Vous êtes sur la page 1sur 629
Sigebert de Gembloux. Sigeberti Gemblacensis monachi Opera omnia : accedit Chronicon Polonorum, auctore anonymo [edentibus
Sigebert de Gembloux. Sigeberti Gemblacensis monachi Opera omnia : accedit Chronicon Polonorum, auctore anonymo [edentibus

Sigebert de Gembloux. Sigeberti Gemblacensis monachi Opera omnia : accedit Chronicon Polonorum, auctore anonymo [edentibus J. Szlachtowski et R. Koepne] : Intermiscentur

Beati Odoni Cameracensis, Walteri Cabilonensis, Joannis Marsicani, episcop

1854.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :

*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source. *La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits élaborés ou de fourniture de service.

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans l'autorisation préalable du titulaire des droits.

*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque

municipale de

(ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.

CURSUS

COMPLETUS

SIVE BiBLiOTHECA ONIVJSRSALIS, INTEGRA, ONIFORHIS, COMMODA, OECONOMICA,

MNIUM

SS. PiTRUM?

DOGTOMM

AB

M\T0

APOSTOLICO

RECUSIO

SGRIPTORUMQUE

QUl

AD INNOGENTII FLORUERUNT; CHRONOLOGICA

III

ECCLESIASTIGORUI

TEMPORA

OMNIUM QUJL EXSTITERE MONUMENTORUMCATHOLIC& TRADITIONIS PER DUODECIMPRIOHA ECCLESLE S^ECULA,

JUXTAEDITIONES ACCURATISSIMAS, INTERSE CUMQUEKOKKULLISCODICIBUSMANUSCRirTlS COLLATAS,

PERQUAHDILIGEKTER CASTIGATA; DISSERTATIOKIBUS,COMMEKTARIISLECTIOKIBUSQUEVARIAKTIBUSCONTINEKTERILLUSTRATA ; "OMNIBUSOPERIBUSPOST AMPLISSIMASEDITIONESQXJJETRIBUSNOVISSIMISS2ECUL1SDEBENTURABSOLUTAS

DETECTIS,AUCTA-; INDICIBUSPARTICULARIBUSANALYTICIS,SINGULOSSIVE TOMOS, SIVEAUCTORESALICUJUSMOMEKTl SUBSEQUENTIBUS,DONATA;

CAPITULIStNTRAIPSUMTEXTUMRITE

DISPOSITIS, KECNONET TITULISSINGULARUMPAGINARUMMARGINEM

SUPERIOREMDISTIKGUENTIBUSSUBJECTAMQUEMATERUM SIGNIFICANTIBUS,ADORNATA ;

OPERIBUSCUMDUBIISTUMAPOCRYPHIS,ALIQCAVEROAUCTORITATEIN ORDINEAD TRADITIOKEM

ECCLESIASTICAMPOLLEKTIBUS,AMPLIFICATA; DCOBUSIKDICIBUSGENERALIBUSLOCUPLETATA: ALTEROSCILICET RERUM,

SCRIPTUR^E

SACRJB,

QUOCOKSCLTO,QUIDQUID

UNUSQUISQUEPATRUMIK QUODLIBETTHEMASCRIPSERITDKO1NTUITU COKSPICIATUR;ALTERO

EX QUO LECTORICOMPERIRESIT

ORVIUM QUIKAMPATRES

ET IK QUIBUSOPERUMSUORUMLOCISSINGULOSSINGULORUMLIBRORUM SCRIPTURvETEXTCSCOMMENTATISINT.

EDITIO ACCURATISSIMA,CETERISQUEOMNIBUSFACILE AKTEPONENDA,

SI PERPENDAKTUR: CIURACTEUUMKITUllTAS

CIIART.-E QUALITAS,1NTEGRITAS TEXTCS,PERFECTIOCORRECTIONIS,OPERUMIIECUSORUMTUMVARIETAS TIJM NUMERUS, FORMAVOLUMINUM PERQUAMCOMMODASIBIQUE1NTOTOOPERISDECURSUCONSTAKTER

CHROKOLOGICA^^-^

{//fr\

^xV^X

SIMILIS,PRETII EXIGUITAS,PRiESERTIMQUEISTA COLLECTIO,tJKA, METIIODICAET

SEXCENTORUMFRAGMENTORUM OPUSCULORUMQUEHACTEKUSIIIC ILLIC SPARSORUH, ^T

PMHUMAUTEMIK KOSTRABIELIOTHECA, EX OPERIBUSAD OMKES.ffiTATES

LOCOS, LINGUASFORMASQUEPERTIKENTIBUS , COADUNATORUM.

,

/

/

*

^CP \<x}\

SERIES

SEGUNDA,

M

£'NS

\ \

^,\-
O

IN QUA PRODEUNT

PATRES, DOCTORESSCRIPTORESQUEECCLESM LATINJE' •- I C-"

.O -^

\{~ \

\c

A GREGOKIOMAGKOAD 1NNOCENTIUMIII.

§lccuraufe

%**$. SKtgtte, GX.2SEU U KITFE R 8 iS , SIVE

\V-<

\^A

W\

\J'' \ ^' \"

\

BIBLIOIEECfl:

M i

*rl V i

-

<* \ "-—/<t r^ ;<

%

CURSUUMCOMPLETORUMJN SINGULOSSCIEKTLEECCLESIASTICJERAMOS EDITORE.\

\

PATROLOGIABINA.EDITIONE TYPIS MANDATA EST, ALIA NESIPE LATINA, ALIA GR.ffiCO-LATIN.i. =»*"•" VENEUNTMILLE FRANCIS DUCENTAVOLUMINAEDITIONIS LATINJE OCTINGENTISET

;

MILLE TRECENTAGR.ECO-LATINiE. — MERE LATINAUNIVERSOSAUCTOUESTUM OCCIDENTALES,TUM

ORIENTALES EQUIDEMAMPLECTITUR ; HI AUTEM, IN EA, SOLA VERSIONELATINA DONANTLR

PATROLOGLE

TOMUS

GLX.

SIGEBERTUS GEMBLACENSIS MONACHUS. ANONYMUS. B. ODO CAMERACENSIS, WALTERUS CABILONENSIS, J. MARSICANUS, EPISCOPI. BERENGOSUS ABBAS S. MAXIMI TREVJREJSSIS. RADULFUS TORTARIUS FLORIACENSIS MONACHUS.

E5LCUDEBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE

EDITOREM,

m YIA DIGTA WAMHOISE, PROPE PORTAM LUTETLE PARISIORUM SEU PETIT-M0NTR0U6E.

VULG0ir£A'F£7{N0MlNATAJc»

1854

'

GEMBLAGENSIS

.

.

SiECULUM

XII

ACCEDIT

MONACHI

•-

'

AUCTORE ANONYMO

INTERMISCENTUR

i

:

v -''•

- ''";:

Vo:;>> ::_'-">"'

BEATI ODONIS CAMERAGENSIS, WALTERI CABILONENSIS, JOANNIS MARSICANI,

EPISCOPORUM; BERENGOSI ABBATIS S MAXIMI TREYIRENSIS, iTORTARII FLORIACENSIS MONACHI

RADULFI

SCHIPTA

YEL SCMEPITORlJiVl JSffi&GEfEISTA &HM SUPERiSIJKT

ACCURANTE.

