Vous êtes sur la page 1sur 649

Aelred, St (abbé de Rievaulx). Beati Aelredi,... opera omnia. Accedit Wolberonis, abbatis S. Pantaleonis Coloniensis, commentarium in Cantica...

Accurante J. P. Migne,.... 1855.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la
BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :
*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source.
*La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits
élaborés ou de fourniture de service.

Cliquer ici pour accéder aux tarifs et à la licence

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans
l'autorisation préalable du titulaire des droits.
*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque
municipale de ... (ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur
de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non
respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.


;-
v CURSUS COMPLETOS-;
SIVE . .
BIBLIOTHECA TJNIVERSALIS, INTEGRA, UNIFORMIS, COMMODA, OECONOMIGA,

OMMUM SS. PATRUM, DOCTORUM SCRIPTORUMOUI ECCLESIASTICORUl

'
AB "MYO APOSTOLTGO AD INNOCEETIIIII TEMPORA
FLORUERHNT; '''..
RECUSIO' CHRONOLOOIGA
QMNIUMQU^EEXSTITERE MONUMENTORUM CATHOLICiE TRADITIONISPER DUODECIMPRIORi* "
ECCLESIiE.S^lCULA,
JUXTAEDITIONES ACCURATISSIMAS, INTERSE C05IQDE NONNULLIS CODICIBUS SIANUSCRIPTISCOLLATAS."
- -.: •, , PERQUAM DILIGENTER CASTIGATA;
.BlSStRt^TIONiBUS, COMMENTAmiS LECTIONIBOSQUE VAWANTIDUS CONTINENTEI! ILLUSTRATA; -
OHNIDUS OPERI.BUS POSTAHPLISSIMAS EDITIONES QU.€ TRIBUSLNOVISSIMIS S,5ECULISDEBEM UHAIISOLUTA8
-; >/- ".-," DETECTIS, AliCtA;
fNIilClBUS PARTICULAMBUS ANALYtiClS, SINGULOS SIVETOMOS, SIVE
' AUCTORES ALICUJUS MQMENTI
SUBSEQUENTIBUS, DONATA; .
CAPITULIS1NTRA IPSUM TEXTUM RITEDlSPOSmS, NECNON ETTITULIS SINGOLARUM PAGINARUM MARGINEM SUPDRIOIiEB
DISTINGUENTIBUS SUBJECTAMQUE MATERIAM SIGNIFICANTIBUS, ADORNATA;
" aPERIHUS CUMDDBIIS TEMAPOCRWIIIS, ALIQUA VEUO AUCTORITATE INORDINE ADTRADITIONEM
ECCLESIASTICAM POLLENTIBUS, AMPLIFICATA; •
DUOIlUS INDICIBUS GENERALIBUS I.OCUPLETATA : ALTERO SCILICET RERUM, QOOCONSULTO, QUIDQUIB
DNUSQUISQUE PATRUM IN QUODLIBET TIIEMA SCBIPSERITUNOINTUlTU CONSPICIATOR^ALTEIIG
SCIUPTUR^E SACR^E,.EX'QU0 LECTORl COMPERIRE Slt OBVIUM QUINAM PA^ftiiS
ET IN QUIBUS OrERUM SUORUM LOCISSINGULOS SINGULORHM' LIBROHUM . -J
.'-''.' SCB;PTUR\E TEXTUS COMMENTATI SINT. V
EDITIO
ACCURATISSIMA, C/ETERISQUE OMNIBUS FACILEANTEPONENDA, Sl PERPENDANTUR : CHARACTERUM -
NITIDITAS,
CIIABT*: QUALITAS, 1NTEGRITAS TEXTUS,rEHFECTlO CORRECTIONIS, OPEKUM RECUSORUM"
TUMNUMERUS, FORMA VOLUMINUM PERQUAM COMMODA SIBIQOEINTOTOOPERISDECURSU C<
SIMII.IS,PRETIIEXIGUITAS, PR/ESERTIMQDE ISTA.COLLECTIO;UNA,METHODICA ETCIIRONOI
SEXCENTORDM FRAGMENTORUM OPUSCULORUMQUE IIACTENUS IIIC ILLICSPARSOR
PKINUM ADTEM IN NOSTRA BIBLIOTIIECA, EX OPERIBUS AD OMNES,ETATES
LOCOS,LINGUAS FORMASQDE PERTINENTIBUS, COA.DUNATCROM.
SERIESSECUNDA,-
, JDJCUA PBODEUNTPATRES, DOCTORKS SCRIPTOUESyUli:ECCLESI.ELATl
A GREGOIUO MAGNOAD.INNOCENTIUM III. . _>
. , _ ACCDRANTE J.-rP. MIGNE, .,
SIB&IOTHECii: CI.BBE DflSTEitSS,
SIVB' .' ?:
CURSUUMCOMPLETORUM IN SINGULOSSCIENTI,E ECCLKSIAST ICE RAMOSB

PATIiOI.OGIABINAEDITIOSETYPISMANDATA EST,ALIANEMPE.LATINA,ALIAGRiECO-LATINA.—VENEUNI
' MILI.EET TRECENTISFRANCISSEXAGINTAET DTJCENTA VOLUMINA EDITIONISLATIN^; OCTINGENTIS
ET MlLLE^ritECENTA
GP.jECO-LATm.a3.—MEUELATINAUNIVERSOS AUCTORESTUMOCCIDENTALES,
TLMOltlKNTALESEQUIDEMAMPLECTITUR ; IH AUTEM,IN EA, SOLAVERSIONELATINADONANTUH.

"
- PATROLQGLE'' V / :-
TOMUS CXCV.
B. AELREDUS ABBASRIEVALL. WOLBERO ABBAS S. PANTALEONIS COLON.ECKBERTUS ABBAS
SCHONAUG.HENRICUS ARCHIDIAC.HUNTINGDON;ODO DE'DEOGILO ABRAS
TRANDUS DE BLANCESFORT TEMPLAR. MAGISTER. ;.

EXCUDERATUR ET YENIT APUD J.-P. MIGNE EDITORl


IN VIADIGTAWAMIIOISE, PROPE PORTAMLUTETI.E PARISIORUMVULGOFE8
• SEU PETIT-MONTROUGE.
185b
;S|!CULUlCXlt:i:

BEATI AEEIiEDI

ABBATIS RIEVilltENSIS

OPERA OMIXIA,
ACCEDIT

WOIBIRONIS ABBAMS S. PAMIEOIS C0I01EMS

COMMENTARIUM IN CANTICA.

INTEHMISCENTUR

ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGIENSIS ET SANCTJE ELISABETH SORORIS E.IUS


GERMANJE„ HENRICI ARCHIDIACONl HUNTINGDONENSIS, ODONIS DE DEOGILO
ABBATIS S. DIONYSII, BERTRANDIDE BLANCESFORT TEMPLARIORUM MAGISTRI,

SGMPTA QUJE SUPERSUNT OPINIA.

. v.
''':;_ '; "^AceuTOTEJ-P. MIGNE,; :^
BIBLIOTHECiE CLEBI UNlVEBSiE
' .
"'.'"---'' ".- ' ;;_-;.-;-""-.SIVE- . v '; ;, ..'•''.-.- ::;.-;:':
CURSUUMCOMPtETOnUMIN SINGULOSSClENTIvEECCLESlASTICEItAMOS EDITOliB

,^MUS..UNICU;Sv^

VENIT 7 FRANCIS-
GALLIcis,V

EXGUDERATUR ET'.^ENIT APUD J>P. MJGNE ED[TOREM ^


1« VIAWCtAB-MBO/SiE^FROPEPORTAM
"- ' - LIJTETLE PARISIORTJMVULGOfl^W^fl 'NQMINATAM
-".-.-."-' - ' ;
S-EPTETIT-TVIONTltOUGE. '" ': ^;
-; '
.-• .;-';;:::.-. >;; isss; :; ;'';\'::_:,: ~--'y'"'< --<:':''~
ELEKCHUS

AUCTCHWJIM ET OPEIW CXGV CGNTINENTlJSt

ECKBERTUS ABBAS SCHONAUGIENSIS.

Se-rmoiiP.s contra Calharos. Col. 11


"
De laude^crucis, . 103
. ' 105
Soliloquium seu Meditationes :.
SiimuTus amoris. 113
. SANCTA ELISABETH.

'Vita sanctfB Elisabelh, in qaa continenfur Visiones cjus. 119'

B. AFLREDUS ABBAS RIEVALLENSIS IN ANGLIA.

Operum pars prima. — Ascetica.

Sermones de tempore et cle sanctis. 209


Sermones do oneribus., in capp, xni et seq. Isaipe.' 38.1
Speculum charitatis. 50i
Compendium Speculi charitalis. 621
Liber de spirituali amicitia. 059
Regula sivo Institutio inclusarum. 701

Operum pars secunda. — Eistorica.


De. hello Staridartii. '-: -. ,. • 501
' 711
Genealogia regum Anglorum. * - '
Vila S. Edwardi regis. - 737
De sanclimoniali de Watlun, 789

HENRICUS ARCHIDIACONUS HUNTINGDONENSIS.

Historiarum libri.octo. . " 799


Epistola ad Warinum. ,'-.". ^ . 977
Epistola ad Walterum de mundi contemptu sive de episcopis et viris illuslribus sui
temporis. ., 979
ODO DE DEOGILO ABBAS S. DIONYSII.
i.
Da profeclione Ludovici VII in Orientem. < - -999

BERTRANDUS DE BLANCESFORT, TEMPLARIORUM MAGISTER.'

:Epist,oIa.ad Ludovicum Juniorem. D99"

WOLBERO ABBAS S.. PANTALEONIS COLONIENSIS;


"
Commentaria in Canticum canlicorurn. , iOOl

i Ex tyjiis L. MIGKE,
auTetit-Monlrougfc.
ANN0'pOM-IKI.5ICLXV-MCLX.YIir

^ABBAS SGHONAU-GIENSTS
ET

SANCTA EMSABETH';

SOROR EJUS GERMANA

KOTITIA HISTORICA IN ECEBERTXJM

(FABRIC,Biblioth. med. et inf. Lalinit.,% 7JS)

Eclibertiis, aljas Egberlus, presbyler el cantfmeus Biinnensis, Coloniensis diceces., ae denique hiona-
c-lmset-post llildelinum, abbas Schonaugiensis (i) S. Floi:ini in diieeesi Trevirensi, ordinis Benedict. circa
Aiinum 1160. Opusculum De laudecrucis, et Spliloquium, sive Medilaliotics et Slimulus anioris incele-
berrimi Bernardi Pezii Bibiiolhecd ascelica, lom, Vll, pag. 13,-21, 57, Ralisbonae1725, 8°. De obilu so-
roris sum germanse. S. Elisabeth, vjrginisabbalissse Sehonaiigiensis, defiinctaj a.11435, ad cognalas siias ,
prodiii in Aclissancioruth irimb III Junii, 18,pag-;fi07j ciiin liujiis Elisabellia3Yisioniini libris v, lit priiis
liir.emviderat edeiile Jacbbo Fabro, SLapulerjsi,ParisijS ISQO,ci.*leiiule;Coloniaj1628, eic.' Sermanesixui;
adversus ItwresesCatharorum, bajiesim Manicboeorumienovanies (cum excerpio de Manicliaiis e.x Augu-
siino) ad Reginoldiim, archiepiscopiim Goio.niensem, Colonise 1S50, 8° (2), et tomo XII Colon. atque
lomo XXIIIBibliothecoePalium edii. Lugd.y*pag. 601. Olera quaj huic Ecberto-iribuunliu'apud Tritlie-
Ktium-cap. 405, De S. E.'et illustr.' Benediciin. il, 121, sunt : ln principium Evangelii Joahnis; Supef
Magnificat; Siiper Missus est angelus; Mediialignes, Sermones per anhum, Laudes ' Salvaioris, et Epi-
-
siolas addiversos; - ... ^ .-''.':,

- - 7 :;
-/;<; ^- ;>/: -NOTITIA :1LTE1A.:

(R.~P. D. Beniardiis PEZIUS,Bibliotheca ascetica antiquo-nova,i. VII, Proef.., n. 2.)

Eckebertiiiomen:aptid plerosque scriptorum ecclesiasiicorum nomenclaiores exslal. Eum insighi elo-


gio celebrat Jo. fr-itbemius tumin AhnalibusChrohico Hirsaugiensi, ediiionis- S.anci.-Galleiisis lom. If,
pag. 450, lum in iibro de scriploribus eccl. cap. 405, ubi hsecejus verba suntEchberius:(\ii Clnou.TIir-
saug. Egberlus) secundus abbas monaslerii Sancli-Florini^ Ordinis divi P. Benedicti, Trevirensh digecesis,
natione Teulonicus,vir indivinis Scripturis sludipsus ei eruditus, et nonminus cdnversaiione seientia vene-
rabilis, fraler beaimElisabelh virginis, abbatissw. Sclwjiaugiensisfuil. Hic ante Buiinensis;(seu B-jnnertsis)
>Ecclesim canonicus fuit a sancla sorore ad Schonaugiam'vocalus, pniiio monachus, ac deinde abbas (uclus
est. Scripsit non conlemnendailectionis Opuscula, quibus nomen suumad poslerkdiis holiliam transmisii.
E quibus subjecta reperi: . "':',
Adversumhaereses lib. $; Prophetarum dudum lemp.
. In principium Evangelii Joaiinis-lib. 1. Mysteria divini ser.
Siiper- Magnificatlib. 1. Spirilus Domini super te Ma.
Super Missus esl angelus lib. 1. Sermo evangelicusomni. ,

(1) Aljbaliam Sebonaugiensem ab abbaliaS. Florini prseler rem, diversam faciunt Vossius pag. 430,
Oiidinus, t. .111,pag. 1548, aliique.
(2) Hermaiirii ab Hardt autograplia, tomo III, p. ,i9S.: . '•_ • '-' --..-
,: : '
PATUowCXCy. . i
11 ECKBERTIABBATISSCHONAUGIENSIS- i2
De obilu sororis sua; lib. 1. VirginibusDeo sacratis.
Meditaliones lib. 1. Verbummihi est ad le.. '-
Sermones perannum lib. 2. Eruni signa, etc, adcenius.
Laudes Salvaloris lib. 1.
Epislolarum ad diversos lib. 1. .-..-..
Alia quoquerioipinllaedidil, qum ad noUliammeam non vener.um.Fuil enim declamator egregius, doctus
et eloquens,adeq.ul queindam hmrelicum, quehi nenioconcludcre.poterat, unica disputalione superarel. Cla-
ruit inctenobio prmfaio SanctiFiormi,' quod Sclionaugiadicitur., in dioecesi Trevirensi, sub Frederico itnpe-
ralore primo,.ahno Domini 1160 et>piopier religionemel doclrinam in pretio habebatur. Ha>cTriihemius
de Vita et Scriptis Eekberli, ex quibus Liber adversum hmreses, id esl, Sermones xm adversus Calharos,
prodicre Colonise an. 1350,- in-S, posteaque inserti sunl tomo XII Bibliotliecas Palrum editionis Colo-
niensis. Lib.er deobiln sororis sum exstat apud Bollandianos ad diem xviu Junii, fuitque jam anno 1500,
Parisiis ab Henrico Slephano, Roberli palre, una cum RevelationibusS. Elisabelhce,ac; anno 1628, Colo-
niaa vulgatus, lesteCasimiro Oudino tom.TI De scriptoribus ecclesiasticis, col. 1549. Qu.itamen insigniter
fallilur, durii tbidem Eckberlo abbati Schonaugiensi Vitam B. Heimeradipresb. et confessoris,a Leibnitio
inter scripiores rerum Brunsiviceusium.publjcalam altribuil. Neque enim Egberlns, S. Heimeradi biogra-
phus, Schoriaugiensis iinquam abbas aiit mdnachus, sed Hersfeldensis fuit, ui.vel ex inscriptione viise
S. Heimeradi perspicuum esi. Joannes Mabilloniusin recentissinia Operum S. Bernardieditione.volum. II,
col. 687, Sermonem panegyricum ad B. virginem deiparam, S. Bernardo Claravallensi, sub.cujus nomine
- in recenlioribus editionibus comparet, abjudical, et in Contentis tomi V Eckeberto nostro resiiluii.
Nec plura scio, qua3 sub Eckeberti abbatis nomine typis hacienus comniissa fuerint. At iis tria deinceps
Opuscula addere licebit.
Primum est deprpmptum ex membraneo codice in-fol. min. !inclyti monasterii Windbergensis Ord.
cat). regularis Praemohstralensiumj quingentis circiler abbinc arinis exarato, in quo nullus alius quam
lii.c Opusciildiilulus prselixus est; Lauscrucis, verbaEcltcberli. Quae inscripiio, quin nosirum Eckeberluni
speciel, vixqtiisquani merito dubitaverit. -Est haecscripiiuncula ndn minus sobria -quam pia, • cujus nu-
inero 5, paucis et perspicuis verbis «xponitur, quidquid fere a recentioribus theologis scholasticis de cau-
sis et modis Dominicam crucem adorandi per plura capita dispulalur. _-'"
Alteruih Eckeberti Opusculuin, nunc primum, ni fallor, in lucem productum el excusum esl ejusdem
Soiiloquiutn, seu, ut Tritliemius supra inscribil, Medildiiones. Exslat id in iiovem codicibus Bibllotbecie
Mellicensis, quoruni tamen nullus sseculum xv, anate superal. Codex cliartaceus signalus Litt. B. num. 29,
id Richardo a S. Viclore tribuil his ad calcem verbis :Explicit Soliloquium Richardi de speciali commen-
datione Jesu. Verum non Richardi, sed Eckebertj abbalis Schonaugiensis esse diseimus praster alia ex
paulo anle laudato Trilbemio, qui Meditationes ab his verbis : Verbummilii esl ad te ineipienles, Ecke-
berlo diserte aiiribuit. lllud ut ad pium lcciorem emendalius pervenerit, ad iidem diversorum
" codicum
castigavimus, variantesque lectiones ad calcem paginarum adjecimus. ,
Tertium, quod nunc primum sub nomine Eckeberti publicis juris facio Opusculum, est ejusdem
Stimulus amoris,'..qniiiactenus inler Opera S. Bernardi Claravallensis lociini soriiius fuit. Libellum bunc
seu sermonem eliam recudit inler ejusdem Opera, recentissiineedita, MabilloniusTomo V, col. 649, qui
tamen erudiie ibidem observal, euni sanclo Anselmo tribui a Triihemio, Bellarmino et aliis sub titulo Sti-
jmuliAinoris. Cerle Bernardi, iinquit, stylunv non sapit, nec reperilur iii auliquis mss. nec iiipnma edilione
Lugdunensi suliiiomine Bemardi. ita recle vir erjudilissimus.Sed hanc pieiate ac spiritu pienam lucubra-
liunculam nec Anselmi esse doceHidsoptiinaj noisecodex Windbergensis paulo shpra citatus, qui prsster
Lamlein>crucis elianv sub expresso noinine.Eckeberti eamdem hoc litulo coiitinet: Stimulus dilectionis
Eckeberli. Codici - Windbergensi consenliunt duo Sanci-Petrenses Salisburgi, cbartaceus alter, altcr
iiieiiibranaceus, ambo SDOCUIO x-v exarati, quoruni prior vocat Librum dominiEckeberti, qui imitulaiur
ISlimiduscharitaiis : alter ail esse Eclteberliabbalis. Vero mibi perquam simile est, hunc Siimulum amoris
noii esse diversum a Laudibus Salvatoris, quas Triihemius Eckebertum scripsisse supra commemorat.
Quid enim in illo aliud agil auctor, quam ut gloriemur in nomine Filii Redemptoris, el demushonoretn
Salvatori nostro qiii ihayiia fecit iti nobis, etc. Porro yarise lectiones, quas ad linem paginarum adjeci,
inilii euaix sunt ex collatione edilidnis Mabjllonianaje.t codicis Mellicensis E. 42, qui ad bonse notueexcin-
plum exaratus videlur. ,

:; mmmm SGHONAUGIENSIS ;.

1 "';':,
SEREONES
AJversus pestiferos foadisslmosque Catha"TO_rum.,q.ui Manicha^orum ba3resim innovarunt,
damnatos errores ac heareses. — Accedit br-eve.ex. Auguslino deMaaichaeis Ex.cerpluia
per eumdem Eckbetlum.
Opus quaiitivis pretii et rcvera cedro dignum, nec unquam satis-commendandum studiosis rc-
rum theologicarum, citih propler orationis evidentiam, tum propter ordinatissimam ar-.
gunientoruni melhodum ac vim.
P-atr.'Bi'Wio/A.,'XLV,447.)
(GALLASD,,V'fii. -,
' '
- ECKBESTI.PRTEFATIO, -
; .:
AR REGINOLDUMCOLOMENSEMARCHIEPISCOPUM.-:

'Illuslrissimoreciori poniificaliscatbedroe.iii ColoniadoininoREGiNOLDO,.fralerEcivBERTi]sSclioiinugiensis


scenobii monaeluis, hoc munusculum e.x meditaiiombus suis: .. L
In vestradioecesi frequenler"conUgil Ueprciiendi quosJam hscrulicos,"qui diebus isiis pluiunum uola-
'
15 SERMONESCQNTRACATHAROS.— SERM. I. U
biles sunl.in erroribiis suis. Hi sunl quos vulgo Calharos vocant : gens perniciosa nimis Catliolicaefldei,
quam velut tiiiaK demoliuntur et corrumpunt, ambtilantes in aslulia multa. Muniti sunl verbis sacrae
Scripturae, qute aliquo modo sectis eorum concordare yidentur, et ex eis sciunt defendere errores suos,
et oblalrare Catholica:verilati :,rectaa aulem intelligenliiB, quse in sacris verbis latet. et non sjrie raagna
tiiscreiione agnoscitur, nimis experles sunt, Ego itaque operaepreliun. duxi errores eorum describere, et
adnotare auetoriiaies Scripltiranim, ex quibus se defe.ndunt, ac demonstrare qtiqmodo sane inielligi
debeani : simulque eas paries fldei noslraj, quibus.se opponunt, proponere ; et quibus Seripturse auctoa
rilalihus, quibus vexationibus defendi possint, c.umsupernd adjutorid dempnsirare, ut qui isia Iegere et in
inemoria habcre ci.iraverinl, aliquariio promptiores siiit ad disceptandum cum illis, si quando, ai assolel,
in populo fuerint deprehensi. Valde enim lingriosi siint, ac semper in promplu illis esl quod adversum
nos dicere possinl. Et esl non parva verecundra nost.ris, qui liileras sciunl, ut sint Jiiuti et clingues in
conspectu illorum. Cum essem eanonieus in ecclesia Bunnensi, saepe ego et Uiianimis xiieus Bertolphus,
cuni talibiis aliercaii sumus, et diligenier aticndi err.ores eprum ae <Jefe.nsi.ones. Mulla quoque de illis
ijin.oiueruni, per eos qui exierant de cdiivenlitiili.seorum, et resipuerant a laqueis diaboli. Proplerea et.
abundaulius ea quse de illis sunt, el quse contra illos dici possunt, i.n hunc librum cum abbalis mei do-
mini Hildelini exhoriationc congessi veslraque ecisjtud.ini.anliquaBfamiliaritatis causa transmisi : quale-
nus si forle coram vobis lales examinari conligeril, munfla sit ex his sermohibus prudenlia vesira, ad
obsiruenda ora loquent.iuniin.iqiia, ei ad confirmandum yacillanles animos se.ductibilium lio.mj_nu.ni, qui
dolosis sermonihus illorum decepli, ambulare eos secundum yeriiatem exisiimanl. Rqgo auteni, ul si ra*
lionaliilenv forte jtidicaveritis hujus fibri composilionem, et in aliquo utilern Chrisiianse religioni fore
pcrspexeritis, iu communc euiii venire faciatis, ut ?it in seandaluin generationi illi pessimaj cunclis,
diebus. • -

