIac; cum annotationibus Joannis Brassicani. ex Bibliotheca Pir

Si Pithceana cdi -

llioei. Bibl. Barberin., t. H,.p 5o9.

lio hic reprsesentalur, non deesse potest bpus terlium coutra Avaritiam.

Epistolares libri

JV, ad Ecclesiam calholicam, adversus Avariliam, cum Annot, /. Maclierenlii. Soc. J.

1609. Treviris; iii-4". Salviani

" Ahtissiodorensis, Addonis Viennensis, Rilarii Are-

gim

latensis, Jo. Jov. Pontani, Joannis Trilhemii, Jo.

Alex. Brassjcani, Jos. Scaligeri, Petri Pilhcei, qiiibus

Brassicani vcrsus et proefatio,

ilem prasfalio Pitboei

inlcrseruniur. Succcdunt gratulationes in prosa ac C vcrsibus, pro more illorum temporiim ad editoreni

scriptoc. AUer lomus complecliturpbst quatuor libros

de Avarilia, Elenchum capilum,

libros ialis commode distinxit aucldr edilionis Trevi- rensis, cui complehdae paginoe caula Phwdti aliquol ' versiculi de Avaris subjecti sunt", indicetn porro non

in

Iwsce

quw

quatuor

gum scriptorum qui vel de Avarilia vel eleemosynavd diviliis elpaupertalecommenldtistmt cumepigrammdti-.

bus ejus argumenti exAnthologia Grwca, itidem paginaci

complendac causa ascriptis

lertio tomo

index, in Cunideniaiiiplissimus. T.aceoepisfptas

dedi-

I) catorias, quas.yix .smjinius quispiam Ritlershusii ad- .

mirator legerit, nedum principes autamicipriiieipum '• / illorum, adquos spectant.-Terliaexhis est ad om-

CPntulit Baluzius ad edilibnem lertiam, sed non admodum magnum exinde fructuih percepisse se le- statur. Nullum enim vctuslum codicem habuit, cnra quo libros istos conferrel Machcrentius, el plcraque auctorilate.

correxitpropria 1610. Parisiis; in-fol. Salviani episcopi Mass. de

vero Judicio, etc. In Bibl. PP. Bign. repelilm editio- nis. Tomo V, pag. 123 seq.

\§r\ Allorfu,

in Academia Reip. Norimbergensis

: ad Ludovicum Xlll, Frane. et Navarr.

christianissimuni. Curanlc Cunrado Rtilershu-

qpud Cunradnm Agricolam; in-8°. Salviahi Massilicn- . minus ac in priori lomo copiosum, iicc non Catalo-

sis opera

regem *sioJ.C. qui et Libruhi Commentarium adjecit; Salviani Operum-tomus alter,. in quo sunl libri quatubr adversus Avariliam. Ad illuslriss. piihcipem Philippum H, Stetihi Pomerahioe ducem, etClRecen-

Lectiones et Emendaiiqnes exPMheeicodice.et Brassi-

sente et impressionehi " ""'"':" procurahteCunrado -: Riiier- . canieditione cum paucis.Riltersbusii coiijecluris et

'

Denique cpmmentarioin

comprebenso additae sunt vdriw aliquot

slnisio.'. ;'" . Cunradi RitiershiisnJ. C. Liber Commentarius in Salviahum Massiliensem "" : Ad Universitates" alque Academias Germanioe.

fuit nomen Riltershusii, atque nuuc etiam pretio suo "noiicarent doctae ejus, quas in varios tam Graecos quani Latinos auctores scripsit, ramiotatidnes. Sed aptiores vix".ullas, quam in Salvianum condidit, iquippe qui scriplor, dum mores et irigenia suorum lemporuiii describit, ex iis maxime auctoribus, qui- buslegendis se cum aliis socculisui dbclis hominibus

per lcgurii sludiuni penilius dederat .Rittershusius,,

alque

Ircqucnler Ji.iCem riaiirit ct cbdeiii refundit. Manu-

Clarum quam riiaxime ab erudiilone soeculo xvi • nes Academiarum.Gevmanim professoreseique adjun- ,

ex ipsis adeo legibus pef illani oetatem

scriptis

gitur catalogus, earumdem Academiarum secundiim fundationis et temporis. ordinem insUtufus. D.enique ad Calcem lotius operis (exli^mum tamen locum oc-

cupal Odarium adChrislmnQ.

in aninio sibi fuisse subjicere Joamiis Weitzii, Tobiae

Adami et Thcodori Sitzmai.ni in Saiviaiium notas

ipsi inscriptas donalasque, nec.iion Brassicani alio- rumque amiotation.es. Sed.quia preluni iniprimendis vacare non pptpisset, per.aliam occasionem «t« sf

dalurum promiilit.