BIBLIOTHECJE

J -P.

MIGNE

CLERI . UNIVEKSffiJ

SIVE CURSEUMCOMM.ETORUMIN SINGULOSSCIENTIJELCCLESIASTICERAMOSEDITOItE

TOMUS

UNICUS

VENIT 7 FRANCISGALLICIS

EXCUDEBATUR ET.VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM m\TADICTAD'Aii/BOJSE}PROPEPORTAM LUTETIJE PARISIORUMVULGOD'ENFER NOMINATASi SEC rETIT-MONTROUGE

185'!

AUGTORUM

ET GFEE.UK

ELENGHUS-

QUI M KOC TGMG CLX GOKTEREKTUR.

SIGEBERTUS GEMBLACENSISMONACHUS.

Chronica cum omnibus auctariis.

Liber de

Gesia abbalum Gemblacensium.

Scriptoribus

eeclesiasticis.

YiiaAVicberti.

Viia Deoderici episcopi Metensis.

Vita S.

Sigeberii

'.'

Yita ejusdem,

brevior.

Yita S. Maclovii. .Viia S. Tbeotardi. S. Lambeili Vita

duplex.

Sermo de sancla Lucia. De differentia Quatudr Epistola ad Leodienses.

D.e

Responsib

Fragmenlum Rhytbmi

Temporum.

presbyteris conjugatis.

ad

epistolam Hildebrandi

de S. Lucia.

'

.

de S. Lullo.

Chronicon Polonorum.

ANONYMUS.

BERENGOSUS ABBAS S. MAXIMlTREVIRENSIS.

De laude et inventione sanclae crucis. Libellus

demysterio ligniDominici. Sermones.

JOANNES MARSICANUSTUSCULANUS EPISCOPUS.

.--, Epistola ad populum Richardum Albaneusem episcopum.'

Coneio ad

Romanum.

:BEATUS ODO CAMERACENSISEPISCOPUS.

De Exposilio

in canoneni missaj.

peccalo originali.

Disputalio

De

de Adventu Christi.

blasphernia in Spiritum sanclum.

DecaiionibusEvangeliorum.

Jlomiliaduplex

de villico

iniquilatis.

Diplomata

Appendix

ad B. Odonem

WALTERUS CABILONENSISEPISCOPUS,

Diplomala,,

RADULFUS TORTARIUS FLORIACENSIS MONACHUS.

Miracula S. Benedicli soluto sermone. Miracula S. Benedicli metrice scripta.

 

y>L

9

 

847

591

661

68&

72S

725

729

747

7S9

811

815

829

ibid.

ibid.

ibid.

ibid.

835

-

 

95S

981

4011

1057

ibid.

10S5

1071

1105

1111

 

< 1117

 

1121

HS9

11G5

1189

 

1259

Ex typis MIGNE, au Petit-Monlrouge.

tMMMaiiia

A"SNOD0MINIHCXII.

tilillALlliliJIOlO

EDIDIT

SIGEBERTI

D.

LUDOVICUSCONMDUS

CHRONICA

BETHMANN

(Apud PERTZ,Momim, Cerm. Iiisl., Script. t. V,,p. 268.)

'-

SlGEBETiTI ^TAS,

MOLEGGMENA

PATRIA, WATALES, RES^GES^,

3

SCIKIIITA

| L. WTA.

A^uibus-apudMeltenses,

vacahat=Gccupalionibus. To'

,

. 'Sigebertus (l)v-in Gallia Belgica (2) circa a. 1050

nalus, juvenili

admodum setafe regulam sancti Rene-

dicti professus esl in monasterio Gemblacensi, cui

timc praeeral-abbas Olbertus (5), virlule atque do^-

-clKWacIarissimus Quo--a.

tus orando, legendo, scribendo, docendo dedilus».

cum rebus publicis

Seinper lamen ab hujusmodi negoliis

judieandis -aptissimus viderelur-,

agendis absti-

nuit, uirice iuternse monasterii sui saluti

intenluSj pro quo ne senex-<quidemlabores subire dcclinavit. Cum enim Gemblacenses fundatoiis sui Guiberti ele^

pars erat Sige-

valionem exoptarent, horum mdxima

bertus, antiqum scientm ac revereniim monachus, liu-

.1048 defunclo, eum Ma-

: (elinus abbas electus cssel, Sigeberlus paulo post

Metlas(4) transiit-ad Sanclum Yincenlium, Fulcuino abbate Macelini fralre eum vocante, ut scholas ibi regeret. Hoc munere diu functus, cum scribendo et ; doeendo magnam sibi laudem acquisisset, ita ut ad

-•eainaudiendum multi undique-confluerent, prsetulit "-iamen,' « ut apis prudenlissima, ad monasleni sui alvearia regredi i (S); et circa a. 1071 Gemblacum

jus Ecclesice nostrce

Gemblacensis oculus, cuipiein-

vigilabal viia et eonoersatione ac

Tanlo namquecertior erat de sanctiiatis

quanto vilam ejus viriutibus

secutus esl eleganlia. Qui, ex evidenti miraculorum

religionis fervore.

ejus graiia,

plmam multa styli pre*-

*edux (6):, quod .plurimum diligebat, iisdem ibi,

osiensione, accepla esplendi desiderii sui occasione^ NOT^E.

Ii.a

(1)

ipse semper

172;

fere scribit. — Testimonia de Ij Gestis abb. Gembl.

hsec tantum exstant: De vi-

Elevatio

colligere licet; eujus verba nos

graiia, quos liic tam

paterim

qaidcm necesse est ut de

aque bene to-

significare

yila ejus alque scriptis

ris illustr.

modo illic sua lutabilur

Chronieon ad a. 1112; Gesta abb.

S.iGuiberti, integros appo-

nulrivit misericordia iion

ipso Sigeberto dicta putemus, cum

tum

qua: ea ila

viventein, el praesens

tius Gembl.acum perveniret. iii. (4) 172. Nettis positus in primu eeiale ipse dicit De vir>

/S) Ut ipse de abbate Olberto dicit in Gestis abb. Geinbl.

Sembl.

apud Dachery II, 768;

in Act. SS. Maii suimus.

Reliqui

V, 266 ; quos locos

gregem Gemblacensem ibi deOIberto

possinl; sed

ut nemo

scribere potuerit, nisi qui Oibcrtum dilexisset

omnes inde fluxerunl. E recentiori-

Sigfridi

Ilirseh De vila et

profitemur.

traduiitu"-, ejusinodi^sunt,

'-jjiis-unus sufficit V. D.

(2)

m

gralo

scriptis Slgiberii (Berol. 1841)

litatis, pifficipue

iTiuitanos riidieisse

iiberdoctissima: sedu-

indaganrlis fonlibus; e quo animo

affuissct, cum funeris nun-

Hoc veri siniillhnum est; testimonia desuht.