'"":'. SERMO PRIMUS. A riisiin cohveiiticuTissuis, quiE habenl in cellariis et


De hceresibus adversus quas disceplatio assumilur; in textrinig, e,t in liujusmodi sub.terraneis ddmi-
I. Unam preiiosam margarilam a sponso suo bus. Appstolornrii vilam agere se:.dicunt; sed cpn-
Christo Jesu iii tioieni accepit virgo Ecclesia, fidem trarii sunl fidei sanciBeel sanaj doclrinBe,qua5 a'
Catholicam; et ba:c, quod dolendum est, insidia- - sanctis apostoiis, et ab ipso Domino Salyalore no-
torcs niultds palitur bis diebus,. qui moliuntur con- bis tradita est. Ipsi. elenim sunt de quibus aposto-
terere cam. Pericula novissimoriim temporum, ut lus Pauius epistola ad Timoliieum ita locutus est:
ajslimo, venire cdaperunl, de qtiibus in Evangelio Spirilus aulem manifeste dicii quia itf novissimis
Salvator prophetavii, qnandp de signis quoe-diem diebus discedenl-quidama fide; atlendenles spiritibus
judicii essent prascessura, loquensad discipulos, si- erroris et doclrinis dmmoniprum, in hypocrisi lo-
cut scribit Matlhseiis, bsec inter coetera dicebal : quentium mendaciumelprohibeniiumiiubere,abstiitere
Tunc si quis vobisdixerit, ecceIdc Chrislns; aut illjc, acibis quos Deus credvitad percipiendumcuth gra-
noliie credere : surgenl enim pseudochristi et pseu- liarum aclione (/ Tini. iv).
doprophetm, el dabunt signa tnagna et prodigia, ila De conjugio. flairesis prhna.
ul in errorem ducantur, si fteri polest, eliam elecli.
JJ II.;sEt quidein yere jii sunt ad qups pertinet bic
Ecceprwdixi vobis, Si ergo dixeniit vobis, ecceliic*.
esl in deserio, holite exire •.cccein penetralibus esl, sermo, quoniam nup.lias reproban.l ,et cqndemnant,
nolilecredere (Maiih. xxiv). Etquidemsi lam insaiia; ila quod non aliud quam ajternam damnationem
in
mentis adhuc quispiam venerii, qui se dical esse promitlunleis, qui conjugali"vjiapernianenl usque.
in finem. Approbare qiiidem se dicunt quiuam ex
Christum, nohduin audivimus; sed de pseudopro-
eis, qui virgines cdnveniuni, sed
pbetis, qni dictinl esse jn penetralibus Christum,. nec illoriimconjugium,
illos salvaii nisi anle finem vine
j.im multa percipimusJEcce enim quidam Iatibulosi suoeab inviccm posse dicunt,
honiin.es perversi et perversores, qui per multa separentur; a'c per boc, tale quqque
conjugium pro.liibeut.
tempora latuerunt, et occulle fideni.-Clirislianamin
lnullis stultse simplicitalis hominibus corruperuiil, Secunda, de.usucarniumvilando.
ila per omncs lerras niulliplicati sunt, ul grande . Carnem omriem vitant, qui perfecte scctam
periculum patialur Ecclesia Dei a yeneno pessimo, illorum ingressi sunt: non ea causa qua irionachi,
quod undique adversus eam effundunl; nam sermo aulalii spiritualiter viventes ab ea abstiiient, sed
eorum serpit ul cancer, et quasi lepra volatilis idcirco vitandum esse esum carnis dicunt,' quia de'
longe lateque discurrit," preliosa membra Chrisli. concubilii nata silomnis carq : et ex hoc immun-
coiilamiuans : Hos noslra Gerniania, Catliaros; dum esse arbilranliir.
FIandria,,Pip/i/es; Gallia, Texerant, ab usu texendi Terlia , de crealtone cdrntnm.
-
appellat. Sicut de eis prsedixil Doinjniis, dicunt in ;.El lianc quidem raiionem manifcslius dicunt ,
penetralibus esse Cbrisluin, quia veram fldem Cliri- sed in occultis suis, quod pejus est dicunt,
sii, el veruni cullumChrisli, non alibi esse dicunt, videlicet omneni carnem facluram" diabdli esse, .
13 ECKBERti ABBATIS SC-H0NAIJG1ENS:S 10
idcoque neque in summis necessiiatibus e:\ni ulla- A sed sfuinbHam carnis speciem ; nec ex moftuis
te;ius gustant. '.
eiini -resurrcxisse, sed moriem et resarrc-clioueiri
Quarla,de baptismoparvulorum, siinubisse. Propter quod et Christianis Pascha cefe-
De baptismo varie loquunlur, Baplismum nihil
brantibus, vel negligenier lipc celebrant si iniei'.
prodesse dicunl parvulis qui baplizanlur, quia per ipsos sunl, vel occasiones
se ipsos baptismum petere non possunt, quia ntil- qnserunt discedendi de
medio eoruin quibus cohahitant, necuiii eis solem-
lain fideinpossunlprofilen. nizare coganlur. Celebrant pro eo aliud qnoddam
Qiiinla-, de baptismo aqum. festum , in quo occisus est bseresiarcha eorum
Est autem aliud quod inde"commuiiiussed occul- Manichseus,cujus procul dubio baeresim seciantur,
tius loquuntur, videlicet quod nullus bapiismiis iri quod bealus Auguslinus conlra ManicbaDosBeina
aqua"prosit ad salutem. Inde eieos_qui ad sectam illo- [Bema] appellaridixit. Meus .aulem recitator ab
riim lfanseiinl,suoquodam occultomodo rebaptizant, eis quibus ipse fuerat commoratus, Malilpsa dixit
quenrbaptismum in Spiritu saucto et igne fieri vocari, et aulumnali tempore celebrari. Praiter
dieuiii. haec etnovam quamdam, el haclenus inaudiiain
Sexta, de animabus morluorum. T. insaniam deeis comperlam liabemtis , quam ina-
De animabus morftioruiu. talem sentenliani ha- nifeste concessi sunt quidam eorum , cum exauii-
- bent, quod in ipsa hora exilus sui, -vel transeunt narentur a clero in civitate Colonia, ubi ef a populo
-
adaHernain beaiitndinem,'vel ad selernam damha- fervenlis zeli combusli suiit.
lionem. Non enim recipiiint quod credit universaiis Decima, de humanis animabus.
Eeciesia,videlicel essequasdam purgalorias poenas, Dicebanl enim animas bumanas non aliud esse,
in quibus animsequorumdam eleclorum ad tempus nisi illos
aposlatas spiritus, qui in principio miindi
examinentur pro peccatis suis,de quibus iu hac vila de coelorum ejecti sunt: et eos in bumauis
regno
per condignam satisfaclionem ad plenum purgaloa. corporibus posse per bona opera promereri salutem;
iidn'. sunt. Proplerea ergo arbilranlursuperfluuni sed boc iioii nisi inier eos, qui a<l eorum periment
ei yanuni esse brare pro morluis , eleeinosynas sectani.
dare, missas celebrare, st irrident pulsaliones cam^ Talia jam longo: lempqre lalenter susurraverunt,
panarum quas facimus , qua; lamen pia ralipne ia: lustraniesubique domos seduclibilium hominum,;
ecelesiis fiunl, ut videlicet vivi ad orandum prd et
mul.las in bis lemporibus infelices aninias , ut
iHortuis commdveantur, el a.d niemoiiam prnpriae audivimus , captivas ductint retinaculis susurri
raortis excitentur. : " pessimi. Circumeunl, uiita dicam, mare et aridam,
Septima, de missmconlemptu. - : ut faciant Catharum unum, ei omnem religiosam;
Missas quoe in ecclesiis .celebranlur omnino. conversationem impia detractioiie comniaculant;
spernunt et projiibilo ducun.t.Kam si ibrte cum nec quemquam salvari posse, iiisi ad corum trans-
populo in quo habilanf, ad audieridum missas, sive ieril seclam affirmanl. llaque cumomni diligentia
etiam adpercipiendam Eucharistiam accedunt, pm- evigilaie necc-sse est omnes qui zelum Dei habeni,
nino boc simulalorie faciunt," ne infideli.las eorunr. el cxfiicitalos babenl sensus in Scripturis sanciis,
ppssil notari. Ordinem quippe sacerdolii in Romana adcapiendas vulpeculas has pessimas, quse denio-
Ecclesia, et in cunctis Ecclesiis catholicae fidei liunlur vineajn Domini Sabaotb. Mulii quidem,
oninino periisse diGunt, nec iisquam nisi in secta sunierroresillorum, ila ut nemo omnes enunierando
"
eoruiri ycros •sacerdotes invgniri. prosequi valeat; sed eos qui maxime periculosi
Octava, de corpore el sanguine Domini. Biihi visi sunt, dislinxi, el in una serie disposui ,
annuente Deo specialiler adversuseosloqui
Corpus Domini et sanguinem riullo niodoiioslra qiiariiam
cbnsecraiione fierj, aul a nobis per communicatio- niihi prqpositum est. -. v
, liem percipi .posse creduiit; se autenv solos in Q De origine sectm Catharorum.
jneiisis suis corpus Ddmihi facere dicunt. Sed in 111.Sciendum vero esl, et non celandum ab auri-
verbis lllis dolum liabeut; non enim verum illud bus vulgi, :quoniani indubitariier,.secta eorum, de
corpus Chrisii significant, quod de Virgine naium qtiibiis agimus, originem accepii a Manichoeoha?re-
fuisse credimus , ei quod passuni esi-.iii cruce,; siarclia, cujus doctrina majedicta erat et lota
sed sui ipsius caruem corpus Domini vocant : vcnenosa , et radicala est in pojmlo isio perverso.
el in eo quod sua corpora xiulriunt cihismensse Multa lainen permista babent doclrinaemagistri sui,
stiai, corpus Doniini se iacere dicuiit. Nec iuiaclum quaf. inter baareses illius non inveniuiUur. Divisi
proeteribo quod audivi a quodamvi.ro fideli, qui sunt ctiam conira semelipsos, quia nonriulla qtne
iigniia eOruniperlidia el secretis qiii.bns.damtur- ab aHipiibiiseorum'dicuntur,;"ab aliisneganlur. •
pitudinibus ," de socielate eorum exivil. Maniclueus auleni iste, ul nunc pauca de illo
Nona, de humanilate Sahaloris.. loquar, aPersia oriuudus erat, et primo quidem
Naniin T)omino Salvalore ita .er.r.are.eos aiHr- Maues dicebatur, postea vero a discipulis suis Mani-
riiabal, ul" diccreiit' euni iion vere iiatuiri ex tliaius appellatus est, ne insanus videretur, et
Yirifiiie, ncc vere huiiianam carneuvcum habuisse,' dii-lus Maiies a mania, quod est insania: nonien.
" 18.
n SERMONES CONTRACATHAROS. ^-SERM. tl.
Sic aulem insanus erat, ul diceret seipsum Spirn ^TOcant^ et ipsi originem babuerunl a quibusdain
liim sanclum, el se missum fuisse a Christo in discipulis "Manichaei,qui olim Calharistse diceban-
nuihdum, sieul prcmiseral ctim ascensurus essel in lur. Nam Manichosus"ilie de quo lolus bic error
coelum. Ideoque el Christi se aposlolum dicebat, processit, multds quidem discipnlos habebat et sub'
aulem
quasi missuni ab ipso, Unde el discipuli ejus ex hoc: una secta erant, dum adbuc viveref; mortuo
gloriabanttir, quod in magistro ipsorum ccmpleia eo, dissenserunl ab iiivicem et divisi. sunl in tres
essef prcmissio Chrisli de Spirilu paraeleto. Ex partes., et.vocaii sunt quidam eorum-Matibarii,
numero discipulorum suorum duodecim elegit, qnos quidam vero Cathariste, quidam aulem singulariter
quasi aposlolos suos babebat, ut in boc haberet Manicbsei dicebanlur, quia singularius CDeteris.ma-
formam Cbrisli, qui ex discipulis suis duodecim gistrum suuni -seculi"sunl; omnes tamen commune
sihi elegit aposlolos : quem numerum iiiiitatorcs habebant hoc nomen, iit dicereritur Manicha^i, quia
ejus et hodierna die observanl, quia ex electis suis omniuni: error a Manichoao originem habuit. tpsi
liabent duodecim quos appellant magistros, et ter- veroqui Catharislai dicebanlur oinnibus cceteris tur-
tiumdecimum principem ipsorum: episcoposaulem pioreshabebantur, propier quasdam secretas spur-
septuaginla duos qui ordinantur a magislris, elpre- citias quas specialiter ipsi: exercebant. Qiiorum
sbyteres et diaconos qui ab episcopis ordinantur, B '
dociriham et vilam indubitanter seclantur isti, de
et hi electiinter eos vocanlur. Mitlunlur auiein ex quibus nunc sermo esl nobis. Un.de,auiem Catba-
oninibus qui idonei videntur ad eorumerrorem, ristaj, id est purgalores, primo' vocali sint, alio loco
vel ubi est, suslenlandum et^ugendum.-vel ubi nori dicere slami; rie priricipium libri hujus aliquis alvo-
cst, seminandum. Manichseidoclrina el sequacium minelur, si slalimomnGs pravitates eorum narra-
cjus Chrisliana; fidei in ipsa radice sua se opporiit, rem. Nam quas de Manichasis a bealo Augiistino
sicut riunc demonstrabo. - conscripla sunt, summafim et breviier: collegi ex
IV. Credimus enirii et confiiemur unum solum fribus" libris ejus, videlicet ex eo qui inscribitur
esseDeum, qui fecil.ccelum el terram et omnia~qiia3 contra Maniclucos, el eo qui inlitulatur De moribus
in eis srint, el hsec radix fidei noslra;. llli vero Manichmorum,et ex libro De lueresibus;^eteamdem
tltios crealores esse docent: unum bonum et alle- collectidnem in fine libribujus adnectere- dispono,
-rum maluni, videlicel Deum elquemdam ihunanem- ut qui legerint, possint quasi a fundamenlo tolam
principem fenebrarum , quem nescio quomodo lianc hairesim plenius agnoscere, el intelligarit quo-
reciius vocare possumus diabolum. Duas nanrf.is niam^baic hoeresis omnium basresum seniina csi.
fuisse dicunt ab selerno contrarias sibi invicem, Produnt aulem semetipsos quod sinlde crrore -
nnam bonani el alteram malam ,-ei ex eis dieunt C Manichxi, in eo quod dicere solent, et quod bealus
creata esse universa. Animas liominum , et vitalem Augustinus prodideril secreta "eorum :. et constaf-"-
spiritum quorumlibet animanlium, el virliuem qua; quodipse 1 ante percepiionein- baplismi disciplina»
vivificat arbores et lierbas et,qiiselibet semina , a Manichajoruni aliqnaudiu inlerfuil, et postea er-ro-
Deo originem babcre dieuni, et coridita ex illa bona res eorurii et secreta manifeste in libris quos no*
nalura : imo et quamdam partem Dei, ununiquod- niinavi, descripsil etconfulavit.
que lalium esse volunl. Carnein reio omnium quaj SERMO IL
\ivunl super lerram, lam homiiium quam aliorum De eo quod doctrina Christiana occvltflnatii
animanliiim , ab illo iinmani principe lenebrarttm , non sit.
id est diabolo, originern dicunl lipbere , et condila I. Ad vos ergo nunc mihi sermo est, o fJalhari
ex mala naiura;et ob hoe, ut supra dicltim est, plebs angulosa, qui ndn alibi nisi in vestris penc-
esum carnium vitaiil. Horrendus.est sermo et om- traiibus Chrisltim esse quairendum a^slimatis. ,
nino alienus ab humano sensu , quem de talibus ' Dicile mihi, quando.iniil boc consiliuniDoniinus ,
rebus filii diaboli confinxerunl ad perdilionem om- vellet esse absconditus in angulis vestris ? Dicitis
jiium eorum qui illiscredunt, et a casta veriiate , quoniam veritas Christianas- fideivobis solis sii
jj
«U33esiin Scripluris sanclis, meniem avertunl. iiota, et apud vos solos abscondita. Sed sciuius
V.Hoc quoque manifestum inter. errores Mani- quoniam Ddminus Satvator ipse eam nort abscdndit,
chaii el dlscipuloium cjus legitur : quod dicebant ut palef in verbis ipsius, quae imminenle sua pas-
Filium Dei nunquam vere liumanuhi corpus stisce- sione coram ponlifice Judajorum locutus <jst, di-
pisse in Virgine, sed similimdinem laiitum humaiii cens : Ego palam loculus sum- mundo, ego sempcr
corporis habuisse: el ntmquam vere passum aul docui in sxjnagogis, ubi- omnes Jitdwi conveniunt ,
nioriiiuni fuisse, aut resurrexisse, sed tanlum in ef in occulto iocutus sum nihii (Joan. xvm). Non
Iiis omnibus fefellisse bumanos sensus.ita ut homi- enim ila aliquid locutusesl, ut boc veilet occultum
nibus vera viderentur cuncla qua2 dicunlur de liu-. permanere. Nam elsi aliquando discipulis seorsum
nianiiale ejus , et quod nulla lamen veritas fuissel a turbis' aliqua loquebalur,. quae non illo (empore
iu his omnibus. Idipsum' autem ante-Maniebamm conveniebat fieriinanifesla, dicebal tamen illis ::
iiv Persia docuerant duo magi, Zaroe et Arpliaxat. Quod dicoin t-enebris,dicite in
lumine, et quod in
Ei sicut diximus, liaec]omnia nobis veraciier com- aure aitditis , prmdicale
saper lecta (Matth. x)..
peiia sutu de omiiibusistis quos nunc Galliaros Quibus ei posl resurrectionpm suam proetepit di^
" '
i# ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGIENSIS 30
cens : Euntes in tnundum universum, prmdicate A Dominus ad discipulcs suds locutus cst dicens :
Evangelium dmni creaturm. (Mdrc. xvi.).De qhibus Nolitesanclum dare canibus, neque millaiis rivarga-
et evangelista subdit, dicens : Illi aulem profecti, ritas anteporcos (Maiih. vn). Rustici viles nolite
prmdicayerunt ubtque ,; Domino cooperante, et ser- assumere A'erba bacc in defeiisionemvesiram qiiia
monenieorum confinnante sequeniibus signis (ibid.). non iecte.. discerniiis ea. Omriibus homiriiuus ma^
Praidicaverunlnon in anguliSj non in cellariis, ,aut nifesle dicenaa sunt verba salulis, sine qtiorum
icxlrinis, sed sicul Scriptura dicit : Prmdicaverunt aghitione -satvari neriio poiesl, nec aiiquis ita
. ttbique, non sblum coram plebe, sed et coram re- xanis aul porcus judicandus est, ut occullari debeant
.gibus el principibus oirniiiim lerrarum, sicul scri- ab ed. Nam ul ail Aposiolus : Beus vult omnes
ptitm est de eis : In omncm lerratn exivit sotius homines salvps fieri, el ad agnitionem verilalis ve-
eorum (Rom. x). Noluit doclrinam suam a Paulo nire (I Tim. n). Quod si quis audita et agniia veri-
cel.iri Dqmiiius, cum. dicebat : Vas electionismjlii tate pertinaciter et incorrigibililer. ci corilradicit ,
est iste,- ul portet nqmen meum ioram regibus el eiiiitiiur comm.aeulare yeritatein fceda detracliorie "
pr.hicipibus et filiis Isrdel (Acl. ix/. Ipse quoque ,et irrisione, debet jusla ralione a lali suspendi
Paulus a nullo genere boiiiiiium celandam esse piwdicaiio yerilatis, quod est subtrahi sanctum et
yerilaiem Evangeiii aestimabat, quando dixit : B inargariias a porcis et canibus. Tales esse persen-
Grmcis ac barbaris , sapientibus el insipientibus serant sancti aposloli Judieos , in quibus satis
debitor sum -, ita quod in me promplum est vobis laboraveranl verbo prasdicalionis, cum novissime
qui Rotnmesiis evangelizare (Roin. j). Sicul dixi, cis dicebanl-: Quoniam repulistis a vobis verbum
praedicaverunt sancli aposloli in manifesto doctri- Dei, et indignos vos judicaslis wternm vitcs, ecce
nam saluiis, el signa fecerunt niortuossuscitand©, convertimur ad gentes ( Acl, xi^). Cdnyersi sunt
ctccos illumiriandoi et omnem lariguorem pellendo ad gentes, et eis manifesie pradicaveriinl doctri-
in nbmine Chrisli, et .susiinuerunt crucifigi; gladio- nam salulis, quos sciebant esseidololatras, et pol-
que necari, ac diversis passionibus deduci admor- lulos diiini genere immunditiarum : et vns ita
lein, pro teslimonio veriiaiis; . _ canes et porcos vos judicalis, ul nunquam manifesie
fl. Vros aulem si estis, sicul dicitis, appstdli inter vos pradiceiis doelriflam yeslram, sine qua
;Christi, quaretanto lempere laluislis ? Si vds ,es- neminem.salvari posse arbitramini, cum Dominus
tis Ecclesia Dei, ulclicitis, quare iisque ad hasc dicat: Qui me confessus fuerit coram hominibus ,
lempnra semper in abscondito ariibulaslis ? Domi^ confhebor elego eum coram Palremeo, qui in cxlis
IHISdicitin Evangeiio de Ecclesia sua : Non potesl _ cst (Matth.-z). -."'"
eivitas abscondi supra monleniposila, neque; acceri- IV. Si forle acciderit ut aliquis yestrum pro
dunt lucernam^et ponunt cam sub tnodio, sed supm errdre suo. deprehensus ftieril, el deduclus ante
candelabruni, ut luceal omriibus qui indomo sunt judices Ecclesiae; aut omiiino negatis fidem ve-
(Matth. v). Mons ipse Cbrislus est, civilas supra siram; aut lunc prinium aliquos crrores vestros con-
mpniein posila, Ecclesia est, ci/jus fundamentum fiieuiini cum de vila amplius non speratis. Sed illa
est Christus. De ea dicit Dominus, quod non polest coufessio non est ad gloriam vobis, et est qaasi
abscondi : vos autem semper absconditi fuisiis , confessio furis, qui cum de vita sua desperal, la-
ct doclrinam vestram pccultastis, et_ita luceriiani irocinia sua impudeiiier confiietur sub: laqueo; et
Vestram sub modio timoris positam babetis , nec sunt inlerempliones, quas aliquando a pdpulo ze-
iinqtiarneani alicui manifeslasiis, de qtio limeiis, lanle pro lege Dei sui aliqtii veslri patiuhtur, niir.
qiidd vos faciat manifestos, Nam ab ipsis. quo.que quasi passiones apostolorum, sed quasi judicia fu-
-
qui vciiiunl ad vos, fidem veslram, ex qtia salvan- vum et laiionum. Vos quippe estis , de quibus
dos vos esse speraiis, ,el- occtilia opera Vestra Dominus in. Evangelio dicit : Omnes quoiquol ve-
lpngo temppre, ul dicunl, quimtecim aiinis occul- ntrunt, fures sunt el latrones_(Joan. x). Non enim
tatis, donec diu eos probaveriiis,; itii ut sperare D nisi itirlive, et quasi per lairoeinium. acquiritis
possitis de, eis.quod rion- prolant vos. Non boc in partem animas miscrorum, quos liabilis post
sancti apostoli feceruiil, el suceessorcs eorum vos, el omiie negotium veslrnm esl- perambulans
qui nobis suiii noii. Non abscoiiderunt lucernam hv leiiebrisj quoniam sicut ail Salvalor: Omnis qui
sub mpdip, -quia ncc caiisa lihioris, ncc causa tnale agil, odit lucem, einon venil ad lucetii, utiion
commodi lemporalis luce evangelic33veriiatis.quam arguanlur opera ejus, (Joan. m). 0 quales apostoli!
a Gbristo a.cceperaril, eelaverunl; sed super caiidu- o quales cvaiigelisia3! quoniani bene impletis illud
Iabrum, id esisuper Ecclesiam , iia manifesie eam qiiod mandavit Bouiinus praedicatoribus verbi sui
constituerunt, ut lucerel oninibiis qiii in ddmo , per prophetam diccns : Siiper inorilem excelsum
id esl in mtuv.io, eraiil. Oiniiibus eleujin lam ascende tit qui cvangeihas Sion; exalla vocem
bpnis qtiam malis, eiectis et reprdbis- innoiescere tuam, :quievangelizas Jcrusdlem, exalla, tioli li-
voluit Dpniljiiis, qualis essel fnles el religid Chri- tnereJJsa. XL). KOIIhoc cerie iftiplelis , sed illud
ftianorum ,i ;«t nemo pei ignorantiam pdsset se mandatunvPiiscilliaiii observalis : Jura) perjura ,
cxcusare. - y :_. : . secreiutn prodere rioli. Dicilis modo , rioridum ve-
lil. Eorsitan ad verbuni.-ilhid confugiiis , quod niliempus, .nostrum iit manifesiari debearaus;
oi ""'.- SERMONES CONTRACATHAROS. - SERM. III. - . 22"
sed Jam i.uuc incipimus palain loqui niuudo, ct iA rogavi pro te, ul non deficial fides lua (Ltic. xxii),
erit adbuc tempus quando Deus Ecclesiam suam', hoe esi,:fldes Ecclesiavquam tibi commisir Bealus
id est nds exallet, el impleatur in npbis illud quod aulem Petrus cum .sciret.apnrbpinquare sibi passio-
Dominus dicit de Ecclesia sua : Noiipolest abscon- nem suam, sanclum Clementem, qneni ad fidem
di civitas supra moniem posila ( Matlh. v )'. Sed coriverlerat el baplizaverat, prdinavit ih episcopum,
ilicite mihi; si semper supra mpntem , id est ejrisque gubernntioni sedenv suam et Ecclesiam,.
Chrislum, posila fuit civitas isla , hoc est socielas quam-ipse rexerat, cominisit. Et.ita successor beati
veslra, quoroodopotuit fieri, ut laiilo tempore cs- Pelri facius est in sede illa, et.ad ulijmum ipse
set abscondita ? Jam enim a lempore Dominicse quoquc prd tesiimonio fidei Cliristiana? martyrium
ascensionis trarisierunt mille et ceiiium a.nni et passus est. Nam quod. Linus et Cleliis successcres
amplius, el nunquam sublimata est religio ve- Peiri fuisse leguntur, iia inleHigendum,es.t, quod
sira; aulsi sublimaia esl, dicitesi scitis, iii quibus adhuc ipse vivente, coadjutores ejus exstilerunt in
temporibus el sub quibus regibus lerra faclum gubernando populum Dei Romse, et ad hoc ab ipso
eslhoc, ut ubique in mundo audiretur praedi- er:>.nljn episcopos ordinali, ul scribit quidam apo-
cafi fides Calharorum ? Quando facium esl-hoc , _ stolicorunv Patruni cpiscopis Germariiaj el Galliaj.
ul omnes principes el domini ierrarum, quv noii Qualemauienv fidem a beato Pelro Ciemens susce-
essent vel pagani vel Judaei, essent Caihari et perat i taletn et successores ejus habueruni, et
gubernarent subdilos suos secunduin legem Catlia- praedicavefuni iri Rdinana ufbe, et eam proedicari
rorum. ? Certe si hoc noliis demonstrare possetis , fecerunt in. a.liis terris per eos.qtips ad praedicaiiT
crederemus vobis, quod aliquandp civitas vestra diim niiserunt; el pautatim quidein crevit Ecclesia
posita fuisset in manifesto; sed hoe gratia Dei inca fide , et magis de die in diem prpmovebatur •
nunquain facl.umesl. " - quamvis jnulii reges et principes gravibus eam per-
SERMORI. secuiionibus pppiiiiicre niterentur usque ad tempus
De incretnento et manifeslalione calhoiicx fidei. beaii Silvesitri papae, sub quo pax magna, et liberias
1. Audite nunc de fide el gralia, quam profiiemur daia est JDccIesia?,el exaltari ccepit, et ad summds
el quam in ihanifeslo praedicamus, quomodp per- bonores proriiover.ifides et religio Chrisiiana.
veneril in nos et quomodo Eeclesia Dei, cujtis nos, III. Ipse eteniin sicul anliqiia Lripbisscripta coiri-
per ipsitis graliam membra sumus, exallata esl^et meriioraiit, prsedicaiione yerbi Dei, et magnoruni
l.osita iiiinanifeslo. Fidem beati Peiri apostoliquam oslensione niifaciilorum Constaniinum imperatoreni
ipse babuil elprsedicavit, suscepit post ascensioneni C filium Helena3 reglnoe(qua; crucem Domiiiicam in-
Domini civitas magna Aniiochia ; el ipse erat in ea_- veiiii) coriverlit ad fideni: ila ul imperator de regali
doeens annis seplem non occulte, non in siibterra- solio suo descendens in eo collocaret bealum Sii-
neis domibus, sed episcopus eral totius civitalis, veslrem, et ad pedes ejus se huniiliaret. pse quoque
ei ipsius causa regalis aula, qu33 erat in civitate, iii ..equo sup consedere eum feci(,et ad modiiin
per devotionem pspuli cpmmutala est in ecclesiam, seryi ei minislravit pedester incedens ante, euin,
in qua eommuniler populum docuit, et missas ccle-1 el frenp ;eum deducens, et cpnsigiiaris ei dominium
bravil, et ordinalial ea qpa; ad Ciirislianam reli- iirbis. Insuper et regale, palatium illicel conslruxit,
;gionem pertinebant. Ibi primum eisqui fidem CbrisM et omnem rogium honorem ,et potestatem tjuam
susceperunt imposilum esi nomen boc nt vpcaren- lialiebai Roinoeet in partibus occidentis ipsi ac suc-
tnr Christiani. Cum autem ihi firmasset fidemCbri- cessoribus ejiisconcessit, et lotius seriatus hoiiorem
si anam et [e^ern divinam Leatns Petrtis ordinavit clero qui cuni ipso erat tradidit, el ipse cuni se-
in srio loco episeopum civitali bealiim.Evodium, naioribus omnibus de urbe egrediens, Byzanlium
cujus el successor fuit Ignatius clarissi.imis mariyr, .transinigravii-, el urbem nominis sui Constanljno-
discipulus sancli Joannis evangelistas, el ipse inde j) pplim se.dificavit: solum aulem homen imperatbris
profectus e.st Romam, itemque in ea fidemCTirUtia- sibi ac successoribus suis retinuit. In bunc modum
nam docuit, ac maximam pariem civilaiis ad Cbri- crevit, pt confprlata esl, et usque ad summos bo-
slum convenit, et per xxv annos Ecc.lesiamChrisii nores promota est in Romana potestale Ecclesia
ibi gubernavit. Ibi nianifesle confessus est coram Dei, el fides quam beaius Petrus docuit et quam -
Kerone imperalore fidem Cbrisli, et uxorem ejus successores ejus ab.eo tenuerunt, el usque ad ista
Libyamj et uxorem Agrippa) prajfecti Agrippinani, lempora perduxeruni. .-..'. ,
ad: fiderii convertil, et ob ejusdem fidei pradicaiio- '• IV. Simili anodo-el per alios apostolos ih.aliis
iiem, Nero etim crucifigj proacepit, et Paulum simul regnis per tolum muiidum fides Clirisli dilatata et
cum ipso ibidem prajdicanlem gladip necari jussit. sublimaia esi. Ad has autem Cisalpinas partes hoc
11.Ex illp igitur iempore semper fides Chrisliana ordine pervenit. Bealus Peirus, dum Ecclesiam Dei
crevit in urbe Roma, nec unquamdefecil in.Ro- Roma3jjubernaret, misit tres ex discipulis suis, vi-
mana Ecclesia fides quam habueral et qiiam pra3- delicet; Eucharium, Valerium e.t Maiernuni pradi-
- dicaverat Peirus, sicul el ei promiserat Dominus, care Teutonicae geiiti Evangefjum Chrisli. Qui ve-
tjuando immincnie passione sua;dixil ad cufn : Ego nierilcs ih. civilale Treverim , pradicavenini in ca,
'
23 ECKBERTl ABBATISSCnONAUGIENSiS g.|
.- et casl Dei adjtitorio converierunt eam ad fidem A bnit divina virius, in tritim mortuorani suscitatipnc,
Cbfisti, el baplizaverunt oninem populum in fln- aliorumqne valde mirabilium pperum exhibiiione.
niine eivifaiis quod dicilur Oleyia. Primus eorum Eamdem quoque fidem beatus Remigius Remensis
eplscopus urbis eral Eucbsrius, qup-defunclo Vale- civitatis archiepisco.ptis teriuit.et docuit, et insigni-
. ijus in episCopaium successit, quo biiarii defunclo b.usTmiraculisconfirmavii. Hic Clodoveum iiiclytura
Materhus,qui de rcorle pcr baculmii Pctri suscila- regem Francise, et cum eo copiosani multitudiueiii
ius fuerai, episcppus.faclus est, rion soliim in Tre-: gentis Francdrum coriveri!t ad fidem Chiisli, et
vcri, sed et in Coldnia quseanliquilus Aggrippina haplizavii in Remensi civitate, inisso ei clirisinale
vocabatur, simuique in clvilate Tungerensi quoe de co3lo.Ex illo ergo tempore reges Francorum, et
Huiiorum persecutione delafa est. Ipsa esl ergo fides priiicipes Gallioecfleperunt esse Chrisliani, et ccepit
beaii Petri, quam bi sancti prsedicaverunt Ecclesiis comniiiiiuer.per' totam Franciam publice coli religio
. ijiias ipsi gubernaverunt, ipsorumque successores Christiana , eiper omnes civiiales"in veiieralione
lehuerunt et procdicaveruiit iisqiie in bodiernum habeii fides Chrisliana, eademque. usque ,in ,pra3-
dieni. Tandem quoque iidem proedicavit in civiiate seiiieni diem iivtota Gallicana Ecclesia praedicatur.
Moguntia Crescens discipulus .Pauli apostoIi.Bcatus VII. DegenereGIodovei prpcessitCaroIus.Magnus,
quoque Bonifacius.vif eximioe sanclilatis, qui pri- q.ui iuler Francorumreges summus atqtie gloriosis-
mus iii ea archiepiscopus.fuif, etjmarlyrium prp- siiinis erat. Jlic in eadem fide baptizatus esi, quam
Ghrislo suscepit, et successoresejus "usque in ho- a beato Remigio rcx Clodoveus acceperat, et quam
diernum diem hanc fidenl tenuerunt et docuerunt cseteri reges teinii'riin.1, qui a Clpddveo processe-
in Ecclesia Moguntinensi, elipsa in pmnibus Eccle- rimt. llic a bealo Leone papa Romam vocatus esi,
siis ei subditis usque nuricieileti.iret praedicatur. et corisecratus in imperaiorem, et faclus est advo-
V. Ecclesia3 Melensi primiis episcopus ftiit san- , caitis Rpmanae Ecclesias, et fidelissimusdefensor to-
clus Paiiens/discipuius saneii Joanuis evangelislse, lius Cliri.stiani populi,-el vehementer per eum aucta
et ipse in ea fidem nostrani docuil et flrmavit, et religio .Glirislia.ua,et dilalata esl atque eonfortala, el
permanet in ea usque in proesenlem Idiem. Sanctus per ipsiiis-diligeniiam fides Rom.anx Ecele.sios
C)emeris,siicccsspr apostoliPetri, bealum Dionysium per multas lerras, qu33 ignorabani Doininum,
virum clarissimse sabctifatis, <jui prtedicatipne apo- dispersa esi. Ipsam fidem quem professus esiGarp-
stoli Pauli Aibenis conyersus fuerat, in Galliaiiv lus iniperator Romanus, tenuertint et confessi sunt
misit probdieare verbuni Dei, et cum eo tres illu- oiniies iuiperaiores, -sive reges Romani, et omnes
slres viros, Marcejlunv, Salurriinuni et Lucianuni. 3 reges Francorum qui fuerunt post pum; et jirin-
Qui cum ad porltim Arelaii perveijissent, beatus "cipes eorum usque in pra?sens tempus Frederici
Iiionysius sanctiim Marcelitini in Hispaniam dire- iniperaioris Romani el Ludpvici regis Francorum.
xii, sanctum Sauiriiinuni in Aquitaniam, sanctiim Ipsam ergo fidem, qiiam prinio beaius Pelius
vero Luciaiiuiii ad.Belvacensem civitatem, quo- Roinoe planiavit, el.quam ienueruiit successores
fnm siivguli regiones et eivilates "sibidesiinatas re- ejus inRomana urbe, el quam docuerunt ;in ounii-
pteverunt doelriiiis. fidei quse usqiie in proasens bus terris sancli episcopi aliique sancti Palresqiii
lemptis ibidem lenetur et prsedicatur. Ipse vero pbedienies -eranl Roinana?. Ecclesise, et quam ab'-.
sancttis Didnysius cum diiobus soeiis, Rustico et illis acceperuiit imperalores, et reges et principes
Eieiiiherio, Parisios adiif, ibique fidem giiam. per lerrarum, cum populis sibi subjectis, fenenius atque
beatum-Paulum didicerat proedicavii, el perletam confiteinur : nos videlicet clerici, et monaebi, ct
Franciam dispersit, et prp eadem flde marlyritmi laici, qu'vin Ecclesia Clirisli baptizali sunius, et in
pertulil, simulque socii ejus, Rusiicus et Eleu- Ecclesiis Deo sacratis coiiveniinus ad oraiiduin et
therius, cum eo. Martyrium vero ipsius singulari laudandum Deuin, el ail commu.nicandum corpori
ei inaiidiio miraculo Deus honoravit, in eo qudd et sangiiini Domini nostri Jesu Gbristi cum fide
post decdllalionem suam ipse propriis manibus D non (icla, el spe saiutis ailiniarum iiOslrarum. Iiv
caput suum a loco mariyfii per spaliuni milliarii eo aulem certi sumus nos habere eamdem fideni,
usque ad locum iii qiio iiumatum est corpus ejus, qiiaiii habiierunt sancti Patres ahle nps , quoniani
depprlavit. Teslimbniurii hoc grapde eral perfectis- eadem Evangclia Christi, eamdein Sciipliirain apo-
: simoe.sanctitatis ejus et reela? fvdei,;ac sanclse reli-
slolicam, quam et illi liabueruut, et publice in Ec-
gioiiis quam ibi docueratatque fiiridaverat. clesia docuerunl, habcmtis, et nos credinius eis.
VI. Tpsam fidem quam bealus Dionysitis iii Galiia Tpsoruui quoque sancla scripla babenms, in quibfis
r.eliquil, sancius Hilaiius Piclaviensis episcopus ,~ declaraverunt qualis esset fides eorum, et qualerii
egregius doctor et nobilissima Iucerna Ecclesise Dei, inlellecium haberentin libris veteris legisel pro-
icnuit et docuit verbis et scriptis et exemplis. Ila plielaruni, et in Evangeliis et in aposlolis scriptis,
tenuit et docuit, et omnibus modispromovit
ii<;<o:n et iri eadein-inlelligentia seqtiimur eos. ManifPstum
beatus Marfinus Turonerisis episcopus, cujus sancli- esl ilaqtie ex his quse dicla sunt, quoniain fidei 110
ias per otnnes fines mundi usque in prsesentem sira: fundameiitum est doctrinaPeiri, qui fuit Gliri-
inio el Deiis. Ycslri autem erroris."
' diem clarissiine splendet, et in summa ven«ratione sli, qui ftiit Dei,
qui non fuit Dei,
liabeiur, Cujus fidei et doctririoe tesiiiporiium perlii- _ Tuiidanientum doctiina Iif;).nicii3g.i,
85 SERMONES CONTRA CATLIAROS.— SERM. V. 25
scd diaboli; non Christi, sed ariiichrjsii: et.hoc A lius utilitatis sunt; huic omhinb coiilraaicimuSf
scire pptest quisqiie seiisaius, obediendiim esse guod planefalsum est. Fides eo"rum,dicitis, mortui
noslrse Calholicoe fldei potius quam_veslra3abscon- esi, et ideo nec ipsis pfodesse pdiesl, nec, aliis. Fal.
ditas iiifldelitati, quoe cum suo fundamento a cunctis sum esl hoc, quia aliis 'prodest. Fides "quairiipsi
qui ariianl verilalem maledicaiur, et sub oeieriia ,manifesie pfdfileniur per ipsorum ministerium aliis
clausura damnelur; prodesse polest, el effeclum bonum in aliis habere
SERMO IV. polesl, quamvis non in ipsis. Per similitudinem haec
Deeo quod scriptumest: Fides- sine operibus mortua vobis demonstro. Conligii aliquolies, qnod medicns
...... esi. sapiens in jiifirmilatem gravissimam- cadif, el habet
I. Forlassis, d sancli Catbari,' qui peccare^ npn sapieiiliam, quiascit curare seipsum, babel medicr-
poleslis, improperatis nobis peccata noslra el diriiis nanitiuse yaiet contra morbiim suum ; sed ita esl deli-
siciit legimus : Fides sine operibus tnoriud esl (Jac. catuS, quod non polest gustare de anlidotis suis, et
II). Vos auieni opera ad fideni pertineniia non habe- pra3bei ea alii eanidem infirniitaleiii habenti, el ille
lis. Ei idcirco fides veslra inortua est, el quoniam curaiur. Ipse aulein in sua inlirfflitale permanei us-
fitles veslra niorlua esl, niilta est. Et idcirco sacra- que ad inorlein. Yere de lali medico" dicere psssu-
inenta vestra ntillum effeciuni habent, ei 11011po- mus, quod ipsi mortua est sapieritia- sua, alii auteni
lestis baptizare , et corpus Domini c6nsecfare,."nec vivit. Ita dicp vobis de presbyteris Ec.clesioequi male
aliquid hiijtismodi in ..Ecclesia facerc, qiiod ypbis vivunt; creduiil.quidem, sed eis credere non prddest
aul- aliis prosii. Ha;c esl phjectio veslra adversum ad salulem, si permanserinl in iniquilaiibus suis.
iios. Ite-primum et inlerrogantes discite qua de Nam et dmmonescredunt, et contremiscunt (Jac. u),
caiisa Deus interfecit Ozaia, qui exlendii maniini ut dicit Scripiura. Credebant niinirum docmones,
suam ut suslenlaret arcani Dei, quande nulabaf ita qiii, ut.aii Evangelista, diceiiaiit jOjtniinoJesii:, Quid
ut casura putarelur, ih tempore illo, qiip eam re- tibi et nobis,Fili Dei ? veiiisti antjt tempus lorijuere
ducere.volebal David deBethsames i.n Jerusalem,; nos? (Matih. vjn.) Crcdunt, lriquani, el iiderii hahent
Et cuni hoecdidiceritis, struite reprebensiones ve- presbyieri enornies, sedsicut dixi de sapienlia oegri
stras adversum Ecclesiam Dei. Non oportebat nos lpedici, sibi ipsis niortua cst eortirii fides, aliis au-
ie>pond6re vobis adyersus ea quse hobis.objicitis lem.vivit, dum in noinine Chrisli baptizant,el alia
de.Tids noslraj quoniam exira fldcm Catholicam sacrameiita exs.equuiiiur, secundum quod a sanctis.
esiis, sieuJ Domino volente comprpbabinius. Non Patribus siaiuiiim est, T.itis erat ille, de quo Lucas
cportet lios respondere vobis de operibus npstris Q evnngelisla refert diceiis :.Respondetis aulem Joan-
ir.alis."quae objicilis nobis, quo.niam pejora el sce- nes dixil: Magisler vidimus quemdam in nomine tuo
'lerr.iIora snnl dpera veslra, sed alius erit loetis ejicienlem dcemoniaet prohibuimus eum, quia non se-
(liccudi de his. Respoiidemus tameri vobis. hoc Idco, quitur nos. El ait ad ilitim Jesus.: Noliie prohibzre
he proplcr jghorarttiani diniiltere vitleamur. eutn. Nemo est, qui facial virtutimin nomine meo, et
II. Fatemiirquidem, quod peccatores sumus, quo- possit.cito tnale loqui de me. Qui eniiri non est advcr-
i.iianiul ait Jacobiis aposlplus ; In muitis delinpih. sum vos,pro vobis est (Marc. ix)..Cerle.quIsquis brat
n:us omnes (Jac. 111). Verumiamen est differeniia ille, niorttiam qnidem sibYipsi fidein habcbat, cum
inier deliiiqueiites : mhlli qtiidem in miiioribtis pecr nbn sequereltir Jesum, sed: aliis vivebat 11Jes ejus, a
catis veriialiter quotidie delinquunt, el quotidiana qiiibiisejiciebat da3monia in noniine Jesu.QUod quir
salisfaclione Dominum pl.icant, et aguntopera Jau- dem neqtiaquam facere potuissel,"si hullam pniiiino
dabilia.quaj perlinent ad fldem quam profitemur. fidem in nomine ejus babuisset; lta proeul. dtibio
De lalibus, ul sperp, non potestis.aliquid ralionabili eliam presbyieri liiali, daemonia in.nomuie Christi
causadicere quod fides eoruni niorlua sil, ei.qtiod: ejiciunt, quandd in nomine ipsius, id esl secundum
sacramenla lalium presbyierorum inania sinl, et la- lioc quod ipsejnsiiiuit, bapiizanl ,ei prpdest bapii-
lcs per graiiam Dei nec desiirit in Ecclesia, nee uh- D zatis fides, quam verbis quidem, sed non operibiis,
qnani a principio in ea esse desierunl. Suutvero, profitentur. Sedalio Iocd Ialiiis de Iiac re disseren-
qued ingeiiiiscimtis, nonnulli qui in majoribus pec- dum est, el nunc ad loqueiiduni de vesira abscpii-
catis quae capitalia vocantur delinquunt, et super dita fide,.et de angulosa doctrina vesira sermonem
"
bis noii condigna pccnilehii;. satisfaciunt Deo. "De converto. " ^
SERMO V. :
lalibus fatemurquod fldes qtiam habenl morlua est,
quia sine operibus justificalionis est apud ipsps. Ciicaprimain Imresimdeconjugio.
Mdrltia, iriquam, esl, non ita qtiod id ^quodcredunt 1. Vobis ToqUOrdocloribus c.l praifeclis, non in
annihilatum sit propler ipsos aut nullius ulililatis, sanciitaie quidem, sed in erroreelperversiLale. Ani-
scd ipsis fides eorum nioriiia esl et eis non prodest madvertile et yidete quod.non homiiies, sed dsemp-
ad salutem, nisi resipiscant ab operibus nial.is quaa nes vos appellat Apostolus in eo le.slinionio quoJ iu
in ipsis iiiorlificanl fidcin. prineipio sermonis induxil : In novhsimh, inquii,
III. Quod autein dicitis de presliyleris nostris, temporibus discedent quidam a fide altendentes tpiri?
qui tam mala3 convcrsatioriis suiil, ut fides eorum tibus erroris, el doclrinis dwmoniorum toqueniium
morlua dici possit, qiiod sacfamenfa. eerum liul- \ in hyjwcrisi metidacium, ptokiberitiutn nubeve.,ete;
27 • . . .- xiCKBERTiABBATIS SCHONAUGIENSIS 28
{/ Thn. iv). Vos eslis dsemonia hoec de quibus io- A j iiv vita eonjugali. Uiiam scparationis causam qua
quilur, et qui vobis altendunt, a flde recla disce- potest vir, si vult, ab uxore discedere et rumpere
dunt :nam doctrina veslra.prohibet nubere, in eo (3) vinculuni corijugale quo alligatusesf, ei deter-
quod dicitis neminein posse satvari, qui cum con- minavil Dominus, quando post responsionem supra
juge sua pernianeat usque in finem. 0 daemones! inemoratam, ita subjuiixil dicens': Dico autem vo-
uride vobis ista doctrina? Ex Evangeliis Christi non bis, quia quicunque dimiserit uxorem suani, nisiob
est, ex scriplis apostolorum non est, sed plane ex fornicalionem, el alidm duxeril, mmchalur(Malth. v).
spiriiibtis erroris est. Inluemini Evangelium MaUhsei Ubi ergo adjunxit, hisi.ob fornicatioiiem, dedil intel-
apostoli; quod per universum orbem in Ecclesiis ligi quoniam sola fornicationis causa divortium fieri
legitur, et si non creditis Graeciset Latinis eodici- potest. Quod si hon recte nos intellexisse verba Do-
bus, ile ad inimicos vestros Judaeos, et inspicile He- mini quseproedicla sunt arbitraniini, audite aposlo-
braicam scripturam, in qua Evangelium Matthsei Jum Paulum, quomodo cdjicordat nobiscum in in-
scriptum babent, et inveiiietis in ed scriptum hoc telligenlia eorunidem verborum, ubi ad Corimhios
ihodo : Accesserunt ad Jesum Phdriscbi lentanles loqiiitur dicens : His jam qui malrimonio juncti suut
eutri, et dicentes : Si licel horiiini dimitlere uxoretn, prcecipio, non ego, sed Dominus, uxorem a viro non
quacunque ex causa. Qui respondens ait eis : Non discedere, qtiod si disceiserit, manere innuptam, aut
legistis, qiiia qui fecit hominerii ab initio, mascu- viro reconciliari. Ei vir uxorem non.dimittat (I Cor.
Itlmet femiriatnfecit eos ? VroplerJidc relinquel homd vn). Et subjungens aucleritate prepria, ail: Natn
patreni et matieni, et adhmrebil uxori sum; et erunt cmlerisego dico, non Dominus: Si qiiis fraler uxo-
duo iiicarne una. Itaquejain non suril diio, sed una rem habet infidelem, et hmc conseniil habilare cutn
caio.bicuril ei : Quid erqg Moysesmandavit dari YiV eo, non dimitiat illdml Etsi quamulier hdbel viium
belium "repudiifiel ,dimiilere? Ait illis ': Quoniarii infidelein;et hic conseniit liabitare cum illa, twtidi-
Moyses ad duritiairi cordis veslri permisil vobis-di- millat virum. Saiietificalus est enitn vir infideiisper
tttiitete uxores vestrdsi Ab initio'autem fton fuit sic mulierem fidelem, el sanclificala est ihulier infidelis
(Mutih. xix-}.Gerte si quid rectseintelligeiilise jiabe- pervirum fidelem; alioqui filii veslri immundi esseni,
tis, hjc animadvertere pptestis in liac resppnslene, nunc autein sancti sunt. Quod si infidelisdiscedit, dis-
qiipd rion apprdbat Dbminusutdmnes viri ab uxo- cedal (ibid.). lii lempore primitivse Ecclesise fre-
fibus suis discedant, sicul ves docetis esse faeien- quenler hoc accidit, ut vir esset fidelis el mulier
duriii Si npn posset salva.fi' quisquam curn conjuge infidelis : el e cpnlra, ul vir esset infidelis et mu-
stia maiiens, suiTecisselei breyis respdnsio, ita ul C; lierfidelis. Et suadebat Apostolus ut et tales abin-
irilerroganlibus illis : Si licet homirii ditnitlere uxo- viceriinori discederent, quod utiquenon fecissel, si
reiri suam quacutique ex cuusa ? dixisset : Licel, et sciret utrosque simuL in lali coiijugio perituros.
bdniiniest, et aliter salvarl non pdssunt. Mullum ergo a doclrina sua docirina vestra dissen-
II. At hdn hdc dixil, sed comprobavit poiius divi- lil, quoeeos qui uiique legibus divinis subditi siint
na aucidritate sts,bitius esse debere vincutum socie- discedere abinvicem cogit, dum eos salvari non pos-
tatis qudd est per Iegem Dei inler virum et cenju- se prsedicatiss'rpermaneanl simul. Audite et Petrum
gem siiam, quam illud quod a nalura est, ihier vi^- aposiolum similia ad conjiigatos loquenlem in Epi-
rum et parentes suos. Vos auiem abinvicem s3pa- stbla sua.: Mulieres, inquil, subditm viris suis sinl,
randos esse vinini el hiulierem dicitis, el aliter eos ul si qui non credunt verbo; per mulierum conversa-
non posse salvari. El ipse cpntra ait : Quod Deus 'tioiietnsirie verbo' lucrifiant, considerantes in limorc
conjunxit, homo non separel (Mallh. xi.x; Marc.x). Dei casiam conversaiiotiemvestram (IPelr. m). Itcm
Vifuiri elniulierein conjunxit Deiis, qiii secuiVdumiri- subjungil: Viri similiter cohabitanlcssecundumscien-
siiiutiones diviriaruiii lcgurii cdrani Ecclesia irieunf liam, quaSi infirmiori vascuiO muliebt;i impertientes
fcedus .'conjugale, et Tales per bominem separandi honorein,lanqudin cohmredibusgralhe {ibid.).
rion sunt. Fit quidciri n.oiinunquamut tales migrent, III. Dicitls forte : Possunt quidem aliquo modo
pariter ad nidnaslicam Viiam, et separatas abinvi- salvari, virei mulier siiiiul manenles, sed non ali-
cem mansioncs eligarit, quaierius Deo liberius sef-• ter nisi abstiheanfab opere coiijugali, Hypocrita'!
vire possint; sed lalem separalioncm Deus opera- qiiidesl quod vos dicitis? Si Sf.iehat Dominus Sal-
iur, non homo.et quidenl lales n.oivomnino abinvl- vator, et si sciebanl sancii aposioli, nequaqtiain
, cem discedunl, neque rumpiitir inter eos yinculiimi posse salvari virum et nniliereni qtii exsequerentur
• cohjugale, quia indivisa in eis manel unitas men- ppus qiiod ad conjtigium pertiiiet, nonhe plena per-
lium. Nani quaiito lilierius diviiisedilectidni vacaht, fidiai et fallacise erant verba eoruiri, quibus tam di-
taiito purius atque.firiiiius se irivicem diligere pbs--" ligcnief suaserunt conjugaiis, ut uon separerilur ab
"sunt. INos vero hujusmodi sepafationem nullis, n'tt inviceni? Absit auiem hoc. Nota certe erar illis hu-
vds facitis, conjtigibus suadcmus ca ratione, qudd1 lrianairagilitas, etsciebant noii omnes vifos et nni-
rion pdssint salvari siinul permancnles in saeciiloett lieres lam ferreos esse, ut non possonl cohabilare
• AZ)Hoecde GISPCO fiiffure siuii. Solutio eriimvin- Judasis permitlebatiir, non atiiem de malrimonio
cij.ilob fornicatipi.ieniel quideni solani a lege.Mojsis. Ci.irisiianp.lpquitur Evaugclium.
29 SERMONES GONTRA GATHAROS.—SERM. V. 50
-_simalet epniinentiam observare. Unde npn illos, A nibus hoc nomeii indulgentia poni solet. Nam signi^
setlvps in hac- qudque pane fallacioepessimaj afgu- fical absolutibnem, qua pec"calori debila pcena re-
i.endos-esse.noyeritis. Illud mibi fovte objicis, o Ca- laxatur; el seciindum hocveuise npiiieii-eiadapta-
tliare, quod Appsloliis.ait : Bonum est hohiini tnu- ttir. Significat ef concessioriem qua minora cohce-
lierem non tdngere (I Cor. vm). Concedp qudd bo- dunlur bona iiis qhi exseqhi majora nori ppssunt, et
- nuni esl h.oniinvmuliererii non langere.: iiPrt lamen secundum hdc ad ea npn pertinet veniae nemeri,..Si-
idcirco .riecesseest me concedere, quoniahi rnaliim gnificat et permissionem, qiia niinora fleri sinunturj
..es.l.et illicitum bomiiii.mulierem langere. Nanvsi- ui majora fleri vitenlui, el seeuiiduni lioc qrioque
militer propler cavehdas len taliones, borium est ho- - venia dici potesU De riiajoribus honis est coniinen-
niini mulierem non videre : nunquid ergoneeessa- tia, quam quia omhes servare non possuni, conce-
liuni contendendum est, quoniam ihalum est hoihini -. ditur quod minus bbnum est, videlicel .cpiiiugium.
mulierem videre? Si .coricedis quod inaluni esf tan- ConCedilur, inVjujim,hon prsecipiiur : quia si prseci-
. gere mulierem,. pro eo quodbonum e.st mulierem perelur, transgressor.liaberelur quicunque ift Cdnju-
non langere; concetie eliam quia maium est mu- gio non essel, De majoribus inatis est lioinicidiutii,
liereiri videre, 'pfo eo quod bonum est mhlierem non quod iiievitafelur, permissum est pliin Jiida3is mi-
videre. Et si coriGedisquorilam maliiin est inulie- B jius nialiim, yldelicel Teddilip lalibhlset repudiatip
rerii yidere, erue oculos iuos, ul nunquam yideas iiiulieruni, ut ab homicidii se liagilio temperarenl.
iiiuiierem.^nypoeriia! Iicitum est Jiomini tangere Nunc et opus conjugaie nobis distingtieiidum est, ut
mulierem suarif, quia ticilum est-ul unusquisque eyidenlius flat ad tjhateni coneubitum.quaJisindul-
liabeat siiam secundum verba ejusdem Apostoli. Et geiilia perlineat. Conjugalis co.nciibitusj.qui fit sim-
quia lieilum est,- malum non est. Honum autem ma- pliciler inlentione geiierandae ac Deo. ediicandse
gis liomini est; et magis expediehs ad saluteni nvjiT prolis,.per se peccalum non est, quia ut peccalum
Jierem omnino noivhabere, nec; tangere. - nori sit, defendunt huptiaiia bona, qtise: suht spes
. IV. Ad illud ilein forlasse contugies, quod ibidem pfblis; ei fides, etsacfahietiitim. El est de fiijnOTibus
Aposlolus ail :Tempus-breve est,yeliquumest, utqui boriis> qhoe.indulgentiam Iiaben:t,.qii33,cpncessiod\-
liabent uxores^tanquam npn.habentessint (I Cor,yii), cilurj Quod aulem ptissit fleri^inepeccatp, iiilelligi
Ecce, inquis, dicit, ut et si maneant simul, abslH potestex eo qupd Apdsldlus. ait: Et si nupserit~virgo
neant tainen abopere conjugali. Et ego dico quod non peccat (/ Cor. vi|)..Per se -dixi, peecatunv non
si hpe facere possunt,-bonum est iiiis : non tanieiv est;"quia accidere pptest nonnuiiquam proptef bd-
boc quisquam: sensatus eis Jiroeeepit, sed suadel. nam iltam iriteniioriem aliqijid peccali suboriathr .
Potesl tamen fieri ut vircum uxore habilel,.et opus - excedenle raiioriabilem' moduni carnali deleciatione,
conjugale pperetur, iia ut sit quasi rio.nliabens uxo- - quae luhe quidem peccatunv esl, sed leve,.et excu-
rem. IIoc fil' si spbfie et teiiiperaiiier curii illa esi, • satur per pfoedicta bbna cpnjugii. Quod si ob hujus-.
et per omnia Dei reyerenliam in ipsa.custodit, Qtidd niodi peccalum fugiendum evitari deberet dffici.iim
.qualiier fleri debeat,-seiisati homines seiunt; si au- conjiigii,:sicut vos susurrare sdletis, luiic ob.eam-
lem opus conjugale ad damnaiioneui essetoninibus dem cansam et bfriciumcomedendiac.bib.endi piii-
conjugalis, nequaquam Aposlolus dixisset : Uxoi-i nino .vilari debereti ih quo simile peccatum ati-
vir debituin reddat, similiter auteir. et tixor viro.Mii- . quandp eliam sapientibus subrepere selet. Ille y£ro
lier aulem sni corporis poteslaletri ndri habet, sed vir; conjugalis concubitus, qui fii non cuni- inteinipne
simililer aulem el-vir sui corporis potestalem non ha- geiierandse prplis, sed taiilum causa explondoeJibidi-
bel, sed muiiei\. N.olite fraudare irivicem, nisi forte nis,per se quidejiVpeccatum est, sed veniale, quia
ex conseiuuad lempus, ul vacelis oratiotii: et iwuni per coelera bona conjugli.exciisaiur, ct habet induI-;
revertiinhii .inidipsutri, ut non teritel vos Salanas geiiliam qusB penriissid dicitur, qiioniam perniit-
propter incominehiiam veslram. Uoc. autem dico se- iiiur hoc malum bl eyitetur majus maium, id est
cundumindutgeiuiam,tioiisecundumimperiutn(Md^. } fornicalioi IVeiali. igilhr cpncubitu intelligaliir: di-
"Scio autem quoiiiairi et in hoc verbo hoeres"qudd. ctuiuiIlu(IApostoli'::J/dc autem tlico secundummdui-.
dicit: HoC auiem dico secundunr iridulgeritiaiit. Di- ' genliam, nori secuiidum hnperium (f Gor.:,vii, 29).
cis *nim si.indulgsiitla, id esivenia, pertinel-ad libc : VI. Scio uhiim ex'susurfis vestiis, novi verbuni'
quod sibi invicem debituni reddarit; ergd opus eori- occullse' sapieiiti33 rveslrae, qiiod cst fiindanientuni
jugale maluniest. Si enim non esset maluni,- iion; liorresis yestrse,-quam <Jecpnjugio babeiis, Innotuit;
-ei venia iiecessaria esset. Si hoc dicis, jam m hoc aiitem miliiperqiipsdarii viros, .qiii'exicriinl de sd-1
JpsoJiliquidTucraiussumj quod opere, corijugali ve- cieiateveSira, et resipuefunt a: verbis riieiHlacii .
niam ab Apostoto dari coufiteris. Nam si venianv ei per vefbuin T)ei,-ei per minisieriinii servi ejiis.
dat Aposiolus, veniale est,et Si venialebslj-rion pro Dicitis enim qiiod frucius i!le de qiio.p!'a3cip'i,t'"T)e.iis
eo damnantufphinesqui in conjugio permaneiil, sietit prinib hpriiini iii paradisoLne gusiaret ex eb, liibil
vos prsedicatis. 'Djstincilus tamen Consideranduni •aliuu fuil nisi mulierquam creaverai. De ipsa Mici-
esi, qubd dicit Apostolus : Hoc dutem iiico securi- t-s, Adse proecepii Dpiiiinus ut ndii conimisccreuir
durti indulgeniiairi, non seeundurii imperium. ci, el toirimistiis esi ei cbnlra prabcep.iumDonvihi,
"
- Y.Eisciendum. est quoniam in tribiis sigriiticalio-. qiic-d era l giistafs de vcJito Iig.no. Ex hoc ergo pto*;
51 ECEBEilTI ABBATISSCHONAUGIENSIS 52
balis pmne genus humanum quod de eis pro- A , post hsec addit qualiier formavit illam de costa ejus^
pagatum est, natum esse ex fornicatione, el nemi-' Ex hocqiioqueordine lbcutionis daliir nobis inlelligi
nerii salvafi posse nisi purgatus fuerit pei oralioties pfohibilum fuisse Adoelignum s.ciehtiaiboni et mali,
et sanclificaiiones eoruin, qui inler vos perfecti vo- antequam Eyam Deus formasset. Et quoinpdo tam
canitir. Hsee aulem causa est proqua sdletis cul- prseceps inmandaio siio eral Deus, ut iion exspe-
pare coiijugium, et diciiis quod omnes qui in cpri- ctare pdtueril quoadusque - inulierem formalain ad-
jugio surit, et conjugale opus exercenl, fornicanlur, duxissel ad Adam, el luric ei iriterdixissei concu-
et rei surit ejusdem inobedientio3,"per quam cecidit biluniejus? Dicite inihi, et si illudiignum quod Adam
Adam. Et' idcirco omnes damnantur, nisi disce- contra pra3ceptum Domini gustayii, nihilaliud fuit
dant ab invicem, et vobis" junganlur, et purgenlur quam niuiier,'quod Jignum fuit quod mulier come-
per vos.Hincethoc ndmeri sibi assumpserunt primi dit el dedil viro ?
magistri vestri, ul ~se vocareiil calharislas, id est VIII. Dicitis fdrle : Mulier cbmedit de ligno ve-
purgaiores, et calharos,"id esf muiidos : el ecce titd, in ed quod virum concupivit, el vuliis quod
justb judicio Dei hdc ipstim iinriieiv quod yobis sicut viro muliereni probibuerat, ita ei mulieri
assiimpsistis ad gloriam vestram, versum est in igno-' Deus prohibuerat viruiii.Sed adbuc interrogo vos :
iniijhmi yobis in populari sermone : et nunc, doniiiii.R Quid fuil quod mtilier prius ex parte comedit, et
mei purgatores el mundi, taiiqtiam sepulcra dealbata poslea viro dedil coiiiedeiiduin, sicut dicit Scriplu^
pergd respondeie ad occultam sapientiam veslram. ra ? Noh liabetis, ni fallor, qtiid respdndeaiis,- liisi
ViL Dicite mihi, ubinam legislis, quod Oominus absufdanialiquamstuliitiam respondere yelitis. Et
veiuerit pfimum hpininem comedefe de ligrio scien- nunc quandoquidem ex Scriptufa Geneseos firmastis
tiae borii ac mali? Puto iri: libroGeneseos. Rnstici, aciem yestram contra nos, respohdefe etiam de ea
redite ad eunulem libriim, aperite bculos yestros, nobis dehelis. Dieite milii": Quale adjulofium voluit
6i legere scitis, iiispicite recapiiulatioiiem opferis Deus exbiberiAdse per miilierem quando dixit: Noii
sexti diei, el lcgile quod dicil: Formavil igilurDd- esl bomm hominemessesolum : faciamus ei adjulo-
minus hominemde limo lerrce, el inspiravit in fuciem rium shnile sibi ? (J]bid.)Ad quanr rem indigehat ad*
ejus spiraculurii vitm, ev faclus esl homoin animdrii jutdrio ejtis ? Nunquid indigebat, ut «aput ejus
vhenlem (G.en.ii). Post lisecsubjungildeeo quod fa- . lavaret et pecteret? Nuhquid indigebat ut servili
-clum fueratanle formaiionem liominis, el dicit": more alimenta ei pfoepararet et adminislraret? Nuri-
Plgnlaiierat auieniDominus Deus paradisum voluptci- quid esse [fort. necesse] habebaf, u.t vestimenta ei
laiis a principio, in quoposuii hpmirieriiqueriifortiia- prociirafet, lieiido; lexendo, formando, consuendd,
verat (iiid.). Postbsec subjungil desbiiplionem para-y" lavahdp, fesafciendo? Nihil certe horum aut talium
tlisi, el qualem eum fecissel Deus bslendit dicens;: dicere poteSiis, sialiquid sanse nieniis babetis, quia
Produxiique Dominus Deiis de humo oirine lignum nullum lamen^admiiiiculum bomini in paradiso ne^
pulchrum visu, el ad vescendum suave;: lignum etiairi cessariuni erat, nbi nullum patiebatur "defectum.
vitm in medio paradisi, itgnumque scieiuice boni ai Forsilan ut "adjuvareteum laudare-Greaidreni suiiin,
mali (ibid.). Posl Iirec descriplis eliam qualuorflumi- fecit ei mulierem iu adjulorium?Poleral cer;e Adain
iiibus paradisi, novissime addil:T«'/i{-£rt/b Dpminus. sine Eya salis aiia vo.ce cantare Jaudes Donimo, iia
Deus Jiomhiem et posuii eum in parddiso voluplalis, ui nuiiquam fleret lassus atit raucus, Aui si nolebat
ut operaretur el custodirel illum, prmcepilque ~eidi- Deus, uf solusille bomo Deum laudaret, sed alius
cens : Ex otnni ligiioparadisi comedej de ligrioauiem aliquis culn eo, non oporlehai ut propler Iaudes ei
scientim bdni el inali ne comedas (ibid..). Noiine ecce decaniandas fecissel mulierem, qtiia ppterat alios
ex his verbis iiitelligilis, quoiiiani et anlequam viros sufficienter creasse, qni cuhi ipsp Deum lau-
crealus.essei Adam, plantaius fuerai paradisns vo- dareul.Dicitis forie: Sciebat Deus quod Adam in
luptatis cuiivomni ornatu suo, el duo ligna ih ipso, peccathni efat casurus, etcorporales defectus pas-
vidclicet lignum vitse, eflignum scientioe boiii et j surus, et ideo mulierem fecit ei in adjutorium,- ut-
mali? Si ergo lignum scientiae bdni et niali creatum, jiosl Japsiim suum lalia ei exhiberet adminicula,
aniequam Ad.ani Deus forniasset el ih paradiso fcol- qualianunc dicta sunl. Sed dicd quod in eisdem -
1
locasset, iriaiiifeslum est, quoiiiam et aiiteqiiani rebus poluis.set ei honio sui sexus, si dpus haberet, .
Evaiivcreasset Deus, creatum fuit ligniim scieniioe sdjnlofiiim ferre. Cur igiiur fecit ei mulierem ni
boniel mali, qtiod Deus probihuii Adoe.; et si illtid . adjutofiiirii, et hoii alitim virtim qui minlstraret ei V
fuitiinte creationem Ev;p, Consequeiis est quod illtid Oporiet iiuhc, si vtillis videri i-apjenles et inlelle-.
non fuil Eva, Illud etiam altendile, quo ofdine lo- ciorcs Scripturoe 'Sancta?, ut aliqtiod tale officium
quatur Scripturatleligni prohibitione.ctde mulieris noniinetis, if. quo indiguissel Adam adjulorio nm-
fofmatione. Prmcepit, inquit, ei, id eslAdoe, dicens : lieiis, elin quO eum adjuvare non possel alitis vir.
Ex omni iicjrioparadisi comede; de tigrio ciulem scien- Certe noii invenilis quid rationabiliter hic dicere
tice bont et triali ne coniedas. In quacunque airtem possilis, nisi idipsum quod diclurus stini. mecuni
die cotricderisixeo.morte morieris (ibid,). Et sribjun- seniiatis. Yolebat Deus creare huinanurii genus ad
gi\i:Dixilqitoqttepeus:Noriesibonuinliominemesse~ laudem ei gidiiani noniinis sui, sed hpii ita uiau-
fAiim, faciamus ei adjulorium simildmhi (ibid.).Et gelicam fecerat crcaturam; Oniries enim atigeUcus
'55 SERMONES CONTRA CATHAROS. SERM, V.' . 54
spiritus "creaverat simul, ita u't nullus angelus ex A post illos dux.eriirit uxoreS, et filips genuefunt, et
alio nasceretur. Humanum verogenus itacreare dis- ideo perdidi eos. Vps aulem nolite facere nialum
ponebat, ut sihi invicem succederenf homines, et boc, neque misceamihi uxoribus.vestris, ut similiter
nascerenlur alii ab aliis, qualenus causa consangui- non deleam vos. Nihil autem lale dixit ad eos, sed
nitaiis flrraipr jnief eos esset connexio charitalis, ait : Crescite el multiplicamini, el repleie lerram.
Omnes autem unum caput,et unam oiiginemhabere Qupd.qualiler fleri possel nescio, nisi cum uXo-
voluil primunvhominem, ul vjdelicef ab ipso dmne ribus suis miscerenlur. Aut ,sl vos scilis quomodo
genus humanum prepagarelur, esselque ei in hec aliler possent crescefe et muttiplicari, et replere
quaedam similitudo cum Dep, quiestcaput et prin- terram; diciteriobis,
eiphim omnis crealuroe. - v X. Itemet hpc ihirdr quomodo Deus,si itaabo-
1IX. Non aivtem'falefh fecerat Adam, tit ab ipso minaiur conjugium, ut diciiis, poluerif se lam fa-
solo possel generalip hu.mana proyenire: non enim miliarem exliibere sanciis pairiafcliis,, yidelicet
ei dederat Deus aptiludinem lalem, ul posset parere Abrabam etlsaacel Jacob, ut ipse loquefetur cuili
aut lactare. Fecit itaque ei mulierem, ut ex ea ha- eis, eimiiterel ad eos saiictos angelos, et tanla.eis
beret adjulorium augendi et - muliipiicandi genus pfomitlerei in fuiutumde propagalione generiS 1
hiinianum, ul yidelicet ipse generaret ex eafilios ut B eorum, quatiler iliud -vellet multiplicare el dilatare,
pater, ipsa eipareret et laclaret filios ut mater. et benedictionibus replere. Scinms ex Seriptura,
Adhuc" milii dicite, popule stulte el insipiens,'. si, quod primiis illorumerat trigamus, secundus nlono-
sicul docij eslis, viro prohihuit Deus mulierem, et gamus, ief tius tetragamus, et tamen Deus noh Iipc
nfulieri virum , quomodo jlieri potuit illudquod dixit abominatus est in eis,- sed servos suos dilecios eos
ad eos :Crescile et multiplicamini, elreplete terram ? frequeniissime appellavit, et propler merita eofum
(Gen. i.) Quid debuerunl aut poluerunl facere, ut mullas ac magiias benedicliones conlulil gener.aiioni
creseereril el muliipJicarentur, si debebanl oinnino eorum, et imitaloribus fldei sanctee quani liabereiit
ab invicenvabsiiiiere? Si voluil Deus,.ut Adam.filips adpomihum. ' >• '
ex Eva generaret, et sicper ebs niultipliearelur - .Xl.Veniam et ad illud quod.rtiussilani quidam
genus eorum, et replerenl lerram, et juxia hpc ei vestrum, yidelicet Sequaces Hartuyini : quod illud
proliibuit laiigere mulierem ; coiiirarius erat sibi conjiigium solum justum est, in quo virgines eon-
.ipsi in sua volunlate et in praeceptis suis, et argui junguntur, el quod unam lantum prolein gignere
poluit-insipieiitjse, quod dicere nefas est. Si-ego debent, et postea statim ab invicem discedere, hec
agricoloemeo omniiio inlerdicerem pffichim semi- r unquam deineeps ad conjugalem thoruin conveni-
nandi, et laiiien ei dicerem: Vide ut bene.fruclificet . fe. Per omnia stultos et indiscretpsvos esse vi-
ager meus, et per le niultas fruges habearii; nonne deo, lain quia, efror vesler rion sibi ipsi coricpr-
iuilii ipsi coiitrarius esseni, el.insipientioe jSfguipps- dati tum-quia id quod dicitis nec ratipne,'. .riecaliqna
seni? Utiqtie possem. Item de Noe, qtii lenipore di- auctoriiatesanclseScripturaepotestisconfirmt.re^Ndn
kivii per afcam salvatus est, similia dieere possum. sibi ipsiconcbrdat error vere \leg.vester], quia si
Si ita, ul vos dicitis, Deus-aboniinatur: conjugiuni primp homin: mulierem,. ut dicitis, inlerdixit et
et opus coiijtigale, quare, cum vellet saivareNoe ei adhuc eadem iiilerdiclio manet, tunc hec conjiigium
filios ejus, ne perirent in. diluvio, siroul ciirn ipsis 'virginuni, nec eururii qui post yiolatam yirgirijlatem
salvavit el uxores eorum ? Nam cum prsecepisset cshjunvli suiit,libituni aut justum est. Iteni ex eo
iNde ut lacefet aixam, dixit ad eum : Irigredieris vos siullos judico,.quia manifestis Scriplurae sancioe
arcamtu, et fiHi lui, el iixor tua, el uxores filiumrii lastirtioniis contraitis. Nam Pauius aposiplus ait:
luorum (G'e«.vi). El rursum cum condjdissel afcain Qusc sub viro esl mulier,vivenle iiro, ulligata esilegi.
dixit ci : Ingredere lu et domus tua ; te enhn vidi Si autem mortuus fueril vir ejus, soluta est d lege
justum coram meingeneralione ista (Geti.yu). Ecce viri (ICor. vn). Igitur viycnte viro vocabitur adul-
teslimonium perhibet Deus viro babenti uxorerii, et D lera, sifueril; cum alio viro. Si autem niortuus fuerit
lilios tres, quouiam juslus sit coram ep. ..Et qua virejus.libera esla lege viri, ut jain non sitadul-
atidacia condemnatis omnes viros liabenles iixores ? tera, si fueril cum alio viro. Cui vull, inqiiil, nubat,
Et quare, ut dixi, servavit pariter cum viris etiam taritum. in Domino.Beatior autem eril, si sicperman-
uxores eorum? Si moleslum erat Deo dmne coriju- serit, secundubi consilium tneum .((Mrf,).-l_tchi..Sit.:
ginm, melius sdlos viros salvasset, et omnes inulie- Volo:adolesceriluiasmduas ftlios procreare,malresfa-
res in aqua submersisset, aul solas mulieres servas- - milias esse (I fim. v)„ Quod de mulicribus ait, jdeni
set, et omiies viros perdidisset,'El si erat conlra el de viris iniellige.ndum esl. Si ergd licitunv est, ut
voluntatem Dei ut viri miscerentur uxoribus suis, Aposlolus ail, ut mulieres viduatee viris iteriim aliis
quare boc celavit a Noe quem dijigebal, et a. filiis nubanl, et viii viduali uxores alias ducaiii; constat
ejiis; cunieos/eduxisseltie arca ? Quare si eos dili- plane, qupniam non solum conjugia virginum Ijciia
gebaf, non dixit: Peccavit in me Adam, in eo quod eijusia sunt, sdd eprumqiioque,qui anteconjiigium
concul)uilcum niuliere quam inlerdixeram ei;.pec--. suuuv4'irgiries non;fuerunt, >''"
cavit jn ine-filiusejus Selh, quia liabtiit iixorem et XII. Scio autem quoniam el in Iiac pafte riobis^
^'eftuil filips et filitis ; peccaverunl in me omnesqui contrattis, et objicitis nobis qua-dam verba-Joaiiiiis
'
33 ECKBERTl ABBATiS SGHOJiAUGIENSlS . 56
CJir|:sps.oniI, qpse in exposilipne .Maulia3i seriJj.it iA gines cpnveiierunt. Tjnde Iioc habetis'? Quse vobis
dicens : Secundum gnidehi nxpfehi qccipere, secuiir scriptura hoe deterhiiriayii?Noriiie ex verbis Apo-
.duin consUiuMiAposloli $si i secuntfum veritdtis Sloli, quee nunc iriduxi, patet, quoriiaiiinon^solos
ralionem, jiera fornicafio es.t..§\ secuiidiim permits nionogamos, se*detiam bigamos Iicet plures'' fjlios
lenlem Ufiuin piiblice et, licenter cbmmiltitur, hp<- procreare; et debent,-.ut dicitis slatim ab invicem
nesta for.nicalic ...es.t:et egpvpbis dico, si creden- separari posiquamunam babuerint prolem ? Inter-
duni esl dectfina? Joannis Chrysdslomij cerle cre- fdgo quare? Si ut diqitis, hoc conjugiumsjustuin est
dendum est e.t docirinse sancti.Augusliiiiei Hiero- sdlum, quare,solvendum est ? aut si solvi fleeesse'
nymi, et aliorum satictofum.Patrum, quorum vita est, ut salfitem cdnsequi pbssiii-t homiues illi, quo-
sancta erat, etquoriim doeiririaicum sariclis Eyari- modo juslutn est coiijugium edrum ? Si ergd omne
getiis et scfiptjs flposloloruiri coiicprdabat, el in. conjugium, ut dicilisj solvi. debet, qui siint qui
Rpmana Ecelesia, ad quapi religipnis Christiarise debent obsefvafe illud niandatum Apostoli : Alli-
respectum liabemus, aucloriiatem firmissimam ha- <gatuses ux.ori ? noli qumreresolutionemAi Cqr".fvi.i).,
bet. Autjile quid et isti ,de Secundis nupliis dica.nt. 0 inseiisaii cai.Iiari! quis vos fasciiiavil non credere
Auguslinus inbbro Re viduitate scrJbil hpcmpdp : .verilali ioiiestimoniprum diyini elo.qiii.i,uldeslriiere
Secundas nupiias omniridlicitas concedit Apostolus. yeliiis oinni.a iegitiiria conjugia, quse a' pfihcipio
Dellerliis aulem , de quarlis, et de. nllra plnribus lilundi usqiie.in hodierniim dtem iivbpnore fuferunt
nupUis, splenl lipniines mq.yerequcesliqnem.Sed quis per.hniversiiin mundiii.m,in omni genere IiomjniHH,
audeqlMiffinire, quod mc^Aposlo.iumdud.iotliffinisse? et fideli.un)et iiifideliiiiii? Puto quod ex ambi'd casli-
Ait.enfmyi Si dorpiierit vi.rejus, Cuivult wtb.at, tan- tatis h^comiiia di.c;tis.:Pu.toquodexa.mprecaS'Mtaiis
lum in Doriiino (I Cor.yii).» Npn dicit prim.uSt non iianc eo.iisiieiiid.ineinintev vps liabetis, ul in cenven-
secundus, vel lertius, velqiipi.qslibet; nectwbis Aefi-. liculis yeslris, sjcut abuno baeresiarclia veslro audivi,
niendumesi-.Urtde, iti b.revilet•respondeam : nec ullas par.vter dormiaiit ilup yiri in Jectd und: .itemque
nuptias debeo damnare3 nec eisverecundiqm nume- dijoemulieresi.n Jecto uno, qualenus se vicissim
ro$?Mis quferre. Jdem et Hieronyni.us tesialur <ii- cuslpdiant, bt unusquisque les.limonia suas casiilatis
cens : Egpnunclibera voce exclqmp,\nec ddmnari iti ab alip Jiabeat, Magnse/religioni depulabat coi>sue-
Ecclesiadigamiam, iriiq necjrigqmidm; ettiqlkp-f iu.din.e.mhaiijc".qiij:narrabat Jipc riiili.i. Sed iiidubir
auihtp ei.se$!o,que,madmodum fecundp mqrho nu* taiii.er.a cpijsijio maligniestreligiojioec.etnpiiadep
befe. .Sufflcian.t.ii.uiic iesliriipnia isjpru.m duqrum,; freiiatum es^ psmeuril pudpre, :ut loqui non possim
qui a.ffifmant seeundas nuplias licilris •es.se, .qupij /n e.a qu.33<Je yestra misera caslitate dicunlur ab els
certe nequaquam .fecerent, si.seirent in ,eis lurpir qui ijxperli. sunt eani. Vos cpnjugaleni.cppniaiiiTe-
tudineni fornica.iio.his, Et qu.ia isii in yerbis .qua?JRT. prpbatisquam jnsiiiuil Deus, el.qu-e cuni lege.na-
duc.ta sunt cpn.cp.r.dantcuni verbjs lappstpljcoetls)- lu,roe coiicordat; aitendiie vpbis ne. fpf te pb hane
clrinasihagis guani illaJCJ.ifysbst.o.m.i tjraBci docloris, tenierilalem justd- P<3ijudieip tradili sitis in ig.rio-
ista quidpm recipiunltir, ,il.iayef p .iipn .appro.banlur,. miniam, quse a iegenaturoeidiscprda!, Jlactenhs de
iieque recipiunt.ur in aueloij.tate, Ipsi an|ni.a"dver.tite, cpnjiigio'rios dispulasse suflicial,;nunc aiilem.de ea
Nuiiquid v.pbis .raliohabije yidetur, qhpd*diei.t se- i|a.nciit.a,le.ytjsira cplloquimurj qua ab .esh C?iritiura
cunduui copjuei.iup^esse fp.r.ni.caiionem,et ipsum abslinelis. ."..'' ."
esse: sec.undum cp.nsjli.iim.Aposfpti^ Cerie .pmnefii '.-_.'./ - ,;SERMO VI- .-:.;_'. :
fo.riiieatipneni (Jissuadet Apos.ipliis,pl abs.terTethp- : fCprilrq secutidam hm-esiin.dee-sucaruium.
mines,ab -ea, "cuni dicil; F^rnic^dr.es.eta.d^lierps . L. VQbisJpqti.orfliios,Sicut dixi.npn hoihines, sed
jri4icabit_Dpminus{Hekr,Miii\\ dspmoiies Appsipliis ypcat, CTin .dicil: Atlende.ntes
"XI1JI.Qupmodd eigp conyftn.it,ut jdicatur aliqiia doclrinis dmmonioriim, lofiuentium in Jiyppcrisi.men-
fofiiieaiipesses.eciiiidiini c.o.nsiliumejusJLaudaiiiiis dacium, prohibentiumnubere(I_Tim. iv): et s.ubau-
C.erie Glityspstoniuni illuiiiet aurbuiii os ejus, sed 1D:ditur,,dpcentium^.qbstinere a cib.is;quos Deus cresvit
non iiiTiis yeibis. eum laudaniiis, iEsfiiiio .tanieit ad percipiendum cutn gratjarum qclione. fidelibus, ef
gupd non i.u verbis illis Iiaeres.iinsapiebat Joannes, his.qui noverutit verilatein :.quia omnis creatura Dei
.quam y.ps tenetis., iit yidelicet sccunda conjiigia bqna , e.t nihil rejiaendium, guod cum. graiiqntm
omninp illicita-esse judica.rei, quemajdmpduniforni- aclione*percipilur. Sqiiciificatur enim perverbuni Dei
cationem. Sed db hec foitasse-dicebat hoc quod et oratibnem ,(ibid.), Dicile inihi de quo geriefe ci-
nobis pbjicliisj qupriiam in seciiiidis liupiiis disce- ; boriim lqcutus est'AposloIus hocJoco? Si.ignoraiis,
ditiir ;a sacramente unltalis, quse debet esse inter .-",dicam vobis, Carnes significavit, etde yobislpcuius
Detini e.i aniinam hpminis, ciijus sigflificatio'i.n mp^ est, qui -in liy.pperisi.loquini.ipi mendacium , vide-
noganii.a.est.; et forte ob lioc qubque.quod secunda i. llcet nonesse iicilum Iipniinibus ut nubant, et ut
conjugia niagis exira.pudicliiaiii suiiiquam priiiia, carnes manducent.vHoc- in liypocrisi Ioquimlni,
et nimis yeli.emenier lianc peusuadei.eg-upi&baleis ' qula in hpccasli el. saiicii -cprari. honiinibus yullis
'
..quibiispuBedicabat.' ''.':'" | ''"'.'..-.,. . apparere sed esl rtienclaxlioecyes.tra doctrina. Nani
.3JiV;;Ad |ioc. iierum fedeq, qtipd( dicitis, iHiam et piibere licet, sicut Apostolus in hpcipsd denipn-
: taiitum prolein debere generare conjuges, qui vir- siral, quod eps abpniinalur el dtcmones yocat qui
57 SERMONES CQNTRA CATHAROS. SERM.. VI. 38
hoec.prohibenf..Et carnes edere li.cel eis qtii voliirtv
iri A animalium, quse cpinqumet mandueahfem, eadem
non habenl abstinendi ab eis. Raiio veslra est, quaree et tunc erat, quia eiusdem crealionis et conditioriis
edendai non sinl carnes, quia de coilu riascitur om- i- erant luric, cujus sunt et nunc. Item si licitus nori
nis carp, et ideo immurida esl et coinquiriat rnandu-[- est esus carnium , pslertdite npbis aiiqua maiidata
cantem. . " evangelicse aul appstdliCseScripTurse,aut aliqudrum
II. Miror si- Dominus creatpf omnium rerum,1, prthpdoxorum Palrum tradiiioiies, in quibus gene-
"quaiidobominibus concessiliil edererit carnes, igiio- p, faliter prseceptum sit ut abstineatur ab eis, et cre-
rabar hanc veslram , sanclani rationem,' videlicet it • deriius vobis. Dominus Salvator quando ad proedi-
immundos fieri oriines qui ederent carnes, pfo epp candum discipulos suos inisil, hiter csetera dicebal
quod omnis caroex concubitu nasceretur. Heu! quodd jioecad eos : In quamcutique domum inlraveritis,
non habebatcatharum unum, qui eihancsapieniiam n primutn dtcite, pax huic domui .' eisi ibi fueril filius
in aurem susurrasset, in illa hora quando dedit pp-'- pqcis, requiescet super illum pax 'vestra. In eadeni
ieslaleih edendi carnes Noe etfiliis ejus dicens:':- quiem dOnio manete edentes el bibentes qum apud_
Crescile el mulliplicamini, el lerror vesler qc tremorr Mlossunt. Dignus esl enim qperarius mercede sua
sit super cuncta anhmlia leirm, et super omnes vo- - (Luc.-x). Videtis quod non exclusit. a cibis eprum
tucres cceli, cuth universis qui movenlur iriierra. , B usum carnium, ita ul diceret: Quod si vobis appd-'
Oritnes pisces maris manui veslrm iraditi sunt, et- >!-\ suerint carnes, -ndtite. nianducare. Qupd utique:,.
omne quod movelur el yivit erit vobis in cibuni; quasi:
i dixisset, si esurii carnium sanclitali eerum pericu-
plera virentia iradita vabis omnia, exceplo-qubdi iosum fpre esistimasset. {Dicile mihi: Si immuiida
carnetri cup sanguine non coinedelis (Gen.i). Ndnnee eSt dmnis caro, et coinquinal manducanteni, quo-
ecce patei ex his verbis, quod Deiis fecit liomihii 'jModo verum erit qupd Salyator dixi.t :'Non quod
licitum martducare carnes? JEf qiia fronte, quai inirai iiios coinquinai hominem, sed qriod procedit
audacia vos dicitis esse illicitum ? Cerie si sciebatl de ore coinquinal hominetri. De corde, inquit, exeunt
omnem carnem ita pollutam, ut non posset quisr cpgitationesmatm,/wmicidia,adulter_ia} fornicationes,
quam ex ea:giistare quin pplluerelur, npn satisi fjirta, falsa testimonia, blasphemice. Hmc sunl qum
fidelis erat Deus, quando concessit liomini talenii cohtquinant liominem (JloM/i. xv); Ergo, o catliari,
cibum, quem sme "pollulione sua non ppluit mandu-. non carnes vos coiriquiiianl, si manducaveriiis eas,
care. Si yerd hsec Tieus nesciebat, el ves scitis :: sed mehdaeia vestra, quibus creaturam Dei bonam
putd vos sapientiores esse Deo, et maghos amaldres5- dieitis esse immundam. - - .
inuridiliae. Sed quam falsum liecsit vcs ipsi scitis".- IV. Npnlanien lioc dico.quasi inihi sit cura;, ut
Xunquid et sapienliores el sanclipres eStis san- i - unqiiam aliquid boni manducelis aut bibatis, qui
ctis pairiarchis, qui Jicittim seslimabant esum car- populo Dei lam perversae doctrinoe morliferuftv po-
iiium, et ipsi ex.eis vescebantur? Sanctus patriar- culum ubique pT.ppinatis,Audile niiric qujd Aposlo-
cha Abraham qui dignus .babilus est utfa,miliariter .-Jos~-.rioster s:rjbens ad Cdrjntliids tJicat.: Ontne gtiQd
loquerelur cuhi Deo, legilur suscepisse liospitid an- inmacellp venit,manducale.y nihil inierrogantes prp-_
gelos Dei, in forma trium virorum, quibus et pran- pter.conseienliam. Dotnini enim est lerrael plenitudo
dium fecit, el viluluni lenerrimum. et optimum, ejus. An nescitis guod. inmacelto carnes venuridari
quem coxerat, eisapposuit ad mandueandum. QuotJ solentj (I.Cpr. X.) Si ergp onine qubd in macetlo
utique npn fecisset vir sanclus el sapientissirivus, yeriit, Jd esl venundalur, manducari Jicel, iunc
si scireiiii tali cibo immunditiam esse. Sed: etfijius '"" sechodum Apostoli yerbum, et carnes manducari
ejus Isaac pulmenlum de yenalione, a fitio sup Esau possunl a Chflsiianis. Quod auiem adjunisit:' Ni-
peiiit, et edulium de boedis oblatum a Jacob man^ hil interrogariles propier conscientium (tbid.), idep
ducayil. Sacerdotes qudque pdpuli Israel, et omiies dixil, quia in lemppr.e illo, etiain carjies iiiimolalse
qui de:genere saeer.detuth eranl, carnes legalium idolis, yendebanlur in maceUo, et liolebat Apostoliis
bostiarum in loco sanclo liianducare a Doniindjussi.]_ JJ ul Christiani eas enienles intefrdgareni, utrum im-
suiit.iQuiasi ilaimniuiida esset omniscar.p, ulvcsar^, .":.molalaefuissent idolis, an non : ne forie alius Cliri-
bitramini, hiinquam tot sacrilicia.de carnibus.anima- slianiis adliuc iri.firmus in fide, sciens eos scienter
litim Deus sibi super aliaresuum otTerripraecepisse.t. manducare idolptbyta", piitaret eos jnandiicare ea"
Nunquam in sancla lege sua <Je cdmesiione eafum sub yeneratione idoli cui fuissenl iniiriolala; et sic
sacefdotibus suis.aliquid niandasset, neque per eas -ipse quoque: inciperet idpla venerari. Simile est et
sanctilaieiii eoruin pollui perniisisset. illud qupd subjungii : Si quis vocal vos infideiiuni
HLAd boec fbrsitan resppndelis, qupniam mulia qd coaiam, el vuliis ire, omne quod iiobis'ap_ponitur
in lempore veleris legis licita erant, quse licita non manducate, nihil inlerrogantes propter conscieniiatn.
sunt intempore hoc evange.Iicselegis, et majorem . Si quis dutem dixerit, hoc immolutilium est, nolite
niunditiem exigit Deusa pppulo noyi.testanienti quam ""~manducare propterjllum qui indicavil, el propler cbn-
a populd qui eratsub. priore-tesiamenio,,Eiidcircp scieniiqm.Coiiscientiam aulem dico non luam, sed
istis yitandse sunl .carnes, quamvis illi_ab. ,eis npn. alterius (ibid.), siiba.udi. infirnii,, siciil prsedictum
abstinerent. Ego vero adJioc.dico, quoniam si, ut est. Si; ergd carnes illoe, quse. fueraiii daenipiiibus
di'cilis,aliqua baturalis immundiiia esl in caTiiibus immolate, noivpoleranl/contarisiiiare manducabtciii ;
59 ECRBERTIABBATIS SCHONAUGIENSIS io
illas, eum videlicet cul non fuisset indicatu.m de A Est ergp generalis qusedam compreliensip qno-
eis, qubd essent immolatitise; multo minus illse, rumlibel ciborum in his verbis, ut intelligi pdssit
quoenanquam lalibus sacrilegiis adhibilse sunt. et de faba, ei legumine idipsum. Nam si quis ista
V. Iliud forte objicitis mihi, quod Aposlolus ad comederido fratrem suum scandalizaret, bonum es-
Romanos scribens ail: Bonum esl homini non man- Sel illi ndn comedere ista. Suaviores auterii cibes
ducare carnem, el non bib.erevinum (Rom. xiv). ,Et nbminatini expressit, a quibiis difficilius absiineiur,
ego quidem idipsum concedp, quoniam boc hoihini ut suaderet dimitti eiiam cdnciipiscibiles cibos,
boniim est. Quare bonum ? quia qui abslinpi ab esu causa fraternse charitatis. Jd auiem in tempdre illd
carnium el pplu yini, Jongius est ab eo peccalo, necessarium exisliniabat suaderi, qnia erant qtii-
qiiod conlrabilur pcf concupiscentiam gulse, quam dam ila perfectaj fidei, ut- nullum cibum -32Stima-
qui ulitur istis. Siiavia enim sunt hoecad gustan- rent immundum, sicut et Apbstolus dicebat: Omnia
dum, el facile provocant concupiscentiam gulsp>ut quidem munda sunt: et erarit quidam adhuc itii in-
supra quam oporleat delecletur in liis qui gustat firmi in fide, ut oesiimarent a quibusdam esse ab-
ea, quod quidem peccatum esl."Ilem idcirco bonurn slineridum : veluti Judsei rioviter convefsi, quia
esi.tit per abstinentiam islortim corpus affligalur, abominabantur eos qui porcinam, vel idoloihyia
et per afllictionemcofporis major a Domino tnerces coram eis manducabant, et ex hoc scandalizaban-
acquiralur. Et hse quidem sunt causse _quibusmona- lur. Propter lnijtismpdi efgo dicebal: Si propler
clii, et fideles viri pcenitenleSj ab illis se abstineni. cibum luum fratrer iuus contrislatur,jam tion secun-
Altamen quamvis concedattir, quoniam, sicul ait dum charitalem ambulas(Rom. xn). El de seipso di-
Aposlolus, Bonum est homini non manducare car- .cebat : Quia si esca scandalizal fratrem meum, non
nem, et nori bibere vinum, non ex tidc concedi opof- manducabo carnes in qHCrnum, ne fralrem tneum
tebit, utyobis videltir, quoniam nialum est com- scandalizem (I Gdt. vm), Itaque si quod objeclionis
edere carnes et bibereyinum : quia ppssibiieest ita in his verbis-Aposloli, quse inducia suiit, habebaiis,
lemperale hominem islis uli, "utnon peccet. Nam et exinaniium est.
Salvator bibit degenimine vitis cum discipulis suis, VII. Adhuc dicile.mihi :Carnes non manducaiis,
«l lamen nunquam peccavit. Qupdiniieui ndn neccs- quia ex cpilu veniunt. Et quare pisces manducaiis,
saria sit cbntentio isla : Boiium esl homini nonman- qui similiier ex coiiu veniunt? Nihit bic raiiohis
ducare carneni, el non bibeie vinuni, ergo tiialum est babeiis. Puio peccatuin est coitus gressibiiium, et
homini manducare carnem et bibere vinum, iii volalilium, et non liaiatilium, et in peccalis conci-
siinili sennone demonstrabo. Sciiiins qiioiiiani ho- Q pi.tur et nascitur onine animal; et ideOsiiie peccalo
ninri est silentiiiin, et multum a spiritualibus yiris non possunt nianducari.carnes eorum. Falsum est
commendaiur, quoniiim qui silet, longius est a pec- hoc loiunv, o cathari, falsiim est : quia nuliuin
cato linguseqnam qui loquitur. Nairiiqui nou peccat unquani mandalum suscepertinl aut suscipere po-
in verbo, hic perfecttis est yir. Si ergoiionum est lueruntde vitando coitu, Et ideo ntbil "mngis ratio-
silere, malurii eSt Joqui. Nunqiiid hdc necessarid nabile. est" quod diciiis, hon coinedimus vaccam,
sequilur? Nequaquani. Qudhiani Isiihul hsec vera qiiia de coitu naia est, quam si dicerelis, iion co-
sunt, videlicet honum esl silereietbonum esl loqui. medimus vaccam, quia cornuta esi. Nam esse de
Itaque noii nianducare cameffl, et hon bibere vinuiii, coilu natarii, iiihil magis peecaliim cst, qtiam essc
cuin dicafur boiirim qiiasi.cautuni, nonquasi virius; cornutam.
, non opoftel ut oblidc dicaltir nialum esse comedere Contra lerliairi hmreshn, de creatione carnium.
cafnes et bihere vinuni, quia in lioc coriiihup intel- Ylll. Scimus aulenv quia princeps erroris veslri
tigeretur, quod esset viiium et peccatum. • lianeslalemliabebalvitandarum carniumrationem,
VI. Verumtamen non niultum est necessaiium quod dicebal omnem carneni creatam esse a diabolo,
assumere lios hanc dispiualionem hoc loco : quia si ct humani quoque corpofis coiidiiioiiem ei atlri-
recte auiiriadvertiinus lendreni Scripturae, unde D buebat. Animam vcro a Deo creatam afflrmabat. Et
sumpla smit boecverba, palet, quia non sinipliciier sictilcomperium habeo, vos quoque in occullisvesiris
diclunvest : Bonum esl hoinini tion manducare car- . eamdem raiionem vitandarum carnium susurratis.
nem, et hon biberevinum. Nafn cuin dixisset inprsc- Sed hoc quoque mendacium nicndacissimum est,
cedentibus loquens de escis : Omnia quidem munda nisi, quod absil! nip.iiliaturScripiura veriialis, tinai
sunt, sed malum esthominiqui perioffendiculuminan- , d:cil : Dixit -quoque Deus : Producal lerra aiiiiiinm
ducal , prolinus addidit: Bonum esl hoinini non viventeniin genere suo, jumenla ei feptilia el bestias
manducare carnem, et nori' biberer vinum, conli- ierrce juxla species suas; etjumenla el otnne reptile
nuoqne subjunxit: Neque in quo frater luus o/fen- terrm in genere suo: El vidil Deits quod essel bonum
ditur, aut scandalizatur, aiil infiririaiur (ibid.), Elest (Gen.i), Quod si no.isiiulcii Scripiura Yeteris Tosra-
seusus : quandoquidein liialum.est lioniiiii aiiquid menli ad comprobai.aum vpbis quod pmneai carnein
mandticafe per ofiendiciiium, ita ut aliiiin suo cibo feceril Dcus, auiiite Scripluraiil evangelicain, qiue
scandalizet, bonuin esl liomini non inaniucure car- dicit: ln principio eral, Verbum,et Verbumeral apud
nem el rion biberc vinum : neinpe, subatidis aliquid Deurii, el Deus erat Verbum. Hoceratin principio
laie, in quo fraler tutts offendilur aul scandalizatur. apud Deuin. Oinnia per ipsumfacla sunt, el sine ipso
il SERMfiNES CfiNTRA CATHAROS.— SERM. VII, 4«
faclum esl nihil (Joctni). Si ergo omnia per Verbumi A nabitur(Marc. xvi), Hinc, hifallor, liujiisriiodi argu-
Dei facla sunt, ergo et oniiiis cafo per ipsiim factai menialionem suniilis ut dicalis: Nemo crederepo-
esl.OnianiadceManescuiri-ihsanis seqiiacibus iuis ! Tesi, nisi di scretioneni habeal boni etinali; parvijli
ilie vosadjuvet siciil Jpsuin .decet, qnem Ded adjir-. autenieuni baptizanfur, ditcrelionem boiiiet maii
lorem iri'crea"tiohereruiii cdrisijlhistis. Geris maie-- ,. ridii:habent; ergo non creduiil; coiidemhanturergp
diCla! quid indigui.t Deus adjutofid diaboli, ht hohi ' cinn anie annos- discreiipiiis. moriunlur-. Si lioc iii-
posseTperfieere.coridilioiienvuniverskaiis, nisj eumi -citis scire debetis, quia nori feclum in verbis yerl-
diabolus adjuvisset? An hescilis qndniam lanlse 'ma-. Taiis.inlelleclhiii habetis. Qudd eiiirivDominus ait :
. liiiasest, ul si pdssit, uno momenio omne quod adj. Qui rion credideril condeniriabilur, non ita accipieri- - '.
laudem Dei est iu mundodeslriieret, et ad. niliilumi dum est, quasi dictum sit deomnibiis qui lidn ere-
redigeretpoliiis quam crearet? _.-. .--. duhl,; sed tanluni de li.is quia credere pbss,urit_;et
IX. Taceo nunc de eorpdribus rraiionabilium,"'de« . nolurit. Pafvulos eniin quiabaptizantur, et necduiri
corporfehomiuis Joqiior, .qui speeialiier est conditus.i. crede.re.poss.uiit-,imbecillilas-sensiis Sui excusat^ut
ad"serviendum Deo viventi, et ad resistendum per> non comprebendantur in seiitentia illa", qua coiir
omnia diabolieoe yoiuntalf. Certe si creasset cor-, deninatituf ndri credentes. Sie auteirt pluribus in;
,pus ejus -diabolus, nunquam lani Jioriesle, tam or-. B Ipcis sancia Scripiura loqiiitur, quasi universitatem
dinale, aii.l cpmmode iiiemhra ;ejus disposuisseJ,_•'.. qtiamdam cdmprebendat, ubi tamen universitas iii-
sieul sunt, Quonianv si reete: aniinadveriuiilur, ielligenda non est, sed de univefsilate aliquid •exci-
seciindum mifabilcm sapiehiianv et benignilalemi pieiidum esl, ut patet ;in priofi parle cjusdem sertBP-
cuncta ortiinaia sunt, sicut omnlbiis paiel. pselera, iiis,quemdeEvahgeIioiiiduxi, ubiait: Qui crediderit
aniiiialia sic eondiia sunt, ul,- piono ad/ ierram. ,ei baplizaius-fueril, salyus.erit. Ecee enim boc yide-
eorpofe, et vultu deniisso incedarit, sofus yerohomo , tuf-.diclu.m depronibus qtii credunl ,et baptizariiiir,
ila.disposiius esl iri corppre, "ut incedat reclus et- qudd salvandi sinl; sed ndn esl iia. Nani niulli efe- '
apluuihabealvultumad suspiciendoscoelos, ad qups" ,- dunl et baptizantur, nec tamen salvabuntur, qiid-
lolam mentisintehtionem dirigere debet, Et riuii- liiam ad tempus credunt et in tempore tentaiionisa
quid pntatis, si disposiia Tuissent riieihbra huniana, -flde fecedunts.yeTper' malaiii;-vitani;'ii<Ieni- suam -
seeundum ai-bltrium.diabolii qui iiilerminabile oiliiim, iriutilem fedduiit. Pjppi^feaergo, iitdixi, de uniyer~
adversunupinnes nds geiiij.eicunclis bonis npstiis-., .sita.te: credentiiim,- qpse i.bi videtur compreliensa,
-iiividet, lalem. nobis hoiiprem prse coeteris animaii-, aliquid excipieiidiim est,;iia ul dicaUir hoc dicium
tibus praestitisset ? Nequaquam : inio nds tales ma- esse hpnde pmriibus credentibus; sed de illis; qui
Juisset condid.isse, ut toto .eorpore" serpef emus per, C balient fidem, quse per dilectionem operettir, et ia-
terram,' aut efectis sursum pedibus, et eonverSoin ea.p;erseverarit, ita utnpii refrigescat."chariias eorum
terram capile maiiuum officio sicut fieri posset in-, Jn lenlatione, et non recedant co.rd.aeorum a Dep.
ceder_emus.Quofliodo enim ainei honoremet coffl-, Si.ergo prior particiila iila sermonjs, quse commtir
modum huinaiii corporis sseplus pstendit in illis, iiiter dicla videtur; slarernon poiest jiisi aiiqhidde
quos prp aiiquibus deliclis Deus.aTv illd flagellarj uniyefsiiate excipiatuf;noii debet videri jncdn-
permittii, sicut et in niuliere illa quam illigavii Sa,- -" -gruum, si etiam, posteciprem partemejiis ita expoT
lanas decam 3t ocio annis, ila ut non -ppsseisursuin nimus, ul eam nou universaJiier iiitelligeiidahi esse
aspicere, el in eo qiiem fiequenter in igneiii et in di.canius. -' " -" ' 7-"..
aquani misii, ut eum pefderet, el iii aliis quain plu- If. Tale est et IUiid, quod idem Salvator in .Evanf
ribus. Palet ergo ex his quoe dicta sunt, quoniam gelib:de sacramentp cprpprls pt sanguinis-sui proV
si idcirco carnibus abstinetis , qiiia hascuntiir ex iiuriiiaviidicens : Qui maridtical meam_carneih,-eibi-
coitu, fatuiTeslis, .Si vefo idcirco,, quod dpificiuin bhsangqinem meuin, habelvitaiiimternqm (Joan. m).
sini diaboli, siciit nientilus estpririceps vesler Hoc enim yidetur diclum de onjni.bus, qui maiidii-
Manes,. conslal :quoniam insani estis cuiii illo. ,Ei np cant e'. bibunt corpus et sanguineni Qomjni; sed n«n
nuncad alialfanseamiis.
' est inielligeiidum iiisi de iLlis,qui digne mariducant -
. '- . SERMO"VII -'"'.. et bibuiit corpuS el sanguinem.Domini. Mulii enim
Conlra qnarlam limresim ~debaplismo parvulorum. iiiaiidticant"et bibunt cdTpus et sanguinein. Domini
1. De.baptisino parvulorunijdicitis quoniam inanisi indigne, et non ex hoclialj.enl-vilam seternarii, sed,
est, quod.neque iliis prodest ad:salulem, neque ali- uidicit Aposiol.us, judiciuiiiMbi manducant el b.i-
«uihus qui noii sulii. e]us discretionis ut possim; •' bunt, nq'n. dijudicantes corpus Doriiini (1 Gor. xi)_.-
cietiere, aut per seipsos graiiam bapiismi poslu- Itaque, ut dixi, illa; senteritia qua dictum est : Qm.
lare. ConDfmalis autem , ul aasTimO,^ errorem i noti crediderit, .condemnabilur, non ad omnes non
isiunv auetoriiale evangelici sermonis, quein locu- credenies pertinet, sed ad eos qui cum habeant pos-
ius est boiiiinus, qiiando ad bapiizaiHium niisit\ sibiiitatem credend.i, non credunt. Excipiunlur enisu
discijuilos syos.dic.ens : Eunies docete omnescjentes, pafyiili qui baplizantur, etnecdum credere posS.uni..
baplizanies eos innomine Pulris .el-Filii ei Spiritusi ..IIL. For.te adhuc vobis videluf, quia injuriam fa->
sancli (Malth. xxvm); Qui_cr.ediderii el baplizalus; ciahius litieraj evangelicoe, quoe videlur perlinere
fuerii.sakus erit, qui vero no_ncre.diderit', condem- ian.ium ad eos quipossibilitatem' '' Jiabenlcfedendio
"
. PATSOL.CXCY. / . "a / ': -
iT, . ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGIENSIS - U
Sed, qii3eso,respondeiemilii<Je siinili liltera, quaiin A
l ei circumcisionis proeceptumdabat, dicens : Infans
sancta Scriplura iriveniiiir, Jacobtis aposlolus iri octo dierum circuincidelur in, vobis. Omne tnasculi-
Epislola canonica scribit, dicens : Qui non peccat in num in generationibusvestris, tam vernacutus qnam
lingua, hic perfecius ettt vir,(Jac. ni); Nunquid lioc emptitius circumcidelur.Masculus cujusprmputii barp
perlinet ad onines cpmmuniler, qui non peccanl in circumcisa non fuerit, delebilur anima iliius de p.o-
Tingha? Cerie, si omnes qui peccatumJinguae non pulo suo (Gen. xvn); Ecce inhac comminatione evi-
coniniitiuni, perfectse suntsanclilalis, omues iu- denter eognosci potest, quod propterconservationem
fahtes, et omnes riiuti, sancti et perfecti judicandi -aniniarunveorum, ipsos jussil circumcidi. Et hoc
sunl:.quod falsum esse nulli dubium est. Itaque . animadvertiie, tjuod non dixit exspeciandum esse
quod dictiim est-: Quinonpeccal in tingua, hic vir usque dum pervenisset homo ad ahups discretionis,
.perfectus est; ita intelligi necesse est, ut dicatur, et tunc esse circumeidendum, cum per.se ipsum po<-
esse perfecius qui cum possii el-sciat peccare in siulare ppsset circumcisionem; sed die oclavo^jussit'
iingua, abslinet per Dei innorem, ut non peecet in circumcidi.infanlem, quia sciebat fragililateni cof-
ea. Tale.est et illud quod Aposlolus ait : Qai non poris humarii,-et quod levi infortunio conlingeiepo-
labordl, non manducei (II Thess.ni).Nam universa- Tesl, ut exstinguatur bomo,antequam ad annos ma-
Jiter pronuntiari videtur de omnib.iis iion Jaboranti- LB luritaiis perveniat. Quia ergo ita fest.inari voluit
bus, sed-nori est i)a.;Nam, si de illa sententia nullus circumcisipnem, idcirco fecit, ut salvse fierejii ani-
qui nonTaboral excipiendus est, lunc nequepiieri, ' mai, et nort inciderent in damnationeni seiernam per
nequesenes, neqiie infirnii manducare debent, qui niaculam origiiialis peccali i quod a primis parenti-
hon labofant. Ad eps ergo periinet verbuui hoc.qui bus conlraximiis omnes. Poluil eiiam niiiiiruiii e;i-
cumpossiiit labdrare,.nonlaboranl,sed oliovacant. ' dem circunicisio fieri auie diem ociavum, si pericu-
Simile est elillud : Quivero male egerunl, inresur- lum"ni.ortis parvulis imminere Videbaluf. Sicut el
reclionem judicii (Joan. v). Hoc quoque genefaliter hos pro eadem causa ante tempus nonnunquani par-
dioi videiur de dmnibus qui male agunl,sed exci- vulos baptizamus , ctim tariien sit -conslilunini ab
piunlur ab bae sentenliaqut mala agunt et posiea . aposiplicisPalribu-;, ut yel in Pascha, velin Peii.te-
pcenitenl, etin bono persevefarii. Multa in Scriptu- coste bapiizemus. Sicut auiem parvuit masciiliiii
fis sarictis similiter dicta irivenirintur, sed 11011
esi sexus.ab originali culpa, per.eircumeisionenj expia-
necesse plura ad prsesens negoliuni exempla inducL baiitur, ita el.feminei sexus infanies pcr legales
El nunC si aliam babelisdefehsionein erfdris veslri, oblaliones ab ea purgabanlur,, ut et ipsarum aiiiinse
-
proferte eam; qudniam hsec de qua -nunc Iecuti su- nbn perirent a poptilo suo^ . . .
c VI. Anle tempus autem circumcisionis ab.Adam
mus, nort proderil vobis.
- IV.
Popule siulte et insipiens! nunqhid noircd- usque ad Abraham., qui primus suseepit ciicumci-
gnoscitis lempus? An nescitis' quoniam ,Seriplura3 sionis mandatuin , fieri sdlebanl oblaiiones Deo, ab
sanclas vocant iempus gratioe onine hoc leiiipbs, his qiiLDei culluiii habebanl, per quas deleri potuit
quod a Cliristi riaiiyitaie.usque ad fineih sseculi de- originale peccatum.atque alia peccata frigiliiaiis
curril? Idcirco autem gratise tempus vdcatur, quia liurivaiioein electis Dei tain pusiHisquara niagnis, iif
"
in ed dilatata est misericprdia Doniini super gonus salvse fierenl aniinse corum, qiioniam nuncjuain nii-
humanum , et aperius est siuus Dei.ad-suscipiendas sericordia Dei liumanum genus piniiinp dereliquit.
animas bomlnum.-magis quam i.npmnibus sseculis, Ecee talis erat Reo de infantibus cura priorjbus ssc-
quse fueruni ante Christi 'adventum; Ai, si ita est, ut culis ut cpnservarentiir aiiimseeorum a perdilioiie;
prsedicat impielas veslra , videlicel quod oinnes qui et liiinquidsestiiiiaiis, impia gens, quod obliius sit
ante aniios discrelibhis moriurilur, condemnaniur, ejnsdein iiiisericordise suse Deus in tenipore isto,
-
el nrillum eis .remedium conslitutum"esl a Deo, quo qupd gratise fempus ei annris benigiiilatis vocalur?
possinl adjuvari ab Ecclesia Dei, ul dpdrteal eds ex An puiatis quohiaiu minus aineifilios efuTias Clui-
iiccessilale effluere in perdilioiiem oelerriam; durus nr sliaiiorum , quam infantes Jndaioruin , quibiis con-
cerie et iminiserieors est Deus magis quanifuissel 1 slituit circuiricisionein, ut non perireni aniniseeoruui
in lemporibus, quoeadventuffl Chrisii pracesseruni, a populo suo? .
etmiiius curans de horainuin sabiie. A tempdre eiiim NVII.Jussit aulem cessare circumcisionem .post
Abrahoe usque adChristum, consiitulurii erata Deo ascensioiiem Cbristi per docirinani apostolorum,
iii populo Judaico, qui eraf ex Abraham , ul omnis quorum uinis dicebal: Si circumcidamini Christus
infaivsmasculus dieoctava a riativitate sua circiim-' nihil vobis prodest (Gal. v). Circunicisionis auiein
cidereiurin carne suaad generalionem periiiienle, loco esse voluilbapiisinuin aqua3, ul eo purificare-
lil sic liberaretur a peccalo originali, cum qivdna- lur a peccatis oinnis Iiomo lam pusillus'.quam-ma-
scitur omnis honio, et pro quo damriatur oninis guiis, quicunque fuissef niersus eo in noniiiie Palris
aninia, quoe nOri fuerit aliquo feuiedio ab eo pur- et Filii et Spiritus sancli. Et quidem.si esl,ut ves
'8?la- . dicilis, videiicel quod laiilum adultis el.non etiaui
V. ,Quia aulem pidanimarum; salvaiibne- da.lum parvulis prosit bapiisinus ad saluieni; non habet
"fuerit illud inandalum, aperte cognosci potesl cx lantam viflulem baplismus iiiinc , qiiantain babuit'
verbis Dpmini, quaead Abrabanl locutus esl^ quaiulo circumcisio. in lempore suo observala. Supcr iioc
i* SERMONESCONTRACATIIAROS,—SERM. VII. 40
er«o niihi respondete : Quahrlo consiitiiu Doi.ninusA . slituit bapiismi graliain, non uni genii, ut cifcuir.-
ulbaptismus fieret in Ecclesia. et cessarelcircuni- cisionein.Judseis, sed onini gciieii hdminunl; iia ut
cisio; lu.nc vel^voluil et non pptuil.dare baplismoi :qiiicuiique .bnplizaius fueril -iii 'nnniiuc ejus, sive
eam vifluiem",quam habuerai cireumeisid, vijlelicet- ;- Jiidaeiis, sive Gfsecus, sive Latiihjs, siye bafbariis.,.
iii pef ipsum cdriservareriiur.animse infaniiiun ; velI , pusiiltis aul magiius , inas si.ve.fetriina , servus sive
potuit hoe et notuit, yel riec voluk hoc nec poltiii. lilicfi remissidnein omnium peccaiorinh iii eo cohse-
: Si voluil et non. poiuit," non erai tantse poieniise,, qualiir ianvpleriarie., ut si moxpef. ba.plismiini de
quantse fueral olim, quando consiUuitueri c.ircum- bae migret yiia ,aperia sil ei janua regni ccelestis.
cisiotiem, et per eam aninias parvuloru.m cohserva- Tariuim vero virtiitem salvaiionis non habebat cir-
vil a daiinialione. Quomodo ergo venim erit- qiiod[ cumcisio.in veleri popnlo. Nemi.niquippe piisiilo et
dicil Scriptura : Oninia'qumcunquevoluil Domhius ,- -magno qiianiuiiieiinque innocens auisaricilis.essei,
fecil incceio et iri /en:a ? (Ps«/. cxxxiv.) Si aulcmi inlroitus regrii Dei aperieJiaihr-per circumciiioncm,
poluit et noluit; non es.l.in hoc lempore grallsciam i ani per aiiqtias: obsefvsiioiies legis aritiqiix.. Setl
largebenignus, neque tam.fii!elis erga 'populiimi quiciinqiie" elecli erant ad "regnurii Dei in populi»
Chrislianuni, ul fueral erga pophluin Jiidaiciim ,'el , iilo, deiinebarilur aniriiseeorumin.Iocis sibi destj-
in eo qhod abslulit circuiiicisipiieni,ih qua polefant; R natisa DeOfexspecianies. ddnec per viiTuteni Chri-
conservari animoe infanlium,- el iiih.il Tn locp ejris; sii paiefierei eis accessus ad perfccia3 bealitinliiiis
fieri ordinavit per quod possenl adjtiyari. Si aulemi gloriam.; .: . •" -• .. ".
nec vcluil nee poluil Deus faeefe pef bapiismiinii IX. Prdpler lisec crgd quae minc dixi, inerilo hpc
eam; misericordiam parvulis, quam feeerat per cif— - lempus Clirisliahit;uis-, tempus gratioe, e.t tempus
cumcisionem ;conseqiiens esi, ut neque fam poleiis: acceptabiiediciiur, eidies salutisrdiesiisif vocaiitur,
ncque iam beriignus sit ih lenipore hoc, iilTiierat in; qui niagis dies perditibn.is dici pdsseni, si iia essei,
diebus-anliquis. Quod 'quideur lam alieinim esl a sieiil vosimpie siisiirraiis, Non aiiiein idme diceic
veritate, quam Calharus a salute. Et si veriis est, seati.riielis,quod- onincs.qiii iiv Eeelesia..secuiidn.ni
sernio vesler, melius certe alque felicius fuisscl- quod coristitptum esta Doininobaptizaniur, iia rc-
niundo, ut Judaica lex quse' adjuvare poluit lam iiiissione.mpeccaiprunisuscipiaril,'iu qiialiiereiiiiqiie
ptisillos quam magnos in Stalusuq permansisset, et posieavixerint, tanien ad, iegninn Dbi'per.vciiiaiit.
ul ad eam oinhes geiilcs coiifluxissent.quam ut lex Sed boc dico, et fi.Iesxiiosiraiiiconciisse hoc tenet :-
Cliristiana mundiim inlrassel, quse, ul susurralis.,, Quicunque parvuli, sivjsa bomi lidmine, sive a malo,
prodesse hon polesl, nisi his qui ad annos discre- _ eisi Sit bseretictis , in nomiriePatiis eiFilii et Spi-
liouis perveniunt. Vix cerle media pars Jipminniii riiiis sancii.bapiizaniur, ethiofte piayeniuriinriin-
; vivendo pervenitad dies suos, in quibiis scireposr lequam matiirescant, salvaiuur per bapiismiim et
sint quid credere debeant, autqiiid hon.Si-ergo pef iidemsanctse Trinitalis, qiiam. hiibet Ecclesia
omnes tales nece.sseestperire, merilo debel iiitole- ' Calhojica, qnse invocat nomen Doiniii.ip"ro;saiti(e
rabilis esseTfistilia toli Ecclesia:, pfo ea.miilaiione, eorum, qui baplizantur in ea, siciit olim salvaban-
quam in ea fecit Deus, in hoc quod inierdixit cir- lur per 'cireumtisipriem el per fidehi pairum. Qui
ctimcisionem-, el pro ea baptismutn conSliiuit, el vero ad arinos maluritatis pcfveniuiit,'si graiise iii
lanla niillia animarum in perd.riipn.einir.e permiltit, bapiismo accepise, yita eoiiim cousors fuerii"; lios
quibus putatur prodesse baplismus, e- non eis pfo- " et baptisnius, et fides-Calholica,et operuni feciitiidd
dest, ut docet hseresisveslra. perducunt ad.salutem. Qui vero.pravisppefibus vi-
VIII. Quid ergo aliud faeiet Rachei, nisi ul sine .laiivsuain commaciilan!, et conira.vnY.ndata Dci
intermissioneploret filios suos, einoiv yelit cdnso- pompis rii;ibolideserviunt'; Iji profecfo gratiam. Spi-
Lari.quianori sunt? (Mqtth. n.) Quomodoergo,tein- ritus sancti in baptismo acccptam, ip seipsisexsiin-
pus islud recle dici polest lempus graiioe, et ncn guuni, et.'•riih.il.his prodest bapiisnuis ad saluiem ,
magis tempus irae? Imo, o fili iroe, o Gathari senicn-.-] jj.Slctit el circumcisio iiiiillis-Jiubeoiiiinperverse gra-
nequam, fiiii scelerati; nune est teihpiis^gratise, el. dieiilibus, nihil profiiit a'd saluiein _i;oiisequeiit!aiii.
non irse: Nunc lempusacceptabile, nitnc cliessalulis H:ece.sl lipsira cailiolica lides, de his qui bapii-
(II Cor. vi); quia, sicut proedixi,dilataia est niiseri- zanliir, quse palanrin Ecclesia Dei semper pradi-
cordia Dei super huiic mundiini magis quam in prip- cata esi leinpdfibus apo.slolonitnet. Sariciofiiia.Pa=-
ribus sieculis. Nain ajuteSalvatoris/ailventum regiia- liuin, qui eis iiiRomana EccJesia.aiiisqiie Ecclesiis,
vil mors el perditio .in iiumanogenere, elprcmehal usque ad liaectempora nostra siiccesseriuit, etqiii
ii'3 Dei iolum. inunduni, et paucissimse animoe-iii legiiniur prsedica.sse iri manifeslo. ei haplizasse. in
illo leinpore salvse fiebaiit a morte oeterna. Oniries,. Cliiislo ,-senes et juvenes,.niulic.res-et parvufps.
enim genlesCrealorem Suum-ighorabant, el idolo- . X.-Ad illud vero rudeo.qupd •di.xi,salvari parvu-
latrise deserviebanl, proeter"Judaicam. genlenv, in los pef ba.plis.fna,el per fidem sanclse 'f riniiatis ,
qua notiis erat Deus, el -quse legibus el pbseqiiiis quam habet Ecclesia, qna;.iiivoci.iliibmeriDoihini
.veri Dei eraf maricipala. In lioc aiitem lempore os- pro salnte eorum qni baptizaulur' in ea. Iloc volji»
lendit Deus misericordiamysiiamIn universo niuiido, .iiicredibileesse dicilisqiiod jilicui liomini .proiles:.e
ct iioius fieri.voluit if.cuncijs finibus terrse,"et con- possil.altcritisfides apiid Deiim. EiqiiDrp'vobis cst
"
4?'-.' ECKBERTI ABBATIS SCilONADGlENSlS /,S
incredibile? Si scitis Evangelia, revolvite ea, et iri-- A ut vidit. Uscc n.osaiiimadverlenies coiifidimus, quod
yciiietis, quoniam Dominus Salvalor, cuin inierbo- nostram quoque fidem respiciat Doininus Jesus,
mines cpnversaretur, et miracuia diviria operareTur,, quando inlirinum nostrum ipsi offefinius curandum.
muilis qiii male habebani, misericordiam siiamex- ' PoftKiiius siqnidem et nos paraly-iiciiniin lecto,<-t
hibuit; non propfet' ipsorum tnerita, sed propier' - poiiimus anleJesiim, quando parvuliim bajulamiis
fidem alidrum, qui- ipsuiri deprecabantur pfo eis. ad iiaplisma, peleiiles iii bapiizet euni.-.et, salvet..
Lcginiivssiquidem de muliefe Chaiiamea ,'quod ro- Aniiiia quippe raiiouaiis adhuc ofjginali peccaio
gabai Dominuui pro iilia s.ua, quseiriaie a dsemoriio coristricta, et nilii! adlmc iialnralium Virium exer-
vexabatur, et ipse auditis miserandis clamoribns cere valens ijicorpore puerili; cui inelius c.ompa-
inaifis, taiidem miserttis est super eam et dixit : 0 ratur quam homiiiiinlus per peccaium corisiriclo,
tnidiei! magna esl fides tua; fiat. tibi sicut vis. Et sa- et forisper paralysim in membris dissoluio jacen-
naia est filia ejus ex illahora (ii/ti'//f;xv)."Ecce in lique in lecio? Et pro illo quidem nihiialiudposiu-
ed quod.ait': Magna esi' fides /««-,-aperle-declaravii, - labant amici ejivs, nisi ui corpore saiiareluf : ipse
qiioniam pcr fidem, quain iii ipsuifi maler habebat, ' vero ex graiuita boniiaie prius quod majus erat,
nvertiil tit"sariafelur 'filia ejus, quoe iiec fuleni, nec pra>siiiii, sanaiido a. peccatis cuni in a;:ima, et post-
sanam'i.nentem babebat. Et-de ,Ceiiluridue lcgiiuus, inodiinretiam qiiod petebaiur, adjccil, corporalem
qiiod: pro saniiaie paialyiici servi sui Ddniiniun ei saniiaiem resiituendo , eiapprdliaia est fides il-
deprecatus est. Cui cum dixisscl Dominus •: Ego ve- jorum , qui boc quod iniuuserat euhi posse crede-
niairi et curabd eum, alque ille respondisscl : Do- balit. Est.auteiri indubilariter majof fide illoniin
mine, nori suin digiius.ul intressub teclum meum, ' iioslra fiiles, ctiin qua .paralyticum liostnim Domiuo
sed;tatitumdic verbum, el sduabitu,r puer trieus; ad- proesenlainiis, ae magis spiritualis peiiiio nostra,
miratus esl Domiiius siipef lide ejus tlicens : Ainen, petiiioiie;iilorum. Crediinus quippe, quod queihad-.
dico vobis.,non.invcniiuntam fidemin Israei; mdxque ; nioilum' polest per baplisnium purilicare-majpruiu
ijli dixit: Vade, et sicul credidis.li,fial libi. Etsana- aniriias ab . oinni .peccalo, laui atliiali quain origi-
-tus esi puer in illa hora (Matth."vili), Nonne el "liis tioii: ila potesl el parvulorum auimas lilierare ab
verbis' paiei-, qiioniarii iides viri pdsiulaniis, ei pro originali peccalo sine meiiiis-ipsoruiii, sicut el sine
.qiid ppstulabat profiiitiil saiiarclur? -.'-; 'iiiefitis suis. Prosfatus ille paralyticus ,-et in anitna
XI. Respondebiiis foiie, quod de~his de".quibus et iiicorpbfe sahatus est. Crediiiuis, inqitam, hoc, et
niinc diclum esl, videlicet puella dbsessa , et.puero fidelitef ab ipso poslulamus , si quando ei parvulos
paralylico,-(ides poslulanlium pro eis profuit qui- P bapiizandps offerinms; jpse enini invisibiliter illis
dein ailcorpus, sed noii ad aniniaTum. sauiiatem;. - preesensesiillic, et ipse invisiliiliter baptizal oiniies,
el dicitis quod , ad saliileiivanimoecoiisequendam, "qui cuin invocalione sancise Trinitaiis aquis irinuer-
'
uiiumqbeiiique lantiim propria fides.adjuvare pos- gmittir.
sit, et non fideSaliorum quanliniicunque clament SJL Noiiie niirari super boe quod dixi, qudniam
pro eo. El nnnc .aliiid exeihpluiu vobis adducani, •ipse invisibiliier baptizat eos qui baptizantiir. Scri-
quod in liac parle contra yos est. Scriptuin est in pluin quippe esi, qupd Jpannes Baptista tale de ipso
Evahgelio Lucae, quia factum esiin tina dierum, et testinioniiim pronuiiliavil dlcens : Qui 'misil tne in
Jesus sedebal docens, eleraniPJiaijswisederiies, el aqua bdplizare, ille mihi dixit : Snper quem videris
legis doclores, qui venerant ex omni castello Galilwm spiriluin descenderiletn;et manentem super eum, hic
ei Judma; et Jerusalem; ei virtus Domini eral ad sa- esl qui bapfizali Et vidi et lesliriioniuinperhibui,quia
iiandum eos. Ei ecce viri portarites inlecto hominem, hic esl Filius Dei(Joan. i), idem quoque diceliat ad
-qui cralparalylicus', el qumrebqnl eiiin iriferre elpo- turbas deChrjslo : Qiiiposl tne veiuurus esl, foriior
iiere aiueeum, elnqn.invenientes qita parie inferrent \ine esl, Cujus nonsuin dignus calceatneiiia porlare.
eum prm lurba, asccnderuht super leciuih ,'et per le- Ipse vos.baplizabil in Spiritu suncio'el igne [Mallh.
gulas submiserunt illunv cum lecto in medio anle Je- D ] Jii). 'Ex-his veibis sCcuri sumus 'ipsum Dominum
--.sum.Quo.rumfidem ut vidh, dixil-: Homo, reiriillun- Jesuiii Christum esse conimuhem baptistam omniuin,
tur libi peccala tua- (Luc.-x).' Ecce in ed qtiod dicit ' qiii.iu,catholica Ecclesia baplizantuf in nomine san-
Evangelisia : Quorum. fideni ul vidil (ibid.) .Tnniii- cie Tdiiiialis, ita videlicet qiiotl-ipse invisibiliter
feslc tlal inlelligi, qupniarii fides illofuin qiiam lia- spVritumednini sanctificat"in Spiritu sanclo, et ab
bebaril de poteniiaejus, beneplacita eiaiDomino : oiiini peccato etriundat: inde esl quod dicimus, quia
el quod specialiief propter ipsani illi data esl, pri- sive borius, sive nialus sit illn, per cujusinaiuis cor-
liiiini quidem reriiissio peccatorum, qtioead saltiuirii pus lioiniiiis,qui baptizalur, aquis visibililer immer-
_aiiimBe.illiuspertinebat ;el posiinddum saniias cor- gilur; ndn ex hoc plusvel niinus operatur virtus
dicebat :'Tibi dico remissionem peccaloruin , et iiivisibilem
' poralis, quando eidem paralyiico in domutu tudm baptisuii
siirge; lolleiectum tuum , et-vade sancli(iG;ilioneinin anima ejus qui regeiieratur.
'
(ibid.). Si eiiim haiic m.isericordiam DominuSeiileni propterea Paulus aposiolus scribens Coninthiis, qui
dicens :
paralytico fecisscl ob inefiluiiv fldei ipsius, et noii de baplistis suis se jaciabant, redarguit eos
propter illorum (idem,:nequaquam dixissetEvaiige- Significatum esl tnilii ab his qiiisunt Cloes, quo-
lisia- qudrum fidemut vidit ;'scd magis, ciijusfidem nictincoitlenlibhesinler vOssunl. Hoc aulem dico,
49--...-" SERMONESCONTRACATHAROS.— SERM. VII. . . t'0
quod unusquisque veslrum.dicii} Ego quidem.Pa.uli_,A tne, talium esl.eiitm regnum cwiot:um.Ei cum iw.po-
ego vero Cephm, ego autem Apollo,-ego vero filiristi '.', suisset illis maniis, abiit inde. (Mdtlh. xi.x)... -.^ -
- XIV; Ecce ialis iiiillo
(I Cor; i)-.jEsliniabat eniin quisque eo se esse san- iempofc. beiiigiiitriiis;erai
ciiofeni, quo eral sanctio.r ilfe aqub fuefat baptV Dpminus., -n.l riides p.uerps iion per se ipsos qijidem
zaius, Hoc verp nequaquam ila esl, quoniam nibil venientes, aiit gfatii3e.aliq.tiidpostulafe scicntcs, sed
sanclitaiis ei qui baptizalurprsestal ille qui visibi- aliis ipsos ei offereniibus, ac pro eis posiuknlibiis
liierbapiizal, sed oiiinem spiiilualeuf graliani, qtire,.. dignareiur.siiscipere, dignarfiliir.eibeiieijiciaiii jna-
in baplisiiio confertur, ipse summus sacerdos Domi- lium siiam eis cuiiv oratione imponere. El quOino-
ntis Jesus Chrisltis piseslai illic per virtuieni Spiri- db accidii boc, litih isiis.teiiiporibiisnari ea.mdeni
tus sancti, e.l ad illam quidem oiriiie gentis hominuhi, habeal beiiignitatem "erga parvulos, qups solet ei
qui ad ipsuin cbnyerti volun.t/adiiiitlitquantuiiiiibet Pfferre-Eeclesia, .rdgans ul mainis eis;.impoiiat,.,id
-sinl oiierati peccalis; solps atilem parvulos, sieul •esl viriiileni sancti Spiritus sui ,.pei' quaiii eis pec-
'
dieitis, qui minimum peccati habent, inde.repellil." cata reinittauiiir, ct sjiiriialibus d.oiiis impieaiiliir ?
Nequissima gens cur hoc d.icitis? Nonne ipse. coiu- Quomodo dulcerii illapi yocen.i, qiia dicil : .Sinile
niuniter omnes vocavit, curii dixit: Venite ad trie- parvulos vehire.ad ine, ialiuin_esi.euim.regrium.cce'.o-
otnriesqui iaboratis el onerati estis, et ego reficiam B rutii (ibiii.), mutavit in aniarani voceih, iil diciit: 'aii-
vos?,(Matth_,xi.) Certe ciim hoc dicebat piissihius; ferle parvulos a me, ialiiiiii eniiii jipn est reginiih
ille piocuralpr salulishiiiiianse, videbat dmiiem ho-.,' co3loriini?.Nain secuiiduni tetiorenv, disciplinae :ve-
niihcm iaborare- sub pcenaJilateVquam intluxeial strse, hoc, elsi noii manifesta" vdce , ipso lamen
inundo culpa originalis ; videbai simui,: quoniam opere dicit; si onines, -qui. ante: annos tu>creiidnis
piffiter ipsum neino vivebat hom.iuum in tempore mdiiuiinif, -perire permiitit iir originali ppccaio
iilo, "velviclurus erat super Jerram, cujus >ipnesset cuin qup nati suiil. Sciiiius.quidem in eo verbo,
oncraialanima peecalorum gravamine^ita ut nec -quod dixit: Talhiin esl regnuin cwiorum (ibid.)_,eliani
infans u.nius dieiexpers esset peccati. • .-..- comprelieiidi eos qui liiatiiise seiatls.sunt, ct similcs
XIII. Quod intelligens Paiilus apostolus dicebat.: suntpiieris jnnocenlia et siinplicilate. Vcnuinlaihen.
Conclusit Deus otriniasub peccato,-ut oninium miser.e-. hi qui jii innocenlia et siiiipjiciiale aique insuper-
reiur Ifiul. 111).Omnia, inquil, id est omnis geiieris aitaie pueri sunl, et ab Ecclesia Domino dfferuiilur,.
homines, omiiis setatis homines : conclusit, id est til parvuli illi, qniiuis'ol.ini raaniinV,iihpdsuii; iiou
eoneludipermisil suh peccato, ul oinnhim miserere-_ posshnt jusla rationc- ab eadcm sculehtia excludi,
tur, tribuendo omnibus reiiiissioiiem peccalorum, c nisi foiie - - cuiii .•ad •jnaiuritatem
... porvenerini/acce^
- -. ..- ••
Si ergo cpncediiis ei pafvulos oiiines coilcluios' esse .piam iii baplisino grailam, per malaiivconv.ersaiio-
. sub peccalp, necesse esl ul concedatis ad eos .per-«. , nem aniillaiit., ",'.•• - . ;' . :
linere jiiiseficpriii.amDei, et ipsos quoque ad latum XV. Ntihqtiid adluic sine inteliectu eslis, et nou
gremiuiribeiiignitatis ejus cumcaeleris invilare, yo- percipiiis ex his yerbis, quae dicta sunt, Taisuuv
caiioneipsjus qua dicit: Venite ad tneontnes ,qui et hcereiicum' esse, quod de baplismo parvulorum
laboratis el onerati estis, etego reficiani vos. (Malih. afltrniaiis? Dicilemihi : Qii.oevobis est: causa hh-
xi). Reficiain,inqiiit. Refeclip ista quaiii-prbmisit pioe- - jusmodi, sermoiiis, ciuu nec fiiniam fatioiieiii-,.nec
siaitir in hac vila.spiritiii nost.ro," i;i eo. qnpd per aliquod- evidens lesliinoiiium ex Scripturis s;iiictis
Sjiiriliim sanctum a peccalorum gravamine exoiie- . habeal.is aJ cnnfiriiiandtim liunc eriorenv? Si era-
ralur, alque in eo quod cum superaddila graiia. ad- bescilis dicere, ego pro vobis dicain. Siiperbia cor-
juvaiur ad: resisteiidiim fomiii peccali, ei.-ad iiis.i--.- disvestfi, ef invidia diaboli ip ore vestro ppsue,-
siendunj bdiise dperationi. Proestalur et "ppst b.anc runt verbuin ,hoc.-Nahi u.t- quasi .singiilares prse.
vilam, quando.daiurut. reqtiiescat hpiho a cunciis c.cteris babeainiiii, acmulia scire videaniini, quos
laboribus. Omnein lianc refeclioiiem proiriisil o'm- non siitit in comniuni hominum cognilioiie, idcir-
iiibus venie.niibus.ad se. Etqua raiione puiatis qtiod ]T) 1 co.lalia siisurralis.in auribus siniplicium ae sedu-
eam-reciiset.parviilis venieniibus ad se? Putati.s' ctibilium hominuiri, -qu.ibus aquse furtiyse dulcio-
quod ,dicat Dominus : Omnes ycriianl ad ine quan.. r.cs.sunl. Idcirco dixi quod.siiperbia cbrdis vestri,. .
lunilibet sint peccalores, soli parvuli qni .-n.oiidum. qutxiyaii33.glorioe niater esl| bunc errofem sicut et
satis babenl peccali, maneant foris? Non veniuiii, alios inullos seiiiinare vos fecit. Invidia- qudque
dicilis, sed asportanlur ab aliis,- etidcirco non dat diaboli hoc .verbinn vobis inspiravil,. Quia eriinv
eis gratiam, qiiam aliis peccatoribtis. Ei-iioniie.pa- vidit inniiniera millia_ animaruni per •.bapiisinum
ralyticus ille, de qup supra dicttini est, ab aliis salvari in infaiitilibiis annisV etiiibil voluritatis siisc
asporiaius est: non per se ipsum .yeiiil, neque id- fleri in eis, quos ita innocentes et puros ab oiiiiiv
circo minus gratia3 ab ipso aceepit ?-Si.iiiilitei non macula post regeneratioiiem suanv,festinai DeiiHad.
per se ipsosyeniunt, rieque per se Ipsos benedi- regnum suum tfansferre^quia, iiiqtiam, hoc vidii,.
ctionem a Jesu peiierunt parvuli ilii, de quibiis iiiyidetlnnoeeniise eorum; invidel quod jta fesii-
Maltbseusfefert dicens,: tunc oblqli sunl ei parvuli, . nareiur beatiiudo eoriim; invidet, quOd.e.liani-ex-ore
nt manus eis impdnerelet oraret. Discipuliautemincrc- hiijusmodi infaiuium el /ac(en/iuiK..perfecturiis.essel
'
pabcinl cos. Jesus veioait': Siuiie parvulos veuire ad . lamlem.suam (Psal. viuj, propler inimicos suos apo-
51 _.. - : ECKBERTTABBATIS SCH0NAIJG1ENSI3 M
sial.as"spiriiuSi qui per pfopriaiii malitiama curia A propter igiienriuminum, qiue iiicircuitu aftlent..
-ejus ceciderant, et imniihuerant-numeruffl Jaudan- Noivsic impii, non sic dehetis sequi'yerba sancli
liiiiii eum.Qusesivii fgiiur aftcm quaimpedirel pm- Evangelii, in quibhs dicitur: llle_'vosbaptizablt in.
nes infaniium animas, ne graiise, qua3 In baplismo spiritu et igne (Mutth. m). Meliiisipsa verba alten-
Tiibiiiiiir a Deo, piiriicipes liereiit, el-iiivchitrsilii dite : Baplizabii, inquit, inigne; iioii juxla ignem,
npiissiiiia ibsirumenia ad oiflcitiin hoc, videficet itf vos faeilis. Auseuitale aJ nie, et docebb-vos,
iiiigiias-Catbarorunl, tjuoe"sunl pharelroe pessiiria- quomoilo reclius eadem yeiba impleatis. Loquar
luni sagiliariiiivejus, quibus sagiliant in obscurore- sluitis juXta stultitiam stiam , ut non sibi videantur
ctos corde (Psal. xj, In quibus posuit et hpc yefbum sapientes, ; - '.-'."-•'
iniquijin, quod dicunl, nihit.prodesse pafvulis ad sa- 111.Sliuite ignem copiosum in medTdsynagogai
fuiem lavacrum- baptisnii, el debere eos reservam veslise, et lollite illum vestrum riovitium, quem vul-
usque diini pervehiant ad aiuios discreiionis, et iis catliarizare., et in medio ignis eum locate, et lu
niiic;pfimuin .eos esse baptizaiidos', cuni possint archicailiare, ppne super veriicem ejus manuiii
proprip ore fidenvsuani proliteri. Ilaoc ila excogi- tiiain, ut soles, et sic benedicitd illum. ,Et luirc si
l.ivii dialiotus, qiiatenus hunc inorein induceret ^jion adussefis tu iingnlas iiias j et ille si iltesus eva-
iniindo,. ut.non ad bapiismiim afferrent homihes-A .A serit, falebor certe, quia bene bapiizatus est Catlia-
pafvulos stios, sicque in paiiein suam aLlfaliefel rtis luus; si verp noi) evadvt, honne.iiiox. iia catens
oinnes animas, qivein infa.iililibusamiis ab-hae vi- ail cosliimvadil? Ndniie sic n.uper bapiizavit Cblonia
la iiiigraiil, alqiie aregiio Dei eas elongarei.- Sed archicatluirum vestfiiin Arnpltluin , et roinplices
g«raiia>;DeiiiondumTla ciedilum e.st huic verbo, ejus, et siinililer Biiiina Tbeodericiim et sociosejus,
i.t receptiis sil-mds isle in pop.uloDei : adhiic of- el coiiiiiiuo, ut dicilis, avolaveniiitin cceluni? Inio
I jfeniiir. parvuli Doniirip ad bapiismuin, et inipo- ut veiitis-dicatiir,- deseetidertiftt in profiuidum in-
i:it eis matnun suam, et -recipit eos. 0 Galliari! feriii, ab.'igne teiiiporali, ad ardoreniignis oeierni,
t; Pipliles ! Nescio quam Taudeni vobis rectius di- et merilp quidem."Ut enlin exiiiaiiireiit bapiismum-
car.i, quain qr.od diffusaestdiabolica malitiain labiis aquoe,coiistiluiuiii ab ipsp DominoS.ilvatore, bapti-
vesliis,'projr.erea nialedixii vos Deus iii oelerimm. zaiiduiiv"esseTii igne docueruiit.TdeoqiiejustiSsiiiio
SERMGVHI- ''[' _.-'- 'Dei judicio facluiii est, ui sic in igiie baptizarentur,
.Conlra. quintam hwresim de buplismo aquw\_ nt.ab eo irrevocabiliter devorafentur. 0 siuliissimi
, I.-Non aiiteni ine laiel, quod de eis quoque qui bominum, unde vobis ista proesuiiipiio, qua erigi-
in pfoveeliori setate bapiizanlur, non miiiorem p uiiiii adversus diiine quod evangelicum esl ei catiio-
i:a;resiiii teneiis, qiiahi est ea quoedebaptis-mo paf- "" licuni? Vere singularis ille ferus pasium sibi gra-
vtilormii nuiic pertractata; est. Nanivliapiizaiidiuii •lissimum invobis l..ibei,pui iaiiiam singulariiatem
quideiii esse lioiiiiiieiri diciiis.cum ad annos discre- in ciiiiciis parlib.us Calholicoefidei habeieqineritis,
(ioais peryeiieiil; non auteni in aquS, sed in. igne, iil.singulafeni "quaindaniin vobis sanciilaieBi v.eue-
einihij prodesse cuiquam baptisiiium aqiios.Hujits rentur miseri illi, quos seduciiis. Dilfeib usque in
auteni eiroiis defeusioiiem suinitis ex verbis Joaii- alium lociim expouere, qttaliter inlelligetidum sit
nis, qusede Dpmiiio Salvatore prpnunliavil dicens : illud, quod de Salvalore dicluin esi, quoniain bqpli-
llle voS bapiizabil in Spirilu sqnclo el igne (Matth. zcibilin spiritu el igne.De aqiisebaplismo,cui conlrn-
ad vos._ ' "
in)..Iiinc est quod eos qtios assuiiii.tis insocieia- 'dicilis, iiuncToquor
tein Calharise, vesiroe, sieht audiyi a quodam, qui ' IV. Dicite inihi, qua audacia contradicilis ei, cuirj
cxperius fuerai secrela- veslra, lali niddo lebapli- ipse Dpiiiiuus euni insiiiuerit, et servandum esse
: zaiis,"' ::. - -,.," , dociieril?Jpse eienini, siciil sancti qualuof eyan-
II. Convenieniibus'vobis iu uriuin-in obscuro gejstie.siiigtili in Seripluris suis iestaniur,.veiiil ad
niiquo peiietrali, jifimum boc diligentissime procu- Jordanerii, ubi eral Jdaiines bapiizans, ihique ab eo
raluijiie Fprie per. aliqiiam feneslraih, aut per D j;;-bajiiizatusest; non quia ipse hapiisini sanciilicatione
osiiiiui qiiisqiiaiii'eorum qui for-isSunt, visu vej ati- iridigerel,qui ab omiii peccato erat Jmiiiunis, seil ut
"ilitupercipial,. quod iiitus geritur, quoniaiiiscripiuin nbbis ad abliicinla peccala aquas sanclificaret, et ii.i
est: Qui iriale ftgil, odil lucem (Joan./iii). Locanlur se ipso nobis exempluii!prseberet suscipieiidi bapti-
lutniiiaria copidse in pafietihus cunclis ; siatur per smiim aqiiie, qtiem conslituere volebat Ecclesitesuaj
ofdinem in circuitti cuin reyerentia inagria,quoniam in reniissionein peccatorum. Ibi et Spiritus saiictus
sancta res'agitur, quse Tameii niagis cbmplaceal in specie cidumbseSf /nanifesiavit super eum, siciit
tiiabold, quam Deo, Staipi t.ur-in) inediojnfelix. ille "de ipso feslimoiiiunipefhibuil-Joaiines dicens : Quia
qui bapliziindiis.sivc caihaijzandus esl, <elassistil ci vidi Spiritum descendentemquasi coiumbainde ccelo,
arcbicalhariis.lcneiis in nianu Iibelliiiii(lepulalum a.l el tnatieniemsuper eum (Joari. i). Quod nostrse quo-
olficiiinihoc. Queni imponens veitici ejus dicit bene- que erhditionis ei consolationis causa factum est;
dictioheSj qiue po.tiusnialedicliones vocamloesunl,, ul jidelicei tanto certius credefe possemus ad.omnes
oraniibus cseieris qiii circumslaiit, ct faciunt filiuini eos pervenire graliani. Spirilus. saneli, qui Christi
gehennoe,ndn regni Dci, sicqucperlicitiir ille Jjapti- bapiisiiiuni suscipiunt, iu illius capilis quod Chri-
•imiiri.Dicittir autem hic baptisirius fieri in ignc,, stus est,;menibra efliciantur., Bapiismuiiiiioslruiii,
'
55 SERMONESCONTRA-CATHAROS.— SERM. VMI..V . 54
dirlsti baptisiuum vocainus, quia ipse p'rihcipa- A passionis, neque fides sine .aqua ad regeneralionehi
lileiv in ep, ul supra dixiinus, baptizai, dans re- stifficieiis esf. .
missionem peecalorum per Spiritum sanctum, Et VJ.' Diipliciier itaque illud beaium''Chrisli latus
qtiia, ut dic-tumest, exenipld sup eum riobis initia- Ecclesiam.Dei .sedifieavit, et prelium redemption.is
vit,'el quoniain in verbis sanctse doclrihse suse Pb- elfundendo, et formain regeneraliortis nobis osten-
servari eum cpjisiiluil, dcleririiiianS in qua materia, dendo. Propter quod Apostolus ad Romanos scribens
et secuhdiim quam fofmam fierf deheret.Inqua ma- tlixit : •Quoniam. vetusAdam erat forma fuluri,.Ad<e
leria baptizanduiii,essel .deleriiiinavit, quamlo -In (Rom.y),id eslClirisii.Nanisicutex iUiiisdormientis
aqua hominemf egeiicrari debere mojistravit dicens : laiere fabrieata est Eva,ita ex laiere isliiis iii morte
Nisi quis renalus fueril ex aquq el spirilu, non polest sopiii, sediflcala est sponsa ejus Ecclesia. Qtiodsi
videre fegmim Dei (Joan: m). Propter duas sub- non ih hac re; dic nobis.o Cathare, in qua re ille
siantiasquoe sunl in omni honiine, videlicet corpus aiiliquus Adarii exsfiieril forma fulhri ? Veliiiisu-
ei animam, dixit duo pertinere ad baptismum no- per hoCandife occultam sapientiam luani.Piito quod.
slrum, videlicet aquam et Spifitum sanclum ; efiios ad solitum finein deveniel resppnsio lua, ul dicas,
indiibiiaiiier credimus ex verbis jpsius, quod ea Jidra neseib. Si nescis, sede, siie, age opus consueiudinis
j,
qua.visibile corpus nostfumlavalur inaqua visibilis, luoe; fac discurrere panuliam cum irama per ine-
luiicetinvisibilis subslanlianoslfa,.quae est.aniina, diuni staminis, ei sine. illos tractare de mysteriis
-lavaluf inyisibiji lavacro, videlicet in Spirilu sancto, Dei, quibus divina ordinalid doclrinam Scriplura-
et emundatur ab omiii deliclo. Jn quali etiain fofma rum. sanciarum commisit.
verbprum; b.aplizariiios vellet, determinavit; cuiiv . VII, Sicut proBdicluinest, ad bapiisiiium aquae
dixjt ad diseipulos suos : Euntes, docele pmites gen- Domijius Jesus Cbrisius et vivus et niortuus nos in-
lesjbapiizanies eos iri nomine Palris el Filii el Sphi- vitavit. Quod ergo. aliud baplisma requiris, 0 infi-
tus sancti (Maiih. xxyii).- '-:,:.' detis Cathare ? Si uno Deo pdles esse coiiienliis,
V, Hsec efgo verba suni Bominica, ex quibus unum quoque libi- baptisma suflicial, cum scfiptum
Eeclesla Dei (esii.raonium habet ejus baptismi, qtii sit: Unus Dominus,unafide'SjUnumbaptisma(Ephes.
perveiirt usque in nos. Habet: et lestiinonium abeo iv). Tale.iibi baplisuia siiflicial, quale sancli apo-
sigiip,.quod accidit in .passione Salvatoris quando, stoli adminislraveruiil Iiis "quibaplizali sunt ab eis.
ex latere ipsius jam mortui .sinlul profluxeruiit san- Si ignoras quali bapiismaie baplizavefint, lege scri-
guis et aqua. Ila enim scribil Joannes >Dominicsevpturam Lucse evangelistse; quse .intitiilaliif Actus
passiohis teslis fidelissimus de crueifixofibus ejiis C apostdldrum, cui ncnminus creditur quam Evange-
dicens : Veiierunl ergo inilites, et primi quidem fre- lio quod scriptum esT ab eo. Lege, inquam, 'ifi eoi
get\utUcrurri, etalterius qui cutneo crucifixus est. Ad loco, ubi de cdnversione CerneLii et amicprum ejiis
Jesuniautem cittn venissent, ul viderunl eumjain mor- . scribithec modo : Arf/mc loqiiente_Petro, cecidit
tuum, non fregerunl ejus crura,sed unus miittum lan- Spirilus sanctus super omnes. qui audiebarii verblim,
oeatalus ejus aperuil el coiitinuo exivil sanguis et et obstupuerunlqui eranl ex circumeisione fideles,qui*
avua (Joan. xix). Qiiod si.non ad magnain perlineret venerant curii Pelxofquia el iri ridiiones gratiu Spiri-
adiiiiraiioneiti/sinoninagnoe rei cssel sacrameiiium, lus sdncti diffusa esl. Audieb.antenim illos loquenles.
iion ita diligeiiler hoe. aflirinasset evangelista, cum linguis el magnificanles Deuin. Tuhc respondil Pe~
Sulijunxildicens.: El qui vidit lesiimoniumperhibuil , trus : Numquis prohiberepolesl quominus aqiia ba-
el verumest lesihnonium ejus, et scil ille, quia dicil _ ptizeniur tii.qui Spiritutn Saticlum acceperunt, sicut
vera, ut et vos eredqtis(ibhi.). Prudenter ilaque bic el:nos? Etjussii eos innomine Jesu.Chrisli baplizari
animadverteridum est, videlieel et quodahle exitum (Acl. x). Audij insensate, quoniam Prineeps aposto- "
hioftfs ih cruce Oonii.nus puruin sanguirieni sine lorum non ignem.sed aquam ad bapiizandum ho-
aqiia de vulueribus. suis emisit ,-el quod post emis- _ niines illos fecit exliiberi. Item refert eadem Scri-
sioriem spirilus, Biistum aqua-cfnoreiii de.Iatefe suo piufa dd Pliilippo,qui erat unus ex tjiscipulis Ghrisli,
produxit. In qiiibus rebus apiaiii et rationabileninp- quoniaih cum evangelizarel-Jesiim eunucho Caiida-
Jyissigpificaripnem dedil, videiiceiqtiod sanguihestio cis reginoe'jEihiopijm, sedens cum illo ih curru,.
fedimerel, iioii solum illos, qui aiile moiTehiipsius sicut ordinayeralangeliis Domini,ve.nerunt ad quam--
pef inuita ssecula graiiamredemptionis ejus fldelitef dam aquam, el ait; eunuchus : Ecce aqua, quis pro-
exspeciaverantj-ei sjne aqua baptismi, qui nondum hibelme bapiizari? Dixilautem Philippus : Si credis
fuerat coiisiiiulus, ab hac vita decesserant; sed eos 'exiblo corde, iiwl.Et respondens dixit:GredoDei
quoipie, quds per aquain baptismi vdlebat Tegene- Filium esse Jesum. Et jussil slare currutn, el descen-
rarj; et usque in iiriein sssculi iiio'rie'111
ejus erant _ derunl uterque in aquam Philippus eleunuchus, el
devote adofaturi. Illa ergo >sa.riguiniset aquse mi- baplizayit eum. Cum aulem ascendisseitt de aqua,
sttira de lalere Ghristi producta nobis erat et.pre- Spxrilus Dotnini rapuil Philippum , et amptius non
.linni redempiioiiis, et sacra significalio nostrse re- vidil eutn eunuchus (Acl, viii). De hoc qurique quid;
gengialioriis, qua per aquam etfidem Dpiniuici san- libi videi.ur ? Puto et Philippus efravit, quandd iii
guiuis" reiiascimur. Neque eirim. aqua sine flde - aqiia hominem bapiizavit. Cerle, si luam iiabuisseii
63 _ ; ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGIENSIS' '...'" .'. 58
sapientiaml cuni.ab eo petebal -eunuclius ut in aqiia A prsedicatpres estis, quLdiciiis nullas esse pnenasani,-
eum boplizarel, re-pondisse debuerai ei; IKUI,iioif : inarum pioeler aHern.a supplicia damnandofum et
inio differeiidiim esi nobis usque dum ad diverso- • iicnihiemposse Iiberari a poenis, qui hbn siatihi
'riiim veiiiainus, et iniroibiihus in bbscuram came-.- postfflbrtem in selerna fuerit beatiiudineassumptus.
fani, aeeerideniusluniinaria mi.tlia,et ibi le baptizabo Aisi non crediiis Clirislum ad iiiferps descendisso
iiimeiiio ignis, 0 fili erforis ! iiiiiianriion pejii-sef- post-.'passionem.suam,Jieque" iljuit Atlianasii sym-
rares qiiaiii Philippus ! Utinam non te _iejofange- bolum recipiiis, iiiquo hoc contihettiT, parilerque
lus duceret, quam erat ille angelug,.qui Piiilipptiin illtidxatiiplic.iim sypiboliim, qriod.ptiblice in serviJio
ad hoc opus.duxeril..!-' .'•''• Dei decanlatur rejicitis, in qtip simililer hoc confi-
VIII. Quid ergo, Jiiqtv-3,est, quod Joannes Bapli- lelur Ecciesia, Scriplurarum .lesiitnoiiia super lioc
sta dicebat, bapuzaiiiibs ifos esse in Spiriiu et igne ? inducenda vobis suiil lam de Veteri, qtiam de-Novp
Ego de hsc in sequeiiii capiiulo, loqiii dispono, i;a Teslamento.
tilsit libiiri scaiidalum, el appareal niagis dsse con- III. Dayid in psaimo vocemdeproiriii ange.oriim
tra le, qiiam pro le; Qualitefcunaue aiitem lioc in- pfsceuniiuni ad inferos "Clifisiuin, et iniperanliuin
'
telligendunvsit, cerlum esiet mahifesiuriT.exbis.quse principibus (artari .lioc modo : Attollile portas, prin-
jaih dicfa sunt, j]uoiirarii uhum ef riiiicuiii bapiisma cipes, veslras, el elevdntini poxtm mleriiates,_et in-
consiitutum-est.a Deo, ad..eiiiundationem et sancli- troibil rex gloriw (Psal. xxiii)^.El rursinn ideniDavid
ficaiionem tolius Ecclesise, videlicet baptisma aqtise' viclprioe Chrisli cdngratulans, qua ereptas abin-
cuni invocalione sancioe Trinjiaiis! Qiiod brevi ser- fern.o secum aniinas eduxit ad cpelos, alibi dicit atl
linoiie Aposlolu.sfoinprehehdit, ubi ad EpTiesiosscri- . euiu : Ascendisliin alluin, cepisli capiivilaiem(Psal.,
bens, ait : Viri, diligite uxqres vesirus, sictit et Deus LXVII),Item perOsee propheiarri ipsaFilii Dei persona
tlilexit Ecclesiairi; et trattidil semetipsttmpro ea ut ail: 0 inors! ero mors tua : marsiis iuus ero, inferne!
illdm sanclificnrei, mundans lavacio aqum in verbo (Ose. xui.) Morsus isle infenii tiiiic inipletus esi,
vitw (Ephes. v), Da gloriam Deotandeiii^o.Cathare, qnanddSalvatiir ad infernos desceiidens,elecios suos
el in hac quoque parte victum leesse confitere, Et sua^iiivincibili pptcstate et jiisiiiia inde abscidit,
nunc transea;nus hinc ad aliud certamen.- ' . reprdbos atiieni jllic reliquit; sicul qiji reni aliqiiam.
• - .--'.' "
SERMO JX- ; "".. ".- : niordet, partem ejus in ore coiiiprebendii, partem
_: Couira texiam hwresith de :anhriabus morluorum. forisfelinquii. Et apostolr.S-Paulusscribnns ad Co-
1. De ciira, quaepro niorluis agitur in Ec.clesia, losseiises ait: Exspolictiisprincipalus et poleslales,:
dicilis qiioniam vana" el superfiiia esl; asserent.es,r tradiixil confidenler triumphans'in semelipso'(Colos.
quod aiiini33defuiiciormn siiigiiLciri ipsa hora'emi- JI). Sufficiaiil lnmc isia ad assertiojiem fidej nostise
'
graiipiiis suae de hae vita prd meriiis suis, vel in in hac parie. ; \ ,
aaterna beatiiudine eollocenlur, ye.l oeternis suppli- IV, Atl ean.i, ni fallor, resppnsioiiem nunc conftir
ciis iradantiir,alque iiac ratione.probaiis, nec malis gietis, ui dicatis :Coiicediunisqiiidem-quod ahle
proilesse, nec bonis liecessarium esse ul proeis Ora- Redemptofis advenluni aninioead vilam pfoeordiiiataj
tiones fianl, aut missse celebreiviuri,aut eleemosynoe in lpcis pcenalibus a ven.tiirisgaudiis differebanlur ;
deiilur. Non enim in Tide vestra lidc adiniitere vnl- scd postquain per Christuiii vilse patefaclns esl. adi-
lis, qupd prseter illiiin selerhum ignem, qui proepa- HiSjhoc coniiiiuniier omnibus salvandis cellatuni
ratus est diabolo, el his qui cum ipso in peipetutim csi, ulperacto vitoe hiijus cursu nullatemis ullra ab
--daniiiandi stinl, aliqudepurgaioriue posnse sini, in in.irdiiu regiii differr-eiitur pdst-irioflem.' Sicut ma-
qiiibus aiiimoe fidelium, quse in hac' vila a peccatis liifestatuin est ex eo, quod lairoiii in cruce poeni-
suis per condigjiam satisfaclionem ad plenum pur- lenli a Salvaiore olim dictum es.i: ktnetr dico tibi,
gaioe noii sunt, ad ieii-pus cxaininentiir, alque ex. - hodie hiecum eris in paradiso (Luc, xxiii);'Hocehim
eisdem pef illa feniedia ,/pise IIHIIC" descripsimiis, cotiimunilei'dc omni peccatore sentiendum esse cen-
Itberenturet-ad requiem tfansferantur. Et riuncquo- D 1 sttis. Quod si iii Clirisio ipsd' viloe suoeterriiino po3-
que diiseraiiius.seciinduin S.cripiufas verilalis.quia niiuerit ex: corde, qiiaiiiuiiilibel flagiiiosusper lotam
'
iiiagiiam ea-rum jiolitiarii vos liabere gloriamiiii. - vii.un shanvexstiterii, ita perfecie ei cuncta peccaia
'. II. Pfinnim aiiieiii-diqite.iiiilii : An credilis qnia remiiluiitur, ut conijnuo ab hac viia sine onini exa-
Doiiiiniis Jesus Ciifistus'"in passione. crucis eniisit minatioiie Iransniigret ad ccelesiia regna. Ad con-
fpiiiiuin, et secundum corpus qtiidem sepulius esi, firmahdum vero bunc errbrem quarumdam Scriplur