M.) significal editor, .

"

.

•,

S. SALVIANIJSMASSlLlENSiSPRESBVTERV

Ciroa cunid. tempus.Francofurli, qpud Nic. Ro- A iheca Colonicnsi, sqileinpiaopuseuIaexS.JBcmardo,

*?

20

-

tMum'; i/i-8°. Eadem editio rccusa. Benediaini in Hist. ^GailimLiti. sponsorc Boldiano in Bibi.Hisp. p. 52, eujus tamen tcslimoiiium parum fidum afguit FaTiricius el proinde iriter labulas iiahc editionem

Gregorio, M. Chrysostomo, Prospero , PelroDa- niiani, Blescnsi, Salviano, iiovis sectionibus, prop3- niiis et annolationibus illuslrata, cum appendice

quaesfionuni variarum! Fabricius

quasi totum Sal-

reponit, Sed fortasse iion tam Rittershusiana, q.uani vianum in eo recusum significat. Sed in Cat. Bibl.

Pithocana editiohicrecusa est. 1'618, Coionim Agfrpp.-, apud AnH Hieral; in-fol. Salviani presbyteri,. «t poslea episcopi MaSsiliensis Hbri VIII; deGubeniationeDei;.ltemEpistokead fli- versos;£t TiinotheHSsive libri IV ad Ecclesiam.- fti. Btbl. PP.tomi V parl. m, pajg. 525'seqq

Barberin. 1.1. tantum'Ijbri VIII de Gubcrntitioneexco

landantur.

"

|

1644. Paristis; ih-fol. Salviani Massiliensis epj-

libriVIli. Ejusdem adEc-

Pepingue.;

seopiVdeGubernatione|Dci

ciesiam eatholicam toto orbe diffusam nbri IV. In Bibl. PP. tomp V, quoe|ediliopostiiovo tituloornata

in-8"',

It523. NorimbergW,qpudSimonem Ualbmeyerum,, est a. 1634, apuS tresbibliopolds,

ihr^>°; 'Salvianl 'Massiliensis opera ex edifione et cum Comnientario Conradi RHiefshusii; editio secunda,

'C.

R. 'Rillershusii, Cat. Bibl. Rcg.

laudalur hujus loci tet anni editio cumCbmmentqfio Riitefshusiiel aliofum. Bnde eplligo, duobus volumi- liibus constare hanc edHiouem, quorum ;prius Sal- vianitextum cum Riuershusii coinmentario, poste- rius Variorum, puto 'YVeilzii, Adami, Sjlzhianrii el

1645, Parisiis, apud\ Edtmind.-

. Salviani Massiliensis presbyteri de Providenlia etGu-

libri VIII. Ilem Epistolarum

liber unus et Timothei

"Textus ex editione Pillioeana est rccusus, sed adeo

infelici eventu, Baluzio]judice,, ut innumeris prope- modum mendis hoec editio scateat.

in-V: Salviani deGiiberiialione

Dei libri VIII, subhoctitulo : Censoriade prtEseniibus

£ui prseliXa est eJUsdemRittershbsii yita , descripta B bernatione Dei, el de justo praesenlique ejus judieio

\ier:Georg,iumF
Pdris-

ad Ecclesiam catholicaiii libri IV, cum notis Joannis

\nCat. Bibt, Bbdtei, siGuli iii Bibl, Bafberihiana 1 Alexandri. Sic Cat. Bibl. Chig.

1647. lugduni;

Brassieahi -notas, iili in Bremehsl inpx ihdiCaiida _ iSuropw caiaihitatibus,eorumque cuusis Prmloqida ab

reproesenlantur, exh ibcnt. Ind equ e eha tum puleiri Fa- 'bficii errorem, conudcnler affirmantis, Norinibergen- semSalviani a. 1625 editionem esse nUllam. Scilicet seorsim iili (forlasse eliara Bremeiisibus) bbtigerat

Reg.