(in praf.: originem

V.nm se Francum et Gallum dicil

c/eniis

81

ahbreviavil Gallicanum

ulimur. Cf. 156 :

multi el maxime

et lalem jejunandi

Teuiones),

h, Meltim in Gallia

noslrce, rcgni scilicet Francorum. Dc vir. ill.

pscdterium, guo

nos Galli

riium auclorizanl

(6) EpistoJam enim de

jam Gemblaci

conjugalis

presbyteris

a."

non Franciani indicat,

et in

VitaDeod.,

1073 editam

scripsit. Miracula sancti

-sed Gemblacum, ubi scripsit;nam

«.

Franconiam vocat Galliam. -(5J Hoc nonnisi ex ipsius de Olberto iiarratione in

Sigeberli, lus auctor Mettis est, quod adhuc non

composita (si modo Sigeber-

est cur

negenras,) non ante

annum, qui

"

esi

t_ 4.

.

Belgica ponit, et a. 1020.1094,

septimum post translationem saneti

a. 1070,lucem

vidisse possunt.

'*ATR'OL. CLX

Vi

SIGEBERTUS GE.UBLACENSIS.

!S

ae elemliom sancli

eos, qnorum lioc erat auctorilalis.

ejvs corperis ccepit agerc npud

Deniquc

dumui

A mv.lia contulit ad

usiim cl ornntum calestce, quce ac

eorv.m, quos inslruoxrctl, libera-

qni

precipuus

ad Tre-

quisierat vohtnlaria

Lielhardi abbalis volttntale consullu el bcnedictionc

percepia, ad impctrandam super vcrbo episcopi Leo- dicnsis auctoritalem, ipse ab eo suscepit lcgalio-

nem (7), eamqiie jam fere octogenarius tanta cum dexteritate gessit, tit in ipso fere vitse flne voti lan-

dein compos,

lilaie. Frequcniabanl atilem cum majorcs nulu, cx-

erctnl in urbe

Leodiccnsi, si quid questionis occurreret eis, ad hunc

dcferre et cum co conferre soiili. Horum

crat clomnus Heinricus . archidiaconus cl dccunus ec-

clesiceSancti Lambcrti, cujv.s

ccllentiores gradu, acuOnres sensu,

a. iHOillius elevationis solemnia vide-

lectionibus atque antiplionis ipse celebra-

ret (8). Biennio post, III Non. Oct. 1112 (9), oliiil.

Quam gratam posl se mcmoriam reliquerit, ita tesla- turdiscipulus ejus Gemblacensis (10) :

rogalti scripsil

rel et

virenses librum de jcjuniis Qualuor Tcmporum, ei multa quce comnietnoral in libro illuslrium virorum. lu cenobio Gemblticensi me, qui htec descripsi, et mullo meliorcs erudivil; quorv.m mullos ante se prcv- misil, paucos proh dolor! pbst se dimisil. Al vir pru-

dens, cum essct mullce gravilatis, non ercti indiscrclce

austeritcitis,

Domnus Sigeberlus, morum probitatc el scientite

mulliplicilalclaudabiiis el graiussui lemporis sapien- tibus, non indigel nosiris laudibus, quia litudanl cmn

cnim esset jurenilis celatis lempore

opcrtt ejns. Cum

Mascelini abbatis, Metensibus nolificatus et in cenb- bio sancti Vincentii marliris cuniFitlcuino nbbatcdiu conversatus, sapienlicefons palens erat non solum mo- nncliis, sed el clericis ad se undique conflucnlibus. Multis Metlensium hodicque dulcis esl ejus mctnoria,

iifquibus adltv.c supcrsunt doctrinceejus vesligia. Quat

vcl quanta

ipsc

illic degens rocjalu corum scripta ediderit,

oslendit in libro iltnslrium virorum, quem com-

postiit. Non sohtmmodo Ciirislianis. sed et Judeis in

eaacm urbe commttnenlibuserat carissiinus, pro co

quod

Hebraicum veritalcm

a cceleris edilionibus

(11)

secernere eral pcrilus, cl in his_ quce secundum I!e-

eral ad omnes,ul'rcs posccbal, dis-

" cretce mediocrilatis. Scripturarnm maximc divina-

sed

rum lcclio et medilatio

quolidianamissarumcelebraiio et devota ctdDcumora-

eum occupabat, sed tamcn

lio setnper eum prceoccupabat.Longa confeclus scnc-

chtie, cum dccubuissciextrema

lens insitce sibi prudcntice, fralrumque voluntus cssei

ul, cutn obirel, inlra monasterium

acciperet : ut vir altioris consilii, malcns in conspeclu

Dei liumilis quam prcesumpluosus inveniri, obnixe peiiil in ccemeierionoslro fratribus omnibus conscpc-

liri. Obiil crgo in

Lielhardi abbuiis (12). Hsec sunt qua; de vita Sigeberli tradita hahemus, pauca quidem, scd quaj sufficiunt ad virum cogno-

cgriludinc,

nichil amil-

scpulturce locum

Nonas Octobris, lcmpore domm

braicam vcriiatem dicebanl, Jndeorum erctt consen-

tiens assertionibus. Post mullum temporis, vix impe- - scendum vitoBcandore atque animi humanitate adeo

-trala licentia, rcdiens cid cenobiuin Gentblaceme,

commendatumj ut ubicunque degeret, omnibus es-

-

NOT./E,

(7) Elevatio S. Guiberti, in Aclis SS. Maii V, 206. O

De vir. 111.172.

. (8)

(9) Non a. 1115, ul unus tradit Roberlus de

Lielhardus enim abbasjamn

Nonas rcbr.

quod

Monle;

a. 1115 obiil. Error ille Roberti inde natus est

Cbronici codex quem ille exscripsit Bellovacensis

annum 1112 in duo dividit.

In Geslis abb. Gembl. Dainus ea e codicc conlulit Waitz.

1. e. textum ab

593.

llicronymo

Sequuntur in codice Lipsiensi versus de eo-

(10)

(11)

egregio Lipsiensi, quem

ex ipso Hebraico,

non ex LXX, in Latinum translatumi Cf.Chronicon

a. 582, dem (12) hi :

Juslis

conserius,

vivat Chrislo

Sigeberlus!

Muntlus

muiaiur, transit, dum slare putalur.

liomo,

moriendo

parcil nulli, daiur omni,

sed

pertransil

prcetcrit defunctos revocare

cetas.

revocari,

Vivcns Iransit

Elteu ! tnors hoinini

metas nullius Prcefixas Huic mundo lacrimce si

Possent, Omnibus quot, et clari qttales sludiis nobis, etheulmodo quam spirituales, rari Essent, emerito dcflendi citm Sigeberto.

Sed

quia prceclari rari, nequeunt

Mundo subtracli, sinl ccelicolissociati!

Nobis solamen det scmpcr se Deus. Amen.

P

Iu eodem eodice poslea f. 56 sequens legilur Epitapltium domni Sigcberli.

Ileu!