secuiidum animam vero descendit ad inferna, et spo- raruih. icstiiiion.ia jndiiciiis, quse. advcrsari nobis
liavii-princip.es tenebiarum ab animabus eleeloriim, videiilur,'ex quibusest iitud.-.Ezechielis:Justiiiaju-
qni veiauie.legeiii, vcl sub lege Moysi, quse salvare sli non liberabit eum iri quacunque die peccaveril: et
iieiiiineni polerat, ab liac vita nvigraverant, el pro-. impiclas impii tion nocebiiei, quaeunquedie conver-
inissam a prioribus soeculis redemptionis suse gra- sus fueril ab hnpieiale sua (Ezech.^xxuij.El rursum
tiam, quoe per Chrisitim facla est, fideliter exspe- quod sequilur ibidein, simile esi huic : Si dixero im-
ciaverahi? Si vero boc ciedendiim est, quod aiiimoe pio, morte morieris; et conversus egerit.pcenileiiliam
illse,a poenis illisin quibqs detenla; eraut,per Chri- a peccato suo; fccerilque'judicium el jusli!ium,pignus
s-um liberaloe sunt; certum est quoiiiam mendacii debitorisresliuierit, rapiftamque reddiderit,el in tnqn-
'
.57. ':'..• SERMONES CONTRA CATIIAROS,—SERM. IX. £3
dulisAiiw amiuiaveril, nec feceril quidquam htjuslum, A"dicit ^errus, qui nullom illis ndciiuruni esse pr<3-
vifa vh.el;et_non mofietur : otniiia peccaia ejus-ijuw misit, si borii ;emu.Iatores• exisiaut, Pufo auiern
peccatlit,nonimputabunturei'(ibid.). Hisergd. Caplos quod liori tam insani capljis sitis>, ut iiv nianifesfo
. iies retiaculis Scripiiirae judicalis, et tliciiis iiohis dicere.ajidealis-, aul P-etrum:,ai.it''-/Ciifislumfuisse
insultantes.: Ecce Scriplura npbiscuniest, qiise; af- nieniiturii, atil contraria sibi -invjcem eos dixisse.
firinat, quoiiiani peccatori conversp ab iiiipietaie Scitole quoiiiam veiba Felfi;, quse induximusy ila
- sua, nbn npcebil inipietas sua. Itefumqtie id ipsuni intelligimiis, ut JIOH prdniiserit servis Dei, qui
iiiculeat dicens •^Quoniaiti omnia pecCaiaqv.m fecil boiia seriVu.laniur,qiioniam hi.liil omniiio moleslisj
nonimputabunlurei. Falsuinilaqueest quod post poe- pati debefent iii.via justitiso. Nam et ipse conlinuo
niteiitiam eT contriiionera cbrdis, in qiia peccalori post illa verba S.ubjecit.:'5ei/, 'eisi.quid pathnini
remissa sulit peccaia sua, de cseierO-aliqnibiispcenis propier jusiiiiam ,: beati(.l Petr. iiij., Jlic auieiii
Irndatur cruciandiis et purgaiidus post riiorlem. Nam in vefbis illissignificare vbluii, qupniani, nemd eis
EJhoc fiitiiruin esl ei post cbiiversipiiem suam, pro- ita" nocit.uitis esset; utab oclerna beatitudirie eos
fecio nocebit adhiie ei inipielas sua, et iiilpufabiiii- abstrahere possei. Certus qujpp.e erat quoniarii he-
tur ei peecala stia. Talis esl,>o, Pipliles, objeciip que hiors, rieque-vita , neque gladius, neque.fames ,
vestra contra hos. Audiie nurtc quid -respondeamtis B iieqrie ulla adyersitas.', niilla de.nique cieatura veros
adlioc, aiite.qii.amde aliis objecliohibus vestris aj- semulalofesboni sepafare possej,a cliaritaie Christi
quid dicamus. .- -. - (Roin. viii); Neque .enim iemporales; incoiriinodiia-
'-• V. Verba.-saucloe Scripliirae.cum magha disere- tes nocumeiitum esse', sed potius- iuvairie.iiliim acl
tione ariimadveiTehda suht: alioqtii in .muilis ldcis .adipiscendurii beaiitudinem electis: Dev esse arbi-
peflurbare.-niniiiim possiinl Jectorem, sanlque ei traliis est. Sicut enim auro non nocet isr, qui illucl
vasa moriii,, quoniam soepein uno-eodemque dicio •iii igne-exaniinat, sed pdtius- jiivat, ut niagis .fe-:
(livefsie -sigiiiflcaliones iiitelligi possttnt, _quariini splendeat : ita Tideliuinperseculoresduhi eos tri-
una ad verilalem, alia peitineal ad faisitaiem. Ila- bulaiiti/hon eis iipccni ut pulahty sed poijiis- eis
que ei illa yerba propbelOBde quibus nuric tracla- cpoperantur ul in beaiitudine oeterna resplendeiint^
mus, lie-in errorein nosiniliant, qiiemadiiipdum et Jiixia hoec:Crgo.qu33nunc dicta-sunt, considerate
vos, cum tali delei.iniiiatioiie accipimus, "ut dicamus, ei illud, qiioniam iinpio ab impietate converso iiori
q.ioniamitiipio quaeunque die coiiversiis Lfuerit,de nocebii iinpietas sua , et noii faciet vps deviare ser-.
ca2terp' nori iidcebiiinipietassua, talf yiileiieerno-. . . nspille a yia yeritaiis. ;. .,_::.:: - -.
cumento, ul pfo eo selerualitef coiideniiieiur, heijue- VH. Alihd qiioque Cx ECciesiaste conlfanos in-
impiiiabtintur peecaia ad perditiohein. ipsitis. Quaui-.'^ du.ciiis, quod taleesl :Si ceciderii' lignum ad au-
vis eiijm peccaior post coiiversidnem suain aliquid stiutn, aul ad aquiloiiem, iiv quocunque loco cecide-
niolesiise paiiatur:in anima a piirgaiorio -igrie-p.ro' rit.; ibierit (Eccle. xi). Quod siiiiiliier iu partcm
-
peccatis suis,de quibus ripn sufficieiiler.cprreclio- erroris vestfi inclinatis, dicentes ita intelligi.-de-
iieni in.liac yita siisliiiuif: jlfaT-lanien- niolestia., bere : Aninia' detorpore migraiis,-si declhiaverit
quia temppralis.pt ir.aiisitoria est, quasi liullum ad quieiein, ibi, perpetuo erit -; si- ad pceuaiii, ibi
iiociimeiitum repiitajida esl cdniparalione: illius quoque perpeiup" eril. Dico auteiiv, quia si niliil
jelernee pcehse, (jiianl. in inferrio paii debuisset, si , aliudqtiain hoc quod Ttficitis,. signifipare vpluit Ec-
conversus ab impielale sua ante mdrtem upn fuissqi. clesiastes iiv verbis illis, supefflue inierposiltinf
Ostendam auiem vobis .siiiiileiii.Sc.iiptni-axri, qtioe est, in qupcnjique loco cccideril. Nam ad signili--
siiiiili iiidigel.determiiiatioiie. . • . cairdam seiitentiam veslram suffecissel.ei.dixisse;.:
VI. Beatus Petrus in Episiola sua, quibusdam Si ceciderit lig.riumad austrum , sive ad aquiloneth, -
npvitef . ad fldem Christi controvefsis,dieebat J Et ,; ibi erit. Niincauleffl. atiendite sernipnem nieum,
quis est quivobis noceat.,si boni mmuiatores fuerilis.? . et apparebit quainjviiii habeal, quod addilum est : >
(1 Petr. III, 43,) Hoee aiiiein. inier.rdgaiio ideni si- r. In quocunqtie loco ceciderii.. ConSiderateprsecedeii-
gnificabat;, ac"si ila,airirmai)iIo .di.xis.set:Neirip est tein lilleraiii, ct invenietis quod aJ dandam eleemo-
qui vdbis.-iipcere ppssil,-si boni, Id dst 'boriiiatls synam lidrtaiuf audilOTefli,suum.;,- dicenS : Ijlitie
aemiilatoresfiieriiis. Doininus autem Jesjis Christus ; panem_tuurii. siipeiaqua,. quiq post mulia^ lempora -'
iiiEyangelio: -.discipulis suis, simulque cccteris bdni invenies. illum (ibid.). Et iieruin : I)q pdrles sepietn, ,
oenuiloioribus hsec.aiinmuiat, .dicens : Tradenl v.os tiec non'et ocio, quia ignoras-quid fulurum sil mali .
in Sribula.tidne.,_etbccident vos.,el eritis odio omnibus Super teriatn (ibid.). Et i.ii scquetllibus ad perseve^
'
prapter uomen meum( Mallh. xxiv), lleffl :ln-mundo. ra.nliam boiii operis bortatiir tiicens : Mane setriiua
pressuramiiubebiiis , in tne itulem pdeeni,(Joati. xvl). scmeiiiuum ,,et vesperenon cessetmanus lua (ib.id.). .-
Ecce similiier hio, ul 's-.ipra, poieslis Matiociiiari - Quibus cortgrue iljucl irilerponii, dicens : iSieedderit
adversus iios, ilil ul dicatis : Si/borii"a3muIaioi;es lignuiti acl auslrum', sive ad aquiiotierii,- qupcunque :
traduntur iii iribulalioiietii, occiduhluf, rididlia- , I6cd ceciclerili i.bi erit (ibitti); .ac.si. <ivcat":Diligeji-
beniur ab bainibiis;, et nnilta hujusmodi: propler ier ijisisie dum vivis.augefe inerita tna eleemdsyiiis
justiliani paiiuiitur; ceiTiiinesl muIlosTUis nocere, ; etbpnis dperibus; qiiia pdst moileiri, sivcdcvene-
pro eo quodboiiiajmuialrifessiini, -Nohergq verum rit. Iioiiio iri etirii. .siaium qui pertinet' ad.eos, qui
.: ' "
:g9: ECKBERTI ABBATIS; SeilONAIiGlENSIS : 00
salvandi stiiil, quod.. esl cadere ad aiislrum; - sive A Detis bdnos a malis, cunvvel siaiiin post moitem ad
; dtfveiierii,ad eumslMtim, qui perihiei ad damiian-: beatilridiiiertveds inducit, vel iri ea ptirgatioiie eps
dps, qupd est cadere ad .aquilo.nein : In qtiocunque Joeal,-in qua ad fulhram glpriariieos-aptifipai".
;io_co -ceeiderU, id est in qilocniiqiie gradti .merilo- X; Est au-iem ex abiiiidaiiti qiiod vobis responde-
;rum lune luerifqiiaiidocadetvsiVe siiil bona, sive: miis ad ea lesfimdnia, quse ex: Veteri Scriplura
inala';' iM- erii, id esf inde neqtic jascenilel'-pioine-"- iiiducitis, ad coilfiriiiandiim errofem veslruni. queni
. renilo inel.ora, neque desceiiilet prohierendo pejora. de.animabns mortiioriuu habetis. Nam si fateiiiini,
Exlunc eriim rieque bono, riequefeprobo Jocus dabi- quodriecessario-iateri debetis, -videlicet quod ani^
iii33aniiquorum; qui aiiie teiilpus gfaliie exsiiferunt
tiir,pronierendi. boiia.vel mala;; sed de coelero teni-
• pus erit suscipieiidi r.etribuiiones borias , vel inalas'.; usque ad tempus redemptiohis, abiiilfoitu regnl
VilL Dupliciier aiiiem cadiiTjgnum ad austrum, cffllesiis djlatse sunt, 'contraiii estjs vobisiiieiipsis,
sivc quaiido statihi post moiteni vir jusms iii bea-; qui. aniiquoruffl Palrum scripta Tioc atiestari oesti-
fiiudine collocaliif,. qiiodiaiitiini esl pi-rfeclissimo- niatis, quod quaelibet aiiima, cum a eorpore migrat,
f iim , qiii Ciiiii;Deohiiihcliiiii judicabunl, sive ijuaii- siaiim vel ad oeternambeatiiiiiliiieiii iraiiseat, vel :.iuf
;dd;Tneain Viaifi incidil per quani irapsire habent' •;Teteriiaiii daiiinatidriein. Nam ea tesiiuieiiia, qiiaj
quiiiain salvaitdoruiil'-,quibiis per piirgaioriaspoenas •B ab illis assuihiiis, non soluni peftinenl ad lioniines
eJiiidiihvesl ad feffigefiniiiyviileiicel hi qiiijiidicaiidi teiiiporum isidiiim, sed ad bdmines aniiquae legis,
. efinil ad vitanv. Similiier ad aquiionem drtpliciler .s.iil>;"qna adhtic clausus erai iiitrpitus regiii (celoruin.
cadu.nl mali, cum veL stalihi pdsi,ihorteiiv-.ad suiri- 'Xl. Non atitem- me "taiet. qubd ex Npvo quoque
, nia supplicia rapiiiiiuir ; tif lii de fiiialibhs dicituiy Testameiito. erroreih veslrmn cpiifirmalisj Plijieien-
qiiod judicaii smit, videlieei infideles,- et Suimne iesnpbis evaiigelicum iTliiiif seiiiionem, quem locu-
inali.vei iilis ptfinis ^5-) Jfadhiiitir 111quibirs usque liisest Salvaidrdicens : Amen,dico iobis, quiaqui
ad novissiiiiiiiiijudiciuih teservandi- suiit; :ut illi re- vcrbuni meum_audii;,et credit eiquimisit- ine, habet
pfoJii, qiii judicandi siiiil ad hiorlein, "Estaiilerirfre- ;' v;ia!riwierndm'-,,eiin judiciuni iipii veniei,;sedirani:
, liiieiishie inodtis Toqueiidi jiv Scfipfbi^ sivcra, iit ibii a morleinvitam (Joari, Lv)..lif his Verbis tlici-
ausicf vocetiir cdelesiis bealitudo pidpler--diviiiaiu tis jirbmiitere sufvatioiieiifoiiiiii credenii in Dciini
ciariialeiiv, quse csl iii ipsa; aqiiilo auteiii mansio qiiod mox pdsf inprtem corpofis Irarisibit quisque
' ad vitam-seieriiaui, ita u.t ndnaliiidjtidiciuii) veniat
reprdbortim leriebrosa et operia-inoilis caligiue.
IX..Aliud qtioque eapitultim simile ei quod niinc- ppst iiioiieiiii quam quod iTvipsa niorte experiliir,'
Tfaclalum esl, qiiasi ex; persolia Dpniiifi dicliuti iio- . aiqiie iiiaubitanler JiOcDdiiiirium sjgui/icasse. vultis
Jbis.objieitis, quod;iiujusinddi esl :,Ubi te inveilero, bdc seruioiie, quod nullse sint pceiioeiii quibus aiii-
ibi iejudicabo-iEzsch^xsxm). Quod e.t ita - dictiiin 11133; fidelium post niorlenijudieiiim Dei; suSliiieant.
arbiiramini, ac si dicerct: Iri fijie luo- cuin a le Ariimalibiisiiiiniuiidis.qu33ndn ruminani quitlein et
repetaiii aiiiniaiii tuaiii, in qiiali vita ic iiivenero, UiignlanVnoii- lindiint, cbmpafafijiire dcbetis, qut
:,iii tali ie slaliffl juilicabd, veiacl'perpetiiam fe- iivdre quidem yersatis: ddctnnain Dei, pi iiullam
ciiiieiiv,' vcl ad Eelernaiii danuiaUonem. Nos \ero redloeiiilelligentiie in ea discretioiieih habetis : ided-
aiiier isla disceriiliiuis; Brevilcr cbmpreliensunipst qiipverba vihe iiOii stint vpbis ad vitahi, sedad
;ii his vefbis qiiod cliffusiusper Ezechielein loiiuiiur liipftem, CoeciTueruritddciofes vestri, et coceofuiii
diee.ns : Cum aveileril sejustus a jusiiiici sua, el ducesTacli sunl, etin fdveam ineiidacii ei perdiiio-
-
feceril' iriiquitaletiv; in injtisiilia siia quam operatus lits secuni ca.dcre vos feceruiit. Audjieergo, rebelles
esi , morieiur : elcumaverlerii.se impius qb-impie- eiriucreduli, qiioniodo rectius, aiiitbadverlere pcssi-
. itiicsna, quaiwoperaius esi,' el feceril judiciuitiet : lis verba Doniini,. quse pefveflefe iiitimini', qhia
JH.sliiiam: ipse aniiiiatn.sudm vivificiibit,- viia: vivet, nisi aliter , exponaiiiuf, quam yds ea intelligaiis.
eihdnmoriRinr (ibid.), siibaudilur j iiipf.ie aiterna. conirarja siinl 'aliis sacrae Scrjpturse verbis, quae
. rplitis, liujus; CiipiUiii btevis" sehfeniia' est illtid.: D ih sud loco inducemiis. ; - ;.-:
''J:bi le inveneio.i ibi ie 'judiiabo ^:.]sjve; qualein te Xll. Atnen dicovobis,--iriquit,c/uiaquiverbummeum
iileiii esl)"(4), laleiii te jiidiciibo.; aiuiit,'ei cr.eclhei qui misit tne\ vjdeticet Deo Patrl;
"'fH'v.ciierb."''.'(,qu'bd
lldc es'l dicere : Si iiiveiiero ie avefsum'ab Tnjiisii- . siqiiidem audireverbuni Deiel npiicredere, inutile est:'
. tla-et co.nverstimiid jtistitiain, hpnesl dcspefaiiduiii Uic,\nq\i2,m,habetvilam-wlernam; Habenlsancli qili
Tbi pfopier feiroacia iiiala , quia ibi,' id est in eo ciiui Deo regnaht.viiaiii.eeieriiam, iia quod ejus bea-
staiu convefsioriis tiioete'judic"a'bb_, id est discernain liludine jam periruun.iuri-Ilaberil et fidetes inhoe,
ad cis qui damnandi •siini,;Si vero iiivenerote aver- miijido positi vilain-aeteriiam, ridri ut ,reih, qiia jam
snm a juslitlaj noii esl. coiifiileftclninlibi in retroacla securidurii desideriuiii suumperfriianiur; sed ut
ijusii.lia, quia ibi, id esliii po-staiu iejudioabo, iri est reiri, qtue jjliis ceflissime pToep'arala:;et.":ceiiseryaia:
diseeriiairi ab eis qiii saivaiidi suiitj Discernit aiiieffl est a Dcn, eidanda iri iehipore sud;"e( in judicium
(3*) lloec coiiimpdeiiitelligas de pceiiis ac niiseriis geliennoehliuitur, ad dieih usque; moflis, sivenovis-
hujijs viise, in quas ex divina jiisTiiia ineiduiil .plu^ sinii - jmlicii. Cdiifer et infra-num. 15.
res impii inox selernis suppliciis addiceiidi; iiec ali (ij.Ilacc yicJentur reduiidaro.
"Tis pajiiis-cmcrginii, sed ."quasl qiiodani pricludio
M V SEBMONES CONTRA CATtJABQS.—SERM. IX , ,_ f2
iion veniei, sed Iratisiet a motle advitqrn. Nonien jur A'morte
. transit,.quaiido qui infidelis fueral, per fideni
dicii tales significationes in Scriplura sancta habere jusiificafiir iii aniina. Ad hoc eiiiiri perliiisit sernio
dignoscitur. Significat eiiiiri flagellaiiortem, qriaTip--- . quo dicitur : Justus aulemex-fide-vivit(Bbm, 1). Hanc
mines ffagellanlur a Doiriirio : signilicaT ultiinani vero viiam iii teiriporehujus mortalitatis; eiecli Dei
discrimiriatioiiem bonorum ei malorum, qusefii io adipiscunlur.; Alio aiitem modo pdr fideiiv ad vilani
'
hovissiuio die ; significat etiam damhatioriehi, qiioe;: eleciisTrariseiiiidhin.esi, quahdo propter meritum
specialiter ad reprobbs pertinel.Quiaautemaffficlid^ fidei et eanim viriuluiii, qtioe ex fide originem ha-
rierti significet ex eo inlelligi poiest, quod Aposloltts. beiii, Vi.iaoeteuia eis .p.triier in cdrpofe el in aninia
ait :Dum judicamuiauiem,a Dominocorripimui;idest ' iribiienda est: .quOderit in die novissinioeresurre-.
duni flagellannif, a Domhw 'coriifiimui;ul non curii ciionis, euin ab oiiihi potestaie iriortis liberabuntur,
lioc.mundo damneriiur (ICqr. xi). Qilse aiilem siiit . el ad beatanv inimorlalitalem .translereritur. llps
isla ffagelia detefmiiiax iibi-ait-: Ideb iritervos mulii ahlem duos fflpdos ffanseiindi a mOrle ad yifaiii in
iiifinni et imbec}Hes.,'etdortitiunl inulli (ibid.). Quritt eieclis siiis fulurps boiiiiiihs demonstravit./cpilllnuo
si secundnm hanc sighificalioriem ijiciTis^accipien-
posl vei-ba deqiiibus nuiic iraclalum est. Primum "
diimjudicii noiiien, eum dicilur, qubtl qui credit hoty enim modum transeundi ad vitam pronuniiavit cum
veniet in'-judiciiim,non potest stafe. se'frii.05quia ef B dixit: Ainen dlcp vobis, auia veniethbra ei nunc est,
credeiites flagellaiitur. ssepe a. Domiiio, - sieut non _, cjuando< inoriui audienl voceiriFilii Dei, et quiaudi-
crederiles : Flagellat enimDeus dmnemfilium quem erinl, viveiiliJoan. y). Secuiiduiii ver0 modum irans--
recipit (Hebr.tu). Ac si dicitis, ita;.debefe accipi, eundi adviiam; prpii.unliayit, cuin postea sribdid.it
quod credeiiles,non sinl venturi- pdst iifoiTemad dicens : Nbtiie miiari hoc, quict bmnes qui ht momt-.
aliam casiigatioiiem, pfasler eam,quainin.isla vifa mentis surit, dudient vocem ejus, el proeeden! qtii
jpaiiuii.iur; iiijuriaih JaciTis litierse, qiise Tioc non: bbna fecerunt in resurreciionem..viice:qui:vero mala.
dicit, sed siiriplicitertlicjt, qiiod qui^tredil, iri judi- egerunt,'inr.esiirreclionetri judicii (ibid^.Sititi; si quid
cium nori veiiiet. Ultiniam verp discriniinatioiiein iiicorruptse ihteiligentiae est ypbis, satis directe m.e;
*bonoruhi ei malornm
significat nomen judicii, tibi ad veritatem yos duxisse percipltis. Quia si sine in-
Salvator de seipso dicil : Et poleslqiem deditei ju-_ tellectiv eslis, Trusira asinis caiiitTyi.a. ; :"'.
dichitn facere, quia Filius homiriis esl (Jodn. v). Se-; XIV."Uhain adliucobjeclioii.einveslTain in riiediiim
"
ctnidum hanc quoque sigiiificaiioiiem"npii pdtesl oc- addiicarii, qtia nobis. obviare soleiis. Scriplum esl :
cipi hoeloeo, qiiia lani lioni qiiaiu Tnalr,; ad judi- Quoniam utiusquiiqiie propriqih 'mercedem:accipiet
i.iuin veiiient, securiduin illud.: Oinnes ribs ppbriet secundiirifsuuhi labdrem (Apoc.,.11).Iteiii :; Uriusquis-
tnanifeslari atite tribuhal Dei,*ul referat'. unusquisqne ^> que orius.suuin pbrtabilJ.Gal.v). Iteih : UriUmqueirique
propria corporis, prout gessil iti corpore,$ive bontim secunduiri vias suasJuSicabo, dicit Dominus (Ezech.
sive mqlitm (ILCor.-y). Significal auleiii damiiaiio- xvTui)shoc eSi, unlot.iiqu.ereiribuairi securidum opera
ncni judicii iiomen," ut statini ih seqheiilibiis cuhi sua-bpna vel niala. Ex hisergo suiriiiisoccasionem,'
dicilur : Qui vero mala-egeiuiii, iti resurrectibriem ut dicatis ndn posse Tiefi, quod per bona opera
judicii (Jpan, v). Etin Aposlold ubiail;; Quvman- vivorum adjuveiitui' aniinae defunctofiim, uta pcenis
ilucat corpus Ddtriini hidigrie,judicium sibi mandu- suis libereniuf, et ad reqiiiem transferantur. Dicitis
- cal ei bibit,,riondijiuiicans
cbrpus Doin,ini(ICor'.x]). eriiiiiqudd si Deus illis iiiisefeiur piopier boiia dpera ;
Ildcauteiri modd iiidubilaiiter accipi debet judicium, qu33alii prp aliis feceruiil.;' luiiceis noh relfibuiiur
in prsesenti serinoiie, ubi a Doniinb dicituf : Qui securiduinbperasua, scd secuiidhib^opeia^.alibru.ni,*
audil vexbum meum, el credit eiqui tnisii me, hqbet etiion ipsionus suiim poriain,1d est po3riamqivain
vilain wlernain, el in judicium noti veniel (Jo.uni v), ipsi mefueruiit pecciitis SuiS,;si pro iaborib.its alio-
id est, in dairinationem. Sequituf : Sed .trahsiei q rtim ab.oiieribhs suis; Iiberanfur'. Ad hseciia fespon-
morteiii yiium {ibid.y,ab ea videlicei morte, quoe ei demus_,' - "./' "''-.-"- ,..
clannialioiiis causa exstiterai, et per quain ad per- ,p "XV.-Si"fideles pro defiineiis shis -drant, jejunant,
ditionem frahsiisset,: si.in.ipsa permansisset. Qiiser eleeiiipsyiias largiuiilur, hiissas;-'celebrant,-aiii cele^
nam fuit iuors illa ? sine"dubib niors aiiimoe, qiiani brafi: faciiirit, Tiona operaopeiaiilur, ei,'ipsiniel in
inea effeceiaiihfidelitas.lii qtiali iiioneeXStltefarit : ieriippfesubjiiercedem pro islis recipient secuiidum
illi, de quibus Petrus iivEpislpla ait iPropter-qiibd suuin labpfelrii-llti ve.ro jiro qiiibus ista faciuii,l, si - .
tnprluis evaiigelizalum^est(I Pelr. iv), Siinlliter et in criminalibiis peeeaiis in yita sua fuefuiii,' et de
illi-qtiibus Paiilus sciipsil diceiis 1 Corisepulti estis ipsjs nec pceiiiiuefiint, liec.cbii.Tessiori.eni; suam fa-
cum ChrislOin boplismo, in.quo resufrexisiis per fi- cerecuraveriiiit, nibii jllis boria ppcra ha3c:prodesse
dem.operaliqnis,Dei,_qui suscitavil.illuin ' d tribrldis. potefunt ad saiuLem. SI verd in peccala aliqua lapsi
.Ejvos cuiii essetis mprlui in deliclisconvivificavilcum fuerulil ih vita siia, et de liis anle" fijiein'poenitue-
Ulo, donans vobisoiiitiia delicla (Bom. vi), .. funt, et ihTide catlioliea de boc sseculoniigfaveruhi,
XIII. Palanfergbresl, qupniam per fideni Lrans- et luprleprajveiltijiidii poiherunf biiiiieuisiitisfa-
iiurad vilam, ut nonad judicium, jd est, damna^. 'clionehi irtiplefe,:quam pro pecciitis su.is debebaiit.;
lirinem veniaiur.;Id auteni duobus mddis fit : uiib diclrtius quia pjiHs suum. porlabunt', idest pceiiam
euim riiodo quisque ad .vitam aniriise-;per fidem;a pro peccatis- stiis susLiiiebiiiil quandiu periiiisefil
C5" ECIi-BERTIABBATIS SCBONAUGIENSIS '-_'_. 64
beus. Pro pcenileiitia aufeni sua, quani in fiue ha< £A fiindamennim sedificamus, quando -hoc fidei recise
liiierunt, ei.pro fide catbolica iiiqua usque ad.inor- adjicimus ui bdnis moribus sinuts ornati, videlicet
tem perniaiiseriini, ac pfp c;vteris hoiiis, quoe in huniaiiilate, putientia, temperaiilia, juslilia, mise-
hae vila fecerunl, haiie mercedem recipienl, ut eis Tifbrdia,et cseteris hiijusmodi moribus, qups virltites
dttur viia aiterna in novissimo die, e.l in aniina el animi vocamus, Qiiotiescunque etiain ppera facimiis,
in corpore. Plurimi vero isiorum eiiam lioc iivmer- quse ex hujusniotli. sirtiitibus prbcedunt, lapides
cede reeipient, ut aiile novissiiiiiim dieni libereniur prciiosos .ftindamenlo siipersedificamus. Lapidibus
a pceuis suis per bona opera viveniiuni fideliiim, aulem pretiosis lalia digne comparan!ui',quia,sicul
quse supra niemorata sunl: aliiqiiidein cilins, alii. lapicles preliosi auriim.ei alias res, quoe,in se pul-
atiiem tardius, s.ecund.imquod meriia eorum niajora cliroesiint, oinare solenl, fla virlutes etbona opera
vel niinora fuerunl iiilioc'. miindo. De bis jlaque decore.m magnum pricslant aniriise.ratipriali, quoe
vere dicere pdssiiiimsutrumque, ciqupd onus suum . seciindum.Deum formala est, et.est preiiosior omni
portaburil, quia siisliheiit.pcenam.pro peccalis snis auro. Decor autein. iste noii p.oiest in aijima dis-
secundtim lcmpiis qiiod consliluil iliis Deus : ei solvij-eiiam si in igiieiii purgatorium proaliqutbus
quod'ipsis retrihiiitur secuiidum bon.t opera ipso- levioribus culpis ftieril jnissa : sicul et lapiclespfe-
rum, quibns irierueriiiit, ut possii eis siibveniii ah'-IB tiosi IiquefieiT non possiint, si in. ignem niitlarittir.
Ecclesia -Dei.Ppssibile quidem esset Deo sine alir AigeiilumqiioquefiiiidamentosuperoEdifieani.qiiibiis
cujus iiiterveiilu qubruriilibei lioniiiium animas libe- li.ocsliidium est ut (l.ivinasScripluras Tiilelligani,et
rare a pcenis suisi- Vult autem lioc ordine eas libe- seriKonibtis sapientiae alios inslriiani. Argenip au-
nfri, ut a vivis ci.serviatur pro"ei4 quateiius 111Iioc ieiii qiiod babel dtilcem et aculam sonoritatein com-
ip.so magis 'coiiiiiidiicani.ufvivi ,'Deum revereri, el - parari.solel Scriptiira sacra, ui, ibi :Eloqnia Do-
offetisainejus cavene,pa-rilerque aiigeantiir et meiita tnini eloqtiia'casta, argenlum igne examinaium (Psal.
eoniiii per pperapietaiis, quse faciuiil pro dilectione xi). ,Quid eiiim dulcius sonat quam sacra Scriptura,
piGxiinoriini. lu nullo' efgo riobis coulrarios suni in qua yilaeielernoe gaiidia.prpniitluiiiur ? Quid acu-
Sfiipiur;e i/iise snpra memofaise siint, sed potius tius diviiip serinbne, q.iii esl peiielrabilidr; omni
uobiseum surit. Si'verba divina vobis, o insulsi gladfo,ancipiti -e.t perlingpiile usque ad divisionem
-siipienles, cuin diligenii 'consitJeraiipire decpxissenl aiiimae.el spiriius? Iteiii ei aur.um insedificio sno
Iii-qui ea laiii cruda in ore veslrp, piisiierunt, magis collocat, qui laiii perfectoe conteniplalioni cor suiim
saliibriter vos pavisseiil, et 11011 tania veriiositale tradit, ut possit jugiter de Deo inediiari..: et trahefe
Sii))crbi;ecorda vestra inauiter disiendisseiil. • de oeculli.s'sapieiitiain, qiia, guslalur suaviias ejus,
XVI. Eq.iideiii objeciionibiis-ves.tris;.quibus :na- ipsumquc siiie inlermissioneorare, ipsum incessabili
xiiiie fiTebalis, saiis, ut sestimo, responsmn' est,- et, cbarilalis anlore circnire. Talis conlefflpialid recie
coriiplosie siv.i quasi vesicoe lufgentos, ei uihiiin- auro comparafuf, quia cunct|Ss5irtuiibus, eKceiien-
ventum est verilalis; in eis. Nuric auleiii iiiquiramus tipr csl, sicui caeteris meiallis preliosius est aurum;
. Sciipturas qiiaeiiobiscuiii surit prp parte verita.iis., esiqiie eifectrix operiim sinninse perfeclionis, quae
ad ciijus'dufciisioi.iciiiaccincti sumiis. El, ut aPaulo et ipsa.qnasi aurnm suniiii sedilicioaniiiioecompa-
incipiamus, iiiliieanuii' prinium verba.quse ad Cp- rala caneris operibus bonis.. Faeitenim absiinere
riiilhios scripsii, dieeiiS: Siquis auleinwdificulsuper propler Detim etiarti ab lii&qiioruninsus licitusesti
fiuidameta-umhoc, aurum,,argeiuurn, lapides pretip- facil contemneie mundiim et omnem gloriam ejiis,
sos, iignum, fenum, slipulam, uiiiuscujusque opuS caslilaiein iinniaculaxam custodire, anihiam pro Deo
mnnifestum erit :-.dies: enim Domini declarabit, el el frairibus ponere, accoeieraJiujusrnp.di.
ttuiuf.ctijusqueopus quale sit, ignis probctbil..Si cujns _ XVII. Ligiia yero, fenum et sfipiilam super fun-
opus arseriti delriiheutum palisiiir :Hpse,aulemsalvus damenluivi;siniiii eoacervanl, qui "cumrectam fidem
crit,sic lamen quasi per ignein iI..Cor. in). Npn liabeanl, nimis occiipant coitla su.i curis et eogila-
propter noslros quideiii, quibus isancioruni n.oia B . lipiiibiis.quso pertinent in hunciriundum, quique
sunt scrpta Patrum, sed yestri errdris pccasione, majorem <]uani opprlel amorem liabenl ad ea, quoe
liecesse esi. nunc nie sermonis hujus seiisuin ape- prphibiia ipsis iion sunt, velhl-uxores, filiosel filias,
rirc. Fundainenluin spiritiialis sedificii qiioti Jiiliis,, sseculares ainicos, domos et possessiones, :el tligtii-
in anima consiriiiinus, fides Ghrisii est; quain qui . lates, et. hirjusmodi. iji, inquam, in aniina sua sedi-
vere babjl, Glirislum in menle gerit, qhi est iiiiliuin ficare dicuhliirsuper fiiiidamehlum Jigna, Teiium et
e(. Gonsummatiooninis bpiii in eleclis suis ideoque siipulam, quia laiilius rebus .meiiiem dccupaiil, quoe
el ipse fiindaiiientum vocatnr. Eundaiiieiiluni-rio- crcmabiles'siinlj siciil figna, fenum-ei sliprila. Nairi
strum diciiur fides, quia a fideboiiamvilani iijclioa- bo3c, quse .dicla siml, obscuram ei gravem. faeiunt
irius. Nani, si non sii iu nobis recta fides, iiiliil iri iiuiiiiam, ne pdssit Iibefe cogilare ea quse Dei suut,
njbis pclcsl Deo placitum esse, quidquid faciamus ipsumque amare sicut opoiiet. Sed omnis isia obscu-
sivc boimni sive maluui.,Ex quo auiem ih.nobis : ritas et gr-avitas in puigaiorid igne exurenda est,
esse cceperit ficles,placere inciplmus Deo,.jamque iia-ul ipsum ftmdamentuni nihil deslructieiiis patia-
secure possuihiisdperari bona opera, quia dec33leroi tur, si lanien inier hsec nmnia prse' cunctis rebus
liDfccdem.suam accipicpt/Lapidcs 1preliosos super habcatur Dcus, ita "tit si necesse sit, potius isia
' — "
GS SERMOSES CONTR.A CATIIAROS. SERM. IX. , . 03
reliiiqiianlurqiiamDeus abnegclur. Coacervaiiteiiam A A"Uiruuique aiiieni formiclasis (lepiecaiiir diceiis :
in anima sua res cremabiles qni se non eiisioilitrnt _Dbmine,:nein fwore tub arguas me, ac si dicerel:
alevioribus ciilpis, velut est dliosus seiino, risus et Non sim inter eos, qiiibus;Jictnrus es : lle_ triale-
joci, ira, yana lsetiiia, excessus iii cibo et ppiu qid dicli, hi igiiem wtermihi; neqite in iraiua emehdts
hon ^est freqiiens riiniis; et, hujusmodi quoridiaiva "iiie, "s.ediii Iiac.vlta. me >tireel seca, el itfleiri ine
pecr.afa, quaa eapitaTia non diciintiif. Ili, tnquafn, fed<!e, Cui-ehi.ejid.aloriusignis necossafius ihdri sil,
ligna, feiuim, siipulain aggiegaril super.frinclanieit- XIX. Iste ignis esl, o Calhari, qiiem Jdahnes
lihii suiinl, et hsec qiipque excoquenda sunt pef BaiT-sla sigiiifi.cavit, quaiido de Ddihino Salvaiore
ignenv. De ievioribus dixi peccalis : iiani criminaiia prajilicabaT 'tiiceiis :/f/e vos vapiizabit^hiJSpiritu
peccafa si admissa fuerinl, noii polest diei, quod sancio ei igne-;(Maitli.iii)."Nam in hac vita bapiizat
super.Tuiidaiiveriliiinaiiquo mddo collocenlu.iv.Siqui- iii Spiritu sanelo, quarido inhaptisitio foris"qiiidem
dem ipsa desiriiiint ftindameinuih ei: fitlein, quia per visibiles iiiiiiistfos bapiizat nos in aqua, initis
enecant eain, et .pro lijs diciliir moriu.ifides. At si ;auiem ani.mas nostras propria operotioiie"Jiaptizat
pro his "-poeiiiiuerii'homd, "et rion saiisfeeerit Dep, in Spiriiu sancid, donoiisjiobis renjissioheinpniniinii
pro his iif Jiac vila, repuiribiirilur quiisi ilJ;i quai jKictatorum, In igiie iitneiii nos baptiziit, quainio.
comparata suiii iigiio.Teno et. siipulae,et anriiliHii- B posi har.c vilani in p!lrg;itoriis'poeiiis aiiiinas ridsiras
btiniur perignem "in die Doiiiini, sieut etieviora quse. piiriiicat a niactilis peceaiorum, quas iii Iiabilaciilo
. pradicfa siini.'-"-""' '-""'";- corrtipiibilis corporis cdntraxeririii, quia niliil in
XVIII; Dies Tiominisdiciliir lempiis lslud, in qnoi illa siia piirissima civitate. recipefe"vull,.iqiioil iipn
iiiiiciiique TiOiiviriipeniiiiiil Deus- facere secuiidiirii,' sit ab omnisofde defsecaium.
arbiiriuih suuuiquod vul.l,-et qiio potesijifomereri XX. Possiimiis ct ex.veibis portiini fesiimpiiiiim
bpna sive mala, secuiidiim opeiasiia, Dies auteni siiincre ad confiri.naiio.ii.em' senteiilioe, de qua niinc.
Doiiiini, tempus illud quod Tnsial •unicuiqiieqtiaiicio serffld ndbis est. Legimus in Evaiigelid, -qiioniani
separatur a Corpore :flhima ejus, etde eajieid riori a.d Phai'is;eds bliispliemaniesppcr.i-ejiis inierca.ti!ia
polest,ineedere secundiini aibilriuin stfuin, se.d_se- dicebal sic:: Qui dixit ,verburii contra Spirimri sdii-,
cundum judicium Dei ducilur vel ad lequieiij yel ad{ cium, nonrenv.tlelur eineqtte in hoc swcuio necjite
peenbm, ad accipiertdanimereedem qiiaiii pfdiiiefni!,'; hi futuro (Malth. xli).:Qiiale sil illiid peccaltnii, qtip
fiunlque maiiifesia, quae priiis in eo erani dceiilt;>, , dicitur peccare qnis iu Spiriliim saiiclum, non me
sive bona sive-Tnala.Unde et dic.it.ur : Vniuscujiisque! deierininare hocTiico necesse esf, qnia ad prsesens
opus manifeslum erii. Dies enim Domirii declarubil,, „-negotium
.- lion periiiiet hoc. Id vero proesehlisiiego-
el uniusctijusquePpus qualesit ignis probabit (•/ Gor. iii eSt, ht coiisidefeiivus:boc, -quotl ;a|iquod peeca-.
in). tgnis autem-dicitiff poenaliiiis ilia, qiiam ad-hoc: tum esse itisiifuat, quod non rciniiietur nequein
Deus ordiriavit, ut in ea. affliganiur, et purgenl:if• - -hocswculo, iieque ih fiiluro. Si veruS.est scifnio:,
eleciormn anilnoea maculiSquas in haC vila Coritiaie- • .ntilli aliquod ;peccatum in fiituro so-Cnlc) coriiigit
fhhtv Qiise'iiufliim quidem detriinenlum iriferre po- -remiiii..,Nan), sicul dicilis, qtioelibet anima, nidx
icrit oedifiealidiiieortim, qui fundamentd stipefoecii.- ciiffl de proesehtisojculd migravefit, aht in oeieriia
iitaveruul auruiii et argentuni, el lapiiles pfttiosos, -bealitiidiiiiv cdiislituitur, qiio nemo cuni.-". pecealj.-
etiamsi per inedium" illius eisitfansire oOiilingat, macula accedet, et ubi neino peecali inaculam cou-
PropterMios ergo ait: Sicujus opus manserit.quod: irahit : aut oeternis pceiiis-dephiaiur, ubinulla re-
~supermdificavil;mercedemaccipiel-(ibid.);; eam .viiie- niissio, nulla misericordioe exbibitio est. Ergo su--
licel, quahisua"supefaedificatibiiepfomeruii.Propier pcrfluc "a Salvatore ialis distinctio facia est, ul cli: _
eos aulem qui superaj.tlificayeruiit ligiia, fehuiii, ceret peccaluin itlud, quod esl in Spiriltirii sariciuin,
stipulam, dicit":'S! cujus opiis' arserit-, detriinentnm non reniiiiineque in hoc;sseculo, neqiie in fiituio.
paiierur (l Cor. iii) : iia vidclicet quod nulHinvpio, -Nam, si nullum ih fuitirosoeculo-peccatuin femitie-'
siia oeilificatipiie prscniiuriv liabebit, imo -amarafn D E reiur,"iioii'tahi specialiler de illo peccalo dixissef, -
apljciiortem; ipseaiiieiii salvus eiit, siciamen qirasi quod neque in Jioc sieculo, iieque iii fufufo reiiiT--
per ignem, id est, non aliter nisi pe.r exaniinationein tetur, sed Suffecissei simpliciier dixisse, quoiiiani
Ignis.- Diversis auiem nomiriibus Iigni el feni, et noii reriiiileluT ei, Sicut aiitem ncfas est cliceie,
siipulse designayit ea, qiise in .q.iolfbet -exureiida aliquam falsiiateni-in verbis Salvatoris 5iiiveniri .
sunt propier diversitateiiiipsoiiini, securidum quani ilaprocul dubio tiefas est dicere, aliquam ih- eis
quaadain diuiius aliis igriein -susiinebuiit, velut Ji; Csse supeiffuitaiem , arit iriuiiliialeirt. Scfipiurii
gnuin diulius fend ardet, feiirini dintius slipufa. Esl quippe csl de eo-iiisPsaliiio : El foiiunrejus moit
autem igiiis iste idem qudd Psalniista ifaiii appellat defluel, el oinnia qumcunque faciet.,-piosperabuniur
ciiiti JliCit. Doinihe,-nehifuroreluo arguasthe, neqiie (Psai. i). Peflueret autem folium ejus, si iii verLis
in ira lua corripias me (Psal.; vi), vel emerides me, ejtis. aliquid:.superflueret, -et ndn.pipsperafeiifuf
ut habet alia iranslaiio. In furore argueriiiir, et --qusecuiique fccit, ;si aliquid sine utililate dixissst. -
rien eiiiendahuriliir, qiiibus^diceiur : Ite, nidiedicti, Ergo necessario cohcederidiimest, puoniam in fii-
in ignemmternutn (Matlh. xxv). lii ira auleni'eorii- luros-ceulo aliqiia peccatoruin reinissid ;sii : qiiaiii,
uieiuuf-eieniendabuntur,'qiii per ig.:iemsalvj ekitit.. -. quia lioii pdssuiiius tlicereexhiberi eis, qui'aiierria-
'
67 , ECKBERTI ABBATTS SCHQNAUGIE.NSIS C8
liler damnaii snnt, neque eis qui salvati sunl; ne- A . XXlIl. Si pfoeocciipalusTtierit homo .gravionT.us
cesse esl ul dicamus.aliquibus remitii peccata in alic peccaiis, pt conversus fuerit ab iniquilate sua, et
sseculo, qur neqiie sinl in selerna damifaiione. riequt poeniiuerit ex cprde de perpetratis.malis; nunquid
in oelefna beaiiludine Cojlocati; Nulli aulem nicdi Jndigei, ut proeter/iilam inleriorem paeniteniiairi
siint inier oeternam bealilud.nem,-:el;iiiler seternau cordis, aliquamexieridrem saiisfaciionein.de pec-
dainnationem,, nisi illivde "quibiis diciinus, ' quod
ii catis suis; Deo exhibeat,- videlicet eleeiiiosynas
purgatoriis pcenis siiil.T ;, '; dartdo, jejunando, et aliis modis corpus suiiin'.pro-
XXI, Videle nuiic quali mpdoeiSipeccaTa re.milti pler Peunv affligendo? Si. ita est, ut per quosdani
dicapjus.j Reinittit Deus peccaiorj:: hoiniiii peccals comperi, quibiis noil erarii sermdiies vestri, dicitis
du.obuslmodjs in iiac viTa.:: videlibel, dufitiam cor- qiiia posiqriani ex cordepoaiiiiuerit hoinp.ile pecca-
dis ejns perinlefiorem. grafiam ad coriversionerii tissuis, el cessayerit ab iiiiqiiitate,'nori opus est ei
ernolliendo, et conversum ad se a debito getiennalis illa exleriore satisfactioiie, de qua dixi: ep quod
paenoojqnse ei pro peccalis debebatur, absoltitum jam^omne peccaliim ei sjt reniissuhi inpceniteiitia
facieiido. Quibus aulem in hac, viia bis modis pec- Cordis. Sed hoc ripn iia esse evideniibus Scripiuraj
cata remiilii,si ila transeuiit de hac vita,quod de sancloe tesiimoniisdeclaratur. Dicit enim Dpmiiuis
peccatis suis hon ad plenuirt satisfaciunt Deo, per- " per prppbetam joel : Cqnverthnini ad tne in lolq
mittit eos ad,lenipiis puiiiri. itt quibusdam poeuis. corde veslro, in jejunio el flelu-el planclu, el scindtte
quas coiisiituit adlioc, ut electi sui -in.his' purifi- corda vestra, et non vestimenla veslra (Joei. n).
ceritur".Quando autem eis; illas pp3nas.'reniittit, el Ecce evidenler proeierinleriprein conversioneni cor-
eos ad refrigerium .educit, ttihc eis-peccata refnit- dis , esieriorem qudqiie saiisfactiorieni exposcit.
lere dicilur, qtiia el pceiisepeccatoruin peccaia;"vo- Joannes quoque Bapiisla, ut in Evangelip legiinus,
cantur, secundumTllud Apostoli, :, Christus peccalq ad iilrumque 'hoiiatus esl diceiis : Pwniieniiam
rinsiraperluiitin corporesuo supei iignum(I Peir.ii). agiie (Mullh: iv). El post paucji silbjiiiigjl : Facile
Non-autem alitef peccata rioslra ipSeporiavii, nisi 'ergd frucius dignos pcenileniim (Luc. ji!).--Eructus
qiiodpoaiias qiioe nobis dehebarifiifpro reatibiis no- ; arileffl poenilenlise sunl opera bona, quibus peus
stris, Jpsesusiiriuit. yhum ..adliiic satis evidehs le- placaiur pro peccaiis, et yarisecasiigaiiiines cornis.
etimoniuniad confiriiiatidnein pariishostrseJnducere Quoequaleih .effectumliabeaht ad placandum Peum
possiimus, ex liisioria ^lacliabaedi-iinijcujiisTalis est patclex hislpria, quoe narral poe.iiiienliamNiniviia-
auctoritas iri Ecclesia^uf publice.iii divino servitio nmi; et ex Scriptura quoe dicii, quompdo Acliab
leclitelur. Scriptuni esl inlibro secundo ejusdem P rex Israel cum arguerelur per Eliam de occisioue
liistofise, quod Juda llathabseou diinicahle adversus Nabolh, scidil yeslehi suam, ef operuil cilicio car-
-
Gorgiamjrajposiluriildrihiseffi, conugii paiicos Judoeor :nein suani, jejunayitque et dormiyil in >s.aeco,et
rum fhere. Fugaloaritem.Gofgia, per Dei aiixiliuni, , aiiibulavil demissp capile..Fachisque esl sermo Do-
Jtidas eotleclo exercitu yenit in -civiialem 'Odotla, inini ad Elianl diceiis : Nonne vidisli humilialum
-.'-'.'. ,.--% •"•-'
el cuni seplimus dies superveniret, secundu.m con- Achab coram me? Quia igiiur. humiiialus est mei
sueludiifeiivTn eodeni loco .Sabbatum egefunt, et .caiisai non inducamiinalutn hidiebus ejus, sed in
sequenti die venii; Judas cum suis,-iiitorppra;pro"-; diebus filii ejusinferqmmalum domiti ejus (III-Reg.
siralorum tdllerel.ac sepeiirel. inveneinni auiem xxi). Ex Iii.sefgopalam est; Deum noii soluhi Jnler-
sub.lunicis iiilerfeciorurii de donariis icloloruni, quse .nani cordis compunctiohem, sed eliam exleriorem
apud Janiniam Ttier.iiiii,: a-qiiibus jex proliibebat .satisfaciionem-peccptis epngrueiitem exigere, eaque
Judasos..OirinibiiS eigo.::manifestiimfaciiiiiv esi, ob exhibiia.placari, negleeta atiiehi ad.vindiciaiucom-
baiic -causain eos cdrruisse. aiqueTla ad preces movefi. ;: "."'•'." --.. ::: ;,
coiiversi, rogaveninl Deum, ut Jd delictmii obli- XXIV. Si crgP.ccHiceiiilisboc ila esse, quid dice-
vioni traderelur. P-osiliaecpfOseqtiiiiir Scriptura rta lis de ilip qiii.in onuii gehefe cfimihuni consenuit,
diccris 7:El facla collatione Judas, duodecim niiilia D el priiiiurii in ipsoarticiilo nibrlis compungiiur, et
debitor alicujus
dragmas arg.enti misil Hierosolyiriam, offerri ea pfo convefiitur ad justitiam ? Nunqiiid
dc-
peccalis morluorum, jtisle el. ieliaiose de resurrc- .-satisfa.eli.phiseslDep prppeccalis suis? Uipotp
ctione cogitans (U M-acjuxii)-,et ^lera, Et ad ulii- bilor quidem esl; sed,.qtiia prpplcr brcvilaiem tem-
inuhiila coiiclusit, dicehs : Sancla ergo elsalubyis .pofis.noh potesi earri implcre, diminitur ei satisfa-.
esl cogilalio pr_odefunClisexorare, ul a pecciiiis sol- "ctip simul ci.mpeccaiis, slalim pdsl morlem rapir
vuitiur (ibid.). : . . "..: lur ad ajtefiiam beaiiiudiiiem. Picitis ila? Bpuaest
XXII. Quid nunc ad hsec diciiis,' o Pipbles? Evan- senienlia isia, et ad multorum proficit correctio-
1
gelica S.cripiura, ut abdiiis. pfo jnobis est, et quis. nem. Qtiafem correcliohem? Quod si hpc verburti
cOiitranos? Apostolica Scripiura jin defensione no- publice eoram vanis et pravis hominibus prsedice-
Gtrse partis est,, et; quis;. est,qui;: CQrideninel:nos ? lur.diiTefeiuriusqiiisqfie.coiiversionem sr.am qiianin
Exempluin Machabsei,ppininicf beTtaibfis in, acie diuiius poterit, diceris apudse'-; raciain omnem
nostra.esl, et quis diinicabit adyersus iioisi Adhuc vpluniatem cdrdisniei, et in fine yitae .meoe.cenver-
re-
pauca de proeseritihcgotio iiabeo cciiferre vobis-; tar el prenitebo, ei staiini sine omni laborft .ad
-«uill." : ,- ,. :\/:..,. __.i:~_:,;:-., guuin ccelofuni iraiisibo: Videiis ne qupmodo sen-.
69 SERMONESC03TRA CATHAROS.— SERM. IX. 70
teniia vesifa, si credita el recepta fuerii,, occasid A . nam religionem perlineni, ad Romariam EccIeSiam
erit oninis vanilati.s et emnis pravitatis ? .Siullissimi respeclunihabeihus. Sacerdotaleniordiiieiii nos ac-
liominum! quse ratid, aut quoe ulililas est in boc cepiinus a Romaria Ecclesia.- Romaria auteni Eccle- •
sermone quem dicilis? Omhiiio nulla, nisi ht singu- sia ab aposlolo Petro, Pelrus a Chrislo, Cbristus a
lariter videri possitis sapienles praealiis homi.nibus, Peo Patre, qiii hiixit eupi o_3eoiselitise (Psat; xi.iv),
si aliquid singulare dicaiis,quod non sil in opinione hbc est SpTJtu sancto, prae^paiiicipibiis siiis, et
caelerorum. In noslrd aiilem sefnione queni de ani- juravil dicens ad eum : Tu es sacerdos in wlernuiri
mabus. morluorum dixinius, ihdubilantef frucHis secundum ordinem Melchisedecli(Psal. cix). Verus
multus esl, qudriiam niulla opera niisericordisequo- sacerdos erai Dominns JesiiS Christus, qul sacro-
tidie fiuiil in paiiperes, qtise nti.lalenus "fiereiil^ si sanctiimTofpusrel sangiiinem; suunv palam obtulit'
non hoc crederent liomines, ut per lalia. possenl Deo Patri super aram criicis, ril statueret liacem et
' -
adjiivare ariimas charorum stioriim. - reconcilialionem inier ipsum, et' genus, hrimaiium
XXV. Hanifestuni esl ifaqiie, pei offlnianecessa^ quodperditiim fuerai."Si a^doiiaTionesacrocrei sa-
rium esse pnrgatoriiim iilum igriem, de quo dixi- cerdos "diciiur, -nulli.;unt]uamriielius conipetebal hpc
iims, in quo aninise eoruiivqui.iivJiac vita ndri ple- hoinen, quam "ei qhi sacrinn- sacr.itissiiiiuiiv hoc
iiariam satisfaclionem Deo pro -peccaiis suisexhi- B est se ipsum dedit, ut satvaremur per ipsiim. Ipse
htseriihl', landiti examineiitur, donec idoiicre fiant etiaiu invisibiliter dedil cdrphs el sanguinem siiuin,.;
iritfoniilii ad iltam supernam civitaiem Dei, quoe quahdo coraiii disciphlis pannm el Vinum iiirceiia
nihil recipit quodpeifeciurii et plcne examinaium berteilixit benedictiope cceiesti, el fecil sua adiidr.i-
nonsit. Quid enim absilfdius, quam ul credaiur bili polestate, ul snli specie cjusilehi panis "et-.viiii-
animam a^entina iurpiuidinum receiiter extraciam, siimerchixie iiiaiiihus. ipsius cbrpus el saiiguiiiem
<3teartim nieiiioria adhiic quodamhiodo fetenlein, in ejus.Tpse quoque siculpollicilifs esi, cuin Ecclcsia
illud tam limpiilissiuiuni luiiien lam repente irruiTi- sua, est usque ad consumiiiatioiiem sseciili (Malth.
pere, et purissiriiorumspirituum cceiil.us admisceri, xxvni),ei quotidie iiivisibiliierofferipermarihs Ecclo
ila ut sil uno eodefflquedie, mane quideni in peecalo- siaePeo Patri pro saluie^mtindi Gorpus et saiigiiiiieiii
riinilu.rpissimo cocno, el vespereiiiarigelorumptiris- sinim sub specie panis et vini. Propierea diclus est
simoc<elo?No"niie debuerat vel septem dierum ful)Oi;e sacerdos sectindiinvordiiiem Mejcliisedech, quierot
suffiindi pro uiuliis crimiriosis excessibus, cum pro rexSalem.el sacerdos Dei suiiimi,: et oblationeiii
solo verbo jiirgii Maria sorpr Moysi leprapessima fecit Deo ex paiie et vind... * . '',;
correpta sit a Doiniiio,ac sepleni diebus sequestraia „' II. Domiiiiis Jesiis Chrisius'' discipiilos suos fecit
acastris filiOrum lsrael? Exauro pufissimo omnia veros sacerdrites, in eo qubd uiixil eos Spiritii saii-
vasa sancluarii, quibusradmihistrandtim efatcor- clo, Cl clediteis; poteslaiem praedicandiverbuin.divi'-.--
rupiibile sacri.(icium-.iri deseflo, fieii jtissa'sunl. . hum, et bapiizandi,- ciim iiixil i Eunles, doceteom-
QuanlO-magis vasa, quibus incbrruplibilis gldria nes genies, baplizanies eos in tiqmine Patris etFiiii
purissimse diviiiitaTisse ipsam 'di_gnabilur.infuri.dere,"el Spiriius sdiicii, docentes eos servar.e omnia quwz
omnimoda examinatione antequam ad Sahcia san- -- cunque niandavi vobis (ibid.j. Declit eis potesialem
clorum iiiferariiur, probala-esse cdiivenif? ligaiidi alque splvendi, cum dixit: AccipiteSpirilutii
XXVI. De latrene inibi forsitan objicitis, quod sanclutn; qupriim rcriiiseriiispeccald, remiltenlur eis,\
eadem die qua confessus est, in 'paradiso fuerit cum el quorum relintieriiis, retehta-eruht (Joan. xx)..De-
Dorniiio Jesu. Ad qudd iia iespondenfus, quia'-Jioc dit eis pol"es|aterii;con(icieiidicdrpiis-et sa.nguiiicm
ei specialiter concessumesl pnfi aliispoeiiiieritibus, suum suh specie panis et viili, qiiando dixil ad eos :
propier admirabilem fidei ejus V|rlutem, qua lid- Hoc est corpus meum*quod pfo-vobis iradeiur: hoC
iiiinem quem vidit non habenfein speciein neqiie facitein riieamcoriimeriwratiqneiri(Luc.xxn). Oirincm
decorem, etquasi novissiinum yirorum ighomihid^ deiiique pb.lesiafenvquse ad sacerdoiit -ofliciiiiiiet
sse morli iradilum, credere poiuit peiim esse, eii- D a.ti cpiscopalem digiiiiaieiii spectat, ab -ipso accejie-
cciis : Domine, mcmenio mei;\iium veiierisin regnum riiiit. EaiivJem aiiiem poiesiatein sihguli successp-
luum (Liic. xxm). Quoe fides, ul arbitrdr, cdrain fibiis reliqiieriint inillis ierfis, et in illis ecclesiis,
divino examine niajdTis riierili babila es.t, quam quas eis Dominus converieiiclasei giibernandas de- :
mtillorum aiinofum"gfavis'po3iiiie.nlia.pate jaffl gio- legavit. Et ut niiiic de al.iis taceain, bQatiis Peiriis,
riam Ded, e.l accedilciad verilatem qiiai.expugnaii priiiceps aposloloriirii, iii Roinaiia-ufhe presbyieros
cstis; aut, si ,noiiacceditis, fugite, parlesadversse, et episcdpos ordinavii, et oninem potcstaiem qiioe
cum doctofe veslfd;- qui ab initio niendax est, el ad oflicia eorum pertlnebaleis dcdif, "sicut ipse a
" -
lncndacii paler. : Doiiiiiio JesiiChfisid acceperai. El pnlo nbn pplr-
' '
•- "-.,:. SERMO.X.' - . . - ";' siis conlrailiccfe, quiri hoc facefe posseu Beiilum
Conlra seplimamhwresitn de sacerdotio: "vero Clcmeniem discipuliim suuiri, cum sciret sibi
_ I. Accedamiisel ad illud disciiticnduni, qupcftiici- iniiiiiriere tefniimim viioe snoc, iii locd siio Ecclcsise,
lis oi'dinem'saccfdotii defecisse apud Jios, 'et' nus- . pnress.c' consliiiiit, el eani.potesiatciii,, qu.ini ipse :
tpiani invcriiri veros sacerdciles, iiisi iiiter vos; ;Lo- babuil in principalii-apostolaliis ci tfiididil.Jpsia
qtior nunc prohebis, qui inliis.quse ad ChTisila- autein consecfaiione, quapPr beatuni PeiiuriiCie-;
71 ECKBEUTI ABBATIS SCUONAUGIENSIS F2
mens ordinatus est in presbyterum e.Tepiscopunv,.. A derenl, dicebat : Expedit vobis ut unus moriatur
ordinali suntet a Glemenle alii episcopietpresby- - propdputo, -ne_.-4oia.genspereat..(Jqan.:Si).--Q\iibus
teri Roinoe, et ipsa ordihalus est successor Clemen- verbis eyangelista ita subjuiigens ait: Iloc auterii
lis, ea et. illealibsbrdiiiavii episcopos. el presbyte- non a semeiipsp;dicebqi;sed, cum-esset pontifex.
ros, et ita a successdfibus ad successdres pef rirdi- attniillius proplielabat, qiiod Jesus. moritufus esset
-nem -desceridit sacerdoiale oflicitim, et episcopalis 'pro genie, et non pro gente taniutn, sed lit filios Dei,
dignitas, usque ad eum, qtii hodierna die summiis :qui eranl dispersi, congregaret in unum,(ibid.j. Ex
ponlifex Ecclesiseesl. quo sermone eyangelisloe percipilur, quod Caiphas,
III. Si riuiic dicitis quod sacerdolalis pfdo defe- licet sanctiis noii essef, propter «anctiiaiehi Taiiieu
cerit in Roinana Ecclesia, _opor.let_.i_tnobis boc pontificalis ofliciisui, aliquam singiiiaremgraiiain
demonslrelis, siib quo papa accidefit iste defe.cius, habebat a Deo; per quam prophetabat Tedeinpiio-
ef quam obcausaiii accrderil. Quod si dieere ne- neni, qu33 per CJiristuni eral futtira. Efat taiiicn
scitis, inagnse slultitise et ieinefiialis argui pOle- jhdigiius dighilale dfficii illius, hdn spluiiildbill-am
slis, pro eoquod re;n Tammagnahv diffamarp ausi neqtiiiiam qua Satvatdri resiste.bat, sed propler,
eslis, quain noii veraciter comperist|s, sedtamen avaritiam et superbiam ac csetera viiia,. quibus
in opinione habetis,. Dicilis forte : Nesciniussub quo .g irretiti erani cuncli sacefdoteS lemporis illius, sicut
papa aecideril iste dcfecftis, sed hoo scinius, quod ex- verbjs Joahnis Baptislse manifeslum esi, qui
ex muliis lemporibus omiies, qni .(lieebarriui'Jlo- fieqiierilei' eos. arguebat. Tta enim erant-ayari el
«lani ponlifices el cardiiiales, semper avari fuerunl ciipidi hpnpris. Sicul ih hisioriis Jegitur,. ut singitlis
etsuperbi, et miiliisex causis indigni sacerdoiio anhis miiiareiit summos ppnlifices, et feslinaret
Ghr.istij et ex , lioCycerfi siiinus, .qiioiiiinii verunv unusquisqtie aiite aliuni ingredi ad-digiiita.ieinppii-
sacerdoiiiii.il apiiii'ipsos: ndn esl..Esio iiniigiij .siiit : lilicatps.perpectihras. qnas/dabahf geiililibiis, qui
liiinquid iinpossibile est iit aliquiS sit indignus sa- eis proeposili erani illis teinporibus, ciiriTspcundiuii
cerdoiio, et lameii vereTsacerdotii ordineiivhabeai? legem uniisqiiisqiie ponlifex usque ad (iiiem Tiie
iNsquaquam- hoc.HiipossUiile esl. Scinios-. qrnppe suoe siare_.debiiisset in olficio, suo. -Quse inuiatio
ijiior.iam sacerdoiiuin, qiiod erat in vcteri .lege, .pontificuiii iiitelligi potesteliam ez eo qifod evan-
iiisiituti;m efat a'Peo. Et quoniani Aaroii ei Elea- .gelisfadieil.de Gaipba,. quod esset pontifex anni
zarus et Rliinees.priini sacerdotes Dei viri sohcti, illius,(Jo.qn.'_x\'ui); erat auleiri ppnlifex anhi. prioris
niullos iiabiierunt successores iri sacerdptip, qui Aihias spcer ejtis,-sicut ex hisioriis babeiur. ilose
ilon eraiil beneplaClti Peo." et ihdigni Sacprdoiali idcifCo dicla sunt, quia diciiis npn ppssp sacerdo-
digniluie, et tairieneos.peus tplerayit iii officiis v tale dfficihni fa.tiimpsse apud illds, qui sacerdofio
shis, ei raiam pefiiiisit esse benediclioiieriT sacer- indigni sunl. : , ..,.- .-
doialein-in eis. Sacerdotes* Judseoruin in adveniu V>Quis sceleratior, quis iiidignior fuit dispensa-
Salvatofis hypocrilse eranl et avari, ac superbi, et . iione niysierioi-uiiiDei, qnam Jiidaslscariolhis.qui
yenditofes et einptofes spiriiualium re.ruii.. sicuf ex el fur erat Doniinicse gazse, ei. inorlem .'.Salvaioris,
verbis Domini app.ufet, quibus ssepe eos cepreheii-. diu ihiineiile gerebat, et yoliiiiiate eiiin o,ccid.eb.at.'
debat; et Tamerijpse de-eis dicebat ad plebein: Pominii.s tainen euin, sicul el cseteros apostolos,
Super calhedrani;Mpysi seder.urilSeribwei Pliqrhwi: niillebal adtiispensanduffl graiiam s.uaui spifiTalciii,
quw)dicurit faciie,:.qum auiem fricjunt, ndliie, fdcefe ,. proedicando,,bapiizaiido el exsefiiiehifo cuiicia pn;e
M.attli.. xxni). Ecce cuni ipse rtdssct vitia eoruhi ad aposiplatiiiii pertinebaiii : et rala esse permisit
- ab inirihse.ciis, non. iaineivabducebaf populuih ab ea quoe-ab j'116 gerebaniiir, sicut et. ea q.noe.caileri.
cis; sed Iionoreni dcbittim sacefdctibus ei"-spiiilua- apdstoli faciebam in iniiiisjeriis siiis.-LeginiusTle.
lriitis'iiiogisiiTs, voliiit ab illis .exhiberi. tfem cum pluribhs qtii baptizali suiit';tf Joaniie B.-.plistaviro
Vtiiiisscut ad eum decem leprosi yolenies niuh- sanclo et peffecio';, qtip.t! rebaptizitii.s.iiii. per
d.ari ab eo, dicebat eis :.Jfetpsteridiie vos sacefdqti- "p apostolos : epriini yero-qui baptizaii :siinf a Jutlav
bus(Luc.. xvii).Et uiii, curii e£sei.miitidatus;a;lepra, imlluniTegimus juisse'. rebaplizaiiim, Fuissei auieiii'
iii\,\-Ydde, ~Ostendeie'sacerdoti,.eiioJermunus-qupd ne"cessa"riuiii:eps\.rebaptizari,.-si vim suarii :non.
'prwcepitMo.ysesinleSlhitoni.uhiU^ pofiiisseL babere sacramenluni illuci.sub nianibtis
qiioin.odohonofabaieos, quos sclebal esse.Tniquos. ejiis, ob eam' causain quia-ipse.fnissei jndigiiiisad-
Quid,.qii.33SO,. Jioimrabai. in 'cis?.Non perspiias eo- iniiiisiralione bapiismi., Ad ii.osirain jerudilioiie'111.
ruhi. sed ohjcitim edr.um quod sanctuni erai. et hociieri peririisit Dohiinus, ul. Hle qui. iudigiuis
ihsiituium a Ded. Qupil cerie, si tiefecisset-iu ^eis eiat coinputaii inter iiiinistrOs.Dei, gratiam soam
propierea quia eo eraht indigni,.-.11.011 eos Sacefdoles hominibtis, siciil et: .caiieri apostoli.dispensarei, tit
appellasset, neqjie'..p.va.cepisset cis. pficrri Jiiuiius, Ctun-videmuS iiiciignDSsacerdotes'.'spifi.tiia"JiaIrii-
quod: sacerdoiibiisPei.efat.:di.vhio| jiirccfferendhni..; ciare:eTdisti'ibucjv,-.iiepi:op[er eoi.um inaliiiam dif-
IV,. Scfiplurii.esT.de Caiplia .stniimo ppiiti.fice Ju- ;.. fidefeniris- gialioe :Dei,, netj.iie. scs1iniarenius qnpd
d;cofuiii, qiii efat imiis.ex praicippis cfiicifixdribii.s, ' iiu.llani^.yifttlfem.. ii.aberej.il'.res spirilales,'--qua. aii
:Clirisii,.quotixtini coilegisseiil poniifices-eiT^hari- satutem gratise^Dei coiisiiniloe.suiit, pfp eci -qiioii.
sa?i coiicilitiiii 'atlvefsifsJesuiii -qiiomodp cliiri .per- lmi.li-suiii, qtii ..cfilcium;Tiabeh.i super -ea.-Keiiie
73 S-ERM0NE5CONTRACATHAROS. — SERM. '.. 74
itaque temere" hoc aflirmare, qiiod in Bbnvana Ec- A . ficium saluiare, et orationem "faciendi pro populo.
clesia defeceril ordo sacerdotalis, prp eo qhod qui Dci, eeclesias quoque consecrandi, et prdines fa-
iegnaril in ea,indigui suiil ep. -" -' ciendi, ac coDtera hiijusmodi exsequendi, quoe ad
VI. Cerle boc quod dicitis, ye.rrim esse Tatere- episcopos acsacerdotes pertinei.it.A Rpmariis autem
mur, si defecisseTn ea fidem Catholicani probare Patfibus, sicut noliiia sacroe fidei, ila et ordo sa-
possetis. Nam si exinanila esset fides, inania pro-- cerdolii ad nosusque pervenit per sancios, viros,
ciil dubio esserit et fidei sacrameiila, Quod si inaiva qui in.leadlias occideiUales paries 'Chrisiianse rp-
essenl sacramenla, inane el nullius u.iltfalis esset ligionis causa missi sunl. ."_ ._.'"-
officium saeerdoium dispensaiiliiiin ea. Dp aliis VJJI. Nam apostolus Peirus quando tres disci- -
quidem viliis-,, pro quibus Rdmanam. EcClesiam pulos suos Euchariiini, el 'Valeriuni, et Maternuni-
culpatis, noii eam forlassis sufflcienler' possumusi- ad proedicandum in Galli.aatque Germania verbinn
excusare; sed quod adhuc in. ea delecerit fidesi Pei iransmisil; Patrum quidein .illprum, videlicet
CaTholica,nullaxerle potestis ratione probare. Nam beatum Eucbarium in presbyieriim ofdinavit;, ct
eadem fiJes quse ab iuitio per 'bealuili Petrum in. ad episcapalem euin dignilatem sublimavit. Vale-
jeaplantata pst. et quoe prsedicata esf & successp- riuni auterti. ad.graduni diaconatus .pron.bvit.Ma-'
ribus ejus, qui pfo Catbolicsefidei confessiorie mar- B lerniim subdiacpnum consccravit. Beatus auteiii
tyfiuih perlulerunt, utClemens, ul Sixius, ut Mar- JSucbarius curii esset episcopus iiiTreverensi urbe,
cellus,.el multi "alii, quos longum essel enunierare, sancium Valerium ad sacerdotii gradunipronlovif,
ei qui sanclitaie conversationis , ct. -cceiestibus eique cum esselniorilurus, Ecclesiam vicesua gu-
doclrinis"Ecclesiam veheniefiter illiistraveruiit,. ut berriandam commisii,. Siinililer ei ille, cum esset
Silvester, "ut Gregoriiis,; ut Leo, et. quam plures ab hac vita niigraturus, beatum 'Malernum iii sa-
alii : eadem, inqiiani; fides usque in hodieriiuih cerdolem drdinavitj et episcopalem ei .adniinisiia-
diein iii ea prasdieatur ei tenetur, adjuvarite apud Tionem Cdinmisil, Ab his ergo liibus; poiitificibiis
Pairem illa Domiui noslri Jesu Chrisli interpella- Patrum sacri ordines .simul, cum fide C.athotica
lipne, de qua ipse dixit ad Petrum ; Ego rogavi planlaliei fadicaii.sunl in Treverensiet Cbloiiiensi
prqte, utnon deficial- fides iua (Luc^ xxn). Qiiod provinciis, quas ulrasque rexisse dignoscitur san-
utiqne non dicebat spirilualiter pro illa fide, qtfse clus Mjitemus, simulque Tumgrensein, -cum adhuc
in hiehte Peiri erat,: sed de fide Ecclesiae,quam episcopalis essei sedesin ea. ,Qua enim poleslaie
vohiit gubernari a Pelro." Ujide et. si quaiidp con-' el qua gfaiia Dei .ipsi ordinaverunt ep.iscopos,-ct'
ligil .aliquein apostolicorum Pairuiii a fide Catho- presbyteros, alipsque ordines dederuht, eadeni po-
licaefrare, ridn diu eum stare permisit Dpiniiius, iie '" lestaie, .eadem gratia ef cuncliqui eprum succes-
forte per ipsum Ecclesia eorr.uhipereliir. Nam iii sprcs fueruiil in episcopali dignitate; et in eadeiu .
tempore Arianse haeresis quidahi papa diclus teo, fide exsiileruiil. quain illi docuerant, et obedienies
sicut legilurin Vila beati Iiilarii, Arianis cdrisensit fueruiit apostolicse sedis magistro, ipsi quoque or-
in hseresi,et subitaheaThorie percussus est. Sed et dinaverunl eplscopoS et presbyteros, aliosque l)ci
de alio qupdam legilur,.quod a vera fide cxorbita- altaris. ministros usque in bodiernum diem. .
verii,-et ob hanc causam depositus est. IX. De Moguntinensi prpvincia.similia dico. Qua
\7II. Quod si adbuc in eo verlio h.seretis, iil di- polestale qrdinaliis. ftiil in pfesbyiefuni ei episco-
catis llomaiiami Ecclesiarii iia corrupiam esse, *ut puih sarictus Bonifacius, qui ctim esset Romame
nuhc credatur in. ea et doceatur aliud qiiam quotl sedis Ecciesioe carcliiialis, •>missiiST,est Zacliaria
credidit, et in ea docuit beatus Pelrus, et illi.ejus summo ponlifice Moguriliam, ei piimus in ea ar-
successores, d.equibusdubium non est, quiir sancii cliiepiscopus_factus est: qua, inquam, potestate
sinl;: psteiidere debetis Tiobis..raiioiiabili; sermoiie ipse consecratus fuil, ea el ipse episcopos, ei pre-
quidi-sil illud, irt quo discordet ab iHorurii fide et sbyieros aliosque miriisiros Dei ordinavit; eadeni-
pra3dicalibne:etquidsit ilIud,.quodilli crediderunl, jy j el suceesscres ejus, eorumque sufffaganei "usque"
et quod nuncin fide 110.11 suscipiatur a successoribiis iri prajsensiempussinguli siiis ciyiiaiibus ordina-
illorum. Gerii auiem sumus, quoniam ad hoc de- lioiies fecerhnt.m.inisiforuni Dei. Ex bisprgbquoe
monstraiidum, et faiip, vobisdeestet sermo. Siciit nunc dicta ;sunt, scitote quoniam h.i hisTribusaf- "
dixi, .Domihus nostef Jesus db dileclionerii principis cliiepiscopaiibus, qui principales sunt apud 'Teuio-
__)pdsioloruminter muiiasprocellasperseCulioiium, nicam genterir, et .episcopatibus, qui eis subditi '
-
et oblatrationes Jisereticorum, iricolTuptam adhuc sunt, offi.ciunvsacerdoiale, radicem:ei firmamerituin
coriservavilfidem Catbpticam in sede"illa apbstblica, babel.a capiie.sancise CatbolicoeEcclesise, id esla
simulque sacerdotalis ordinis in ea cpnservavit sedij Beaii Petri apdstoli, quse in Rpmana^urbe est..
dignilalem, magis propter iidei stabilitatem qiiam Sed et cunctoe metropoliianse civilates Rdmani
propier-meritasacerdoluni regenii.um eam. Propier iiiiperii in ee , qupd paljia poiitificaliaa Romanis
fidei.dico stabilitatem, quia indubitahler ipsa in Palribus requ.irunl,. eisque obediunl, et decrela
negligenLiaiii-et defectum jiim devenisset, si eva- Ronianofum pontificum recipiiinl el obsefvaiit, et
cuatuiri esset oificium prsedicandi, baplizandi, con- , secundum institula .' illpruffl divinum seryilium
firmandi, iigandL aiqiie solyehdi. pffereiidi sacri- agunt, piane.ueuroiislraht, olficium- cpiScopale^ft:
". '.'&' ;-
PAyaoL. CXCY.'
75 , •'. ECKBERTI ABBATIS'SCHONAUGIESSIS' '.'"' ?S
sacerdolale, eoetenis.que ordines divini ministerii A ipsiiis Salvatoris qui dicebat : Amen dico vobis,
a Romana Ecclesia se habere. , : ; multi venient in die illo dicentes: Dbmine,"nonne hi
X. Idem et de civiialibus coclerorum occiderila- nomjne tuq prophetavimus,_t>(' dwriionia ejechnus,el
Jiuni regnprum dicere possumus. Regnp Francorum virtules multtis fechnus l Et lunc confiieboritlis,
bcalus Dionysius Areopagita a sanclo Cleriienle quia nunquatri novi vos,:Disceditea me, operarii
successore Petri, aposloli in episcopurh"ordinatus, iniquitalis (Luc. xm), Si tajia dicere animadvertere
saeerdolale officiiim intulit, qui primus .gentem sciretis, profecto nonTam teihere judicaretis quod
Gallorum in Parisiensi urbe, et in (inibus ejus proe- officiuni saeerdofis aut episeopi non. posset apud
dicalione vefbi Dei ad ffdeni conveiTif,. ecclesias illos esse, quorum vita coram Jaudabilis non est
eonslriixil, et consecravit presbylerds, alque alios XII. Iterum forte ad laiem objeciioriem coiifu-
altaris Dei ministros ex prpbatisi peispnis, sicut gielis ul dicalts : Si nonper malam conyefsatio-
legitur, ordinavit. Alque ad eadein facienda tfes nem episcoporum, lamen per infidelilateiiiipsorurn
ijlustres viros ase "a'uHispariiam,' ad Aquiiaiiiam, accidere poluit, ut sacerdotalis dignitas evacuare-
el ad Belvacensem regionem Transmisit, videlicet lur. Fueruut enini qusedam tempora, in quibtis
saiietuni Marceiluni,Saiufniiiiini ef Lucianum, qtios . -boeresesiia
•.-"- in Ecclesia mulliplicataT sunt ef excre-
.......
B
ci sanclus Clemens papa soeios ilineris dederat., yerunt, ut eliam episcopi miillartim civitatum i,n
Sic et iifregno Anglprum beatus Auguslinus epi- errdrem ducerenlur, inaxiine in dieTuisAriana3per-
scopus a yeiierabiii papa sanclo Giegprio niissus, fidioe,cui multiepiscopprum consensisse leguiilur.
sicul Cbrisiianas religioiiis cultum, ila et sacerdo- In illis. ergo lemporibus per hsereticos episcopos
lale officiuin idilalavit. Sicul efgd, eadem fides quse muliiad ordineni sacerddlii, multi etiam ad epi^
a Roriiaiia sede pef sariclos virds, qiii inde missi scopaleffl dignUaiem ordinati sunt. ilsereficoruni
suiil, dissehiihala esl, adlmc bodie permaiiet in autem ordinationes nullam vini babere poluerunt,
cmictis civitalibus occidciitalium fegnofum, quaj ila ut aliquis ab eis ordinatus, vere officium epi-
prssdicta sunt : Tta el pfficium sacerdotale , qriod scopt aut pfesbyteri exsequi posset, aut ad lioc
pei; illos ptanlatum esl, ibidem permanef lisque in alium promovere. Hi autem qui ab hoereiicis or-
dieiri baric. dinati sunt, puianles se esse episcopos.cum non
XJ. Forie ad hsecrespdndelis': Fiiteiniir quideni essenl, alios^ordinaver.uiitepiscopos et presbyterosj
qued illi pftiiH.proedicalores hdei Cliristiauoe, de et nec tlU ab eis ordinati, yere officjuni, qupd se
quibus"dicuim"est, vefe saeerdotes Dei fueriiiii, el pulabanl suscepisse, babiieiuiit; et tlli qiioque aiios
aiios ad sacerdotium ordinare potuerunt, Sed nnil- Q ( ordinaveriinl, et ila usqtie ad bsec leinpora devoluti
tcs successores in episcdpalibus cathedfis'habue- sunt ordines ecc'esiastici, qui ab illis hssreiicis epi-
rurit, qiiorum Yiia tam prava et lam abominabi.Ts scopis p.rimum corrupti sunt, el ila annihilati sunt,
exstiiit, ulnec ipsi possent sacerdoiale offieimn ul ubi esse putanlur, ibi vere"non sirii. Si talem
liabere, nec alios ad hoc possenl erdinare, ac per objectionem concinnatis adyersum nds, scitdie quo-
eos sacerdolium bmniiio interiit. Pro rjuibus re- iiiain absque respoiisione non sumus; Ita quidem
spondeoid ipsum, quod supra de Romanis ponli- saipe accidisse legimus, ut etiain episcopi diyersa-
ficibus diclum est; non esse' hdc impdssibile, ut rum civilatum in errorero ducereiitur et consenii-
iiiagislralus ecclesiarum habeant aliqua doiia spi- rent lisereticis) qtii fidem Cailiplicam subvertere
rilualia periinentia ad iililitalem eorum, quos regere coiiati sunl.Et quidein svita aliqui hseresibuscon-
Ii.abenl,qui lamen ipsieisdem donis coram Deoindi- senserunt, ut taincn ipsi non manifesla conlradi-
gni sinl, elnofl ipsimei pfoficianlad salutem. Sic et ciione Ecclesiam inipiignarent, neque exconimuni-
proplleticus spirllus Balaam el Caipha5, de quo ei caiione oribodoxorum Patruni ab Ecclesia prseui-
-siipra locuti sumiis, ct aposlolica potestas. Judte defenlur, et.ilii adhuc spccie tenus inira Ecclesiam
Tion ipsis fprdvenit ad uLililatem, sed aliis. Qua- manserunt : de talibus non negamuSj;qiiiit liabue*
propterex lioc qliod dicitis poritifices siiccessores Jp rtnt vere sacrbs ordines, ct si. nori ad suam ulili-
'sanclofum viroruin, de quibus ;supfa dic.lum est, taleni, et polueiiiil vefe eds aliis dare^ quia rioa
male el irrationabiliter yixisse ;_non, inquam, ex impossibile est, ut Ecclesise sacramenfa aliquarido
lipc necessarib probare poiesiis, quod ipsi habere eliaiii per hse.reticosdispenseiiliir, sicutet leslantur
nori poluerunt poieslalem exsequendi officiumsa- verba Auguslini, qui ail : Npn ideo tion surii sacra-
cerdolum, et erdinaudi sacerdoles; quse poi.eslas, metiia Christi et Ecclesiw, quia eis illicile uiantut;
sine dubip sancla est, elspiriiuale donuin Dei est. non tnodo hwrelici, sed et omnes hnpii : iili corri-
Muliii in primi.tiva Ecclesia Tioe dbnum Spiriius gendi stint et puriiendi: illa vero dgnoscendael verie-
sancti habebani, ul loquerenturvariis linguis, quas rarida. Af si qui ita hxresibus corrupti sunl, ul
iiunquam abaliquo didiccrant, et lamen charilaiem maiiifesle cas audefentdefendere et impiignare Ga-
Pei noiiTiabebant, quia "11011 ad merilum, sedad tholicam fidemihos Romani' niagisirajtus et offho-
lionorem Dei dabatur hoc donum.MuIli hoc donum doxi Palres, qui sub illistidem Calholicam tueban-
Spiriius.sahcti habebant ulin nomineChrisLiprbplie-^ liir, ab episcopajibus sedibus quanlunvfieri potuit,
tarent, et damionia ab obsessis corporibus eji- ejicere, et ab Ecclesia Dei prsecidere per excom-
-
cerenl, el signa alia facerent, et tamen nbri vere niuniealionem siuduerunt.
Chrislum scquebanlur, sicut perpenditur ex verbis XIII. Si quos aulein ordines facere proesumpse-
j* - . SF.RMONESCONTRA CATHAROS. — SERM. X, ; 78
ruht, interiiii dum. ab Ecclesia Dei' erant prsecisi.A: ,.A: Ul emm oapniatus seriiei, ilertim baplizwt noii debci;
illi, drdines sifh.ul cuni iiseresibus sub exeonimuhi-. Ua qui consecratus est Semel, in eddein br.diiie no.it
catione fueriiRt, ita ut riiijlam salularem vimbabe- . valet'iierum consecrari. Ilcni ciqiiidani venie:;tcs
-re.ul; quandiu hsereses pennanseruril in illis, qiii. i. ' ab jioereitcis, ita fecepti.suni,-.iriisio rigdre qtiodaln
ofdinatoribus suis in, haeresi consenserurit. Unde> ciim niisericordia, ut quosqtie^bfdinesjtunc habe-
-dieit.Cyprlanus.martyrin epistola sua.quod omnia( reiltj.Iii lllis minisirarent, ei riuriqiiariiaij a'lips-;a1i-'...
qiioecunque.fac.iu.ntIiserptici, carnalia el Tna.nia ett quds prom.overenlur. Dequa reDrbaritis.papaJegi- .
sacrilega.sini, eteorum altaria falsa, et iHicita sa-,. luf mandasse .Gcbefliardo Coiistahliejisi "episcdpo'
cerdPi.ia;:el sacrifieia-saeiilega, quf niore _sim'ia-. . sic : Ui ab excdmihunieaiis quoridath, iriitieiiddihdli-:
rum,"quse, ciini lidminesnpifsunt, forriiam imitan- cis; episcripis ordinalos, si eoruin reiigidsibr vila.et-
Ttir Jmmaiiahi, vullinn Ecclesise CatliolicK el aucio- docirinw prwrogaiiva visafuefil
promeiefi,'pceiiiteh-
riiatem. sibi vindicanf; ciim jpsi Ecclesia noh sitit. lia indicta,; qvani Congruatriditxeris,'_iri ipsisqiios
Bostcjijani veipieitm Pqi auxilio basfeses defreere_ acceperuni:ordinibiis pefmarierepermittas. Adsupe-
etBpeTunf, ifa iil.hi, qui. exconiniiiiii.c-ilj fueftintl fioresver-o .ascencierenqri coricedimris,nisi necessitas;
proptef eas, yel niorcreiifur, yel paiilatiiii reiiirenl; et utilitas mdxitna flagitaveril, el ipsorhmCoiiversriiio
ad CarJiojic.ampcciesiam., eique. reconciliareiiliir,; sanclaproineruerit. Hoc lameii ipsum rarius,ei cutii "
Tuiic: si-qii.iab: hasreticis •episcdpis' exlra Ecclesiami.. caulela prmcipud esl cbncedetidum. Iderii et alii qni-
prdiriaii fijeran(,retipiebantUT quideiii iii.comihu- dam mandasse leguntur absque-omni excepiipiie.
Ttionem-Eeclesioe,; sed Jion omnes iino .eotleiiicjiie . XV. H;ec meiia cdinmeriiprassesciatis, qiiateiiiis
liiodo. Qiiidairi eiiijii sic recepiv.snnl, ut per nianus; ex Iiis perbehdaiis quaji diligeiilia Patriun,
qtii Ec-
iiiiposiiiphem laniuin laicam haberent .comm.unio-. cJesioeDei gubernacutum possederuiii, pfovisnm ef'
nphi, et oiniiino siiie clericaliis orJine in Ecclesiai caulurii est, iie lioc qupd diciiis, eyenirel; yideljcet
cssent, sicut inlelligiinusex yerbisirinpcehlii papse. ut per haereticoS ecclesiastici brdines evacuareiitur.
Legjtur ,"eniin qtipci dicil, Aii.iiiorum cle.ricos lipiii Nani pereos-, qui ad commuhionerivEcclesioereceptr
sbscipie(i.dds'.cuni sacefdptii, vcl alictijtis ininisteriii siinl, nori;pefieruntj sed nec per eos, qhi extia
digiiitaie/quibus spluirt, liapiisma ratuui esseper- cdiiiinunioiiem periiiaiisef iint evactiati srinf. Qiiia ex
iattlit, qtipd iii ndiiiiife; Pairis :et Filii et Spfritusj qiio eisCaiholica Ecclesia p.fsayajuit.iVbirmariifesie
sancti percipiluf. Tradil etiaih, laicamtanlum com-. Iri Eccjesia iiiinistrayeriinfi neqiie brdines
palam
muiijonem talibus esse tribuendam per manusini- . fecerunf ":et si iri occutio. eos feccriiiii; ei aiiquis
posiiioiiein,' nec cx his atiquem in clericalus liorib-.'n Gafholicorum scieris eps lisefeticbs esse, ordiriaiio-
rem velexigiiiiiii subroganduin. El boc quidein pfi- neni ab eis accepit, non est feceptiis iii.EccIesia.
niiim geiieraliier de-li&relicis fuerat cpnslitulum ; Sic naniqiietegilur, ih acfione sepMinaj
syiiod|,.;qu33"
.sediposiea vaiiis occasjphibus •iiileryeiiierilibus. ap.ud Nieaeani' celebrata esf: Si quh sponle ad kce-,
. .ie.inpefaias-bsiT.ste rigor consilio orfhbdoxorum reticum.vadil, et accipii; orditiatpmm, ,non-
f.ecipia-
Pafruin, quibus decenieniibiis nprinulli drdinatofunv iuf, Et de hoereiicis quid amplius dicain? Scifflus
ab bsereiieisJia recepli surit dispensaljonis causa, ut cerie" qiidriiam Dominiis Salvalor ciim de sedifica-
renianereiil iii ordinibus -suis, quos ab hoerelieis;'.. iione Ecclesise sanctsei,ad priricipem appslolciruiii
suscepefant extra Ecclesiaiii,. Hoc cx decrelolnnor 'Idquerelur, iia inler csetpra.aiebal: Et poftm iriferi
cenlii patet, in quo.isla-dicit.: S.nmmqsacerdqtuni. iton ' prmvalebuniadverstis eain (Matlh. xvi)., Porfas
deiibefatiohwc fuit, ul quosHonosusordinaverat, iie -aiilem inferi dicebal h33,reiicos,,qiiiingrcssum inferi
cutn ebdem femariefenl, et fierel non inediocre scrin- paiefaciurii1 Itis qiii sequuiiiur eos. Hi auiem secnn-
daluiri, ordinali reciperenlur. Sednecessilas, inquit, dum ' "pfbmissioiieiii Doniini^noridum praevaluerujit
- temporis idfteri nidgnopere postuiabai. Talibus
ergo Ecctcsioe, qiidiiiain'Principi aposloloruiri commisit,
si quid gratioe spirilualis .tleuii.tquod in siia oitiina- utfidem Catholicani iiuiiquairi iiiea deslfuefe:posv
tionc recipe.re.debbefunfjlioc eis cplliiluiii essecon- *,''senl.. Quod si ila prsevalufssent adversus cam,' (it '
stat. in-ep qupd a' catliolieis Palribus Jiceniiaiii. riii- Omnes ' ordiiies ecclesiasticiJri ea 'per-ipsosexinaniti
iiL-jrandriii.Ecclesia acceperunf, Ilerri ordinaioiuhi jain J esseni. atqiie ila iiifirriiata j;im essenl cithcta
ab haereticis,quidarii,ita.recepli sunt, ul accipienles sacrameiita
•' Ecclesioo: niints cerie pfseyaiuissent ad-
marius iihposiiioneiri ordiriarenTur,; el sic remane- ^1 vefsus eam, ei noh beiie iiripifta esset promissio
lenlin ctero : forsilan quia non secundum formam :.< Salvatoris, quse evacuari iidn^po.lest". •
Ecclcsiaa fuerant ofdinati, quod de Novatianis tan-. "XVI. De Simohiacis episcopis foisilaii eamdem
liim siaiiiium legitnr incanonibusNicoeiii coricilii. •' 'objectioneni iiobis ficitis, qiise-supra de boereticis
' XlY. Qtiidain arbitrali surit, oriines qutablisere- '
inducfa'est. ISos vefo de eis iia; re:spond.erriiis:
ticis exira: Ecelesiam fiiissefil.ofdiriaii, se.cnndo or- iQuandiu jta rioii manifesla est Sinionia aliciijus
dinaiidos esse, chni ,ad Caihplicam EcclesiamTedis- (episcopi, Ut pro ea coram magisiralil.us suis accu-
sent, SedTidc hoh.esse fac!endum,'.Grpgo"rius.p_apa 'seiur, convincatur, et cariofiiea-seiitehiiafemiur;
dertionstfat in- episipla , in;"qua,Jdanni jRayeiuiati )iandi.u ofliciuin eju.s "vim siiahi crediriiiis liabere iti
episc-ipo"ita scibit diceiis.: Qupd'diciiis, ul .qvior- ' ecclesiaslicissacrameiilis,
< qilse ab ipsp adminisiranf
jdinalisunl, iierumpfdineriiur,valde iidicutpsuih est. iur, sicut eX verbis beati Gregpfii coIligiinusV;qui;
79 ECKBERTIABBATISSCHONAUGIENSIS ftft
de sacranienlo Dominici corporis loquens aii : Ett A chicuhqiie, inquit, imposuero manus.accipiat Spi-
quid meiw.s corpore el sanguhw Chrisli? Sive ergoi riliim sahciuin (Aci. vin).. Quia riec Sciipturq supe-
pef boiios, sive per malosininistros intraEcclesiami rhts dtxsrat:_ VicleiisauleriiSimon, quia apdstolida-
disperiselur, sdcrum tariien esl, ei Spirilus_sarictus
; _ rettl Spiritum sanclum; sed dixeral : Videns aulem
vivificat: nec bonorumdispensalorummefitis amptia- Simori quia per impbsitiohem manus'apoiioloruni
' "'
tur, iiec mdlorum ailenualur. Stml autem ad inlrai daretur Spifiius sanctus:(ibid.); ;'
EecJcsiam Simoriiaci, qui npndum sunt ab ea daiii- • Si quis vero catholicorum Palrum, lioc in serip:»
nati. Cum ergo utrumque ad officiuni"eoruiiiperti- posuisse ihyeniatur, yideticet' apbsiolosdedisse Spi-
neai, et corpus Doniini consecrare, el miriistros.Dei ritumsaricium, slve eos qiil brdinant irtinistrps Dei
ordinafe; si iri.roajori sacramenlo.irrilum non est Spiriiuih saiicium dare; spieridumpsi, norialium eos
officiuni:eorum, propter peccala eoriim, prpbabile seiishjiiin lali diclo habuisse, quamqui ihverbisAu-
est, quod etiam in.niinori irrilum npn sit. Nam, guslini, qusenunc inductacsurit;expressiis esf.-Friis-
licel reproba sil vila eorirm,-el praiioncs eorum Deo tra ergo inlerrogalis qiioniodopossiiitdare.Spiriltiin
sif.t iugratse, credimus Tamen, quod per merila et. saricium,.quieiirtihonliabent. Quod.efgoetsposSibilo
orationes Ecclesise.cui adhuc.uicunque adhairent, est faciunt tam inali, quai.nbdni episcopi:.bfa'nl.vi-
adjuvaniur, ut rata sirilofficia eorum iri sacrameii- delicet, et seeuiiduni biucium suum bericdictiones
tis, quS3ad usuriiEcclesiseperLinent.Nemo enini in slalutas dicunt -siiper eps qu.os dfdiiianl, el Deus
corisecralione Eucharisilsedicil, bffero, sed.o^enV iipn prb ipspruhimeritisj sed pro dileclidne Eccle-
mus :- quod quidem pro (ola Ecclesia dicitur." Nemo sioesuse, cujus adbuc qualiacunque meinlvra Sunl^
etiam episcoporumin officiosuoexplendo dicit, pro prsesial Iioedohum Spiritiis saricii unicuique eprum
Bthoc vel hoc fial, sed. oremusunusquisque di.cll: qui orclinantur, ul Jiabeal eam gratiam.-qhoeppfk:-
-iii.quo se loli Ecclesise connunierat, cujus merilis nel ad ordinem suum, qua tameli graiia pbtest unus-
ct precibus adjuvalur ad. irtipelraridum.ea,de qui- qtiisque uti sive inbonum, sive-in fflalurri.Et rioiA
bus posiulil a Deo, quseTorle per-se indigniis esset mirtim si ad invocaiionem Dei, quani facit malus,-
imppirare. - aliquam Spiritus sancli gratiam proestatei qui ordi-
XVII. Forlasse iterum objicitts mibi dieeples: El naiur, cum ad invocatipiiemsanctoeTrtnilalis, quam
qiiid esl, qtiod Doniinus sacerdpLibussive episcopis irtlefduihfacit puilibel "flagiiiosusClirisiiamis,.'sjve
sibi displiceniibus cpmminalur dicens : Maledicam eiiaiii infidelis, super etim qui baplizatur in nomine
beitedicliqnibusyeslris?.(Malac. u.) Iioc ita inlelli- Patrisel Fiiii et Spirilus sancli, delur bapiizatb ea
gile, ac si dicerel : Benedictioiiesveslfas faciam C £ gratia.Spiritus sancti, pef quemomnia peccala re-
vobisinetipsis provenire-in nialetliclioriem. Polesl .mitlunlur, el pcr quam Chrisli menibium efficilur.
enim esse quod beuedictio alicujus, ei qui benedici- XVIII. Illud ,quoque nunc Tnihi objicite", quod
tur iii bonum cedai; ipsi yero qui benedicit, eadem Pelrus aposlolusad SimoheiriMagum.cum ofTefret
benediclib in malum provcniat, queinadmodum il- et pecuriiampfo ea poieslate. ut ciitcunqiieimpone-
Iis, qui cuin non sequerentur Chrtstum, in nomiiie fet manus, acciperet Spirituiiisahciunij'dicebat:
tamcn ipsius benedicebant obsessos a dsempnibus: Pecuniq iua tecuriisit in perdiiionetn,quia exisliriia-
el illi quidem libefabanipr, ilii vero qui...benedictio- sti donuriiDei.pecuniapossideri(ibid.). ExTibc ergo
Ribussuis alios riberabant, el ex hoc gloriam el lu- ->InduciteadversummeTiunc sermonem, ei dicite,
cruin apud homines "quserebant, repfobali sunl a quia exislimavitoblihere donhm Deiper pecuniarii,
"De.o,sicul palet ex evarigelicisverbis, qusesupprius maledicius est, el repulsus ab ep; et hon esf iHud
inducta sunl. Ad hoe quod de Siinoiiiacis ordinalo- cohsecuius. Lta ergo et imilaipres Simoniaci, qui
ribus. jarii supra dixi,ut aesiime dicilis.iQuomodo pro pfficio.episcopali , quod esi spiriluale donuni
possuiit dare Spiritum .sancluiri,,',qui non liabenl Dei, offeruritet darilpecunianiimaledicuriiura Deo,
Spirtlum sa.ricthm?¥tdele quid dicalis, etquid in- ,el noii coiisequuiilur<juodquoeninf;el si non-con-
lerrogetis.. Dico vobis qudd prseier Christuin, qui "D sequuiilur, noii vere episcopisrint, et noii possunt
et^yeriis hdmo esl, et yerus Deus, non polest ullus implere, quod ad officiumepiscbpalepefthiel. Estne
liominum dafe' Spirilumi sanclum alii,-siciit ef.le- lalis objeclio vesira? Noh rive adliuc sioe respon-
statur beatus Augusiinus ila ,de"Christo locjuens: 'sioneirivenieiis. Vere qudd Simon repulsafus est
AccepitSpirilum sanclum, ut homo,el effudiful Deus. ab iilo spirituali dorio, pro qub rivalenegoiialusest, '
Nos aulem acciperequidemhocdonum possuniuspro iiee cbnseculus est ittiid, ethoc erat judiclurti ira-
mbdulp nostrq, effutiderevero super alios ridnulique '. sceiilisDei. Isii verocorisequuniurdoilunispiriluale,
possumus; sed ut hoc fiat Deum super eos, a quo id pro quOet ipsi niale iiegoliantur, videliceiofficium
efficitur, invocamus.Ilem dicif : Noh aliquis disci- "episcopale,eiliccest berteficiumexparleirasceiilis
pulorum Christi dedit Spifilum sanctum. €rabaht Dpi, ef ex parle miserentisDei. Beheficiumirascen-
tjuippe ut yeniret in eos, quibus mantim impoiiebanl, "tisDel esl, qhia hde illis proeslat faius, ut tanto
monipsi:euni dabanl: quemmofemiri suispmpbsilis, damnabilioresfiartl, quia malepro eo negotiali sunt,
eiidin-nuncservat Ecclesia. Detiiqueet'Simon Magus aciji dlcat .vefbis Sahlis, qui ciim daturus esset
offerensapostolis peciihium, non ait : Dale el niihi . riliaihsuam bavid, cujus niortem disponebat, aitf
banc poleslalem, ut dem Spirilitm sanctuin; sed, Daboei filiariimeamu'xorem,ut sit ei in.icandalun
gf SERMONES CONTRA CATHAROS.,->-SERM. X. 82
{t Reg. xyni). Beneficiumirasceiilis Dei susceperant A tiari precibus et muneribus, et promissis, tum pef
illi-de quibus Aposlolus.aili Qui cutn cqgnovisserit se, lurtiperamicos,:modoocculte,mpdomanifesLeiie-
Beum,riqri.:sictUDeitm glorificaverunt, sed evricua- golium tractans, Et quidem omniafacit prihcipaliter
runt (Rom. i), etc, et iili dei qiiibus Psalmisla ail: pi'osa3Ciilaribiis;qusecoiicupiscil;'securidaribauieriiprP-
Yerumlamenpropler dotos posuislt eis, dejecisli eos ' spiritualibus, ndn.quia ametea, aulpis dignum :se
dumallevareniur (Psal. LXXII).Ex parie, inqifam,- esse arbilretur; sed quia scit sineTiis^ssecularia illa
esl benefieium misereniis Dei, quia ad "usum Ec- «enoh posse.obtinere : perfieil negolium, dat quod
clesia?siiseeis proeslal eam spirilualem graliam, qua exigiiur, suscipit sub manu ecclesiasiici pairis, a
ulunlur iri officiis suis, neoecasidrie illorumpereani - quo ordinalur, spiritualem poiestalem pertihentem
•sacfamenia Ecclesioe, quibus-carere ipsa non pd- . acl dignitateiii, ad quam ordihalur. Haric vefo illi
'-'.tcst.-"' - '-'- -'" ,. - "'' ; . -",' confcrl Deiis, npnquia aniet eum, aut qoia dighus
-XIX, Yerumtamen inter pecoaitim -isiorurii', el sit ea, sed, uf supra dixi, ex parte, propter iniseri.
peccalum Siiriortis videluf differertlia esse. ,Non iile, cprdiam suarh, ul:electis Dei, qiii in popoJo perti-
Tidebat apostolpspef Jllani potesialem, quam a Deo nente ad regnum ejus, nori desintpfopter peccalum
habeiil elquam ipse desiderabat liabere," cdnseculps iliius sacramenla ecclesiastica pertineriiia ad saic-
fuisse aliciuasdiyilias, aut aliquod soeculare ddmi? B lein aniinariim^orum. Ex parle eliam: in ifa sua
nihni, etidee.non .eis obtulit pecnniam, .quaiehus . Iiancilli praesLatjUf lanto majorem oecasionem ha-
ad ialia consequenda"eum adjuyareiit;sed principa- beal dartirtaiidi eum in fulufo, si nbn pasniieat, qui
iitpr ad ipsurti spiriluale .ddnuni Dei",quod jeos. vi- -per pecuniam se ingessit ad fruenduni secunduih
-debai_I.ia.bere, iutendit venire, ht videlicet cuicuri-- voluntaleni eleehiosyhis lideliuni,"quse iili ad lioiid-
<jue imponeret nianuni, reciperei; Spiriium sanctiim rem Chrisli,-el ad tisus pauperum ejus ecclesiis
cum aliquo visibili miracutOj ita qubd loqueretnr .':c6fllulefui.it. Ex pafte etiam tales lipc modo sinit
variisJirigiiis, vel aliqnid lajein eo conlingeret, irt JJeus hajjere ecclesiasiic.as digiiitates, pfopier pec-
quo mariifesle nolafi posset Spifitus sanciuS_ et in cafa quorumdam qui sunt iri popujo, ef non surit
,.eo affeetapat similis fieri sanctis aposloiiSj quibus dignihabere bonos prselatos, ut testaluf Scriplura
hividebal, quod in tam. excellenli "dorioei pfjc.fer- qua3 dicil : Propler peccala populi perniillit Deut
reptur, Quoe ihvidenlia ejus significata est, nimirum regndie hijpocriiatri. .'''*'.'"-.
in eo verlio, quod dixit Petrus ad eum: In felle aina- XX. Soepeautem qui sic in Ecctesianegdliantur,
"."
riiudinis video te.esse (Acl. yni). Adipisei auIemTioe
quoiiiarii in inerite iion Iiabentpfineipaleni ihteritio-
volebat, poh ulin bdnum eo-.itterelur, sedirimalum, ad eriienda sbirilualia, sed ad lemppralia, quoe
videlicel ad gleriam sibi eoram Tiominibiis cbihpa"'*.fi-nem
nvagis amant, el de eis lolus serriio est, apud ven-
randarii, sicut Judsef Chrislum emerurii, nph ut eo denles et
ementes, dicuht se non emere spiritualia,
ffiierenlur-inbonuni, sedutsuam pravam volunla- sed leniporalia, Sed hoc dicendo semeiipsos fallunt.
tem in.eo perficefenl. Elcum.npn essei cdf ejus re-
' Hoc eis quasi.pfo eniplione reputalur, qiiod ad ea
clum ccram Deo; niliil de recpnciiianda sibigraiia
accedunl.mediante peciinia, quaiii propier cdncu-
pjus traclabal, qualeiius adipiscidoiiuni ejuspossei;
sed quasi ep iuviio hoc oblinerefossel, irreverenler piscentiamjenippralium dartl pro eis quse slaitita
. et manilesle sibi veiiundafi. postuiabat impretiabi- sunt, ut simul-cunijllisspiriiualibus possideantur.'
lem gratiam ab Iiomlnihus, qham^spl.usdare polerat Deliiijusnipdi negotialoribus papa dicit hoc modo:
Deus. Talis ergo eral temerilas ejus, quasi si seryus Si tiliqui objeceriniie non consecrtitiones entere, sed
ex cohsecratiqne prqyeiiiitni, penilus
alieujuspoteniis despectus, edibilis domino suo, et resipsas qute
nullarh babenscuTain adipiscendi gratiam ejus, riia- desipere probariiur. Nariiquisquis hbriiin allerum
nifeslp oiTerafpecuniain consiliariis tlomini sui,qua- vendil, sine quo atterum rion hqbelut, neutrum ,ven-
tenus faciant eum habere filiam ejhs, ul foniicafje \dere omiltit. Simililudirtem aiilem liujus negotii con-
ea abuiatuf. Nunc vero si quis iiasalutis sua3ob-. siderd in eo quqd dicam : Si tulor pupilli fraudulen-
lividsus eflicitur, ul noii secunduhi IJeum boiipreni D (,er yendat moleiitertv,quee fit lioereditas illius, viro
cathedrae appetat :.priinuin .consideral diviiias^et ; consclo ifaiidis suae; iniquus est emplof, sicut et
Et quamvis inillahi. in conyenlione sua
bonorcs, ei liiijushiodi teinporalia commoda, qnse venditor.
menlidneni de aqua alvei perlinente.ad. mo-
, ' concuptscibilia.sunt, ailjuncia esse pra3laj,ioni illi, fecerit
el ea principaliter coficupiscil, el secum de adipi- lenlem, eadem.nihilominus eniplione possideri il-
seendisillis traeial. luxla lisec aiilein cdnsiderat -• larii dicilur : el lamen solus Deus, ul pdte guber-
«piriuiaiia,, sirie quibus illa possidere non pplesl, . nator naturae, banc adminislral- molenti, t.um ut
yidelicel officiumsacerdotale, quod exigii ul divinae saiisfaciafnecessilati uleiitiuhi pa, lurii';eliain ut
ponleniplaiioni insislat ofarido pfo aliis, et inedi- iiiiquiim ppssessbreni ejuslanlp amplius culpabilem
tando qrioepei sunt, iil sit ddctus, et alips":dpceat,ut liabeal, quantp largius fruttur beheflciis ejus ad
siteastus, sobrius et modestus et gravts.Tn ihoribus qnoe accessit.inique.Dicuntur autem lii,- de qutbus
- oiniiino irTeprehensibilis : pt lisec cogitans pertinie- supra diclurti est,VSimohiaci, quia hi eo qudd per
seit,et irtdignumse reputat dignilale-adquam aspl- pecuniam negotvantur de prselationibus ecclesiasti-
rai. Posilus itaque inier poncupiseenliain et limp- cis, quse siniut junclahabent spiriluaiia Dei -<3ona
. resn, vineitur.tum a coiicupiseeniia; iriclpil negp- - cum.lemporalibus l.priis, .imitatores "sunl Sisncnis,
85 ECKBEUTIABBATIS SCHONAUGIENSIS. 84
.. qui exislimabat doiium Dei pecnnia possideri, et obi..A bis aiitein,spio quodquidquld Idquimur, quanlum-
Iioc maledictionis ejus participes efnnt, qiia ille nia-- cunque sil ralionahiIe,-vos yestros ganietiserro-r
ledituis esl a Pelrd, qui dicebat : Pecunia lua tecumt Tes, sicut vulgo dicitur : Ovem, ovemclamat lupus_,'
sil jti perditibnem, quia exislimasli dohumDei pecii- qtiidcjuiddixeris ei. _-
-tiiappttderi (Act. yiii). ", SERMO XI ;:. '''_
'
XXI. Sieui auiem ex lifs,'qiise djcla sunt aniiiiad- Contva ocluvam hwresim decorpore et sangume
.vej.li polest,:iiequior etinagis tcmeraria. ftiil nego-~ . _ Poriiini."." - ; -.
lialio illius, qriani istoruni. Nequior, quia apostolisi I. Adlnicos meum patei ad vos, o Ajitiehristi, et
puibus piirificari volnil, iiividebat. graliam Dei,«<'. serhioihihi non parvus adversus iricreduTilateni
;iu felle qmaritudinis suw (ibid.), sicutel postea fa- vestram. Infamati estis et de bpc, qudd de corpoip
..ciis demoiistrabal; setl isti iiullam hujusmodi pari- el sanguine Doinini.hdstri. Jesu Ghristi| nbn eam fi-
tylem ciim sanctis liabere affectani, neque invident dem liabeaLi.s,quam Ecclesia' caiholica eonfilelim
saiiciilivli epfnni.sed poltiis eos vcneraiitiir. Teme- Ipsa' aulfem hujusmodi est: Credil ei cpnlTtelurppr-
rarie magis,. quani inipudenler et manifeste pro piihis Dei in .einictis paiTibus.jniindi, ad quas ditp-
.j>iatia. Dei pecuniam oblulit, quasi esset res venalis taia est religio Chrisliana, qupd dum sacerdotes
,ad forum. Isti vero non direcle nkinus intendtuit R Ecclesioesive sirit bonse cpnvefsalionts sive. mala?,.
ad donum spiril.uale, sed adconimoduin soeculare, ad allare Dei divinuni agurtLolTiciiiin,et super pb-
qiiain.yis;lameii in hoc culpabiles siiit, quod sciunt laiioneiii panis ef vini sacrapfbnunliarityerba, quoe'
ad-neuirum accedehdurii esse per pecuniani, ipsi nobis summus sacerdos, id est Christus, et saricti
:verpad utruirique accedunt pef. eam. Quod ergo Patres.noslri illie dicenda reliquerunt, indubitanteE
: Simon prineipalifef exisliniabat pOssidere, isti se- ibi fiat mulalio lalis; ut sit-ibi sub specie p.anis et
-cundarip exislimahl ih sua negotiatione. Existima-' vini cai'0 Christi, qus3 invtolata fuit in cruce, et
,l)ai, inquam, idest in menle traciabat. Nam verbuhi vivus sanguisqui fluxit de yuliieiibus ejus ; e.t quOtl
existimationis tion hoc loco pro inceiia.opiniohe eaiiidem carnem sumit ipse sacerdps, et omries qiii
; aceipiendiini esi, siciit necin illo loco,ubi Aposiolus . accedunt ail cpmmuiiicanclumcuiu ipsp. Npslra fidss;
dicit: Exislimo enhn quod non sint condigncepassio- - hoccesi, et sicut aiun.l, vos omninoreiiuiiiscreclere,
ne: hujus lemporis ad fnlurani gloriam, quw revela- quod ab. aliquo sacerdole sivc.boiio' siyemalopossit-
biluf in nobis (Roui. vm). De Simoniacis non ma- ulla consecratione fieri corpus Domini; ei quod ab
iiifesiis ei"iion coi.viciis hsecdiximus.ad osfeh.den- aliquo.boiiiinesumi possit ad iiianducandiim". Egb
ilumquqd ordines ecclesiaslieos possint dare, ef C. . aulcm' iion ' ' et iam. in hoc errbre vos essc-:
" " diffido,
qupd.ralse habeiitiir ordinationes eoriim : qui etsi .quandoqtiiJera euuclps sacerdotes Ecclesise, quisa-
cpiivictiJiieriiii aliquaiido de SimPnia, manenl la- . cranienia Dpininica.lracUinl, in eoiitemptu Jiabetis,
iue i in ordiniluis suis lii qui ab eis fuerunt drdi- Pl nihiipeiidiiis onine olficium eprum. Memini yi-
. pati, anlequaih inanifesitiin fieret eis iilosSimonia- . disse aliquando in prsesentia 'Coloiiieiisis arcbiepi-
fos esse : quod uiiqtie non perinitieretur, si niiltds . seppi Arnoldi,,quem(lani noa parvi nominis vifui.n,"
«nlines.dafe potuissent. Dicit eiiim de lalibus papa , qui deschola Calharorum' reversus fuerat atl suos,
IJrbanils sic : Qui ordinantur a Simoniacis,qudsicum ii quo duiri inqiiirerenius diligenter, qtioeessenl hse-
«rdinanlur nesciuril Simoniacosesse, qui ettunc pro reses illorum, ila respdndit : Brevi sermdne ea de
Cailwiicis habenlui, earum ordinqtio 'misericordiier qui.b.usinte.rrdgatis, concludanv: Oinniaqum.cfeditis,
suminelur. Misericorditer, inquit,! quia securidum omnia quw agilis in Ecclesia, illffulsa ei.inatiia ju-
rigorem jusliliae deponi possent, non puia ordines dicant. Hsecergo eum dixisset, suLTecitresponsio
hon IialiCaiii,sed ad majorem confusidnein eoruffl aicli.iepiscopo, et nil ainplius ab eo requiiendum
aquibus ordinaii sunt, el ad terrorem aliorum, qui esse judicavit. Hinccredibile estmihi: el Tllam in-
. Simoniace negotiafi noii liineiil, quibuseaderii nii- - cfedulitaiem, de qua dixi, non deesse malitis?. ye-
scricprdia annunieratur, el illiqui cum sciantex ali- j) j strae. Sive autehi qbod credimuscredaiis, sive hoii,
qiioriihv lelaliQiie.ordinatdres suoslSimoniacos esse, ut iu hac qiioque parte fidem .noslr.am ralionabiJe
probare tameii boc iion possunt, nec debeiit, et ab fundanieiiiiini habere cognoscatis, vcrba. evangelicae
ordinatioiiesublrahere se non auderit. el aposloIicarScriplurae, qtioemanifeslum testirtiQ^
XXII. At, si qui ordlnaii siint a Simcniacis cdn- nium ei peflnbent; tridiicenda nobis sunt.
viclis et:dauihalis, berum oriiinanqnes cassatsesuiit - II. Saiiclievangelisloe, ubi • Ioquuiilur de ccena
a Patribiis, et cessarejussi suut a miiiisiefiis suts. Doihiiii. qitahi liabuit cuin discipulissuisante pas*
0 Calliari, hbc vos scire vplo, quod ea.quse vafie sionem suaffl. dicuiit qudd vespere ;facio,:disciim-
•dixi, de his quoe in Ecclesia gesla siint, el quoeaPa- bebatDomiiius cuiivdiscipulis suis,etirianduCanli-.
iribus siatula et dicla suivt in ea, iion.pf6.pier vos :bus illis, accepit Jesus panem et beriedixit acfregii,
lantuin dixi, sed magis propier ndslros. iiidoclos _ dediicjuediscipulis suis el ail: Accipile et comedile,
- poptilos, qui "
pariler hoslros el vestros aliquando hocesl corpus ineum, quod pro vbbis iradelur : Hoc
percipiuiit sermones, ul sciant rattonabiles nobis facile in nieani cbinmemoraitbnem:El accipiens cali-
serihones non deesse, sed reddendam ratioriemde cem graiiasegil,et_dedililtisdicens:_Accipiie_ el bi-
lils ([U33crediinus el agimus in Ecctesia f>ei,Devo-- ' bite ex hoc omnes; fiicest enim sanquis nieus Navi.
83 "-BERMONES CONTRACATllAROS. — SERM. XI. .;£;(.
Teslamenli, qui.prisvobis etpro. multis etfundettirin X } potuit Dbminus fadere, et "fecit cmnia hsec.quia
remissibnem peccalorum (Mctllh. xxv.i). Tlecle ani- T)eus erat, cui nihii iiiipossi.bile esl. Et eadem ra-
"liiadyeriiie omhiaJiaec verba. Benedixit paneni et liorie crederehpe debeinus, quod et illud poluit fa-
dedit eis, et dixit : H.oc esl corpus meum. Et ut cere de cofpore suo, quod supra diximus; videlicet
eer.fius ejs el nbbis fiereT, quod vel qiialecorpus quoct dedit iltucl; mariduCaridiim tliscipulis suis,:
iliis -verbissignillcare.lur, deteriniriavil, cuiii afdidit quapdo-dicebat-: Accipiteel nianducate ex hqcotnries,
-dicens: Qtiodprb vobis tradelur. Si:niliter et; clesan,- hoc esl corpus irieum,quod provobis tradetur.
guiiie deterniinavil cunr dixil : Hic;.esl. sqnguis -IV. Hbi "dicil Evahgelista, qtiod freglt Dominus
meus qui protobis elmuttis ^lfundeluf: Ex liis ergo pariem, quem cliscipulis porrjgebat-: et quo.dixjt _
verbis credimuS iiidubitanler,- quod -idem co.rpns, eis ut inanilucareht, In il.la fracliorte el illa cdine-
-in qup tunc pfossens cefam illis apparuil, cuni hic stione non hoc iriteiltgenduin esl quod inlelligitur,
loquebalur, et qiiocj-posiea in cruce pepehdii, _et cum dicitur de alio communi pane qued frangatur,
nioflem ibi sustihuit,- eis' dedil' comedendum ; et et quod maiiducetufv Namin isia fractione et cbnir
eumdemsanguinem. qui de yulneribus ejris proflu- eslione pahis parsunaomnino ,ab alia sepafatur
xitdedit etsjbibehduhl. Humano sensui irtipossibile ita, ut ndri nianeat aliqua infegritas irt pane qui
quidcni est, ut inteHigal 'quatiter id fieri p.bssef; -I ^Jrarigitur etihariducatuf. At postquaiii panerii itlum
Tiabet tamen fectani el firmani f atipneni, qiiafe lioc Doniinus benedixtt, ribri eral ibi^verasubstaritia pa-
indubitanier cfedere debeat. Qtiseesttlla ralio, qua nis, sed speeies-panis, et sub illa specieyerum eof-
cr.edi debeat iljud quod fpris ' vtdebatur .esse.panis, pus Chrisii; et non. crat illa fraClid ih subslahtia
fuisse.ipsum epipus Domini ? cjuod DpffliniisJesus corporis Pemiiii, sed -i.n illa visibili specie panis,
Christus Filius Del hpc tlixit,qui riiealiri non-po- quse adhuc immutataperhiahebat, sicque manduea-
tuit. Vere nieilttri non poluit, qu.ia Deus ftijt, quia "bat corpus Cbristij ut tamen inlegfum.permaneret
veritas fuit, sicut ipse de se leslaiur dieens: Egp et inconsumplum. llla ergo riianducatio qba Cofpus
'
sum viri, veriia~s,elvita (Joan. xiv). .; "''_. Christi manducabant, non erat similis comestiorii
IU. Ego iiidubilanter credb, -qripdde eorpdie Siid ijua alibs comriiunes cibds manducabant. Quod ehini
' potuit facefe quidquid vriluit, quia tleipso scripluiii ore sinifebaiiT, fideet dileciibne intus in aniihaman-
est :. Oriinia qumcunque voiuil Dominus fecil irixtelo ducab.ant, et ibi virlute illius panissancltfieati su.ni.
el in ierra (Psal. cxxxiv). Pominus totius ifaluroe Simililudinem quamdani hujus rei attendite. Cuni
fuil, et ideo credo quod hoc facer-epotuil Sua cce- doeel spiritualis,niagister ihEcciesia populurii, uiiani
lesti .benediclione, ut panis iile quem benedixil. W dieit aliquaiido serilehlianiquain suscipi;t.unusquis-
iTansirel iii substanltam corporis sui, et utinvisi- que cprpdrali aufe. et iranstt- ad ccrda singulofum
Jjili et inexedgitabili modo:veiiirel in os Pelri, et . lola,el itaquodammodo dividituf inlereos, et tamen
transifelin inlinia spiriius ejus,cseterprumquedi- . irilegra manel apudeuiri: qui docet. Tta eliamdisei-
scipuloium,. quibus. illud porrexit, quia spifilualis puli Ddmini sahtlhiii cibuni corporat.i quideni ofe
ctbus itle erai, propfie ad animam pertinebat, Cre- '"' suscipiebartt, el ita trarisiit lolus &$•sihgulorum
do quodpotuitfacerede corppre sub sicutet pptuit corda, e.thoc riiodo dividebaiiir inter eos, ut tamen
alia multa facere de eo, qusevideiilur- impossibilia integer maiieret, apud eum qui dabal._ -
ciquinpn credit, et qui nori liocconsiderat, qiio^- • V. Aniniadvertite nurtc et-illud, quod Domiiius,
niani Dominiis efat qui in corpore illo habitabat. '-'cum dedisset discipiiiis suis corpus suiim, ac di-
SumpsiL corpusillud de vi.rginisutero, et produxit xisset : Accipile, htic-estcorpUs tneum, quodprb vo-
illud in rhunduffl, clausb uterb iriairis. Ipse corpus bis Iradeiur, subjunxit dicens : Hoc facile in meam
illud tulilsuppr aquas maris, ita ut lipivmergereiur commemofaliohein. Si eslis eruditi de Scripiurts
ubi mergebatur Pelrus; sed non siibnfergebaliir, santtis, ut vobis vtdetur, et vos j.actilare" soleiis,
quia abipso adjuvabaliir. Ipse cceleslem elarilalem dicite quidnam yefhis istis Dpminus significare vd-
bsteiidit iri cprpore suo, dum adbuc fuiurum ei eiat D ] lherii', el-.quiddiscipulbs.suos jussefiifacerein sTtam
ut paleretur et morerelur-:-lunc.videIicet quando riiempriam dicendp : Hoc fdciiein meam commemo-
se coram^discipulis suis TraiiSfiguravit in monle, et - rqlionem. Negare, ut puto, rioii polestis,'qtiih iliiici
quando respleiiduit factes ejus ut sol (Maith. xviij. quod ei mahu porrigebal, et "qhod forinahi pariis
Ipse corpus illud propria virtule.suscilavit a mdrle, babebat, significaret dicehdo :':H'6cfan'(e.,Si.auteni
el clausd sepulcrd eduxit itlud foras, et ubi erant illud nihil atiud era.l nisipariiSj nhnquid dicilisquod
discipuli congregaii in domo, clausis januis.cum - e.osjusseril Tacere panerii in -meriipfiam sui ? Sed
eodem cofpbre inlfpivit, et" slelil in medio eorurii. Tioe dicere stulltim Pst. Erat aulem aliud quani pa-
Ipse quoqueldem corpus de Lerra.polenler suble- nisquod sub specie panis tbieral,id estcorpus ejus,
vavil, et in summp coeli supef oinnes chorpsange- ; sicul patet ex;.eo quod dicebal : Hoc esi coi-pus
Torurii coliocavit. Ha3C:pirinia in ' evarigeliisscfipta meuni; et illud jussii eos facere in conimemdra-.
sunt, et credihius ea, quamvls incredibilia videan- - lionem passidniset.nidriis _suse.llaque jii ed quod
lur secundurn'cpmriiuneriireriim naiurain, et qu.am- dixil : Hoc faciie in meam commemoraiionein, dedit-
vis considerare et invenirenesciamus," qualimodo tam eis qiiam omnibiiS' ad quos pervfentufiim efat
lioec ltefi poluisseni. Grcdimus autenl auod vere •'• sacerdotale oiTicium,"ab"ipsis, poteslatem faciendi
87 ECKBfiRTrABBATfS,SCHONAUGIENSiS -'-.. 88
cinn oralione el hrnediciione corpus el sanguincm A etiam posl passionem Dominieam fltleles Ghrisii
suuia.Qiiod dicunliir sacerdoiescorpus Dominifacer.e niaiidiicare potnefunt corpns Domihi, etsanguiiiem
sive conficere, qnod idem sorial in laico sermone, rjus bibere. Manifeslum est etiam verbis Pauli,
npriJtaiiiieUigiirius.qiiodipsi crirpus Pomini quaside qudd sancti aposloli,'eleorum sequaces, benedi-
aovo cfeentelei cssenliam denl; sed eorum facere ciiones feceruht super sacrificium Doniini ad.im-
riiliil aliud ibi est,.nisi qupd siiper illud visibile sa- plendtim sprhioneffl Domini, quem eis mandaverat
crificiiim quod iii altari csl, faciurit offlcium suum, de corporeet sanguine suo confieiendo, sumendoin
et dicuiit oraiiones elbenediciione.?, et slalutasigna memoriam ejus, DicileniminEpisLola ad Gorinlhios
faciunt, el luncvirUne divina prsesialuf, ul-sii ibi s:c: Calix benediclioniscui benedichnus, nonne cotn-
verum corpus Doinini, et verum sangujs ejus, nbi municaiio sanguinis Gltrisii est:? et panis quem fran-
prius nrhil aTtuderat nisi panis et vinum. _ giinus, noiineparlicipalio corporis Ckrisli esl ? (1 Coi;
Vl.lllud ergo opus sacerdolum quod lunc agunt, x.) Llesi, nomie corpus Ciirisli est, qu.oparitcipamur?
"tali modo loqiiendi clesignari solet,.ut ipsi djcaniur Ih eo auiein qtiod dixit betiedichhus,non soltim si-
facere corpus Domini. Ei esl fortnsse stimptus hic gniiicavtt, se et alios aposlolos habere potesiaiem
iiiodus I iqueivli ex co quod Dominus lunc dicebal: faciendi benedietiones super sacrificiuni allaris, sed
Hoc facite.in tneam commemorationem.Aul s.i.-cui "-el.Coriiilhiorum, presbyteros quibus scribebai,.et
videlur id quod diciuiii est: Hoc fache in meam quibus mulla mandabat de sacramenlo corporis et
comineinoraiionein,ila intelligendum, ac si dicere- sanguinis Domini, quomodo digne ijlud tractare de-
lur : manducaie corp.usineurii in mearti comniemo- berenl. Hoc vero superflue eis mandasset, si nullo
r.attonem', ul perhoc secundo repetatur quodsupra modo fieri poSset, ut manducareiur corpus Domini,
dixeral, accipiie el mandttcale: non adyersabiir, li- aut.bibereiur sanguis.ejus in Ecclesia.
eel non ita aple convenial hic sensus lilteroe con- VIII. Fuil mihiconceriatio de his rebus quadani
-sianii, ht id quod supfa dictum est. Niliilohiiniis vice in doriio mea Bunnse, cum quodam viro qut
tamen in eo ipso quod eos jussit riiaiiducare cprpus suspeclus erat nobis quod essct de secla Gatharo-
SBtim.et sanguiiiem bibcre, etcliam pbslpassioiiem fum : ct coniigii ul incidereiiius ad loquendtim de
suam irt comniemoralionem morlis suse, p.oleslaLem saccrdolib.us maiis, et dicebat ita de eis :.{juoriiodo
. eis dedit conficiehdi cofptis suum el sanguinem per fieri polest, ul qui l.am irratioriabiliter "vivuiil, dis-
behediciionem, quahi ipse eos suo exemplo d.ocuit, Tribuaiit in Ecclesia corpus Domiiii? Et dixi ei :
et qua ipsi posiea usi sunt in consecratioiie Eucha- .ISsnne legimus quod Pilatus qui Salvalorem cruci-
fisiia;,etaliis eani reliquerunt, iri quos sacerdolale r, , fixit, el infidelis erat, in potesiale babuit dare eor-
, ollicium ab ipsis pervenil. Nisi enim hanc pdlesta- pus ejus cui vellet, et dedil hoc Joseph yiro juslo ?
;tem eis dedisset, undepossenthaberecorptisDomiiii In eadem paiienlia Domiiros est etiam nunc, et lole-
ad nianducandum", et sanguinem ejus ad bibeiidum, ral nialos sacerdoles.el siniteos pptestatem babere
etiam post resurreclioneni ipsius? inEcclesia.el distribuere corpusei sanguinem suiim
VH. Dicetis forte insaniam iianc :pbluit quideni tam boiiis.quam malis : et contihuo Mlesubjecit di-
. aliquo modo Deri, ul Dpininiis anle passionem suani cens : Posl illud lempus passtonis suae, ipsp non
daret discipulis cprpus suuni ad manducandum, et venil in manus eoruni. Ex his verbis salis iniellexi
«anguiiiem. suum ad bibendtim ih sui commemora- iiicredulitalem ejus, quam suspicaius fuerain de eo,
lidnem, id esl ut postea sut memores esscnt; sed videlicel cpiod non credebal ab aliqub bomine posse
nullo modo fieri poluit posl passionein et resnrre"- traclari, aiit sumi in Ecclesia corpus el Sanguinein
ctionem suain. ut per atiquani benedictionem ha- Dominu Dixiqueetcum indignaiioiie : OCalhar-e,
liere possenl-corpus ejus ad manducandum, sive niinc le maiiifesie.cdnviiicam : et revolvi. epistolas
sangninem ejus ad bibendum, Ad . quod primum Patili, quas proeseiiles babebam, et demoiistravi ei
dico : qiioJ siillam comiiiemoralioneinila exponilis, Iocumilluni ubi ad Corinlbios scribens dicit : Qui-
non recie inlelligitis Scripluram. Quomodo enim D I cunque manducaveril panem, vel biberit calicem Do-
intelligenda sit, ex verbis Aposioti patet, ubi illud mini indigne, reus eril corppris eisanguinis Domini.
veibuni cmnmenicraiipiiis Gorinlliiis exponeris ail i Prpbet autem se ipsum homo, el sic de paneiiloedat,
Quoliescunqite enim mqndvcabilis panem. hunc, ei et de calice bibal. Quicunque enhn manducat et bibil
calicerii bibetis, mortciri Dqmini annunliabilis donee indigne, judicium sibi manducat el bibit, non diju-
vcnial (I Cor. xi). Ex qiiibus verbis inlelligilur, dicans corpus Domni (I Cor.xi).- Hajcverba cum
quod.manducaiio illa corporis Domini, quse est sub II11exposuissem, comprebendi eiim sermone hoc :
specie panis, el bibitio calicis, id est sanguinis Si ila esl, inquam, ut dkis, videiicei quod exeo
Domiiii, aivnuhtialio, id est tesiiflcalio morlis.Do- fempofe qub Doniinus transiil ex Tioc mundo, uon
mini est, qtiam in cruce sustinuit. Iri eo autem quod Yenit corpus ejus iri manus cujusquam,consei}uens-
addidit: donecveniaff subinteHigenduihest: Deminus est, quod ex illo tempore neque digne neqne indi-
iidjuciicium : elinlioc significavit,quod bsecannun-r • gnepdluit aliquis maiiducare corpus ejus, :aut san-
tiatio iiior.tis Cbristi per comniunicaiipnem cdrpdTis guineiii ejus pbtar-e: et si non potest ab. aliquo siimi
el sangiiinis ejus non dcerit in Ecclesia usque in Jndigne, nemopotesl in eo sumere sibijudicium.
dieni judicii. Palet ifaque ex vefbis apeslpli, quod Fruslra sermonem illum dtxil Apostolus, quod qui
89 SERMONESCQNIRA CATHAROS. — SERM. XI. BO
Iudigne sumil corpus elsanguinemDomini, judiciuni1 A dictioneni; hic si propter aliquam simulationerii ac-'
sibi maiiducal el bibit. Hsee cuiii .dixissenv conli-' -' cedit ad sanctam commuiiionerii, edit ihdigne.cor-
cnii, elriequeincfedulitatem, quauvin eofedargue- pus Domini, et noii disccrnit illud ab aliis cibis
• bam, negavit, neque verilali, qua eonviclus eral,, per fidem Calholicam, e"tmanducat ac bibit sibi
consertsit; '; judicium., id est damna.tionem. Hoc tu, infelix Ca-
IX. Elnunc de eadem Scriptura alloqhof et voss tliare,- facis. qui in occultp negas verum corpus
advefsarios meos: Si non esl ita ul credimus, qtibd i Chfisli esse in-aliari : elomhia qusc a sacerdotibus
sacerdoles Ecclesiseeonsecrent corpus etsanguinemi nostris in ecclesia agunlur, in texlrina ttia irrides,
Donvini, et si non potest fieri ut .ab aliquo llomlnee et niliildminus adveniente paschali die, ciim pbpulo
stihiaiur, nunquid pbtestis dicere nobis, quis sit illee ad ecclesiani properas, barbam reverenler compla-
.paiiis aul calix Doriiini, in quo sibi judicium man- nas, et miillo liuniilius cseteris genua lua ad aliare
ducat ei bibit qui iridigne llliid.manducal et bibit,, incurvas, atque hianLiusbuccsm aperis ad-accipien-
el ex quo ""multosetiam contigit corporaliler infir-- dum sanctam communioncm, videlicel tuam oeter-
mari, et mori dulif iudigne commuiiicant ? Quod estt nam damnalionem., qualenus videaris boniinibus.
illnd corpiis Domini quod dijudicahdum esse Apo- bene Catholicus ac" religiosus, el ul lii quos per
sloliis demonslral; et quid est dijudicare Cprpiis313 pecu.niam ccnduciLis ad luendunvvos, dicere pos-
DomintH)mnia certe heec superflue el vane dicnn- sint in defensione yeslra :-Quid requiflmus ab
. lur, si ipsum vertnn corpus Chrisli commuhicabile3 liomiiiibus istis? Jloni et justi sunl; et omnia agunt
bominibus ndn esl. Ego vobis sensum Scripfnrse,, quoe peftinent ad Chrfsiianos : ulinaiii nos (ales
de qua nuiic sermo est, explanabo, licet iridignos5 simus! .-'.."_
vos esse cognoscam', sed bdc magis facidpropier r XI. Ab uno yiro qui de angulis vcstris exierat
noslros simplices populos. Panem el calicem Do- unam talem sapientiam veslram audivi : Corpus ye-
Biini appellat Aposldlus ccrpus et sanguinem De- slruni Domini esl,'et corpus Domini facitis quando
mini-,quiasubspeciepanis;ei,vini isiasunlin aifari; ; panem yeslrum benedicitis, "atque .e-s eb corpus
el quamvis ibi non sit-vera subslanlia panis et vini,. yestrum^reficiiis. Hunc sermonem dolbse significa-
poslqtiam consecraiio faclaest, lamen csl.ibi sapor,_ tis, qiiaiido inquiritur a vcbis, utrum.vere fidem
el color, et forma panis et vini. El quideni si non, Iiabeatis de corpore Domini.et respondelis inqiii-
esset in illo sacrificio ali.asubslanlia nisi ipse panis_ rertlibns, bonam yos de corpore Domini fideni ba-
el viinim, non in iito cibo aliquis maiiducafel judi-. bere. Si-ergo,hsec ila se Iiabenl, et si hoc est ver-
- cium , id esl damna.tioncni
suam, magis quarii in, bum occullas sapientise vesfra?, scilolc quia rion est
aliquo alio cibo : neque propler illam manducalio-. C • hsec sapiehtia a Domino Deo, sed adinvenit eam
nem conlingerel aliquos infirmari aut inori,,cum! : prir.ceps yesler-diabolus, vil per talem sermonem
non sitpericulosus cibus,:simplex"panis et vinum. daret infidelilati veslrae aliquem colorem, iii-quo
Forsilan quia panis eSl benedictus, et vinum estf similis esset fidei Caiholicae, quo minus abborreret
benedictum; ideo <jui indigrie manducai panemi eam populus siullus, qnem trahitis pdst vds. Nolite,
iliuni, et vintim illiiclbibil, judicium sibi manducat misera gens, fallere vosmeitpsos inanibus veriiis! -
. ctbibit : et forte infirmatur aul moritur, quia be- Yerum qtiidem esse falemuf, quod omne corpus,
nediciioneni saiiclara non bene Iionoravit. Si lioc omnis caro, Domini est; cujus est lena et pleni-
dicilis, interrogo quare dixit: Reus erit corporis et ludo ejus, pl j'ust.orum bominhm non solum animse,
sanguinis Dominiqui hidigne nianducat panem illum, sed, ei corpora rnembra Chrisii dicunlur,-ut apud
el calicembibil? (1 Cor. xi.) Si non esl ibi nisi simplex Pauliim, qui dicil : An nescitis quia corporavestra
panis benediclus, et simplexviiiuni benediclum, menibrd Chrisli sunl ?\(I Cor. vi;) Nusquam tairien
reciiusdixissei, reuserit beriedicti pants, eibene- bic modusToquendi in Scripliiris-inveniTur9^utcor-
dicti vini indigne accepli; sed dixil : Reus erit cb.r- pus alicujiis liominis, quanlumlibet sancti, yocetur
pbris el sanguinis Domini, subinlelligimus, indigne corpus Poniini; yel alicujus caro vocetur caro
accepti, et quodammodo perdili, quanlurii in ipso Chrisli, proeler illud finicum corpus, quod unitum
est. "•"•. •••. esl diviiiiiali in Pomino Salvatore. Iloc singulariter
X, Animadvertite nuiie et hoc, quod dicit eum vocalur cofpus Domini, et caro Chr.sti in Scripiu,-
ribn ilijudicare corpus Dofflini, qui de pane illo ris : et ubicunque loquitur Scriplura aliqiiidhujus-
Dominico indigue cdit aut <3e calice bibit. Si.puis jnodi, quod cofpus Domini manducandum s\l~a
prave et sordide vivii, et sine limore peccatorum fidelibus,.ita hoc dicil, uf roirpossit sermo ille in.-
suorum audacter accedit _adcomniuiiicaiidum cor- • lelligi de aliquo alip, nisi dp illo singulari corpore
pdri et sanguini Ddmini, quasi sil aJius cibus, hic personse Chrisii. Videle qubd -Dominusin Evangelio
indigne cemnihnicat, el -liic non dijudicnt, id esl sie.alt : Nisi mandttcaveritis cafnein Filii hominis, el
non. discefnil Corpus Domihi ab aliis cibis per li- biberiiisejus sanguinem, non habebilisvitamin vobis
moreiii et reverentiam, Dei. Item et si sil homo (Jqan. vi):Nunquid pulalis quod lioc dealiquolio-
^caste. et sobrie vivcns, et tamen non credatvere niinis filio possit veraciler. inlelligi, proeler illum
essc "cofpus Doniini illud, qiiod a sacerdotibus Ec-> uiiiciimtniiiim hominis, Christum virginis ii.Iium?
clcsiasin aliari consecratur per oralipneiri et bene- ISunqiiidpulaiis quod maclaridus sit aliquis homo,
«, ECRBERTI ABBATIS SCIIONAUGIENSIS - . -92
et coquendus aul assanduS, ei "sic iiiariducaiidus, utt-A A biberiiis ejus sangttihemfnpn habebilis.vitam inyo-
vila aeternaIiabeathr?Non hoccerte prsecepit Deus. bis; et illud : Caro mea vere esi cibus, et sanguis
in lege suaj qui dixit : Non 'occides (Exod. xx). meus vere esl polus (ibid.); aliaque similia his. ;_
Eljaiiisi sine peccalo occidi possil hohio et niandu- XIII. Quidani discipulonnn, Chrisli qui lal.ia
cari, nonhabel lariien tanlam.vim liumanacaro, ult ipsum diceniem audierant, murmurabarit dicentes :
suo giislu possit alietii pisesiare vi.lam seternani. QuomodopOieslhic nobiscarnein suam dare adtnan-
Ex hoc ergo scitote, qnod Domiritis siiigulariter dey ; dueanduirilDurusest hic sermo, quis poiest eum au-
eo (ibid.), et
snp corpore, quod diviniiali erat unilum, loquebaturL. dire? Et canversi reiro discesseiiintab
ciim diccbat: Nisi manducaveritis carneiir Filii ho-. ullranon ambulaverunl cuin ipso. JSslifflabant
•niiih, el biberilis ejus sanguingm, etc. Filiuni Iiomi- enim-qudd diccret eis se manducanduni ab eis-in ea
nis sc solebat appellare Safvalor, nec usquam in, specie qua apparebal intcr eos.ila ul per frusta
,
Evangeliis hae appellalione signifi atus est aliusali- : coiicideretuf, et denlibris eorum ditaniaretur : el ul
qnts, proeter ipsum. Hinc sciinub qtioiriarii et hoc_. '. saiiguis Pjus specie sanguinisTiaurireiur abeis.ipse -
loco ubi dixit de.carneFilii libminis, sc siiigulariterr vero iioti luinc inoduin manducaiidi eis signlficabai,
sed illum jiiandticali.onis-moduin, quovere quidem
signific.ivit. I caro Chrisli
'" certius de filio Iiomi-; niandiicatur, ita lamen ut nianducauli
XII.,Ut autem fierei, quo
nis bic loquerelur, el quajem viiam promitleret(. videaltir nori se .manducare carnem, sed panem :
bis,>qui manducarent carneiri ipsius, ct sanguiiieinn el nl bibenti sanguinem ejus videalur ndn se san-
bibererit, poslea ef alio loco ait : Qui manducalI , giiinem potare, sed vinum. Hoc yere idcirco ita
meaiii cartiem, et bibWmeum sanguinem, habet vilam,j fieri ordiiiavit Deus, ut laiito niajtis sit meiitum
qnernam. Vera qtiidem CSro esl caro Ciiristi, sed ina ; ejus, qui.chm tali fide utruinque suniit, ul credat
mullis ab omni alia carne singiilaris est, bt talij poienliam.Dei lanlam esse ul hoe facere possit :
modo nianducatur, quo nullus aljus cibuS manduca- • el boiiitatein ejus lanlam. essp, ul boc dignetuc fa-
,tur, sicut et supra ostensum est. Unita esf divini- cere pro. li.oiuiuis cjileciipne. Ilem el propier hoc
taii, et ea banc habet viiTuiein, ut qui eam dignee .voliiil Dominus carnemsuam.maiiducari, et sangui-
.iiiandiieat, yjtam. oetefiiam iri ea manducet, quiag . nem siiuin pofari in alia specie quam est, ne nimium
-
sanclificalyr per virtuleni deifici Spirilus, qui cafni . expaves.cere.tquisquam martducare Canieih illam et
adjunclus esl. .Qni vero indigiie maiiducat; liuicc 'sangiiinem illiini polare, si viderei utrumque tn
ipsacaro non pro.lest aliquid, sicut et ipse Dominus s propiia specie; et ul taiito niindrem eceasionem
testatus esi tlicens : Spiritiis est qui yivificat, caro0 Qhaberenl
( Jutl.sei sive pagani irridendi Cbristianos,
nqn prodest quidqtiam (J'oaii.iyi). Nori solum autera^ ac dicendi qiiod maiiducarenl Dominum suum, et
non pro.lcsi caro jlla indigne inanducaiiti, Sed et!t blbcreufsahguineiiv Jiominis pccisi.
lioc&l,(\uia judicium sibi tiianducat ineti. Disperdit It Xiy. Yir qiiidaffl nps.lri. leniporis qui infamatus
- eniiii, illiiin Deus iiiliabilaiis carnera sanclam, et;l eral, qiiodde Caihara vesira gustasset, curii inler-
iilcisciiur injuriamhabilaculi sui. Sicul autem sin-,_ rogafeturin exiremis suis, an vel]ei:tlaii sibi cor-
gularis est illa caro ab omnt alia carrie, ita et dee pos Domiiij, dixisse inemoralur : Si esset illud cdr-
ca ofdiriavjt Deiis, ut stngiihifitef mrinducetur, e.l ,( pus pomini taiiiae quaniiiatis, ut Cstpelra Efein-
' aliler
qiiani aliquis atiiis cibns. Nairi sub speciee ._bdrii (S), iaindudum esset coiisiiiiiplum,"exqiid pri-
panis in allari riobts virtute divina prseseiilaiur, et,t : inum coepit manducari.. Verbum irrisioniserat hpc,
videtur el -t.ingitur : iii sapore panis gustatiir et;t et cxinfidelilale process.T, jn qua. ut dicunl, ct
maiiducaluf, si.cul el saiiguis Dbminieiis in speeiee . vos estis absorpli: unde et vos eodemverbd cony.e-
vliii hobis praesenlaiur, et iii sapore virii gusiaturr , nip. .Nuhquid .credkis vcfuni esse quod poiivinus
'
pt iiaiiriiiir.: FracUo ibi' vicletuf; sed ca in sacra-_ Jcsus Chfisiiis de; quiiique panibus quinqueniillia
Tneiilb est laiifuin, id esl forma visibilis panis.i. . liomi.nuiJisaliavit, et qudd saturatis superfuefuut
Cdmmunio pariiurii iri manducando senlitur, sedti " duodecini.cophini fragmentorum? Negare hoc non
item tn solo sacramento est : ipsa.auteni subsfaiiliaa . poieslis, nisi evangeliis contradicere velitis, iji qui-
' Dominici
corporis, ijuai iri saeranienioTaiet, infegraa bus manifeste bocTegilur. El nunquid non crecliiis,
inaiieietiricbrfupta; Mariducafur hiccibusised nonn puin ct per eanidem yirtulem qua boc niiraculum
• cpiisuiriittir ulalitis cibus : i- ; fecil, poliiisset el alios plures i.llis quiiique millibus
adaiiiniainTralisit, ani-
niam conlbrtat et iilumiiiat, eamque conducit add : sotiafe e.x eisdem panibus? P.ubium non est quin
vitam oeterharri.Sirigiilaritas isia in illa sariciacarne-e- : poiuisset. Plus eniin panis eral induodecim cpphi
csl, quairi devifginis utefoFiliiis Dei assuiiipsit, t, - nis fragffleiiloruui, quse siiperaveranl niaiid.ucanli-
sibique eani segregavit ex bnini carae: quoe subb bus, quairi fuisset pitnio in illis quinque panibus
ccelb esf, ut: hsec lnirabiJiaoperelui' iii ipsaad-sa- i- ; antequanieds distribuererccepissel in turbas. Nam
lulerti eiectofuni suorum. Pfdpierea lloh vobis du-i- - forte iii ur.o diiodecim copliinoruni aul .duobus
- rum yideatur credere
specialiter de liac carnedi-i- potiiissent: fuisse contenti panes illi, qui ab uno
; ctum essp-illuil, quod supfaex II : puero illic bajrilabautur. Idcirco autem plusTsuper-
Evangelio 'inductuiii
. est : Nisi riiariducaveriiis.carriemFiid hominis, el et esse voluil Ddiiiiuus, quanidisiiibulum fuissel, «t
'
<5) Henriclstcin e rcgiorie Gonfliieiiinc. :
95 SERMONESCONTRA CA.THABOS.— SERM. XII. ; 94
iiiielligerelur nondum ila coarctalam fuisse poten- &.etiam in' populo Roniaiio inprevissei,- el magiiafn
tiam ejhs, quin adliue ex eisdeffl panibus .mullo partem civiiatis occupassel lempore Gfegorii papai,
plura inillia satiare potuissel. Id ipsbm autem mi- qui cuffl oraret pfo.infidelit.ate populi et inier mis-
TtiCiilumquodfecil de quinque panibus, polerat sine sarum solemnia.secunduni con.suetudinem Obtulisset
• dubip fecisse de uno, el non solum de; uno iritegro ; super altafeDei paheriiet yinum, el solilas bene-
pane, sed ei dp buccella panis hoc facere-poluitv diciiones fecis;sei,;'boc pfecibus a Deo obiinuil, ut
Omnj dubiialione remota eredefe possfinius, qu.od apparefel-ibi caro Dominica sieult erat, et osleri-
cadem virlute qua potuil de nihilo'facere oinnia, deretur bis qui aderanl in specie carnis, quse prjus-
possei. et micam panis iia miiltiplicare, ul inde sa- illic ftierat in specie panis, Sicque liberatus esl po-
fiaret infinila millia hpiniiiurii. -Qua ergo ratione pulusablriiideliiaie IiaCvLegimus desanctd Martino
tlifSdere possumiis,quod eatlein virtute possit hoc Turonerisi episcopd, qui ndiiminor sanctis aposlolis
jiiiractilum facere de corpofe sud, ut quotidip in liahcbatur, quod dum sacramenla corporis"el san-
sacramenfo iiianduce.iur a. niultis in Ecclesiasua, guinis Pbmiiii In' ecclesia offerret, globus igneus
et famen hunquam irianducahdo coijsuniaiur ?Cerle apparuit super.caput ejus. Signum hoc indubitanier
sicut, olim Christiis iii cpsna -sua inconsumpld. et aDeo erat, et denicinstravit Deus in hoc mefitum
iiitegro corpore corain discipulis sedebat ea hbra, Sahcti viri, et oflicii ejus sanciitalem lionoravit.
qua nianducabanl-corpus ejus, ipso dicenfe : Acii- Quod nequaquain fecisset,: sT falsa et inanis esset
pile et tnanducale, hoc est corpus. meutri quod pro ' fides ejus,- cum qua aslabat altari divinp, et qua
vchistradeiur (ICor.xu); sic el ijunc eisdem, horis credebatadesse in manibus suts corpus el sanguiiiem
eisdemque mbmenlis, quibus pef diversos fines Doiriini npstri JesuClirisli. Tales ilaque viros con-
nuindi in eccjesiis jnandiicalur cprpus ejus, sedet -fidenler sequi pofes in eaiide, quaipsi nos proe-
inconsiimpto corpore ad. dexterartv Pairis in ccelp. cesserunt, el quam a talibus scripiam Iiabemus in
Non ex hoe nostro buinano sensu lian.c fidem.habe- Tibris quPs feliqiicfuntposf.se. Manes tuus manet
liius, sed ex Scripturis verilatis, puae..su.nla Spi- in inferno, isii vero nianeiil in coeio. Tu fuge Ma-
• r.iiuisanelo, et in
quibus lOtius-.Catholicaifidei fun- nem etiriferhuni-: bos TiObiscum sequere, ut cum
. daijieiiluin uftiversa Chrisii Ecclesia habct. eisparitermaneanius in seleriiurii.Qubd prsestare
XV. Tu vero, o Calhare. hanc fidera in ajiscon- digiielur" Jesus Christus, qiii cuiii Deo Palre etSpi-
dilis luis irrides quasi sliilijliam magrtam. liifelix I ritii srincfo vivit et regriai Deus, per omnia sseciila
quoiiiodo audes stultilise depulare hoc, quod facit sseculor.um. " ., - ..'
sapierifia Dej? An Tmpossibile est, aniion licet' XII. '
c :_" SERMO ;.'- -,. _.
Cbrisio,-qui esl Dei virlus et Dei sapientia, de :cor-
Aii oculus luus Conira nonamhwresiinde humanitate Salvaioris.
pore suo facere quod; vult? nequanl
e>t, quiaipse bonus esl? Yere lionus esl, quia ele- '.:''" T, jEdificium sine fuijdamento, ut opinor, con-
tTorura siiorum causa jiiulta fecit, et adhuc facit, slruxi. Nam qui bene vos noscunt, Saivatoris lm-
qii.seei alj jiiimi.cis suis, videlicet Judajis et paganis, maijilalem negare vos dicunt. Quod si ila est, vane
- el siiiiilibus lui, reputanlur ad stultiliaiii el ad i.n- : operam consumpsi disputans yobiscunj de Corpbr.e
firniilaleni.Sed sicut dicil Apostoliis : Qupd stullum el sanguine Pomini. Nbn est autertj incredibile mihi,
al Dei, sapiens est homhiibus'; el quod, infirriium est ; insaiii inagisiri insands esse discipuies. Nam prih-
Deijfonius ,est. hoirihiibus(I Cor. i). Non pDSSiim, ceps efroris vestri Manes, Salvalorem nostrumita
inquis.credere hoc, quod diciiur.de corpore Cliri- in Iiumaniiale apparuisse docebat, ut videretur
sli, quia nullafenus inlejligo qualiter esse possit. quidefn homo esse, et noii esse vere homo.: et qpod
lnsipiens homo! nuiiquid putasDeuili iiiliii posse nec vere nalusTuissetde virgine, neque vere passus,
facere, quod tu. 11011 possis inlelligere? Et.quid csl ncqrie vcre moftuus, nec V.erea liiorle-suseilalus,
iu oiBnibiispuoe credere .nos opdrtet,:fjuod hpnio sicul etduo magi Zdroe et Arp.baxat anle ipsiim
, super lerram vivensfsuo sensu yateaf dinnino pe- Da Persia docuisse legunlur. Quod si in hbc errore
netrare aut intelligere qupniodo. sily aul quomodo illum .sequiinini- magis quani sancia Evangelia, de
fuerit? Janilandem pone periinaciairi,"iniinice ve- ; quibtis vos jactaiis, quod vossoli ea scialis el obser-
, jiiatis; el crede securus ea, quaj dixi, quia niliil velis, procul dubio aut coeciestis, aulinsani. ,Cxci
periculi ex bae fide palieris, inio eiinultum fru- . eslis, siin eis liunianilaLemChrisli non inielligitis,
, clumcx ea iiiyenies. Sivero.non credideris, in . quseibimaiiifeste pfoedicatur; insani ahiem, siyefe
.-infideliiale ,lua oeleriialiter; pefibis. Securel dico, ;.inielligiiis, ,et tamen .--qbsiina.lamenle .evangelistis.
quia quod nih.it ex ea fide quam prsedico, periculi coirifadicere audetis. Si essetis Judaej, forsitan Jpii-
palieris, cjuia saiicti viri,' qui fiieru.nl anle hps, gam iispuiatioijeiii ex lege et propheiis de liac.re.
<]uortimsaiictitas praedicatiir, et glorilicalur iivuni- - vobiscum aggrederer. Nunc antem ciini yos prpfitea-.:
. yersd inundo, in hac lide sajvali sunt. Sancti app- mini esse Cbristianos, el.Eyangelia legatis etscia-
steli et apestolici Patres celebrasse.-.legiintur,Jri ea lis, sicul -dicilis, uoii me sinit iijdignaiio de hoc
fide qua crediderufit, se corpus el sanguinem Do- adversum yos longo'serinpnelabprare. Legitis.enim
jijini conficere el accipere, et aliis:dar_e, . ibi irianifesle, qupd easdera Jiumanse naturaj iriftf-
XYI. Legiiur quod accidii aiiquando, ul hsec in- milates in carne sua sustiiiuit, quas naturaliterpaii
fideliias de corpore Chrisii qua vos irrctiti eslis, el alii liomines solopl. Esurivi'. et silivit, lassatus
9t> ECh-VERTI ABBATIS SCIIONAUGIEjSSlS 96
est Cx ilinere, dorm.ivit, flevjt, iristalus es.t.sicnl A evidentissimum esl, et nunc unum pro mukis indu-
evangelislic teslantuf, qTios,ut piilo, non audeiis di- clum sufliciat ex Joarinis Evangelio, qui in fine pas-
cere fuisse rrtenlitos. Quod si vere npn ftiit in eo sionis Dominicse ita ait: Unus miliiuiniancea laius
siibstanlia carnis, sedumbralillisjqusetlam similitudo ejus perforavit, et coniinuo exivil sanguis et aqua :_et
corporis humani, nullp modo isla vera potuerunt qui vidil, teslimonium perhibuil, elverum esl teslimo-
esse de eo. . . ." _ . , - ritum ejus,el scit ille quia dicit vera, ut el vos credatis.
II. Dicilis forte, quod quia assimilavil se esurire, Facla sunt eriim hmc til Scriptura impierelur: Osnon
siiire, et cxlera omnia quse diximus, ideo evange- cbmminuelisexeo. El ilerum alia Scriptura dicil:-
lisloe iia dc ep Ipctiti suni, ut illos gestus simulatio- Videbunt inquem trunsfixerunt (Joan. xix). Altende
nis ejus lalibus exprimcrenl verbis. Filii Belia1! qua quid ait, quia exivit sanguis et aqua : et' quod' boc
vbs audacia. imponitis simplici agnp simulationis se vidisse lesialtir, et scire se rei veriiateiu dicere,
diiplicitalem, veritaii, qua?Peus est, falsitatem ? Ipse diligenler alKrmal, ut nullo modo dubiietur, -yerita-
veruhJ corpus et aniiham se habuisse feslatus esl: tcm carnese subsfantioe in Christo fujsse. Nam si
ct qua lemerilalc.vos dicitis neu:rum in ipso fuisse,- plianfasticum corpiis-liabuissef, iia ut npn fuisset in
et mngis credendum in hbc arbilramini fallaci Ma- p c"ovefa caro, seclinanis etumbratilis quoedamcar^-
nicjioeo,quam vcraci Deo? Yerum eorpus baberese:,.." nis; similiiudo, ut menlilus est vesler Manichseus,
iesfabaiur, quando ad discipulos suos dicebat: Vi- non miigis de cdrpore cjus lancea perforato, quam
dtle mqnus tneas, etpedesmeos, quia ego sum; palpate de vehio percussri potuissenl profluere sariguis*et
kl videle, quia spirilus carnemet qssa non liabet, sicut aqua. Qu.odvero in eadehj carne, in qua natus est,
me videlis habere. Et cum hoc dixissei,oSlendit eis etpassus etiam resurrexit, ex verbis quse snprain-
manuset pedes (LMC.XXIV). El post lisec cum dbtu- duxi, paiet, qhse post resiirrectionem suam dixit,
lissent.ei od manducandum pariem piscis assi ct Ostendens discipulis suis manus suas el pedes: et
favum mellis, manducavit coram illis. Animara ex eis quse dixit Thomoe dubitanli. Si suflicere pos-
quoque se liabere ostendit in eo, .quod immineijle sunl hsec quse dixt a.d comprobandiim vobis verila-
sibi passionesiia dicebat: Trislis esl animri mea usque lemliumartoenalurse, quoein Clirislo Jesu, suflieianl;
ad mortem (Malth. xxvi). Similiter el in eo qupd sin auiem, maneai infelix Caihafus eum suo Mane
dicebat: Polestatem Mubeo ponehdi qnhnam tneqm, in rnendaciis stiis : El qui in sordibus est, sordescat
eliterumsumendi eam (Joan, x). Quiil ergo dubtias, adhuc (Apoc. xxn),' el perefllual in perdilioriem to-
lufelix Ciitbare, veram liumanilaiein eum babuisse, queiiiiuhi mehdacium.
quem ex yerbis ipsius inlelligere poles yerum cor- cC . SERMO x;;r.
pus Imiraiium et animam Iiabuisse? Si dubiias eum' Confra liwresimdecimam de liumanis animabxts.
•"d.evirgiiiis utero corpus assumpsisse, curre, miser, I. De hseresi quam supra inter cseleras decimo
ad Evangelium Lucoe, in quo leguntur vertia angeli Joco ordinavi, nescio an sil genefalis hominibusse-
: ad Mariam loqueniis boc modoi Ecce concipies in ctse. liujus, quia iiv pterisque rebus dissident a se
nlero, etparies filium (Luc- i)-in ulero, inqiiit, con- ipsis, ita ut puod a quibusdam eorum asseritur, ab'
cipies, ut inielligas.de ipsa canie yirginalis iiieri, aliis negelur. De ea lioeresi loquor, qua dicunt nihil
ct nort atiunde euin carnem assumpsisse. Item id aliud esse aniniasliumaiias, nisi illos aposlalas spi-
ipsum intelligere poles ex verbis angeli, quse ut rilus, qui in priricipio mundi ceciderunt g regno Dei;
-Maithseusscribil, ad Josephloculiis est hoc inodo : el lios posse iii corporibus humanis promereri salu-
Joseph fili David, noli timere accipere Mariam con- leiil: non autem nisi inler eos qui sunt de secta eo-
jugem tuam : quod eriunih ea nalum esl, de Spiritu rum. Hoc jnitem non legitur inter errores Manichsei,
sdndo est (Matth. i). In ea, iuquit, naium esl, ne sed alia non minor de animabus ibi invenitur, id-
ptilares umbralile ajiquid, et non v.erqm carnem circo dubium niibi esl, ut dixi, uirum hi iipniines bunc
; cuni ediixisse de uiero inalris, vet aliunde qiiani ab .- efrorem generatiter teneant, anhon. Qnod sive ita sit,
ipsa, corpus eum assumpsisse, ul iiifelix yaleniiiiia-- ^D sive non, quariivis ad ruagiiam clemeniiafflpertineat
nus dieebat, •Christum de coelo cofpus allulisse iri liic sermb, et jusle non ab aliis argumentis compe-
uterum nialris, ac per eam quasi per fistulam eum sci deberei, riisi virga et baculo; ralionabilia tamen
iransisse in bunc mundum, vel sicut Apelles liaere-, rcsponsa dare nps decel etiaminsanis. Est autem
ticus dicebat, non de coelo, sed ex aere eum corpusi liic error ilaabominabilis, el humanse rationi con-
assumpsisse, quod prpduxit de virgine. Itein ad boc! irarius, ul riori sitfnihi grandis meius de simpliciori
jpsuin perlinet quod Apdstolus dicit: Misit DeusFi-- popiilo quod facile in eum posset induci :propierea
liumsuum factumex muliere, faclum sub lege .(Gal. non nnillum laboris in liac parle assumere prbpono,
iv). Factum, liiquit; ex tnuliere, ut iiitelligas sub- sed brevem coiitradiclioheni adversus insensalos
stantiaffl corpofis cjus de subsiantia virginese carhis; adduco. '.•'.
fabficaiam fuisse. '.L II. Ex anliqiio lioc in communi flde est, et sacra
III. Cum-v.era carne natum fuisse Cliristum, ex: cripta atiesiantur, quod ad hoc creavil Deus hu-
: -proediclis leslimontis, si
quid sanoe meiitis habes,, maiirim gcnus, utex co reslaiiraret cbelesti curioe
.: lnleli;gere poies : el in vera carne eum fuisse pas- nuiiieriim angp.loru>ir,qui ex ea cecideruntin cxordio
sum cl inoi.luiiin, ex nnillis Scriplurse.ies.Limoniis ; fhiindi. Postquam aulem pcr invidiam diaboii eiiara
97 EXCERPTUMEX S.' AUGUSTINODE MANICILEIS. ' ! 98
liumanuni genus lapsurti est in peccatum,el de pa- A-sunl ahiihiB. quam illi spintus qui cecideruht, rie-
radiso expulsumest in primis pafenlibus; Filiuspei cessario concedendum est. quod et pmnes arigeli qui'
ih his novissimis temporibus faciiis esthoriio.ut c.etidefunt.et omhes liomines salvnndi sirit. Qui eiuiit
liumanum genus a peccalis suis , et apoieslate efgo angeli quibus Poniinus in hovissimo dicturus
diaboli Iiberarei, quatenus adliuc in ed perficeret est, et qui erunt homines quibus dicturus est":,lte,
quod proposuerat, videlicei ui ex eo ccelestem cu- maledicli, inigneiri mterrium, quiprmparatus eStdia-
riam restauraret, et ijriplerei numeriirij angeloruhl boto etdngelis ejus? (Malth. xxv.) Nunquid hon co-
suoruni, qui.fuerat imininuius per ruiriam illorum, gnoscilis bic quoqiie vos,esse mendaces?
quipfojectifu.erant decpelpprbpler superbiam suam. III. Intelligiie nunc irisiptentes insipieniiam Ve-
Crediiis Jidc vos' qiii ex paradiso estis? Si npif cre- slraffl, ct_.siulti. aliquandb sapile (Psai. xcTii),"et
diiis, ecce inducain vobis verba, aposloli Pauli, cx agrtoscftequod nnh desceridit Filius Pei de coelo, ut
quibus iniejligere pbfesiis ita psse ul dixi. Hic.irt redimereta riiofle aileriia dsemones, sed bomines
epislola quam "scripsit-ad Ephesibs de Deb Patfe qui non sunt dseiriones. sed quibus est coUuctaiio
dicit qupdam idcdsic : Gralificavilnos hi dileclp Filio cohlra spiritualia hequiiiaj in ccolestibus, id estad-_
suo, iitquo liabemusfedeinptionemper sariguinemejns, _ vefsus nlalignos spiritus, qui npn regunt, ul diciiis
el remissionentpeCcatoruiri,secuiidum'divilias gratim cpfpora noslra, sed pptius deslrucre noset.!» cor-
sum, qum superabundavit in nqbis, ia ointii sapieritia pdre, et in ariima incessabiiiier sludent, Nen ycnit'.
: el prudeniia, ut nolum nobis faceret sacramenlum salvare malignos spiriius, sed torquefe eds, slcuf
voluntalissum secundurii boritimplaciluin ejus, qubd ipsi. confessi sunl quando ex obsessis hoininum
proposuit irieo, in dispcnsaliorieplenitudinistemporum corporihus claiijabaht ad eum, dicenies i-Qtiid nobis
itislaurare omnia in Christo, quw iri ccelis, el qum ht etiibijFili Dei? venisti ante tempus, tofquere riot
lerris sunt iriipso (Ephes. i). Hdc ergb animadverlile (Matlh. Viu).
in Iioc sermone, quod dicil propbsuisse Deum Pa- IY. Uaciehusmede bis dispulassesufficialietsi
trem ihsiaurare in Christo.ohirtia^MtB itt ewliselquw quitl mfnus sufflclernerdixi, addai ad liaeepfudeus
in lerris suni. Omiiiaqumin lerris sutii iit ipso, id est defensor veriiaiisqusecuivqife ei 'c.bmpelenliaviden-'
jn prsedeslinaiione et eleciione ipsius, Id est onines lur, ad muniiiiebtum CalholiCoefidei, utafceahtur
- eleclos bpmiiies, proposuit Deus.irisiaurare in Chri- ii vinea Pomihi vulpeculsepessimoe,qusederiioliuiililr
slo, id esl perChristum. Item omiiia quw in caiiis eam. Si quideliamsimplicilereiquddammoao jgrosse
sunlj id est fotum numerum angeloruin, qui fuerat videbdr dixisse, nonexlioc inedespiciet lecfdr,:quia
imniinutus per ruinam Iapsorum spiiiliium, prppd-(Cjea ConsideTatibnefeei, ut ubique esset sermp Iftter-
suit inslaurare per Christum, ila ut fediiiieretur pretabilis.simplici populo, ciijns oedificationipra>
tmrtianum genus per ipsum, etTdcoangelorum col- cipue irileiidi isla scribend.oad laudem et hphoreiif.
iocaretur eleclorunvlidmiiium numerus, aiqiie ccele- Jesu Chrisii Dei et Doiriiiii hoslri, cui esl gJbria et
stiscuriaila ad iiilegrilateni pleniludiniSsiiserediret, polesias in cceio e't in lerra permanehs iri ssechla
irt quo primo condila fuerat. Nam si ille nunierus _sseculorum.Amen. - '
jaitnisirorum Dei, quem in pfiriclpio ad taudem no* Quicurique ad inunimenlum Catliolicoe-fideihunc
riiinis sui .cfeavit, per Chrislum redintegraius nbn libfum transcripserif, et scripiuin diligenler cofre-
fuerit, noh omnia in coelis pef Ghrislum ihstauiari- xerit, scribal nortieii ejus Detis in libro vilse. Rogo
tur; si verd_peripsum impletus fuerjl itle huriierus, "scripiorem ul hxc quoquc yefba ascfibat texiuisiio,
tta ut lot hoiiiines salveiilur, quOiTaiigeliceciderurit, ci exccrptuiii" quod sequilur, hon negligat; in fine
auf plures, sicui asseruht quidam; eisi .nihil aliud libri sui apponerev