Parisiensin6h

'Oiiandro Stuanoin lucein ediia. Gerte referlur bic lilulus inter Sajviaui opera in Cal. Bibl. Barberin. t. II, p. 340; indequc eumderii recitant Gatlim liitefariq; Auciores. Sed mibi ex ipsa Catalogi istius^nspccliobe non magis liquere faleorj

Avaritiam, quorura editio proximo loco .aiilje proponi-

"1648. Parisiis, apud Hdm. Pepingue; in-S". Ilera- tio Pithceanae.Benedd. in Uist. lili, GaUiw. "1663. Parisiis, cipudi Franciscum Mugiiel; i»-8°.

Sanclorum presbyteroruni

Salviani Mass.iliensiset

volumeh posterius, sicutiin Bibl.

riisi prius occurrit. Caeteruni plgel me operaeimpen- C utrum libros Ae Gubernaiiene Dei, aii illos centra

sae ad ihvestigandam "pecuiiarem nolarUm illarum,

qnam sibiinscriptam donatamque fassus estRittershu- . tur, in co eoiitiiierisignificarewluerit.

siuseditionem : praesertiin cum.per se levioris mo- mcwli sint et a neniiiie facile desiderentur.'CertC

Weitzii notuke merara locorum siniiliumque uiidique Jecerptorum farraginein praebent.

1624.

©ei I.VVHI,ietcln Bibi. PP. tomo V.

SParisiis in-fol. Sailviaiii de Gubernatione Vincenlji Lirinensis Opera. STEruAsusBALUZILSTuie-

1

lensis ad iBdcincodicum mss. emendavit, notisque

.

1627 Rothomagi apud Joannem Vsmqitl; i»-'l2.

iUustfavit.

1

Salvlarii cpiseopiMassilieiisis de vero Judicio et Pro- videhtia Dei ad Saloniuni episcopum Ijbri VIII, cum

scbOliis^Brassicani;Epistolae et libri IV ad Ecclesiam catholicam. Laudant liane. editioiiem Auctoresilisloriwiiitt.

Gallia;. Videlur ad ed. Parisiensem a

scripta.

1594 esse de-

Pilhceanam editionem, quanquam ih jnuJtis illa Ja-

sole.i

bat Baluzius eamque novac liujus recensionis funda- mentum essc voluit, "ita ut ubicumque Iioecab illa discrepeti id totumV-quiidinulatum.sit, cxiidecodi- 1) cum manuscriptoriim, quorum aliquot velustissihjos librorum de Providentiq et ad Ecclesiam cathoiicam

1635. Oa;pin'o3;in-8". Salviani— de vero JudiciO acceperat, factum esse existiniarijnbeat. Quippe.hihil

boraret, o.ptimamlamen ex superipribuscensere

el-Providentia Deilibri VIII; Epislolae etiibiiTV afl Ecclesiameatholicam. Cat./Bibi. Bodlei. 1635. Cdloniw Agripp:; i»-4°. Salviani de Guber-

nationeDcil, VIII

I11

Jacobi Mcrlonis'Horslii (i.

e. fi\ Uorst orimidi) septein Tubis qrbis Chfisliani Jocoseptiino.

Orbis Cliri-

itiam ad reformaiionemEcclcsiasiicw disciplinw toto

orb.e prmsertiminGermania adprmsenlium et gravio-

Integer iibri titulus est:

'SeptemTubm

conjecturis.daluin esse anirmal, nisi ih .epistolis uno ctalteroloco. Nullius eiiim epistoloe vetustum exem- plar jiactus erat, prajterquam duarum ppslremarum,

enjehdandis jomiibio secutus est. codices

in

manuscriplos. Noiarunil suarum proecipuumscopum

esse profiletur,, indicare prianles

quandoj Inquit,

surii, id non oinniiio frustra coiiligisse. Quaiiquamid raro accidil. Has enihi Notas, ut hoe quoque dicamj

agens. Quod idco

quibus

lectiones, «Quod^i

bos limiles

egredip.r,. aiTirmare pos-

quasi aliud

•riim inatonim remedium necessarioinstituendamcxci- lestinanlcr 6cripsi, el

(anles. Conlinet autem, tesle Hafzhcriiio in Biblio-

visum csl admoiicre, ne quis hic sjilabas ad vivunv

H

PROLEGGMENA.