0

mors mceroris cremcnlum,

te

quantos lugel

causa doloris!

raptos!

mundus sibi

pcr

Spicttla ttos feriunt, ad cor qttoque vulnera

Fiqitur hoc menti.vuliius, non csique renili.

figunt;

Efjrtngehs Ittc cor induralum feril

Cum mors In

Turbat

Ut naturalcs affeclus,

Efflorescal honto licet,

Bes rebus

qttibus

angor,

dissbcigns germanos, oninia mulans, est caris et

fervet anwr socialis,

cluro

mulando, rumpil quoqtie pollicc

sic socialcs. ut

cumulel,

flos tempore verno,

meniem secum corpus ruitttras: quoqucvexet,

lex,

niiserandum.

Sollicilus curas

Vna dies miseruni explens pcnitusquefacit

Sit rex, sil princeps, opibus paupercula sit ptcbs,

Par trahil Itos morlis

Esl

discrctissima quamvis_

etenim juslis juslce

discretio sortis.

Terrea terrenis Berum

Extenuans

Sinl ul in ascensu

Admitti

Nancisci superis, sumnitc certent

terrcequeplacenl vanarum

studiosis.

usus

conlempius

pariior

justos, promptos magis efficii illos,

recli,

cmilli

sinl corclevel actu, funditus imis, vilcc-.

laqiteos'raplor cuicunque paraios,

Cerlamen sit c.isomnis custodia pia gaudia corclis.

fendit enim Et tam

habel ejus mensnuila fraudes.

corporis ullus;

justis, vel eos sibi subdat,

supcrant quicijusti

ille ruinas. tibi

stantcs,

mulliplices

Tutits ub his sensus ut non sit

Vt merilum niinuat

Vifibus alqtte dolis concertal subdolus hostis.

Si mcnles

fluxas absorbet, nil pitlat illas.

Gralia, Chrisle, libi! per tc

Omnes

decipulas e! quus paral

spes

revocans, jungis

noslras

jttslis

mutto studio

Devia sectanles

Et tua

Spesalvos faciens,

juvat explens larcia voleslas,

ad rem

iibt ducens.

gralos

probitutis.

Consitnilis

Aptus divinis et mundi rebus agcndis,

Lex

vitce, specitlum

Cui noster sermo

normce

fueras, Sigeberlc.:

persolvit debita scripto.

Visisli concors, vivas xierscvcuta eonsors_

15

PROLEGOMEXA.

U

sel charus; modesUe verecundise, ut qui gloriam at- A sia; normam seihper redit; quod ad diseuliendas

qiie honores semper declinaret (15)-, gralissimi ad ohilum usque animi erga monasterium suum eum-

qiie qui

cuiin Gestis abbalum Gemblacenslum tam pulchrum

monumentum condidit (ll). Fuit monachus antiquse

reverenlia;, mente purus,

in monachis impugnator aeerrimus (1S), gravis sine morosilate, benevolus erga omnes, Judaeos asque at- que Christianos; ln judicando iirmus absque arro-

gantia, res lantum spectans, non personas; justi et

avaritise et mals licentia;

qua;stiones illas gravissimas non argutiis utitur ne- que affeclibus, ut plurimi tuni faciehant, sed ad vit;e slatum humanaeque nalurae cohditionenf easreducitet adrationem legentium provocat, nonnecessarias,ubi ha;c clareloquantur, auctoritates dicens, etverum in omnibus spectandum, non liltera; inserviendummo- nens (21); quod verum non ideo verum, quia aucto- ritates id di-ani, sej auctorilalibus inde'credendum, quia verunl dicanl (22); haycaniniuniprodunl saiculo

iilo ionge superiorem,

quaui

hlirum, suirnnos Leodiensis Eeclesia; viros sernper

a'd monachum Gemblacensem retuiisse, si magnum aliquid agendum csset, ipsiusque s«ntenliam pre

puero pater fuerat atque fautor, Olbertum,

et qui altiori loco dignus erats

veri

bat, vituperahs ex animo, sed slne odiosa acerbitale; uec damnans ut zelator, sed ul qui humanam natu -

ram bene cognitam haberet (16)^ Superstilionibus

et prodigiis multo hiinus deditum videmus, quam B publica Ecelesia; slia; opinione edidisse. — Doclrina

plerosque ajqualium; de miraculis libere et ullra aetatis illius inodum sentlre et loqui audebat (17). Gravissimus autem ingenio, menle, sermone;, appa-

defensor intrepidus; male facla ubiculique vide-

quem Sigcberti modeslia lenere voluit. Nce

inlerjjrimos sui lemporis claruit. Yeleres aucloreSj Iloratium maxime, non sine fi-uctu eiim legisSe scripta produnt, floribus inde collectis respersa; inter Patres Ecclesiae Hieronymum atque Augusti- num pralulit. 6ra;Cam linguanij si jion penitus im-

bibit, gustavit lione coluit

et carmine, heroieo (24), elegiaco (25)*

AlcaicO (26), non prorsus invita MinerVS; in eo ta- inen lempori inserviens, quod mediam quamque versus voeem ultimaBin Alcaicis quoque consonare feciu Musica; etiam arlis, ex disciplina atque exem-

ifelin epistclis, quas Gemblaci scripsit. Qua; ibi dicit de sludio per allegorias omnia explicandi (18); quae de periculis Ecclesiaj el religioni iude immineutibuSj quod jejunia, caelibatus et alia multa ad monacho- E-um lantum ordinem spectantia sensim fidei ipsi €hristiana3 oblrudereniur lanquam ab pmiiibiis ser- vanda (1,9); quod reliquis aueloritatibus rejectis (20) ad sacras Scripturas lanquam ad summam Eccle-

sallem (25); Lalinam el soluta ora-

NOT^E. C docli fuenmt, seu quia ienlaUs asserfores probantur-,

de

et

ierce,utdevieinusaspiriluvwificaiite?

reliqua.

(21)

(22)

(25)

Tbid.s Quid lantum inlmretniis oceidenli lil-

Ibid.

De hoc alii duJiilani; sed vis-, credo, tot

(Vita Deoderici, ihfraj

in

Invocatione;

anarcltos':

5

': aorasia; Cap. 9: iogio; Cap,

10 :

17 : neuleiicis; Ibid.,

vers. 25 : dna-

im-

primo quod

admodum

juvenis

condidit

et huic uni lanluhi, nisi gaudio quodam ju-

statim uti delectat. Hinc eliam falia non

in

reliquis ejus operilius

jam

occur-

tulicfuit Gra3cajlinguse usus; multi

S. Laurentii Leodieil-

S. Petri Gemblacensis codices, quos

sen-

continent. atque — He-

voces

yerba Graica

Kyrie, christe, tlteos, panlocralon, archos,

gymnasio; Cap. prolensim; Cap.

tolen, disiu, mesembnan,ar-c'lon, paranimplius; Ibidi

vers. 1, Itidrauiin; 72-, orixon. Cap. 22 in epilaplK

Deoderici: cbdenis) cum prosdilectione qiiadam

miscuisset

operi,

venili stimulatus id fecisset, quo discentes recens

explicalur

quod

runl-, cum novilate defuit delectatio. Nec adeo rarus

partis

D illis

regionibus

ipsius

enim S\ Amandi Elnonensis,

sis et

eliam nunc exstantes vidi,--Gra;cas

tentias et Vero integras paginas

braica;

Litlerariaeauctores,

supra

linguse peritum

allalo inducli,

nostrum soli faciunt flistoriai

unico loco e Gestis abb. Gembl-.

cum Hieronymi versionem, noi*

Chronici Joci collati

Aliis argiimcntis non nititur Sige-

SS. Thebaiorum.