MCERPTUM DE MANIGH^IS
EX S. AUGIJSTINO.

I. Manes, qiii et Mahiclioeusa discipuiis suis vo- D ieflium decimum principem ipsbruni; "eplscopds
catus est, ut yiiareiur uonfen' insahia3, liatiorie auipm septtiagiftla drios, qui ordinantur a ma-
Pefsa, yeniens in panes Groecise,Spiriium Para- gislris : ei: pfesbyteros qui ordinanlur ab episco-
clelum se esse aKirmayit, queiii Domirtus Jesus pis: liabertl diacbhos srios, ei lii omnes elec.i
apostolis se missurum pfoniisefat. Hic ex discipulis vocaiitur inter eos. Coeterivero qni riondumad hos
"suisduodecim elegil, eosqiie-apostolos nominavit, i.radus ascenderuni, tiudiiores lan.tum.-;Mtttujiiur
ai3imiiatjohehi .DoTnjftiiJesu.Quefti numerum Ma- aulem ex.omnibus <jiii videntiir idonei ad eorum
iiicbKi adbuc liodie custcdiunt. Nam ex eldctis errorem, vel ubi est, susieiftandunj etaugendum ,
suisiiabehl duodeclni, quos appellanl magislros et vel ubi non est, seminariduHJ.
"
9&. ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGJENSIS 100
II. Eslautem dogma quod a suo hseresiarclia ac- ^j quorum.pater noinine Saclas, ut dicunl, omniuiii
ccpeninl, liiijusmddi: Crealorem pmnium rerum sociorum suoruin fetus" devoravit. Eiquia magtia
Peum esse negant, sed duo rerum principia esse p.ars divinse subslantioe admista efat- feiibus illis,
afltrniant, unuin bonum ,. et allerum. nialum : et, ideo maximam parlem bonoe haiurse.dicunt eumha-
lisec sibi criseierna esse et conlraria; el bonura buisse, el exigtiam malse. Qiii cum sancle viveret
qujdem principtiiin esse afitrmant; matum vero propler exuberaiilem copiam honi,- commotam la-
'
quemdam jmmaiiem principem tenebraruni, a quo men friisse ih eo adversam partem niali, ut ad
oinne corpus originem ducere cehsent. Animas concubiium declinarcl, atqup ila eum lapsum esSe,
autem honnnum ei vitalem spiriium; quorumlibel peccasse, sed vixisse poslea saticliorem. Picunt
aiiimanlium, et viftutem quseyivificai arbores, • et au.iem quasdam costesips virtutesad Jioc a Dco
herbas, el semina, a Dco originem habere dicunt, ordinatas, ul per lotum mundum euntcs, bonanf
iino elpartem Dei unumquodque taliiim eSsevoIunt. illam naturam paulatinj purgareiil a mala cui im-
Nam diYiiiam Substantiam omnibus generibus cor-,, mista esl, et purgalam duabus navibus imponanl, et
pprum admislartj esse creduiit. Hanc autcm com- ad regna sua transmiltanl. Naves aniem illas dicuiLl
niistionem hac ralioiie factam esse asscrunt. fabricalas csse ex pura Dei siij)slanlia, et hse suni,
III. Euerunt, iil ail Manichseus,ab cxordio duse B tit (iicuni, sol.et luna. Er liiiiam quidein dicunl fa-
subslanlise a se divisoe: duo" scilipel regna divcrsa ctani cx aqtia bona,. solciii vcro cx igne bono. .
et contraria alque coseLerua,'Videlicetregniini lucis Idcoque oraliones faciunt ad sol.cmper diem, qiia-
el regnum lenebrarum. Ei.regiium quidciii Iucis cunqtie circuil; ad Itiiiam vcro per r.oeiem, si ap-
Deus, Pater obiinebal. Hoc quoijue subslaniiam parct; si rion apparet, ad aquiloliem , quia sol
Ijonam Manichocus appcllavit, sive naluranrbonam cum bcciderit ad ofieiilem revertitur.
et incomniutabilem, el omnino iiiviolabileiii : et hoc YI. Ad imii.alionem jTaqiie cceleslium spiriiunm
non aliud quam Deum esse confe.ssus est. Eral au- etiain elecli eorunvdicuiit se purgareTioiiam tllain
tem, ut ait, juxla unum latus iltius illustris ac san- natufani a mala, dum cpmedtiiit vel.bihunt. Quod
cloeterrse, lenebrarurn iinmenSa niaguiludo, liancqiie' enini bbnse nalurae immisliim esl-cibis el ppiibus in
subslantiam nialahi appellavit,- sive funium malum, venire eorum,- ul aiunt,Tibcralur, eiipsi illud cum
sive malain naluram. Dislinxil aulem eam in quin- ordinalionibus transmiilunl ad caelestia. Quod
que elemenla, fumum, ienebras,'Lignenj, aquam, auiem malse naiiirsc ibi est, ad secessum vadit.
ventum :.et hsec quinque, malas naturas appellavii. Hpc auiem faciunl in omnibus friigibus, el frucli-
In singulis auterii morislra peslifera ac pessima naia, _'liu's cl seffliiiibus.Dicunt eniin portem illius bonte
iuisse dicebal; in fumo bipedia, unde et ex habiia- naluroe eliam lerroe ad'mislam esse : uncl.c cum
Toribus fumi iibmines originem habere dixit; in exbalcl acstirsum ad sedes proprias redire coiialur,
fenebris, serpenlia ; iri igne,Tiuadi'iipedia; jn aquis, in herbas ei arbores per ratliccs earum iucurrij,
.nalatilia; iu venlp, "volaiilia. Unuinquoilque auiein sicque in his eam dctineri coiiiiiigii, et impediri
genusin suo elemenio manere dixjt, omuiaqiie lurc ne ascendal. Hoecergoesicausa quare agriculturam
gentPm .tenebrarhm appellavit. non exerceiil, qnoniam qiiasi liomicidiuin repulant
• 1Y; Inliac ergo lerrainprabalijr, inquit, immanis lierbas. aiil-arbores eradicareaul Iruneare. Sed el
quidam princeps, habens circa se innuinerabiles folia aul fruclus deccrpere nefas iiabeiu.-His enim
piincipes,eralque;ipse oiiinium horuni dux ct origo. inesse sanclas quasdam animas, iiilellectuin haben-
Pdnit auteni sedem ejus in eleinenlo funii. Quoniam les perhibenl, easque vehemenier; dolere cum ista
ergo terra isia cum suis habilaloribus valde eral lsedunfur, ei expelli cum ainpulanlur. Aninias ati-
-
peslifera, ac regno Dei conlraria, ne forie ipsa re- dilorum suorum in electos iransire aut in .arbores
gno Dei aliquod iiiferrcl iJO.ciimentum,placuil Dco-.'.'opinanlur: ideoqiieomnes afbores ila veiieranlur, ut
expugriare eain,ejusque maliiiam anquo lempcra- elspinas de agris evellere non audeant. Perniittiint
menlo refrenare. Misil ilaque _de regno suo alia p autem auditoribus suis hsec facere, ul per eos- vi-
quinque elenieiiia; quoe de sua ipsitis siibstaniia ctum habere possint : fcnerari vero multo liceiilius
fabrjcaverai, ei bsec quiiique illis malis 11111111801111,
putant, quain agros coj.ere.
singula siiigiilis, fumo aeiea, fenebris lucem, igiii YII. Adeo aulem, -ut dicium cst, diligeiilius vo-
malo ignem bonum, aquos malae aquam boiiam, ,- Tunt purgare illam bonam naiuraiiJ iri omnibus se-
venio malo yerttum bonum. minibus percomestionem, ul et sperma.liiimanum
; V. Facla efgb hac comnristipne bonae naluroe ; fannoe panis sui admistum guslare riOn abhorreant;
cum mala, orfa sunt ex illis quinque generibus sed boc yehemenler occultanl: detecla est. tanien
animaniium, quoesupra: distinfta sunl, omnia h;cc lisec illpnim liirpiludo apud Carthaginem , cogerite
genera aniinamiuni quos videmus in terris, ita ut Urso iribuno per aiias.puetlas iii diversis locis, ita
ex/singulis singiiia. pr.ovenirenl: atque,ex illo nt neutra alteranv hoc -prodidisse scirci. Quaruin
tempofe omnia animalia parlem bonoe nalurae et altera noinineMargarela, cum esset aniiorum 11011--
pariem riialoe liabere dicunt, eo quod post com- d.um,tlupdeciin, propter hpc quasi cceleste myste-r
niistionem boni ei mali liata sunf. Haeergp ralione Tiiiin corriiplaiiysecsse. confcssa esi; altera vero.
Adam el Evam-ex principibus fumi halos asscruht,: noiiiiue .Etisebja Manith;ca, quasi saiictimohialis,
• 102
101 . .tXCERPt.L.M~EX:S. AIJGUSTINO PE MANICffiEIS.
; primo negans, tandehi vix cOmpuIsa esl id ipsum _H cibaria eoruin, quprum utfumque riefas Iiabent.
de sefateri, et lotum turpissiiiium illud s.celus ex- TXiUxpres eleclis suisprohibeiilur, ahdiioribiis
ponere. Non aulem oinnes boc Tacere dicunlur, sed concedunlur : ihpneniur- tamen auditores"diligen-
quidam edrum, qui dicuhluf Catliaristae, jd esf tissime, utsi htuijlur conjugibus, coiiceplum iameii
ptirgatores. Est enim secta illa divisa-in tres par^ generationeniqup arte qua possint devitent, ne di-
tes, in Caiharislas, et Maltharios, et eos qui spe- vina subslantia, quoein eos per alimenta ifigredilur,
cialiier Mamchoei dicunlur ,, cum lamen: omnes ytnculis carfleisjigetur in prole : per escas eieiiiin
disciplinam MariicliseiObserye.nl. Carnes omnes el polus pareniunliii omnem felumaniiiiam credunt
• immundas"judicant, nec.eis vesciintur. Picunlenirtj, descendere. Itaque nuptias sine dtibio coiideinnanf,
'
quia cumoccidilur quodiibetauimal, slalim' pa.fs" quaiidoquidem gciierare prohibent prppier quod
illa divinse substantise, qiise tnerat cOrpori, eyoiat, conjugia copularida stinl. Dominum Jcsiim in terras
el quod remanet lottim iinrQuridum esf, quia ex -;'-venis.se, ad animas, non ad corpora liberanda:
concubitu yeiiiL.el-Opificiumpsl geniis tenebrarum, euinque nec de virgine natum credtint, nec fuisse
el cbinquiiiatmanducanlem. A"u~dii6ribus'suis lamen in carne vera, sed simulalam speciem "Carnis Iudifi-
eas comedere pcriiiilluni, sedomiiiiio prohibenl, Candis humanis serisibus' praebuisse : ubi noii solum
'"" '"- -:
ne aniinsLliabccidanl: aiunt enim, quia principes: B-morteiii, veruni -''. •'.- '"."• .-":-..:'
etiam resurreciioliem meniifetur.
genlis lenebrarum sua siiiguli in lerris animalia ; Unde pascba nosirum vel negligenler, vel bmjjino
-. possiderif, de suo genere ac stirpe veiiienlia, qui noh celebranl. Cclebranl autem prp eo .quoddasi
peremptores eorum reos leneni, nec dehoc nmndo fesuim, quod vocant Bema, id est dieiriquo Maui-
esire permittunl, quin anteapcenis, quibus possimf ' cliseusebrum occisusest. Deum, qiii legem dcdil
eos alterarit. Nec ova saltem sumuiit, quasi el ipsa per Moysen ctper prophelas Idctitus est, jion yerum
cuuii frahgantur, exspirent; sed nec alimonia laciis _ Deum fuisse dicunt, sed tinum ex priricipibus lene-
utuntur, quamvis de corpore yivi animalis mul- brarum. Pfomissionem Domini nostri Jesu Ctirisi.i
gealur. : .__.;,,. ; de Paraclelo Spirilu sanclo in suo ; hoercsiarclia
.. 'YIJI, Yiriumnon-bibunt, dicentps fel esse princi-' Maiiicha30dicuiif esse .cpfflpletanj.ila videliceiiit
. pum'lenebrarum, hibunl fameii carenum, quod jpse esset Spiriliis Paraclelus : unde se.lri-.suisiit-
non est aliud hisi vinum coactum. Uyas comedunl, teris Jesu Chrisii aposlolum dicit. Bapiismuin in
et rauslu.m abominanlur, dicentes divinam subslan- aqua nemini.prodpisse ad saliilein dichht. Peccaio--
tiam fugari in allritione uvariim, quam njullis 1110- Tiim.ofigiiieni nohliberp arbijrtd voluiitaiis aiiri-
dis. a rebus fugere, diciint. Fugil enim, ut aiunt, „ buiint, sedsubslarilise gen.is adyersoe,quarii homiis;-
duiiifriiges et poma carpuntur.: fugit cum aliliguh- bus mislarij esse clicunt.puas aninjas in uno .Jioniine.
iur terendo, molendp. cdquerido, mariducaii__}o; esse diciinl; bpriam el malam, easque inier se lia-
fugit in omnibus mbllbus aiiiinaiium , vel cum bere.conflicjum, quando caro concupiscil adversus
gesliunf, vel laborant; fugit etiam inipsadigeslione: spifiium, et .spiritu.s adyersus carnem. Asserunt
multaque circa bsec turpissime confingiiiit. E'ee- efiam liniio islo SKCUIO,.animas- qutdem iialhra
mosynam ex omnibus quse ipsi Comedunl, dare alicui bonas, sed.qusc nbij ppTueruh.t.a naturip maloecon-
non Manicb-eomendicanfi proiiibent; ita ut nec .-iagione mundari, qiiasi iriunum .gl.oJ.uni-acces-
aquam iri summa necess.ilate'posilo veljnt ponlgere, suras, et cuni ihala natura in selernum dani-
neriienibrum Dei, quodTiis febus: admislunj esl, irt -"'nandas. ; ; .;,'
illnm trafiseat, ejusque peccatis sordictalum impe- ..;Fiiiiuntiir verba Augustini collecta detibfis ejus,
dialiir a reditu : ideo ssepe coafclaniur jillra inodum
quaiin principio.libri huius me liuic operi apposilu-
cdmedere, ef parvulds suos riimia iiigluvie iulerfiV ruffl spoppndi. ; .
cere, ne vel aliis denluf, vel apud' ipsos ocreaut-
105 ECKBERTIABBATIS SCHONAUGIENSIS 104

ECKBERTI

ABBATIS SGHONAUGIENSIS

-/---*%" | OPU6CULUM

DE LAUDE CRUCIS.

(D. Befn. PEZIUS,Biblioih. ascet. aritiquo-nova, t. YII, p. 13, exms. cod. inctyti monasterii Windfergerisis
ord. cahoif. Regiil. Piaemoiistral.)

'LA.US' CRUCIS, VERBA EGKBEHTJ.