22

, exculiat, aul NVotasillas ad Polycleli

normain directas Anie banccuram eleganlissimpJiuic Bcriplori,ut lueu-

non esse pronuntiet.

charaelerum chartarumque nitore ac elegantia pKC' slanti Slephani Baluzii Dissertalio de episcopatuEga-

appendicem In supe-

rensi ad Philippum Labbeum in formam epistoloe riore adjectis r.esecta sunt jn hac tertia num. I et II.

(d. Lutetim xiv kal. Augusli: M. DC. LXUI) scripla.

Franc. Muguet; in-%'. San-

ctorum presbyterorum

certtii Lirinensis Opera. Steph.Baluzius

fidem veterum codicum

luslravlt. Editio secunda. Won solum textus liujus editionis a superiore

nonnullis discrepat,

notarum doctissimarum cumulus. ffam primum edi-

» Accedit buic editipni mirp

bratlones ejus conferrem .cum ijsdem codicibus anti-

quis : qupd pulo

ine fecisse cum aliqua utililate bo-

per

rum studiorum. t Ex aclis

Coeterum quamvis et ipsa satis slt riitida haec impres- sio, primse tamen elegantialongissime cedit. Inscripta est Jacobo Nicolao CoUierlo archiep. Carthaginensi et coadjutori Rolhomagensi (Lul. Paris., kal. April.

a.). h

1688. Bremm, sumpiibus llermanni Braveri; i»-4°. S.'Pres'byterorumSalviariiMassiIiensIs ;Opera.Cum

1669. Partsiis, apud

'Salviani Massiliensis et Vin-

Tutelensis ad

mss emendavit Notisque U-

in .

Abest dissertatio de episcopatu Egarensi.

sed accessit ei etiam non exiguus - - llbfo Commenlario Conradi Hittersbusii, ac notis in-

quas In -margine -editioriis

tegris, tloaniiis Weitzii*, Tobise Adarni, Tlieodori SitzmannJ, Joannis Mexandri ©rassicani, Stepliani

; B Balnzii,. et Vincentii Llrinensis Commonitorium ab

eodem Baluzio TutClensi ad iidem -veterum codicum

mss. emendatum et illustratum, ProemissaDisserta-

tam ad auctores, quam ad notas. Juxta

piosissimis,

Noribergensiumparlimann.MDCX.Xili et Parisien-

slum ann.

MDCLXIX exemplaria^

Quoe ex Norimbergensiedilione in hanc transumpta

non admonuerit. Addidit

Honorii et Theodosii

fuerint ex

suo 'loco dicluni •est Series

superioribus intelligitur.

De ViniientioLir.

^virorum. doctorum,' quo-:

rum^notaelilcexiiibentur, alia estlnipso voluhiine,:

alia in lilulo, neutra curiose instituta. "Nimirum'Ba-

luziana-editio tota lextum. utriusque

adeoque proximoepost

est recusa,

auctoris no*taDsuntRaluzianae cum

indice ejusdem edilionis. Deih succedunt, Rittershusii

PrW.orio. 2° Erfieftim C < eommentdrius,W-eitzii, Addmi,Sitzmanni et poslremo

episcoposByzacenm

epistola

et

ijon-

loco Brassicmiinolae,«um indice in eosdein

riler concinnato. Mirum vero cur editionem secundam

Baluziipotius, ([damieriidm,

deril liiblippola, qui miriime solius <juaeslus-gratia hanc «uram susc-episse videri Toiult.

SyECCLOXVIII.

peculia-

exscribendam -typis de-

lor variantes lecliones,

Pithoeanse descripserat, rursus diligenter excussit. Tum libros de'Gubernatione Dei eontiiTit «umedi- lione 'Brassicaiii a. 1550 efGalesinii 1564, «t si quid

melius in illis esset, quam in Pithoeana, aurin codice . tlone <J. -Calixti In Vlncent. Lir. Cum ihdicibus co-

Corbeiensi, qoocum Pithoeanam antea contenderat,

iii textum transtulit. Si quid vero dubium esset, aut

quod.adjnpnilion.eVindigeret, id affirmat se in Notis reposuisse, nee" quidquam dissimulasse, aut propria

auctorjtale .miitasse, de quo

prwterea Appendicem

Notis facta

Aptensis episcopiepistola

ad Pdlladium Prcef.

4* Aurelii

Epistola

aclorum veterum, quorum

esl inenfto, qup cpntinentur : t. €astoris

ad Jqannem Cassianumex

vetgfi codice nis, ijibliothecaeRegloe. H. Acta impera-

toruni adver