Sinl et defunctis e&demconsoriid nostris. Dant bbws versus nostri de sc tibi versus (a)-.

(15)

(14)

Per totum Chronicon ne veibo

Ibquitur; iiiio epistolis

suis rebus

Gemblaceiisi non nomeii suum, sed lantuin episiolam

vttjusdam inscripsit.

duabus quidem in codice

Hic etiam solus est inter ahbales Gemblac-cn-

Vita S. Guiberti 8 : mdicein malormn et ma-

novercam, scilicelpfoprielatum con-

sibi

pau-

consulit, el poslhabila com-

vivebalur

familiarem augere peculia-

omniho

jtisto licentius; quod

ses, cujus in Glironico mentionem fecil.

(15)

non

qnceril,

Ipse quae

monaslerio suo contulit.

fusin virtulum gralia, ruissel

quam

tibus coinmendantur.

/-am monacltorum

cupisceniiam. Gesta abb. Gembl.: sub oblentu

pertdlis dum quisque

munis vilce Itonestale rcm

riter

expedit monacliorum animabus, et plura ibid;

Metlis dono

acceperat a discipulis,

omnia

Gembl., p.

762.

<juod majusest, quamsi cla-

quippenonnun-

miracula vero solis virtu-

Miraculis

virlutes miraculorumgtoria. offuscantur,

(16) Cf. Gesla ahb.

(17) In Vita S. Guib. -.Tandem vir Dei consumma-

(18) Ep. de jejuniisQuat. Temp.: delcctat etiam nos

\allegorimre supermimero liebdomadarum, qucedistin-

guunl jejunia temperum.- Sed quia, ut ait Origenes,

in

liberias debel liabere modum

hccc

niortim

campis altegoritv

(19)

(20)

cst libera

allegoria, sed non it-a ut pro cerla

Cf. regula-.

De

ep. deprcsb. conjug.

jejun. Quat. Temp.:

Hos

atiosque

~et doctos viros in hoc sequimur. non ouia sancti et

(fl) Idesl.cumsmguli

versus binis

parlibiis

consleut in

littera; codice, iuiliales spalioquodamseparatiseLtilterainajori in iuiliis versuumtlanl dislinctis,

ilos

fecit DCiSMs,

sancte,tttis

Pelre

Godcscalcus;

evagandi ticenlia, IKBC verba Hebraica ipsa ibi indicari,

progrediendi.

Placet

figalur jeju-

satis doceant.

bertus hebraizans.

(24) Ecclesiaslcn, passionem

sanclos

(25) Iu Vila Deoderici passim.

(26) Rhythmum de Deoderico, passionem S. Lu-

Claviger alme poli,

Its

precor, tiuic Amon. aperi

ciae.

in mediis versi.bus

iS

SlGEilERTLS GEMBLACENSIS

1(5

plo Olberti, aaeo gn&rtis fuit, ut antiplionas musi- A Sancti Martini exira civttatcin Melicnsem sttce (52).

cis modis eomponere sciret (27). Plurimum tamcn sludium in clironologia alque bistoria collocavit. § II. — SCRIPTA. Scripta sua in libro De viris illustribus, Iliero- nymi el Gennadii exempla sccutus, ipsc ita enume- rat :

ccclcsicenoslrce Gcmblacensis (54),

dc qua excerpsi leciioncs compeicitii ordinc in ejus

Rcgressus ad monasterium Gcmbtacense scripsi Pas- sionem Tliebworum patronorum noslrorum heroico

carminc (55). Scripsi Vilam sancti Guibcrli confcs-

soris, fundutoris

deposilione. Arle aulcm ntusica

soria de sanclis Maclovoei Guibcrto

anliplionas e! rcspon-

mclificavi (53). Scripsi et Gcsla abbalum Gemblacensiutn (56). Vilas snnctorutn Maclovi (57) el Tlieodardi (58) urbaniori slylo mclioravi. Vilam quoqite saucli Lunlberii, cum in primis urbane nicliorassem, postea rogatu Hcinrici archidiaconi ci dccani ccclcsitz Stmcti Lanlberii dc- fioravi comparalionibus aniiquorum juxta conscqucn- tiam rcrttm; quainvis priorem, utpolc simplicent, quidum tnagis ainpleclunlur ct curiosius transcribant. Est enim scnsu apcrtior, et vcrbis clarior (59). Ro- galu etiatn prccdicli viri validis Patrum argumcnlis rcspondi epistolte Hilclcbrandi papce quam scripsil ad Ilcriinannitm Mcllensem cpiscopum in poiestalis re- giai culumniatn (40). Scripsi ad ipsum Ilcinricum

apologiam contra cos qtti calumniantur missasconju-

gcilornm sacerciotum

(41). Ipso ctiatn roganle, re-

snondi cpistolce Paschalis papce, qui Lcodicensemcc-

Gemblacensis monachus mulla scripsi

in prima cv.iatc, in ccclesia

ad

inslruendos pueros, scripsi Vilam

Aichuico melro

Sigebcrtus

opuscula. Melis posilus

Sancti Vincenlii,

Dcoderici episcopi, condiloris ccclcsiceet abbalice; in

qua etiam per dicjressionem laudctn ipsius urbis he-

roic.omelro dcclamevi

Lucice, quce iln requiescil,

(29). Qui-

(2S). Scripsi passioncm sancta:

btisdam cliain repreltendenlibus illam sanctce Lttcirn

propheiiam : t Amiunlio vobis paccm Ecelesioe Dei dalam, Dipcletiano ejeeio de regno suo, el Maxi-

miano bodie morluo, t rcspondi ditigenter, conside-

rala lemporum

ralione el rerum veritate (50). Scripsi

nihilominus sermonem in landcnt ipsius virginis, in

quo iransluiiones ipsius a Sicitia in Corfinium civi- lateni lialice, ct a Corfinio in Mettim urbctn Gallitc, ordmata iemporum consequentia dicjessi (51). Scripsi Vilam Sigeberti rccjis, condilorisccclesiceet abbaiite

NOTiE.

(27) De vir. ill. 172 : Arte autem mnsica

responsoria Musica

anliplio- C logus

secundi libri

pcrgat

poelam exciiat, ul leclo prima

in ilinere

suscepio; acljiciiinlur

n:is el

meliftcavi.

de sanciis Maclovio et Guibcrlo

alqnc geomelrica studia,

duee

a;que

ab 01-

in monasterio

sfeculis xi etxn

exarati, in inter

ex.,

leguntin-:

et Quinque notis-

s. xi el quarl. dimiciioha;c

die reliclo

qua;dain de Iaudihus Aurora; amicie Musis et pul-

terlii

cbra

berto suscitala, Sigeberto

fioruissc, niulti biblioiheea: Burgundicic codiccs

testanlur GemWacenscs,

descripllo lemporis vesperlini. Prologus

libri agit de persecutione Diocletiani, et quomodo

Deus Ecclcsiam suam conservaverii. Ilaec Gcelii debeo humanitati nunquam satis mihi quoque lau-

dandsc.

miilla quorum alia ivno, in foliis

n.