A sideas. Videat impjus Nero et invideal, quiaecce


Satye, cfux, signurtl De'1'.yivi,ivexillum tlexterae imperalorum diademaia inlep aufuhi etlapidespre-
excelsi; salve, signum iriuiripbale,signuih salutare, liosos le, o crux, velul hobilissiinum p^ecusadmit-
sigiium potens et adroirabile; salve, signuffl Tioho- lunt. Yideat invida Judoaa,speciel cervicosa genli-.
fabile cceleslibus , amabile lerfeslribus, iiiferis litas et contabescat, quia ecce superbdruni et colla
liorfibiie. Salve , crux .sighinn benedielum , -,11- subliinium et genua corairt le incurvautur. 0 crux,
'guiiri! pretiosum el eleclum , lignum fructife- te omnes angeliDei in excelsis honorificaiit, qni-
rum Super omriia ligria silvarum, et 'SupoT biis tiic solus esi acccptabilis, qiii tuo stiginaie si-
'oinnia.aromala quoe ab brigine mundi siiper ter- gnaitis advenerif' 0 breliosambrtela, sdla jp civiiafe
: jfsni gefmiiiaverinit. Realaradix;, quse le pofiavii, ilVeicoghtta et di!ecla! MtiltiifflperPihiietrt iuodtim
sed bealior.quoe te beavilTO erux, radix luoenohi- vales, quiael regnum Pei per te comparalur. .
Iiiatis iri lerra vivenliuni. tjtise diyinatii tibi viftu- IIL
teffl inseruit, et omnem ligriorum dighitaleni ipfecit '. Quis igilur vacuavit igtioiiiiiiiam tiiairi? quis tan-
supergredi! 0 lignuni pfseelaruin et nobile, eujus tisdigiiani te Teclt lionoribus ? jNiihirum ilte bonio,
cedunl dignilati cedrtis et typressus, laurus el pla- qai dicitur Jesus, Iiujus quoque niiraculi aucior
tanus, palma el oliva, vitis et ticus et malus, cin- esl :'qui solus faeit uiirabiles res, ipse utiqiie, ipse
iiamonirim et batsaffluni,-eiiiiyrrtia pt libahhs, slo- fecit tianc rem, "etrioh alius : Jesus Chfislus Fiiitis
raxet galganus, gutla, casia et terebiiillfus, Iigna Dei vivi, ddminalorcceli et lerra?, .quehi terra pec-
Selim, ligna thyina pretiosa de ophir, et omne cairix a se repulii, in te asceridit, ei excepisii cum
lignurti pulchrum visti, odore delectahile, fruclu et susiinuisti pfeiidsum pdiidus corppris ejus. TUJIC
suave el salubre. Omne tignum paradisi Dei non est saiiciificata es nudse carnis cjus atiactu, el sanctis-
assimilatum libi, .oiiine aurum ohrizum, omnis sinii cruoris ejus aspergine. Clavi enim, qui inno-
gemma preiiosa libi comparari non possuut. ceiites manus ejus ac vcnerabiles pedes libi con-
fixeruiit, pfeliosuni illum liquorem propuleruni ih
0 Prux sole spleiididior, omnibus astris ntundi te : laneea quoque iiiililis, quse illud virgiueunr
screriior liis qui fidpi et cliarSlatls ie inliieniur :l»tus aperuii, sacit Sanguinis etaquae myslicas iivo
aspeClu! B0 gloriosunv et sanctissimum signum! le aspersil. Ecce quali olco tinxil ie Deus, conse-
- Quid lipc esl iniraculi, quod in le accidit! Jampri- crator luus, verus el sriinmus poniifex Jesus : unxit
dem nialedicluni eihorribile eral nomen luum, et te, inquam, prse participibus luis, prse pmnibus li-
eraf signum damnalionis et ignominioe, furibus el {_gnis silvarum, ul esses sanctuiu allai-e holocausli
liomicidis addiclum : iiuhcauteiiv signum es glorioe vcri el gratissiini Pomino. Yere sanctum altare tu
el benediciioiiis. El ecce a novissiniis hoiiiirium ina- cs, quia in te priniuni oblata esl pro ijjuhdi salute
gno etmirabili saltu usque ad ccelos summos ascen- hostia yera^. hdstia saiicta, liostia imniaculala et
(listi, iia ut honorandps eliam regum verlices pos- pacilica, quae sola reconciliare poluii.ierrena co3-
1 Iia cod.
im ':., :',. SOLILOQTJiUMSlill MEDlTATiOKES. ; ; 108'
leslihus. Attare lliynliaiiiatis preiiost lu es, cnjus A.-ceiii deppnimusj gerilia;Tiicurvamtfs-et ad iefraai
odorsuavissimus usqup ad inleiiofa coslpruin peiie.- ; ioii prosternimiir iit hono.rpiii ejusqui expahsis in
; tfavit,' cor Dei exeelsi" oblebiavit. cl incliiiafus esl -te-ciiibhtis nianibus offlpia ad se Iraxil, qiii.inclj-
duleore. ejiis usque ad;te:r;rani, et placaliis faclus natocapite in. te emisit spiri!uin,.cujus, emorlua
eet supeTinaiiLiaiiabitaritiiim in' ea. : geuua; in te flebiti niodo cpniplicaia sun!,. cujus
- ; ".-" -":- '--.- :-JY.' -
;-:-;_ •:'- _''' '"_ sacrum - corpiisculum iptum expansuni fuit su-
Jiiilltiffl per omnia in cohirafium versaesi igiio- per le. ; :.'"' -': .-'•;''..;".; ;?:'.; ..-:.".'"..-:..
;
niiuia Iba, o eruxi Irisifuiheiitiinj perditionis Tiie- ;-:.;;;;- ;.:-' . '-;^I..; ;'-V:' -K ; '.'._.\]<''\-''.
ras, eisaluiis' irisliumeliluin facta eS; Yit.amperi- ',- Q cfux,
nierP debueras et ifipiTem :peremisli.- Conifa aii- gloria Cliiistjanoe frontis, 0 iT:pfopiliii-.
tioriis, signafum superpbs lrianii Pei! 0 Chfisiianai
-clofein-yilue pfincep.s mundi beliaturus. ppf le- ar- iiiiiiTtaeve.xIHum Faciat le Cbfistus
- flialus inexpiigijabile!
proeessit,_sediiv capul ejus le relprsll mariii- ihibi" ei onini hoiriini creden.ii esse iidani prole-
fortis 'iidsief Ghfislus 'Jesus, concidi. ; ceryiceiij. eiidriem"
adyershs bmiie; peficulurri aiiiinse et cor-
peceatOfis, et divisit irilef ipsiiiii ei humani genef is" poris.Eslointhi per gratiani pdmirii
sdutbm.-iiiexpu-
inassain, «iijus se caputpsse.glprjaliisesf,. et faeia , adyersus omnes
-esi niiria ejus magna, ej ablatum est opprobfiuiir p- gftabtleadveTsbsigneatelalhinjici,
- ' - astulias cjus, etdmiienv doemonumfortifudiriem pro •
delsfael. .: "-..;," . ': •-.'>'---:. riie pdlenier expugha. Tu pmnes cbrporisfhei tuefe
/ ;-: ---" -:--'- ^
-.-'-.5"-; :-:.- : ;-.--.',..'."-.. ienesiTas, ne ascehdat: mors per pas iii arijniaiii
Teprgo, o magnsepxsuilatioiiis et saiutis irtslru- irieani ef- offlhe, qupd: mprliferum riiihi: est, liia"
jnentum, cfux behedipia. prux elecla, Crux jucunda 'virlus :;: : •- : '>.'-'
exsiinguat.
ei amabiiis"Valde, pmnis Ecclesia sanc.lofum sancti- - '-: -;;';.
(ieafa pef-te iil noihine Chrisli^qui.propriis biiine- .';'"": ;.''' ";;^'.';r-vii.;~';..';'":-"
ri.s ieportaredignaUis est ef ale portari, merilo le Irt quactin.que bora, .qnpcunque inopere te ma-
lionorificitt et iriagnificis te exaltaf praecpniis. Si liusnjea iif nomine Doiiiini"rnei Chfisii_.Ievave<rii,
eniiii thfonos reguhTsive sceptraaul eofpnas prd , eiTectiinv tibi velocem pfoestel ipse, qiii te; sariclili-
eoruin revpreriiia, qui sunl terfa el ciiiis,-lioiibrari" cavit, Dominiis Jesiisv.EstO peppatrici aiifmoe mese,
deeej a siibdilis : qiiarito vnagis te sceptrrifh oeierni b cfhx, fortisproieclip tii die, qiid cxuerida esi a
Regis, ad glofiain Clirtstf, qui per tp orbeni terra- carne hac mortali, advefSus iiqrreiidbs incufsus
riini: sibi Subjecit, ab . pmiif popuio aeqtiisiiiGitis jiossimoriiin spiriiuirm. Esto illi suave. umbraciiliiiii'
lionoiari dignum esl, pt adorari? Addrari: le,„ i.n-, conlfaoesliians iiieendiiim; flamriiffi gehennalis, m
quam, di_giitiinesi, nofl quidem; ui Peum, sed ui illsesa libero gressu pefifansire vaieat ad.videiidaih
yirtulis admirabile: sigffiiriii Si adoranda suiit Pominuin P.etim suum in cceleSlibtis, pefreuiti, qiii
vesligia ped';m;ltegis: et Dominrnoslri, ciir i.ion cracifixus.eslin le, Jesuhi Ciirisfiiiii Dolrtiiiiiin Bo-
digne adofanda es, ocfux,'quse iinpressa Tiabes slrurn, qiii cum Peb Patfe et Spiriiii sanelo yivit
vesiigia jion lantum pedun), Sed etirianuuin.pt elregtiat Deus iiisascbla sseculofiim. Anien.: "
"ioiiussacri .corporis ejris? .Yere digne ..poraiii tuo
sacrb sigiiaculo.iiiiitiiis. siipplicesielevaniusj-cervi-

EJIIS^EM E€K^EHTI

SOLILOQUIUM "SEU MEDITATIONES,

(D. Pczics, ibid., p. 21, ex codd. Mcllicensibus )

-" ;.'.'; r":.-"".;.] D ubi est diversprnim tuurii, in quo iecip recuinbis-
::/-; _ .;..;;-i;;;-
.- Verbum mihi est; ad.tp, o Rex-Sseculofum Jesii iiiter charissimps luos, pl saiias eps inanifestaiioiie
Cliriste : ausu charita.tis alloquite proesuriiofaCLufa glorise fuoe? 0 quam fetix, quam iliiistfis, quain
hianiis iuse concupiscens decorem Luum, ei adife' sanctus, qljanfa appetendusest concupfsceniialoeiis-
geslieris desiderio cordis mei. Dsqueqriosusiinebo illas.Peiircsevolupiatis, iocus per.ennium deliciarum?
absenttam iuain, exspeetaiioneiii faciei qiianto lem- Non accessit oculus meus, nec apprQpinquavil cor
-poreferam? Usquequo ingemiscam s_:Tit slillabit meumusque ad multiiudjiiem diilcedinis tuse_,quaro.
postme dciilusiheus? A-maJjilisDomineubi babitas, inlfinsecus abscondisti Tiliis luis ; solb ejiis odor« ,

9 rit.cod'. ingemiscet. ' *'" . '„ > -


P^TKOL. CXC"V*; -
'
107 --."- "".";" ECKBERTI XBBATISSCIIONAUGIENSIS 108
foris * ujcunque sustentor. •Spiraineiitum suayila- .Apuliisacciiiciiis.n.esciens liibcm.-iiesciensinobedieii-
lis ejus* de ionginqiio veriit ad me, et est rtiilii lioe riiofam. Per le cenlena dccies millies millia as-
superpdofem balsami el fragraptiamThiiris.el ntyr- sislunt in Sanctuario Urauici teriipli, tnlendeiites
ihaj, cunciiquegeneris" suavium bdorameiiiorum vtiltui Majeslaiis luoe clardel iiiiieflexibili" visu,
tl conciipisceniias mundas jiaril in ine,- quartim est ac persoiianies bafmoniam Ihcessabilis hyiriniin glo-
deguslatiodiilcis, vix lamen polabilis. :Quid enini riam iriiise el siiiiplicis' Divliiitalis ""*. '*""
'
niibi estinccelo? quis est thesaurus nieus. inilta v. -.'"-"-" w.--!.;;;; ;;;-"'
coelica cella? quse esl liEeredilasmea iii ierra vi- Per le seraphim arcleiit. per lc ctierubiin lucent,
ventium ? Npnne.' Clifislus, Dominus -mcris, unica per te judicarii fhfoiii. Tu Deiis noslcf igiiis es,
salus mea, tolum boniim *meum,.pleiium__gaudiiiin iiindcue ardeiis, et a tiioe diviniiaiis iijiinpdiaia ap-
ineum? Et quontodo -conlinere polero cormeum, prdxtiiiatione lotiis- charilate igrittur, et flammea
Domine, ut non ainet te? Si-nbn amavero te, quid coiuscaiioffe vcsfiiur s-.icef ordo-seraphiiri : qui cl
aniabo? Si iransliilcro anior.em meuiri a le,ubiil- stii: suavis-inccndii odorificenliairi spafgit in caoie-
lum digne colibcabo? Desiderabilis Dornine, ribi fas iiileriustibi: militahtes adhiiiiisTratdi.ias jiha-
exira le requiescent desideria mea? St usqnam -langes, quaiiim depleiiiiiidiife utciinque gustamus
extra i.e pedein exienderii amor meus, polliiius' ct rios. Tiii Deus nOsler yera lux es, et.Suscipiuiil
'
erit : si a le ? declinaverint desidefia mea, vana uionies a fc luceiii populoTuo : lu ihesauros sa-
T3rihii.'Nonnetu amabilis el desiderabilis es super -pienliic el scient.iic,in te recortdilos, ad inluentes
«innia' Tq.ha3 amari possiiril et desiderari J . te e vicinb oculos cherubim per te ipsum large
" ii. •
;';. -.- iifiinciis,ac per eos derivafi facis ad iliriniiiiandas
Abs (e enim liabet cnjiiis creatura, quidquid ha- Siibordiiiatiis islis elcctfis^Ianipades miribilis la-
bel decoris et prelii : et quid mirhm, si omnia so- bcniaculi lui, qua3 ante' faeiem tuani, Domine,
lus 'exceHis? Tu inier aslfa sotem excellenii cla- iiicxsliiiguihiliterlucenl. Tu Rexregum el Judex
ritate veslisli et clarior soie tu es. Imo quid est juilicum magne cf njeiiiende excelsoset elevatos
sol, quid est omnis creatura, quid ipsa Tux nisi iiisidesThronos, soluin super se iiabeules celsiui-
tenebfoe 8 atl tui comparaliorieni? Qrrtastv coeluiri diiieffl iiiaiit, sedes viviis ." Siiayes , :pac.ilissiiiias,
sideribiis, "Empyreum angelis, aera voluCribus, sumiiioe franquiililatis unjforniiiaie conipactas, per
piscibus aquaS, lerram Tiliis 9, flonbus el virgnliisv le disrefnenics' vetilaiis pccblta, per leijiitlicanies
Sed non est species neque deeor omnibusliis in (ui judiciiim oequitalis.
: :V.:" "'"""
comparalione. 0 fons universse pulcliriliidiiiisJesu!'-*G -; :; --;_;-';' '-;-
nielli dulcedinem suam pfseslilisli, ei dulcior melle • Ovdominaior Doiiitnc, le ddriiiiiaiitium siiblinjiias
m es ; oleo suavitaiem suani dedisti, el tu s.uavior saiiciaaddrat-singiiliiri libbftate aiiiniiim iri diviiia
oleo es'; "aromaiibus ciihctis odores siios inspira^. exlendchs, aiptie iiiler proehobilesauloeluse herdas,
Bli, et est^ o Jesu! odor fuus super omnia 'aromala "per te prihiatuni ageiis alti dohiiriii sine aliitudine
suavior el gratior. faslfis. JNohjledecus pfincipiiini, perte celsus ordo
111. -...'" principaliium non iiivtdiosa.prsecelleifiiaprincipatiir
Aurum inter melalla preiio piilchruni cl iri sin- super mitiitani cceli, ciii ad expienila cliyina iiiini-
gulari excellenlia a le conditiim esi : et boc/|uid -sipfia- j'uxia*.pr»eoricepiain"'"in(fiu'seciis.';jPo.i'(lis-'(Mi
cst comparalum impreliabili.Domine, ct iiiimeir- dispefisalioiieni, drilcis magisierii''pricbev-il.ucaiuih.
sse claritali luse,Jn quam -desiderai.it aifgeli pro- Tua est-potehlia ppteslatiim, Doniine, preiiieiitium
spicere? Opus.maniiufii tuarbm est omnis lapis pre- fliinifiiedzeto colla Tafiareoriim pfincipuiii ei le in
tiosns ei ad yidendum desiderabilis, sardius el id- illis iJieiuuni, rie qiianlum ls voliiul, v.vleaiu perli-
pazius, jfispis el chrysoliihus,' onyx et berillus, ,-cereinali iivpefriicieni nosifaiii."
siippbirus ei carbiineuliiset smaragdus :-el quid n..:'-'r:-'y-'-----^^^
liaec suiil ni.si feslucoe ad tui comparationem? 0 Tua esl, 0"virliisT'alris, oijinis miriliceiiLia bea-
rex deeOre nimis el--mulium aiiiamie, liioeopera- lariim vifiirtuiij, qiiaruni agrtur ministerio, ut mi-
liones sunt gemmse 'vivse et immoiTales.quilras, relur omne sseculumel bbsttipescens in mirabilibus
o sapiens arehiieeie! in exofdio sseculorum aulam luisexclamet ft dic&t::Omniaquwcunque ioiuii,
siiperoetheream: pulcbre distinxisii ad laudem et Dominus fecit in cceloel in lerra, in mari el in omni-
gloriain Patris. Perieinillia millium ad cpmplenda bus abyssis (Pstil. cxxxivj. Tua est, o Jesu, niagiii-
Patris.ni'inisieria alacri disciirsu jugiler meani. el ficeniia afcliangelofiiin, in qiiibus.muliseclignatio-
iiilereoeluiitei lerram quasj opes negotiosaeinier':10 nis ppus opefaiur beiiigriiTastua,"ciumlarii gloriosbs
alyearia ei flores, dispone.iues oronia suaviicr, po- palatii lui safrapas desiiriare nori spernis in liujtis

4 ebd.anliq. forlis, quodtirhnino abesinb alio recenliori. * al. cod. t\Ke. " al. cpd. suavia odoranienli
f dl. cod. siiad te non. dpcli 7 al. coii. s dl. cod. umbra. * al. cod, (crraiii floribus.
praecellis.-
'-*ai. eod.iiiUiS..."li..a/. codj irrefloxibili. .'la/. Deilalis. " alii:cod. ui rioii qTiombdpvoliini.
m SOLILOQUIUMSEU MEDITATIONES. . ;-, ilS
nnnuli exliema ad suffraganduni parvitaii nosiise, A . liictuendiim, sapienteni el p.ikhrum, bdnuiiv el
qui comparjli suiiuis Iulo el assimilamur favillaeet ainabilcin omnia prsedicant et quantum Tux leire-.
cineri. Per hos quippe tuo nulu suinma salulis no- bras, lanlum cuncia lu solus proeceljis. El lu in
slra3 niinisiraiiiur negotia, snmma superni consilii ccelo senaluS es mihi Dominus nielis, et merces
ad nos defcniiiiiir arcana : per bos siinitatcs nior- servi tui, ipse daiorel donum salutis, quam a„te
lalium procuranlur, per hos eoiisislunt regna el exspecial anima niea. Et quid a te vojtii supef ter-
jmpcria'niundi. Inler quos. praecipiium novinius rain nisi le: soliini?Quid. melius et ariiab.ilius te
linim Mich.ielem, nobilem signiferum corii, qui slat oe.siimavi,ul abslraherem cor meuma- le ad.con-
pio acie Dei vivenlis, exleudens rlioniplisaam pro- pupiscciidum quiilqiiam in mundo; absqiie ie? Voe
piignatioiiis, ac voce terrifica lonans : quis ui Deus, niilii inisjro! Cur amavi, quars coneupivi iri otrnii
-super eos, qui ex adverso sunl. viia mca quidquam prseier Chrislum Jesum Donii-
VII. lnim meum? Cur disluli, cur inlprmisi. ulloteirippr
Sed et illa fclicitun angclorum ainabilis innoeen- :re le, Jesu, vcrsari in corde niep, el lola menie
tia noiine preliosuni opus digilorum luoruni est, amplecli, el dcleclari in lua ctuleedTic omnia inte*
o Dei Sapienlia? Uude adornasli eos quasi incor- " riora Spirilus mei? Ubi eram ^, qriando tcc ;«n
ruptibili veslilura in die qua condidisii cos iu opus mente 1.0:1eram? Quo defliixeruiii, qiiandp noi;
sacri niinisterii tui. Ili stinl viva sidcra superioris le soliiin audicruiil dcsidcria mea?; '. •._'-
COBU, lilia inlerioris paradisi, io«ae planiaisc supci- X. '___'-'-' ".'• . ,-
aquas Siloe, qtise llimnl cuin sileulio, in meiitiiim 14 Ceus vicc meoe, quam vanc consunipiasuiii, qtiaisi
immobiliter lixi. 0 flumeiipacisl o dcliciarurivagcr! 0 infructuosc clapsa sunt a mc len.pOra niea, qua>
sapicnlia sola.-gyruiu coali circiiiiiiensTEx le.luccni, dedisii inilii, ul facercm voliiniatcs tii.as in eis, ei
candenl et rulilani in' 5 sapieniia mulia, iu casti- lioii feci! Qiianti aiini.quoi dies ei lioroe".jieri3rniit
tate \irgine.a,iii cliariiatis ardoiibus scinpiiernis '*. apud n c, iii quibiis sine fructuvtxi' coraiii (e! Et
Hsecesl floriila jiiienlus lua, Dominc, libi (idcliicr quomcdo subsistam ? quomodo leviire poiero.-O.CUIOJ
in uoslTa infirmilale desei vicns, duni in his leu:- mcos ;id faciem luam in inagnp lllo examine luo,
liris mutitli gressus nosiros psedagoga " inanudu- (piando remcmorari jusseris opinia teijjpora irie.i,:
clione tlirigii, tiumTiosiiJes iiiciirsiis a nobis prp- et frucliim rcqtiisicris singiilorbm'?-'PaTieriTissiuie
pellil, dum volunlaiis luoe sccrela dcnuiiiial, dum PaiciM 11011fiatlioc,'sed abeanl in obiivlpnem co-
ad bona qua:quc menles dissoluias roboriit, dum ram (e, quse vaneperdidi, temppra mea.heu mu!'a
ijostrariiffl nraiioiiuui ibyiniamala ail uraiii aureaxi £ M-.nis1 el si qua, le jTivanle, ulilitef scrvavi.- qiic^
iransferl, ct faciem pii Palris pro nobis senipcr rmn, 0 Domine, brevis csl numeriis, in. ii|e;oiori:>
exorat. icieina fac permanere. Fac, amande Piiter, saliem,
VIII. hoc residuum temporis mei frucluosmn et saiictiuV
Jia, Patcr, elia.ni dc nobis adlme longc ag^nnbus catum in gratia lua, ut in diebus.se.terhiiaiis locutsi
aliqua tibi esl cura; el si quid prciii hahci h;rc iiivcnial ei compulabilo sit pereahiter ante (,e,
drachma dccima, oiim a siuu lua clapsa cl ntiiic XI.
landein iu iaboribiis rcquisiia, hoc lui, houe JVSII, JiiiiJ nunc. ex hoc omiiia desideria *mea tiicale-
pii mui.eris esl. Si quid dulcisonae\oc<s hahet hajp sciie, el effluite in Jesum, Dominum Tfieujw: cur-
tlccima chorda Doiniiiicaelaudatiouis, boc iutis ii>.ea rile. Saiis hactenus (ardastis ; properate, quo per-
siiaviscoiilaclus operatur, tliim iir: Psallerio deea- gilis; qi.iaer.itequeniqiiseriiis. JesurivqiiseritisNaza-
chordopsallis gloriam Palris. Psalle, ut psallis, Do- renum crucifiMim? Ascendil incoejiim, noii esthic;
iiiine,modulareduIce nielos Pairi veloeibus articulis noivest, ubi erat; non est, ubi hpn habebal locuin,
jnuliiforinium. graliarum. Tangc noveni illas puris- iu quo nobile capui suiim reclinaretv Noh. est, ubi
simas chordas in ccelo, quoe tiiste nil uiiqiiain so- ainbiilavit in medio tribulationis niulium repletiis
iiueruiir.-Taiige ei .deciinaiii istani gravein, ciijiis P despeclibne. Ndn est, ubi sletit-judipandus.ante fiir
=superipr "guidenipuriipjahipetlfaela ad leloelitiam ciem Pilaii. Non est, ubi sieiit spreius el iliusus
sorial.iiiferior vero adliuc leffse conslricla iilpestos: corarii Ilefode. Noii iest, libi pfocessit poiispuius,
noyit reddere sonps. - r • -
caesus, bt viilneraius e( cruore perfusus. Nbn esi,
; u..,:;:::/;: .,; ,,::m;'::::-:;';,:: "_.- ubi in medib peppndit sceleraipruni. Noh est, ubi
Cuncla.virliflis luoe oppra^p-Dei Uriigpniie, dunv r jacuit lapide cfausus et geniium" miiiiia Cuslddilii.s,
altenia :menie:coiisidero, sluplens expavesco, qitia : Ubi vero estaiTiariiissimus 'Pomiiii? ilabliat cbnfi-
mulluiiiper omneiii mddum in;eis"gloridsus appares. -;' denier, ef fla^ellbm/ribn^appropinqiiabiTlaberriacrtlo
M.igijaemm ei pulchra ,ei bbna siini Valde, sed ad '' ejus : supef altjludiiieiri ccelojuiii,: supef bijiiiein
lui.comparaiioiiem.qiiasi rijliilurb et iuarte repulala eXcelleiJii.am.aiJgelpriim propria Virtute ascendit,
suiit. Coeli et lerra el onmis ornatus eorum teaur snper solium .siiigularis glorise'"sede.i. in dexlera
ctdre et gubernatore subsistuhl,- et le polentem ae ; Palfis, cui esLcooeternus et coesserifialis, divino,

14o/; cdd. ih montiutri. 15in mss. desidefcdur ::'uu n al, cqd. pfdbre:
" "Seinpjlefnb."
" 1?-qi.Cod. poett^
gngica. :ls.fl'. ccd, veraiJU ;..•;;• -' - - ; -
'. ';-.''" "-''
Til ... ECKBERTIABBATIS SCIIONAX-GIEiNSli? " - 112:
ainictus liimiiie, .eoronalils glorta ei honore, ujI ^ lius requiescilis, et divelii a vobis nulla
irisidiaiorts
decet Unigeriilurti Dei serenus ls in Jauitia, plentis'> fiaudujeiilia polest. . .--.
"
omnipoteiilalu, cioiniiiaHSin cooloeiin lerra". . ; ;"xiv. ''-' ,:. ." ;' -
XII. ", Cni'aulem iiner coeJieolas sit uberrimum g'a;i-
Tbi adorant eiini oiiincs angcli Dei, ct univcrsai diiiaf nisi' libi, o-Mafia.vi.rgo perpetua, 'Virgo vir-
mullitudo civium ccelestis Sion. Inipsp unanimiier-.. ginum, Virgo siiiguJaris,-Rosa coelicse'amoenilaiis'.
lseianlur oiiinium corda, in ejus desiderabili facie, prajJuciilum Agalma inter primoevas lucernasili-
pascunlur omiiium oculi beaiorum. jn ipsum undi-. vini lu.miiiissnscepiivas. In iuo igiiur Jesu .sola.pne
qtie confluunt desideria singulofuin, tpsi jubilai, omnibus gaudci gaudio hiaguo valde, quia quem ut
jpsi applaudil, ipsiim magnifical lolaCranica curia,( boniincm pcpcrisli ct propriis iiberibus eiiutfisii,
civilas gloriosa per omiiem. modiiiriin splendoribusj ipsiim ctiiii aiigt;!iset uiiiversis civibus coeli iruorns
glorise ejus. Exsulia et laucla habiiaiio Sion, quia_ ui Demn vivtini £3eiveriim. Gaiide, feJis Mafia,
lnagnus in medioiui Sancius Israet. Exsiiliaie iii, quia qiicni vidiTli in ligno peiiilentem. vides in ccy:d
Jesu nobili filio yeslro, vos illusires patriarchiiv regiiaiHem cum gloria inagiia - vides omnem allitn-
quia implela est in eo omnis exspeclatip vcstra. Et , diiieiii coslesTiutn,terresirium ei infernorum maji-
ecce subliniispsi valde, et beneilicurttur ih ipso,'-' H Sliiti ejus iiicliuaiani, ct omno roburiiiimfcOrum cji*
vestro yidelieet seroine omnes gcnles, sicut olim tftt.rtium. •"•. ;.- ".:'•
vobis pollicitus csi sermo divinus. Gaudele iu "'""'.'' '.'' *xv. : :;--:-:--..
Prophela magno vos prophetoe, viri veraces, quia Gaudia gaudiorum sinl Tibi onniis pleiiithdo -san-
Kiirificeet glorio.seadimpleia vidclis omnia,.qune de ciorum, obeala Jerusalem mater r.oslra, quie sur-
ip§o aniiunliaslis in Spiriln sanelo, .et-fidcl.es in- '.-siiiii-es : fesiivitatem age" teiabinidam et-jii"deflcicn-
venii esiis per jpsiim in cuncTis sermonibus vcsiris. lem in visione pacifici itii Jcsu CliTisti, tuse-liberia-:.-
Gaudele ih Jesu, Doniino et Magisiro vesiro vos; .lisjurcidris. ' - ~ "-,.:: .".~ ; " -.;•'.'••
jnclyli proceres coeli, beati apostdli. Gaudcte in xvt.;" .-..;;..:.; ,;
ipsc et cum ipsd familiari lsetitia. Ecce eninifqiicm El niinc iii sursum elevai'e,-o aninia mea, quali-
vidistis in medio yeslriim esurienieiri, siiicTiiem, cniiqiie polcs conalii, eiwicris. te junge riiillibiis !:-.'-
faligatum, el his similia cajjiis infirma ioleiahiein ; lamiuiii Doiu.iiioJesu, lihic fidei et: spei veliicuio
quem vidislis exprobrari !0 ab Iipminibus et cum pefge, 'ibi per charifalis ardorem jiigtier cohversai*,
scelcralis dcpulari, quoniodo vicit, quomPdo re- ubi:Ciifisius esl in dexiera Dci sedens. Iutende,meii'-
ghat, quomodo onmia subpedibus cjTissiint, qiiani ^1 iis ocuium in luminibos ejus. Luslra el deosculare
gloriosus in.siio divincvliinine fulgei, el sui gaivlii devottone gfaiulabtinda singula.loca s4 pfa.garuin
suseque ineffabilis glorise jiunc vos socios liabcl, qni cjus Teliciuin, de quibiis egressi sunt pretiOsi itii
olim permansislis cum ipso in lenlaiionibus suis cl tiquores sanguinis sacri, quo te appreiiavit-Unige-
yexationuni ejus' consbrles' fuistis? AdoratG-nuuc liilus Dei el sauclilicavil in vitain aiernam. 0 Jesii,
dulcia genua illa, quse se incurvaverunt ante vos qui te non amat, anathcma sii; qni: te nbn a.mai,
usqiie ad lerram sedenlibiis vobisjad- sacratissiniam amarittidinibus repleatnr. Caslus est amor ..luiis,
ccenajn. Adorate nurie illas sacralissinias maiius, Dominc, el niliil impnrilaiis admillil; Spbrius esi
quibus pulverem pedum vestforum Rex regiiijv la- snpor ainoiis lui ei niillo alienai nientcm a recio;
vare el exlcrgere digiiatus est. " suavis esl amor luus cl nihil habei amari£ 6. Nani
*XIiI. el quoe amara sunl mundi, indulcat 2£, el dulcia
Gaudcle in'Jesu, principe militioe vestra3 vos ejus fecldil aniara. Iiiter angustias non coarciatur,
mariyres vicloriosi, quia ecce ipsum, pro quo tra- inier pressuras non oppriniilur, nbii. pefit. sub ino-
didislis iif mortem aninias yesiras, ipsuin, inqiiain, pia, npn mcerore conirahilur, in labpribus maiiet
possideiis Jesuiri Dei Fiiiiim, prseiiii.urn ceiiaininis ; ocijiiaiiiiiiiis, inlef riiinas securus; in perseeulipiie
veslri. Gandete in Jesu, doctore 21veiilalis, o cou-; D ] seciirissiinus, int.er hlandimenta incorruplus, inief
Tcssores.venerandi, quia-que.in. olini dociriuis sa- lormenla perseveral iiivicLus,iri morte semper esi.
criset operibus justis confessi estis corain lioiiiini- vivus. ". : • ••.'--"'
'
hus, nunc confiietur vos coram Palresuo el sanciis, . . XVII. ;.
angelis ejus. Gaudete in Jesu Vifgiiie et viiginiim Sicul in thesaurp abscondito cupidtis gaudet ei
sanclificatore vos paratlisicolse virgiries, vos ange- sieul in amorefilii unici deleetaturmaier, ila gau-
lorrim similliirise, quia ecce quem .amaslis, qiienv dium est et delectaiio grata in chaiiiate lua, Jesu,
optastis, queni .ai'denlibus desideriis expetistis, proi aiiiinseamplecli le. 0 Jesu, amanli te dulcedo meitis,
cujus ainore lerreiios sponsos et oiririem ornaiuin sz suavitas laciis, Vini inebrians sapor : cuncweque
sscculi cdiiieiiipsistis, sumrtii Ilegis Filium iiiinc deliciseuon sicobleclantfauces deguslaiiftum se, >if,
videtis, iiunc ierielis,nuiic in castis ejus amplexi- tuus amor meiiiiuni gusiantiiim le. 0 Jcsu vive pa-

18al. cod. sccundtis. .'?"al. reprGbarf. ^al. cod. dccofe.- a2al. cod. omnes Prnatus. "2/. unuEi
s» «/. tod. vulnefa. s5 «/. cod. amariludinis admistum. £6,fl7.iiidulconiu
HS;--:-"'.- - .; -•'--.•;-_ VITA.-S.-ELISA-8ETIL.;-,:/-.. ; .. i-11
nls, cpncupiscibilisbOtTe; suave viiium, initis agne,•..A lafio iua, cifciniidci ine dileclio *? lua, et rlal ani--
'foriis led, formosa paniliefa; siiJiplex cplumba-,:ye- meemese quasi veslfmeniiim decdris tuiyiil non
Idx aqiiila" stellaTnaiiiiiiia, sdTaeieriie, angcle pacis, riuda, sea^vesfilainveniatur, iitbabeant, iinde ab-
fonlale lumen sempileriiornin hjiuinutu", te amei; te .scondaniur iiifirma _ejus ab oculisTuis. /-"
quseral, in "ie delecleiuf ieqhe aciiiiireiur omiiis' '"':.':.' ':;':;. X.VHI. ...
sensuslpnus el tune coiiveniens latidi. Deris, cofdis '
Igiiein alieniim, lgriem, qui adversarios luos coii-
inei ct pars- niea,. Glirisie Jpsii!. Deficiai per le eor''.: siunit, dileclipiiis tuoefcrvdr eldhgel a iiie : aniniam
meuin a spirilii suo et caro niea Tl cpnciipisceiiliis-- ineam 29adCfeatoreih suuin aitpllalel. in qiianluriv
suis et vivas iu in ffle ; el cdncaleal, i.ii spiriltt ineo.. fas.est, luo divtnp iumihi caiir imiiiergal, Dofniiie
carbo ignitus amoris;iuiel exGfescat inignem per- Jesti, omnes, q.iiiTedilig.uiii,repleaiiiur benedieljo-
fcctuin.Fpveat et enuiria.tiljuni.iii me graiia tua, iiibiis tuis, accetieiiles iid le in CaTo..scribiintiir ei
ut ardeal jugiier in ara cprdis mei : feiveal ih me- ';: sit pax eis tn yelainenlo alariim luarum per oevum:
duliis ineis, flagret tii abseohdiits auinjse mese, ul iii.- libi auleni Uiiice Dei euiii acicfnp."Palre et Spirilu
die coiisuiiimalionis *T-mese eonsiimrnatus invetiia- snncio Iaus iiideficieiis, iimiiobile decus ct sol.icl.iini-
-ti:r.aiite te,Tn die, quh exui iiiejibobij luiiica isia*; _ j-egiimij.;.permanehs in sseculasscciildruiii. Aiiien.
"niOFlali>quani imiic cifcuiiifero, eiisiotl.iai nie visj- ]B": '.''. .".:';- ",' :;: -.;:- ;: .:.-. . "-:'.-

-->- "-Ji.kcodi deliiiicijbiiis. - _°s lil. ilplecialip, .!? al. cod: riic.nn «d Te ciirhTiiciii slirsuiiiailoVlut. "
.

:
.. :'; ^1MUL;|JS; AMORIS.

(Exsiat inter ojicra S; Beriiafdi, Vidc Palrplogiai tdiiv. CLXXXIV.)

;;;:; :_'#f;;SM
'
l
::-[?:_-:;-.v.:;;:; :.vYmGmE;' . -.'. i .:;

^AGIJSTM^OROIIW
; ; SCHONAUGI^ IN DICECESLTREVIRENSIv ;
- - (Acld Sanclorum Boltqtid., Juiiii lom; lll. die 18, p.. 601.) i :;

'Saiictee yirginis 6etas, yisioaes, yita; hujus scriptor Eckbertus atque iaudBliir\;Etmcho; oc--
-;;-;.--".: ;- - casio cultus iii hodierno Roniano,..

I. Catiimilleboccnsis.in Adrlieliana 'Germariiaco- :B biirgeijsium ccmituiii piioedid,trans;R'lienirnii- sene-


jniiatiis, vulgo Caizenellebogh.en.dicti,occtdiiuin li- Tin conlra Bingam millibus passuum ab.-Hilduwliio
niiieiii, cjiif LLheiiumcluariiin circiter leucartinl ifi- Tociipleie viro iiichoalum, a Robefto Lurenbhrgensi
t'?rvallorespicit, perstriiigit Millus fliivioliis, veterum coiuile postea perfectum, atque B. Florjno, cujus
ihidcm C.illoriim- reliqiiiis honi.eifclainraj paftem: sacris Tnsignittii' cineribus, postea dicaium est.
largitiis, otii Lano ad Nassov:ani iilapsus iiomeii Hilileliniis autejii.pfiiinis inonasterip prajfinT,qui iid
afflillil, priusquam ab ipso el cuin ipso devolvairif .teli jactiim aliud ilem vir.ginibus edtleni iipmiiie irio-
inRlienum. Ad lmjiis fliivio.i iiiitta, a quinqiie et .liasteriiiin eonsiiluil. in quo, sanctiirioiJiaeet cdele-
. semts soectilisTundata est-nobilis ahbaiia Benetli-- siiiini instincluuih fecunda, jiec lioivadiiiiraiidoepier
clini orcliiiis, a sitns pulchriiudfne Teulpiiicum np-. i.itis laiide cantata virgo ,,EIisabetlide Sclionaugia
iiien Schdnaugioeadcpla, de eujiiS origine•Browe.r-us- ppslea cfaruit.jlpsa «se sciibil « hiiiiiilem. iuonii-
riOster.in -suis iinnalibus ad ,;'aiiv-'-
H25 ita scribit: cbam, el inagislranv sororum, qiioe.in Schonaiigia
« fiocieriipore f fevirorum dicecesisnoyo percelebfi sunl. J Receiilipr.es male abbalissam vocant, quoe
ischonaiigiensi monasterio au.cta est' Id in Luren-- suh abbale conslilula vtvebal.
fiS . ECKBERTl ABBATISSCHONAUGIENSIS i\S
2. Hujus gcriJiaiihs fraler Ecbeiius, cum adlmc A cha.raclere minuscuTo; iri a-Iiis aiitem Ji'i_:ibus- aniii
psset Bonensis ecelesioe clericus, ad sprorem, jam i.xxiii ei Lxxxiii, quibus adliuc 'bieiiniiini super-
diyjiiitus visilari et frequenll.biisv.sirinibu.sillnsi.ra.ri_ yixil" omissis «Beaioeinemorioe » l.iliitoef anno vi- -
coeplam, evocatus anno 1152 easdem visiones di- lipso nolalo, lioc solum scfipstl: t: Sclionaiigtae-obift
cianle ipsa scripsit lihris duobiis; leriiiim deinde, Elisahclii, virgo sariclimonialis, cui ninila sdcreta a
qui Viarum Dei inlilulalur, similiter lilteris consi-' Domind sunl revelala. » Priina iriieriiti edilione
gnavit jam moiiaclnis Sclioiiaijgioe; ac deinde(ul de (fljiam forle solam vidit Baronifis, et peiie pro ora-
quinlo, dubiee. auclorilaiis libro laceam) lillimuni eiilo biibnil) tanliim efteclmn Ronioeesl, tit inMar-
scripsit deejusobilu, testis magna ex parie reruffl" lyiologinm , aiicldrila.le-Gregorii .XIII recogninim
lunc gestaruni ocuJalus; postea vero Schonaugien- aiictumt[uc, et ainioT584 ptililicatuin ailtlita silejus
sis abhaS secundus, lesleTrithemio, qui iiileril- menioria , cum litufo Sancloe, hac forihula , qine
hisires cuni Iaudal, ul viruni « non niinus devolione hoiiic diinvTegiiiir : t SclionaiigioeS. Elisabeth vir-
ei religione quaro scieiiiia clarum : i in Chronico giiiis, monaslieOevitse dbservanlia celebris. • Uhi
autem Hirsaiigiciisi dicit, successisse eiim•primo" hoe prudeiiier factum, quod oinissasii meiriio-reve-
ahbaii t Hil 'elino, moiiiio Nonis D.ecemliris1167. »'. klioiiuin, de;q.uibiis,'(ob illaproeseriiih, i|ua: cleS.
Siib finem uliiini libri iliciLur dcpbsita virgi, e xTv UisuliC niiifiyrio Iib. iv leguntur, iiulla prorstis (ide
Kalemias Jnlii, feria sexla , hora iiona , » q.ui con- tligna) merifo diibilab.ilur. ..; '
ciirsus Kalen•laruni el feriaj ctim iiesigiie.taiiniiiii ; 5: .Amplecliniiirscrfis apdslolicoejiidiciiim dc Ro-
Domini 1175, noii vero proecedenlem qivirlum, mano. Martyrologio, Lidelibus proposiki,. taiiquani
oporteterroiem agnoscere in codice, unde ediia 15cper v.ros eriidiios ad .fidem his.lo;ioe.,.-qu:i: 5>i'iifm
pisedicTasuni, eiimijne corrigere ex Triiliemio, qui gesiarum, persoiiarum , locorum , tciiipprniii v;iri.e-
iisus aeciiratiori nis.Tiiorluain ponit « anno Donlini . ia-te conlinetiir,. correcliiin, ct multis iocis aii-
i 165, ind'ctioiic xiu..» .; _ • /.Uim , » sicul pf«:falur Grcgorius : <pioail.ii.sqne la-
3. lilem liimbn Trilhemius in Chronico Hirsau- ,' nieii singiila.fuerini a<| fiiiidiiiii.^iciii c.oiiaiinif.fa-
gieiisi, ante prolixum elogium « Sanetay (ut appellai) cere) examinaia, nierito censiiit Fran.ciscus Marhi;
el Deo_di|ecta3virginis Elisabelh , » non soluiu cor- Florenliniiis, in sua ad velusiissiiiiiiiiv Gfcciifeiii.ilis.
liipfus esl ab osciianlibus librariis, MCLXirei1162, Ecclesiae Mariyrologiuin Praifatiohe, siipeiTiiluriiiu
perperam ho;antibus, ciiin antea prsecsscriiil i;o;u3 semper, quod coirigattir. Sed hoc iion est^paiicuriim
MCLXV el\ 1165, scd etiam sui oblitus vitleii posset-, aiiiioruin, quibusGregoriana corfeelio'-ciirata luit,
quandopost notaiam illo aimo Rnperti abbalis Hir- fortassis nec soeculi...uniiis alleriusve. Quiilquid
saugiensis cleciionein , faclam « aliera die pnsl fe- porro de aliis sil, bie ccrle prudtiiilef "prdcessiijvv
stnin acl Vincula Petri, quse fuit iv Nonarum Au- . -videiiiiT,.oinissarei-etationuniiiiciHioiie, iju;fi iipiicl.
gusii, I stibjecit, Virgineiu oblisse « anuo Ruperii iiiipeiilos habuis&eiLocmhapprob:itionis-:exprcssa;. .
abbatis primo curreiile. J Reque exctisainltim c.uis Qnanio liuTein-prtidertiius liic processisse'Roniani
putet, ac si forte scripseiit t ahno uliiino cur- Martyrologii recogniiores tciisemus,; laiiio phiris.
renie-:» sequitur enim mox,: qnod « aiiuo. pneno- faciiiius eorumdeiii judiciiiiii in :illriliuciiicib-.^ijiieui
talo, quo sancta virgo Elisabeih de corpore migra- anle Trillieiniuiii nemo iisurp.ar.-il,'titiilp «saiicte, t
vit, qui fuil Ruperti abbalis pririius, liieins fuif velut fiindatuiu in meritis viitn, inoiie^saiiciissima
asperrima, et siibseciiia esi faiues niagna, cum pe- Q coiilirinalis ,. quia lale jmlicium speeiein.Jaliqu.aiii
slilentiaei mullis inalis. » Veriim liic rursuiii librarii caiionizaiionis obiinere viiletur, nec nisi leiiieie
audacis culpam deprehendo.. Cum cuini Trillieiiiins posse vocarT in dubiuin : idi-oque seculi ipsiini in
soleai annos inorieiiLibus ae succcrfentibiis abbaii- ttlulo surtins, sicuti eiiam fe<efifnt iiioiiasiiconiiii
btts coiiiiriunesinldr ulrosque dividere, el a vu'gaiis f.istorun) collectorcs omnes, ' Menardus, Wion, Dor-
anni inilio exord.iri sequciiles prirro ~annos „ ac gaiiius, Buceliniis, etc.
stibiiide inansilire aliquos niilla iiiemoraljiIi.ro -s;i- 6. Posl Ecberitiin piffilaudalum., Schohaiigtiim ,;
guandos (sicuii. in hbc Riipeiio ouiisil aiinuni ejus Trithcmio tcste, rexitlimicho (apmfMolaiiiini iniio.-
'II el v r.ispoinlenles iiniiis Chrisli llGTiel9). piioris iis, el liiiic apud Bar.oniuiii Eiuicho) Ecberii supra-
aiini iiotiim loco noii.,.siio posuit eiiitor; alque iia"; dicii quondam. anclitor atque discipulus, iir in cii-
fecil', id, quod anno proenolaiO1105 asci:i'pseral de vinis Sciipiuris siurfiosus alqiie eiuditus,:sa;ciilaris
liieme el pesie Tiillieinius, anno seqiiefili ascriplnnv quoque liilefattiroe nou ignarus, ingenio prtinipiiis^
videri. Siinili ratioue facturii puto , ul in ejiiscfem et clarus eloquio,. ifoii ininiis viia qiiaiii sci.ciiii_i
Tri.tliemii Clnoiiico Spaiiheinieusi, ubi iiiier ainnini insiguis. Scripsit lain irieiro quam prosa iniiiia
i'153'et 7 iriuin annoruiii' nuineri delieiebanty proeclara opuscula, de quibus lairien (iifquil TriThe-
obitui S. Elisabeih (sic euim ibi scribilurj .pncno:- iiiius) pauca ad mauus pervcnerunt. Legiopuscii-
leiur aninis 116i loco 5. _'"'. lutii ejus de Iaudibus divoe virgiiiis Elisabeth Scho-
i. Corpus defuiicioe, poslqiiam apud sorpres Tri- naugiensis, et quiedain alia. » ULiiiaiiiici:eiiain i.Ii-,
dao tolo fuerat acoiiouirenti ceiiaiiin populo bmio- venisse nobis coiitigisset, vcl posferis" siippleiiieii.-.
ralum,. exmore caUerafum clelatuin est ad ecele- _" tuiu scripluris coiitingat. lnierim coiiieiiii iis e.rif.-
siam Frairiim proediclo S. Florino sacram ei posi- mus, c[u;e ipsamel viyeus dictavit, el iiosiea cle
'iiini « in loculo secus aliare,,Domiuo ct oinnibus nioiiiia scripsil Ecbeilus. Ea-iVlol;iinisait t eihissa
sacris virginibus dedicaium. » De cullu, mi et qua- per Fahrum i (Siabtiieiisein v.tilg<> dic.uiii, prariio-
lem ab anlii|iio ihi lrabucril, aul eiiainiuim haheat iniue Jacohum, virum s.uperiofi oevo librU "edendis..
S. Elisabeth,dtim ex viciuis qinero, dicefe inierim tola Gallia cl.arissiinuin) « in libfo, quiiriscrihinir;:
niilii posse videor, primosTiiisse Colonienses Gar- Liber triuin vir.prum el, irium, spiritualiuin mv.lie-
lhusianos, qui ipsius iioineiipublicis fasiis Mariy- rum:.i qui lanieii inler pluriuios Siabiilensis iibrds,.
jolbgii, ab Usiiardo olini ecliti, ascripserint acl diein a Gesneio enumeralos , non inveniltir, sed exslai"
pra3dictum, seculos vel Echefiiiin prxfaunu,, vel apntl Iios ,. excusus Parisiis aiinp 1515et dedicisiur
proprias Schonaugiensis sacrarii labulas,_aui saliein « Adelaidi,devoloeChristi fai!iiil33,,Deoiiuesacrala-
loci Necrologiiim. lnipressus fuil sic auctus Usuar- riiin virgiuuiu cceiiobii Hildegardis Matri. t Coeie-
tlus Colonioeanno 1515 el recusus anno 1521 cum fuiu ul edilio Uiin aiiliqiiaTmiic liatul niagiiopere
liis ad ca.lcem diei xviu verbis : « Beatie meiiiorioe desidereliir, Brigiuirionim Coloiiieiisiiiilidiligciilia:
Elisabeih, virginis sanciimonialis in Schoiiaug.ia, 1'e.ci.l,qiti cu.ii anuo 16'2Slypis li;eieciiinl Anloiiii.
cui multa secreta a Domino reveliua surti, cnca Boetzeri, rectideiidascuruSseiil llevelationes sanel;e
annum 1161. » Eadem verbaj ut iu nuliis Usuardi " suaeMatris Brigiitaf, eodein anno iisdein typis, ia-
quocunque loco aucti inamiscriptis , sed apud solos . ciio lanien , suo nomine, in kicem editleruni, « ex
Colonienses Caiihtisianos reperia, primoe suarum aiiiiquis (iit preefert tilulus) nioiiuineiiiis ,.Reveia-.
Addiiioiium editioiii arinoT568 subjecerat ilolanus, liones saiiclaiuiii virgiuuiii Hildegardijjel Elisa.-.
1T.T VITA S. ELISATJKTH. ?i.S"'
bellioe, in Mjilyiologium Romamim iclilaruin ; > A , viias p\cuss8 a Siirip, siiiiKi lidnore dignus Barphio
iiiji!.>hic plaoct "recudere, nostiotiiie modo in capila \isus fnii , ul diclniii ad xxy Januarii.
di\i<iere, qnae posierioiis Yaani sppclant (iiam de 10 Qui ex unslra adS. Gpafis residentia, nuLii
Hildegarde agemus 17 Seplombiisi libriiin primnnj serPiiissimi principis Ernesii Landgravii Hassiae riii•
et seeundum cum parte teriii ci loiiim seUiini, aliis per pie defuncti, el sui siipefioTisP. Nicolai Grass,
ohiier tluniaxat dehbatis, eo quod miuus ad hisio- illuc cxcurrit mense Ociobri 1690. P. Joannes Helm.
Tiani faci.iii.i. inde nobis refert « Superessevirofuni moriasiefiuiiT
7. Eadcm Birgillinorum diligpnlia , inler Klogia desiitKto per Suecos ep: <_updfeminonihcolebanf;-
Eic'esiw ac docloinm .viroium , Elisabeiha; <!.'la istic auiem a dexiroecclesioetalere sacelluiri esse..
opeiiqne pi.Bliva, exhibelur nuhi» Cnvclioitf, abba- S. Elisabeilioc nune dicliilii, ciiiri dupbus allaribus;
iis luudalio quxdam, she iliylhmiis : quein si (On- in cujus sacelli parieicmiiniriiissuni-ex.parteest
siarcl aliqu indo inier ofih-iadhui.i iisuipiliini, suf- vetus scpiilcrum, quoii blim coiifraetum ab Iisefeti-
Heetei_ proVando (emporis immenioriiliilis culiui. cis, uiicinis fcrreis conjmissiirtivileriini est.thabc-
Huiic illi profitcnliii accepium p.\ lib ['bihliollie<M> lurque in boiiore.seqiie.ac-ajlartuin unum, ab illa
Sclionaiigicnsis. Hunc rhyiliiiiiuii bic aiiexere ju- nuiicupaliim. In ipso seputcrd ossa nhlla relicta.,
val; \elicnieiiter eiiim Mispicor illud esse, cpiod le- soliiin effugcriinl scfuiabliiirii sacrilegas maiihs pati-
gti Triihcmius, nec aliud supeiessc oplandum cula uiia cuni capite, quoesbrico iiivbliiioeexpprihi]-
Salve , ftlix Elisalelh, odoiifeta rosa, tur ad vcnerationem. » Siniilitef iiulluhi superesl,
ln Dei inirabi ibus viigo satis famosa. veieris epitaphii \esiigiiini,;se;d jp.sumquidam liphis
. Saliv, viamm Dominidevolacoulemplaliix, B niisil, sicut iiivenerat scripium posl viiaih iioc.te;
'liinitatis nore, -;. ;;.; ;'-;--•; ' r;''- ;;;::
Siintilque tndividuw amatiix.
^Salie, Matim Virgimsfilia singidat is, Virgo prophetm um similisfqUw summa polomtn^-.
Nain ab ea in enlasi ciebro visilabaiis. Meiiie. Dep (adha'renS), pbrspexerat, hic localiossa:;
Salte, fons, pienus tivults siientim divniw, Elisabcih vne, gciitdeiisininriiineiiiUe,
GuUasslilluns mellifluas deificwdocltinw. Quam prmgitslati specialiriiuriewCiiristi. \
Salve, veruansaibiiscula sdvw Schonaugiensis, Insuper halielur Schonaugioe iibetlns. preciim B.
Cii cutndala ramuscuth visionumhnmensis. Elisabeih dicius , in pergahiend aiiLiqud, in Cujhs
Salve, cui cceli iw
januai apet lidebaniur priino folio sic legilii.f :: «Isle liber pertinel mpna-
Sectetaque cceiesliaiiubi monstrabanlur. stetio B. M. Yirginis iii Scboniliigia, Ordinis B. Be-
Salve, cibsquernga spcculum, in quod desideiabanl nedicli...- die \enerabiiis sacfamenti, quod ftiil III
Goitigeniuptospicete; nain hiullum te ani tbant. Nonas Jui.ii, sub Jiilio papa II ei Maxiffliliaiiorege
Salve, qittv clausam pyude sucramenii vidisli Roinanoriiin; » ergo anho T5Q7ciiiando Pascha ce-
Clctmveiw camis speciem corpons Jrsn Chnsti. Icbr.iliun luit iv Aprilis : unde suspicari qiiis_pips-,
8. lAa iitMc, benignissima, inccelis snblimntu, set unum alierumve. vefbiim ,;qup iiidicabaiur iunc
es
Qucr (ul pie credhnus), sis nobis adrotata. completus vcl finilus a scfibenieYiiei' exlriiiiiu esse.
Def>-ndehoc cmnobium, nosque iiihabiianlcs: de imlustria , ad persuadertduffl faciliiis, quod ipSe .
Mci, rocjo, memirieris, nosceque le aincinles. in usu sanctas fiieril, cum^fofte exeb, qup usa fue^,
0 Yiigo, fac, ui jugiler t eligioacct escat,""; n' ral, jam deirito, tiinc sit iraiiscripiiis.
In noslio monasletio , ne projecltis decrescal; II. Qui "Elisabetham haric iina cum S. Hitrfe-
. Hepelle, qumso, dwmonum cunclas iUusiones, garde ordini Cislerciensi ascripserufit Heiiricitiez,
A.n,e!otuinque nobis obtiue mnnitiones. et Libinorius, ahique nonriulli, decepti fuefuntani-
Ltincla nobis contrcnia lu ora miligaii,
liobis daii. Jiiguitate nominis , pluribus alihi rtjonasierjjs; cpiri-
1'iospcia quwqttelcmpora exopla munis, piopter coinriiiinerii.etymologiie raiibneiri.j
0 vngo devolissima , vututibus decoru , Talnini uiiiiiu \irgii)iii)iTri'.Fra.iicoiii.afuit; iilieriiui
Aputt Deum altibsimuin, logcimiis, etctbora; viioi uin. in dioecesiMogiinliha; iibi;B. Ilitdeguiidis.
Vl lio!,ad se recipial, cum huic egrcdieinui; arf 20 AjiriJis celcbrata iii Iioc opere, sub vijili tia-
Piwzicique nobis picviiuuin, quo wieme ttrlemur. biiu ct Josepln iioiiiihe latuft,et ibidem; tnedio soe-
Deo Palii stl gloiia, ejusque sacro Nalo , culo post ill.im defunciain, abbasTuit B^Daniel, ex
AZqualisqueSpuilui gloiia stt beuto. Amen. Tleinnieroilieusi coBJibbioassuhiptus, de. quo hobis
; "3-0 sponsa Clnibli nobiiis, o Malei veneiabilis, m.jiiio lacienda 29 Ju_!iii._.El_roremaniiiiad.yerliT..
inieicedepto nobis ad Domiiinm, liegem angeloinin, Joiigcliuus, in Noliiia,abbafiariini prdiifiS sui, iiut-
qiteinscmpei puro corde diiexislt, in cujus cuiipleiibui lam" ni^i llcrtinierotliensem Tn dicecesi Trevtfeiisi
Sinefine peimanes; ul remiliul uobis omnui qiue- agnosceiis : aiiiiiiad.veiTit.e.i.Tajhi.Clia.leiBOliis, ipsam,,
cunque .ii. ipsttmpeccaviinus, tiibuens nobis feivorem aique S. Hildegaidinf Bingeiisem taeitas praiLeri.iii.lf.
umoiis sid sanciusimi, el post exsitium breiis.imw lens. Dc llildegardi pridenlTiobis coiisiabaT, qni
vjiw matisiouem-cmlcstishabiiaculi. Amen. Bingn fueramus anno 1160 ibique sacraillius et
Subvem nobis, lilisabelh, vhgo sanclhsuna, mleiai n] ossa, elscripla, nec.non.cucullaiiivideraiiius; cbio-.
Jlegis spottsa nobilhstma, tn cujus aula bplcndcbcis r.is liori candidi, ut Cislercieiisium, sed ex rufo
sicul slella fulgentissima. Eslo miseiis ie\ugium in subnigii, ui Beiiediciiribruiii fuit. DeElisabeiha
dmnibus necesstlalibus ei tnbulalionibus. Amen. cjusque laudaloribus adanhuiri 1221 cap. 6 miratui-;
Piaoter haec, nulium est iinenire Scliouaugia; Main ique , <iuomodo ascrtbiCiSlerciensibhsTJoiue-.--
culius aniiqui vestigium; »ed posKpum in Roma- rit; « neque enim Cistercienstum monasleria tfu.-,
niiin, ul stipra dixi, Martyrologiuni noiiieii Lhsa- piicia (iii Scbonaugiie efani sub uno abbate) tia-
beih_eadmissum esl, ccepit liaberc festum suh rilu cieiius babiiil: » (|iidd, iiiquil,« obiier libuit pfo-
duplici _ nna cmn oflkio ct missa de Coiiniiiini Vir palare, ne:, quibus (of ac_iaritapcopria siippelu.il5
giiumi : plane sicul accidit S. Popponi, abh.iti Sla- a<laliena cxteiidere maiius ;videaiijui', vei911111;$^
buleiisi, poslquam occasione \itoe, inler sancloruui qui eiieudunl, dissiiiiulare.;j, : .:•.;.:;.;.i:.
"
.•«§. ECKBERTTABBATIS SCHORAUGIENSJS HO

-; SANCTiE: EtlSAfiETH :
.;;

y::~:\.^^
' "Pactihi ab i
psatnet dictata, partim ab Eckbertij- fra-tre scFipt.s;

>;.; ECMERTI ^ ?;V:;;:;


:;:.^ROLOG.G:S:
CTJMEPISTOLA VIItGINISiLD SANCTAM,HILDEGARDEM",

lv Fuii in-diebus'Eii8enii,papa3,:ihTinibHS Tre.vi-..A"reqnireremcis,:msiiliam suo Dirsaugierisi CTiroiiicomf


iciJsis dioscesebs. iri ccetiobio euibbmen Schonau- annum (ul legendum monnitnus HGS) Trithemiu»
gia, sub reglhiine Hiliielim" abbaiis, adoleseeiitufa itbbasinseruissei. Swcla autem Bildegardis (ut lioc
qiiaidanvnionasticoe professionis, fiomiiie Elisabeili, obiier ex ejusdem Trilhemii£hronico Sponlieiritensi
qiiaeeum i.me.rreligipsasfefflirias undeciinum i;i fflo- dicam)' virgo Chrisii, fiiiidalrixetmagisira cosnobii
naslcrio agerel aiirium, liabens aelalis-auiios ires ct S. Rupeiij juxia Bingiam, xv Eiilerid. Octobris nio-
• vigiiiii', iharirio DoiiiinieoeIncarhatioiiis liiiltesimo' liiur anno aslalis.suoe LXXXIII,Dpmini 1179,liidi-
efhtesiino q.iiiiiqiJagesifflosecuiido, visitaia esl a .e.liohe.-.xiH, dnnlazal inchoala, siense Septembri;
Domino : el er.al maiius ejus cum.}Ila,-facicns in ea; adeaque natafanno 1097 senibr fiiii arims xxxm,"
juxia antiquas miseraiiones suas, opera magnoe a-d- qM-atnElisabelha, solum nala antioHoQ exque ad
niiratibhis et cligiia iitemoria. Dalum siqiii.iem esi: amios XVIIIsupervixil. Fuernnl veroinler sequam
nienie excedere, et videre visiones secreiorum Do-. siinilliinm; nam:.Elisabelh_.uiinprwcitaio Cltronico
mirii, quoe ab ocolis mprtaliuni abseondita suni.Td dicilidein Thrilheiniusr divihis revelationibiis visilaii
aiileni iiortsine evideiiii miraculo borrttrtgebai : Tre- a juveiitiiie "sua meriiif; es quibus multa jussione
-quenter enim ct quasi ex consiiefhdiiie, in tiiebus divina ad utililalem posteriortim coiiscripsit :
, Dominicis atiisque feslivilaiibus, circa lioras iii: " cumqiie cssei Lalini sermouis igiiara , et pfoeier
qiiibiis maxime Lideiitimfervci devolip, rapiebaiur siiiipiicem psalmodiam niliil ab homine didieisset..
in meniis excessum , et resumplo paulalim spir.liu, tnieino Spiriius sancli magislefio edocta, omiiem
stibito verba quaedam divina Lali.iipseriiiot.ie prolp- . Scriptiiraiii, posilionenv scivepnstructioiicm operis
fcbal, quoe iieque pef aliiim aliijiiaiido didicerat:,.: recte intellexit; revelalioiiesaiKem si.iaset visiones
"-
iTeque:per se tpsairi iiiveiiire ppiefal; utpole qiios «elestes partim Laiino, parlimTeuLbnico prolnlil
essetiiieriidiia ei Latinoe lQcafipnis nullam vel cvi- doqiiio; Epislolaex certa cemiderationc (quamhaud
guafn Tiabens periliam. Soppius.eiiam eaiionieas 0'gre corijeclaverisspeclare fidetti revelalionibus Eli-
Seriplufoe tesiinipnia, aliaquedivinaruni lauduni, sabelh dandam) de verbo ad terbiunproducla a Tri-
verba, congrueriiia.*iis. qua.: pcr.-spjrifum videfaty.. .tliemio eisub, annum 116.2vel:eliam;i,\ scriptm, cutn.
absque onitii prajmediiationc proimniiavit : jgiluf. ... ja:n virgiiiibhs.prwesselElisabetha, lalis-esl.
Giiiuia quar ciixa ipsanl gesia -siiiit,et ad. gloriam 5. DomiiiajHiLpEGAitoi,veiier.ibili njagistroespon-
Dei :et ad eediricaliortem iidefium pertiuere visa sairim Gbristi, quoe sunl apnd.-Biugiain,"ELiSAEE-nr,
suii.t, iii praesenti libello ex inagna parte eonseripla bumilis-iiionaelia, el magisifa sororum , qua3 in
suhiyjiixla narrationfem ipsius, qiiaun.i exfratribiis; >, Schonaugia sunl, devoias cuiij oiiini dilcciione pra--
suis, de ordine cjericofuni,.'q.ieiii pfoe coelefis fanii- liones. Gratia et consolatib Altissimi repleat vos
liaremTiabebatjSingula exposuif. Gum enjni ab in- gaudio, quia rtieos iribula tioni benigne cbinpassa
quirentrbus multa occultaret, eo quod esset limorala estis, sichl ex verbis consolaloris inei inlellexi,
vafde el liumiltima:spiriiu; huic,: diligenier Omiiia c|uem dei'm'eieonsolaiione ciiligenier coirtniomiistis»
iiivestiganii, et memorioe ea-iradere cupieiili, ger- Sicut eiiiin vbbis de merevelatum fuisse dixistis,
niahilalts el dilectioiiis gratia , el:.abbatis jussioiiei:, Titear vere quaiiidam peiTifrbationis nubein ine
-ciuiela familiariter-enairare coifcta.esl. "Narralioiiis- ntiper in animo concepisse j-propter ineplos ser-
aiiiem iriiiiurii efal hujusmodi. .'•inon.espopuli, nnilta loqueiitis de me, qua3 vera non
"2. HaclenusEgberliisvirgiiusfraler, el ideniqui sunt. Sed vulgi sefmones facile susiinerem,"si non
cub ieriia persoiia dicilur omriia smpsisse clericns-,. el bi, qui in habilu religionis ambulanl, spiritum
cqm.quo in persona ipsius. virgiriis locutura prius- ' ineuin acerbius conirisiarcht. -JNam"el hi, hescio
qttam progrediaitiuf,exhWerida-e_si:ElistibelhWepi-. quibus stimulis agitati, graliam Dei in nie derident;.
s:oia tid S. Hildeijardein, itiire {tieiensad toluriise- ef de;his, quoeignoranl, temerejudicare non fofini-
jj>t£ttsargtimentum illttsiranduiii, Frustraeam mtric danl. Audio et qiiasdain iilteras, de suo spiritu
121 -__;:; -f. YITA S. ELISABETH. 122
scripias", sub meo iio.mintstifcuinferre-, de-jiidi-; A clesiae el vins.religiosis .quorum quidam vero.uon
cii die me prnphetasse dilTamanles_: quod cer_io sic,- sed sinisire de angeto', quifamiliaris inihi est,-
nuiiqiiam- facereprasumpsi, cum ohirii.ummorla- . lociiti siint; dicenies eum esse illusorium spirilum-
lium-.cogniiioncih cffugiai ejus adventiis. Sed Iuijus et in aiigcium lucis iransfiguralum. TJiide el ipse
fabioe oceasionem vobis aperjam, u'i judicetis domiinis abbas per obedienfiam me conslrinxil,
utrum prsasumpiuose quidpiam inliac re*fecerim , proecipiens, ul cura mihi juirsus apparerel, per 110--
aul dixerim. ._.-'.." men boihini ipsum adjurarem , quatenus indicaret-
•1. Sicutper alios audistis, magnilicavit Dominus niilii utruiii verus Dei angelus essei, an iiori. Ego
inisericprdiani suam mecum ,_supra quam merue- auiem prsesumpiuosum id seslimans, cum limore
rim, aut mereri ullatenus possim, in lantum, ul coe->, magno prajceplum liocsuscepi. Quadam igilur die;;
leslia quaedam s.acramenla frequenler revelaredi- ciimessem iil excessu meo, solilo more: se iuihi,
gnalus sit. Signilicavil ijijhi etiam per angelum obtiilit, elsleiilin conspectu meo, cl dixi tremeiis
suuiri frequenler, qualia venlura essenl.super po- ad euni : « Adjufo te per Dehnj Palrein, el Filiuin.
pjilum siium in his tliebus, nisi pceniteritiam agcrent eiSpirilum sanctiim,;ul;recle'dicas mibi si verus
ile iiiiquitaiihiissnis; atque ut p.ilam hoccaiinuiilia-' : Dei angelus sis, et si y.erae"sunt Visiones qnas" vidi
rem, proecepii. Ego auiein , ul arroganliam eviia- iB in excessu meo, et ea quoeex ore luo audivi. j_Re-
|'-cnv, iicc auclfix hoviialrim viderer,-iri quanlum spondit, ac dixit: «Scias pro cerlb quia veriisaiir
polui, pinnia liaec siudui occultare. Cum igitur so- gelus Dei sum, etveraj sunt visiones quas" vidisli,:
lito. more, qtiadam Dominicadie, essem iii liieritis ei quoe de ore irieo audisti, vera sunt,. el vere fient,
excessu, astilit milii angelus Domini, dicens : nisi reconcilietur hominibus Deus, ei ego ipse sum ,
« Quare abscondis auriiiii in Itito? lioc est verbum qni diulaboravi lecum. > -;;-' •
Dei, qhod per ps finiriimissuni est in lerrani, - C.; Posl lisecinvigilia EpiplianiEe dnm orarem,
propier facies' dislorlas; non- ul aliscondatur, sed riirsus.apfiariiil niilii-Dominus meus v se.d prpciii a
ut manTostelur, ad-laudem ci gloriam Domlni ine slans, el faciem babensadversama me. Ego au-
nosiri,,-eX salvalionenv populi "sui.> Et Tio.ediclo", lem indignaiionem ejus inlelligeiis , dixi illi cumTi-
elevarit snpra nie flagellnm , quod ijuasi in ira inofe : «Dortiine nvi, si molesfa tibi fui in eo quod
iiiagiia.quiiiquies riiilii inflivii afflarissiiiie, ila ut .atljufavi te, rte, qhxso, iiiipules inllii-: coiiverte fa-
. per iriduuni in toto Corpore. ex" illa perciuSsiojie cieiii luani 'atj nie, etesto mihi placabilis, qtiia
langiiefem: Posl haec apposuil digilum oriinep, di- constficta per obedienlianv feci, iiecauSa fui trans-
cens: «:Eits taeens usque adIlioram nonam, qnando gircdi mahdatiim pfa3ceptoris niei. > Cunique in
niaiiifeslalifs ea quseoperaius esl DoiiiiiiusTecum. » '*' ' hiijnsmodi vcrbis multas lacrymas profudissem,
Ego igilur iisqu.ead hoffim noiiariininla permaiisi. conversus esl ad me dicens : « Contempium -inihife-
Tunc siguifi.cavimagisiroc, ut afferrel ad me libcl- cisli et fratribus meis, quia diflidenliitm habiiisli nd
lum quemdani, queni in slralti inco absConderam, me: unde pro ceiio noveris quia ultra non videbis
co.nliiieniemex parle ea, quse fecei-at Doiiiinus nie- faciemiiieam, neque vocem nieam audies, nisi pla-
cum. Qiiem ctim oflerrem in i!iainis;do/iiihi abbatis catus fuerit Doiniims, et nos. »,'Et dixi : i Doniine
IIildeiiiji_~quiad visitandum me veiieial, soltiia esl lni, quomodo placari: poleris. i El dixil : « Dites
lingiianieaTii haic verba : Non nobis; Domine, nbn abbaii iuo, lit in -nieincriam mei el fral.runi meor«m
riobis , sed nomini lno da gloriam (Psal, cxm_l. P.ost .clebrel oDQcium .divinuiti deyole. i Cum ergo noii
b;ec, cum ct alia queedaiu ipsis revela.ssem, qu;c seniel, sctl pIiirtLiusvicibus, lam a doniino abbaie,
tcrlpiis coiuuiiiiere nolueram, videliceide vimiicia quaina reliquis fralribus, missaruiii soleinnia att
Pomin-iiniigna, quam universo niuijdo in brevi su- lioiiorem sanclorum ahg^eloriim celehrata fuissent,
_pervcn!iiram ab. angelo ditliceram , rogavi illuui siinulque sofqres psalnioriim lectionibus eos lipuo-
diligcnlissime, ut verbum illud ' biiberet abscOndi- rasseiit, rursus apparuli.mihi Doriiinus meus pla--
luhj.- ; •-.;;.- ] cido:viillu,Tlixilque ad me : « Scioquoniam in cha-
j)
S. Pra:cepitau(em inibi ipse Dominus abbas , ul riiate et ohedienlia factum eSt, quod fecisti, id-
operam dareni ofaiioiii, alque a-Domin.o-posiiila- circo veniani consecuta es; etde ca3tero freqiieniius
rem, qualenus darel mihi hiielligere. tilrum ea , 10visitabo, quam hacleiius.»
qu.oedixeramV-sileniio,icgi vellel, an non, Ctimqne 7. Posiha?c dominus abbas ire disppsuit jn io-
per aliquod Lenipns liac de rb' oralioni tnsisleiido , ciim quemdam, rogatu clericorum illic maneiitium,
nie offlixissem, in-Advciilu Doniini, in Tesiiviiaie" ut procdicaret verbum comminalibnis Domiiii inpo-
S. Barbaraj, iii prima vigilia nociis,"corrui i.iiex=." pulo, si forle pceniieniiam agerenl, el averierenir
stasiin , el astitit- mihi. angelns Domini -dicens : ira Dei ab iltis; primum aggressus est deprecari Do--
« Clama foriiler, el dic Heu I ad omnes .gentes,-quia minum, uha cum omnibus iiobis, ul nobis revelare
tolos muiidus in tenebras est converstis , d tliees : dignaretur ancilloe suoe, utrum sermonem, qui jam
Exiie, ille vos vocavit, qui delerra vos formavil. bianifestus esse cceperat, aritplius divulgari opor-
Et dic: PcEiiitentiani agiie, quia prope est regniim lcret, an non. Ipso igiiur; divina mysleria cele-
Dei ^>Hoc igitur senhoiie intluclus clomiims abbos branle, e.t nobis devolissime orantibus-, Subiio dj*"-
caepii iivulgare verbum corum niagislraiilnis Ec- solulas "sunt cpmpvges srieiijliroruni meonirii, et
125 - ECKBEIVJIABBATIS SCHONAUGIENSIS *U
elungui, ei vcni iu menlis cxcessum. El ecce ahgc-• A . probat. 1 Ecce, doniina mea, loiuin ordirtem rei
lus Doniinislclil in Qontpeclu meo, cldixi ad eum :: vuliis explicavi, quaieiius el vos iiinocentiam nieam,
« Meiiicnlti, mi domine,quod dixeris ancillae lu:e,, ci abbatis noslri cognoscalis, et aliis inanifeslare
verbuin iiieum per os (1111111 niissum esl in terranr, , possilis. Obsecio auleni, ut et oralionum leslrarmii _
non ut abscortdatur, sed ui maiiifeslctur ad gloriam1 parlicipem me faciatis; ei, proul Spiriius Domini
Dei, ei salvalioneui populi ojus. El nnnc indic;a1 vobis suggesserit, aliqua mihi consolaloria \erha
mihi, quid oporlcaL ficri de \erbo commiiinliouis, rescribaiis. Gralia Domini nostri Jesu Chiisii 10-
qtiod locultis es ad mc; tiiiiiquid jani sniis mani- biscum si( omnibus. Amen
festum factinn cst, an atllmc amplius proedicaii- Ilactenus illa, quoruin citm niliil in sequeiilibus
dum? > Al ille, severo me aspcctu iniucns, ail : libris conlincalur, dalur iulelltgi, quam plurimcis
« Noli lentare Deum : qui enim leniant illum , per- alias revclaliones obialas fuisse virgini, muUasqueab
ibiini. et dices atl abbalem : ISoli limere, sed per- eacpistolas sciiplas, qnarum istic Itabila ralio non sit.
fice quod cospisti. Vere beati sunt, qui audiunt Nunc veteris divisionis titulos accipe, cvtn indicio
verha pro|iliclia3 tuoe, et servant ea , cl non fucrinl nobtiorum numctorum ex lalere.
suandalizati in te. Hoc aiitciti illi suggoras, ut eam
- BIVISIOANTJQUA.
formam, quam kaclenus in pioudiciiioue Iiabuil,* B ;•
non iiiiinuiel : in hoc ciiiin ego consiliarius ejus fiii. LIB, 1. CAP.1. Primo scrmonem facit ad fralrem
suiiin Egbertiini. 10
Diciloilli, ui r.equariuam alien.lat \erba eoriim, 11.l)e teiiiiiiionc maligni, et borrenda Irisiitia co-
qui ex invidia duhie loquunlur de his quoe dicia1 mite. 13
snnl in le, scd altendai, quod scripiuin csi,quia i 111.De adversario apporenle Elizobeih in similiiu-
DJIiilimpossihile apud Deuin. > dinein pliaiiiasiiinfis horrihilis. 1">
iv. De apparilione <>ijiiS',oiii in a 11i-_. foriiiis. iti
'8. Hoc igilur scunone aniinaliis, lociim quem v. Visio qiiitslam f.icin .11i in subJiini. 17
ciisposueral adiii; el populum , qtii ejiis advcnnim1 M. Ylsio athcib.iiii luci ejus, el quoiumdam couh'-
pioesiolaliis fucral, ad jjceuiicniinm cxhoilaUis e-i, vu.slitini. De .idtcrsarin in spccic deiicui clnici.
la
aiiiiunlians.iram Dci supervciiluram, nlsi pceniien- MII. Bc conipjssione ii)
fiMtriimci biirniinn in eam ,
lioe fiiiclihus 0:1111 piajvcniie siudercnl : qualcs au- Iuce in:i!.ii,i, cl Spirilus siincli coliiiiiba. 20
icm plagoe iiiundo iinmiiicrcnl, iicqiiuqii.ini/ velniiI v\. l)e iippariiionc sancUe trucis, ei beatissiniai
cHffainaluscsl, iu aliqua proetlicalione sua cnarravil. virgiuis. 20
x. 1)3apiai iiione columba?, et SS. Juamiis Baptisioe,
Eacdim esi igitur, ul mulii, apud quos istc sermo1 cl JDaunis, cl Piinli martyriiiii. 21
dilfainaius cst, per totiiin lenipus Qundragcsiniale, ,^" x-i. Vibio mulionim sanctorum, " el aliorum rnysie-
iii liinore niagno per pceiiiieiiliam se aflligerent, rioniiii. 21
xii. Al.33rcelesles appariliones, et aliorum sancio-
clceiuosynisque ct oriitionibus sludiosc insisieient. iiiin. 27
]n tcmporc illo quiiiaui, ncscio quo zelo ductus , ad[ sni. Dc saiicioriim ordinibus, item ' oe Filio Dei, ei
urbcin Coloniani, in persona doinini alihatis, ipso' diwna majeslaie. 29
xiv. Yisio ilivini Agni, el alioriim iiiysieiiorum. 51
ignoranlc (Deus novit) litleras direxil, in quibus> xv. l)e gloiia Virginis Marioe, et \erba exliortato-
lerribiles qiiajdam comminaliones audiente omni,[; ;,riav • 55
petpulo lectoe sunl: unde, quariquam ab insipienti- xvi.,Apparilio gloriosissiinoeviiginis , cum proecui-
sore Domiiii. . ; .'-. : . 5,0
bus illusum nobis sil, prtulenier tainen (utaudni- LIB. ii. C\p. 1. l)e appaiiiione ciucis, S. Michaelis,
mus) et reverenier sermonem animadveiierunt, et: sangninis ct coipoii» Diiiuini, 37
pajnilciuiaj fruclibus Deuin honorare 11011 coutcin- 11.l)e vibiouc Ca.ssii, ct Floreniii mamniiii, el 1111-
dcim iiiiiUivii 5_!)
pserunl. Faciuiii est auiem in quaria fciia anle! iii. Visio oiniiiumvirginnm. s.uiciorum , angeli boni, purg.i-
tlicin Paschoe, tjum posi maguosTaborcs corporis in1 lorii lori, paiah-.i airt03iiit.ils ^liber.ilaium ani-
cxsiasim venissem, apparuit mihi atigclus Doinini,. ni.1111111, ei liLei.-ttioncciijusdam aimci. 40
el dixi'ad enm : 1 Dominc, quidTicl <le\erbo quod iv. Msio coilcsiis Jenisaleu), ei aliorum inysterin- *
111111 saiicioiiiiii. lfi>
tocutus esaclme? > Qsirrespondiir c Noli eonliislari, 1D ] v. De pioloinnriyre, evangidi.stis, Agno Dei, iiino-
nequepeiturberis, si non in die, quem deiorminavii ceuuhus, ei tribus regilms. io
libi, eveneriit quoe prawlixi, quoni.im multoium! vi. Apparitio sacr.ilissimaj virginis Maria?. 4li
MI. l)e roiii, atieula, monte, scala , cuchaiistia , ct
saiislaclione placaius esi Dominus. > S. Grcgorio. - 'fl
9. Posl liocc, iu sextafeiia, posl lioram icrtiain, Mii. De adieniu jusli Judicis , cum signis vivilice
cum gravi passione veni in excessiim inciitis; clt passionis : <lc iis qni a dexiii--; ei qni asimsiris;
cle Jiida, Pilaio ci crucilixoribus Doniini; qua'-
rursus aslitit inilii diccns": « Vidil Doniinus alili- dain secreia feveliitio.' '• 50
clioncm populi sui, el axertil iram indignaiion.si IVVisio ii!gressiis'S.ilvtuoris in sanclam civitaieni,
sua3 ab eis. *>Cu» dixi : « Quid eigo, Doiniiie 111 i, ei. lionufis a.lurba illi ini|ieiisi. 55
noniie ero in derisionem onmibus, apud quos hoc x. iul Mjsieiium a loiione petiuiu discipnloriim, usqne
capli\iiateni Domiiii. Si
verbum diffamanim est? > Qui aii : « 0-niii.i, quaj xi. fllys-ieiiuin a captiviiate passionis usquc ad se-
in occasione hac evenerint tibi, paiieutcr et bene- puliuraiii ejus. S5
volesuslineio ; illnm diligeiiler~advericns, qui, cuin xii.Sahator \isio aiigeloruni et matroiiorum, et quomodo
discipulis apparuil. 57
csscl tolius orbis Crcitor, hominuin irrisiones sus- xiii. Mysioiiuin Asccnsiortis Domiiii et missioiiis
tiiiuil. JSuiic prinmm patieiTi-am tuanj Dominus. SpiillllS SdlicU. &y
12S VITA S. ELISABETH, 123
xiv. Dc.se.Ieute in throiio, cum cxercilu incifcuilu A in. Dc suo fino sollJciia, sororum saluli diligeiiier
ejus. Ci ihtendit. "'' '. 11.3
xv. S.ieciatis revcTatio, cnm increpalione cleri, ct IV. Prolestaiio, quod nihil ficlionis admissum sT in
depraesepio Domini. 05 eis qua> ali ea sunl \isa ei amliia : adhoiiaiio
xvj, Visip evangelislarum, .angelorum liabeiiiium sororiim, et sacramenii iiiictionis postulaiio. 12*'
poteslalem' plagaruiii,.
'- el iioiiiuilloiiihi aliofnih v. Oralio EJizahcih , ct exauriiiio pro perccpiioue
iiiysleriofiini ..,,.' 66 corpoKs Domiiiici; di\isio lucis c( sigmiiii tr.itis-
xvii. Pe infirma sorore, spiridiali iinmclione Elisa- iius ejm. 122
beth , elnoiiiiullis aliis. 69 vi. Consilium de siihsiiluenda alia loco ejus , el sa-
xvni. Qiiompdo ex gravi iufiniii.late,.qua decumbe- luiaris adinoniiio, ac diligens praeparaiio ad ex-
bal in leclo, ;ib iiiigclo Doiuini repenie curaia iluni \ilaj biijus. 125
. esi. '•'• . . 73 vn. Visio ex qua cognovit Elizabelh discessum
xix. Comminalio iroe Dei super popultini, falsos re- suunf, et diviiiuiii
' culliiui
' pefjiiaijsiifuin iii loco
ligiosos, ei iniquos paMoies; ei exhoiialio ad illo. . 128
pceniieutiam. 74 vin. Commcndaiidnes et gratiarum actioiies quas
xx. Exboriaiio ad mundi Imjiis amatores, el in- Eliz.ibelh h.ibiiit iu line. 150
slructio ancillre Dei. - 75 i\. Visio de exiiu ejns, et oraliones, quibtis usa
xxi. De Uirono Dci, et qualuor animalibus , ac ro- esl. - 152
tis. 77 >x. Cur iransitns ejus aliqiianlulum dilatus esi, et
xxn. f)e eiicbarislia, Spiriiu sancto, civilate Dei, U quomodo ad omnes se habebat, et contra. 156
et
judicio libris f.iciorum cum Iionoriim iiiin ma- xi. De exitu ejus. 139.
loruin ; ei de \c>iodie icvoliiiionis Pasthoe. 78 xn, l)e saccrdoie quodam subi(o erumpeiKc
LIB. iii. Ilic esl liber \iaiuni Dei, eic. 86 "" iii
laudes ejns, cl scpiillur.c olfieio. 141
/ l. Yisio prinia.
n. Visio sefunda. 87 CAPUT PRIMUM.
Mi. Visioierlia. 88 Allocutib qd, fratrem;. lenialipncs diabolicw clivina
iv.Visionisnrimoe tnlcrprclfiiio. 8!) visitatioiiediscussai; visioiiuminititi.
v. Yisionis secinnKe iiilerfirctaiio. 90 10. Pelis a mc, fraier, el ad boc venisti, ul cnar-
M. Visionis ieiii:e iniefpiviaiio. 91 rein libi misericordias
vn. Declar.uio qualuor viarum Dei, qu;c sinl. Doinini, quas secunduni be-
vin. Alia \isio. 92 ncplaciiiiin graiijj su:e opefari dignaius csl in me.
ix. De yia coniemplativoriim , sernio piiinus. 95 Pfoniptiiiii qiiidem est in me, frater, per omiiia di-
\. De via atlivoiunij .scrmo seciindus. 9i diu dcsi-
XJ. Devia inaityriiin , serfno leriitis. _ 95 leciioni lifsesatisfacere, rtanret hoc ipsum
XII. De via coiijiigaloruni,, scrnin ijiiartus. 9u" .tleravit aiiima mea, uldaremr inihi conferre lecum
XJII.De via coniiiiciiiiuni, scrmo qu ntus. 98 de omnibiis iis quoe niagnifice operalus csi Domi-
xiv. De via pralaloruin , sprn.o sexlus. 102 nus iu mc, ac liitim auclirc judiciiini; sed, quocso,
xv. De \i:i viduaioiiim , seimo scpliinus. 106
xvi. De via ereinliariim , et sohlaiionim, sermo niodiciim susiine ef atlende, mi dilecle, multiplices
oclavus."." . . -. 107; angtislias cordis mei, qtioesnpra quam credi potesi,
xvn. De via adolcscehirum, serino iioinis. T08 irie coaicianl" Si verbuiii illud, tle qno audisti, in
XVIII.De via infaniium , sermo.deciiniis; 109
LIB. IV. Yisio de assumpiione Yirginis M. 110 comniune pfodieiit, sicul pei- quosdam. incauloa
l. Proleslalio " Ang<li de aiiiiunliaiione libri viarum fratres (novit Deus) conlra voluiilatciri Hicain ex
Dei. 106 parie jam prodiit, quis putas de me sermo erit in
iK Serino Elizabeih de uridecim millibfis virginum
forie iionnulli, alicujus me sancti-
aliisqiie uiarsyiibus passis iiuer eas Colo- populo? Dicent
nise. ,.,;.. 110. talisesse, ac meis merilis gratiam Dei allribuenl,
IH. Ad abbateiii Tuiiiensem et fralr.es ejiis. cxi.siimaiiies me aliquid esse, cuni nihil sim. Alii
l^. Ail sorores snnciariim virtjii.nin in Colonia.
v. Ad vtnerabileni alibatein iuilieiischi. 85 vero cogiiabiiiil inira se dicenies : H;cc si essel Det
M. Yisiu qiiain vulii Egbertus, qui e( oblulil icvela- fannila , silerei ulique , ei non sinerel magnilicarL
tioncs Eliziibelh tii aliaii. lioincii suiim in lerra , iicscienles qualihns slimulis
LID. v- Prologus. soleo ad dicendinn. Nou decrunt cliam qui
LEIST.I. Atl Liidoviciinimonachiiiiv, posiea abba- urgeri,
Temad S. Euchaiiiim Treviris. clicant nniliebiia figmeuta csse oninia , quoe audie-
ii. Aii ;il)b:iieiii«le Btisindoipo cl (r.nres ejns. rinl de ine, vel foisitan a Satana me illusam jutli-
lii. Acldominiiiii liiliniim archicpiscopuin 'I lewren- D cabunt. Ilis el aliis modis, cliarissime, in ore ho-
sein.
iv. Ad iibbaicm Oiinlieiisem el fralres ejus. mimim venlilari nie oporlcbil. El iimle hoc niihi,
v. Ad fralres j\uii>iibeigcnses. ul alicui liominuin innoiescain, qive elegi esse in
vi. Ad sorores Aiiluriiiueusis ccenobii. abscondilo, el quoe ceile nec cliguam me arbilror,
VII.Ail sororcs iu Bornfa. suos atlollat?
vin.. Ad sprores saiiciarum virginuni' Cimiiiieii- u( ad iiiluendiim me quisqiiam oculos
sium. Illud quoque non paruiu aiiguslias meas adangei,
IX. Ad sororoS Diersieiises. quod clomino abbali complacnit, ut scriplis vcrlia
x. Ad riilociissiinaiii al.haiissani Dirquirrensein. niea commciidenlur. Ego cniiii quid sum.utiue-
xi. Ad eniiiriemabhaliss.im Diiqiiiiccn^em.
xii. E\lioit.it'jria epislola Eliz.ibeili ad cognalam morix iradanlnr ea qu;e sunlde me? Noiinecl hoc
siiam. arrogantiae poleril ascribi ?
XIII. Alia ad quosdam religiosos Palrcs exhoiialo- U. Sed diciiiilmihi quidam ex sapienlibus, quia
na.
xiv. Aclabbalcin T.iiitiensem. non piopier mc solam hoecfecit mihi Dominus , scd
Lm. w. Qui cst Etberii atl cognat.is suas. alioriim quoqiie oedificitioni per isla- pio\idit; eo
CAP.I. De obilu Elizabetb virginis. 112 quod ad fidei confirniaiionem aliqualeniis aitincre
II. Dcfclici cxitu ac sepuliura Elizabelli. 116 \ideantur, et ad consolationeiKeoriiiii qui liibulato
1«T IiCKBEP.TI ABBATIS'SCHOSAUGlENStS- 128
sunt cor.de*pfoptcr Dbmiuurii:"et idcirco pro ejiis--A tiis mea ebnirilio. Per pmnia benedictns sii conso-
modi cansis, quoepr.edicloe sunt, opera Dei sileutioi- laiorliiimilium Deus. Sed ne diuiius le prolratjain ,.
proelereuiida noii putant. Et-iia quicleiri csse , ut di- nuiic-ad ea , de quibus poiissimum.interrogas, 'ser-
ciml.ex parie credo, pfopier quoedam, -quoelibi ••-1110110111 converlam.
imiic indicaho. Accidi.t aliquolies, cinn jii corde meo, 15. Faciiim esl iii die sanclo Pentecostes (6),
po.suissemcelareea quoe ostensa milii crant a Do-. cortveiiieniibus ad Dominicam c03riam sorbntbus^.
niino, (anta prajcordiorum lbrlura: mearripi, ut ego occasione quadam' delenla sum, ul divini illius
niorii. me proximam existibiarem : at ubiiis, qui- ac vivifici sacramenti parliceps noii ficfem. Unde
eranl circa me, qnid vidissem aperui,.coiitinuo alle- . illius diei solemnilas non me , ut solpbat, exbllara-
ViaTa sum.Sed faleor,quia nec sic adhuc omnino ' vil; sed in qnadam obscuritafe ani.niitbla' dieper*
cciitficaia sum q.uid polissimum agere debeam; maiiebam. Poslera eiiani' die., et lola illa bebdo-
; iiam et lacere magnalia Dei.periciilosiim niibi. esse mada, in endem obscuritale. aniirii tristts incede-
: inlelligo, ;el loqui periculosius Tofe perlimeSco. b.im, nec potui ab iiuimp excutere irisliiiani- As-
Miniiseniiii discrelionis me babere cognosco, quam- •cendebant in cor nieuiii plus spliio omnia delicta,
iil suuTcianidiscemere, quiclex iis ,' quaj niilii reve- el inagnificabam siiigula apiiil me, ei ka".milii" ipsi
lahtur, diei coiiveiiial,. qiiidve silentib ho-:ior.uji . diilorcs accumirlabnm. Crescciile igilnr paiijatim
pporLeat. Et ecce inlcr hoee omnia, iu periculo de-.; apnd'Tiie iiiic non Jiona irislilia , adco ineiue obscn-
liiiqiicndi posiia siitn. Prppter hoc , dilecle mi, non raia snin, ul quocunque Ine vcrlerein, in lenebris me
pessant ab oculis meis laeryma;, el anxiatur spifi- amlmlare oesiimarem," lueis coniparalione qiiam
lus mcus jugiier in me, sed ecce ad iiitroitiim luurii anlca in me senscrain : inter Jioccianto eliam toedio
consOlari coepit aninia mea', et 1'actaesl Iranquilli- afticiebar, ut nihjl esset quod non fasiidirct aiiima
las niagna in me. BeriediciusDominus, quia snsci---,' inca. Molesteinihi cranl ipsse oraliories, qnai sujniiiai
psre dignatus est oralionem ancilloc suoe, qua die- . ileiicioameaf ess.e consueverant. Psallerinm,"qiioii
biis miiiiis eum deiuo advenlu deprecata stim. - juciimlum semperTnilii fueral, qriandoque vix uuo
12. El ininc, quia DomiT voliiniate ad nie de -•- ' psalino perleclo, Ionge a meprojeci. Iteriim recogi-
'- longinquo direciuses, iion abscondaiii cor incuin a lans, aciiiecniii adiiinaiis qnid milii accidissel, re-
ie; sed ea, quoe sunl de me, bona ci mala, tihi ape- siimpsi ilJud, et legi; sed rursus menle concidi.
fiaiiv : deinde qiiid fieri convenial, iu tua ei Domini il. Onihes cnini viressuas effudii in me adversa-
abbatis discretfone posifmiJ.sil. Gralias ago Doniiiio riiis mens; narii etiani in fidehoesiiare me fecil illtr
ego pauperum ejiis minima, quoniam a die, quo sub C.peiiidiis,"
| ita ut de Redempiore noslro dubie cogi-
regiil.iri instiiulione ccepi.vivere, usque in liahc ho- • laicm, dicens inira me : Qiiisnain ille fuil, qui lan-
rani, ita Coiififjnala est super nie mamis Doiiiini ," luni se liumiliavii propter hoinines? Nunquid vera
ut: iiubqu.am; sagiitas ejus.in .corpore mco porlore esse poluerurit omiiia quoe scripla simf de illo?
dcsierini.^grjtiidiijes nieai v*ari;e,et diiithfniri, non Verli me alio, -et-diki ; Bonns lanien erai ille, quis-
sbluni me 'vexaverunl, sed et onincssorores qtise;: quisfuil, de quo lol bona praedicanlur. De; beaiis-
iTicirciiilii riiei sunl. Del fllis Dominus riiisericor- sima advbcala _noslra simililer dubie cogitabam,
diaiii, quia onris calaiiiilalis me;e mai.erno affeclii ciim ejiis'"memoriam agerenl sorpi'es. El quid mi-
iiiecum pbftarcrunl. Ali.qiiaiit'ocl iiieiicamina in- riiin , (ratcr ? Pene omnis sensns iiiens sub.vefsus
lirmitaiibus meis adliib.ieruni; sed eo amplins in- eral in nie. Aliquolies autem ad rae ipsain redieus,
firiiiaia simi,el auiiivi in visione nocturna vocciii tentari nieinlellexi, acforliter reliiciabar, ineosque
diceiileinniihi : Deus autein npster hi ccelo, oinnia -Tainiliar.es-,ul pro me orarenf, adiiioinii; sed iaiiio
qumcuiiqrievotiiu' fech.(Ps'al,c\\ii). UndeTiie admo- forliiis iiisislebat adversarius mcus, ila me perliir-
- neri inlellexi
,ut noii niedelis liomiriuiri, sed voluii- bans, ut etiani laederet me-vivere. Cibiim et poliim
taii Cfealoris mei corpus meum. cofflmiuerem; ei, pra; tajdio suniere non potui nisiTeniiissime, ei ibam
iia quidem feci. Ciimque ssepe tanto laiigupris deficiens, et labescens loio corpoie. Novissime au-
obfiierer labore, ut nnllius meinbri (excepia lingua) lcm JJ mibi inspiravil ille perfidus, ul viloeme;e
'
cbmpos esseni, sinearrogahtia dixerim, noii mtiuis ipsa (Jiiem imponerem, alque" Ila. seruinhas nieas ,
in Psalmis ruminandis sedula permanebani; sed quas diu susiinuera.in, lerminareiiv. Sed in bac ten-
Ciim eiTinguam paralysis liiilii subdiicerel, linguoe la(ione pessima, nbu dormilavil super. mcquL-cu--
offlriiim nienie supplevi. Quariias autem cum infir- slOditlsrael. Non enim permisitut domiiiareiiir.
miialibiis fneis ferum iiecessaftariim penuiias sus- mihi iriiquilas-hoec maxima; sed deiiil mihi intelli-
(inuerim, longum esl enumer;ire. Ipse nosli, quta gere maliiiam ihsidialoris mei, et subito me avertit
. et domus riostra; possesSio modica esf, et elongati a cogitatiorie hac'. Quam copiosuses in misericordia,
sunt a me, qui dehueraht misereri siipe.r me. Sed Doiiiine, qui de tantis periculis eruis confidenles in-
pater' orphanorum Dominus sollicitus esl mei ,'per .te! Confiteor Libi,Pater, quia nisi l'u acljuvasses me,
cujus graiiani gaudiuin magrium est cordi uieo om- paulo iniinisTiabitassel in infefno-anima niea. .

(6) Annoab incarnalione Chrisii 1132 tiileris tii; alqnc adeoPeiitecosle 18 Maii. Itaqiieinffa de--
- PpiiiirticiililjuS
F. E. Pasclia celebraliim fuil 50 Mar- . scripta-iiic.hlis obsctifitas duravit ad 25 ejiisdeiiii-
"" - : --"VITAVS. 150
129: ELISABETllv-•' ,'_-,-;
-TS. Ei h;ec qdidem ifa st babebanl circa-irie A slici Palris fflanu gestare visus est. Unde nienii
'tisquc atl fe.sdimMa.viniiiii(7), iv KaleiiclasJmiii (8). mea3irtcitiil binic csse venerab|lem Palrem noslTiihi
I!Io aiuem ilie ad .Comple.lOriuih,;*viili iu saeello B. Benediciuin:. Qui aulem a sinistris eral, juvenis
iioslro phaniasnia. parvum , quasi cuculla moiiaclii decorus videbalur, canuida et crispanLi coma spc-
-auteni, dicto Conipletofio, if ruit ctabilis." Siahs aulerii doiriiiia iriea, sigiia crifcisiiie
iiiilntuiii. :Si_aL.im
^Siiperine.gravissimainlirnuTas, cl rogavimagislfjijm coiisishavii, el hoocverba nieiiii meoeiiescio quali-.
-ul assifmpiis sororibus venirel niecum tn capiiiiliiiii, tcr insefliil : « Ne itmucris, qiiia niliil libi ista np-
ibique o.raliones fundereiil-super. n.ie. Ciinique ihi cebiiiit. » Yocis quii-ein s.omfujii nori audivi, scd
.proslernere me vellem anlc crucifixum, i:a dirigiio- tatitiinjhiodo labioniiiiojns liioiiiiiJ.disiiiicie aspexj.
?riiht Ossa mea, ui niillatenus'gcriiia ffecteie poiiiis- Tosl liocc: regressa esi ad inicribra Tiiminis sui, -ct
-sera..Ego ilaque niibi ipsi \jm"f;iciens,-i_.rav.iierJiie -cg;p devotissime adoraiis .sequebar eam taudibiis
.projeri ih lerrain. Cumqiie sufrexissein ab oraiiohe, iredcciiri versiciilofiiin, qiios iri consuetuiliiie liabeo.
-allaiuhi est -Evangoiitim,el lcgere nie feceruhi pas- El.his dictis , ab cxsiasi rcvers.i sum ; et couiinuo
^siohemDomitii; el adjuvabanl ine, qiioniain imbb-' ; refiici spiiiluni liicunj bostia saluiari. Tunc rogavi
•eillis erani.ad legeiidum.Duiii .auieni lcgcrciiiiis. 'saccfdoleiri,_-i~.il. invocafet iibnicn Doiiiirii:supef;ihe ;
vapparuiijiiih-i idenl plianiasiiia , ulpriiis, ei ilpgeif-. qtii cuiii intlioarel, L|ta!ii;im, rurshni in exslasi
dibtis hobis locuin illuin, iibi dicit evarigelisiai In- •facla viili doniinam nieam, siiiii.lemseCus altarc, :n
Mitvit aulem Sataifas in Judum, qtii cognbniinaiuf veste, qnalis cst casiila sacerdoiiilis; et liabelial in
Iscaripih (Luc: xxi;i),co3pil exsiiliiire el risuni. roo- capite diadema glori<>suin, quasi qiiafuor gpiiiinis
vere. Dicebam.auteni sorpribus, ul pessiiiiuni ilhini preiiosis insigniiiim , eraiqrie ei circumscripta aii-
abigerc.nl, el-mirabanlur, tle cjno loquerer eis. Pef- gelica illa- saluiaiio ; Arc Maria, graiid plena, Dp-''-
lecto auleui cvaiigelio, evanuil. Posl hoec.in Maiu- ininus lecum (Luc. i).~ .
,_,iinis slaba( coram me, in hiiriiaua effigie, slatura. ' 17. Eoileni die ad vesperani, rursuni vidi mal;-
bievis, eispissus,'eiIiorfibilis aspcciu : facieSejns giiliin illiirti, in specie lauri, pendentem coram irie
ignea , Iingua ejus flamriiea,; et longe ab oie pof- iiiaere : et panlo post respexi consolalrlcerij meam
-recta, manus ejus eipedes "siiiiilcs uiiguibiis aviuiiv in ccelesTj luiuinc, ut prius,mui)iei)teiniiic cfncls
rapaci.ssiiiiaf.uin.Iii hai; specie seplies illo dieinilii sigiiaciilo. Poslcra die, quoe era( Dpmiiii<;a, ii'-
iipparuil. Ei semel in specie canis lelerriini. -Sc- riim (10) se milii" proeseniavil insidialor inciis in
qiieal; die mane (9) 'asiilil leclo iiiep, ei cuin suo sjiecie lanri, ul prius, T.unc, quianimis vexaverat
.qttbdain juraihento jiiinaliis est ihilii, quod in dcjiies C ,me"horrenda visio iiia, dixi ei. coiifidenier : « Si".;
iiie percussurus^cssef calceo quem iri iiiatiu teheie "vere tu res ille malignus, proccipio tibi tn hoiiiinc
videbaiuf. Posl hoec paulo aute -nfissam., ilerum se Domini, uicifo traiisfiguros te, et in liac spectb
niihi oblulit in specie lauri riiagni et horr.eridi, cli- iillra jnibi non appareas. > Coniiriuo dispariiit; et
Jatans super me bs. suum , quasi addegiulicudiim respexi valleiri quamdam -liorribileiii plehani furiib:,
iiic, el cyrtibalurii iii collo gesiare videbaiur.; . el flamma riigra, et exibal inde grex caprarum iur-
TO. Deinde cum incboareliir missa de bealissima pissinius. Die illa.ad vesperain lKxniagna in coolo
Virgine domiiia noslra (Sabbaium cnim &&i) veiii mihi apparuil, ei de iiiedio ejus columbaiiiveo can-
iii cxslasini. Et apefiuin est cor iiieum : el vidisu- clpre, et quasi Ttartinieo splendore venusla, elopsa
. per aerem foliini'-inagui luiiiiiiis ," similem' Iuiioe csi ,-nescio quid rubeuiii in ore demonsirans; el ui
pfeiioe, sed qiiasi.duplo niajorem. El introspexi pef Siibiloiiyruirt fccil iu aere, ilerum serecepil in ln- .
iiicdium rot;c, ac vidi siiiiiTnudiiiem regalis feiiijiroe cem^Ego auteni cum veneraiione eam.prosequens -,
stanlem in sublimi ,-quasi candidissiniis iiiduiam oraiiones de Spiritu saricto dicebam, quoniam in
veslimentis, ac purpureo amiciu circonidatahi. Coii-- specie columbocehm apparuisse audieram. Posl liocc
tinuo. intellexi baiiQ'.;es.sesubiiirtem cceli Regiiiain , _ ad Complelorium cum siarcm ante cruceni, a'c de-
Matrem Salvaioris lipslfi, cujus seniper desideravi voiissime eam'saluiarem, osfehsa esiinihi in ccelo -
aspeciuin. Cumque inieiidereiii in earii cum suihmo crux Hiagnaaurei fiilgofis , ila splendida , ui eiiaiu -
desiderio, pfocidil inTaciem siiam ler, adoians cb- rcverberaret oculos cprdis mei, quibiis eam ;iii-
fam divinb quodara lumine, quod erat aiile illain. luebar. ".
Quarta aulem vice cum-se humiliasset, loiigam nio- ;T8. Dieallera mane, cuni slaremspla in.capiiulp,
iaiH _injacendo facere visa est. Ut aulem surrexii, '. elorarem, ilefiiiii se itiihi oliiulil adversarius mciis,
cbnvertil ad nie faciem, el jnodiciim progressa csi slans coram me in specie delicali clcrici, quasi ii;-
ln inferiorem aerenv contra me, habens' diios co- dutus caniisia candida. Elexpavi ciuiderii,sed lanieii (
mites gloriosos, unum a"dexlris, e.t ununi a siuisTris. in oralione perseverans,-niliiJ segnius egi, quo ma-
Qui a dexlris erat, cuculla iijonaclii. indutus" essc gis eum corifunderem, JExpleia auleni oraiione,- as-
videbatur, caiididissima lamen, el baculiiiri mona- ceiidi iri doimtlofiuijv.ei ifliic me subseciilus esi.
(7) S. Maximiinisepisc. Trevir. coJiUir 29 Maii omnia reclo ordino sequuntiir. ;
iuuc cadenie in feriani v.. (lO)Scilicel i Junii;, el cons.equenfer scqucnte*.
;(S),UfiqueTeiJa VJet conseqrreiiler 50 Maii. ferits.ii et v, quibus visi sancli.
(9) Mane'dici Sabbaii, uii inox dicilur : el.sic
'
""'i3i_ '_;.: ECKBERXl ABBATISSCIIONAUGIENSiS> ; - - ; :.ss
•' Discessi iiulc in sacellum, et yenisiare inlcrduas A i tenipora , siiigiilis fere Sabbalis,-et qiiautloqiie aliis
sorores .or.inles. THue eiiaiii.. subseciitus est : et diebtis, ciim de ea olliciuni celebraretiir; eamilem
stiibai coram me, in iufpi qiiodam geslu..illudeiis visioneni videre corisuevi. Eadehi diepost Nonam ,
niilii, nec potui avertere ab ep jncniisoculuni, qiio cum siareniin capjthlo, eianiarissime.fiefem, pro-
«utn inluebar. Tunciieqiiilianiejus lilira-nou fefens, ptef spmnia qiioedam in quibus animam nieairi
tlixi ei.audacter : « Proecipio tibi fii.nomjiie Pairis; valderiiolesfaveral hequiiia insidiaiofis :mei.,?foga-
.pt Filiiyei Spirilus sancii, iiiciio ab,_hiijiismodi bain cloniinammeain devotissimc, ulsi forle noci-
^esiucesses, ei faleiii .nequiiiaiii iilira mihihori luroe riiihi non essenl illse molestiaj, aliquid jnihi
(isieiitlas. >:Cbritinho:liabiiuiri :_priofeiii-djmisii,• et'; : consolaiionis exhibere riignaretur. Et ecce subilo
siabat reyerentef-quasi iiidiiius veste religiosa. : lux illa caeleslis emiciiii,' et pfogfessa est inde con-
Detndc exivi sedere in coiiveiituin sorpriin.i,et.ij.liic sOlatrix mea : el cuih paululum desccndissei, conir.i
nie jrisectiltjs' esf; el stans afrjsii jjiiliiv Cu.niergo me stabal; ei cgb iiilenilens iri esm monim fahio-
lunc disparuissel, ulira..niihi, noii.appafiiii. Peiiule rum ejus diligeiiier observabam ; ei cognovi qund
..... cijm andila iriissa cpnnnunicassem, ,-et ad p|:aritliinri no.miiiar.-et. me noiiiiue ijveo, E/izabeili, el aniplins
accessissem , pro? iiiiiiia vcxaiioiie vix cibuiii aiiigi. nonacijec-ii, quocl ego prp cohspJaiior.e recipiens,
;Post praJidiuin auleiii subilo elaiiguT, nec remansilTBgraiias cgi iili, ct recessii a nie.
: jn mequidqiiiiiii yiriuih:, el-iia coarclabar.iijiilique, ;V;CAPUT'H.;; ;;;;..--.
iit nuflujii meiiibroruiii »i<.pfiiihesselabsquepas-" -• T"isfsahcti; <«23 Jutiii 1132 ail l£ Sepicriibris 1155.
Kionev;Tiinc astaiifiblis cifca;,nie sbi'0ribus vix liii- ':' .21,"Aceiilii quadaiii vice, cilHiTieqtienter se mibi
giiiiiniiipyi ,iit significfireiii eis, quodafialis reli- pbtutisset coliiiuba nivea ilfa, clccjtia clixi, iiiapud
quiis dicerent super nie, PassipiieiivDoiiiiiii,:et ora- - .me~ipsaiii diibilareiii de iila, el qiioerefeiiia doiiiiiio
tioiies, P.im auteni orareu.i . sensi .guiiiir iriciim ; abbate ulriimposSef Saianas se liansfigiirare in co-
, qiiasi riianu ciijiispiainTprlit.er stringi:, il.i iii perie. liJnibam. Qui ciinj negafel se lihqiiarii hocTegisse,
,,. - lialiliis, irieus inlprckidereiurv C.unjergb; iransisscl -; .etsegbTliibia permanerehi, aspexi qiiadain die erti-
lior.iilla. decoele_;oiriajoreni pacein iiabui a tcnia- -; "; cem, quani videre soleo; el yenii ex adverso cp-
.. iore^iifep, per graliam Doniini, qiii jiovtt': suos <te'"' Jiiniba iTla, el resedil in ea. Sic ergo certiiicala suin
. icnlaiiniie eriperp; .qijpd ,: ui;'afbitrof.: iiiipelr;tl::m iioivesse Jioc; Sataiiain , qubiiiam inimiclis' cfucis
est ii pomiija. -._;•_;_--_.: ;..-"...-> ;':----;.:"~; :esl.;:- ;; ':-;';' ;.
1
... 19. Couyeiieruiitsorores, ac domtni fraifesv.vi-','"' 22: Iii vigilia B.Joaiiiiis Baplisla1 (!I), dnm tlivi- '
; deiitesfiiigiislias; animai tiieac, ac decreveruiif, til Q . iiiim ce"ebi';irelhr-«fliciuiii,
~: - fui-iu
- --, oraiione. -.- ac dice-
- scptem coiiiinuis.Tlicbns cortiiijijiiespreces..fuiitle- 'bain quiiiijiKiginiapsa|iiios, et alias quasdam "t-
.
ora-
; reiit, et se •-aflligci.enicofairt Doinihp pro riie, ac , lirines , in lauderti tljius vetiefaiiiii Piajcursoris Do-
.' siivgiilis .djebus siiigntas iiiissas pfo angusliis; jneis liiini. Cumqiie orationes pene coinplevisseiiv, subito
celebraferit. C.iiniqiieinier sepiein rilissas, una de "-'"-" lux Ki.igiia"refiilsitiji eoeio, el iti niedio .ejus.quasi
-'
.,,/.-.Spirilu.saiiclo iii: quinla,feriaesset decarilandaycum specics viri gloriosi; citii veslilii candido apparuil
..'.., niiigiip desideripd.eriv.ilbim.exspeclabanv. sperans ; staiis coiiLiaoriiiiji solis" Et post pusilluni conyefiit
_.:....: - :ad iiie facieiii blandifni, et valde luhabilem", quasi
"•_.-'ii!ic....;-ine.;;.^B.e..epiiiriVt«_.'-_Veiii_t:-:*
^'.A.i.i.qi.iitlv^oiisciiaiib.iijS;
..;.desiderala ;dies ,;el;frali'ihus,divina cclebraulibiis, volens"conspici a me. Ilabebal auleiii coronam aiirei
;jacebant; in pratione cuin siiroribus : et dilataium Tulgoris in capite, valde fadianlem, et in parleaii-
cslcor njciiirij; :ei\.i<li;Jucenj grandem ,in eoalo : et '': (erioii quasi purpiifep colofe"iusigiiiXam.In dexira
ccce cciliiiiiba•iiiagiia>:pulchritiidiiiisj qualein el anie ejus.-'jariii TiilgOriSpalina appariiii, uf prse.himia
vitlcraniv de:liice egfediens, pefveriiliisque atfTne : cj.is claritale vix coeiera, quoe juxta erant, ppssem
.ei; ciim iribiis yieibns capili ined" expaiisis atis se discerhcre. IntelleXi igitur huhc esse glorioshiii il-
:; circiiriilutiL, liipx ad jsiqiefha coiivolavit. Posl tiiec Tuhi niarlyrem, cui sefviebamus. Posl boecin Matu-
:,iii:sex:ia;fei;ia;ciiinclicereturmissa de,Sancla"criice, Diinis.ciini
i diccreiiius : Te Deupi laudamiis; eoilem
,-,' et; nie;;prbsiiasseinTn bfaiione, glofiosurii'ciucis ''; hjodo liiiiii appiifuil; elTdcitra^ exslasiin , quanivis
-.-'.:;.sigiiumin ccelo niibi oslensuiii esl, quasi a sinistrls • vicina. fiii.,-iiilierefii in exslasi. Cunique iieruin dis-
. ;diviiiit.;iiiajestatisv: ;; :.;,;:::,• paruissel lux ilia, inqua eum vidcriiiri, siibilo: iu
..;.'.: 2t),, In Sabbaip aiiteni, cum celebrarelur oflicium '. duas.parlcs sctitdi visa esl, et emicuit,: quasi fulgur
de glorfosis-siiiia-Virgiiie,yiili ilefuffleaiii in.sjiperna oinniiio iiitplerabile niilii ad videiiduniv Eldixi :
;;claritaie,: cOrain; majeslate iragna adoraiilem. cSuujcil iiiilii, DOiniiie, graiia lua, parce iiififnii-
Ciimque*iijiiiislrTatiaris,Taudes_ejus devole cpnci- tati meoe, el "relasa miln clafiiaiem hanc nimiam,
. Viicntes, in sequenlia : Ave prmclara, pfocessissciit ad quia "sustinere eahinon valeo. »;Cbnlihuo sublala
,-; versicultim, qui est:yOra,yirgo, nos illo pqnecwli •• esT, etToco ejussiella clarissima appaniit.Rbrsiis
dignos effici., procidil in faciein suam , lolarique se iii die,: teniporediviiii sacrificii, vi.r Dei simililcr
iiibratione prosiravil; sicque perinancbat qiioiisque inilii appafuit. '
evangelium inclioarelur. Ab illo die usque ad boec . 25. Die lerlio post ha:c (12), iri festo bealissimo-
"
; (II) Vigilia S.; Joannis BajJl,'"';25 Junii, tiihc in (12) SS Joannes ei Paulus 26' Juiiii." .
fer. n cadens.
153 VITA S. ELISABETII. , 131
runi mariyriim Joanr.is ei Pauli, lempore maiulino, A ra\i. Et cxiude qiiicunque sanelorum alicujtis cele-
diim ad honorem coriim lcgercm quinquaginla p=al- britatis apud ncs sunl, singuli iu suis festivilatibus,
inos, vidi illos in aniplissinia lucc, valde conjnnciim mihi, per gfaiiam Doiiiini nostri. Jesu Clirisli, in
slatiics conira Qrienlem, ct ad me lerga verienles. coslesii luminc ajipanierunl, vfdelicet Quintilia-
Cumque cxplevissem oraiiones, el stibjutixissc n : nus (15) mariyr cnm sociis suis, dcinde seplem
< Ecce qnain bontim ct quam jiiciinduin habilarc fiaircs (14).
fralres in iiniim, sicul ungiicnium in capilc, quod 25: Posl hos et verierabilis Patcr nosler Benedi-
dcscenditin barbam, baibam Aaion. Iloecesl \era clus (lo), qui eiiam conira me in acrem exire visus
fralernitas, q.ioe vicil muiidi crimiiia, Clirisium sc- cst. Dcinde B. Margarila (16) immenso candore n«-
cuia esl inclyia, lenens regna ccelesiia. » El insuper: labilis, ct signis vicloiioe gloriosa. ln divisione apo-
« Si coram -lioniiriibus '4of.rtienla passi sunl, Deus sloloriim (17) oiiiiies mihi apparueruiit, sed seorsum
tcntavii cos, tanquam aurum iivfbrniice probavit ab aliis Pelrus et Paulus stare videbaniur. Post
cos, et quasi holocausla aeecpi' cos. •> Cum.in- hoce, Alcxium (18) confes^orcm vicli, nescio quid
quam, htec explevissem, rogavi illos ihligcnlissime, magni dccoii» habenlem, a peclorc usque ad sub-
ul ad me faciem oonverlcie digiiareniiir, ct coit- iimbiliciim. In \igilia B. Marics Magdalena3.(19)ad
vcrsi sunl ad mc. Ilabebaiilaulem el ipsi signa vi- " vcsperom, vidi illain cum corona Iucidissima, el si-
ctoriaj alque marlyrii, videlicet fulgidas in manibus mul cum ca Malrem Domini nostri Jesu Chrisii.
patmas, etfcoronas in copitihus \akle radianles, ei Siahanl aulem conira se, quasi colloqueiites ad in-
riibore signalas infronte/Talibus eriim insigiiiis dc- vicem : el posl pusillum coiiveisoe sunt ad orienlein.
coraii videnlur sancli niartyres, quandocunque iiiihi 26. ln dic ad missam, dum oraiem positis in
apparere dignanlur. Cumqnc eorum inluilu deleclala lerra genibus, vidi in aefe quasi prope leriam duos
fiiisscm, ab oculis mcis subilo ablaii sunt. viros (20) splcnclidossedeiites conira se, eXin medio
24. In fcslivilalc bcalissimoiiim apostolorum eoium lucidnm quiddam quasi forniam habens se-
Pctri el Paiili, in primis Vesperis, rapta in exsta- pnlcri : el ecce niulier similis ei, quam in sero vi-
sini. Vidiglbriosos illospriuctpes in splendore riiagni tleram, accessil, el slabat diligenler inspiciens
liiimnis, sl.intes ciim sigi.is \icloiiosi inailjrii. El eanidein sepulcri speciem. Dum aulem s(arel, ac-
conveisis atlme vuitibiis c'escetidcrunt iu regioiieni cessit, relio cam juvenis candidissimo amiclu cir-
hujus nosiri aeris, anXccedeiilccos boalissiinj Vir- cuiudalus, nigram habens coniam ac b^rljas laim-
giiic, niade Doiiilni nosdi Jesii Chrisli. Staus aulchi ginem,ei licicm stipra nioduin speciosam. Movqne
Pcirus, signiim crucis fecil super uic, ci sahiiabani illa conieisa ad eum ibat in occiirsum, ei siabal
illunidiceus ! « Tu es pastor oviifm, princcps apo- quasi intcrrogans aliijuid ab co. Tiinc irepi anxic
sloloriim. i Pauluin qtipque inluens, haic vcrba ar- cogitare ihtra. hie qiiisiiam esscl ille juvenis.
lipui : Bonum ceitamen cettavi, cui-sum-consunmavi Ciimquc magno desidcrio scicndi lioc ocstuaiein, sn-
(II Tim. n). Cumque re\crsi cssenl in regionein bilo in dexlera ejus crux anrea apparuil. Untle mox
luniinis, ego abexslasi rcspiravi. In die ad inissam, conjeciabam, quod ipse esset is, qui surgens a mor-
dum iiiloiiarcliir officium, vidi coluinbam descen- tuis primo Maiia; app.miit. E.uleni die ad vcspc-
deiilem de coftlo, ct usque ad dextrum cornu aliaiis ram , cum noii possem intcresse convehluf pfoptcr
pei\enii, ibique icsedit : qu.iniilas ejus ut luiluris, iniaiciudiucm, sedcbam in capiiulo cum m igislra :
ct supra iiivem candor ejus. Cumque dominus abbas el cramiis in psalmis \cspeiiiuis (cral autcm [ilu\ia3
inler caaeras diceiet illam Colleclam, quoe esl: leivpus) et vidi lrim fnlgidam solo mcniis ininitu :
Deus, cui omnecor patcl : et usque ad veibuin illud exierioribus enim oculis faciem cojli, abcoloco,
processissel, puiifica pcr infusionem sancli Spiritus in quo eram, inlueri non poleram. El dixi Domino
cogiiationes cordis twsiti, advolavit, cl sese capiii in corde mco : « Obsccro, Doniiiic, utquod.nunc
ejus icr circuiiiiulit, ac reversa esl ad locum;, ubi sola menlc video, etiam oculo carnis aspiciam, quo
ante.i coiisedcrat. Cuin auiem dicereiur Sanctus., Q magis de Jiac visione spirituali certificer. » Kon
accessit ac rcsedit in corpor.ili, ct quasi riibeuin enim mihi ipsi salis credebam. El post paiilulum,
aliquid ex ore ejus pcndere videbatur. Cumqiie linila sorores dc sacello exeunlcs, consiilcrunl iu claiistio,
niissa iiiler sorofes a"dcoiiiniunicandum accedereiu, aspicienlcs in coelum. Mirantc autein magistra quicl
et ociilos carnis ad eam flcclereih , videre eam non aspicerent; dixi, Iiim (ut credo) vidcnt, quani et
potut. Aversis aulem ocnlis 'eain vidi, cl slatini lit ego iam lrentis iniuilu vidi. Excuntes crgo ad eas,
communicaveram in exsmsijn veni, nioxque rcspi- vidiinus eam el nos.

(15) S. Kilianus cum sociis marlyf^Moguiiiioe, 15 Julii.


loia Gerniaiii» eelebi-is, SJiiI.i.i. {18) S. Alexiusl".
(1-i) Seplcm fralrcs, filii S. Felicilatis, 10 Julii. (19) S. Maria Magtl. 22.
(15) S. Bcnctlicli uanshilio, in Mogunliiio, ac (20) Biigittini editores lnc ad marginem noiuinant
Trevireiisi, 11 Julii. SS. KicoiTemiinict Joseph; sc<l e\islimo iiielius
(16) S. Margarila V. M. ibidem 15 juxta Roma- -inieliigi angeles, juxla lllu.l Lucocxxiv, i: «Ecce duo
iiiiin 20 Julii. v:ri; > eiJoannis xx, 11: « Vidit duos angclos se-
/ f.17) Divisio apostolorum passim per Germaniam denlesv >
155 ECKBERTI ABBATiS SCtlONAUGlEXSIS. 136
27vTn Vigilia S..Jacobi(21) apostoli. post pnin-; A magnas. iriilii ineiissii arighslias, et c.ouii.nupdispa-
ditim.cil.raexstasim yicli Iiiceni quairi videre soleo, ; fuil. Post hoccTn eptlem 1oco qiiasi oslium apeiiimi
tjuiisi supcr, eccIestam:B; Florini (22), ubi 'domint esf, Ct iiilrospexi: perTUud-;*et Vidi lucenl, longe
fratres uoslri nianeni : erat autcm iii scquenti clic exceileinioreiiiilla; quani- videre cpiisueveram, ct
ibi iledicaiionis (25)Teslivitas cclobranda. El vidi riiulta mil.Iia sanciorum in; ea : slabant aiileni in
""'
qiiasi scalam, in modrim radianlis auri /spleiididarii, eifCiiilii majesiatis niagnoe, secuiidum hujusniodi pr-.
de tuce illa descerideritem i.isque ad atlafeniajiH, ; dihem dispositi. Erant-iri quadam frbnieilJiuscir-
quoil est in' sanciuario, Ciimque aspuerem, viiii ciiifus viii qujdanv, magnifici "el,exceileiil.es-valile,
adolescenles..-duos pef eairt descendehles usque aci :.- lidornati palinjs el coroniS copiose raciianlibtis ,;ei
aliare : qiii aulerii proeibaL, lliuribiiliimaineuffl iti iuulp jiassionisin froiilb signali. El iiilellexi, iaiii
•jiaiiu gesiafe.videbaiiir. Post bps-atiteni ci atii dt:o ex litulo eoruiii, quanvpx singulafi gloria, qunm
deseenclerunl rdenique magiia muiiifudb (lescentiiL, ; pfajaliis habebant, bris csse yenerabiles "aposiolo.-i
el versa vico ascendefuiit. Erahique jta asCeiV-"' - Clirisil. Ad dexieram eoriim cbpiosiis quitlani excr--
dentes, el deseendentes, a iiona prioris diei. iisque eiius, eisclem insigriiis gloripsiis asiabai.Posl hos,,
ad nonam Eeqiienlis diei':'- lartdiu enim cohiiiiue in el alii viri spleudidi "cohstiierunl., scd niariyrii si-
:
liac yisione perniansi. Apparuit aulcmei 15,Jacobus, Tgnumiii eis iipn appariiil.-'£ sinislris vefo aposto-
cinca sumiriitaiem seala3slaus, cuiri bealiiChrisiiira ;: Iorilm,- sacer. orilo virgicurii efftilgebal, decofatiis
"
virginc, et Virgo virgiiium cuni- eis; in dic aiiiem :viisarlyrii insigriiis. Pcisl basy.el alter .chor.iis. insi-
iilo, circalempusDbminici sacjijicii, acl:Iioeciiife- gnifiiii piiellariirii, coroiialarhffl qiiidcni, sed Sbsqufl
""
riora nostroe babitalionis descendeie visus' est; Vidi signis nianyrii. Deiiide et aiseveiicfandicihuiieres.
anlem eb die. elaritateni magnaffl -circa proefaliiin cuni vchiminibus cariiij-.lis apparebanl : atque ii.a
aliarei ei o.niifia, quOegerebahtufiliic; naili el bpc- - ex liis oii)nibti's"ciT'Ciiiliisille compJviiis est^;AIJIIS
. Timeiiiiihi alfaris qiiale essel cbgnpyf, ei magtsiroe quoque m.ignoeelafiialis ciicilitus infra illufiiapp:i
Eoslrse iniiicavi. Tpsa aiitcni direclp illjic nuiilio. rruil, quein ifitellexi csse saricToriiiiiahgtToruiii.
coinperit iia esse, iildixi. 30. lii Ined.io auiciii oiiiuium glofiam-iiiajestatis
:. 28. iii Viiiculis S. Peiri (24) fiirsiis eiim yidi ia immensoe , quameffari oiiiniiip non possiihi", cujus.
cadcih spccie, qua et antea appafuerat. Post TKTC_- iliroiiuni gJpfiosunj ifisfiilgida:anibieba(. A dexifiS
Slephaiiiim pi'0(oiriaiiyrerii;(2o) in die ihveiiiioiiis , auiem majestatis, "vidi iiitiilem Filiobominis , in
siioe.Deiifde Osiialdiihv(26) iegem; deinde Apbfam Siimina gloria resideiilcin"; a siuislris verb sigiimii
niartyrem cum duabiis pedissequis Suts; deinde B. f criicis vchemenier radiosnm apparuit. Cumquehac
Cyriaehtn (27); deiiide B. Laureiilitim iri Vigilia -"oiiiiifaTreineiiti cordeaspiceruffl, hoc quoqiie sidji-
ejv:s; omnes cum stgnis: vtcipripsi jiiariyril viili iii ccie dignalus cst Domiiius, ilt iniliv iiidigiiissiiiioe'
luiiiinc. Eral ahiero (aiii densa' Tux, B. Laureiiiio '
peccalrici degioria s-uoeiuefliibilis TriijiiaTis, lrioilo
iintliqhe circuiiifusa, ul eliam palparvpqssc videre- qi;odam, quem explicare non.valeo, nec aiuleo, hric
(ur: Palnloe vl coronoe ejus fulgor lanltis eral, uT significaret, quombdp vere lina dtvinitas iiipefsonis
quodain iiiodo feverberaret oculps cordis mei, sicui irina est-,: ev- tres personaj «na divina substantia.
radiaritis auri splendor oculos ciirnis splet fepefcu- A ilexliis auiein Filii boiiiinis Ilegina aiigetpruin;,*
;iere, Ilabebat aiiieiii stoiam splerididain , a sinislro tl Donitna feghorbm, in soiio quasi sidereo, ini-
humero usque ad dexfruih tatus pfotensam. El iri- ;-;.niciiso lumiiie-cifcuiiifusa residebal. Ad sinislram
ierrPgayi iiiajislfam-, quid "sibihOc yellel : et dixii qubque piaediciaBcfucis vigihti quaiuor libnflrahiles
mihijSighuin diacoriaius ejus lioc esse. Stabat auiem viri, versis ad eam vultibus, ih unb ordine cpnse-
cum"ep etbealissima "Virgo, sicut cum supradictis *;derunt. Vidi rion procril ab eis-dubs arieles, graniles,
onmibus -: Iiabebatqiie Ipse facileih :ad ihe blandb etpr.iiclafos ,'atiie sigiiufti crucis, :et sustirienies in
convefsam, qtiousqiie desiderium: nieumTmpJeVit: huirieris srifs. rplam nimioeclarilalis, et mirse mar
lianc eiiiin grafiam oiiines mibi solent exbibere. D giriiiiditiis'. HiS oiuiiibus ita perspectis, in liajc
29. Eacium cst in sequenti aiino(28), inDoini- Verha prorupi diceiis : « Levafe'pculos corciis*:vesiii
nica iioc'te,;«11103eratprimaposi festurii B. Jacolii, ati deificuiii luiiicn ; atieiidite el videte gloriaru , et
avocaia a cprpore rapta suiii iii 'exsiastm. Et ecce majestalem Domini, » Mane posl" lioec*hofa teriia
rola fliiliiiiiea grandis ih coelo einicuii, cnjns visio veiiil unuS ex-tratfibus ad feiiesiram, et rogavi euin,

- (21) Vigilia S. Jacbbi simul et fesium S. Cbri- Dbinijica.


sriiisc V. M. U Julii... -";". |, ;, :(i6) Sv Oswaldiisrex Anglire, BAugii.sli; qfio tiie
(22) S. Floriiius palrorius Schonaugtaj, 17 No- etiain colilurS. Aira , inaiiyf Aiignsianav ciiin so-
veinbris.; :-:'•,..-'';•;.-:" ciabtis Digna ei Merila; sed in Mogunliiio, ac Tre-
(23) Forlassis legeridum irisequenii tiie Dominica; vir. differtiir ad 7 Aiigusii, -
quis eniiiiciedal dedjcaiionis ariiiiversarium aflixinii.' (27) Cyriaciis M. 8 Aiigiisti,et consequenler yigi-

Tuisse feslo unius apostofi, cujus ollicium ea causa tia, ac deindeTesiuin S. Larirenlii. . .
"esseldiLTerendiim? sic autem res acta essel 27 Jiilii. (28) Aniio 1153 habenie lilleram Domin. D. Do-
(24) S. Petriad Vtiiciila, T Aiigusli.".'-. mliiica proxima, posi IVslum S._Jacobi tiihci.n Sah-
(2.5) InvcnlioS. Slephaiii,3jihgus(i, (ufic ctj-.uh baitim cadens, fuil'26 Jtilii.. .
TH -' . ' - "tTtA-*S. ELISABETII. TSS
utmissain. de Saiicta Tritiiiatecelebfaret, et m-:i:A dit, ui ex-improviso htee yerbaiu ore meoyolve-
niiifv Stalim aiilefn,hl mfssam iniiospit, yeni in ex- : rem : i 'Gaudeet.-.ljeiare,Tilia Ston, quia divina cle-
stasim./el rhrsum vidi pfaediclatn vjsiorieih, sed ::_-ineritia efipuit te de;periculO corporis, et anima». *
manifeslius. Eadem hbra vidi prsediclum fratrem, "55. Posl hoecin.yigilia Assumptipnis, cum devo-
qiii assisiebal aIlarI,'riihlto Iumine cifciirhfiisum; (issimeofassemisubilo. incidit pri meo, i.itdicerem:
et lialiltiin ejus, in mbdiim candidi fumi, ex ore Hasc sunt verba consolaloria quoe lingua nova Io-
ipsiiis^ursum ascendentem. - qiiilhr, qiiia riecesseest consblarianimam turbuto-,
' 51. In
prbxima Domiriica".videliCetTn ihveriiibrie sam.: et incidi inexslasim» et yidi visionem, qiianv
S. Slephani (29), yidi eamdcm visiorieni, sed eb Dominicis • diebus; videre solpo. Yidi auteni inter
'
airipliiis quam luhc; riammunc vidi arile ttifomiiiT cselera dominanvmeam , consurgenlein de soliosuo
DeiAgnuih slaiitefn, VSldeamabilem, "etTiabeniem glorioso,el egredieniem de•magnailla !uce,-quam
criicein aufeairi quasi dorso infixam. Sed et qiia- veliii per ostiuni vidi; COmiianie eam triplic.i Hta
lilor evangelisias nunCvidi, iri illis forriiis, quas eis multitudine femiharum, quam in.circuitu cbnsislefe-
sacri Scripiura altfibuit. Erarit'-atilerii a dexiris: videfani; proxime aiitenl incedehant, quoe marlyrii
beaiissimoeVirginis ift ofdine dispbsili, i!a ut verstis: tiiulurii in frcmle-gerehant. Posl bas illoe, qiias yi-
ipsarii facies habeiehi Convefsas.'Efahi auteiri ce- & * deram cororialassinetiLulo; terlio }o.covelahiinibiis
laris apud; me liujuscemodi visiones aniplius, quam albis decoralaa.-Ad dexleram auiem ipsius, virqui-
sepiem - diebus. Ciiriique posuissein consiahter iri ddm glortosissinius et amabilis iiicedebat sacerdo-
corde irieo riemini easi fevelafe, gravissirria tbfsiorie tali slpla insigniSi Gumque per mpdicum tempus ita:
cofdis correpla srim, ila ut rijorilufahime existiiha- . in .inferiorraere cum lioc sacro exercitu apparuissel;-..
-reiri. liisiabant itaqiie milii sorores, sludiose flngi- -frirsus irt.lumine, de qrio exisse visa fuerat, cum in-
lantes, iil quse videram eis fevelarehi: curiique ex- genli laude ,' "ef.gIoria excepta est. Cumque exper-
lorsisseni a me, slatim a passiohe cohvalui. Et ne gefactaftiissem ab Jiac visioiie, cpntinuo lioecyerba
}am dicta ariiplius repelam, scito, quod imjiismoill afripui: «0 glPriosum lumen, in;quo assldue assi-
visiories, quasiiv piasdiclis Domlnicis vidi, siiigiitis Stiiiii omries saneti, amicii sloiis albisi et dant gio-
Doihrnicis, qiiic poslea everierorit, Vel bis, vel ter, riam de mercede sua sedeuti super ibronum, viventi
vel eliam amptiiis yidere cohsuevi; veriiens iameri in soiiculasabcnlorum,» Bursus in die ad missam,cuni
prius ih exstasim, sicut ipsfe pfppfiis jain oeulis essem in spirini, eademque \idercm, quoe el antea,
aspexisii. ;- .; , volvebam in iiiiimp verba hacc: « 0 gloriosa Trini-"
52. In qiiafta auiefti fefia ahte Assuriiptioriem^,;tas,
£ qusesedens sede majesiatis tuoe inspicis abys-
bealissimoeMarioe(50), posl Comptelbfium, slabarri ; sOs, et binuinerascogiiationes uniuscujusque hpini-
in sacello; bi oravi Domirihthex lolis prsecbrdiis nis. » Uis adjeci: « Ave Maria , decus virginum,
meisj dicens : < Domirie Deris meus, ecfee ahiniain clomina genlihhj", Regijva angelorum. » Post ha>c
meam, el corpus iheuiriiiioe inviclae dexteroe, liioe espefgiscens in bpecyerba prorupi : « Te sancluni
sahctfe ei indiyidiia; Tfinitaii cbmmehdb;;tibi oinnes DOmihuiri,>et reli.qiiacnm versu. El adjeci: « Do-
aligusiiis meas, Domirie, commttlo, quoniam 'valde minus aperit nobis jantiam viloe, si volumtis ceriare
" aniiiiuf
spiritns meiis siiperTis,, qiise operatuse$ - coriTfadurissinitim cliabolnm. i Omnia autem quos
niecurii, eb quod tanta gralia omnirio indignarii riie dicia siint,Tn dje Nalivilaiis doiriinocnostrie simili.
esse cogrioscam. Tu scis, Domirie riii, quod nun- tervidi. - .
qiiariiTalia le 'postiiiare praesumpsi.lSed iiuhc, qho- -.","'54. In Sabbato posl: Assumptionem (51), verba
niamex gfaiuifa bonitate tuaila magriilicastimi- :lia3'cex.imprpyisparripui: «Dominus legifer nbster,
sericpfdiam tuahi irieciini, bbsebrb Te,;qiiateiius iia ©Oiiihvhsrex hpsler, ipse nos voravit iu admirabile
de coetefo ihe cbiisefves", ht nritlb delictb hiep a Itimeri suum j ut,;«i yolumus poenilenliam agere de
gratia Tiia fhefear excitlefe; neqrie me spifihis ille nTalis aeiibns,- accipiahihs bfavium, quod in siadio
tristiliae ultfa appfetfehdat, quo jahi ibsofptafiiis- D acquiriiur.Sblite negligere verba luec, quia expe-
sem, nisi iu, Domihe,. sribvehisses. i •Cumqueliaee aiiirtt animabus y.esifis; A((endite diligenier, quo-
et liis similia perPrasseiii, et jani ad sifaluih meriiri ihodb Cfbalpr adihPnet creaturam siiam..» Post IIKC
redirem, shhito Iia.'Cverba bri mbb iiicidefuht: «0 . ailjeci: < Egp cpnsolabbr vos, bicii Doinimis, et
virgo, cave rieilefhrii-cadas, he aliqirid detefiiis dabo vobis cortlfa tfisiitiam gaudium spiriiuale , et
libi contingat, quia bonus pastor cufam habei dfe .-poiiam in corda yestra timorem simul ,el amorein.
oyibus suis. » Sequeriii auiehrdie ih mbridie, subito Si hie tiriiuefitis, :et mahdala mea servaveritis, veri
impiilsucor nieuiii pefciissum bsf-, et liKCveiia ac- •diseipiili mei ;eritis. i Ifem : « Moneb vos, ut ditiga-
cepi: « Noli timefe, filia, quia Pohiinhs CbnsoJatbf lis invicem : cogilare debetis, quomodo Deus prior
nius corripii omnem fiiium, queni.recipit. V Eodei.» dilexij vos, quarido npn pepercil tiiiigenito Filio Sijo,"
die ad. vesper3m, curii eifhdisseiii cof meiim aiite sed tfadidit illurii.pro vobisTnoblationem, utdraehma
clbm.iriirm meam cuin mutlis lacfymis, iterum acci- ilia, quoepbfiefat, feperirefuf. »' -
(29) Omnino viilelnr Jegendum ariie liiveHtiPiieiii .. (50) Jd est 121Afig. namAsshirip^iiocasura eratih
S. Stephani, haiCteiiimfiil paiet)* cadebai.eadeih ih SiiifhaTtim. -::-:,
fcfiam n. ;-'* ,' '..- .(51)' AdeoqiieTpsa die Qciayoej;,- v, ;;
'.;.' PATHOL.excv;, -_'. -"' .-. .. '!;-'v--::, -"-.; '*;--;;;5;-"*-:.; ;;'.
iS9'.. ECKRERTIABBATIS SCIIONATJGIENSIS 140
55. Ergo ad nos pehinet iioc pioverbium': « Si .A conspeelu Domini. Inler nalos miitierum non sur-
diligimus Deum, ei habuerimus perfectam eharita- rexil major Joanne Baptista. Mirifica misericordias
tem, el fraleriiani diiecl.ioncinad invieem, invenie- tuas, Deus, qui salvbs facis speranles iri ie.>
mus drachmam illam, quseperierat.j Iternm moueo CAPUT III.
vos', iit habeatis perfeclam cbarjialeni Dei, et Alim visiones usque ad feslum Arinuntiationis
proxinii; quia cbarilas esl summum donum, am- an. 11Si.
pliim bonum, in quo pendet tolus ordo perfeclorum. 57. In exalla(ione"SancioeCrucis (55) soepein ex-
Super omnia autem habele cliEa-iiaiem,quod esivin- stasi facta, vidi gJoriosumiilud signtim crucis.nimii
-culiim perfeclionts; et pax Christi exsultet in cor- fulgoris. Non lanttim in illa secreta regiorieIucis,
dibus veslris, in qua el vocali eslis in uno corpore; sed etforis in inferiori quadam Iiic.epalamostensnm
el grati estole, verbum Chrlsti habitet in vobisabun- esi mihi.Tn feslo S. Michaelis(54) in primis Vespe-
«tanler. lteiri, bihnibus, qui hic volunt vivere secun- ris, ciim essem in exstasi, vidi ante fliroriumihaje-
cluchsoeculum, et non abslrabunt sua corpora.a statis Domini (rcs viros valde g|oriosos sianics,
cariiaiibusdesideriis, sed omnia ciipiiinl adimplerc quorum qui meiliuseral, excellcniioraliis apparebaij
fliiai peflinent a'd hunc muridunv,valde metuendum cl ihuribulum aiireum in dextera videbalur tenere :
cst quod dictttir : e Kolite diligefe mundum , el ea, n et dixi, cum redirem ad me : Stetit Angelusjuxla
quoein mundo sunl, sed agile posniieoiiam de pra- aram lempli, habensihuiibuluin aufeum in manu sua
vis opcribus, quia ecce (empus prope est. Vigilale (Apoc.vin). ln die ad missam vidi rursus eumdem
ilaque, quia nescitis diem neque hofarn, quando virum excellenliorem , cum insigni vexillo inceden-
Doiniiiusvenlurus stt. » lem, 'comitante eum turba cppiosa. Ibi aulenr-in
56. In decollalioneS. Joannis Baptisloe(52), coepi circuitii throni cum venissent ante conspecium ma-
Tidere grandem illam lucem, quam velul per bslium jestaiis, prociderunt in facies suas, atqueita tribus
videre soleo : et ex boc anxia prostravi nie ioiam vicibus faclum est.
'iri oraiione, et fapla sum in eislasim, el vidi B. 58. ln eadem missa, cuiii accederent sorores ad
Joariiiem, eodem modo, quo anlea eum viderani ; ct comniunicandum, et ego adhuc a longe seddrem
tiixi in spirilu meo : « Benedicat nos Deus Pale'r, propier imbecilliialem, introspexi in calicem , et
custodiat nos Jesus Chrislus, illuminetnos Spiiiius vidi veram speciem sanguiiiis. Et cuffl iiifunderent
,sanclus. > Et subjunxi : « 0 ctavis David. » El ad- vinum, distjncte aspexi differentiam sanguinis, et
jeci : «Iste esl Jbannes, queraimaiiusDomini coi.i- ejus, quod affusum est, donec commista siini, et
secfavit matris in visceribus, eujus nos precibus /., unus color sanguinis apparerel. Diealia, nescio qu.i,
adjuvari supplices depnscjmus.N>Iterumque ad me simile mihi accidii. Et videbam (sicul mos mihi est)
zediens, boecyerba promli : « Adjuva me', Domine omnia, quoeforis circa aliare agebantur in (empore
Deusmeus; » et adjeci: « Gralla Dei sum'id, quod missoe.Et dum sacerdos calicem benediceret, ecce
siim. > Dicunl eiiam me dixisse : Wemagniiudo re- columha , quam. videre soleo in altari^ pedeleniim
vclaiionum exiollat me, el nori amplius. In die ad aceedens capul calici immersii, et continuo species
Terliani iierum rapia in exslasim , inlrospexi quasi sanguinis apparuil. Et nunc quidem rafum iiiilii
per ostium , el lucem illam magnam, quam videre non esl videre bujusmodi. Facium est eiiam in una -
soleo,et dominam nieam surgehiem de solio suo, dierum, ut veniret quidam ex fratribus, feferis in
veoienlem conlra me in exieriorem hanclueem : pixide diviimm sacramentum Dominicicorporis, ut
'bratque cum eabeatus ille Proecursof Domini. Ego opus esse videbaliir cuid.im sorori inlirmoe.Ciimque
biilem orabam devotissime, eorumque patrociniis slaremus in circuilu ejus, et egp, ei quaedam so-
me, el omnesfamiliares riieos, atque locumnoslrum rores Joquenies mecuin de eo : ecce subito cor
sludiose commiltebain : simulque. boc pelii.j ut si meum liquefaclum, el pene raplum est in ex.stasim.
irieexaudireht, aliquod mihi pfeeberent exaudilio- El ecce clarilas magna refulsil in pixide : e. inlro-
iiis irtdicium. Conliiiuo redieTunt ad lueem, unde ]) spexi, cumtamen adhuc esset clausa, et apparuit
exieranl, el coram majestate magna prociderunt in species veroecarnis in ea. Dicens quidem ista con-
facies suas quasi orantes ; simulque cum eis infinila tremisco,,sicut' el tunc yidens conlremui. Teslis
agraiha circufnslaiitium. Tune ego ab exslasi ex- autem mibi est Deus, quia nihil in omnibus his fin-
periisceris, iii hoecverba solula dixi: « Tibi laus, ., gendo, aut propriam gloriam quserendo, lociila
iibi gloria , (ibfrgratiaram aclio, o beata , 61bene- sum. ....
dicta, et gloriosaTriiiilas.- Ora pro nobis, beaiissima 59. Rogasli meper epistotam, fraler, a'e Palronis
Vifgb Malia, ht digrti efiiciamur promissipnibus .- luis, scilicel martyribus Bonnensis EeelesioB;Cassio
?6hris(i. Oihnes saiiciiaiigeli Dei orenl pro riobisTn et Fiorentio, utin die Nalalis eorum (55) aiiqiiid

(52) Decotlaiio S. Jo. Bapiistoe, 29 liinc


Augusli. . depreJiensi ei maciali dicuhiuf, incerimn'quo die:
. (55) Exallalio S.Crncis,, 14 Sep.l. feria n. elevaiio aulem eorumdem facla <:i!ca;aniium1076
(5i) S. .Mi<:haelis29ejiisclein, lunc fefia in. siib archiepiscopo ReinolHocelebraiur 2 Maii. Ka-
" ex sb- lalis-Iiic dicitur comniunis omnibiis di-es 10 Oclo-
'(5.5) SS.;.Cassiils,Florenlius et Malliisius,
cietale S. Gereonis'(quorum passio Colbiiioi;cele- bris.
braiur 10 Octobris) fug.i elapsi Boiinam, ibtdem
lil "..' tlTA S. ELISABETH. Ut
serviiji illis exbiberem , si Tofle etipsi dignafentur A his, neque in illis discrevi, boc tanlum inlejlexi,
se milii ostertdere"",et feci quidem prout potui; liam quomodo-hi quidem lorqucbant, iilse vero torque-
-
ad bonorem eorum quinquaginla psalmosTegWllO bariliir. "Vidi autem procul 11100versus orienlem
die posl Maiulinas, ubi ettam insidiator meus can- «idifichim valde gloriosum , quasitribus rimris clr-
delam, qnam manu ienebam, exstinxit. Post liscc cumdaliim, el vartse disijnctiones mansionuin iiiepj
auiem.circa horam tertiam veni in exstasiffl sine et sptcniJor lucis immensse oriinia illustrabat;'iii
«lolore; et vitli ires viros in regione luminis , deeo- circmtn auieffl ejus, arborum, etlierbarum, et flo- :
ratos paJniis , el coronis in frPnle rubore signaiis. riim jucuiidissima amoenitas. appafebai. Locus au-
Siabant auiem d.uo.ex eis conjuncti ad invicem; et lem, qui nieclius videbatuf irtter hoc sedlficiuni;,et
'
paiitulum segregati .(56)-a tertio. Sequenii dre. ad valleni proediclam, spinis as.perfimis et "quasT
vesperam , cuui solilo more*esSem in exslasi'(Sab-. ambusits-lotus videbaiur occupalus. Cuuiqtie toe'
baium enim erat) Togavi Dominum, ul ilerum Illos aspicerem, ecce cppipsa mulilfudo candidae plebis,
liios patrbrios mihi ostertderei; quoniam moleste de valle cpnsurgens, per medium invii illius ilu-
ferebam, qtiod non distincie agnoveram qui essent,-; mefi, iiim magna.fesiinaiione., et mittlo conai-u ad
illi duo, de quibiis rogaveras, quoniam tres^vide- sediliciuin proedtciuni lendefe -visa «st, landemque
ram_: el distulil Dominus exaudire me per lempus, gperveniehs iniroivil. 'Quldam autem es eis exlfa
ita ril meluerem coiitfa voluntalem Domini id me" i senles viam elegerunl, et absque labore pervene-
postulasse. Et dixi ireniens: « Domine, ,si vbluntas runlT Tacliisesl autehi liic 'transilus oluribus yiei-
lua est ut Tial quod petii, fiat; sin aiilem, non bus, ei perintervalla.
fial. ->El conlinuo vidi duos viros amabiles valde, 42. Nolo etiain ignorare le,fra(er, de qiiodam ex
dc: coeiu- marxyrum procedenles, cum signis siipfai ainicis nosiris, quem (anquaiii palrem diteximus,
memoratis;:ei venerurft, ut slar.erit in medium aniei quoniam in die anniversarii ejhs, cum fecissem
coiispectuhi tlironi : et ego cum loetiiia expergls- quoedamprq ejusliberaiione, quoeniihi pervisionem
cens, eoniimio lioeeverba arripui : < Isli sunt duoei demonstrata Tueranl, yidi.illum tempore«acrificii jii
olivoe, iel dup c.andelabra, lucentia arite Domirihmi vesie candida stantem coramm,e,el cum-eo deco-
dominalorem universac ierfic J post liffie in festoi fum quemdam juveneffl, albis ihdutum el proecin-
Ssiictaniiri Virginum undecim millium, vitli copto-• clum i cunique devole elevasset manus et oculos
sam muliiludinem virginum, quseomnes erant In--. in ccelum coratn me, quasi gratias agens, cpiiversiis
signes palmis viclorise, ef coroiiis in fronie signalis,, _,&me ibal cuih cpmj^e ifineris sni usque ad ondifi-'
ac deeora coesarie spectabiles. citim illud, quod supra flescripsi: et ego vias eorum
40. __Invigilia Omnium Sariclorum advesperam, , ^.observans, videre eos non cessavi, quousque in-
veni in quietem exslasis. Tunc solito more yisumi iroieruul ilhjc. De visionibus aotem sanctoruni quit!
esl milii, quasi.raperelur spiritiis meus in subtime;; ainplius fibi;dicain.nisi quod singiili ih suis Nalaliiis
ctvidi osiium apertum i» coelo, el tanlam sancto- (ut dicluni cst) animam meam consolari dignati suhi.
riim muliiiudinem, quanlum nurtquam anie. yide- 15. Vidi in Advenlu Doniini scdilicium qupddam
rairi.lllud quoque, quod de sancla Trinilale tibi me3 prseclarum, nno mtiro circumdalum; et in medio
.dixis.se memini, lunc niihi sccundo. iiiliinaliim est.. ; ejus turrim lanlse eelsitudinis, ut cacumen ejus ceo-
In ipso autem die solemniiaiis ad vesperam, i.iefumi los penetrare yiderelur. Cuinque ssopenumero id
rapla in exslasim, vldi coram me slantem qhasii i.ta nlihi uppaferet, accidit in una Doininica,.cum
piierum amabitem valde, induturii vesle alba, ell ad me redirem ab exslasi, ulsubilo oralionem Iiu-
pfoecihcihm,et dixi : « Quis "es,Domine nii ? » Et an- iuscemotli arriperem : « Domine Jesn Chrisle, pie
nuil,ui lacerem; etdixt:«AngelusDominibOnus,qui i et exaudibilis, ostende mihi iiidrgnse famulae Tuae.
fuit cum Jacob, ipse sii meeuni in lerra peregrina- quse sil ista civiias, quam denionslrasli mihi. »'Et
lionismeoe, et benedicat yias meas Deus. >Et con- contiaiio hoec verba responsionis in ore meo pbsiia
tilnio vtsa sum mihi in subtime extolli, el audiviI _ snnt:« Hsec csl Hierusalem ccelesiis, quse aedifica-
voces caneritlum Carmen jucuiidissimum. (ur, ui civilas, cujus cacumen pertingit ad ccelos. »
il. PosthiBcin die, qtio secundum morem Ec-- Poslhsec,immiiientefestivitaielNalalisDominibidu >
clesiee fideliuhi defunctoriim communis memoriai anlefestum diem prreparabar ad solilos menlis ex-
agebaiur, in lempore divini sacrificii, vidi quasi1 cessus. Cum venisset auterii vespera solemniiatis
versus Ausirum moniem excelsum valde, etjuxla J- Nalivitalis, tandem in quieiem exslasis deveui.
illum yallem profundam Iiorribilem nimis ; eratt Sensi anlem me quasi In sublime elevari, et vidi
eniniplena atris ignibus, quasi obleclis, et non ya--" osiium apertum in ccelo :"'el venerabile illtid arca-
lenlibus emHiefe flammani Tn allum. Illic lortpress rtiini, quod in festivitale Omniuni Sinclorum viclo-
spiritusihnumerabiles vidi, et ariimas poiesiati II-- ram, jam lertip liuiic demonslfslniii niilii «M.
lorum tfadiias, quoe horreiidp ei flebili inodo abl> Cumquedeleciaia fuissCmin ffluliitudine dutcedinii
illis ebrtcutiebaniur, trahebaniur, ei supra niodiim i Dei mei=,tandem aT meipsam rediens, in hrce verba
iiifiniiis mridis vexabantur : formasquitlem nec ihi conlinuo prorupi : « Desiderans desideravi videre

(56) Sciticel corpore Mallusii, qui bic rion nominalur,fortassisa:l aliam aliqn.nmccclesiam delato..
" ECKBERTI ABBATIS SCHONAUGIENSIS-
^45. 144
'Dominum Deum Salvalorem ineiim, et vidi, et ecce J{ palmis , et-coronis ruiiore signalis. Et cogitaoam
salva facla est ariima irieai;.»Eram atjlem pernoctaris qnidem apud me hbs esse beatos illos infanfes, qui
jh.bralione , nec polui corpus meum dare sopori, occisi suiilpro Dpmino Jesu ; sed hoc in iilis inira-
proeliimia clarilale lueis, quam lola uocte iiituebar :, bar, quod.milla irifaniioSsigna in eis apparuerum:.
o.slium enim iltud, quod antea sine inehlis excessu omnes eniin juvenilis setatis plenitudinem habere
inlueri non poleram,. coiitihue aperlum yidi in videbanlur. In Circumcisiohe Domini, et F.pipha-
magna' jiicuiidriale; e.t Iiivejus |decuplo clafior ap- nia (38) visiones vidi DominicsDdiei, sed evidentiuE
paruit, quam in proeteritis yisipnibus. •in Epipliania. Tunc etiain 'jn priiiia Vespefa vidi
44. Cum aulem fiefei apparaius ad celebraiionem ires reges coronalos sianles arite llironum : et ac-
prioris missse, quse inter malulihale oflieium eral cederttes,.adoraveruivi flexis genibus anie Filium
deeantarida, yidi radium magnse clariiatis de* sur-- bominis el toilenies coronas de capiiibus suis, obiu-.
sum abeodem ostio usque ad altare oraiorii pro- lerunl eas in manus ipsius : rursusque eas ab ipso
leiidi. Ciimque inchoarelur Liber geheraliqnis (57), "recepenini. In die ad mlsSam, rursus eosdem.tres
ecce gloripsissima Regina coslprum , riiulio eserciiil vidi ,adoranles corain Domino Jesu : ei niunuscula
arigelorum coiniiaia. per etiriidem radiura descen- ' nescio quse lucida in manus ejus dare visi surit.
dens venil, et astitit a dextris. sacerdoiis , babens 46. lh Pufificatiorie gldriosissirnaematris Marias,
coronam niaximi, ac jucundissiffli fulgoris i.ncapite. ad missam, perlecio evangeiio, iri exsiashn veni, et
Cumque flni.to.evaiigelib secundiim consuetudinein yidi : et ecce domina mea, per radium lucjs descen-
antiplioua ilia decanlarelur, quse est: 0 mundi Do-: dens venif, et.astiiit a dexlris sacerdotis : ei juxla
minti; eievata esl cum suo coibitalu, el per praidi- eani vir graiidsevils et venerabilis, bafbam halieris
ciiim radium lucis regressa est ad sedemsuaffl : canam et pi'plixam. Cumque sorores bbtulisseril lu-
cgo auleffl crtm tolo illolenipore essem.in exstasi, minaria-in. manus sacerdolis, regressa esl ad su-
cam tamendevoiissime invocarenon cessavi. Erant perna. Et ecce copiosus exercitus insignium pueHa-
autem difp splendidi juvenes, qui per.prajdiclum fum, cum splerididis Iuminaribus, veiiit in occursum
radium deseenderant, comnlbrabtes circa miiiistros ejus, Factaque aliquaniula mora in exlrinseca hac
allaris a principio missae usqiie ad finem; in se- luce , cum ipsa regressse sunt ad altiora , sequenies
cuiida quoque.inissa alii duo. Stabat autem liOfunj eans cum gaudio. Eodem die ad vesperam ctifflessem
alter quidem ad latus sacerdolis, alier verp.jiixla in exslasi, iterumque eani viderem in superna gloria,
diiiconum cum anuuntiaref evangelium. Et de eo invoeavi devotissime auxiliurii ejus : et cum.omni
quidem ,"qui erat secus diacoiium , cogitabam intra n diligentia me, el charos meosilli commisi, etin fino
iiie, qupniaiiJ ipse essei unus"ex diacbnis noslris, oraiipnis adjeci dicens : « Domina mea, qpid dete
qui inieffuit missaj, esselque indutus alba (qiiod sperabo? > Et respondere visa esl : «.Bojiani gra-
quidem bon erat), slareiad jninislrandum; sed la- tiam de ine sperare poles (u, el omnes qui flduciam
men ex boe eram dubia, quoniam hic albus e.l cri- liabenl.in me. > Mirificavii Deus niisericordias suas
spus yidebalur, ille.vero piger eral. Tunc coiiyeflit in me etiam , frater ini, ex quo nuper a me.disces-
ad me facierii quasi indignans, et coijfinhoverba sisli, 01Iioecfecit mihi.
boec cofcli rneo,infixa Sunt : « Ego sum Angelus te- 47, Accidil.in prima pomjnica solemnis (59) Je-
Stameriii. ilnter haecomnia, et columbam vidi, as-r junii in priniis Vesperis, ut venirem in.meniis cxr
' sideiitem sacrificio Doniiuico
super altare. cessuin : et vidi roiam candidam irt aeremira velo-
-45, Sequenti die, lempore divini offlcii, vidi B, citate cireumeuntem, el in suinmiLale ejus avic.ulam
Stepbanum protomariyreni in superiia clarilale, candidam chm niagna cjifljculiale sese leiipntem, tit
splendidum valde et iiisignem; sigiiis Tnariyrij et non circumferreirir impetu rotse : et aliquoties qtii-
diaconalus. Eodem die ad vesperam vidi B. Joan- dem paululum-a.suiiimjtate adtiifeiiora dclapsa esl,
nem .Evangelislam, stanlem ih conspeclu throni, ul esSet in summo, atque in liuncmodum di.u labo-.
candidissimo amictu , et stola aurea inore sacerdo- ^ rabat, vicissim labens, el reshrgens.- Post hascvidi
tali decoratum.- Respexi autem ad eunv; lbcum, in mohjem exoelsum, et amarum valde, el-s.uper illum
quo qualuor evangelistas vldere corisueveram, ei dejata.est rola , iierumque ibi.circumferebatur, ut
iria.quideni animaiia vidi; iocus aulem Aquilseva- prius, et iivicula.ei adhserens iri suplabore persevc-
cuus apparuil. Die-lnhDcenlujai!,'lenipofe diyiniof-r rabnl. Eram auiein vebpffl.ehteradmirans, quid ista
"
ficii, vidi njontem excelsuni, el splendidutii, ei in portenderent; et cum niagno desiderio postulavi a
cacumine ejus Agnum candi.diim, el am.abilemvalde, Dominp'intelligenliam yisiotits. Et accepio aliqiian-
babenterii signuro Dominicsecrucis in dorso. Seque- lulo iriielleciu, redii ab ejcslasi : moxque bascyerba
batiir autem euin multitudo maftyrum copiosa, euin ex improviso arripui: « Arcla et angusia est via,
. . • i - .
(57/ Secuildiiiii iisiim . monaslico-Benedicliniiin aique adeo i.iiiiiiim anni ihcidit inferiamyi elEpi-
fesia 121lectibnum fiurit; in die autem JNatalia.d 5 pliariia iii fcriain iii,
-Nociurriura teguniur 4 Evaiigelia, quorum piiiiium ' (59) Idenv annus celebravit Pascha £ Aprilis,
Inilium S. Evangeiii secunduin Matthaeuiii,alia liia atque adeo Dominica l Qtiadragesiniaj ihcidil in
eaileiii, quse prescribuiilur ex Roinanp. 21 Februarii.
(58) Annus 1154 babuit liil. Domiiiicalem C,
143 VITA S. ELISABETH. W
quse ducil ad vilam, Doinine, quis ibit per eam? > iA prelaiioiieffl visionis Iiujus coneris jnvenire; tibi
Et subjunxi: « Ille, qui custodil vitam suani a car- eiiini foriassis a Bomino reservata estv •:
nalibus desideriis, et" iion habet tloluta iu lirigua 50. Ante Annuntialionem Dpminicam sepierti die-
sua. > Et adjeci: < Domine, quid faciam'egd?.> Et bus(41) segrolavi, ei incidi in lectmn loto cpr[ipre
rursus hsec verba fespoiistoiiis iiiciderunt pri meb : Iangueiis, ila ut pene. nihil refectionis corpori meo
_«Si Vis ambulare, sicut ego ambulavi, considera possem adhibere; permansi atitem in lia.c valeiu-
vestigia mea; el noli le averlere ad dexleram, dine usque ad diem (42) tertium ante festivitatem.
neque ad sinistrara, sed sequere me, et sie per- Eo die circa Nonam ccepi habere in ore raeo liquo-
venies, quia dixi : Ego sutn via, veritas, el vita; si rem, tanquam favtim mellis, cujus dulcore ita.re-
quis introierii per me, salvabilur, et pascua inveniel fecla sum, quasi cibum suflicientem accepissem; et
(Joan, x). > confortaia sumToio.corporc, et emisi sudoreni co-
48. Poslhasc in secunda feria rursus in.exslasim piosum, in quo permanebam usque in seqiienlem
veni, et yidi praedicl.amvisipnerii, ut prius; sed el diem. Et circa tempus missoeveni in meiifis exces-
eo amplius, quia el sealam vidi supra rotam stari- sum; el visum est mihi, quasi abslralieretur spiri-
iem, quse tantse celsitudiniserat, ul cacnmen ejus tus meus a corpore , ac sublevaretur in altum. Vidi
ccelos penelrare videretur. Posles ejus laterales Ia- B ' auiem in ilio"excesSu mbo cCelps aperlos,.el Domi-
pitlei videbantur, et triangulares; ascensoria vero kium Jesum cum irifinitis m.illibusvenientem iri re-
diversissimis , ac pulcherrimis ab invicein diflere- 'gionem aeris hujus. Et non erat ei species, neque
banl iniervallis. Id autem in memoria reiinui, quod. decor; sed, lanquam recentercrucifixus fuissel, sic
primum eorum candidum erat, tanquam nix : se- miserandus apparuit. Cumque demonstrasset uni-
ctindum vero rubicundum, lanquam ferrum ignitum. verso inundo crucem, ih qua pependerat, et vul-
Post hsee die aliera rursus vidi omnia, quseprsedicta nera passionis suse quasi recenti cruore niadentia;
sunt.etjuxla rotam speciem viri slantenn , cujus claniabal voce rnagna ac niniium lerribili, dicens :
caput aureum videbalur, et capilli ejus similes lanse « Talia propler,te susiinui, tu vero pro me quid
candidas,etmundse; oculi ejus Iucidissimi, et.decori suslinuisli? >
valde; pectus el bracbia, quoein modum crucis (e- 51. Assislebanl autem ei duo diversa agmina. in-
nebal exp.ansa, purissimum queindain ntloremba- numerae plebis, nnum a dextris, aherum a sinistris.
bebanl ad similitudi.nem argenii nitidissimi. Habe- Iis quidem, qui erant a dexlfis, Iux immensa cir-
bat aulem jn dexlera ramum' arboris viridem , et cumfusa videbatur,-inler qiips.pra3cipua apparuit
jucundum aspeclu, in sinistra yero lucidam rolam , £ Yirgo virgihum , gloriosissima Dei Maler Maiia. lbi
i?is varietate disiinctani: venterejus oeneus,fempra diversitates pmnium ecclesiasiicorumgradnum di-
_ex chalybe, crura ferrea, pedes vero lerrei videban- stincie perspexi: inter quos et venerabilem Pairem
lur. Hseconmia frequenter in tempore Jejunii mihi noslruin beatum Benediclum, cum susi monacbali
. apparuerunt. .- turba, dignoscere deleclata sum. Iis autem.qui
49.-Facium esi aulem in Dominica., quas erat eranl a sihistris , tenebrse densas, el horribiles eir-
proxima post feslum B. Gregprii (40), eum cssem" cumfusse erant, ita u.teorum diversiiales discernere
in exsiasi, et viderem yisiones., quas in Dominicis vix poluissem. Erat aiilem hnjus niiserriinse plehis
diebus.videre consuevi; vidi egregium ijlum doclo- pfinceps, magnus el borrendus ille rex superbioe,
rem in supernis, pienura.glpria elclafilate amabili, cui proximi assistebant Judas el Pilaius, et cruci-
ad simililudineni 'glorioe sanclissiinorum episcopo- flxores Domini. Heu ! qiiantos. ex clero', quantos
ru'm,.Martini et Nicolai. Habebat autera in, capile, nostfi ordinis viros, et mulieres, plenos confusioue
queraadmodum ei illos babuisse videram, diadema illic dignoscebam. Cumque omnia perspexissem,
qhoddam venerabile, qualia a pontilicl.bus geslari dixit Judex umnium ad eos, qui eranl a dexlris :
d.ieunlur. Eadem. quoqiie hora vidi- p.rsediclaiuvi- Venife, benedicliPatris tnei, percipileregriuiri, qtiod
sionem, el.sestuabam desiderio magno clipieriS iii- D vobis paratum est ab.origine mundi (Maiih. xxv); ad
telligere, quse videbam , prsecipue quid significaret eos vero , qpi eranl a siriislris ; lie, maledicti,. in
illa hoininis species; nam de csaieris.intelligebam ignem wlernum, qut paratus est.diaboloel angelis ejus-
aliquid. Poslulavi igitur a beato illo viro Dei devo- (ibid.). Et continuo illi cum jucundissinia alacritate
lissime, ut-impetraret mihi a Doniino intelligenliam ad lucidas mansiones Dominurn subsecuti suril; hi-
visipnis, quam desiderabani : et conv.ersus ad me, vero, ifisliiia ei confusione pleni, ciim suo paire,
hsecverba mihi resppndit : « Non potes inlelligere principe da^moniorum, in piofundissimas lenebras
qtiid isla significeut, sed dic docioribus qui lcgiint demersi suiit.
Scripiuras, ipsi scitint. >:Nunc jgittir, amanlissime 52.: Continuo ppsl hsecreddila suni mihi, el cum
Trater, hunc tibi, quoeso,'laboreni assume, ut Scri- fleiu copioso p.rimum iii bsec verba prorupi : « Li-
piuras divinas scruteris, e.t.congruam ex eis inipr- bera uie, Domine, de morle seierna in dieilla ire-

(40) Ea fuit poniinica iy Quadrag. occurrens se- (42) Id est -iisque.ad diem.-S,"Benedicti, vel;se-
ciiiido ppsl fesiuiii die, 14 Mahii '. , . qiieiiicin 22. .
^4!) Ergoa clte 18'MjriiL.
i 47 ECKBERTf ABBATTSSCHOTiAOGIENSIS" ; ,«ff.
rnenda, quanao cffiit movtndi surit, et ierr.i.-» Ei, A ihtToierai', sedentem cum discipulis suis in domo,,
adjeci: « Credo, quod Redemplor meus vivit, et in quasi ad coenatidum. Cuinque aspicerem, surrexit a
novissimo die de terra surrecinra sum, efin carne cceha i ef ponens. veslinienia sua, prseGinxit se*"
uiea videbo Deum Satvatbrem meuin. » ln ipso au- Ii.nleo; el accipierts pelviin, iiicurvavit genua anle
lem die feslivitatis, cum iterum esseffl in excessu Petruin , et subito Pelrus exsiliYit, et siabat quasi
ineo, rn tempore divini sacriflcii, prsesentaia est terrilus r el Dominus sicut eral inclinatus, loqui ad:
ocutis meispassio Salvalpris nostri', qualiter ali im- eum visus esi; ef post pusillum, rursus ille resedit..
piis veste nudatus , ffagellatus esi, et ad hltimum Et Dominus siiigulorum pedes lavii ,ilerumque re-
cruci afllxus. Non autem orania', quse circa eum iu Bumpto veslimenlo suo,. recubuil, et sedebal, quasi
passionegesta sunt, singiflalim tunc vidi, quemad- loquens ad illos. Post hsec surrexit, et egressus esi
modum postea iii Parasceve. Cumque lisec videre cum illis de civitate, et ibat versus montem iHriinr
cessarem , vidi dominam nieain in supefna clafitaie a quo eum descendisse videram. Posl bsec vidi,
«lanlein, el cujusdam rei revefaiioneni ab ea accepi,. quomotlo relic.lis discipulis secessil.ah eis Dominus,
quam nolo adhuc fieri maiiifestam. el positis in lerram genibus procubuit ad oraiionem,
CAPUT IV. quasi io angusliis magnis conslitulus. Vidi et pre-
Saricta videt mysleria Passionis, Resurrectionisr_As- g! liosas illas gutias sanguiiiis, de sanclissima carne
censionis, Pentecosles, et alia quwdamisto anno. . ejus decurrentes iri lerram. El post orationein rediit
55. Poslhaec in feslivitate Palmarum (45), in pri- ad disciputos, quos ctiam dormiianies vidi. Et cum
mis Vesperis, cum dicerent sorores Responsorium, allocutus eos fuisset, iterum fediit a.d oraliOiiem,.
ingressus Pilatus, _etusque ad Iioc vefbum proces- afque lio.c ler .factum esl. Tunc ego ad me ipsam
sissent: Crucifigaitir; slabam rnter eas,: et iii ex- fediens, slatim hoccverba in ofe meo habui : < Fa-
stasim veni: et vidi Salvalorem quasi in cruce pen- cius Jesus ih agonia prolixius oravit, el faclns est
Ueniem. Rursus in Matutinis similiter mihi accidif. sudor ejus sicut gutise saiiguiiiis decurrentis iiiter-
Itt die ad missam, cum inchoareiur Passio Domini, ram. > El a.dje.ci: « In monle Oliveli oravi-ad Pu-
ilerum in exslasiin veni. Tunc vidi procul montem treiii meum : Pater, si fieri potesl, transeat a me
«juemdam amcenuin, et descendebat ab eo Salvator calix isie. >
sedens in ashio, et veniebat versus cfviiatem quain- 55. El posl pusillum redii in exslasim. Et vidi r
dain magnain. ln ipsa autem radice montis occur- el ecce Donitnus ab oralione rediens, assumpiis ttf-
ril ei (urba houiiiuim pafvorum ei magnorum cum scipulis venil in horlum. El post pusillum, venii
virenilbus arborum raniis; et exuenies vestimenta Judas cum cohorle armata, etaccedens, osculalus
sua, plurimi ex eis straverunl ea in via , qua ince-i ^ est eum : ii autem , qiii cum eo erant, reiiorsum
debal: et ibant cum eo exsultanies usque ad portam abeunies ceciderunl in lerram. El surgenies com-
civitotis. Eratque ibi turha magna, el dabal ei lo- prehenderunt eum , el usque ad civitalem vincluir.
ciim : el venil per mediuffl eorum usque ad lein- miscrabiliier periraxerunt: discipulos aiitem ad la-
plum : descendens introivit, el ultra eum -non vidi, tibula sua discurrere vidi. Tunc redii ab exstasi
et redii ad me ipsam. Rogaveram fralres meos dili- cum hujusinodi verbis : « Amieus meus osculi nie
genter, ut illo die officiumpalmaruni celebrarent in tradidil signo, dicens : Quem osculatus fuei'0 ipse
pralo , quod est anie conspecium noslrum, et non est, lenele eum. » Post btec tola nocie illa, sive .
potuerunt propler intiiulationem rivulorum; scd dbrmirem, sive vigilarem, videbain qualiler iiupii
relro ecclesiani, ubr videri a nobis non poierat, pe- illi Domiiium blaspliemabant, verberaudo, con-
regerunt. Et respexil Dominus desiderium ancilloe spuendo, colaphis et alapis csedendo.Ei in exslasim
sua3; et vidi oculis menlisomnia, quse ab iljis illic ciuidem non veui, sed toius sensus meus illicerat,
gesta sunt. ct ad nihil aliud poieram irilendere. Mane aulem
54. Post Ii33cin Ccena Doinini ad missamvidi, , bora terlia veni Ui exsiftshn, in qua permansi usque
sicul soteo, oninia quse circa altare gerebantur :' et' „ circa lioram sextam. Tunc vidi, quomodo induerunt
dum saccrdos caiionemdiceret, et calicem.Tu con- eum luuicam purpuream, et cblamidem coccineam
spectu Dei exaitaret: vidi supra calicem Dominum circunidederuni ei; et Iiiipotienles capili ejus coro-
Jesum, quasi in cruce pendentem, el de Jalere ,ejus* r nam spiiieam,.iltuseruiit ei. Et post"lia?.c,exuenies
et pedibus sanguis in calicem defluere videbalur. eum veslimentis illis, induerunt eum vestibus ejus :
Cum autem vespertinum lenipus imminerel, eram et imposuenijit ei crucem, et duxerunl extra civi-
in sacetlo, ubi maudalum ablutionis celebrandum tateiii in locum quemdani, quasi araium, el nibfl
erat. Cuinque fncboarelur Antiphona, quoe est : viroris habeniein. Ibi eum denudahtes, levaye-
Av.lediem fesium, ego in uberrimas lacrymas cpn- rtint (44) in cruceni et aflixerunt; similiter et aliis
ftslim erupi, el rapla sum in exslasim. Tunc yidii duobus feocrunt. Tunc expergefacla suiu, et cum
Pominum in eadem civitate, quam iii die Paliiiarum lacrymis uberrimis iu Jnaecverba prorupi: t Christus

(45) Dominica Palinaruiii anno 1154, 28 Marlii. criicein, alque ila slaiis ei affixus; contra qtiani
(44) Convenit boc cum visione, S. Brigitlse, de nuiic passim el in receniiorum saiiclaruni visioni-
<iua egi in Pai-ergo inier ulramque Vitam S. Mafiie bu.s concipiliir, super criieeui Iimiiostralain cxicn-
Ma»il. de Pazzis, qua doceiur sursum adductus iu sus Doiuiuus.
U9 VITA S, ELISxVBETH. 150
Dominus faclus'esfobediens usque ad morlem. »El JA.domum, ubteranl disciptiii corigregati; et-nuutiavii
adjeei : « V-iia-in Tigno . morilur. Infernns ei eis. Gonliiiuopost hsec, cum paululum respirassenu
mors (45) dispoliantuF; > vidi duas malroiias venienles ad sepulcrum.cum
56. Deinde post modicum tempus, cceperunt aromaiibus; et 'ui videruntangelos, subsiiterunt
fralres officiumDei celebrare, ei cuin processissent quasi slupefaCtse. Posl hsec cum timore propius ac-
usque ad leelionem Passionis,Tnexsiasjm yeniens,. .cesserunl: faclaque jbi pafya mora, discesserum.
vidi itcrum Dominum in cruce. Inque illa hora emi- .Occurrit aulem ei illis Dominus in.via; moxque illoe
sit spirilum, et inclinala1 est cervix ejus : concidil accurrenles prociderunt coram eo, el lenuerunt
amabile caput: complicala sunt| genua (46) : et pedes ejus : hoc aulem, nequaquam de praidicia illii
-oinnia membra ejus deorsum resederunl; sicque maironavisum est.
hoefebalexanime corpus, miseralione dignuni super 58. Post hsec ciiin cclebraretur missa, vidi duos
omn.ia, quoe humanus ocirlus niisefabilia vidil. Et diseipulos pfoperanies ,ad sepulcriiiii; quorum alter
. quis puias, frater, interim eral dolor animse.mese,- quidem senior, alter autein videbatur esse junior.
, cum viderem tantas passiones, lamque indignas de- Et bic quidem cum citius pervenisset ad sepulcrum,
. spectiones viri oplimi el solius innoceniis; qui non iniroivil; senior yero cum pervenisset, siatinv
iiihil quidetn pro se, sed pro nobis omiiia gralis 'B.introiyit; postea vero et alter. Et quid ainptius re^-
suslinuit? Sed Malrem Doiiiinimei plenani iuoerore,- quiris, frater? Omnia pene; quoecircaiempus i!lu<l
et: magna dignam miscralione, vidi assistenieui gesla ftiisse in. Evangeliis leguntur, mihi demon-
. cruci cum discipulo quem diligebal Jesus. jNovis- strata sunt. Nam ethoc yidi, qualiler dubbus eun-
aime autem.boc quoque vidi j qualiler uhus ex iiu- libus ab Hierusalem in Emaus, Dominus in specie
"piis accurrens ,ianceam laieri ejus infixit: et con- „peregrini.se- adjunxit,. et quoniodo cum pefvenis-
.iiiitio copiosus sanguis pariler cum aqiia emanavit. ,senl ad .casi.ellum,et se fhigeret discessurum ab eis,
El eccp caligo, densa et horribilis super nniversam deimuerunt eum, ei perduxerunt in domum, et
" terram orla est, et saxa per. agros terribiliier con- cum sederet ad coeiiaiidum, et benedixisset panem
. currere, et colJidi, el scindi visa sunt. Cumque .et fregisset, statiin locus ejus, in qno sederat, va-
quievisset Hla periurbalio, ecce quidan) verierabiles cuus apparuit. Staiimque illi surgenies , venerunt
viri accedenles, solveruni corpus a crucc,. et delu- cum festinatione ad discipujos, et nuniiaverunt eis
Jermit illud cum venefatipiie in_horium q.uemdani. ,in ciomo, in qua erant congregati. Eadem autem
viridemel jucundtim : el-circumposita ei munda , liora , qua.eis boecaununtiabant, apparuil.Dominus
sindone-, locayerunl itlud in moiiumeiito.Tiinc de- r( stans inniedio eorum. Post Jisec iliud quoque vidi,
irihm ego, jesumpto spirilu, cum fletu amarissimo qualiter manducavit ctim illis : eratque in meusa
bujusmodi querelam arripui : « Recess.it pasler no- discus uhus habens piscem, et alter continens fa-
ster, fons aquseviyoe, in cujus Iransitu sol obscura- vifnimellis. Erani aiiiem vestifflenia ejus, irt qtiibus
ius est.> Et adjeci: «Ave Maria, consors iuaiiyfuni, euhi post resurfeclipnem vidi, candidissima, et
iraiisgladiala cruciflxi nati sanguine. » El adjeci : species vultus ejus hilaris valde, ac tantse clarilatis,
t Sepulto Dominp, signatum esl inonuinehtum. > - ut vix eam diseernere possem.: ;
57, Pbst tisecin Sabbato ad vesperam, cum esscm 59. In.dieAscensionis (47) Domiiii ad.missam,
in: exslasi, apparuerunt inilii. veuerabiles quiedam cum essem*in=excessu meo., vidi -congregaios in
-inalronoe, quasi gestantes arojiiata.In dio Sancto _donJo discipulos, el Matrera Domiiiicum-eis, el in-
.:Pascba3,.cumjain dilucesceret, sedebam in loco ora- travit ad eos Dominiis., et cuin accepisset cibuin,
.. lionis, el legebamin Psalmis. Cumqucjamad fineiu cum eis, eduxit illos de civilate-usque iu monteiiu.
.-.Psalmorum appropinquai'em, veni in exstasim, et ,Et vidij qualiter coram ets elevatus esl. El veii.iliu ,
vjdi horfura in quo erat inonumeiiliiiii, et ta- .bccursum.ejiis multitudo angclorum , e.i sublevatus
;pidem ab.ostio ejus sublatum,, efangelos assi- est inccetum, Ciunque illi slarent et aspice-.
dentes : et ecee mairona quasdatn veniens accessit D ] reni in. cceluin, apparuerunt duo splendidi juvenes .
ad monumenlum ptorans, ei jnirospexit, et rion in- desuper venienles, et aljoeu-tisiint eos ; siaiimquc.
venlo ibi corppre, quasi nioesta paululum recessit. illi regressi: suht in eiviiatem , et collegerunt sejn ,
Occurrit atiieiii ei Doiniiiiis, mbxque illa subsiitit . domum, unde egressi fueraul. Tunc ego- ad nie>
..quasi interrogans aliqutd. ab eo :. et post .piisillum .ipsam redii cum hujuscemodi verbis ; « liduxit Do?-
cpnversa est, ut. rediret ad mpnuiiientuin : iie- iniiius discipulos suos foras jn Be.llianiani, > ei quie
.ruinque sub.ilp se cpnverlil, quasi vocata ab illo , sequunlur in Evangelio, et ilttid : « ORex glorise,
el.currens procidit.ad pedes ejus, cunvqueipse dis> .Domirie virtulum, qui triumphator bpdie super
paruissel, surgens illa yelociier;cucurril. usque ad oinnes coslos ascentlistiv) -..,- ,
(45) Ita corrigo , pro eo , quod legebalur impres- lenta illa bracliioruin disiensiOne; unde confiriualur
Euinrex iiiorsu.. docirinaprsediclo- Parergo a jne tradita, de veibis.
(4S) II:ec geiiuum complicatio competit corpori -fsiciisque exstalicorinii-ad coiilfoversias hisloricas
jion conieniissime tenso, ac stanti supfa fiilcrum 11011 irahendis.
aiiquod, rtoifaiiiem uii concipiebafrS; Osaniia iiifra, (47) Fuit celcbfaia AsCeiisio Doniini, 13 Maiit,
Viiaj 11, nuiii. 244 exaggeraiis' fere supra coeteros Peniecostes 25 M;iii. . ,
doloies euiii, (jiii-.sciilieba.lurin pectore, cx vio-
TSl- . ECKBERTI.ABBATISSCIIONAUGIENSIS. . "f-5J\
. i
6.0, T"ostl.ioecin die.Peiiteebsies, anie celebralio-.;A secunduni-suanvprofess.oriem, eiTninedioeoruuj I
«em.nvissas,cum.essemin exslasi, vidi rursus disei- ihronum excelsum valde gloriosum, et in medio
piil.ps,cprtgr.ega.io.sTndoinp supra,iiiemoraia,.etM.a- tliroiii sedeniem, cujus fttcies terribijis erai, et ex
iremSalvaioris iivier eos. Et factum esl, dum se- eo el cle ilirono exibat splendor magnus quasi fulgur
derenl., apparjiitsuprasinguloseoruniqiia.si flamma coruscans, ita ut praj nimia luce vix potuissem ocu-
ignis., desursum ciescendens:inTmpetu ,veliemenii.- los levafe. Et circa tbronum. angelos multos, et
Et.conijnuo omnes unanimUerconsurgentes, egressi quatuor animalia : hr omnes circumslelerunt, et
sunf cura liiiafiiale et fidueia, inagna , annunliare procidentcs adoraverunt sedenlem super lhroijum:,
ye.rbutiiDei in.populo. Hsec cum ita per.yidissem, dicentes •:Gloria, et honor, el.benediciiosedentisuper
reddita summihi, moxque hsecverha assumpsi : thronum., viveniiin swcula swcutbrum,:» Post lnec
.«.Spi.filiis,sariclus:p.rocedensa llirono, apostolorum ailjec!: « Salve; sancla,salve, pia el nobilis Virgo
p.eciora inv.isibiliter.penelrav.it. >.Cumque inchoa- Maria; tii enim ndtis, lu suavis, tu adjutrix et-con-
retunofflicium niissse, rursus in ex,stasimveni, et solalrix omnium in le confideniium. Acljuvame,
vjdi; quasi fiilgidissimuni. radium lucis, de ccelo doniina-niea JMafia, quoniam confid.ilin ie anima
usque ad- altare porreclum, Et venil permedium "riiea.':ora pro me Uiiigenitum luutij Redempiorem
ejtis columba.speciosa., quam videre spleo, ferens "; nostrum, ulperflcial iii me opus iuisericordisesuse.»
rn ore.quiddaiii rTubrum,qiiasi ffammamignis, grah- 62. ln feStiyitaleOiniiiunvSanciofumveriil ange-
diiisculum quam solebat. Et priraum quidem supcr Ttis Domini ad me^ elrapuil spiritu.mmeum a eor-
verlieem sacerdolis. expansis alis insedit, ibiqueex -pore meo, et subitoyeni cum-illp, et duxit nie in
eo, qiiodin.ore.geslabat, quasi stillam unam depo- allum an(e oslium, quod es( in conspectu Doinini,
suit. Minislris -quoque.aliaris, qui eranl induii ad et infrospexi, et yidi-multa millia sanctorum coro->
l.egendum',.siinililer.-fec.il'.,et- posl hsecconsedit in natorum, aslantes ei minislranles Deo, et in circuilu
-allari; Guinque rediisseih ab exslasi, dixi magistrse throni.qiiatupr aniriialia, Angeli vero et.archangeli,
liostroe,ut.commonerei sorores addevolionem ora- cherubim quoque et seraphim sielerunl anle (hro-
tionis-, sperans id ipsum, quod ei posiea evenit, niiin Dei, etprocidenles adoraveirinl, eictara voce
CiiHKjueLinitaniissa accederemus ad commhnicari- dix:eruni : « Sanctns, Sancius, Sandus DonTuins
ciuin,ygni in exsla^im, et.dum singillalim coinmu- Deus omnipolens, qui eral, el qui est, et.qui ventu-
lilcarent,, vidi columbam praediclani advolanlem, rus esl. > Similiter.et viginli qualnor. seniores ceci-
eiexeQ, quod in oregeslabal, per.singulas distri- derunt in facies suas, ei adoraverunf viveniem in
b.i.ientem, Q ssecula:sseculofum,.Habeoelaliquid-, quod de Bon-
6.1, Hse sjint, frater, nijseraiion.es Doinini., quas nensis ecclesiseconsecratione, qusenuper-facla esl,
i,i\ P!:imo,.aiiiip(4.8)visifa.tipii.ismese pperaiusest in libi, frater, referain. Sicut iiisinuasiimilii per epi-
nj.e,.Iii hac auie.m,s.eciiiidianiii revoluiioiie. eadem -slolam , oravi Dominum, et aperuil mihi, ui solet,
fere,, quse,.ann.oprjore in, festivilalibus sanctorum oculbs nieos/iii priori Yespera ExallaliOrtisSancbe
circa ine ac.ciderets.olebant,eye.niuni, eilionnuUa Crucis, el intercsetera, quse mihi Tiionsirala smii,
prseter hsec, qusepropterincr.edulos.ex magnaparte vidi radium copiosseJucis de ccelo usque ad eccle-
silenijp:prseteriinus. Aliquo.liesauiem alterius.ti.iodi siam illam ," lolainque immensa clarilale illustran-
y.ei^ba,quam splebaiit, re.yertenli niihi abexsjlasi, in . tem. Nec non et angelorum niuJiitudihem in eodem
pre. ponuiitur: ita ut in.Ipquendp non meunj sequar radio descendenlem vidi, ac loto lempofe dedicalio-
arbi.triuniy sedDonjiiii, qui p.er; os:'meum.,manife- riis inler mirtistros ecclesise coiiverSaiiieiii. Tania.
stasfacit visipnes, quasper.modesliam asocoribus aiilem majeslate omnia replebaiilur, ul npn absque
celarfi.consuev.eram.NaminTeslivilaleB; Laurenlii, . pavore intuefi possem, quoe gerebaiitur illic. Fui
visionein; quani. videraffl hfs v.erbis manifestavit.: autem in liac vistoiie conlinue a vesperiinoteinpore
« VMi quenvdarti nobilissiinum diaconum Lauren- prsecedentis diei, usque ad horam illam, in qua de-
tiiini anle.Tores.slantem., el palmam hah.enieni, et T)dicationis oflicium consuminalum esi. Vidi auteni
cpronaejiys, rubea, el. conversus esiadme blande . inter csetera, qusfiillic agebantur, le, fraler, pulpiio
inspiciens. » Simililer 'in Assumptione bealissimse iii Malutinis asiariiem , et unaiu ex lectionibus le-
Uohiiiisenoslroei cum ab excessu riieb redifem, bu- genlem.
jusceniodi sermonemcorani omnibus subllo arripui, 65; Accidit, ut-qusedam sorofumnostrarum, quoe
dicens. : « Vidi supra ccelum cceli ad- orientem morantur in Diersiensi (49) coenobio, migrarei e
mulla. millia sanctorum coronalorum," existiniavi vita. Nuntiata igitur.nobis morleejus, dum secun-
p.lus.quamcentum quadraginfa-qualuor millia, qui dum consuetudinem (50) pfo remedio.animse cjus
omnes cOronati sunl coronis aureis, unusquisque Vafllictionem susciperemus, vidi. angelum Domiui