10090 mbr. qualuor

« Sententia cujusdam dc ralione lonorum.

sunt consonantia: music?e,

sima esl ea

quarum pnma

Surium ad 25 Maii. Mabillon Act. V,

pritisquam

in

de co-

(54) Apud

501.

Gucjertus miraculis claruit qua; a. 1099 fieri coepe-

Acl. SS. Maii V, 259. Scripta est

nola.

759. Desiit

decursu

qua; dicilur diapason. ln omnihus la-

mcn versus iia cammtur : Gloria Palri et Filio et

Spirilui sancto. * QUKcujusnam sint atictoris mis-

voei c

i manus s. xvu veri non absimiie noster inler

in codice Gemblacensi ilidcm

quam apparet;

superscripsit

videtur.

£

cujusdam

i

quod

Sigeberli,

Epistola; enim, quas ipse

opii-

scula sua recenset,

superscriptum

(28)

(29)

habenl c Ep. ciijiisdain. t

IniVa. Nondum eclilam; specimina

taninm legunlur

in cod. Gothano

Ed. Meurisse in hisloria epp. Metlens.,

Surium (52) Apud ad

Duchesne SS. II, 591. Alteram

apud

I,

Kal. Fehruarias,

in Actis SS. Febr.

227, el apud Bouq. II, 597,

nui/ia

edilam ex

priore illa ge-

probavit.

inierpolaiam

esse V. D. Hirsch

Scribendi occasicnem dedisse videiur translatio

sancli a. 1065 facia. Et bujus translationis hisioriain

cum miraculis, post

a. 1070

conseriplam (in

Aclis

SS. II), Mosander atque Ilensclieiiius Sigeberlo iii-

buunt; quod

nio

opinioni,

Mosandrum teslimo-

nil tamen inest pneter quod contradicai lmic

bahili unicum, quaii-

cum liiiiio

nitatur,

veri admodum simili.

(55) Carminispro deperdilo

lum

gduni-Batavorum in bihl. publ. 114,A.Tribus

distinguitur carmen,

continet, secundus 900, tertius 1150.

Iibri narrat

e

scio, codicem s. xn Geclius mibi ohiulif Lu-

libris

quibus primus

892 versus

Prologusp;imi

intraverit, qua?que ibi viderit pr?eclara,'una

meratione

poetica

runt. (55) Non

jam

(56) Dachery, Spic. II,

Sigehertus

primis Mascelihi temporibus. Qu;e sequunlur

alque Tbielmaro,

liqua plures lemporis

oslendit. Lipsiensis (57) Apud aulographus Surium ad 15 Nov.

Tbietiiiaro abbatc, qui a. 1076-1099 pisefuit.

dem Mascclino

alius addidit. Re-

scripserunl, ut codex

Scripta est jubenle

apud Mab. Aiin. IV, 572. Jacobs et Ukerl Merkvair- u (58) Apud Surium ad 10 Sept.; Act. SS. Sept.

digkeiien der Golhaer Bibliotbek II, 1, 140.

n. (50) 61. Epistola ha;c incdita legitur

(51) p. 529.

altc-

ram dcfloratam Act. SS. Sepl. V, 589. Antiqui isti

III, 597.

edidit

sunt

(59) Priorem siniplicem

Chapeaville

Gesta

sub falso Rcineri nomine

Magnus,

habilam

pra;slantis-

exent-

etc.

pont. Tungr. I, 411;

Consiantinus

pro dcperdila

Moyses, Josue, David,

e!

S. Renediclns.

(40) Ineditam bucusque

reperi

Bruxellis

simo s?ee. xn in., ubi inscribitur : Dicta cttjusdam

in codice Gemblacensi

cl

de discordia

plis.

Ediia est inlra annos 1076,

papce rccjis,priorttm rcprehensa

Lccjimus itt Gc.slisRomanorum

poniiftctim,

quo Hildcbrandus primo et

imperii coronam adeptus

ad Ilerimannum scripsit,

,in erislola rex vocalus,

1084, quo Heinricus,

est.

tulo (41) : Epislola cujusditm adversus laicorunt in prcsb,

uride ediderunt Martene et

Durand thes.

Hirsch sola

margine Sige-

Wenrico cam tril.uentes, cum

conjucjalos calumniam,

Exstal in eodem codice Gemblacensi sub ti-

I, 250,

maiius snec. xvn in. in codicis

posuisset. Quod

vidit

berti jam nomen

nesciens,

quomodo poeia Philosop!ii:c*icmplum conieclura vcrum

cum «111- I96-2H.

sanctoruni Pa.irum Eeciesise. Pro-

argiimentisque probavil pag.

17

clesiam, ceque 'ui Cameraceiisem, a Roberlo Flan- &_licet'per cycios lunares, qu.i 19 annis, et per cyclos

PROLEGOMENA.

18

_:.

drensium

itusipso poscente respondi Treverensibus dejejunio -Quatuor Teniporum, quiregutascujusdam Bernonis, sectmdtim allegoriam itt sibi 'videtur beiie concinna- tas, observav.t, el'a constieludine Leodicensiumdis-

comiie jubebat perdilum iri (42). Niliilomi-

soiares, <qu>. 28 annis clauduntttr, et per alierum

ntuliiplicati magnum cgclum SoSLannorum conficiunt;,

linealim dislinclis hinc inde artnis Adce,

currcntibus terminis paschutibus,

epactis con-

diebus dominicis

paschce; eademvia incedens, qv.a Dionysius, sed non

cordanl (&_y)/Descripsirheroico metro Ecclesiasten, quem opereslromatco tripliciler digessi, xid iilteram, Imitatus Eusebium

/allegoricc; mythologice (44); Pamphili, qui primus apud GimcosCiironica a tem-

iisdem vestigiis. Quod diligcns lector facite inveniet,

quia decem magnis cyclis, qui

. Si curiosus fuerit. Et

cinguli 552 annis constani, opus omne distinxi,

: ipsumlibhim hoc tiinlo prcenolavi, ul Decennaiisvo-

quem tribus tomctiis divisi, ittdicans sub persona in--

_terroga'nlis et respondentis intenlionem et ttiiliiatem

el ad quam parlem pliilosopltia perli-

pltysicam-.Subjunxi

etiam utiles -re-.

se-

pore Abralim digessil, ipse quoque a_ loco. intermis- - cetur. Prologum etiam. in morem diatogi cinlepustii,.

sionis ejus xtsque ad annv.m IV omnem consequen- iiam tetnporiim et rerum gestarum, quanta potui

slyli temperantia ordinavi. Cum diligenterBedam De -_ipsiits operisj

temporibus rclegerem, et ab eo nolam Dionysio cy- clorum scriplori infligi viderem^ quia male dispositis annis Dominicce passionis, in ierminis pascltulibus

conlraire per omnia viderelur Evungelio Joannis, dir . Ilieronytnum et Gennadium,'scripsi ullimum Itunc

cundum dispositiones ipsius (45). hnitaius eliam

. veat, scilicet ad

B gulas inveniendi annos et terminos et indictiones,

gnum mihi visum esl altius rcpetendo omuein dimo-_

verc nubem' erroris, et vernm diligentibus infundere \invesligatiqnis exquirere polui (.46).