{$">)_yideliir.polius dici debuisse secundus aniius, telligatur. Sed an ibi turic sorores fiierint, inquiren-
ei.qu.ti biiiciiicljpalur ief lius,' iil paiei cx deductis dum.
Tisicierius. .'(r>0)Hsec mului suffragii cpnsiielitdp spepiaicni
(49) Ad DiersSensis mpiiasterti sorores e^l epi- aliquam utfiusqiie mpnasterii coiijiinclionem indi-
VFtotaTxElizabeihsejsed iibTipsuinnioiiasieriuin sii, cai: afflictibneiii.aiiieliia singulis assiimendam, <!c
aut fueiJt, necduin comperi; siispicbr, quod iii Co- qua hic, puio.inlelligi posse flagellationemreligiosis
Ijiiiensi dicccesi oppidum Vvesiphaliie Dofsien iu- usiirpainiii, e't vulgo diclam discipliuam.
f-S3 ;-_. "
'"*'.-; VITA S. ELISABETIit*. . JHt;
sianfem secus magislfam nostram, cuj'us::mjViislerioiAiiiierttiamaii.ppeiJbiiSTpfavi*;.,egoDoiiiiiius^pmplebo,
opus Dei perficiebatur» Eadem qtioque bora et liea- iudighaiionem ineaqv in vobisv» •
tissimam dominam: noslram vidi:, quasi in fegioiie 6S.: Nuhc-ei illud; silere-non. p.pssum, quania dJT*:
inferioris aeris slfiniem., et respicieniem ad nos. -gnaiione 0011110.3mea.cof metiiii; loetificayit.Diim.
Completa auienj afiliciiorie lioslra, elevalus esf-sin- essem in prsefato excessu.ineo, vidi illam a longe in
gelus usqueadeam, eipariteradshperna redieruin. do.iiio,qua.dam, qtiasi.jaceiiieiii 'ri leclulp (SI), et"
Facluin est in yigiiia NaiiyiiatisDomini, lempOre eonireetaniem manibus, in.fa.n.iiiluinspcciosum et ;
inatutini sacrificii, dunv essem*ih oralione, apeifiit amabiteni nimis. Queiii -cuth.circujn.Iigassei fasGiis
Domihus ofulos meos, elvidvin spiritu virtiffl, rcti- albissiniis,;deppsu.it;in.prsesepip, qupd-secus, ipsai.ii
j'us desideravi prsesentiam, a Joiige properanleni-sfd esse vi.debal.ur-;eiposf pu>illum;recipieiis, eii"m,*,,ii.i;
spectandunj agonem passionis rifea'; qui cum j"ain siiiu.suo.rectinaKit. .Co.rttiiiUA.ppsihsDcyidi illam-iii
ihstaiile vespertino lempore advenisset, vidi ange- regno.:C.lafjlatis,.tan"quaniRegiiiam.ei^^^Dominani. In-
lum Domini desufsum vertierilem, quasi in adjulp- vocavi. igitu.r-eam spjilo. niore et: spjecialiter
prp
riuirl mihi, e(; cum slelisset cofani.me, dixiiili : quo.dara,familiari;mep,.ipsaiij,ro,g^ osh
« Domine mi, Iassa shin.adsuslinendiim. » Et ait- .dijie;;cJi3.Gpnaius;e,l.freq.uen.ler;eupi-. adli.priata fue-
- ad-me: < T.
"
Cohforiare, eoiisolare , noli deflcere-in ram; ut. acl.sacriiin• Ordiilein.sa.eerdo.iii; ascendere
via. > El post pusillum requieviicaro-mea irt ex- no_n_differ-iKsL,.Ille v£rQ, diyjersasjC.ausasJimpris..su!
stasi, et sustulit nieiin spirim in Subiime-, efcoii- prse.tenderiSjl.ain.Mdiiam. rem aggredj np.ndum s<3
teinplala siim jucundilatem, quam prseparaviLDeus audere.falebaliiriln i;lja,igi,Lurinyppalione niea,.cuiii
diligenilbusse,quemadniodum anno priore. Cunique ejusdejri.rei menlipnein.coranvDpmina;mea facefein,
post Jongumexcessum iedirem ad me, conliniio Ofi hsec yerba iiiiliiresppndji: «.Dic servpmco ::Noli
- meo bsec verba affliixer.unt: «Descendit de eoelis -tiip&ffivfae quodfaciuriises eired.de ratipnein de
,
missiis ab arce Patfis : iniroivilper aurem Virginis seryitip' iriep, quodjiiiihi,fiicei'e;d,ebueraSet, non fe-'
in regionem iiostranJ, indulus slplapurpurea, el cisti, .»• : _''."-: - •: " .-
,
exivit per auream portam, iux-et.decus. uiiivfir.-.se 66.i In. fesltyitate S. ,Joanii}S;Eyangelis,tse,;ie"m-
fabricse mundi.:» Etjllud : « De occulia habilalione poxe diyini pfficii, duniesseui in,l^cliiIo.ni,eo,p.fo.i)ler
s'ia descendit Filiiis Dei, veiiit quserere- et salvare jiificRijlgiiejaij.. ilitideinjliftplap
c,sL^ijia.iii|svDTum.iii~:_suTierv
-
ecS.-qui eum de lo.lbcofde desidera.baiil. > Ei venii nje,;et.;vtdi aniabtleiii illujn siicerdp.tejn.Dpniiiii, iii ;
aiigelus Domini ad ine', el rapuil, spiritum ineuffl , co.iispeciuilirorti staiilein, Effudi itaqiip. o.ratipiie?
sicuiiit feslivitate Oiiiiiiuni Sanciofum prosecuta Q ( ad ipsum,.sip p.etji, ul mijii, daretur yidere aliquifl
suiii. Posl lisecfjeneJixi Dpiiiiiiuiii dicens : « Gratias epruni, quse ei iii lerra.ppsilp.defflprtSira.ta sunt. JE),
ago iibi, Doinine, qui misisii adnie angelum luuni, coiitiriuo vitli quatuor aiiiiiialia ibideni assisientia,
qui consolaiusest mein iribulatioiie inea, quia. tu sfcuiiduin.eiim nipduin,; qub; iijililzectiiele.descripta
solus Tabofem el doloremconsideras. i Bun.l, el:rp,taiii quadrifofhipm:'cpi;a:m eis; .Jppsthoep :
64. In die vero ad majorem riiissam,. cnni es- cunvij'aj)i,ad. me, ipsam redi(ura> 'essem.vidi dtips
sem rursus iii excessu: meo, ac devolissiine pro angeios, lerribi.les el.pleiifts indigaafipiip s.cCDnrium
- comihuni correciioue Ecclcsioe Dbiniiii
orarem,-Tn facienii in. infej;ipri: aere residenteS/; liabebaiqiie .
fiue brationis posiulavi a Dominp, ut indjcare niilii unus. eoruni; gl^diuipTerrjbileiii iiV.dexier:i,je?;leii-
-dignaretuf, qiiajnam esset yoluntas ejus snper clero siim quasj.ad. pprculien/..uifl,,,Et.dtxi.ducipri.iiieo,:
et rtioniaJibus, non "bona gfadieritibus via. Cuii;que «.Domiije. mi, .qui~ surit: isfi ?.». Qui ail :j, Hajjeijt
oratione compteia jaiii ad me fedire inciperem, poteslateiJi,npcei;eterra3. », - .
asiiiil miiii aiigelus meus, ei dixi ad eum : .«0 eTiUost hoec;in dievli!jipcentunj,,yjjd,i.Iui;b3fn
dtitcissjirie aique aiiianiissime jiivenis, responde niagnam juvenum caiididpruni, iivtiip.nfe e^celsp
mihi ad ea, qira ihterrogavi a Doiiiiiio. > Et dixit . deaiiibirlaiitem, cum insigti.ij.sm.arlyfji,; qiips pr:e-
ad me : « ClamaVet' dtc genli peccalrici; populo cedebal,AgniiS;candidtis, cru.cis, signuhi- bajulans.
plenp peccalo: Vse! vffi!vobis, qui habitatis.subpb- - Ei aio .adiducior.em.nicum:«., Pp.mjfip,qi.u.shiii isii,
tesiate diaboli : quiesciie agere perverse; diseite quos .video hic ?» Eiresppndi.t:: «Suiii iniio.ce.nle.s^et.
- beiiefacere. Sin auieni, ecce
•"' ego Dominiis mitio .iiniiiaculati.qiuseq.uurttur.Agniimriuociinaiieieril.»:
aiigelum meum perculienieminjer vos ,;iiisicon- Et dixi :1 Domine,quare isli plus quairi ajii?»,Et
. versi fuerilisa viis vesiris;iniquis, et egeritis p03- --.ille : «"Nbn solum. isti, sed sunt el ai.ii, qui suiit
(51) -Sic etianj G.rceci, iri. tabellis xji. Dpmiii.ica tii.nin doiijo, in qiia et a magis fepertus.ihfans.ciiiii
niysieria rep.rasen.lahiibiis piiigiinl Deipnfaiu insiar niaire esi, jijxla evangeliciim hislorJam: iransgressa:
liiierpe.roeCiibariteminlra fiscellarn seu 'cbrbeih Iiti- , scilicel iiide:ex,spetuffc,i,scu.sjab.uib,;ppslqiiaji!,pi)- ,
jiisinodi "nsui apluni. Nec absurclum sit cogit.afe, siores afinuiiliaraiil qufd sibi de. pjiprp SJcssja di-
quod Josephus, slabulum ingressiis, hujiismodi ali- cluni"-esset.ab Aiigelo. Sed ih libsira.sehieliiia, qiia '•
quid. conimodaii acceperit.e vicinia, idque adijiise- . creclimus;advenisse magos unp ppst naiuni p.ueriiui
r.it Virgo., non 111necessitaii, sed.jit consueludiiii anno, iitepte coriciperetiir adlnic cijbaiis Deipara.
l>iic;!'p.eraium,parerei; u.ippte.qiiie/iii nhli.o:volebat Jtlepqiie,aU;adjiplalipjierii46 ' ' rcllecL.ciidusaiiinius
' " ie-;
Ef GirKci.qiii<ieiiiiia. piijgjint e^riv.t11."cloiresl.; ; .
vi<i*ej;i-cxi.fflia. :. " ; ";
spcluuca..; Elisabethosatilein iipsthf ita reprseserila-
m ECKBERTTABBATISSCHONAUGlEiNSIS iSG
ihiiocentes et immacufali, eliani ei virgines elecliiu A £ iiuntiavi, dicens :i Doniinanosfra cum Patrenostro
Chrislo. —>Quare Agnum plus quam aliud aiiimal?» B, Benedicto descenderai, et nescio quam ob cau-
AiiTIe subjecii:;«Quia innocens Aguus, immaculaius sain stalira ad superna fedierunt. Ei nunc adfue-
ef electus, occisus est pro saltiie liuinaiivgeneris. > runl hic spinlus maligui complures, quoruin adhuc
V CAPUT V. ". . quidam yeluli canes in eircuitu noslrp ambplaiit,
Visitines dnrii "1155 cum Appendice, adannum 60 et lanquam vultures in lectis.considenl. Slabani.
speclame._ autem secus Iectum sororis noslrse duo angeli, et
S8. ln Epiphartia quoque Domini, muliiplicavit dixerunl ad illos : « Dlscedite hiuc ;> soror istaad-
Doiiiiniisgratiam suam in nie, et vidt in spiiilu Do- Tiuc yiveiidi spatium accepil.) Cum hoecdixissem ,
minam nieam ei parviilum ejus, quasi in dbmo qua- cl ex inlegro ad irie ipsam rediissem, nesciebam ine
dam louge posiia eoinmoraiiies. Et ecce tres viri, reyelasse visionem, el advocans magistram, secrcto
rbgalcm habenles decbrertf, inlroierunf illuc, et co?pi narrare ei quse videramjTlta aulem eadoin
fleiis geiiibus adoravefcint COranipuefo.TJiiiis au- oiniiia se ex ere meo audivisse confilebatur. Posl
lehi ex illis proferens huinisma aureuin magnuin, bsec die lerlia, cum eadem soror.migraret e vita ,
«juasi imagine ffegiasignatum, obtulil in inahus ip- in hora transitus ejus vidi per spiriluffl eosdemdtios
siris. Siihililef et alii duo accederites, munefa stia angelos ei assisienies, ct egredienlem corpore ani-
in vasciiiis:quibusdani reverehler obtulerunt. Posi niam excipienles, quorsum .atiteiii illam delulerint,
lioecet nuptioe illoe,quse faeise suiit in Cana Gailajst', revelaiuin niilii npn est. Cuinque esscmus:oranles
reprseseniaf» mihi sunt, ef vidi rursus illic Salvaio- in Circuilu funeris, vidi aiigeluin speciosiini quasi
rem ciim Mafia niatre ejTisiiifer convivas discuin- pusillaj s(a(ur.T, in shmiiiilate feretri sedeulem, qui
iienieiii, el liydrias sex-ibidem posilas.Tusuper vir- eliani niotus inde non cst, cumusque ad ecclesiam
"giiiei cdrfioris stii ablulloneih ,*qiioeiu Jordane ce- fralruiu asportarctur et.usque ad tempus sepullura
Tebiata esl, Doriiiiitisanciiloe siioeprsesenlare asper- adfuit.
naius i:on est. Vidi etenim qualiter cum sancto Ba- •'. 71. Post hsec et me febris valida apprehendit, et-
"piista sub ih aqhas beali fliiininis descendil, ei ba- desideravi Uiictionis sacrami'iiium,Eo auiem i.em-
Tiiizatus est ab" 60, et qtiaTiier columba de coelo pore dominus.abbasprofecdis fueratadloca vicina,
flesCeiidens,venit, et requievit iii vetiice ipsius. Et cl exspectabam advenliim ejus. Quodam aulem ve-
i'gp-ab hac visiou^ expergiscens, in hxc vefba os spere circa crepusculum , sedeiite magistra coraui
lneum aperui : <In columijKspecie Spiritus sanclus nie, accessil vir quidam venerabilis, el stelii in con-
visus est, paterna vox audila est: Hicesl Filius tneus „r spectu meo, et exisliuiabani ipsum essedominurti
'
dilecius, in quo milii complacui, ipsum audiie (Mallh. abbateffl, elTsetala sum. Duinque arguerem tardi-
'ivn)'. •'" •;•;.'•'.'; jaiein ejtis et mofum duriliam, henigne _suscepii
69. Post hsec in fesiivilaie Purificaiionis, in pri- correptipnem, et consolaius est ine , dicens, non-
niis"Vesperis, novum quiddam el iijsuetum fecil dum me esse moriiiiram. Rogavi igitur ut Domiiii-
iiiilii Deus,Cuin eiiim esseni in excessu meo, soiilo cam orationem et Synibolum recilaret coram nie,
inole, el oraremin spifitu ad Domiiiuin, ac Domi- el posloa me inuiigerei, Quod cum fecissei, et ego
iiaih meam, quam per.spiriluiii intuebar, saliitarein, ad singula verba ei per irilervalla respondissem,
et.devotas coram ipsa prcceseffuiidereiii, biniicin loiuni Unctionis lituin complere visus est in ine-,
bfaiipiiis rijeseTenorem sorores, quse eraui iircir- el data iiiiJiTbenediciione, abscessil. InlerrPgavit
' ciiitu irieo
VTJaiamaudieruni. Ego vero chm lediis- igilurme magislra, quie vcrba omnia audierai, c.uni
sein ad ine, credere nolebahi fiaffanlibusiiseb, qup- qito sernioiiein Tiabuisseiii,,.Ei cjixi: < Nonnedomi-
usqileeadem vefba; quibusinforatioiie usa fuefaiii, ;'nus abbas prsescns iiiil,;.el iiiuijxil nie?.» IJIaaulciu
'•" : ..neijiinem iilic se vidisse leslala est. Tunc ergO p.ri-
pef ordinerii replicueriiiit. '''] -;- "•; ":.
i="70. Facibih item esi, ut quocdani sorbr aiinosa : mum intellexi visionem spiritualeni me vidisse.
Thfirmaretuf iapud hos, iiifirhiiiate qua et mortua D:.: I 72. Posl haic imminehte fesliyitaie Annuntiatio-
esti-Accidil ablein lertia die arile niorleffl ejus, su- nis (S2), in.cidiin laiiguorem gravissiinum,el bith.o
:bitO iiaaggravari iiifiiiiiiiateih., uljam moriiuram ante dieni feslum in, infirmitate jacebam. In ipsp
caihexistimareiiius, el accurrenles litaiiiam incliba- autem feslivilalis die mane ita aggravatus esl Ian-
viinus super eani.Trruifigitur excessus nieiuis super guor nieus,"iit;venirenl ad stralum meuiii sorores,
;me,; et paulo post expergefacla, dixi : «Timngile ac dicerenl lilahiaui super me. Cumquediscessurse
j=_eani;» nondum eiiiin uleo inuncta fuer:ii, Hpc dicio essent a nie, interrogabant aii eo die communicare
.siatim fuiin spiritu. llursus auienv post pusillum •vellem, sicul et ipsoe faclurse erant. Ego auleni
expergisceiis, anlequam plene ad nie ipsam redirem, fenui, dicens non me aliquibus dignis opertbus ad
audienlibus cunctis, visionein, quaiii videraih* pro- boc esse praparalam jsicut ipsas, propler iuvalelu-

(52) Anno 1155 liiieraDoiiiiijicali B.Pasolia fuit-. : liationis venerit: in dieih S;ibbaii, iiv choro et foro
i 27 Mariii. Tdepque fesluni AnrinnliaiiOiiis;, quia .; solemiiilercelebrantliiiii; si vero vcii.erifpqslfestum
coiictirsurum alias ciim die Veneris sancto,.reirp- : Paliiiarum, vel Jiibebdoniada.Paschali, aiiticipalui'
Traliendiiin fuit juxta liuliricani dioeceseoh islaruiii, in yigilianf Paliharuin niodo, quosnpra: > fuil' ergo.
qua?-1iiHpguiiliiio si^.legiiur: t Si fcSlumAnmiu-' eo aimb fcsiuih istud celebraium VJ Martii,
.I5T'\ , VITA S. ELISABETII. ,, , _ ;i" 8
dinem corporis. Quse cum inde liislarenliir, ac dis- A ratiim esl cor .eorum, nec .ciijj.ent, nec inlutligijre
cederent'a me, venil angelus Domini, el slans co- poteruiit verba, qnoe lochlus siini,. se.d rece.ieni.a
ram nie posuit inanuin .suam in capile ineo, ei ajt: Tne. Va3illis ! quia oppressi sunt a diabptp el obe-
« Surge, el sla super pedes iuos. Liberala e"sab in>- diunl illi et irihonoraiil .faciein iiieam cum pravis
firmilatibus tuis. Accede ad commuiiicaiiduin : cou- operibus suis ei obiiivsuiilDeumfaclprem SUUIJI.» Mx
fortare, el-eslp robusta. » Ad hoec verba subilo dixi :»Po!iiinc mj, nescio quid.dicam , vel quid fa-
oinnis languor fugil a me, ef per universum corpus ciaiii,:quia imlocla suiii lii Scfiplurisdiviqis.» El dixit
iueuin suavissime alleviala suni, hocque adj'eci ; mihi: jSuuicii libi gi;aiia-mea; quienimliabet.dabi-
« Possibile quidein fuerai, Domine, passiones, quas lur illi, *l" qui non habet, id qtiod habet auferetur-
hactetius siisTiniiisLi.Teviofeslibi eflicere. Sed quo ab eo. » Posl hoecin secunda feria, eum inleressem
nielitis libi crederelur, affligi i.ia le voipisli. > Con- Maiuli!iis,,ppsiiil Dominus verbum in ore meo :
linuoergb apprehensis indumeiiiis, surrexi destralu •y Vse vobis! .bypocritx, qui abscondilis aurum et
ineo, et descendi cum iiilegris-viribus, eicolore argenium, lioo esf verbuin Dei ei legpiii Dpmiiii,
vivido, el veni liilariier in convenium sororum, qnse est pre.liosior auro et argenlo, ui appareatis
iuiranlibus universis, et feci, qiipdm.andaverat mibi. " iioiiiinibus' religio.siel innocenles ; inlrinsecus ,au-
Eademdie, ipsa qiioqne Annuiilialio Dominica proe- (em pleni eslis ingenio malo et immundiliis vestris,
senlata est. mihi. Vidi enim in. spirilu Dominaih iniroeuiiies ad Saiicia.sanclorum, quod est ahare
ineaiii quasi in conclavi quodam slantem "adorajio- Dej ad communicartduiii.;.Vere Domiims, averlil fa-
iiem , el subito apparuii coram ea. Angelus niagnse ciem suani, ne videat holocaiilomata ct sacrificia
clarifatis, velul alloqueiis eam.Tlla aulem, viso eo, veslra.Jnfeliciores estisiis, qui aspiciunt yps quasi
expavescere visa-esi, et posi mutuam colloculionem, speculum.cuni. consideraiit opera veslra, mala e.i
reverenter ad eum s"einclinavii, moxque ille;dispa- seandalizaiiUir in. yobis. Pro cerlo scilote, quia lcx
ruiti- '..'•;;. petibit primuiii a sacerdplibus el seni.pribus.pppuli
75. Ante feslivilalem Palmariim die priori, jaih iivboc tenipore.» •,.;;,
iiistaiite vespertino tempore, slabam sola inoraXDriti. ._, ;75. Uetij in:qiiafta Teria,, cum spla essem ;in: ca-
et eraiu imenta oralionibus , ei ecce radius copiosi ,'pititlp, vent Tn exslasim, Etulixit angeliis ..Dpii.iini
lumiiiis repenie de<:oeloellusus est super me, faciens atfme: « JEl lu, fili honiiiiis, dices ad eos, qui Iiabi-
Tiiihi astuin, quemadmodurii sol quando splendeiiii laiil in lerra : Audjte, populi: Deus deoruni lociitus
virluie sua, el procidi in lerram, el veiii irt nlenlis esl. Pceiii.ienliam.agite, prope est eiiim regnum Dei:
exccssuni. Sorores ilaquc venieilies cohcurrebanl cl converiimiiiiad iiie.in.lolo corde yeslro el tgo
ad ine, volentes sublevare capul nieum aterra, ul > Dominus cojivertar,ad. yos el reconciliabor yobis.
pulvillos siipponerent, el nultonisii levare illud po- Quod , si nolueritis, et me ad iracundiam ..provoca-
luerunt. El post piisillum. venit angelus Domini, et veritis, iu peccatis yesiris moricmini et nvors de-
erexit me velociier, et staluil me superpedes ineos, vbrabil yos subiio et quasi nescieijles; et misera-
diceus : « 0 Iiomo, surge, et sta supra pedes luos, : biliores eritis omiii crealura, eiiam brulis aninia-
et loquar lecum , el noli liniere, quia ego lecum . libus, quse dum morlua fueriri.t, hihil ullra niali
'«uiivo.mnibiisdiebus vilse IUOD. Viriliier age, el cou- paliehtur, vos auteni criiciabiiiiini iu igne seienio,
forteiur cor luuni, ei susiine Doniiniim, et dices „ubi erit fleius ocutoruni et sliidor deiiiiiim sine
pitcvaricaioribiis terrae ^HsecdicitDominus : Sicul . fine. >:Et dixi : « Doniine, nescio -Joqui et larda
olini gentes crucilixerunt nie, sic quolidie cruciligor suiivad loquendum,», El clixil : «Aperips tuiiiii,
interillos, qui proevaricati sunl iiv me Incordibus ; cf egbToquaf; el qiii. audit te, audil et.me..» ln
suis. Aveflunleiiiffl facies suas anie', ei coreorum Sabbato sanclo*aiiie Pascha, ibam ad capiiuluiiVet
lohgeiesl a me, he videaiit;-et iie recogiieulj qua- . .venvin.:exslasim..in liniiiie sacelli,. el ctrcuiiifiilsii
' liler
passus stiin , el quoniodo liberavi eos in san- mes lux. El assislens milii angelus Doiiiiui, aii:
guinemeo. Et dicesadeos : Iledile, prouvaricatores, D « 0 miserriiiii, qhi,fhesaurizalis vobis .fbesaiiros in
ad Dominum Deuni vestrum, quia Ijeiiigniis ei mi- infernalibus prenis. Nescitis quol iiobiles, quot
sericprs est, quinon vult mortem peccatoris, sed poteiiies peribunl in die judicii, quot, divites et
magis ul convertaiur el vival..» Hoeccuin dixisset, ..ssipieiiles lugebunl? 0 Jiiuiidi gloria , fes iriisera!
abiit. Ego auiem signuin feci sbroribus, ut allatis Vse illis qhi diliguiil eam! Ego clanfavi;. dicit
labulis ista scripto excipereul, non eiiini aliud quid- .. Doniinus, el ileruni clanio, el qui sesi _ qui nie
quam loqui poleram, quousque oiiniia secuiidiim audiat et consentiat cpnsiliis ,-nieis? Cum aulem
iiarrationem ffleam conscripla sunt. clamavi , clafnavi ei dixi: Si quis silil, venial
74. Rursus in ipsa diePalniaruni lempore divini • ad ibe, et bibal, et de veriire ejTisfluenl aquae vivse.
oflicii, cuin similiter iii excessum iiientis veiiisseiii, 0 iiomo qiiicunque es, dic Tu : Ecce ego, el dicelur
erexit me angelus diceus :-i 0Tiomo, cogiia quid libi-: Abnega le ipsnm,-el factus ohedieus el huinilis
sis, quia pulvis elcinis es, el fragile figmenluni. Audi corde j veni el scquere; me, et ego probabo si sis
me, qui Ioquor lecum. Hsec dicit Dbininiis: Pleha yerax an non, E.t tu consians et perseverans, noli
est lerra iiiiquitale, etliicipopulusiijonpopuiiis deficere in certamiHe';Jqhi enini bene certaveril
mcus, sed populus advcrs.arius mihi cst. Obdu- usque in fniem, bic salvus erit. >
159. -.;.' ECKBERTI ABBATIS.SCBOXAUGTENSIS . IGO
• 76, in una Pasclialfumdierhrii in meridie, cum A
A_pro coffiitis excommuriicaiione, sed non tamen cbii-
vellem qui.escefe, asiitil leclulo nieo angeltis Do-' so.laiibnem suam Dominus ab ancillis suis Suspen-
inini.el dixit niilii : «. Noli eoblrislari de iis.-quae dit: venit eiiim unus ex sacerdolibus ad nosi ferens
libi sojent eve.iiire;'•sufiQcit.tibigratia mea, quia non in capsella sacramenluin Dominici corporis, unde
te desera.ni, nisi.Tu.ipsa velis. Gbedieris esse slude seciindum morem eramus comniunieaiuroe. Qui cbm -
cum omrii humflitaieet fselitia co.rdis. Esto paliens liitromisshs essef, el capsellam super altare quod;
CPrtlra oinnia adversa;; noli ie extollere in s.iiperbia, liiiriiisecus aptid* nos est, deppsuissel, vidilucem
sed semppr, liumiliare ui exalicris.; nrilJum despi- iiiagltani de ccclo egredienlem , et difecia est super
cias, nuIIiini;conteninas , iri bmnibus.boriuffl exem- iilanifn modum radii solafis, ioiamque illustravit.
pliim monstra. Diliges. Dominum Deum Tuuni ex Sed; et; columba hivea, pef medium ejusdem lucis
toto cordetuo, el pfoximum tuum lanquam feip- yeniens, adyolare visa est, et resedit juxta iilam.
sam, etquod dedi tibi,..dato tu aliis.ut et ipsi ror Venit el arigeltis Domini, et quasi devoiionisnosiroe
ficiaiitur-;:quia tu non liaberes; Tiisi dalum Tibi teslis astiiit secus altare, quoiisque^ojiines.pef or-
fuissel ciesupcr. >Prseter liseeet alia pliira; lanqifam ; dinem communicavimus. . -
.'.patef filium benighe instruendo, adj'ectt, qusp.pro- 79; In Domiiiica (S5) autein nocie anle fesluni
pler inieryehienieiii sopprem, heula memoria mea 8 aposlolorum Pelri el -Pauli, cum stafem in loco
"elopsasunt. orationis, veni in exslasini, chilibenter reluctaia
77. Iri fesliviia(e S, Marci evangelisl!ie"(S5)vidi fuissem, si poluissem. Etcpriiinuo astiiit iiiibi aji-
ostiiiin aperium in coelbel ex ep [spleiidor magrius gelus Domini, el dixit nostrp; sermoije : «0 nii-
supef nie"eflusus "est, el subilo verii iii exsiasim. sera, cuf hsec lam invita pateris? Quammultt suut,
Cuiii.queesserii ih excessu, vidiante ihroiium Dei qui libenier- haec sustinerent, si daretur iUis;con-
(quemadmodahi in festiviiate B; Joannis: evange- sequi ea, quse tu conScqueris? Si non- in prseseiui
listse vidprain) quatuor aiiimalia , singula babeniia bsecpaleriSiillic hlique patieris, ubi diirius patien-
facies qualuor, quas, in hune nnodum dispositas dum libi erit, antequam videre merearis, qu» nunc .
considerayi. Facies liominjs erat iri anteriori parte; visura' es. > Et dixv: « Donline, m'i, ex inulla-Tra-
quse ad ilironiinv respjeiebai; In pbsleriori vero, gililate mea proveniimihi imjialjenlia bsec, et si
facies aqtiilse; in dpxtera," facies leonis, in sinlstra consolafi; meyis", Doiuine, quid niibi=osleiides?e
facies vitoli. Habebant ei alas setvas, quarum duse Et ait ::«;Veni el vlJeet conlemplare j'ucuiidiiatcrijj
supra capila strtgulorum ereclse invicem conjunge- quie venigt fibi a,Deo_luo. >El stalim in subliiufr
baniiir; dase vero expansa3 erant, ila ut uiiiuscii- ~_ extulit meTii aefem excelsum, et iiitrospexi per os-
jusque unaialsi atterius laiigeret alam, duabits vero tium claritatis, eividi solito more gloriam.-.beatse
yelabanfcorppra suajerarit autein ptena ociUisanie civitalis Dei. RursuSiad miserabile corpiis reducta
ei relro." Apparuii:eiT'Ota graridis eilucida, stans sum , ei paultilum respiravi. Iierum- auieiri ftil in
"corani eis aule Thronum, quasi Complexa quaiuor spiritu, et vidi aiiie ostium =iiiiitl; prsediclum quasi
rolas, qliaj iia iiiviceffl connexse erant, ut- una- stalcrairi p.eiideiilemi et astabal illic angelus meus,
quseque duas sibi viciiiasex paffe eompleeteretur, .babens- libfurn unum , et Satan liabens librum.al-
et onines, niajprem inirinsecus circulis suisconiin- terum.InteHexvauiem eum, quenv babebat angelus
gebaril. Eral autem spatium' quoddam ihter ipsas esse libfum jiisiiliarumniearum, alieruiti vero esse
quaiuor.uifca hiedihm 'piihciuhvmajoris , rubicun- Tibrum deliclorum meOnirti.Et imposiiii uterque 1L-
dum quasi •flamma ignis , el ex eb quasi sciriiilliiloe bruiii', qiieiii habebai-tu siaiera , et praipoiiderar.e-

quoedam exireVidebanlur -ac dispergi" per omnes visus est liber deliclorom. Slabai ilaque angeius,
roias, ei"quasi vivifieari videbanttir ex illb. Ujiile in 'quasi-mo3stus,"et ail: «•Npri:itaerit,.quoniam do-'
eadem lioia menli nieoailladoccurrii: «Spirilus vilse fores plufifflos el magnospro deliclis suis.susiinuit,
eratin.rotis.» Cumque aspicerem, discesserunl abi cl; duras flagellaitoiies1ssepe suscepit.i- Et cum
invicenvanirivalia ih quatbbr partes ,; el singuta eo- Dplura
] lnijuscemodi .memorasset, ail : '« Differenda
' ruffl stiiil hsec usque: in-crasiiii.um, >Mox reddita" sum
singuloe.roibe aiiiecedebaiil.
' dum apudTratres : -niihi 1,et cum Jacryniis; copiosisexclamavi :;«.Ne
' '78,':Die quad.ani 'Donijiiica,
niissa celebraretur, prospexi forie perTeiiestraiii, inires: in j'udicium ciim;..anci.llalu.a,, Domine., sed
r.upiens audire ffaires concineiites.; gtoriam Deo., , oro.cIemenlia.iJituam ul anie.niea.diirjitlas-peccala
jiidicaie veiiias. >; -
' Siabataiilem foiie in yia yi.r qiiidam, vociferans ad1. - quam-ad.judiciuii) -
aliiim ei cliceits i« Ubiiiunc taniiim moraris, dia- SO.ChWique niiiiia.aiixieiate: coafclaiefj.bbiulit
bole? i El cprilinup vidiSalanaiii in specie nigriac ; iiefum se.angelus: inihiv Et. dixi ei;: «ePoniine,
defbrmis vituli, siaiitein secus illum. Qtia in re> quod faciam, .i-.irtsirueme, Do.iiiiiienii...;Quj-. ait :
'
cpmiiioneaiitur fideles, ab- huj'uscemodr maligniss «.Esloobediens vaide, huiiiili6,paliensei/amabilis. '
ssrmohibiis absiinere. Tii dte Pentecosles (M) sus-- , Libeiilerisustine hsec, quse libi evenimii. Airipjectere
pcnsa, efaifi qijoDdaniapud nos missarumsoiemnia i cum::djleclioneea,, quseioperuiui': Domii.iiist&cuin^
; " (55) S. Marcus 2S Apritis, tuuc cadenie iu feriani "ISi) 't.ies^eriiecoslfiSfliflC:aiiuo 1J>;Siaiii,
'
: ii Doihirticoeiv-pbst Pasclia.;: - '-. -' - (Soj Tiiuc 1,GJuiiii. _
164 VITA S, ELISABETH. «62
et iis, qiii diliguiil te,et-cunctis, qui fuis sororibus A-cognoscis
1 fragililaiem meam Bt quomodo ainplius
se commisefunt, el quibus -promisso le obligasti:-, •iaboi-arsJioii possuni, quam facio?.» Tuhc erudivft
- oraliones imperlire. > Hsec cum dixissel, abscessil. me et ad iquamdaih cafnis aLHiciioriemme?exhoflav
Ego atitera iiibilominus incorde ineo fluctuans, haec tus -esl : de qna etegoapud me ipsariv socpe tracta'-
apud me ccepi traclare, dicens: « Nonne fiduciam verani. 'El ego ad me rediens, diyi : * Solve ju-
multara «eniperhabul in.cofpore Domini mei Jesu benle DeoTerrarunyPelfe,. catenas : >et prsetef hsec
Chrisii ? Nonne hoc est offlnium peccaloruna remis- olias oraliones ad ipsum. El adjee.i : < Sancte
sio? Illuc cerle cpnfiigiam. > Rogavi igilirr Tnagi- Paule aposiofe, prsedicator vcriialis.et doclorgen-
siram, ul misSo celeriier nuntio postularel a do- livm, inlercede pro nobis ad Dominum, qui tede?-
-jnino ahbale, quaienus indie craslina missam de gil. »:El ad hoeic»addidil:«Domine,'secuiiduhj aclum
sancta Trinilate celebraret, et divinum sacramen- ineuin noli me niiseram el peccatricem j'udicare,
itim afferfetad nle. Meluebam enim me esse mori- .iiiliilenim dignum in conspectu tuo egi : ideo de-
turam illo die, propter verba angeli, qusedixeral, precor maj'eslatem luam ullu, Deiis, deleas iniqui-
« differenda sunt hsec usqueiij crasiinum.» lalem meam, quia de terra formasti me. » Et lioc :
81.. CumTgilhr, sicul pelieram , missam-eelebra- «Ne tradas besiiis. aiiimaih cohfiteiilem: libi,: et
rel, in ipso lempore sacrificil veni in-excessuni "' animas pauperumtuoriim ne obliviscaris in finenj. »
riientis, eividi rursus slateram, quam in vespere vi- In die ad missam rursus apparuenuni 1111111 apostoli
deram , et libros iraposiios. Venit ergo angelns £l eipariler cuni eis Domi.na nostra, Tunc etiaiii per
fidelis procurator meus, afferens, quasi paiieni par- spirilum vidi fralres in ecclesia.. minisirauies, et
vulum , quali- in celebraiionibus missartiiti .sacer- xlominum abbatemallari asianiein, ?elcasiiloequali-
doies-uiuntur, el super imposuil libro jusliiiarum, laienl sororibus indieavi. Eodem riie ciiin :ad. nos
el mox, quasi niassam iiigentem apposuissel, velo- deiaium essel- divinum .sacratJiehlunJ, eamdeni vi-
ctier prseponderare visus est Tibro allerius lancis, sionemvidi, qiiametin.die Pehtecosics.
Ego cuni lselilia expergisc.ens, exclaniavi: « Saiicla 83, Alque litc finis est visiotium,nsque ad Julium
Trimlas, Paier, ei Filius.i ef Spiritus sanetus, in anni 1155 perductaruin v quibus addiiam velim ex
manus polenlia; tuse, in nianus misericorciia; luse iibro epislolarum ttnam; nulli quidem, ccrte anno
commendo spirilum meum, consilium meum, cogi- ascriplam, dnieriorerii latrien, ultimti hujus iibriurii
laliones meas eiomne corpus nieuni, vilam meann, culo ad ann. 1159-speciante; estauterii prwdicii libri
finem nieum et oinnes a.ctus meos : semper sil bene- cap. v, hujus lenofis : Doniino G, (Ger-laco)vener&-
«liciio tua super jne diebus ac noctibus, et>perducal Q ( bili abbaii ecclesioe Dei, quse'ih Tuiiio, humilis
me clei.iientiaiua in vitahi selernam, •>Hocqnoque ahcilja Christi ElisabetJi Scbonaugiensis, saluiem
adjeci, quia conimuiiiealura eram : « Domine, nori-- et oraliones. Consolamini et gandele in Domino et.
sum ciigna, ui intres sujj leclum meum, sed salvam coiilbriaiecdrda ffairum, qui Suni.vobiscum, quia
me fac, etsalva ero, jquoijiamlaus mea lues : non suscepii Dominus gemiTus vesifos, et respeiit tri-
a<Ijudicium corpus el sanguihem luum , sed adre- bulaiionem cordis vesiri, qua afflicti fuisiis in coir
inissipifem omniriin peccaforum meorum, percipere spectu ejus, proTacrymabili jactura Doininici sa-
merear.:» Eodem eiiam lempofe vidi insplritti do- eramenti, quoeaccidit in medio vestri. Fecit enim
niinum abbaiem in ecclesia fralrum, saluiare sacra- secunduin consiietudjnem benignilaiis suse el digua-
meiiium devole conficieiitem, el eoluriibam sacri- tus csl aiinuiiiiare milii per angetum suuni verba
ficio assideiitem ei clariialem fiiniinis in circuiiu. ijuoedani, ex quibus recipere polestis consohilionem.
Post Iia;c venii ad Ine aflerens mihi, quod deside- Faclum est in Doiiiinica prinia Quadragesiinse, ce-
raveram, ei comniunioiie saucla aiiimanj iueam Jebranle doinino abbaie divinum olDcium apud nos,
conSoIaia siim. posl lectioiiem cvangelii, subito elangui ei veiii iii
82. Rursus iu Vigilia apostolorum ad vespefam, ineniis excessum. Ef ecce angelus 'Doinini,..berti-
vidi iilos per spiriitim in regioneclafitatis,et una D I gnus coHsolatpr JJieus adveniens, "sietil in consper
cum eis Matrem Domini. Vidi :autem et stateram ciu ineo. Tinic inlef cselefos sermpnes, qnos con-
eamdem,- quani et anlea videram et iiiipositi sunt tuli cuiu co, Ieci,memoriari) veslri apud eum; sicut
lihri. Eral autem liiultiitido dsemoiium circa laiiceni prsemonita fueraiii a fralre meo :inlerfpgavique
unam el iiiiiltiiudo augelorum circa alieram et oequi* eiini, dicens; t Domine mi, quid faclum^esl de illo
penderis esse videbaniur. Tunc invocavi doiiiinam venerabili.sacramenlo, -qiiotl iii ecclesia Tuiliensi
iticam et apostolos cum angusliis hiagnis, quia iri- de giilliire pueri Siernulaiiiis excussum esi ? Nun-
.diibiianler moriiuram me exislimabanv: eiregressi quid pedibiis circumsianliuin cpiiciilcaihni eSi, et
siint paulisper iiitr.orsus. Cumqne tterum appa- perjil? » Qui respondens dixil: < Sacrameiili illius
ruissent et ego nori cessarem invocare eosct alios sanclitas. vivificat spiritum; recipierttis se : quod
compliires sanclprum, praBponderare visus est liber autem ab ore ej'us elapsuni.cst, ab angelo Dei, qui
justiiise. Post hsec cum spirilum atlraherem, venil prscsensaderat, siisceptnm esi et in arciiiio.Ipco
ad me angelus meus et «lixit inihi : « Datum esl reposilum. > Ei.dixi : « Nunquid, Dohiiiie.TniorrO'
libi spalium vivendi, emendaiiiofem fac vilam luam; > igiiie audeo,'in qiio Toco -sit fecoiidiiiim? »Et ait,
Ei dixi : « Dpmiiiemi, quidamplius faciam? Nonne •".«"JNoli inlerrogare' > Rursus dixi ;.-.<Domine, quiJ
165 ECKBERTI ABBAT.ISSCII0NAUGIENS13- «64
servitii exliibcre convenil fratres illos. > Et respon- A Isto siquidem anno , cuifl obiissel in mense Septembri
dil': « Quadraginl-aidiebus in coiiventn immnleltir Adriamis IV et electus esset Alexander Hljurrexil
Deo sacrifictum laudis pro deljcto hoc. »A<"jeci Romm uiiiipnpa Octavianus, sub nomine Vicloris;
aiitem adhuc dicens :;« Ego vice Doniini'.nostri fiiutoremque naclusFredericumiriiperatorem, schi-
lianc saUsfactionem consiituo, ul ubicunqiie ceci- sma Ilaliw et Germaniw perniciossisimiim exciiavit,
dertt super lerram-corpus Dpmini, sive effusus ne quidem per mortem suatn finiendtim; sed electi*
fiieril Dominicus sanguis, iia ut poslea inter relU posl ipsumsnbiitde qliis, conlinuandum usque ad an-
quias non possil reponi, pro poccalo hoc immoletiir num \i77. Durante aulenvSchismale,el Frederho
sacrificium laudis quadraginta diebus, si verointer ponlificem in Iialia persequente, exorta est scevissima
reliquias .possil reponi, iriginta «liehiis itl. ipsum illa morlalilas , quam ad annum 1166, ntim. 11, de-
fiat.'» "Novissimeellioec arijecit: •<.-Expedii.fralri- scribit Baronius , quce Ific videlur inlenlari. Omniq
biis-illis, et necesse habenl, ut qiianto anjpliussaii; pprrp circumspeclBniivideri possei ideq arliculus iste
clbruiiicorpora apud-se.cpngregani.et juxia se lo- huic iibro.additus, quia qui siquilur tctlius in edi;-
canl, tanio araplius sludeaiifhonbrifiee, ci amahili- iinne, licet ad annum 1156 speclans , recie videpalur
ief iis niinislpare, cl-ut vitam suam cum timore Bei subneclisecundo, seorsim lamendescriptus kabebatur,
•emciideni, -ac diligenlius ordinem siium observent. et ul per se subsisiens laudalur a Triihemio in libr.
JNam ui ad boc eos commoiierel Dominus, permisit deScriptor, vetut opus putchefrimum et non inutitc;
fieri, quod facium «stin niedio eorum. Qnod si atl- in Chronico Hirlzangiensi, ut opus pulclirum et ne->
moniiioni ejns obedierinl,,et fecerint, quoedixi, cessartum. Idcm deinde in Chronico Spanheimensi
ceflum habeanl, quoniam preiiosi illi mariyres in- iaudat Egberlum , quod monachus in Schonau, cl
lerpellabunt pro eis coram Doniino , el in omni rte- poslea abbas, omnia scripta el revelattoncs sanctsB
cessilateeissubvenient*; sfaulem non fcceriiu, ac- Sororis ornalioristylo, in eam formam, qua nmic
ctisatioiiein et <iu.erelamfacieni adversus eos. » • legnnlur redegit. Porro ad minas Orbi Cliristitinoin-
84. Martyres societalisUrstUanw intelligat lictor: lenlalas in hac Appendicula, ut jam publicari cceptas,
ipsumque sancli monaslerii fundatprem Eeribeilum , speclure videlur cpistola, quam prommiosubjunxi-
Colqnienseritepiscopum, illic condilum; nunc autcm ritus, scfipla ad-S. tlildegardem; adeqque eliam ma~
ctictm Appendiculam accipial',a scriplore nescio 'qiio- gisteriatum EHsaPelhw, ad hunc circa idem teinput
mpdo.addilqmlibrp nin Yisipnibus anni 1156 finem, eiectw,. .....'.',
Hfdixi, accipiens, Sanclatiique prpnnopens defuluro ;,.-_.." CAPUT vi. ...'' ..';'
, .ilefum concursu dierum annunlialionis ac passionis C Iniiium libri ViAitoM DEI cmpti sciibi ann. 1156 et
Dominicw , quod juit anno lncarnalionis 1160, unde sermonum ea conlenlorum Synopsis.
consequiiur visionem in hac Appendicula narratam 86. Hic est liber Viarum Dei, qui anniinliatus esl
speclare ,ad Julium anni ,1139, Est autetn talis : Fa- ab angelo Dei allissimi, Elisabeib, ancilloe Chrisii
cluiii est eiiam in una dierum mensis Julii, ego Eli- et Dei.vivi, in quinio anno «isiiationis ejus, in.qno
sabeih secesseram iii locum;semplum;ac secretum, visiiavil eani Spirims, ad salulem omniiim, qui pa-
cl ihtendebani oralioiiibus j-eiecce angeltis Doiiiini teriias atlmonilionesDei grala benedictione perci-
venieiis coram me stahat,. et aii: «..Nunquiii-igiio- piunt. Et eral in aiino DominicseIncarnalionis 1156.
fas, qubhiam, fuluri anniPascha cojpsp die, quo Factum cst in exord.io quinli aniii visilationis me?c,
resurrexil Pominus, celehra.iidumest, et Annuptia- jam approp.inquante die festo Peniecostes, egoHli-
lipnis (56) festiyilas in dieijj Passionis incidet? > Et sabeth vidi in visione spirilus mei, montem excel-
silui, quoniani hsec.vere ignorabain. Et subjecit di- . siim, copioso lumine in summo illuslratum, et quasi
cens : « Seilp, qiionianj in feiiJpore illo accepiuriis vias ires, a raiiice ej'us:ad cacumen usque porre-
..esl.Salanas ppleslalem a Deo coiicilaiidi bomines cias. Qiiarura ima (quse media eral) in direcium
advcrsuni se invicem, ul.miilHo sese--ini.eriici.ani, mihi posila, speciem habebat sereni cceli, sive lapi-
SoTrubore.suffiindeturi et le.nebris obducelur.: quod D dishyacinlhi; quseveroa dexleris mihi.erat, viridis
quidein non aliud erit, nisi multa sanguinis effusio, apparebat, ei qusea sinistris, purpurea, Slabat;an-
et iinmeusa irislitia in populo Cbrisiiaiio,: Post . lem in vertice monlis, contra viam.mediam, yir
luec, coluber, saiiiei.inimissor, invisibiliterhomiiies quidani insignis tnniea liyacinlliiiia indutus,et pisc-
jiilerfecfufiis esi, eriique tribulaiio magna iu terra ; ciiicius ad renes ballheo candido : facies splendida
ila ul perpetuse iaudis debitor sil DonrinO:omnis,, eral ul sol, oculi vero in modum stellarum radianles,
«jni vila vlncotiimievaserit; Si auiem, quse posl el capilli ejus lanquam Iaua candidissima": babeba.t
cito venlufa sunl, libi enafrem, scio, quod prse li- aulem in ore gladium ex utraque parte acuium , et
irioris magniiudine"subsistere non poleris. > in manu dexlera clavim, in sinislra vero quasi
85. Cqiriininaiioneshas cceptasesse hnplerl eo,pro .sceplrum regiuni.
, qiiopranuntialas clixi, qnnq 1160 evidenter liquet. 87. Vidi rursus alia visione, in solerariitate Pcn-
, . (56) Anno sciT.cet 1160 sub epdem , qiiem supra idque 25 MarUi, vel, si lali die revera passns CbrT-
noiavi, recnrsii litterse 'Dominiciilis B. Isitis auiem . snis non est, novo argumciilo probaiur," quod alias
iingeli verhis veTconlirmaiiir senieiiiia Ileiisclicnii docni, Deum et angelos sanclis exstaiicis loqnenies
anuo 29vulgaris scrajClirislum iiiorluum slatuehljs, liiiverbis ipsorum inielleclui accoinmodalis.
ifh VITA S. ELISABETH. 166
in ascensu monfis ejusdem, a «inistris viri A cibile bravium supernsc relribulionis" incurtciisope-
1 teooSles, ribtis siiisalienduhi, gfessusiiientis ih vifidi figum.
proefati, socus viasjjrioris.visionis, alias ifes vias,
vaiieiaiem habenieshtqusriiodi, Unaearum, quse Via phrpurea, ascensus bealoruiri mariyruni esii
vise viridi propinquror apparebat, amrena quidem qui in lormenlis passionuiii jtistiiiam Dei per pa-
erat, sed ita ex oiiini parie .vepribuscondensis val- tienliam operantes, in purpura sanguinis sui acl di-
lata efal cl obtccta, iil ah eis ptingi necesse: esset yinum Iumen transire contendunt. Vjr insignis su-
• anibutaiitos per eani, nisi diligenter conslricli el in- pra moniem, Chrislus est; splendpr vnlius ejTis,
ctinati incedereni. Appariiil el semiia qusedam de- divinse.claritatis ej'us est signum; ociiliradiaiiles,
lectabiiis, arcia, elquasi modicum trita,.niliil ha- serenus aspecJus ej'us super elcclps,, capilli,, Ianaj
bens"veprium , sed ex utraque parle j'ucundo gra- aiboe siuiiles, Aniiquum dierum esse pronuiilianl,
mine ot floribus diversv generis copiosevallaia. iiccl, in novissimis diebus secijiiitiim carnem sit
Media antem inter has duasuna eral, arnpliorem natus. Gladjusanceps in ore fjus.terribilis jmlicli
.. csci.erFSliaberis IaTiludinem, pl:ina,.*et qitasi.pavi- .«enicniia esi, de. pre ejus: prpcessura, ,-fcricnsfeprp-
riienfum habens ex laleribus rubeis, quam Ciim dili- ,bos dujilici contriiipi.iecorporis ei, aiiiniifi .Clayis iii.
genliiis aspicerem , angelus Domini, qui mihi assi- dextra ej'us-appariiit, qnoniam ipse csl, qui sofus
siehat, dixil: < Viamhanejnttieris, et pulchra lilii B.aperii j'anuam viiseet neiiio claudit; claudil et nemo
videtur, et commoda ad ambulandum in ea; sed pc- aperil (Apoc. m) :ipse quoqne cst, qai profunda
ricujosa cst, et facile. Iabunlur incedenlcs per .mySleriorimi Dei, ctii yuli, reseral cl non esi, qni
eam. » .claudal; signai el non esl, qui'signaculiim solvat.
88. -Rursus in Octava Penteeosies, in Tefflpore .Scepirurtj in._si.nis.traejus, polestas regia esl, quani
iiieriaiaiise quieiis, subilo aperti sunt oculi cordis efsecundum. humanam naiuram se acccpisse Jesia-
mei sine carnis vexaiione, sicut et ih prajfalis vi- ius-csl,dicens; Dataestmihi omnis potestas in ewioet
sionibus, et vidi iierum, qusepridicia sunt Omnia. in terra (Matth.xxvm). Tunica Iiyaciiilhiiia vinu-
Adjecit autem Domiriiis ostendere mihi, pfoeter eas lem iiidicat ccelestis 'cpiiieniplatipni.s,-quse tofam
vias, quas videram, alias qualuor, secus ires vias perfecte possidebal menlem Salyaipris; non enim .
prjmse Vtsionis', a dexiris yi.ri, qut slabat in cacu- ui cseteri bominum ad mensurain spiriium aeccpe-
mine monlis.Una earum , qua> proxima erat vias ,rat, iii quo liabitat omnis'.pleiHtiidodivinilalis coi-- ,
piirpurese usque ad medium montis, difliciilialem pofaiiter (Colps. n). Balihcus cantlitliis iiiviolabilis
. magnam Iiabere videbalur a veprium densilaie, qui- innocenliac cand.orciii. in eo clesignal,.Appariiit jji
Iiug ex uiroque lalere obsita erai: reliqua vero par* via, qtise diviniiatis suasephieniplaiionein significai;
ejus usque ad summum floribus anicena, el ab i.m- G tjuia sic eani vjilt mahere in selcrnum,-vcum.cscteras
pedimenlis libera, sedarcia et modicum triia appa- permansurse non sinl. Non apparii.il in. oninibus et
ruit. Quse eratproxima huic, arida videbalur, et.in iaincn eral iii bmnibus (Matlh. xxvni); quia sin-
itibdum campi arati, glebis ingenlibus aspera, et giilse significsmt virlules, per quas jusii liomiiies
viaioribus suis plurimum onerosa. Eram auiem co- veiiiutit ad monlem excelsiim, hbi rbcipiun.l pro
gilans apud me.debis duabus viis, qubd difficiTem siiigiilis virtutibus singulas mercedes el in omnibus .
liabeieiii incessum, et resporidehs angeluS, qui miiii viis veritaiis coniemplandus est Deiis.
iissislebat, ait: < Si qiiis ambulaveril.per vias istas, 90. Visionis secundse mysiefiiiiH.iiujusccinodiest.
caveaf, ne offendat pedem suum; qui aulem pffen- Tres vioe.quoea siiiislris vifi, siaiitis ih ijionte sec.ui'
«lerft et ceciderif, si.no.n- surrexit, sed permanet, yiani vifidein, apparueruiil, pfqpriei.ilem exprir
non videbit Jumen seternum : » reliquse yero duse, ihhiil tfiiim'"pfdinuin in Ecclesia, videlicei conjuga-
quseparitef cum hisapparebant, iilaiise.et expediioe tbrum, coriTineriiiuni et feclbruiii.;Via; vepribiis
erant, et aspeclu pulchrse, candorein habenles quasi "valisita,viia esl cohjugalofunn Amoeha appafuil via "
lerrsebene irilse in slraia publica. Cumque Iisei-erem Lsec, quia ab ihtlio ihsiiluia esl a Deo hiec viia : et
in aspeciu earum, audivi rursus aiigelum dicenlem: j) si Iegitiine pbserveluf, pulclira ei beiie placens es.t
i Yia j'uslorum recta facla esi, et itef sanclorum In Conspeclii;Dpmiiii, ef ambiilarites in ea , procu'l
"
prseparatum esl,» diibio in ihbrtlein Deiascehduhl. Setl iriftnitse ssecu-
89. Visionis primoe, siciit pef arigelum accepi, 'lartum curbfiiiri seiiies biiic iei birihi' parle iriihii-
inierpretalio est hsec. Mons excelsus, aliiiiidb coe- nent, quibus pungi riecesse est viaibfes ejTiS,nisi bt
Jesiis bealitudinis esl; lux ip yertice montis, clafi- pafce vivendo Sese ohiiiibus mbdis conslririgant et
fas esiviise seiernse; vise diversse iii" moiite, eleclo- "'cbfanfDeo el bbiriitiibuSse iiuinilialido semper Ve-
funi yafia3asceiisiories sunt, qhibus aid regnum cla- lufinclinati iricedalit. \'ia.".'a vepfibus libera; ef ju- .
rilafis ascendunt. Tia hysiciritbina, diviriaicOntein- cundis flpfibus iiiriifrjQc'yallata; vita coiitmeniiiihi
'
plallbnis studiuffl esl.Ambulant iri ea, qui jugi bsl; Iiorum etenim proprium esl a curis el sbllici-
meditatione et desiderio in Deoel Tn coiiesiibus itidinibus yilse prseseniiij iiieiiieui abslraliere et spla,
menlis oculum figunf. Via viridis eorum est, qui in ijuse Dbiiiini suni, cogilare, ut sint sancli corpbre
'activa vila perfecli et irreprehensibiles' esste Stu- ^tspiriiu. ^ATCtaestyia liaec,:quia ut legiiiirie et
dent, incedenles in omnibus mandatis ,Dpmini sine sapienter observetur, magnse disciplinoe custodia
qiiefela; qui dum "non iransitofia, sed[ iinmarces- ^brctarihecessbestgfessiis ambiila:piiura in :ea,
""
•t67 EGKBERTI ABBATIS SCIIONAUGIEiNSIS 108
ne fpfte secundum aibitriiim propriiini vivehies, A est, apparebant, una (nt dictum est) inagts triia ci
aul in forrtfcaiipnenvlabanliir, aul purii faiiiis virgi- expediifor visa esi, de qua Tocutus est instrucjor
fiibus-:, sive viduis detieatis, quoe viyentes mortuse metis diceiis:; < Per hanc viam incedunl sanclse
sunl, deptitenttir. MbdieuniTriia est,:iquia'respectu -aiiimse dnfanlium ,qua! in sacro bapJismate sancli-.
-a!ioruih,:pauci sunt qiiiTngrediunturper eatn, pau- flcaJse sunl;, et infra sepienriiunie viia discedunt;
-ctores,- ijui perseverantin ea :;:iloiibus diversi ge- qui qupiitam saeeuli nialifiam ex.perti non.siint, ex-
lieris deleciabilitef uncliqiieTiillaia est, quia omifia pedito et libepfinjo greSsu ad regnum Dei pefve-
viftufum geiiera corttiirenltum vilaih'atioi-iiaiii. Via iiiuni. » De raltera vero ait : «Adolescenlium via
-inedia inler dtias pr:edictas Ialibr illis, jia reclbiurii est bsec, qu! jiaulo lardiosTJlis incedunt, et Jdcirco
wst; ea enim cum sit ihsiituta-ad i-egehdam Vitarii minusfriia ebexpedita apparet illorum via.*>Ecce
^bnjugatorum^sive coniineirliunvsiveTitfofumque,; bse :sunl visioiies, et inlerpretationes earum. Qui
inihus illis cbarclalur, el libeiilfs afbiirium habei apefyit oculosmeos, ulVidefem visiones Dei,ipse
-propriam.volunlaiem exercendi, ac. peiTioc faciliiis prociil dubio?per ahgelum siiuih, isicul.jiiaciiuniTtiit
Tn ;ea iubricaht gressus airibulaniium per eahi: quod ante ipsum.; in Iruhc nioduni Tiitelligeiidas "essede-
«t ipsa ejTisplaniiies apie sigriilicaU Pfopier quod hionsiravfti -_ "
' -
«Ipeficijtosa dicta esl, qiiia laffl muliiiheaTabun- ^ GAPUTVII. -
.jiir, >ut iii ipsa ipinictssimi siabiles ihveniailthf, -_-::Seriti6iiulii:pfo Viartttn istarum siltgulisab angelo
^Quodaufefflquasipaviineritum Tiabere visaest ex la- dieialpfumpripresquincjue^iimiinalim-delibaii.
leribus rubeis, quse suniex terfa-igrtibus cbcia, sol- 93. Factuin est auiein in fesio B. Jacobi.cuni
ticitudihem-signjficat pra3lalbr',,Ji, qua Cifca subdi- «ssem in spirjlu, et viderern .visioiiem viafum Dei,
los ihentes eorum jugitef decoqiii iiecesse esi, qiii- fapta suni in sublimi, etqifasi in vicino mohle Dei
»bnset aifimoeet corpor-isprbchraiiohemdebent. -coniemplata sum, Ei ecee, tux illa imrtiehsa .qiiaj
91. Vtsibnis lefliieii)ierpi'elatiohem,cum ab ari- : .itioiiiisveriiCem occuiiabatj per niediujh scisdi visa
•gelo irisffiiciore hieb sciscitafef, dixit iitl me : -est, el tnirospexi per eam; cividi sanciorum tnul-
«-Ecce iiicepisiiTibruiii-ViarumDei, sierit prbposi- titudinem , cujus asstilhafi non potefat nutner-us. Et
tuih libi fucfai. » Hsec iqeifco dicebat quoiiiam anrio ait ducior meus adme : < Hic vides-inai-tyres, sari-
|)fiore , -die quadahi cum;essem;in spiiiiu, duxerat 'blosepiscbpos ei coriJessbfesDomirii, "vifgihfes,fccfe-
;me quasi iri pfaluiii tjuoddamj iiv quo Tixiifflefat fiobitas , ulriiisque sexus viduasj el soeculafes cbri-
feiitofiuni, fetiiiifoiviiiius iliuc. Et dstendif mibi , jugalos eifeoii.tiheriies, •ribbileset igiiobiles , bijiiies-
•cOhgefiem hiagnam libroruffl, illiic depGsiioriim, et > Q fegriahtbs cuia Ghrislo. Hi ambulaveniiil vias:Do-
aif: < Videslibfos istos?OmijesJntliiiCahte dieffl ju- iriihi.vias sahcl-as, quas vidisli, ei percepefunt iui-
dicii diciaiidi Sunt. » Eleyans autein uiitirii e'x eis 'uiarcescibilerii glbfiain a Chrisio Doriiinri;cuhi an-
dixfi: « Hie esi tibef Viafirin Dei, qili perle reve- gelis ejus. Gorisideret.iiuriCuriusqiiiSqiieviatrisiiam :'
tandus est, quandb visrtaveris sofbrem llildegardiih, quodsi injuste ambulaverit, cbfrigat seipsiihi, eum
et audieris eath. ,»•1Eiita qufdeffl ihiplbri cbepif, "hiiniililaie, et charitate, et pbedieritiii, ef iiirig.il
cbnTiiiuocum ab ea fediissein (57). J, viam suam. Qiibd si pefveiiefit,TccipieTprasihium
92. Est autem qualiior Viarum, qtiseTiiieiiia vi- seierhuin. »
SiOnerhonslratse suni,'sighificalio hsec. Pfiina, quse 94; Efatnpbsibsec quiescensin leclhlo meo, hec
fcrai vieinior vise purpufea:, iri inferiofi parte dii- acllfucsonmiihi fcceperam, cum fepeiite visiiayit me
irietis aspefa, in superiOri autelh expedita etflorida, Spifitus Dofhfiii, et fepte~vilo'i mieuriisermonehu-
Vitain sighificat eofhm, qui legiiiffle Iri sieculo vi- jrismocii':'< Aftendife^ riiinc ;efgo vos, qui fehuii-
yentes, iiicurisfefum miindahaftim dies suos di- Tiasils ssecuJafibus desidefiiS, 'feteJegistis' utseqtta-.
niiiliani, ac deihde ad flofidam eiexpedilarii cbnii- hiiiii "vesiigiacjus.... Cbgitaie apud vos, qubhibdo
nehtiuhi trahseuiii vitam.;;eOfumque reguia se cori- vivaiis Cum buiiiiliiaje et bbedieuiia et cbafilaie
D
siringentes, .pariler Cum illis in "hjoiiteriiDej ascen- siiie mrifinuratioife et sine deiraciibne ei invidia, et
diilil. Via afida, et glebis aspefa, dufissiinum jllud sihe shperbia, el ab iiliis viliis abslihete vos..... >
gerius yitas bst; quo ihceduhi Sancti eremilse, et Nondum verba hoec finieral arigelus," qiii riiihi per
iibrtrthlli insbcietafe hpniinum conversaiionem ha- 'vices loqiiebatuf, cum incltlif riiihi dubilatio qiioc-
behles, qui carnem suam Shpra huinanum modum darii de -listmllioiie viafuih Dei, quoe--tlescrip[se
macerant el exsiccant j'ejuniis, vigiliis, genuflexlo- suiil, et iiilef fogavi diceils: < "NTiriquid, Dbmine nii,
nibus, flageilis, cilicio, elgravissimis qilibusque af- nos cberibbiiseshiniis in via.cbniemplaiionis, cum
iliciioriibus, bmiiia iiujiisiiiodi quasi.gtebse asper- sumus irt yia .conlinehlise**Ahesse pptest, bt simus
Hmse sunt, ei multo epiiatu et| yigiianfia opus est in ulraque? » Et aii : « Corijniuriis est Vobis via,
an.bulaniibus per viam baiic, rie forte ih.nimia ej'us conteiiiplaiionis cum clericis, si.cu.t illis vebiscuiii
asperilale ofTendanl, et grayius cseferis corruanf. commiinis est via conlineiuiae: scito lamen, quod
Duarum viarum, ijuse simul cum eis, qiiaedescripla niulti sunl in via «onliiieniise, qui in via cpnteriipia-