iibellum De illustribus viris, quanium nolilia mece

Chronicon. — Ex liis Ghronicon gloria primuni, tenipore fere.novissimum est. Composuit illudnon quidem cohiinuo caiamo, et neque ita, ut absolulis quce ipsum prascedel-aiit, res sui temporis, prout

slatim lilteris mandaret: towm

uliimo demuih vltae decennio scripsisse

lumen veritatis. Siquidein Marianus Scottus, vir.suo cevo longe diserius, hoc idem ingressus ergt, et Cltro- nicatn suam lexens a nalivituie Chrisli usque ad sta- lum sui temporis, hinc annos Cltrisli juxta fidem

.Evangelii,

ul

inde e

regione juxta Dionysium

ord.ina- aclas comperisset,

potius opus

veral,

nysius a verilate Evangelii deviaret. Ego aulem consi- derans, fautores Dionysii semel imbibita non lcvittr descire, ila cautelam ingenioli meimqua Ignce libravi, y.1medius Iwrum incedens, omnes annos ab origine

mundi decursos vel in fuiurum decursuros, inscripla G jam ante a. 1103(48).

dUigcnticelcctorispaterel quantum ipse Dio-

videlur. Aniii ehim 956-1099 uno fere tenore coii- dili sunt, neque ante a. 1100 (47) nec post a. 1103

(47*), unde priora quoque non multo ante lcmppi-c.

composila

fuisse crediderim. In publicum emisiL

Correxit, auxit (48*),

Posteatotum iterum revisii,. et ad a. 1111 (A9) usque de-

^47) Maxime hoc ostendunt Annales

inde ab a.

Leodienses,

fere

956-1099 inlegros

opcris partem

ante a. 1100 non

Anni

pbtuisse con-

1197-1099 cum

porro demum 1100 ineunte

ncc ante a.

epistola anno

lios

quoque uno calamo,

quam a. 1075 accidisse ex Bernoldo disci-

jam tempore

nomen velat Iiein-

quomihus statuamus, imperatoris

Iiunc locum illo

ha;c omnia

1085 de-

post

a.

esse ostendit. Porro Mariani Cliro-

ante a.

a. 1081,

composita

multum usus est

poluit.

Yerba Sigebertus, quoque

DOLET, et 1085,

annis

de hoc ila scri-

scripta esse non pos-

quinquaginta cum alteram

ralionejuxta Hebraicum veritalem, colligerem; sci-

'

(42)

diss.

NOTiE. Paschalis epistola data est a. 1102 vel 1105,

ita

se excipientes : Con-

II,

809.

Schardii

et cccles. Centuriat. Mag-

apologia, p.

189.

Sigebertiigitureodemtempore. EditionesejusIIirsch-

affert undecim

ciliorum colleclio Coloniensis lempore

,

quos Sigebertus

Chronico non ascripsit, sed intexuit, ita ut totani,

hanc

scribi salis appareat.

e cruciferorum edita fluxerint,

11.00 exaratos esse oporlet. Unus tautum Obloqui

videtur Iocus a. 1068 adltuc nescitur de morle Deo-

de jurisdict imp.

769.

deburg. XH, p.

—Conciliorum colleclio Paris. XXVI, 701.—Lalibei

'concilia X, 650. Brown appendix ad Ortwini

1110. — Goldasti

expet. etfug.,p.

Gratii fascic. rer.

concilia

aevi

VI, 52,

176. Ilarduini

Eccard corpus histor. med.

mus. derici, At scriplum

rico constanter et cum affeClaliOne quadam indeab

a. 1058 inditum, quod

mum

hicon, 1082 habere quo non unde terra doluit el

II, 258. — Martene Cpl.l.

I, 587. — In ampliss. Gallicam

linguam noslris

; Mansi concilia XX, 986.

van Asch

verlit Gervaisa. 1697; iii-Batavam, ni fallor,

temporibus

van Wyk, Trajectensiumeonsul.

concilium anni Edidit

Martene,

(45) Uuce sunt, altera slatim posl

1095, allera paulo post scripta.

(44)

Mirajus;

(45) Liber inedilus; primas ejus

Sigebertum

(46)

Thes. I, 295 et 506, ex codice Gemblacensi saec. xn,

nunc Bruxellensi n. 5476.

et

lione ad

blacftnsi

Carmen ineditum Gemblaci viderunl Andrea;

ubi

jam sil,

nescimus.

lineas in

praefa-

J) ptum repperi, illis ipsis sunt.

tum (47') demum

In anno enim 1058 verba annis

addita esse a Sigeberto,

Miraeus dedil excodice Gem-

Script. eccles. Cd-

Edilum jamdeperdito. in Suffridi Petri

operis editionem curaret, praeter

cel quoque

(48)

.

dus,

Uoc

1

Gemblacensem do-

coiiex A., ubi ea desunt.

liiniae 1S80. Mirtei Bibl. eccl. AntSv.4659. Fabricii

Bibl. eccles. Hamb. 1718. —

berto ab aliis tiibuuntur, sermones, epistolae,

pontificum Romanorum,

Vita S.

nologia episcoporum Mettensium,

pim

Qua; praeler haec Sige-

Yitae

Mett.,

refutet, lum

Histoiia Hierosolymilana,

Chro-

PassiO SS. unde-

jam Sigeberti, alias

Lulli,

Clironicon S. Vincentii

: ea cum

miilium

virginum

minima afferenlis,

Jlirsch

stfavit.

p.

546-555

altum silentium

argumenlis prorsus carere mon-

namque anno iUud exscripsit Ekkehar-

a. 1109 Waltramus.

(48*) Iis, quse

in codice GemWacensi a manibns

desunt in uno A. Nos ea uncinis

j3. -/. 5. E. addita,

inclusimus ut appareat, quid prioris sit recensioais,

quid

testatur De viris ill. : usque ed an-

' num (49) i

Hoc ipse

111 omnem conscquentiam temporum

et rerum ordinavi:

gestarum, quanla potui slyli tempercintia,

iO

SlGEBEftTUS GEMBLACENSIS.

'

SO

«lu-xit; at morte pravehtus, hanc sJleram receiisio- A iii historia scrijiendaplurimi illud spectarent, ut

universam. mundi bistoriam uno volumine comple- cterenlur : idem Sigcbcrliis quoquc exsequi nisus est ila, ut, qui Eusebium alque Hieronymum admi- rabatur, reliquos non a;que probabat, illorum opus ad se usque eadem qua illi ralione deduceret. Ita Chronicon suum nil esse volui.t nisi quod vulgo di-

psllectili adjutus ( 50 )

sticum. Primasibi partes tempoium computationi tribuit; ideo paparum, series atque imperatorum rcgumque successiones integrai legunlur, rerum ge- starum narratione secundo tanlum loco addita. In his eligendis id sibi proposuit ut imperii facta gra-

prayudiciis

nem non ipse edidit, sed Aiiseimus anno statini 1112, addita brevi de hoc aimo deque Sigeberti obitu

nolilia, emisit (49') Aggressus. illud Sigebertus est senex, scribendi usu multq et vario studiisque in

temporum computatione

tus, magno insuper

eollocatis egregie pra;para-

pro tempore illo librorum su-

experienlia,

Ad lisec ipsi erat longa vitoe cimus conspfielum historioe universalis synchroni-

rerum liumaiiarum cognitio claustri non praeoccupala, animus veri amantis-

simus, sine ira el studio res atquehominesjudicans:

eral aelas excitata quceslionibus gravissimis, qualis

sci^iplores lcctoresque parare solet; eratin ipsa lur- bulenla setate securum mOiiasterii otium, ubi posset senlire qua> vellet, seribere quae sentirel, nil sibi li-

Leodiensis el Ecclesia et populus om-

viora, Ecclesia; pericula atque incremenla, virosqu-e

sanctilale et doctrina

pollentes, continuo quodam

R iilo deduceret, reliqua quasi per occasionem asper- geret. In narrandis autcm a;quali per iotum Chro- nicon brevitati studet, atque ideo res sui temporis eademjejunitale traclavit, qua prima sa;cula— nou enim narrare voluit, sed adnotare; ethe aequa- litas illa conspectus synchronistici turbaretur, si cle suo multa daret eo modo quo Lamberlus, Herk

mannus, alii : pra;tulit tolum prope opus ex alife

mens, quando

nis idem sentiebant. Ita Sigehertus cum praj caueris

qtiasi vocalus viderelur ad historiam seribendam, summe dolendum est eum nil nisi Annaies compo- suisse satis. jeju.nos; Duae maxime res in hanc viam cum induxerunt: chronologke studium super cx- tera ipsi adamatum, atque exemplum Mariani, Be- da>, Eusebii. Gum enim per totam.mediamajlatem

. NOTyE,

.

verba Hchmcus quintus

a

quid secunda; —.

Eusebii

quoque, Hieronymiatque G non.dum

codices seeun- quis erediderit,

sermb fuisset (Cf.

Pro.speri Chronica nostro prxfigunl

da; recensionis omnes; unde faeile

hujns

hujus

Heinricus, quem

peralorem vocat, ipsum imperatoris

ejus

ronationis

ctoris, veri quoque admodum

tum, cum Sigeberti

et de initio et de

tur in

nominis rex; et nominis

quce cozpia

Gregorio nono_

papa, qui Hildibrandus vocalus esi)-;

anlea

Sigebertus semper fere

inv-

vocabulum annos appellatur. 1108-1110 Sed post ho.c

nunc rex

ostendit; uiide co- esse an-

cjusdem

non cer-

Sigeberlum ipsujn

pore

vetant. Sigebertum

Hiero.nyuium

eadem alteri huic recensioni. praj-

cum iji priorc nondum fuisse coiex

Chronjca

continuare voluisse, hoc. certumest;

eum id

ipsis ta.m

arcte con-

efuccrent; prajfatio jaih

posuisse,

Yirdunensis ostendat. At tum

illa in co-

dice Gemblaeensi exstare vel saltem Anselmi tem-

coronationem sCriptos esse

nai-ralionem

exstilisse deberent, id quod Fl ,2, 4, credere Chronico suo Eusebium

alque

simile esjt; quamvis

usque

verba

ad.annnm llll»m

IIoc

at indenon sequitur,

(ine anni intelligi queant.

igi-

sed annum 1112 An-

hoc jure nostro contendere

noxuisse, utunuui obloquiiur, ampla,

suis lantum auspiciis

tem ne v.erbo

opinionis.illius'fundamenlum, sed ad hune rum consensum;

berto.noft egemus. Cum enim SKpissime

varia e vari.is. Cqdicibus opera

videamus.:,

librum

suspenso rel.inquimus ;

prout librum clecet peculiarem,

prodeuntem, ad Eusebium au-

vero exstat

prajter codicum isto- explicandum Sige-

a scribis

sehno deberi integrum,

nobis videmur, Cohtradieunt

da; recensionis,

non

codices sccun- Anselmi quidem continualionem

quidem respicicns.NiiIlum

in unum

tamen quod omnes exhibent annum 1112.

eo

halienles,

At iidem moj'tem quoque Sigeberti habent omnes,

Qiiam si addere

gabit, cohseiiptam, a;que

potiierunl,

ab

bene addere

alio,

qwai nemo ne-

potuerunt

in codice Gemblacensi eadem maiiu

ascri-

conscripta

a

monasterio suo univer-

monachus

quoque Aquicincnsis, B.,

Dtotum annum,

illi Omhes derivantur,

sine ullo spatio interjecto prajcedentibus

ptum. Quod

autem Alnensis eodex et B5*

1112 addunt: Hucusque

talium

sam quo: mundi historiam uno volumine comprehensam

comparare voluit, ideoqiie Sigeberto. prsescripsit

eumdem. quo

Hieronymi et Prosperi, de quo vid.e infra n. certe 52.

Quem s'i Sigebertus ipse adjecis.set, Prosperum

omisisset auctor ex Hieronymi fine mens.

Clironicum po5,t suam

a.

Sigeberlus e codicibus tantum

non major

ille usus luerat codicem Eusebii,

iilum resu-

perduxit,

quos describebant factaruni,

est, quam

usque

quamve Roberti de Monte, qu.i

sinere dicit, ideo procul dubio, quia ipse Robertus

hoc anno

!j.
Eo-

usqueT112 Sigebertum

Baldiiinus

Ninovensis contiiiuatoris Affligemensis finem falso

indicanl. (50) Jam enim

dem.modo Radulfus de Diceto

s.ubscriptioiium,

aucloritas

conlinualoris Gallici, F2, qui Sjgcbertum

aii a, 1148 Chronicou deduxiss.e coiitendil,

eum in a. 1100 de-

cuinregno.Heinrici

I

opus suum incipere

ut llirsch bene monuit, Nam ad

ad

yerbum exscripsit.

Roberti,

Olbertus,

leste

biblibtheae GemWa-

Sigeberio in Gestis. abb.

t

ipsis Sigeberti temporibus haud paucos.

Omnes enim codices, ne uno quidem

(49*)

exce-

Ansel-

verba de- morie Sigeberti habent, quse

apparet, Quae cum

plo,

mo deberi

in codice Gemblaceiisi

conslituerat,

eodeni prorsus

caiamo atque atraniento exarata le-

a. 1112 narratio vhanc quoque

sitve-

verbis.

usque

ad anntim

infra indicabimus,

facile adduxerit

Quid,vel quomod.o,etc,

piaecedentibus

et cum

ganlur, quoreliqua

Anselmo tribuendam. esse, cum per se jam

risimile, tum: Sigeberti

llllum plane cerlum

habilus, quem

aliquem, ut Anselmi narratiOnem incipere credat

|a.mallius,iii

quae bene

fit, Imo Gemblacensis codicis

cehsis fundator,,

Gembl., e divina; Scriptura; plus quam 100 congcs-

sit volumina, saecularis vero disciplihoe libros 50,

cui numero accessisse,

verbisa. \iii,

sunt,