(57) Scilicet inira Pascha, ei Penlecpsien anni actum Tuefal 15 Apriiis.curii bomtnicas pbsT Bis-
11S6 qupruiii ltpciii JHhii celebraiiduiri efat, istijd; sextum indicafet liitefa G,
1C9 . VITA S. ELISABETIL 170
(ionis non snnt. Etsunt mulii clericoruin, qui neqiie .A pleas cl competenli line concludas. > Qui cum me
in via-coiiteinplalionis, neque in via conlincniiaj contemplari fecisset sublimia quscdam, quorum aspe-
ambulant, el bi infelices sunt ei consummalts ciu eram indigna, petilionem ineam implevti
sermonibus bis, in die qua B. Michaelis memoriam 9(5. Fui in oratione, el .apparuit mihi solilo mo-
agebanius , ilerum se milii proesenlavil, el-nllocula re dpriiinus meus et posihlavi ab eo disciplinaTnvise
suni eiim, dicens : « Nunquid, domine mi, secure illius qua» ad ordinem coiijTigalorum pertinerc
auirmare poterimus omnes hos sermoncs c\ !e pro- dicla esJ; slaiimquc assensit pelilioni mca^, sicque
cessisse? » Haic idcirco diccbam,quia ex parlevcrba cxorsus esl : « Ecce dico et admoneo ssecularcs
isla proiuleral, ita ut faciem ej"us non viderem : ex conjugalos : abslinete vos a pravis operibus ve-
parie voro per os meuni in spirilu fuerant pronun- stris... quse sunl avaritia, luxuria, fornicatio,
liata. llle igitur, ciim magna severiiale me iniuens, adulterium, bomicidium... quoniam impossibile
ait : « Cfede ex toio corde luo verba hsec, qusc de- csl cuni lalibus viiiis inlrare per viam veslram. »
scripla sunt, el cle ore nieo processerunt. Beatiis His diciis, abscessit : el cum iierum apparuissei,
qui legerit et audieril verba libii bujus, quia vera rogavi, nt prosequeretur incoepti sermonis exhor-
sunl, et _a veriiate nunquaiij decliuant. > Aliu i taiionem, qui ail : < Nisi, quod beuignus et miseri-
quoque sennonem continuo incboavil his verbis, di- B cors Dominus esl, in tsedium posset adduci, pro eo
cens : « Admoneo.eos, qui in ssccuiaribus curis op- quod lol modis habitatorcs mnndi admonel, ipsi
pressi stint, aliquando cogilare quse sunt pra^cepla vero pro nihilo ducuni monita ejTis.... Date, o vir et
vilayid est diligere Deuin, elc...., si ad aliiludincm muliei, honorcm ordini veslro, quem Deus bono-
coiile'mplationis se non valenl erigere, legilimarum rare dignaius csi... Liget corda veslra limor Do-
aclionura ofiicia sludeant adijnplcre,.... llsec esl via iiiiiii, ut in operc \obis concesso frenum vobis
Dortiini fccta ct pulchrarvia actionum saiictariiiiv: ijisis imponatis... Dies festos et dies Iegitimoeabsli-
qui ambulavcrit in ea usque ad (inem , vitam inve- neniise ej lempora purgationis per continenliam
niel, ct requicscet in mouie sancto Dei,-et sois ejus honorate, et si quid super addiderilis, addet Do-
ciim (iliis lucis. > minusgratiam vobis et generalioni vestroe Illud
95. Dies fcstus agcbalur et eranius assistenies aulem scilole, quod nuiiuoe conjuiiciionis veslrsc
di\ino oflicio, cinn ex consucludiue apparuit pnecipua causa esse debet propagatio prolis; si qua
angelus in conspectu meo. Cumque de mora ejus alia esl, ad infirmilaiem perimet, et habet indul-
solito longiore delicla inca coram ipso culpassem, genliam, si timoris Domini nioderalioiiem babuerii
dixi ad eiim : < Placeat nunc, domine mi, ui terli.c cl eleeniosynaruin remedium Iierum diro vobis,
illius vise, quai est sanctorum martyrtim discipli- qui sub jugo matrimonii degilis, Deuin tlmeie, fi-
nam nobis insinues, nequc ab hac lua bonilate dem el dileclionem immaculalam invicem -cuslo-
•propler aliqua delicla mea conipescaris. » Tunc diie : Ltliosvesiros el filias ei familiam vestram in
aperiens os siiuin loeulus est dicens : < Agnus timorc Domirii et castimonia cnuirilc... Ilaec est
ClirNti procedil corain sanclis marlyribns et ipsi vise vestrse deleclabilis amoenitas, quai in myslerio
sequiintur eum cum palmis ei eoronis, congau- demonslrala csl... tribulationem lamen carnis ei
dentes ci cum iriiimplio nobili... Audile hsec, el sollicitudines niuiidi, quas non experiuntur, qni
corde percipiJe, qui persecuiionem paiimiiii.prppier conlineui, babere necesse esl ambulantes in ea,
jusliliam : Ite gaudenles pcr viam nobncm, viam sicul et in siiniliiudiiie spinarum expressum est....>
bellajorum Domiui, viam purpiiralani eruore san- 97. Bogavii me germanus nieus, ul sciscilarer
ciorum el Agni..,,. > Facluiii esl aiiteiii, priuSquam ab angelo, quare in principio sermonis hujus inler
verba biecTerminasscl angelus, qiii mecum loque- cseiera iiiiquilaiumnomina, fornicationisnomen ad-
lialtir, ul snpervenirei fcstivilas Beaiarum Virgi- junxissel,cumboc non ad conjTigatos,quibusloqueba-
iiiim Ursulse et sociarnm ejus undecim niillium. lur, pertinere videretur. Cumque super bac dubila-
Timc decaniauatur in vigilia mafiilina serino ille D Lione mea dominum meum inlerrogare cospissem,
di\"inus, quo dicilnr : Reddel Deus mercedeihlabo- IbCuins est ad me, dicens... : < Fornicaiioiiis ira-
rum sanclorum suoruin el deducel illos in via mira- rtiimdilia plenus esi miiiidiis, et vix invenitur qui
bili : unde ego sumpla occasione inierrogavi in- non se proecipilelin foveam ejus... Pi opier hoc auiem
slruclorem meum, cum inter sileniia missse niihi in increpalione coiijiigalorum fornicalionis nomen
more suo apparuisset, dicens : t Domine, demonsira adjeci, quia el ipsi antequam conjiigii legem assu-
mibi quoenam esl \ia illa mirabilis > qui con- mant, super niothim in ea fredaiKiir, eipiovocaiil
tinuo respondens ail: < Via sanctorum marlyrum iiam Dei in sc. Iliuc est, quod ad nialrimonia l<>gi-
hsec esl.,... quse bene mifabilis rippelliiripolesl... > lima accedenies, fructu generationis privaniur a
Post bsec cum adesset fesliviias S. Marlini, circa l~)omino,el miranlur uude accidat eis, ignoranic;
mctlium nociis auic vigiliam malutinam, snbilo sierililalis suse causam : quibus auiem generatio
cvperg&faciasum ct fugii somnus ex oculis meis : concedilur, auL iu ipsa prole, aut in aliis rcbus ne-
et ecce angelus Domini stabat "corainmeetallocuia "cessariis pluribus modis divinilus feriunlur el om-
siim eum, dieens : < Oro, mi domirie, nl exhorla- ui.a. ipsis infeliciler proveniunt... > Tunc ihtefro-
lionem sermoiiis tui desaneiis uiarlyribus janicom- gavi eum dic.ens : «' Doinine nii, quid
" dicis de illis,
PATROL. CXCV. :"".. '".-"" \ 6
171 ECKBERTI ABBATISSCHONAUGIENSIS 1/2
quos Calliaros vocant, qui vilam conjugatorum om- Aa duclore proelnoniiafueram : < Domine, quodscrf-'
nino reprobare dicunlur? > Et respondit dicens : ptum e.sl: V.oluniaspro facto repulabiJur, nunquid
« IHorum,de quibus iiitefrogas, vila abomi.nabilis adversari polest sermoni tuo,- quem proxime jlixi-
est coram Domino... >Iierum auiem allocula sum Sti? > El respondil: < Nequaqiiam. > llemque sub-
eum dicens : < Domiiie, ut audivj,'quidanv ex eis jTinxil: <-Verum eslcerte, quod scriplum lest.aris,
asserunl, quodlegitimum esse non "potesi coriju- cuj'us operis perficiertdi yoluniatem babuerilTioino",.
gium, nisi inier eos qui usque ad leiripusTegitimpa . ila nl nequaquam remaneal in ipso, quin adperfe-
coHJunctionisvirgiftilaiem ambo custodierunt :.quid ctlim perducai, quod cupit, el sic usq'ue in fiiiem .
ad Tioc dicis?» Et respondens, ait : < Ubi lalo permanel, boc -quasi faclum eoram Doniino reputa- ;
corij'ugiumesse polest; gralum est Dbmirio; sed ra- lur; sed deleri iamen poiesf viriute verse pomiien-
rum est.valde, iit ila corilingat. Verumiaiiien ex iis, tise. Quidquid enim cogilaiioiie,:a.ut yolunlate fece-
. qui non coiitiiiuefunl, inulii sunl accepiabilesDO- ril lioiiio, iia aiinullari poiesl coram Doiniiioac.-si
niino,Tegiiinia habenles conjugia, et.tn mandatis nnnqtiani fuerit:... qui autem voluiilalem pravam
Doniini ainbulanles, alibqui nimis conlrabereiur -fruclu poenitenlioe:non diluii, lngus iniegritas,
numerus popnti Dei.:» , ;" quamvis peniiaheat, iiiuiilis esl, el hulium cpnse-
98. Ceiebraniibus nobis soienjrtilaiemB. Joannis l8qiiitur -fructuni"-.-,» '
Evaiigelisfse,inlenlaeram or.alionippsl vjgilias ma- , 100. Iteruin subjiinxi dicens ; .< Ponihie , sunl
lulirias; ac deprecabar DomiiiumyalidaTnlenlione qui/nort sponle stiniulos carnis experiunfiir iu ten-
cordis ,;ut secundum solitam benignilatem suam lalione , ei molesie ferunt ardofem , qui aversalur
disciplinam viseconlinenlium, quam irt sptrilu vide- mundilise corporis sui, imlla. tanien repiignaiione
rain, aperire mibi dignarclur; sed et divinum evaii- : evilare eum praevaleni. Nunquid hoc eis repuiabi-
gctistam j et angeluni.doclprein meum , ul niibi ad- tur in peecalum? >*-Qui aii : -t_Si -niolcste Teriihi
jutores essen[, iiivocabam. Cuiiique orando lassata lentameiila hiijusinodi, riequeahimoeis consenliniii,
fuissem, remisi paulum bculos adsoporem, et posi leviore poeniieiiliaculpse suse, quam sic conlralitiiil,
pusiHumrepente expergefactasum, el ecce angelus venianj consequenliir, el mercedem niagnam adi-
inibi assisiens, sermonem ;.quem desiderabam, in- pisceniur.» indicavii autem rtiihi esse liomiuein,"-i.n
choavil bis verbis : t Dico \ obis; o filii Dei-,o filii-, Clnisto faiuiliarem (quis aui quaj sit, Deus scit)
lucis,'Tiiiueiriini yiainivesJrara, quoinpclofloreal, el suslineiiteni ab:adyersario impiigiiatioiiein-casiitn-
quaih delectabile estxurrere in ea, Cur.rije ergo, el ; lis, el nimiisob.hbc ariiiiianisuatn motesTis affiigeii-
properate obviamSpoiiso vesiro, quiyos exspeeial.£ ifcm, CJaiJ:« Cohsolalipnem ei' annuniia, dicesqca
Diligite castitateiii, el servale iJliTiifegriiatem vir- ei, ut parcai afllictioni. lievocetiii iiiemofiam, qubd"
giuitaiis yeslroe. Virgo ornata casT.ii.aie ,:cbarijale, scripium est de eleclis Ppmirii : Tanquam flitrutn
prudenlia, liuiniliiaie, berie cufrit. » Hsec cuni. in fornace probavit eos. Gaudiumsil ei; noii lamen
dixisset, amjiliusnon adjecit. sine trislitia. Gajidiiiffl, pro eo Tjuodtale atiqiiid .
99. Sequenli vero die ciiin de beaiisTnfioceiilibus Domiiuis ei iniporiere digiialiis esi, per qubd ad
ofDcium missseagereiur, ego, .sumptaoccasioiie ex mercedem^magnamprseparaiur; non sil lameri siue
lectione Apocalypsis, quaslegebatur, deprecala sum,; tiislitia, quiairi^lali tentalione pon piiinino Culpa
mibi assistebat, dicens:; eyiialur. «Et dixi: « Domtfie, qualiier debet resi-
doirtiiium"'.ineiim.l',qui.:ite'fii.ni
« Domine, si inveni graiiain coram le, dic niilii, ob- siere adyersarip,,elquibus arniis eum superabii? »
sCcro, qaale esi.fioc canlicum , quod|deeanjant isli Qui aii: « Qraiipne, et confessione, ei flagellis car-
beali mafiyres anfe sedem Dei el Agrti, sicut prse^ nispugnel, elsuperabit. Non aiiieih.insisiat rogare
sens lectto lesJatnf, aul quomodo sequuntur Agnum, Domiiium, ut ab hoc slimulo libefelur; sed boc
qiiocunque ierft?» El respondens ait:: ,<Quid me oret, utmiserealur ei Dominus in hoc lempore len- ;
.iuterrogas? nullaTirigua super terram novit hoc laliohis. Si in Ibco secreiiori fuerit, flectat genua"
canliciinv; iiilii! indelibi enarrabo. Quod autemiii- D ter coram Do.mirto; si ahleirt opporluniias lociei.
terrogas : Quid est,quod sequuntur Agnum, quo- defuerit, Signet cor suum ler signaculb.cfucis, ac
, cunque ieril; hoc est qiiod in -omnibus virtulibus., dicai: Salvaior riiundi, salva nos, qiii pef cruceniet
qiisecoiisiderari possuni in Agno, ipsum imiian- jsanguiriem redeinisli nos; "auxiliare nobis, te de-
liir,..;•,».Rursus in *GircumcisioheDpniini, cum se precamur, Deus i)0=ter. ». _
inilii obtuiii dominus meus, dixi adeurii: < Mi do- 101, Post hoec una dierurh suscitavil Iiiiguain
mine, doceas nie:, obsecro, de integriiaie virgiiiila- suam in hsec verba: 0 vifgiiies, ecce ad vos ciamiit .
-tis, nunquid amiiii potest perinimuncjam.libidiiicm, vox diyina, vox Sponsi yeslri pufsatad aures ve-
quaehabefi soletin teiilatione, si non usque ad opiis. slras : aperite il!i,et inlroduciie illum adpalatiuhi
fuerit perducta libido? »;Qui ail: < Non-amiititiir, cordis veslri,, et amplectihiiriieurii, quia pulclirior
sed iriqhinatiir;.., Depqiieaccepl,i;nonest,et debila el amabilior esl pnini. creaiura..... Iiincsequiiur
mercede privalur. » Guiii aulem iri Octaya B: Jbaiir tongq, et post lianc alia, ad virgines exhortdiio:sub
nis iterum se miliiprsesenlassel, proevenit verba . qua Elisabeth ;afigelutninlerrogavil, dicens.: < Do-
mea iia mehilartter alloquens: < inlejfbgare me mine, quse sunt vesles illoe nupliales, de quibus
yis, inlerroga, et rcspondebo libi. > El dixi, sicut dixisti ?» Et "respoiidit: < Ire debent virgines ad
'- "-* ' ,:;174
JJ3" "'; VITA jS.;;ELlSABETti: ;
iiiteribra cordis sui et eriiefe rtlic tria genefa orna- A non in altitudirte.doniinantls, sed inTiiimililaie"mi-
mentorum. Pfmio _eas habere oporlet vesiiihentiirti nisfraniis; lanquain pius Eemiilaiprgregis sui.usque.
c.indidum et immaeiilaium, quod est jnnocentia in conshmmatioiiem mortts proeo. Respicite.se-
carnis. Necessarium illisesl ei operimenibm secuii- men ejus, qhbd est benedibium, miiii.stros yoealio-
duffl, quo debent esse amiclse, quod est cliarifas, nis yesiroe besilos apostolos : nuiiquid sicul vise.
esl. Chrisius Ter- veslrse yise ijlofum fuerunlr.v, », ; ;;
qua ab illis--diligendus spohsus,
liuiii oriiaii:enlurti earhiii.; est lofques iurea, quod 105. Gelebraiiltbus nobis diem festum Paschse
divini oiTicii'pbsi.l.ectipiicin.--
eStpudicitia, qua debetse ipsam virgo Coiistiirigere, (51 Martii) iri iempore
iit sit verecuiidia ad lOqueridum, ad.audieiidum, ad Evangelii, apparuit ii.'ilii angeliii; Domiiii stans co-.
ab eo, ut Iioc pro-
ridendum,_ad facienduin omne quod impudiciifri ram me;; curiique hoe peliissem itta sacra
iioii est: hoc bst signum, de quo dictuni esi : Po- curare dignafetnr, pe quid iiegligeotise in
siiit sigiiuni in faciem ineaiii, » Hoc, utsesiimb, ad- : commiiiiione, quajn exspeciabaijius,;accidei'ei; ad-
. jecil, pro eo qiiod in festb B.Agnblis ipsrimde Iiofi jeci postulare, ut serrtionenr suuin d.e reclpribus
' verbo
rnterrogaveraiii, el liullum ihric mihi siiper Ecciesia:^ secuiidum; quod iiicboaveral,- proseqiii
iioc dedil respOiisum.Iieruiii dixi : < Poihifie, quali dighareiur, Ad quod mihi breve respbnsuhi feddi-
"
prelio emenda siini vifginibus isla ornamenta? » Et dit dicefts : < Si digniesseiii, niulta magna de iliis
ait : « Castigalione cofporis pfbprii;,' :ac denario Dominus fevelaifet. s Qilo dicto stalim ad allare
ii.no, quod esl cohlemplalio pudicilise Sporisi, quani ciiffl festinaiione accessit; et Cuni duobus angelis -
reponere debeiitin liiediocordissiii..... > El faci.unl qui in prineipio rfiissaeadveneraht.cum magha di-
esi compleiis seriiionibus istis in Domiiiiia secuhda ligenlia, donee priines communicaSsemiis, aitabat,
sacri Jejunii die fesli S. Matlhise aposloli{namaiino Sequehii vero_die circa ideiii Jenipus advehiens,
Ho'7 currebai liitera Doininicalis F,eidies Ginerum iimilia iriculcavil,;etrursus die aliero addidil^ di-
inciderat in diem xi Februarii) iri lempore diviiii cens : < Hsecdicil Dominus riiagnis praejaiis Eccle-
bftrcji, veisacrificii, appanijtniilii berlediclus Do- sioe : ReCbrd.amiiii;^uam'raiipnem feddituri esiis
iiiini, angejus sanctus, et finemcompeieiitemiriipd- in ireinendo iudiciomeo de pvibus hieis, qiias sus-
suh sermoni tid virgines Domini. cepisli^ regere et cuslbdire,.l >Pbst hoec quasi iii
_':'-_ -CAPUT ViH. spiritii Ienilatis, ait: < Ego Pbriiinus; claino et ad-
Sermonum quhrque reiiqriorum synbpsis. moneo pastores meos.,. Sunt ehiin, qiii iriHii vi-
402. Seiinone prseeederiii-adfinem deducto, disiiilit .deniuf bohi et. pacifici, heii qiiam; pauci! etalti
sotilo diutius visilare nie angelus Dbmini: qupd 2 mulli riiali et pefversiiiipropter quod opoflet ad-
egp delicfis mejs jinputans, auxiabar ioira me, ac mOiieri bonos, ut in meTmSproriciant; malos au-
tiitigeniiiis lacryinis eiorationibus operani dedi : et tem el perversos, ut converianfur, ne pereant de
adjuvabatfne conveiilus ndsfer oralioiiecoininurii. via jhsia.'» El cumihe ilerum visilassel, adjecit":'
Et consumiiiaiis seplem et dccem diehuS ab eo; < Allendile cum: onini solliciiudine menlis viam
qiip jam dicta verba conipleverat (pbst fesiumS. veslram... quod si me diligitis et nomini meo ho-
'0regoni-pq_p.ee 12 Jfarth') slabam sola in oraibrio noieffl prsebeiis,; lionor|ficabo yos coram 'sanctis
circa lioram ferliam, effundens coram, Domino cor angclis meis. »
ineum, acdieens": < Non fflea merita aspexisli, DOT '.idi'. Adhuc loqueiite ad me angelo serniones
mine, in bmnibus qiiaj Iiacientis riiecuni operatus islos de pasioribus Ecclesioeyisum est quibiiSdam
es; sedin tua misericordia.fecisti oninia hsec. PrOs ppporiununjj ut interrpgarem de. iis, in quibus er-
pterea obsecro he compescaris deliciis meis, aut rbris sui; occasMohemaccipiuntdubii quidahi. Ih-
cbjusquam alterius, quin.hsijc, quse nunc apud me lerrogayi igiiur, nori quasi [iri fide dubilaiiSi sed
iiiitiare dignatus es, propter bonitaTeia. tsani ad quasi cupiens: fidem iiqslrsLmexarigelica auciorilaie
bbnam cohsummaJipnem perducas. De via reclo- : flrmari, ef dicebara : _<Nuriquid,' doihiiie, in eccle-
fum Ecclesise, quam mihi ih mysierib cienipnsirasti, P siaslicis sacfamentis pafem baberit verilalem pfficia
cbiigruentem discipTuiam npbis aperire digrtare, ex ebfura poriiificum, qui sinistrp et nori secundum .
qfta aliquis fruetris correctiOnis proveniat, sicul ne- Deum ad pbiitificatiim siium iiilfoierunt, et eofum
cessariurii esse iiosli poprilo lup, > Adbuc ista, ef - quoruni bonus infrbitus esl? » Qui resparidens bit :
bis similia iii bfalione loquente me, ecce ahgelus < &lulli, durri profunde lalia^^ scniiahtur/maigis de-
desiderii mei subiio appaf uii .coram me et serinO- pravaiitilr, quam emeridaiilur : et lalia Dpminus
neni. quem desiilerabani, bis yerbis iniTiavit, diceps: revelafei, si non eo Tiberius peccareht illi adquos
< Hwc dicit Dominus : Ecce ego niitio angelum periineiit, > His difelis confesiiiri. ablaius est ab
riieum, ut annunliet vobis, qui in sublimi poieslale pCulis nieis. Iterum autemdie alia ciim redisset ad
imitatores estis. Pico aulbm VobiS, quod. iniqiiitas me, irtiefrbgavi eum, repetenseuriidem sermonem,
terrse, quam abscbnditis jirOpler aufum et argen- qui prsescriptus est,. Et ille : < .tlabent, iiiquii,
iuin, ascendii coram rae, taiiquam funius de ighe... parein -Trirtutem,'sed bejieplacilum est magis, Deo
"VjdetePoniificein riiagnum ei exeelsrim super om- iil-ofliciis eoruffl, qu'i bene 'introieriinl. » Iieruhi -
nia Dominum Jlesiim, quoriiodo in 'diebus obedieiH - subj'eci dicehs : < Itarieest, domirtemi, ut'qiio<I:
Uie suseambulavil in medio" discipulorum suorum, presbyleri ofdinati ab illis quorum malus introi-.
175 ECKBEtlfl ABBATISSCHONAUGIENSIS . 176
ihs, eamdem babeant poleslalein consecrandTeor- A.,ut liflecyerba, qjiJe. inveherllis iii pfieseriti Hbrb>.
pus ei sartguineiii Doinini-iii.al.tari, qiiani ,iiaj.eji}, ajiiiuniietis* R.oinana3Ecclesise, "tbliqiie pbpulo et
qiii -ofdijnaiisunt; ab illis qui legitimeinlroierhijl?,» omrii Ecclesise pei: Eiriendaieybs. ipsos et conver-
Qhi ait: < Non ascendat unquaih dubilalio.iii cor iipjini ab erfbribus yesirfs.eiiipliteincltg.rie acct-
luum de hacre; sed cerlnm liabeio-quod ..onines 'pere admbntlioriem sacrani. et divinam, quia non
qui in ecclesiaSlica ordinalipne presbyleratum;ae- ,sunt baec ab homiiiibiis ihvehta, pjcb aiilem vobis
ceperunt, eaffldem poleslalem habe<ii iii consecr-a- ex nbriitiie, qiioiiiarii.iji isla provi.ncia nDiiieii feli-
tione Dofflirticisacramentit sive bene, sive male in- gioriis^Iiabe(is..Legite_el..a.udiie;acJmpiijtib.nesdivi-
iroiernnt ordinalores eprum.,,.,:i -.-..->' ,...-r' nas et .suscipiie cas placida nieiiie. Et=:nolite..arbi-
-"TOS. Quia ad Patres nostros,.: spiiilualia judieia Trari hsec figmenta esse miiliernm,' quia" rion suiii;
iiiEccJesia liabentes, pertinere tblushic sermo.yir ^ed sujit S Deo Patre oiiinipbieiiie, qui esl fonset*
sus est, rogayi angelurtiDomini dicens : < Oro, do- origo omnis boiiilatis. Quod autein vobisdicb, cse-
niine , ul sicut spiritualibus recloribus yerba .adirip- - lerisomnibus dicb» >
nilionis hactenus ministrasti, ita iJJis quoque, qui T07.;Cupiebam oclavi sermonis iiiiTiumaccipere .
ssecularia judicia habenl, aliquasadrtipriilipries, ex in ;die iraiislatioriis S. P. N. Benedicti.(il Julii)
quibris el ipsi corrigi poSsint, a Doiriinp.liuntietis. > sed impediise suni die illo oratipnes mese ab.iiospi"---
Qni confestinv petiliorii meoe consensum prsebeiis, lum prseseniia, el iranslalum est desiderium meum
his verbis sermonem stdillos periinenlein exorsus usqiie ad proximum diem, Thnc .etiam. sianle me
est. < Ecce consiilhlL Dbmtnus super pbpulum suurii in ofallone post horani ciipituli, prsesentayitse hiihi
principes et jTidices, ul facereiu judiciiini, el jiisfi- ; angelus Domini et.pbslulavi,nl senqouem ordire-
tiam, et confirmarenl veritatem, et pacem inter vi- lus-ad eos, quoruiii vja iu visione quasi glebis ocr
rum , el virum, ui esset oinnispopufus beneplaceiis ciipala apparueral, ei coiifestim aperiens os suuiii-
cofam Deo vtvenle. Nune auiem.,... Proplerea vivp .IISBC verba locutnsesl, « Alteiidite, Vos,..qiii iii ere-!
ego, dicii Pomlnus, si 1100aiidierilis vocem admo- ijio vilain ducere elegisiis, qiiam discfeiipiiem ha-
iiilionis mese, et cbhversi fueritis ad.me, delraliaim beaiis.,.; ut noii ciio seqiiaiuini oiiviieih impettim.
vos ab altitudijie vestra, quamale usieslis, iiiprs- zcli vesiri, qui vOs ad aliiludiiierti perfectionis iin-
ftmduni inferni, el eriiisconsortes illbinnn, quibus pellit,, neque ^upergradiainjni ffleiisuram virtuiis
vos assimilaslis irt incendip vivenli...inr scmpiler- vcsiroe IaboribusTniinodcralis.., Propier hoc me-
num. » ln die sanclo Pentecostes (19 Maii) in hoia menlo, hoino, fragiliJalis liiiu, uicaute giadiaris in
prima, anle cefebralipoem divini pfficii, ciini esseiii ->via dri.fa qiiani ingressiis es el .pniieiiier agas in
iii pratione, appariiil artgelus coram nie el bacier. fesiinatioue tua, ne riiinani paltaris... ad hoecsuine
husdiclum sermonem complevit... erudiiionem el disciplinam Conteinplaiioiii.set con-
-106. Iii feslivitale S. Martini (58) inlerslleniia missoe solare"abjeclionem tiiam in ea.> Coiisideiiiiliusnobis
allbcula suni aiigeltim dicens : < PTaceai nuric, do-. iii; capilulo, ad audiendain ..leclipnem;.Regulsc, in
miiie, ut exbtbeas nobis disciplinam congriienleni fesliyitate S. Marise Siagdalense astiiit cbram me
illi vise, cujus pars veprtbus occupaia apparuiii dominus meus el; pra?serile"msermoneiii cougruo,
allera vero floribus amofena,et siricta, niliil liabens flne cbmplevit; G.umessei feslivilnsB. Jacobi in pri-
Vepriirm et impedimenloium. »Vix peiiLioiiis.meoe mis yesperis, apparuil angelus Domiiii corani ine;
verba complevi ei p.rblinus aii : TEcce dicb yobis, feciiliique, sicui suggesserai njilii conscripior ser- -
'
qui in soeculo viduali esJis, yiventes in carrie.Tii monum isiorum, ac pelii ab eo, ut lilulum, qui in
Taboribus, iii ahgustiis muliis, abstinele vos a *vi-_ capiie libri hnjus scribehdus essel, proiiuiiiiare di-:
liishtijus soeculiet aiiibulaie;iii viaconiiirentium,,. > gnarelur : qui continuo pelitioni mese assentiens
Et adj'ecitin Vigilia apostblorum (28 Juniij, dicens: ait : < Hic est liber, » elc, imm. 86.
< Et .quid. addam vos admpnere? Ecce bsiendf- .108. Mense Au,gusti, qiiinia die mensis, post vi-
"
viam, irtslruxi vos disciplina, palpaiehuc el.Tiluc.. gilias malulinas, cum essem cubans iri lecliilo meo,
cPnsitierafe vprba, reJiiieleexefflpia, diligiie castiia- nec adhuc somniiiu ccepissem, subilo apparuit co-
lem, currite ad ctaritalem.Doniini nosjri Jcsu Chri- ram me angelus Doniini el prsesentis Ijbriiioiium
sti, quam vobis proestaredignetuf, qui vivifei regtiat sernionein inilio Tinbuil l.iis yerbis : < Ecce ego lia-
per oiiinia soeculasseculpfum. Anien. > Cuni auiem beo aiiquid ad vos dicendum, qui in juveniuie por
consumniali.perte essenl hi oranes iefmoiies, ih fesii- Siii esiis, quasi liljurn-,qiiod;;anie solis_or.uuii.-cl.iu-
vitate apostolorum Petri eiPabli, ante horani di-: sum efal-el quando sol splendei, iii viflule sua api'-
vi.ni officii, fui orans in secreto, et apparuit in con- Til se, et delectaius in ardpresolis... Disciteiii pri-
speclu meo angelus Domirii el locuius esl audieiile mis limere Do.ffliiium.,. Ecce in sinu veslro esl
liie verba- lisec : < Treyirensi episcopo (Ililiina) et ihesaurus desiderabilis et pretiosus, Tipc,.est vir-
"•
Cbloiiiseet Moguiiliseepiscopjs (Arnqldo II et Ra- ginilatis geiiiina. Beaiieritis, si cuslodiefjlis eani...
dulfo) annuniialum sit vobis a Doinino Deo, uiiagiip sj placueiit aniiiise vesira^ cusiodirc eaih, aiteiidite
bl iremendo et .ab Angelp leslainehii libri lnijus. vobis:: ui non inquinelis eam negligenliis leviiaiis .
(58) Lego, *t corrigo* Maximini Trevirensis episcopi 29- Maii; libc enim exigii ordo fesleruiii se--
' ' -
q,ueiiiiiuii. •.-.;,
«77 YITA S. ELISABETil.' - - «78.
veslrse : declinate eum pavore cordisab irritamen- A nino evadere 'non possunl de bac vila migrantes,
lis immundilise et fugileconfabulaiiones et collu- quia neque ab aliquo sunl casligati, neque per se
siones adolescentularum, ei corrupiorihus earum jpsos pcenilenliam delicJi babere scicbanl; propior-
nolite sociari : cuslodite os vesirum ab iinpudiro ea casligari debeiil. a parenlibus pro delicl.is suis,
sermone, el ab omni lurpitudine oculos vestros et quia sicul mala facere assiiescuni, ila el hona l'a-
nianiis abslinete... > Posl lioec rursus adjecil, el cere discerent, si per charitalem ad hoc nutriren-
dixit: < Adbuc addam loqui fralribus ei conservis lur. Quod lamen divi : Immacuhilos, pro iis dixi,
meis admoniliones Patris eorum. Filii, aplale vpbis qui cum paululum de seplennio exierunt, lunc am-
in consueludinem mores sanciitalis in-floribuiida. plius se cofflinaculant pravis operibus, quia plus
oetale vesira, quos in lempore maluriiatis veslrse noverunl cogitare de nialo, quoniam non sunt pro-
possilis exercere... 0 adolescentes el juvencs im- bibiti ab eo, iiam el ipsi in qiiantum possunt ope-
maculali,... ambulale in vioevcstrsr, ranlur opus impiidiciiij 1, nescientcs quid faciant.
'•" ei eriiis filii amabiles pulchritudinc
Domino et similes angelis Tales igilur, si dc hac vita migrant, magnas poenas
Dei in coelo, ad quorum socictaiem duccre vos di- _;susiineni, quo usque purilicenlur, quia nulla om-
giietur Doniimisnoster Jesus Chrislus. > nino maciila in regnum Dei potesi intrare. IIoc ergo
109. Cura cssct conipletns pcr angelum sermo B ! est illorum perire, cle qno supra dixi : lanloautem
prseccdens, in Vigilia Assumpiionis sancla; gene- gravius,ac diulius puniuiKur, quoiiiiiius or.ilioni-
tricis Dei Marise, rursus in ipso die fesio, iu tem- bus ct eleemosynis aniicoruui adjuvantur, pro eo
pore divini bfficii visitavit me et ait : < Ecce ad- quod eis indigere non credantur. Dico vobis paren-
huc volo consumiiiare serrnones meos, quoiiiam irCjus, el quicunque parvulorum custodiain habetis,
adhuc locus esi ei babeo aliquid breiiter dicere ad aliendile qtiomodo in magiia caulela eos custodia-
inf.inies, qui nesciunt se cusiodire propter igno- lis, quia in vos rcdundabunt delicta eorum... Con-
raniiain; propler quos opoiiei admoneri maires suuiinavil autem hunc scrnioncm in Octava Assum-
eoMim, ul cuslodiani eos cum tiinore Dei caslos et plionis > Hsec est adjuraiio conscriptoris ser-
iniiiiaculatos, ne forie pereanl. > Ad hsec ego sub- moiitim istorum. Adjuro per Domiimin , et per an-
junxi inierrogans et diccns : < Quid cst, domiie, gelum ejus, oninem, qui iranscripseril libriini isium,
quod dixisti : Casios et iinmaculaios ? quid facere ut diiigenter euni emendet, et banc adjuralioneni
possunl infanies, unde caslilaleni siiam cominacii- coclicisuo ascribai (58*).
Iem? nonne ei si quid delinquunt, ignoraniia cos
excusal? > El ait : < Castilalein suani vcrbis im- CAPUT IX.
mundis ssepe coinquinanl el operibus, qualia el' G Ulthnus virginis - moibus et in co acla usque aa
ipsi perficere possinil; el quamvis per ignoranliam frairis redtiuin Moguntia.
faciuni, lameu siue realu non suut, et pcenam om- llO.Virginibus Deo sacraiis in Aniurnacensi con-
(58*) Qui in edilis sequilur liber-iv, in capita di- Cancellollus nosler, in Annalibus Marianis ad
visus quiiique, prseiiiiuil illis visionein cle Assum- annnm Chrisli 40 pro Elisabeihse siiiiteniia < iesti-
ptione Virginis Marisc Matris Doinini. promissam iiioiiiiiiriproferiexarcanisbeaio viroBeiirainoCisler-
iii dieejus feslo anni HoG, exbibiiain 1157 el duo- ciensi reveialis, > ei allegaiis in Chronico Mass;ei
bus posl amiis ptiblicari jussain : uhi aftirmalur, cujusdaiu lib. vm ad amiuin Cbrisii 36 eisdemque
obdormivisse quidem Deijiarani xv Augnsti, sed laie(ur favere divum Udepbonsum Tolelanum, duin
resuscil.ilani, atquc cuni carne assumpiam in coeluni sciin. 6 Dc Assumpiioiie ait < posl Clnisti trium-
quadragesimo posl die 25 Sepiemb. quem diem cca- pliuin non diu mansisse Yirginem inter vivos. >
perirti sorores in concla\i Elisabelhoe solemiiem Qnse aulein ille objicit tain Eli»abethse, quam Bir-
- agerc : ibideniqueiiiducilur ipsa Deipara, quserenli giiise, non niagnam vim liabebuni apud eum qui
virgini, quandiu post Domini Ascensionem vixerii ' crilico examine ista excusseril. Poterat Cancellot-
in terris, unuiii duniaxai anntim mdlcare, cuni tus Klisabcihx respondcre, quod nuni. 7 rcspondei
. eo, quod a festoAsceusionis ad lS-Augtisti interce- Birgitife, < Virgiiieni locuiam esse ex seiuentia,
dit; oiunia hoecejusmodi suut, nl niento dubilare qusu lum eral in Ecclesia valde communis; » sed
• possinius, vereue hsec dictaveril Elisabeth. Talisau- r,. vereor, ut lalis rcsponsio muliis probciur. Broweius
teui niulio etiani magis est sermo de undecini mil- iii Amialibus Treiir. lib. iv, n. 104, ageus de Ijr-
libus \irginijiii prajcipuam libri istius parteni con- sulauis, lassusque c non facileslalui posse, an Eli-
siiluens. L)eillis,qui volet aliquid aiiiicipate ex sabeihoc revelatioues de illis, noiatione temporuni
nobis scire, legai djsseriaiioiiciii nosiram iuseriam lerumque diligenti narralione sim disiincia;, sic ul
conalui Chronico historico de Uoimuiis poniilicibus fuudus in iis laieat hibtorise > (ulpoie in re diiticili
pesl S. Poiiliani poniilicalum, et Paralipoiiiciion ad atque aniiqua); i landeitrexistimari pulatposse, iu
eaindem disserlaiionem; iiieiuineritquc Parugi, iiac ipsa sciemia lain lemotjc abslrusa?qiie vcaisla-
inler Vitas S. Marise Magdalense Je Pazzis posm, t's, quam de virginibus hausil Elisahctha, parlim a
cujus docirinaTiiiic quoque novum sumerei argu- libera iiienle lluxisse quidpiain, pailiin aliquam si-
iiienium, Ed rejicienda' a delinitioue lnsioricaruiii ., giiilicaiioiicm supcrne daiani; iljgitantibus eiiain ,
coiilroveibiarum, clicta fjclaque cxiaiicarum san-" uL Litcuriose mullls, haud plus perccpcril, inqnit,
ctarum, quaudoquideiu Deiparje, tu ibi pisefeilur, quaniquaiituui uosse iis cxpcdire clivuionuiniiii vi-
Elisabelham alloquenti, suaiuquc selaiein inlia suiii su. > Quisque iu MIOlnc scnsn abiindet: pro
qiiiiiqiiagesimiini aiiiiuiu restrmgciili, opponi poie- Elisabetba nihi! haclenus, (sakem quoad Ursiilaiiasj'
nt eadeui Deipara, asscrens S. Birgiitse Lib. VJI, coiiimodiiis \ideo, quam dubiiare, ulrum talra ipsu
cap. S2(i,quod, postquam Fjlius buus asccndil ad revera tliciaverii. Coeleraad 21 Ociobris-magis eiiu-
ecBlum, vii.it in iiiundo per quindecim annos; aliis clcabimus; uii el de anno defuiiclouDeipaivi; ad
iiihilommusconiendeniibusipiammulio serius e vivis diem 15 Augusii; qUam laincn dicm ejUbclemub-
exccssisse. doriuitioiii priinum coepiam ascribi sub" Maiciauo
179 ECRBERTt ABBATJSSCHONAUGIENSIS ,180
gregatione (59;, Budse, Hadevigi, Redelindi,Pfb- iA faciebas et qiiasi a.nie ocnjos "riientis npstia:' polie-
pinquis, et fahii"iarib*us,'s.ijs', fraler Egberlifs ex bas i et iiiflaiiimabant iion nipdieuni bealse oraiibnes
coenobio Scboriau.gi.se,bralion.is p.bsequiuffl ei "de- iuse cordiinostra, iii desiderijs pairia3, qiiam ex -
voiionisaffeclu.ni, .speclamus. "Vacillantes-animas in miiiisterio Dei
111-112.'".Sinite ut plangani paululum dblorem ssepe conflrmaveruiit verba admonilionis tuse, et
riieum apud vos, ch.arissimoemesp,et siiscipiie yprba (ervore* sancio tauclatipiies Dbmiiii .niullum .nbs
bfiiiebiationis meoe, cifin dulcedine compassionis. airtplificare faciebas.
Paiiluliihiplaiigam, modicum ltigeho, juxta ampli- ';.''. 114. 0 qiiam miitta pieiaiis opera-. per esborta-!
ludinem.viilneris mei, ne fofle carrtali affectu per- liohes tuas Tonge Jaleque per Terras faeta sunt!
tiirba.rijexistimerel repntetur adi.iisipientiain nijbi, quohiam niulloe eleclorum aninise desideratis con-
En rioslra Elisabelh, ilja ^elecia lampas coeljci Tu- solaiioiiibiis, pertuam negoliai.ioneffl, potthe sunl.
. minis, vifgoTTIuslriset hqnorificala, in abundanli Benedicta filia tua DoratnO, quia frueiuoSe inler
graliaDei splendida genlma coenobii npslri, dux Deumet homines Inegoiiata e.s. 0. feuiiha felicileE
npslfi yirgiiieicoeliis, : liert! aiilea.nnos.niaiiiriores nata,;qtio.modo perdiderujit leirtfelicia lemporano-,
ex hac Vila sublracia estiQu.oe me peperii ihiucein stra! Pei Iiicerna, qiiOniPdo exslincta es mundp!
Jnejtpertse npvitalis, quse rop traxit, ad familiare B ] quomodo clausa es, o clara fenestraj per quam.
niinisleriuiiv J.esu Domirti mei, qua; ore iriei.liflup- - respiciebant oculi. Domini ad nos! Piiim esl, o-
consolaiipnes et instriiclipn.es Dei de eosio afferfe elecia Dei, flere iibs amissionem dulcis proesenlias
solebal ad nie, et guslare faciebaicor ffleum pri- luoe : quippe quse bonum Cerlamen. cerlasti et cur-
liii.tias dhlcedinis absconditoe saiictis in Dep; lisec sum niaf tyrii tui feliciter cojjsiimiiiasti. TpJa eleliini:
,iiregressibilpm abiit viarii'..: el eece hbn comparef vila ab annis tenerio!'ibijs,si-reele ahimadvefiiiijui,
super terram duicedoaniinse nieie, consoiatio pan- yere niarlyrium dici polest. Portabas siqhiilem j'u-.
perta.lis niea; et suaye.-cbndi.iueiitiiihoiiiiiiuih Tabo- gum Dpffliui:ab adplescentia liia,"sub regulari clii«
rum meorum, Merilo. ergo.-'moeroriscingulum prse- scijilina scmper anibulans, in paupertaie etnmlti-.
" eotdiis,meis accingp : digiliiiij, dilecla mea, super plici li"ib.uIaiioiie.;Sempef maniis Doinini gfavis
te pi.anetuin; assumo,. vi.rgo.'g.raiiosa,' Vir,go.valde Tiiit sifn.er le, nec defiiit ullo tempore libi visita-.'
amabilis,. miitluin" i.n suayiiaie: sancla, qua te tio siipefna, premens ahlmum,' eonterens niise-v
inunxeral Spiritus Dei. Exilum luum immaTuium, rabile cbrpiis iiiiim prcsSuris et seruriiiiis; quas:
o fitia gratise, lugent inleriora animse meos,: et .agiioscefe et dirtumerare digneiur, qui sblus labo-.
personanl chordse cordis mei carihen Ibgubre spifilui. rein et dolorem cousiderat. Ililarem e.l patienlem.
113. Verumlanien non esf dolor meus, sfctil do- G.fe e.xhibebas ad omneiri flagellatioiiem Domini; et
lor, quem partunl car.oetsanguis, ut nunc germa- super dolbrem vulnerum, queni libi infligebai ma-
-" iiiis.ejiis, sempei; adjiciebas sacriflcihm spoiitanei»
iiiialis.causa, quoe carnalia siinl, liigeam ; sedspi-
rilualium deticiarum me communia dajnna contri- alfliclioriis. ;.;*,..
stanl, quas tu, Dei minjslerio, inaudiio irtodo 115,. Riyi inrlumerabilium iaerymarum iharum,
ntaltis admiiiistrare solebas.-Pcr te ccelunvjiiundo domina, iatigationes geiiutim tuarum, divulsibnes,
efat aperltini, et affluebant abscondita a steculis leneiiiudiiiis tuoe, quas sustirtcbas ab aspertlate
arcana.Dei per organuffl yocis irise a.d iios; et eraf , saxi, iiicisioiies lalerum, quas iiiferebal dufitia
preiio&ius auro, dulcius- Inelle elbquium iuiimiPer K.oiise,iiicredibilis parciias ciborum e( ihnumera,
te aiigeli nobis "et nos arigeli.s familiarilefToqiieba- praiionum luariiin holocausla, iiianeaiil i'n recor-
mur, et affabiles Hobis eralit, te mediaifte, aliis- daiione corani oculis misertcordis Dei,. cuiiijjda
simi principes coeli. 0 felix feirtina! quam miilti ei aperiasunt omnia. Afdorem sancti .desiiierii- lui
'jreges. et prophete voiiierunt videre .qiiae yidebas de se jpsO iiune satiet fons vitoe, quem toto cbrde
etboh viderunt (Luc. x)! Patull enim beatis;pculis; siiiebas. HumiliiaTem spirjtus tui, qua prse cuoclis
: iitis subiime pjla.lium eoeli, el prsevidisli aiile tein- U ] iiiilji cbgniiis niodica et. abj"ecta semper" in ocuiis
pus cbnimuiiis visiortis inaccessibtlem "clariiaiem liiis fuisti, fespiciat et boiionificet siibleyalprliu-
regni..'innjibflaiis. Gloriafti ciyium cceli ijobfsiiolafti niiliuinPeus. Beiiigiiitateiri, quara erga adversaiiles
Tmpefatore, anno 450 alia oiiiiiino ex causa, qiiaiii gistram ccertobii S. Uuperli apud Bineliiam;'» Jipn
quod luiiciuorlua pularelur, persuailet dedicaiibecr" abbaiissatn, qii.aiido aiiieiri jiiagistra electa ffuerii,
clesioe irt Blacliernis liific soIeiiiniSsimefacia; quot!-', nbii esl uiide definiam;; coiijectura tainen ducbr, ui
q^ue ybtusTissima HiefOiiy.riiiaiii;lIaiTyfbiogii-apo-~ credaih, id factum annbll57 post aiiditum ab an-
gfapijsfillius iii Augustb ripiihTeminerilit, se<iT8Ja- gelo sefmortem oclayum,"yel eitain posf eonipleium
iiuarii notuiur < Deposilib, sanctse ac gloriosoe B, libruiii Viafiim Dei, vel poslquam setatis ann^ 30
Marise, niairis D, N. JesiiChfisli, s ad cjueni lociim virgo attigerat. Cum lib. iv .OHiiUimuseiiahviib. v
vtde exefciiaiiOiiemefuditam Florentinii, iiiler Np- qui epistolarum esl, hihil ad historiam facieniiiim ,
tas ad vetuSlissimum Oecidenlalis EcelesioeMaiiy- et iraiisimus atl lib. vi qui proprie solius Egberl.iest;
rologiiJrtJ4qupd Hieforiyniianuni passini vbcainus; eamque omhem mereiur fidem, ijuse oculalo testi, '
siiiiiilqhe disce antiquiores^Grsecos eunidem diein ac yiro"debetur probo, dbcio, prudenii.. .
- leiiuisse .eljEgypliis siye .Copiis:terieiidum iradir _ (59) Aiiturnacensis cpngregatio.quaj yel ubi fue- >
disse-iii^Sefmone dbUjsulanisjifsetftuleiur «Taiiiiila ; ril, vel a quo IbCosic dicia.niuSquarii adliu.c poiiii
aricilla.riinjDoiiiiiii, <|U*-sunt ih Sehonaugia : » hoe : reperiref;Ad eas csi Elisabeiha; episi. li,iiihiTadhi-
; enim cPiricidere videtur"cum liiillo Magistrw_,qua- sioriaib eoffferftns.. --
: utltuT scribens ad SMiJldegaraiin-simililef <Uia-
i!H* ."'.-."."-' ;;'.. VITA S. ELJSABETH.' .; 182
tibi habere solebas/ieiiignilas divina agnoseat etiA- 117. Allocula surti aiilem Doininam riostram,'qii3e
adcpndigham reiribuj.iOnem_adducat. Anima Jassa^ siabat in niedio sajicli agniirtis illius; dixique ad
anima contrila el sariifala miseriis serumnpsoem- eam : < Ad ie, diieclissima Domiha, qiierelam facio
loe, pbrge nunc in requiem diu desidefatairi.: Su-': ex loio corde mco super omni iftbiilatione mea,
seipiat lesihus pacis seiernse, amplectatur-ie dexle-. Habelb misericofdiaih super hoc,; quod ego. cpi;-
ra fldejis Sponsi^lui, foveat.et alliget omnes con-.. tfiia et afflicla, taiii iiiuJlis laboribus, tam irinume-
iritiprtes luas, ; ac dpriet tibi oleum gaudii proi. ' rabilibhs asrilmnis a juvenlule fnea usque.ad hahc
luctu, eorbnam decqfis pro ciiiere despeciionis, dieffl, etiaffliiiinctam ihtplerabile maf lyriuffl susliiico
pafli,iiffl;Jaudis pro spiritit: moeroris. Quodigres- _in hoc miserabificorpore meo. » Elrespondit cum
sus suffl a proposilo meo? In meiiie iiabebam, oi magna dulcediue.dicehs fflihi : iDileela nieaj-Do-
difeclse meoe, ad qjiaS-sernionem dirigerc crepi, de-, niiniis ilbslef italibi hanc vilam conslitiiil.ul con-
scribere vpbis beatairi cortsunimatioiiem cbarissi- Tiiigat fibi paii in ea multas moleslias;, multosqub
mae riosiroe; sed ex abiindahtianjoesli cprdis as-• afflictiories, ac magnam. parviiaiem;, iiiiserebiiff
siinipSi queretam Iianc, anle propositam harratio- • aulem lui.et de priinibusbeneconsojabiliif (e. Vo-
iicin; Etnunc, favente" Dortiino, exseqiiar quod im* luiilas ej'us:esl, ut per isla lepurilicet; ae tajein"te
tendi, quemadmodum veslrse charilali gfalum Tores "-efflciat, ul cum transieris de miirtdo, nihil riiolesiise
non riiflido. . "' ;
; decaetero paliaris. Habelo ergo paiienliam in OIH-
416, Erat ancilla Dphiini adliuc iri die Penle- nibus malis, qnse sustines.et njtiit rourmures ad-
cosies (59*) cpnsuelo mbdobilariter seli.abeiis'; et,, yersus DominumincOrde luo, quia omnia in bonum
sicuivirtos illi.eral gfaiiHcari nbbis, per omnerii: i; _- li.fil convertet,; Aspiee-istas., quse "stant in circuiiu
. diem soleranem laptificabalnos reyelaiiopibus sacris, ; meo, quomodocoronalse siuit,'et qiiantus.esi decor
eriarrans inler cajtera, qualiier.el qiia Iiora. siriguji earum- Perpessoe surit angiislias rilulias, ei vaide;
assisJeiilium minislerio;Dei. visilareiiipr a Spirilu ' dura rnarJyria prppler Doffliiiiini, et ideo non spiiim
sancto.:Tertia auteniferia post ba;c; eirea liofami iipriofemTiabenl aiite Peuni, sed eiianrabhoiiiiiiilbus
vesperlinam, subiip^Tncidil*in -laiigubfemfbrtissi- • .inu.llum lionorificaritiir.ei late eis irimundo servi-;
irtum.coepiique affligi per omne corphs larii gra- luf. » Adjecit, eidixit : < Vere dico.Tibi.-quod, si;
viier, ntmox confltietet ad eam tota congregalio, possibile essei, ut unOJlie triginla yieibus combure-
invocans super eam auxiliuffl Dei; sicque in bac reris usque ad cineres, ac loiies 'ilefuin ad hunia-
auTictibne permaiisit perie per lotam nbcleih. Die nam integrilalem rgdires, non posses ,lali prp eb af-
sequenli, videlicet quarfa feria, in qua solenirie < Q fliciioiie proriiereri gratiani illamet gloriam , quam
jejuiiiuni agebalur, cphgfegatto fratruih pfocessio? Dominus libi cotiser.vavitin ccelis. >; lierum dixi ad
uem fecit in albis, usque ad cellam (60);:el poiTa- eam : < Metuo, Dpmina, ne forie scandalizentur ho-
bamus:nobiseum in scriniis cunclas reliquias So- miiies in iiifirmilaiibus-meis, el oesiiment prb al:'-
cieJaiis sanclse Ursulse reginse, quampfjiecira yide- qiiibus gravioribus peccatis nie itatorqueri, aique
Iicpt corpora, quse velui integfaliter apud nos sunl, bac etiam occasioriedeirabere yeli.nt gratise Pei in
exceptis diversbrufp cbrporum portiohibus mriltis, :me, et dilfldereiis, quoe Domiiiiis oppraius estme- -
Celebfahiihiis aulem -illic nobis priprem missani cum. JEI illarursum ati nie : < Nemo, ' inquil, sa-
fesiive de Spiritu sanclo, rapla est iriexslasim,ac pieniium faciet hoc. » ; .
^per loriguffl lempusf*iit referebanf nobiS. sorores) 1T8. Ab illo lemjjbre de die in diem magis inva-
quieia pennaiisii, sicut nibs illi erat; i.n tempore: - luerurtt infirmiiales apeilla3 Domini ,;et qubltdie ali •
excessus sui, quanilb aliqua ei diviniHjs revela- quid novse moleslise-ei;.accidebat^iha-xi.ine autem a
liaiilur. PPsl hirecauiem cum ad seipsam fediisset,..'• clolbribus vitaiium coarctabaturi.quibus hulla ope
sciscitabaniur ab ea, quombdo sehabuissei, et nlrum ; pbteramus obviare. ftefeciione autem tam modica
aliquam coiisolalibiiem a Domino aceepissei, el re-;\ perTanguorjs sui"jd'iesusa est.Ut esset incredibile
ferebai nobis diceris : <;Vidi in visiOiie spifilus'"*' Iiumahum cbrpuspoisse sustentariiiieaper aliqiiod
mei sahcijssiniam Dominam nostram elproxime ei.. lempus, el idipsumi qiiod sumebsit, iihporluiiitale
asshtentes B. "Drsulamreginarii etS;'YereHaiii (60*), liissis excuiieballif. Tam imroobtlis animi perma-
cujTiscorpuS aphd nos est; siinhlque Pfflpes saiiclas nebal cunclis illis diebus usque ad exitiim suum, ut
vtrgihes, quaruin reliquise liuc allatse fueraht, miil- nunquam velsemel ad lacrymas eampermovere
liludinem videlicel copibsam, omnes mjrifice cofo- pbsseftt lamenta sororuin et-faiiiiliarium ejusv li-
natas et ingenii claritaie yeslitas ei habetites in meniium de mortp. ipsius; ciim tahien facili ex
"mahibus palmas victorise. . - ;; causa.in lacryirtasprorumperet, dtim adbiic incolu-".
'(59'):Periiecosies annill65 (quandb Pasclia celer acl an. ,1:156 agifserriiode IJrsuIanis, slatim in
brattim fuerat 4 Apfilis) iricidil iii 23.Maii. prTncipip; eaqiie dieitur appareris Elisabethoe, om-
" (60) Gelia inlelligiiuf monasieriuni vtrginiim. (uli. iiia; jlfa narrasse deTiisiorta mariyfii, quse fidem
clarius infra num. 242 apparel) ad eujus iiigi^essuni; nuri.qbamiiiveiiient beneexpensa:; qup.dTamen non
ipsse.prbcessiortalitef disposilse excipiebant riibna- obesi.quo minus tlla.vereapparuefitElisabelliae, .
chos, in ecclesiam suani deducendos. ; - ajque liincnaia occasip sil, dicla, npn dicta.com-'
. (60'):DeS. Verehsecbijiore, Scliojiaiigiam del.alp'.. miuiscentli. ; :
183 ECKBERTI ABBATIS SCHONAiJGlENSIS - 184
jnis essef • si quarido eiiam rertiissitis habere vide-. A isia pr;e Pculis seinper,"el eslole emeiidaias periioec
baiur, gahdeiilibus circa eahi sororibus,;"3t: yerba. ;-aiiipUiis, cjuani c&Teri homijium; ne forie iinputet
Jseliiiselpquenlibiis, iiullaleiius .tariien. a .severiiaie yobis Doiifinuspiagis qiiahi aliis, quinoiviaiii veia-
'
faciem relaxabat. Siralp jacere , , ;aui . sonino citer ista perceperiiiit. Graiias :agiie Domino sehi-
quiescere noii eani sinebai doloris ; vehemeniia; 3per, el cpllaudaie euiii iir oiniiibus inirabilibus sijis,
sed sedehs peiie uocie ,ac ;dip,,;iirtperturbaio quoe operalus estiivecuiii incojispeclu VesJfo,,quia
sensu meriiis provide traclabal (61 ) niulla f_- in his siiigulareiii hoiiorem vobispra coeierisclaui-
de quibus vix eaui cpgitare posse .arbilraba- slfalibus prajslilii/Cpncordes eslpte, et djligiie in-
lHUl'. .-.'.. -:'.;;;'...,.;. ;'; .;;-:;;-: vicem, el ordiiienj yeslrpin: curii itiagna diligenlia
119. Narraverat liobisanlediesiiifirjiiiiaitsisttiis,- ; custodite. Paupeiiafein veslrarii patienler. sustiiiete.
quod quadam die solemni, dum . adhtiC,;incpl!imi£ Anirose iiieseTideliier etcum seria iveriie curam
essel, viclii in spiriiu beaiam DoroinartiJiosjrahvet gerite. :iieqii.e aliijujd iiegligaiisex; iis, qiise jiefti-
iu oraiiotie sua devoiissiiiie illi coiiimeiidabai yiiam neiil acj debitiirii Jneuiii, pr6e.ojq.uod sesiimeiis itbn
suam, et fiiieirivitse susedicens : < Adj"uyesnie,--orp,- iifdigere Hie sulfragiis oralionum vesfrafum. Ha?e
saiiclissiiiia;j)omiiia,.proplpr .cieiiiChliamluam,:ut ::auiem dico, quia siBjie,quireligiosi: videiitiir.iie-
rationabilis Tiat exitus Viise meseVet.Hiiiiiiiqiiain "-gligf solent, tluiniiiqiii eofuin bonam cbiivc^rsatib-
inilii trarisife conlirigal deiipc niundp- quin piiiiiia riem cognoverunt.-cogilaiii •noheos inagnbpere iil-
iu me liant, quoepeiiinelil ad pbiluiivhoiniuisChri- .digere adjulprio ipspfum. ?::::_::::,-::-
siiani. > Elilla "cummagha benignilafe respondit ei 121. Et cuin anxie isla ioquereiur, doiniiius ab-
. dicens : <Cerla esse debes, quod obiiusluijs ripn so- ibas subjecil-bsec:ye!'bisejtis.,;diceiis; iCoiifidinjus,
Turii erii siciil lioujinis G!iris.iiaiii;scd,siciit Iiofiiinis vfluoniamproiiiissioJPomiiifBliibslrfe iTiiplebiiui iii
saucli. » El vereTianc in ea proniissipiicfflper.gra- te, qua libj perpetuam qui.eiem pioinisii postiri-
liamDfiiy-iclimusadiiiipleri.Naineioiniiia^acramen- Tjulalionem hanc; yerunitaineivquod: postulas, rtullo
la, quoe.ad irahsiium Chrisliaiioruniperliiient^.ple- oiodo negliijemuSi i, A.d lisec.tlla respondit : <Pro-
jiarie ei exhibila sunl, ae proetereaTnlanlumbener iinissioni dileciissiiiise Domihse:iiosiroe imjlateinis'
dixil iiovissiniis ejus Deus, uf evidenleivsingularis ; diffldo, sed.nihfloininus quod nieuin est facere de-;
gralia ejus in ea agnoscereiur elglorificareluramul-v .beo et solliciteproyiilpreaniniifixpeaj.» Iteinque ad
iis.Videnseiiimiiigravescere iiiorbuinsuperseetcpii-, ; sorores aiebal : < Siquid iivme, clijrissinioe, Deuui
siderans se oninino destitui viribus cprporis, yypeafi unquam olfendisiis, ipse fndulgeat vbbis, et ego ex
ad se petiii spirilualeiri Patrem rtpstrunidpniiiniMi Q-Gor.dereiiiiiio pmiiein offeiis.aiii.Vosqtioqtie, si feci ~
abbalem (62); et -ipso proesenle toiani :cpiigregaiio-:: ; j.qiiidquamiivyobisqupd.facere ;nbii .ilebiTi,:qiioesb,
iiem sorOrum aggregari fecii aiile se; el i.nter suiii- ;iri<ln|geleinilii,iNoiiiliiniego ^jiiideiiv'aliquicl cefti-
iiios dolores, quasi nihil senlirel inali,.sedeiis, cuiii tudinis accepi a Poiiiino de fine vilse irieoe,yeruni-
inagnaTor-timdinespiritus allocula est eas Ipijgo,et tameii jiisiuiiv eslj.uibabeaffl solliciliidiiiein deiu-
ralionabili iermone, dp: quo, eisi prsesens es- lela aninioe mese ei dispoiiairtde iis qifoepertiifeiit
sem, pauca verba hsec iri :ipemoria roea. permaii- pd exiliiniirieiirii, ideoque postulo unctioiiis sacra-
serunt. .._. -._:. :i-:^'-': , nienlum, s Cunique h:ec et-liis similia iiiiflia siipja
| 120. < Nbliie, inquit, niirari, cliarissinise, super '< yiressiias locula fciissei, petiifa donnTio abbiile; tit
infirmitaiibus mcis, sicui Tiomines imperiti; neque advocari facerel plures ex seiiioribus presbyJefis et
diflidalis graJise Dei in me, propler casiigaliones iniiiigereleam, el^ie factuihesl. Guiiiqiiepostiisec
ejus, quas suslineo et socpe'sustinni in medio vesiri. coiifessioiieiii fecisset, distiiliirius "consultb, pfopter
Conscicjilia lhea bona esl apud Doiiiinum, el ceiiis- stomachi iiifirniilalein,ei thssis iniporiiniilateiiiv
siine agnoseo, quod per ea, quse palior, pwparal dare ei Douiinici corporis sacfanieiitnni.
el cxoriial coroiiain liieam Doiiiiiius iii regno suo. 122. Nocte vero sequenli: iii tnntuii) aggravafa
Ipse iioii propier inerila mea, sed propler lniseri- D est infirmitas ejtis,:iit putarel se coniiiiuo Trahs-
cordiani suam, j'ain ab annis pluribus operaius esi iuiram, e.t dum anxiareuir propier dilaiioiieiii Db-
in me magna et lemporibus nostris inaudiia; ct ininici cbrporis, elevalis ad "coeJuiiiihaiiibus Pfavit
scio quoniam multi sunl in populis, qui fidelitcr ad Dominum dicens -.c SaJvatbr iimndi, Donjine
el_ benigne hsec perceperunt ct per ea sedilicati Jesu Chrisle, obsecfo te, pef illarivsanctanvpassib-
suni in boiium, imilli vero diffidenies scandalizali iiem tuam, in qua te periolurii expandisii super
suntin iis, quse audicruut de me, non jllis iinpiiicJ ligiiuiu c'riicis,-.-|id:redimeiiduib.wuijdiim'el'adi;a.iti-'
Peus. Vobis aulem dico et confideiiler, per illud plexandum pmne quod redemisli, ut noii mepa-
iter, quo ad regiiuin Dei perrecluraiu me spero, tiaris unquara de hoc niiintlolraiisire,: aiitequam
quoniam haec, quse \idislis in me et audisiis ex me, percipiani lunm sanciissimum cofpus ad conspla-
vera sunt, et nihil'siiiiulaiionis el fallacise.ad.Iiaec libneuvel inunidjpn ,animse.niese, Recordare, Oo-
iinquaiii adjeci. Doininusmilii (esiis esi. Sini \obis inine, auoijiamsoepe illtid suscepj cuin intinia ie-;
(61) Impressuin , proindejactabat, qciod iiullum (62) Hildeiinum, ieste TTithemio, adhuc - : sbper-
sensuiii faciens coirexi. siiiem. ;' ,:..'-.
- '
lg5 VITA S. ELISABETII. S'f.3
voiiorie cnrdis mei, et cum mulla lacrymarum effu- A J clani illarum, ut irenl qmesccre. El maifenJibiisciim
sioiie, ei. non sinas inc.in noyissiinis meis carere ea iis, quse maxime lamiliafcs eraut, dixii una il-
lienediclione hac. > Et dixit uua sororum vigilan- larum : < Charissima , dic nobis, si poies , qnaliter
tium cuin.ea : < Memeiito, domina, quod in qua- te liiibiieris in hac exstasi, et si aliquid tibi a Do-
dam visionelua dixil ad le vox divina, cospi e.l per- inino revelaliiin est, aperi nobis > El dixil : < Non-
ficiam. Hlnc ego confido, quod non sincl.le Domi- dum possiuii, paiiluluin exspectale. > Ei cuni ali-
nus sic ex improviso transire, quin adhuc aliquam qiiaiilultini collegisscl vires atl SP, dixit: < Visioncs
nianifeslam consolationera abeo percipias et majo- sanctas, quas olini iu suiumis fcsliviiiitibus \idc>re
rem certiiudiiiem finis tui. » Et gralanier recepii solebam, et de quibns mihi diiTuro crat ab angclo
responsionem hanc : < Exandivit auiem Domiuus Dci aiile plurcs amios, qnod non essein eas visnia
desideriiim ej'us, quoniam luric dilatus csl transitus usque ad obitiis riiei leriipus, niiiic niilii DOminus
ejus, poslea communicavit ante fiucm. » iEsiiinans dcmonslravil; boc ergo esl niihi ceriissimiiin imli-
auieni ego posse eani adjuvari arte medicinoe, ci ciiim finis mei. Rngo lamcn, ul adhuc sileaiis super
meiiiciis ne forle ad iiisipieiiiiam et iiiliiimaiiitaicm hoc, nequc iuiillum divulgetis. >Pdst haic cuin con-
niihi impulareiur, si negligerem altentare hoc, . venius sororum jani Maiudnas decanlasset, venil
perrejii crim fesiinaiiorie in urbem Mbguiiiiarti(65) una ex maliirioribus qua_> dixii ad eam : < Dic no-
consulere medicos et comparare niedicinas. Sed bis, diicclissima, si oliquid a Doniino eoitsohilioiiis
sicui eral volunlas Dbmini lollcrc eam de' hoc accepisti. > El rc:spondil: < JOqnani bonain conso-
iiiiindo, iiihil cx omnibus, quoe requirebain, invcni. lalioueui accepi ! > El quia vircs non babebai tli-
125. Ipsa auiem nocic (qua eram illic) inlirma cendi,-sorores, qusc audierant ab ea, dicebaul in au-
nostra solito inore Prat sedens iu lecto; ej sorores ciicnlia ipsius, (am illi quam cscleris, qtucjam con-
cum ea vigilaiites. Circa iiiedium autem noc.tis, lliiebanl, qusenam fuisset visio quam viderat. El
cumdiligciiiissiiiie Dominuiiiorassct el fiiiem suum facius cst flelus magnus inler cas. Tunc conforiaia
ei conimeiidasset, coepil graviler anxiari, et iia a spiritu , ct sedens, ailocula est omnes hoc modo :
priori staiu mulaii, ui jam puiaretur transiiura; et 125. < Dilectissimsemese, in hac re babcle certi-
posi iiiiiliani aiixieiaiein in exsiasim veuii. Sororcs Uuliiiein finis mei, ct lestimonium verum omniiim
ergo, qua; in cireuilu eranl, undique eam aspicien- , eorum quse Domiitus mecum operaltis esi. Bogo ct
les, iiiiiiium stiipefaclx et fiiieni adesse pulanles, admoneo "vos, ut slabilein lidem adhibealis iis quse
discutrere coeperunt alioead affcreiichmi ciliciuni, fecil Doininus corain vobis in me, neque dilTidalis-
iu quo dcpoiiereiur, alise ad evigilandum conven- Q ( uiiqiiam, et ego credo operibus cjus, ei lcstimoiiium
liini sororum.Quae cmii venissenl, iteiuin atiraiiere cis perbibeo morJe mea. Ipse hacienus operalus csl
gpirilumroepil ei redire ad sc ipsain. Ei dixit cum iu me, ei nsqne in finem operatur; vos illi seinper
silenlio atl uiiam sbroruin, quoeproxiiiio ci.accum- gralias agitesingulariler super omnibiis Iiis. Sempi r
bebai lenens eam in brachiis :'< Nescio.quid inihi insidialus est milii Salanas, ci nuittos laqueos po-
cst : iu\ illa, quam ex consueludine in coslis aspi- siiil inihi; el scio.,..qiiod"etiain posl obiluin nieuni
cio, dividil se. > El amplius non adjecit Tunc sin- non desislet adicrsari inihi, et coniiinpere f.i-"
gulse sororum prociimbeiiles anie eam, vei.iam pe- mam rneam , ei obscurare ea qu;u fecil nominiis
tcbantab ea, rogames, ut omiiein offeiisaiii eis in- mecum. Ego ab ailolescutia nica inulia passa siim
clulgeiei. Hoc aiiiemilla cuni niagna benevblcntia inler vos cltira et imoleiabilia corpori mco, in iii-
ac prudeinia faciebat: el e couverso qiiaiiitim po- firmitatibiis mullis, el penuria-iiecessitalum mea-
luii, seipsiim liuiuiliavil ad eas, lanta discreiione rum, et in laboribus quos assumpsi. Et posiquam
jicr oiiinia uiens, ul ma.nifesle Spiiilus saucti gra- cocpit Doiiiiiius hiiignlareiii graiiam suam ponere iu
t-uni iu eo considerareiil. Tunc uua sorofuiii ijitci'- ine, graviora passa sum, qiiam prius : non speciali-
j-ogabal eain secreto tliccns : < CharisMina, IIIIII-. ler prbpier aliquas iniquilates meus, sed ut per
quicl adliuc aliquid libi signi demoii&iratiime»t a mcos labores, quos foris vidislis in me, comproba-
Doinino, aiil aliquam vocem perccpisti, uii;je po.ssis reniiir ea qiise occnlte Doiiiiuiis mihi dcmonslravil,
agnoscere fiijein iuum? > Et dixii ::< JNonduui<)uid- ul lanlo magis cretlibilia essent, lam vobis qnaiu
quain talepcicepi. > Post hoee dixil soiorilnis, ul aliis boroinibus, ipii hxc erant percepturi. >
abiiet coiivenliis ad cantJiidas Maliilinas : lempus 126. Tunc sorores unaniniiler ad eam dixerunl :
cnini jam .erat. < Domina dileclissima, quandoquidem jam ampiius
124. El duui sorores, quaJ in circuiiu ejus eiani, Iiabere non possumiis le ipsam, rogamus, ut dcno-
psallerc ccepissenl, ilerum iii exsiasinj venit. 151 inines nobis afiquam pefsonam inler nOs, qlise ma-
cum j'am complevisseiit ofliciiim Matulinale , respi- gisleriuin super nos, cum Dei voluiilale, possiiba-
ravii et acl se ipsani reversa esU Et dixii quibus- bcre, et hanc ciun onini bencvolenliii graiaiitissime

{65) Solum enim 6 hoiisdistal Mogiuiiia a mo- tem diem, quo de morle sna ceiTidcalam rirgiiicm
TiasteTto; videttir aiileni illuc obiisse Egbcrtus feria u redux Egbciius invenil, qui lainen consulejidis uie-
po.st Dominicani Trinilaiis. Nam coiistal ex IUIID. dkis, ei quseiendis iiic<ticiiiis',"uiiumsakem diem
151, feria iv nociemfiiisse, et deciiiiuin aiitc nioi- debuil irtipciidisse.
187 ; ECKBEBTl ABBATJS SCIIONAUGIENSIS ; -.. 1S8
suscipiemus. > Eldixil : < Consiliiim iiienmesJ, ut A Traier, e( niillaieniis ad baric vilam convalesco. >'
ipsain, qnsc posi me prioraium (64) Iinbuil inter Ei cgo cordc percussus in boc verbb,, aio ad eam :
yOs, ei hciie alque coiiipctenlcr bmnia fecii; quse ad < Unde boc nosli, charissima? > Elail: < Visionem
offlcimii ipsius perlinebani, assumatis in Jbcum illam magiiam, qiiam, ant.e plures anhp^ yideram,
meuih ::ipsaiii lionorate, et diligile; el supporiaie de qua diclum fueral inihi, quorf non eam essem
cam propler Domiuum, quaudiii dimiseril eam. No- , visura usqne ad finem vitae mese, Doniinus mihi
vii Dominus, quod non propler cognationem, qnse nocle isla oslendit, el liinc ceria snm, quoniam finis
est iiiter me clillam, aut propter aliqiisim singula- vitse mcoaadvenit. J His audiiis, cgo visionem re-
rcin dileciioneiii hscc dico; sed quia confido ila pla- cognoscens el verba angeli, qui de fine vitseejus
citum esse Dohiiiio, et quod exjiediens erit vqbis. proedixeral, in memoiiam reyocans, ulpote qai
Dominus dc coclerovos cbnsoleiur, el per omnia vos' posl eani omnia propriis manibus scripseram (65),
edoceat, quse placiia sunl illi. > Susceperunl autem coiiliiiuo oiiinem spem.saniLatis ejus.etvilse depo-
graianler cousilium ejTis, el ipsam, quam denbmi- siii. Et ciim ab intimo cordis dolbre lacrymarer
naverat, postea a domino abbale posiulaverunt sibi coram ea, nullam omnino siniililudinem doloris
tlari in magislram , cJ consenSil peliiioni earum. faciebat; sed im.mobili permanens ahimp, dixii ad
"
127. Cum aulcm fuiem ferissel verborum quihus me: < Sciio, dilectissime, quia nulla bst trisiiiia
sororcs" alloqiiebatur, dicebat ad eas qusefamilia- mihi pro discessu meo, et quia absque omni dolbfe
riler ei niinistrabant: <Heti!quid fiel defralris niei 6eparor abs te; quamvis pr« omnibus hominibus
abseniia? Heu super medicinis, quibus mihi nego- dileclus fueris milii, quoniam super pmnem cibum
tiatur! Quid ad me" peiiinetit medicinse? Miltile, el super omnem polum esurio et siiio regnum Dei.»
obsecro, cum onini feslinaiione nimlium ad revo- Et dixi: < Non ego nunc ad similiiudiiiem prOplieise
candum cum; J el sic fccerunl. Erat autem ferw prsesumb orare, uifiat spiritus tuus duplex in me;
quarla. Mane autem faclo , mox advocaius est do- sed si simpliciiei' niilii dare spiriiuniTuhm Doiiii-
minus abbiis, et sedenie eo coraraipsa, narraverunt nus vellel, sulficeret inilii.".» Ei ait: t Chafissiine,
ci sororcs visionem, ex qua de mdrie sua ccrtificata voluiitas Domini fiat in le. »
fuerat. Nam et ipsa ad narrandum vires non liabe- 129. Post hsec compleia hora oratioiiis nona,
Jiiii. Qui cum andisset naiTanJiiim verba, dixil ad rursus advenit domiiius abbas cuiii loib fratrutri
eam : < Nunqnid isia ita se Iiabcnt?> Et ait_: clia, mi coiiventu; iterumque ipso iiichoanie dicla est li-
domine, et hiuc liabeo: cerlissimum leslimoiiihm lania cum mullisTacrymis. Et posl benediclioiies
moriis mese. > Mox ergo ipse a<Iservitium Dei ac- Q faclas super eain, rogavit illa dari audiehtiam sibi
cedens, de sanctaTrinilale officium celebravit, pro ab omuibtis. Et sedeiis constanii aiiinipalloeuiaest
ro qtiod sanctse TriniJaiis mystcrium silri anciEa nos, e( grailas agebat omnibus nobis pip oinni be^
Domini in visione prsefata revelatum fuisse lestaba- nedceniia sibi iinpensa et pro cunciis Iaboribua,
lur; eo modo quo et ante decennium ei fueral de- quibus laborassemus circa ipsam , et exhoriata est;
monstratum irt eadem visipne. Explelo auteiri divino nos prudenlissifflead concordiam et ad iplerantiain
officio, sanclaeam.communionc miinivil, et dicia paupertaiis et ad serviendum Domino indeLicienier.
est lilania cum uitilta devolione lanifralrum quam < Unusquisqiie, inquit, veslrum jiro se stuiliosus.
soorum, nbeiiini lacrymaniium super eam. sit, ne iu ipso clefecdim.habeal servitiiiih bomiiii.
CAPUT X. Scio auiem et ssepius revelalum miiii-est a Doniino,
Exlrema vitw mortisque sanclw periodus et salularia qnod benedixil Doininus locum islum siiigulari.be*..
monila sub ea dala. netliciioiie, ei non deficiel in eolaus ejus ei ctiltus
128. Post hscc circa horam nonam adyeni ego, ejus usque in noyissimuiii tempus
(60). Tos er§o. "
etcum njullis omnjum Iacryrois susceplus sum, iia singularem ei gralianim.aclionem sempereihibeTe,
i-t eam jam obiisse scslimarem ; quod cum requi- pro^eo quod specialiter locum istum prse aliis clau-
sissem ab iis, qni inihi lacrymantes occurreriint ct " slris iionoravit, per eam graliani, quamin me,opc<i
adhuc vivcre eam dixissenl, eram atlbuc spcraus rari dignatus est. » Ei cunt multa inTiunc hiOdiiiii
de vifa ejTis. El cum iniromissns fuissem, seden- exhoriatafuissel, ad me quoqiie exliorlationem ad-
Tem inveni, ei loquentem; ef tantarum Jacrymarum, jecit, rogans ct suadehs, ul stabililalis perseveca::-
queeeranl in circuilu ej'us, caiisairi veliemeiner ad- liain servarem; neque aliquando vellem derelinqiiere .
iiiiralus sum, nullam adliuc vidcns similiiudincm locuni, eiiam si conli.ngerel vocari me ad. locuni ,
morlis. El cuin paululiiiii sedisscm coram ea.ailo- lioiiojabilioreiii et magis opuleiiiuni. Oiiinesauiein ,
cuta esl roe, dicens : < En morior, dilcciissime gralaniissime suscepiinus verba admonilioriis ejiis,_

(Cii,),Priorissain vulgo dicebant, aulforle siifr- meniinisse visionis isiius.


priorissam; siquidenieadem magistra, et.priorissa . (66) Hactenus cerle, eiiam sub principe acalho- -
dioebaiur; nomen optaremusSclionaugia discere. Iico,: post loi mohasierioruni superipri . sicculo
;(6S):Jnterim nihil apparei in; pricmissis dubbiis ; faclaindesblaiionerii, adhuc disciplina Sclionahgise
yisipniim iibris : scripserii ergo i eajn, sedips^ vi- viget apiid yifbs; Iicet parlherionis, isoja plaiea
venfe "mininie vulgahdam piitafiiEgbefius; iaeque inlerciirferiie disiahlis, >ix cernantur:riiiiic vesti-
ac pluriffla alia;" liitiyefb satis;; habueritsic. obiter : gia, hiiiciiidee'i' raris parieiiiiis cognoseenda,
m '-'.-. ; VITA S. ELISA.BETH. ,.". .-- 190
- quon.am manifeste in ea opcrari spiritum Domini ii A qui niihi iii.ciislodiain delegalhs fuit, rtiagijam cirea
considerabamus. Et dixit.ad eamdominiis abbas ;: me diligenJiamTialJrtii.scmper,el inuila milii boiia
< Admoniliones luas, dilectissima, gralas habeinus.;. oslendit, el tamvos, qiiam alios per me ssepiusCon-
Rogamus auJem , ii.i-poslqusim ad Domjninn migra^ i- solaius est, cunl niagna benigiiitaie : unde rogb, ui
veris, nos iUidiligenler coinmendes, ipsiimque seiif- i- gratias illi seinpef agatis , et speciale ei obsequiuni
perores super locum hunc, ut liabpai eum in lutela a sihgulseexliibeaijs ac dicatis ad tibiibrem ejus qub-
el paee sua. > Et aiinuil sirtiilitcr.pelilioni ej'us, tidie psabnum : Dominus,regnavh, exsullel lerra. »
150. Post h;ec ad invicem coiijunctis manibuss Quirtla auiem fefia, iivtempore diyini officif, Domt-
exiendil eas ad ipsum , et nil : < DoriiinoCrealOri i num Salvatorem diligenter iiivocabat, quem sevi-
meo commendo animam ineam *et post ipsum tibi, dere teslabalhr iivea visione (67), qusedescripla est
dilecliss.imePaler, ef rogo, nl ipsi eamjrtiiovissimop iivlibroViarum.Dei; peiiylique ab eo, ut ab ihtofe-
die prsesehles; qiiia-.tuaspirilualis fili.asum et te; e rabiliyinculolaiigiioris sui iriisericordiier absolve-
Kicutdebui dilexi, eiobedienlianvdebitam servayi. »: »; rei eam. Ad quod respdiidit ei dicens": < Cilb yenio,
Qili eam cuiii-rlacryiiits siiscipieiis, ail: < Spero,,, et absolyo te,» \ ; '.;:.
quod IselabundeofferamTe Domiiio.» Posf hsec, rur- 132. Sabbalo (68) quoque posl haec, dum diviritim
sum ilia ail: <Non niireffliiii.quod sic arixie trac.lo-'-'
j,'-®olliciuiiv de Dbmi»a noslra cejebfarelur, eamque in
de cunciis qnse perlirieiil ad exitura meuin, quiai supernis aspicerei, et deabsoiulio»esiia similiier.ei
necesse esihoc nie facere,-dum adhticaliquas vifess supplicaret, dixit ad eam : < Htec-injirmitas lua est
habeof<ne forte cum bmnino' defecerilvirius mea,, ad temporaiem niorlem, et visio, quam vides,
in aliquo imparala iiivertiar. • Discedenie aulem aby iioii auferelur ate, sed eris Sidens eam -nsqiie
ca domino abbaie, ait : < Maneat super vos omnes,, atl horam qua'•veiii.am ad le, cnro honorabili comi-
dilecTjssiine Pater.benediciio illa, qua benedixitt lalu, el suscipiain animam tuam , et deducam eam
Doiuimis Salvaior djsciphlos suos, quando ab eis5 ad refrigerii locuin «ubi requiescaf a cuncljs labpri-
, asceiidit in coelum: > singulos-quoque fratriiin in--" biis suis. »Erat autein lola illa diein nimiodefectu,
defessp aninio allocuta est, coromoiiens eos de pro-." el beaJse b.omiiiseriostrse, <[uasiprsesens esset, cou-
feciu -virfu.lum,; et .braiibnibus eorumse Commen- ;" lihue inlendens, et vbce tertui.ac miserabili jugiter
dans : neque solufflpresbyieros inlerpcllans de offe-;. -;. eam inclanians. Nocie aujem Dpminica, aliquaiiJu-
renda pro se IiOslia salulari, sed et diaconos, cumi Ium confoflala esl spiritu, posf desideratum adveii-
ad.gradiini altioreni ascendissent. Pelentibus autemi iiiin-sorpris noslfse, muiieris:Deum timentis, quarii
singiilis, ul aliquospsalinos i111commendaret dicen-Y,- adexsequias ejus vpcaveram exlonginqho (69). Tuiic
dos iiunemoriam ipshis; primiim illoriiin fogabai,;;;; congregaiis ih cifcuitii ej'us sorortbus, sicui erat
ui ob consoJationeni, quam sperabat a Doinirtocon-,, sedens in lecJo,.leva,J?ssursunvbculis, et loJa inlen-
sequi de fribulaiioiiibus suis, dicefeJ psalmiim : In lipne cordis, cuin inaigna sanclbruni verboruin/aff
converiendoDominus ctipliviiateiiiSipn; alieriyero flueniia, Prayil Dpminuin, dicens: < Dpnilne, crea-
comiueiidabal psalmum: Lauda , Jerusqlem; Dpwi- lpriijeus,.;liberator meus, salvalor ineiis, suscepiof
nuiri; alii: Lauda., atiimq ntea , Dpminum: alii : meus; tiiaesanclae majesiaii, tuseiridividuoe'ffiiiilali
'Laiidaie Doininum;quoniamtboitttsestpsalinus; alii:, commendo aniiiiam rrieaniiiclSuscipiendum, aclcoii-'
Tedecet hytnnus, Deus, in Sion: alii : Fundamenla solahdum , ;ad. salva.ndtim. Hpgo le, bomine, per
ejusin tnontibus sanctis; alii : Leus, in notnine luo; j Sanclam incafhalibriem, pef tuamSariclain riativi-
alii : Dbirihiiusregriavit.exsulietterra. . .'. ..." faieni,, circumcisipnem , oblalibnem, baplisraurii,
- .131.;Mifabaniur aulem inter haec yehenienler, passroneiii, resurrecliorieni, ascensionem, per ad-
animi ejus.foriiiudinbin,et pleniludinemsensus, con- venium Spirilus sancli, per luumjudicium fuiurum,
sideranies infirmifalis ejus magnitudinem, et defe- lil me digneris absolvere ab his viiiculis meis j et
ctum cbrporalis virtutis : a principio enim iiifirmi-•,, animam meamilluc vejis perducere, ubi consolalio-
". tatis suse; pene nullo:usa erai cibo, qhj non excule- D nem recipiat de Oninibus tribulaiibnibhs suis. »
Tetur astomacho ejiis," a tussis importiinitale. Ab 135. Et cuni multa in huiic modum orasset,_ad-
illa auieiii qiiaria feria, ,qua demorle sua certili- didit -usitalasfiaudaiipnes; Domini, dicens : <Te
. caia es.t, usqiie ad decimum diem,, quo «jbiit, inilla beunl Palreni ingenUum, le FiliumPnigenituhi,, le
pnJninorefectibne.usa est, nisi sola frigida aqua :..' Spiritiim sanctuni: .Paracletunij-saiictam etindivi- :
'
excepto quod quadam die, .cogeiitibusnpbis, pauca..!- : dijam ;;Ti'iiiitaiem tolb coide iet bre cohfitemur| .
ft-agasuhjpsit, el modicum pomi.uhius, sed hsecipsa ?, iauciamusalqiip benedicimns, JibigloriaTiissecula,
- non relinuii. Sorores
quoque cifease aggregalas Benedictasiicrealrixet gubernatrixbmhium, sanctai
pbsthsec.Iongo sermone allocula est, rtioiiens tliii-" et iiidividua Trinilas, ei nunc et semperet perTnfi-
geiiier:de Ohinibus quse ne.cessaria:efaiit: chn-; : nita soeculorurasoecula. » Iteiiiqiie addidil, dicehs : .
ctisque singillaiim deosculatis,, 'ih fine seriiionisad- < Commendb ahimam meamdoffliiioemese S. ,Ma-
jocit .dicens :•< Charissiinse mese, angelhs Dbminiv; ; riaejpei^jjetuoevirgini,:ad;suscipienduffl ei;conso-v
, "(67)Scilicel visione i,num. " 86. \ ; ;\ qiip siccprsilus'Tfater; unde cbrijiciendiini daiur,
{68)Tdesil2'Jiinii. oriiiiiiihipaifiaiii lorigius fuisser.eiiibtairi Sphonau-
; {6aj Sic eiiani infranuni.^iQ dicftiir ;ex longin- \ gia-:;eanifaiiieH nusquariirtbiiiiriari miruni est. /;
.191 ' ECKBERTl ABBATIS SCIIONAUGIENSIS 192
. landiim et conservandum ; S- jli.eliaeli et iiniversb A piu.s repeiebai. > Iiilerrogaiiiibus auieih nobis cnr
;""exercitiii cqeli, S. Joanrti Baptisloe el sanelispro- boc dicefet, aii: < Qiios.videbam mihi appropin-
phelis oroiiibus et S. Joanni Evarigelisise, sancto quare, et de quibus seslimabam, quod jam tollerent
Peiro, Cfinciisque sanclis aposlplis; S; Slephano, animam meam, ilertim alip ascendunt, etelongan-
cuiieiisque sanclis mariyribus; S. Nicolao et om- tura me, et non a melollunt. > Hoc aulem sa^pius"
nibus sanciis cbiifessoribus; S. Jilargarelae ei om- infraillos decem dies coiitingebat. Dna autem die
Tiibiis sancliS;vlrginibus; bmnibiis sanclis Domini, videbal aiigelum Domini, qui faffliliaiis.ei erat, as-
utsini mihi intefcessores apud Domiiiiiinel ahimam sistentem sibi ac dicentpm : < Qupd ila Doniinus
meam, curo de liac vita migrayerit, susciplanf et Iransiluiiiiiium prolongal, ideo facit, ul tanio a plu-
adjuvent eAm apud Dominum, ut ibi collocetur, ubi : ribus glorilicelur iii Je. lJiilquidemTtafacium esl.
cuni sanciisariimabus consolalione perpetua frui JNam hiulti. lam ex vicino quam. ex Ipiiginquo, qui
. niereatur. » - ; - agnoveraiil graiiam Pemini in illa, audient.es yer-
134. Et ciim pfflnes sorores idixissent Amen, sa- biim, quod.exieralde insjanli fln.e ejTis, quotidieaf-
Julavi.t Doiiiinahi nostrairi, dieens : < Salve, Re- fluxerunt cuni magrtodesiderip vidertdt eafti. Et
gina, mater niisericordise, viloedulcedo et spes; no- qiiamyis/hpn Iiabeamus consueludinem admiuencli
sira, salve. Ad le clamamus exsules filiseEvse. Ad le exiraneps adinfirmos noslros, ex cortsilio tamen
suspirolmus gerrieriies et flentes in haC lacrymarum plures.iqui imporluni ijobis eranl,- se.dificalipnis
yallei,;Eia efgoi advbcata libstfa,:ijlos tuos miseri- causa admjssisunl;; melupiilibus npbis ; neforleex
corde!sPcblbs ad'ribs cbnverte 1: et Jesum benedi^ : lioc ipsoatiquld suspicioiJis conciperent, siab pin-
dicium ffhctumveniristui nobis post boc exsilium .niumaspectibhsdiligenlerfuissel occuliata. Hla au-
"
ostende; o clemens, o pia, o dulcis Mafia. tem palieniissinie hoc fereris, et infirniiiatis acerbi-
< Alma RedempJoris mater, qnse pervia coeli latem aniini forliludine dissimulans, sedere cpram
Pnria inanes ct slell.i maris, snccurre cadenli illis, uc secundum quod illis compeiebat de salute
" Suigere,qui curat, populo : tu quae genuisii, .
JSaiura inirante, iiiuni sanclum genilorem : sua, admonere uon pigritabal.
"Yirgo prius, ac posierius, Gabrielis ab ore 157. Hortabatur siquidem clericos, qui in | resby-
Suiiicus illud Ave, peccaiorum misererc. > teraiu erant, irreprchcnsibililer vivere, ac bonis
i Te saiiclura Dominum in excelsis, laudant om- exemplis populuni sedificare , quibus el dicebal :
nes angeli dicentes : Te dece.t laus et lionor, Do- < ,Vestrum esl, dileclissimi, Domino vos exhibere :
iiiine ; cherubim quoque et seraphirn, sanciuro pro- familiares magis cajteris liominiims, perbonam con-
clamant ei omnis coelicus ofdo diccns : Tc decet G vcrsalioncm, et sancinm minislerium vestrum;
laus el Iionor, Domine. Salvaior mundi, salva nos qiialenusin regno suo postbancvilam sibi familia-
oiiines. Sancta Dei genilrix virgo sempcr Maiia, rius vos adjungal. > Eos vero, quj noiiTn co ordine
ora pro nobis. Precibus quoque sanciorum aposio- erant, horlabaiur nort se subtrahere a familiariiale
iorum, marlyrum et confessorum,*aique sanctarum Dofflirij; sed benevole se exhibere promoiioni ad sa-
virginum, suppliciier petimus, ul a malis oiiinibus crum minisierium Del, clcle iis, quoe sunl Dei, sol-
eriiamur, bonisquc omnibus et semper peifrui iue- licitos esse. Miliiares quoque personas hortabatur
reamur. > lueri plebem, subvenire oppressis, bonorum suoriiiu-
15§, Ad hsec Doniiiiicam oralioncm addidii el deciirias :dare, absiinere a rapina , a vesiium "scis-
Symbolum el confessionem ad -circunislanies. Et sura:; ct periusione, nee non a fornicaiiorie; affir-
novissime adjecii dicens : < Domine Deus meus, iu mans fomicaiores non solum fcriri poenisgehenn^e
digneris suscipere omiiia verba mea, quse riedisli posJ lianc viiam , sed in hocsseculo prblis irifecun-
mihi, quia nullalenus ca babere poiuissem, nisi lu dilale aut nimia infclicitale. Popularibus quoque
jmihi prsesfuisses. > EL diclis omnibus his, totis vi- suadebal fulelilatem servare dominis suis, et sibi
ribus defecil, ita ut jam moriiura videreiur, ac diu iiivicem, et pauperlalem suam patienler sustinere,
in eo defeclu permansit. Sicut aulem illi promiserat J et pro posse efeemosynas dare, devolosesse ad vi-
Domina nostra , erai (ui referebal'nobis). continue siiahdas enclesias, el ad iuvocandum Dominiim
videns.visionem, quoe in proefaia quaria feria appa- crealorcm suum. Non solum aulem prsesenles bor-
ruil ei; sed aliquibus leuiporibus manifesle magis, labalur in bonum, sed absentibus quoque nonniillis .
salutis mandabot, cl dclraciioiiis offensam
quam aliis, ita ut noniiunquam de supernis lucem monila
remittebat. Cuuclos vero comniunilcr
magnani usque ad se effusam aspiccret; ac Dominam IoiiReposilis
nostram cuin aliis plurimis sanclis in taniuro sibi deprccabalur, ptpost bbiluin ejus inofaiioiiibus et
trans- nicmores esseni.
appropinquare videret, ut jam sc>slimarel eleeinosynis
' 138. ej'us
fcreinlam. Ciiiiique accideiel hoc ei, lolo sensu et Denique si cuncta ralionabilium sermonum
illis
loris viribus illuc converlebalur : neque toquelain ejus vorba, sanciasque orationes, quasfaciebat
me- -
liahere poleial, aul ullain aitcnlionein ad nos, iia diebus, singillalim prosequi velim, cerle non
ui jam aclesse liiiem ejus sestiinaremus. diocrislibri volnmeri me conslruere cortiingei.Erat.
156. Gum auiein pOst ununi, aul jiosl duos dies auletn omnibus non parya admiralio super prudeiir.
et glorificabant vtftuiem Dei in il|a, cujTis
loqueftm, recepissetv coepit eonqueri- miserabililer, -lia ejus,
dicens;: <Heu:quid :flet, lieu qpid fiei! et; bsEc^oe- sbiiiis operatione id fieri poterat, uitam fragiil cor-
'
195 -::-:' '- ; 7'-*;.. VITA S. ELISABETII. 194
ppreancilla Domini lanlo tempore sustineret absqiie Aaidomino
i abbate et fralruni cbnvenlii. Post lisec
offlnialimenlo vivere, et nihilbminus sic sederel af-;*: cifca hnrani rioiiam, quasi -suaviler obdormisccns ,
fluens sermonibiis tanlasdiscrelionis. Juxia pelitio- reddidit sp.irilum Domiuo, xiv Kalend.isJulii.
nem ejTfsfecit ei Dominus in Iiae re; nam sicuf re- 141. Tiiiicuiinsex assisleiilibus presbyleris, di-
ferebat nobis, soepea Domino'poslulaverai in ora- ligens eamiiiChrisiO, in banc voceni cuffl lacrymis
tjonibus sTiis, ut in line ei pfsestaret sbbriam .infir- ;; erupil, diCens: < Proficiscere nunc,ahima sancla,'
miialem., ei qiioeedaciiatis expers essel. Sirigulis in requiem iuani;.ascetide sicui yirgula fumi, ex,
aui.em diehusad tantum veniebat defeeluffl, ut nihil aromaiibus myrrhse el.lhuris et universi pulveris
atiud nisi fliiein ejus e.xspeciaremus, et vcl bis, yel ]iigraentarii"; inlra in gaudium Dboiinitui. Domirie
airipliusdicebajurLilaiiiasupeream; necnoiievan-- - JesuChrisie,Salvatormnndi,suscipeahimam,qriam
gelia.Dominicsepassionis reciiabaniur. Sicut aiitem creasli; aninjam, quam sanguiije luo redemisli. 0 Ma-
a<lpassioiiem Doinini magnarti seniperhaliiieraf de- ria, malermisericordise, suscipe niiiicancillaini uam.
votionem,,ita Doininiis, Ci diem el lioram passioriis 0 Vifgo vi::giii»m, agnosce nuiic virgiiiem tuam.
sua3 clefunctioni ejus destinavil, JNamin sexfaferia Angide sahcie, suscipe animam tibi commissam et
,mane dicebat iis, quse in circiiilu ejus eraiit, hodie . deduc eam ih pace, ubi quiescat a laboribus suisM'
omnes, qni mihi familiares sunt, diligenlemcusto- Respexilautein Dominus buiiiiliiaieni ancillse suoe,
diam mihi adiiibeanl, quia prope estTiora n;ea. Ei ; qna3 per oirinia sibi Ipsi despecia semper. exslite-
ciuii removeri fecisseiiectum , erat sedens iii pul- riil; el lionbfifieavii Deus hovissima ejus, niaguifi-
villo, etiiiiiixa"iini sorotiini, eifaiiiiliaiiler loquei.s : cis^ obscquiis pbpuli noslri, qni usque ailtcrfium
"inirabiliivinulia cum iis, qui aderani, usque ad "rto- dieiii.Donii.nicuin scilicet, quo sepuila est.uiidique
ram scxlahi. Exinde ccepithibprafe spiritus difficul- per Circuilufflsponie confluxii. Ei qiiidenj, cliiinad-
lale. '-, - ; huc viveret el incolumis esset, ffeqrtenier de mor-
.159. Tunc ergo adveiiiensdpminus abbas cuin - iis suse appropinqiiaiioiie Ioqui solebai et oplabat
preshyteris, rursus eam munlvil bciie.dictibnibus , pia-iiileii(ione,:diceiis : < Uljtjaiii niigrare hie con-
eiLiiania. Meautem suggerenie ei de.Coniinuiiioiie lingat.de hac vita sub tali ienipore, quoTiiliil im-
saricla , signum fecil inibi, qupniam gluliendi vires porlunijaiis auJ moleslise patiaiiiuf ab aefis iiileni-
non haberet. El qnidem nbn boc ei fore perijii- perie. > Qiiod.ei faci.uni esj: non eiiihiioia sesiaie
losum exisJiniaVi,-si liune abslinerel, quia pridie placidins cinuxeral lempiis,. qiiain Tllo Jridiio crat*
.conimunfcaveral riiea adniiiiistraLibiie.Posl hoecno- 112. Eiqiiainvisesset nioeror HOtiisortiiiibiis su-
bis tliscedcntibiis, dicebal illi soror, cfijus pectori r.per discessu cjTis, graliosa Tameiv qiiadaln jTicun-
acciiinbebal: < Tu uobis, dileciissiina, indicareso- diiate fruebaiiihr omniiiiii cordaj congratiilaiitium
lebas de sororibus noslr.is morieiilibiis', quali leiri- beatoecoiiversaijont ejus. Qtianivis auiem iinmiiia-
pbre adesset flnis earum •,;el qiiaiido deponere eas bi)i coiisuetudine caveaiur apud iips, iit nuiiquam
iii cilicium deberemus: riunc vero id ipsrimdete exira limina celhn procedal sororumcongregatio :
scire non possumus, iiisi ipsa irtdices nobis. »-Et ad*. ob veneraiioneiii' lamen singularis gratioe Do.niini,
hoc qiiidein siluil, el posi piisillum ine feslinajo ad- qnam evtdenter iii ancilla sua operatus fuerat, pla-
voeari fecit. .'.--". cuit venerabili Palri nosiro, ciinciisqiie pariier
140. El curii per modicum teiiijius coraiiiea quid frairibiis, iu ciinctoe pariier ciiscipulse venerabiJe
fulurum essei, prsesiolarer, (am ego, quani fraier ':; corpus inagislrse el obseqiiiiiin ei in scpullura ex-
nosier, clericus religiosse convers:iiio:iis, quein ad hibere periiiiiterenlui'. Igitur per niaiius 'earuin,
hoc ipsuiii ex loiiginquo.advocavijrain, ccepit vocis quasadlioc ipsa clenoniiiiavcrai,n.ecnon ef Beatricts
-oflicio deslilui et liibiloniiiiuspraliones niore sol.ito." comitissse, quse el infirinitati el fiiueri ejus devola
voluiare , levalis siirsuin oculis tlevpte inlendeiis adfuerat, reposiia est in lbculo secus allare, Do-
ad snperos. Nuvissiiiie autem,.quasi niemor verbi mino oiiinibnsque sacris virginibus dedPatum iiv
"
qnod dixeral prsedieta soror, de iiidicanda liora ecclesia B. Fiprini (70). (Obiii) aniio oelaiis suai
deposltiohis suoe, exteiidiliiiaiiuin et ciun jiiagna xxxvi, xiy Katendas julii; ferta sexla, hora nona,
celeriiate tribus vicibns nobis signtlicavit, uTde- aiino Doiiiiiii 1165 (71), visilalionis suse.aniio
pbiierefur supef ciliciuni, quoderal slratuiivcoiain xiiv (72), ex quo eam visilaverat palerna graiia
ep. Qtiod cuin fecissenius, sic ea jacenie iri leiii Doiiiiiii iioslri, qui in ciinciis miseraiibhibhs suis
agone, dicta est Lilahia semel.a soioribus, securido sit behedicius iii soecula soeculbrum. Ameii.

(70)iEx uum. 70 apparel, solifas sorores in.cse- "(72) Sciljcet explelo; nam annb IIS2, 51 Mati
inelerio-ciini fratribus communiler sepeliri, atl eo- .coepta est visiiari, unde asceiidendp-ad aiin, 1165, •
riiinque ecclesiain deportari. : - ei. 18 Jiiiiii Tiabebis supradiclos-annos ' 13 dies
(71) Evitlenti iiiemlo iropressiiin csl quarto, de ;18. .
quo videComni. proeviuni. : .'- "'.' ''.' ''-':_- ,'-' .'•..:''
ASNOJ10M1NI
MCLXVI

BEATUS AELREDUS

ABBAS RIEVALLENSIS IN ANGLIA

VITA B. AELREDI

AUCTORE ANONYMO

(Acla sanclorum Bolland., Januafii, t. 1, die 12, pag. 7481

COMMENTARIUS PRvEVIUS
1. In Eboracensi provincia fluvius est Rhius, qui, uLCamJjdenus in Briganlibus ail« multorum tbrreji-
tum aquas secum in Derweiilionem evolvit. > Ah hoc <:vallis quscdam Isela. anioena, fecunda, xxin pa-
rochialibus ecclesiis ornata, Rhidal dicitur, i quippe quani Rhius inlersecal. Isthic celebre oiim ordinis
Cislerciensis ceenobium fuii, ipsius S. Bernardi selale a Gualteru Especo fundalum. De quo Guillelmus
Neubrigensis lib. ), cap. li : t Sane patilo ante a nobili viro "Wallcrico Espec invitali, et felicis niemorue
ahbale Bcrnardo direeii monacbi Clarsevallcnses in Eboracensem provinciam veiicranl, ot in loco qui
nunc dicitur Rievallis (lunc aiilcm erat locus horroris et vaslse soliJudinis), inaiisioiieni aceepcrani, prse-
fato viro liadcnle, (T veuciabili Tru<Tino cpiscopalem cum affectu paterno favorem prsebente. » Eadem
fere comniemoral Harpsfcldius sec. 12, cap. 45.
2. Primus hic abbas fuit Willplmiis, S. Bcrnardi discipulus, vir laudalus, qui a Chrysostomo Beattis
appellalur, referturqiie in Menologio Cisterciensi, 2 Augusti. Ei. successit B. Aelretlus ihuie Silvanus,
qiiem idero 10 Aprihs cclebrat. De iis lii vcrsus rcferuntur Nicolai Uievallensis a Joanne Picardo in Nolis
ad Neubrigeiiseni:
Primitias cepil Villelmus : proxhnus illi
Aclredus majora tnlil : Silvanns adauxit.
Tres sttnt prwcipue meriti vix hnparis, ille
Primus, et aller ei successor, et istc suprcntus.
Claruit officio V denh ct tribus annis :
Ter senis fuit M pastor pins in Ilicvallfi :
Ter denis ternisque simul S prwfuit annis.
Tempora qualtuor hic cl quinquaginla recense.
Floruit, eniluil, lits Patribus alque patronis,
Vallis amtena liii, vallis sacra,vallis opima.
Ancjlia de tali prwfnlcjes inclyla sole.
Ann.i lir.l inchoalum csse boc ccanobium tradit Uoberlus de Monie, conliiiuator Sigeberli: c Clara-
vallis, inqnil, duo ccenobia uno dic producit, scilicet Longiponlum el Ricvallem, el posl paucos menses
Vacellas. > Eodem anno Vnlcellense auctariuni ad Sigebeiium isthxc habei : c Hocaiino inchoaJuiii est
moiiasleriiim S. Marhe, Valcellensis Ecclesise, in agfo Cameracensi.-* ConseiilitMira^us in Chronico
Cistefciensi. Id.si ila csl, ergo vei non ab irichoalo, sed absoluto Rievallensi coenobio ."Willelini aiinos
Nicolaus iiumcral, vel aliquod inesl meinlum, cum a A Marlii 1151 usque ad 12 Jan: 116(i, quo obiit
Aelredus, anni sijil fere 55, ipse vero WilhTmo el Aelredo simiil non nisi 51, tribtiai. De anno fundati
illius-coeiiobii varie'dispiilal Chrysoslomus Ileniique/. in nolis ad Meiiologium 16 April.
5. Obiil porro B. Aelredus pridie Idus Jamuir., quo die hsec de eo Chrysostomus llenriqiiez : « In A|i-
glia S. Aelredus Rievallis abbas, sacrarum lilieraruin scienlia el moruminlegrilale conspicuus ; qni, post-
quain digniiaies sibi oblalas humililer coiileinpsisset, omnium virtulum genere decoialus mig.avit a sae-
culo, sanclorum nuniero post nioitem adscriplus. > In Sanctorum albuni relatum faielur ipse quoque
Joannes Balseus, licci bostis monacliorum Catholicseque Ecclesia?. Al 5 Jan. referlur in Kalend. Cislerc.
Divione edilo his verbis : t Aelredus doclor, abbas Rievallis. > Et in generali caialogo Ferrarii : t In
Anglia S. Eaifredi abbalis Rhicvallensis. > Sed quod in notis addit Rbovalluih, sive Uhyuni oppiduni,
ubi eiiin fuisse abbatem existiinat, e in Cantio esse, a Londino XLVHIiniilibus passuum disians, > nse itle
longe fallitur : nam procul a Londino Cantiique finibtis abesl Rievallis. Aliud csl Rhimn oppidiim Sus^-
sexiai ad Caniii lihcs. Asi Hugo Mcnardus 11 Jan. : «ln pago Eboracensi S. Atlredi abbaiis ordinis CisicfJ-
107 B. AELREDI ABBATIS RIEVALLENSIS VITA. 198
ciensis. > Demum Marl,yro"ogium Anglicanum 16 Martii eum refert: in quo coiTigendum primo qripd ,
ordinis Benediclini dicilur fuisse, deintte quod anliqno ihpnaslerio Rievalleiisi prsefecluS :. nam qhi
potesl aiitiquum uiei, quod ipso videnle aiqrie eliam fOrlassis adjrivanle eral sedilicaluhi ? Eodem quoque
die Fefrarius : .« Iii Anglia S, Altredi abbalis. > ;-,'
. 4. Yarieporro Aelredi rionien eflerlhr : iiain Aelredus, Alredus, Jiiredus, Eiredtls, Adelredus, Adilredus,
Allredus, Athelredus , Eairedus , Hailredtis, Eleredus, Ethelredus dicilur; quibusdam etiam Aluredus,
Ferraria Ealfredus, Mirseo Vnlredus. Priora dubdecim ab eadcin proveiiiunt radice; alhel, siye elhel,
edel, eel, ael, quod nobiletn significat, et fad, siye red, consiliiim; ut sit Aelredus, nobilis consilio : yel
ab a{,-'quod-.ot»H(!, vel omiitiio.sonal, ut sil Alrediis, omne consiiium, vel cjui omninp cprisilipprmstal.tei
*.Ealfredus, et;Alvredus, omiiiriofpacificusesi, a ffed, sive uredfideslpax. . . :
5. Vita_B, Aelredi desciipsinihs ex Legerida Sanctoriim Anglise Joaiinis Capgravii, ab aiionymO coiii-
positam auctoie. Ejus meminit Trilbemius YAi.-De scriploribus ecclesiastic. appellatque eum, < viriim
in sanclis Scripluris jugi studio exercitatuin, el ssecularis pbilosophise noii ignaruin, ingenio iniiein',. clo-
quio dulcem, devbtione prsecipuum. > Guiliclmb Eysengrenio est, ad atf. 1164, < dbcirina ct.elbquemia
yir Clarus, sacrarunj litjerarum sludiis doclUs,et in primis eiudilus. >_Et ad ann. 1200 (videliir auteiu
diversos Alrerfum el Eibelreduffl existimasse) « vir disertissimus , non niinus vila quaiii. cloqucniia :spe-
claius. t Kxstal Guilielmi Neubrigensis ait ipsum Aelreduin epistola , qua -profltetur illius seboiiatu
Jiisloriam scribere, Jicet eam ipso viveiitenoii perfecerit. Rticilal Joannes *" Picardus in uolis ad Neubri-
gensem -carfflen quod NicoIaus.RievalleftTis in Aeliedi laudeifi ceciriit; ; '- , ;
InclytusAelredus, cohtiilus aroiiiate iiiorum, ;. :t
El mellis fqvns, et dulcedq fttii monachorum,
: ' Fiore juveiiiutis. hunc recjis(i) regia fqvii;
, '
QicwquenbcivaprociUaiihnoqueihaiiuquefemovil.
J)e Jeficho vcnil in Jenisalem, diice-Chrislo., .
- Hic cilo fructificat, spinas in lilia vertit:
_ Spursa recollcgit,-el in unum fracta redegit. : ' -'
' Celsiof hinc factus, posl cwlica prcemia iiacttts,
" _ Si libel el fas esl hic dicere, vera relexam.
Nec reor ordiri qtiidquam de slainhie falsi. --._-.
Maurus eral maluris moribus, et Benediclus
Exemplo ; similis Berndrdo, cwlibe vila, ,
"„ . -. \ • Vjrlutuirispechrienfvitioruinscopa, decusque ...
Ordinis el speculum, via,pacis,fibula legis. ,,_-
Prwtulit exuviasPauliHierqnymus aur_o : ."_" ; : ,' - .
;:Cfmsi;Jioslra,pqridecoralurgeminaiiitoi:e. . . ; :,.
lnlitularitalibs prmconiamulta rsedipse- . ::;
Pacificus Salotnoii fuit, eitridnsueius uf agtius,: -
';-;',.,._ ; Ariliquq de constlio, noiiinultarevolvo.::,: .

(1) In nis. Jo. "_Picardiin mafgine erat addilum Scotice. '.'•'*•'

TfiGIPIT VITA.

CAPUTPRIMUM. ; \ ;iVgressus domiini iiitrasset, intueris eum pater, dixil:


B. Aelredi udolescentia, ingressus in Religionetrif: "-..€Eia;;fili' iiiquit, quales hbbis edicis ruiriores?;>
1. VenerabiJis Aelredus, cum infaiitulus iri cuiiis Et ille : € Arcbiepiscbpus Eboracensis hodie obiit,
jaceret, venit ad doft"ium'patris ejus archidiaconus pater nii. > Ridet ille his. auditis cum universa fa-
quidam, nomine Willelmus, yir qnidem prseclarus milia, et dixit: i Vere, fili, inquit, ille obiit, qui
genere.et secunduni carnem Aelredo propiiiquus male vivit (5). > Et puer : < Aliler iste, paler:
(2). Is enim ad infantuluin "respfciens, videt fa- nam cafne sqlutus ultimum bodie valefecit morta-:
ciem illius in speciehi solis cbiiversani; efspleh- libus diein. > Tertio ybro post.;hqc o"ie, quod puer
didissiinis cbruscare radiis, ut suse manus appo.sitse prsedixerat, cuhctis de episcopiobitu verum appa-
umbra succederet : tamque sefenus innoluit par- .i'ebat. ;-'*;:; ".' -':--- *; ';..-;;;
vuli vultus; ut tanquam iri speeulo perfecte videri 3. ln hospilib Rievaliis, Eboi;aecnsis dioecesiset
posset. AffirmayiLergo arcliidiacoiius illuro iii ocu- Cislerciensis ordinis, cum esset, pridie antequam
lis Dei magnum-fulurum, cui tanla gralia iri.sua. ad babitum reciperetur, in cella rioviliorum igiiis in
infanlia arrisissel. -_':-~-: dbmo illa accensus, usque ad taqueariuin juncluras ,
2. Cuni: autem puerulus de; puerorum ludo re- swyieiis.Velieftien.lerpraivalebat, ut cuiriferi sedilicii
".'- ""'"• .' .-•'! '
- (2) Ipsum qiioque.AelredumPilseus, Chrysoslb- pfsefecluram diu admiiiistraJajiJ. ultro dimisit. At
mus Ilenricjuez in Pbcenice.cap. 7, ei in Fascichlo Tlionise ac:Tli'uT~slihia plerisqhb-pielas laudalur.
tib. ii, dist. 26,bap. 25, genere hobilem fuisselfa- GirarcJusvariis fuit vitiis infami.s. Sed si de eo Iiic
dunl. ; rigi velirous,fueritsane Aelredus, ciim annb 1166
(5) Tres reperiiiiitur Aelredo adblescehle sedisse obiit, plijsqiiain 57-'annoruin , imo roinimum 07,
Ebnraci aiilisiites, Gifardus', sive Gvrardus, qui aiiiib qui id anno 1108, pherpronuntiarit.
<108t)biil; Thomas, qui 1114, et Thurstiiius, qui
199 B. AELREDI ABBATJS R.IEVALLENSIS 200
in inomenlo consumcre credereiur. Aelredus cum A } 6. Fecil enini in probatorio cacellam lesteam ad
cselerisacl mensam sedcns, apprehendil scyphum, modum paivulse cisternsc sub terra, cui per occul-
el cxtensa manu siceram quam continebat in me- tos rivulos aqua infltiebat. Ne aiilem deprehende-
dium flammarum cum fiducia projecil, ei confeslim relur, os ejus lapide lalissimo claudebai. In illam
flaminam ignis exslinxit. intrans sxpe aqua frigidissimacatorem in se om-
4. Adolescens enim lanto amore a rcge Scoio- nium exslinxil vitiofum.
rum David (4) complcxus est, ut quasi secuiidus in CAPUT II.
curia ejus faclus, ad episcopalum eum promovisscl,
nisi ad Cistcrciensem ordinem ciiius advolassct. Prmfectura, viitutes, miracula.
Iia pium in omnibus et mansuctum se exhibuit, ut 7. Idem fraler, cujus auimam Dominuni rogavit
lccsus non lurbarelnr ad iram, malediclis stimu- ul sibi darclur, prislinse mutabilitatis incendio con-
latus non provocarctur ad vindiclam : amorem pro flagratus a Hioiiasterio recedere volebat, el veniens
odio, boiium pro malo, pro invidia obsequium scm- ad Aelredum tunc abbatem de Rcvesby (5) factum,
per reddere satagebal. Miles quidam, vidcns illum dixit: e Domine, graviiaiem ordinis _leviias mea
a rege prse omnibus amari, et plus csel^erisliono- non sustinct. Res oinnes contraria; sunt -naiurse
rari, illum persequi coepit, et gravi odio insectari: B ' mese : diulurnos labores non fero. Angor eicrucior
quandoque eliam coram rege illum verbis injuriosis ln mora Jonga vigiliarum : laboribus frequenler
appetcrc. Cui ille : c Bene , iuquit, dicis, o miles, succumbo manuuni : vcstium asperitas carncm pe-
oplime loqueris, et vera sunt omnia quse dicis, et nelral : volunlas mea delicias appetil sseculares ,
memlacium odis.-: meque, ut credo, diligis. > Tari- cl amores liiundi et voluptates siispirati — Et cgo,
dem miles ille considerarts Aelredum non lurbari, - inquit abbas, lauiiores cibos eiblaiidiora vcslifflerifa
a virlutc in aliquo non aveU.i,pcenilentia duclus, tibi prseparo,"*-"etomnia, quse robnacbb debenlur,
veniam petiil, et firmiiro amicum de reliquo se illt -poiiabilibf a indulgeo, — Nolo,: inqhit- ille : iicct
fore spopondil. Cui ille: cFateor, iiiquit, .cOiigaudeo - ivihi dederis qinriesdivitiaS domtishujris. >;El ab-
pcenilentise tuae,,ef idcirco. mrillomagis te amabo ;, , bas : e;Nec, egb gusib>cibunijdbnee iiriviium aut
quia odio luo in aniofem Creyi doiiiinijiiei , elpa- Tblenlenjte reducat Doniinus. >Currit alter ad por-
tienlia mca per hqc excitata et probata, Torte ali- tartJ, iit recedai; alter in cubiculuhi intrat,- el orai.
'
quaiitiilum profeci apud Deum. i -.-•_: .:. Lanieiiialur- pitis abbas filium, et suspiriis intiinjs
5. Veniens posihsec admortasterium Rieyalleiise, cordis erfoiieuhipjangit, et eonsolatibiiem *:corilem-
et liabilum moiiacborum-suspipiens, et in vitse ;", nil. Fugitivus aiiLemad pbrlain Veriiens, janhis
convcrsatione proficiens, cuin eiira noviliorum sibi apertis ,; qua5i_.;m.um.iU;'';feiTe.um:^ensit^ saipihs
injuncla fuisset, quidarti ciefibiis Ofdinertiiiilraris exire teiitans,:Curii proposilunlsuurii iiullb coiiaiii
valdc instabilis effecfus, veluT ariiiidb fflulabilis itmplere^posset^ ad aljbatem compiirictusfedji^ijt
ferebalur. Super quo raotus Aelredus,;dix;it DeoTiI veniam peieiis ,;:Stabilitatem pforiiitiit, "Cut abbas
corde ^ « Da inihi animaffl Iiujrts, ct quod ipse riii- dixil: e Etige, liti nii, liene venisli; vbre miseftus,
nus habel salutis, licet indigno gratja lua concedere eslmei Deus nieus,;qui te sanum reduxii. >
cligneriSj Domine Deus ineus.j Non niulto post, S^.Nec mulloposi.lJracbium cujuSilahifratfis tu-
frater illc ad sseculuin redire desideransirenf hia^ liiore inflatuni,'-;sigiip crueisTuirioi-em fugaviti -et
gistro iiidic.it, et desitleriiirii pfayse roeniis Sriseex- sanitali rqddidit.v.: ;:.,: ;;;.". :-.-.-":":;,;-• ]'-.::-
ponil. Cui Aelredus ait>:« NoJi,;lraler, perire iiiam .:_ 9.;Facius pOstb^c ablias Rievallis*jta:pafciis iii
iion poieris, quanqiiaiii ef yelis. Elstutlissihiijm cibocxStiJit; ot;euni;iiOn liOmiriemy\sed spiriturti
esl hoc ipsum velle:, cujus coiilrariuni cupiunt esseputafes. Numerum mortacliorum usquead eeii\
oinnes -sancli : omnes enini salvari destdefant. •» luni quadragihla et quingentos fratres iri riiotiaiste-
Se;l ille moiiija salutis riori audieiis, a:inonasteriO rio suo aniptiavii. iicet eninl calcuio, etarlhrilica
recessil; el per devia sallus tola die vagabundiis D passionc, ahie.obituin per decenhi.um vexatu^ ftiis*-
obei rat: et parum arile splis occasum ad viam red- set, ih humiiiLaie lamch et paiiehiia;pefseverans;
iens. subilo iiifra niurum monastcrii franspbsi- ••'. fratribuS:Sibpius;bocdicefesbIeliat;;::*FiIibliv:
i.im se sensit. Aclfcdiis obviaiii ifli .bccufreiis-aiin ' ihini qha3 yhltis,;taiitum hbjiiejceatLde^bre1 veStfb
plectitur cnlluih ejris, debsculatiir facicril ejus, ef.'; verbuffl turpe^ tletractio in fralfero, :el blasphemia.
'
il.icit : c Fili, quid Teeisti itnihi'sic ? Ecce flevi prq>_ cbnlra Deuhiv >'; " :-:'-": ~~
tc hodie mullis lacrymis : et cfedo in Deum, quod1 10. Scripsffeiijm VTtani S-Edyfardiregis.eteoh-
sicut pelii a Domiuo; et libi pfomisi, non peribis. *;*». > fessoris (0), Vitam David fegis..Scoiise;(7)j S. Slar-

(i) Ilic Alexandrb ffai,ri,successit; anno lI2S,;Ut :: (6) OediiJJus 5,Janu. Vitani;S, Ediiardi - ised ,ex
babei WesimonasteiJensis, qut < viium iiiagnsesap^ jis, quse ibidera dixinius, colligi polest alia de;S.:
ciitalis el niiiiiificenti;e;>vOcat.:Ob.llS2. liiiiC pofro Eduafdoab Aelfedo scripta, ac fortassis Viiamquse
corrigas quod scribit PiLseiis, poslquam abbas jam isilric exslatj jioii: esse geriuihain ill^mab Aelreclo
essci crealus, innbtuisse: euirt primum j-egi Da^ sciiptam. ; ;. ":•-;;.;
viiii. . *; ;,;;;..;; ,(7) Pitseus yitaa illius iniliiim .cilat*,? Religib.sus
(S) Alii licmsby scribunt. Moiiasterihm fuil liii .- el pius.rex.Davidi > additque scripluin prseterea ab
dioecesi Eboracerisi, a Rievalleiisibus erectuni. AelreJo, « plaiiciuih inoriis ejusdenii, i;
'.20.1 - - ;\;-ViTAv '. ..--:-- to»
•garcUeregiuae Scotise (8); liig'mta,lres lioihilias A millia lioniiiuim vita privayerat, '
-vitse partieipeiii
, guper onus Babjlonis "irtIsaia (9); tres iibros de selernse fieri docuit,
spiriluali amicilia; ile nalura aliiiuae, el quariiilate, 14. Iij ore viri qui aquam pptando ranam deglu-
ac subtiiiiate , libros duos(lfl), multas qtiofjue tiverat digitos imposuit, etelevalis oculis ad coe-
scripsit epistolas (11): et quod ,in lilteris cOmmen- luni, dixil :,€ DbmineRex omnipolens.obsecro per
davit, lioe in vila comptere-curavit. Digilam aulem Filiiim tuum Doniiiium.Jesum, respice supef liahc
suuni in os fratfis cujusdani-muii posUtt, etTpsum creaturam tuam, et fac Iiuic sicut vis et scis, »
Ibqui praBcepit, dicens ;. < Loquere, mi fraler, iii Nec mora : rana ad digitos suos ascendit ", et liu-
nomineDoinini. * Quistatim, omnibus admirantibiis, hiofe inagno et pulredine sequentibus, in ierraiu
"respondit : cLibenter loquor lecaim,"benediciedb-. cecidiL ...,- . •.;
"iniiie.a Et Aelredi iueritjs confesiim sanus effectus, 15. Pef quatuor anle obituro suum annbs, ab
iahdes Domiijb refefebat. , - ., omni;vitse ^prsesenlis jucundilate corpns absoivit:
' ,11.
Syneopis (12) passio fratrem .qaemdani per- ob nimiam corperis maciem, et faciei extenualio-
-
lirgens vexabat, ulTiequevos nequb sensus iii illo nem cutis ossibus adhaerebati Parum namque cb-
apparebai. Cui accedens.abbas dixit: e Dilecte fili, medens etiiiinus bibens, cibofum appetilum incre-
salvet le Filius Dei. > Nec nibra, oinnis dolor ib eo dibili absiinenlia exslinxil; medicorum consiiia
conquievit. sppevll, et pro D©9corporis reinedia contemiiens,
12. Quidam abbas ei snbditus, multa. convicia, animse sanilalT cbnsulere satagebat.
iniproperia et blaspliemias Aelredo inferens," eiiih 16. Legebataulemlibros quorum lectio Jacrymas
-iiijusle comniOvit, et spiritum ^ejus merilo conlra elicefe solet et sedifieare mores, ei maxime ConfeS-
se provocavit. Cujus matitiam graviler ferens; ad sioiies Augustint niaiiibus assidue porlabat. Sedebac
e ih fovea in.sbio oratorii sui facta, cogitans
' cbelum ochlos et maiius elevans, dixii: Domine ssepe
fiex a3tenise:g!orise,sehliai, quseso, cilo isle finem quia putvis bssel : uhi liiK aiigeticse visitatibnis
iiialTiae suse, quia lu scis falsa esse quse nomiui resplenduit _super caput ejus , el quasi cum liomi-
meo niiitur ascribere, J Cumque abbas ille coe- nibus, itsi cum spirilibiis coelestibus loqueljalur :
aobiain suum inirasset, in lectum decidit, et die et cum solus ssepe esset, plurtmorum voees cuin ilio
septimo' cura magnis; cruCialibus vitam finivit. \ audilse «uiiL - . : -
.15, DescendeiisTii Gatwediam (13);Aeli'ediis, in- 17. Spiritu quequejprophetise claruit : nam fra-.
venit regulum (14) terrae iilius conlra fitios:subs , tribusquibusdamj.anlequam confiiereiitur, peccaia
ifatum, tijios in patreirisseyienies, elTnse iiivicem C jussit cohliieri, et quse uccuite commiseraiit, pfser
felres^ EstJjuieiii terra.illa fera, silveslris etTiai'- dixitv Tocum ef tempufi adjringeiis. Fiaties diio -
"bara; bestiales homines ct barbarum omnc qhod.. cum hocle qiiadam: iil dormiibiio exclanlareiit, et
"jgignit. Veritas ibi non inveiiilur, sapiehtia loeum fratres ad liorrendam eoruiri.voeem exciiasserit,
oqn habet. Kain netjue fides, neque charitasiliu fratri iiiud in crasiino Aelfedb referehli;; dixitj
. perdurat in.ea. Caslilas lolies patiturriaufragium, e Vere, fili, inquit, ihier fralfes nosirosf nocle isia
qjiolies libido voluerit, nec est inter.castahi el scorr- diabolus adveniti et aliquem seducere cogitavtl, sell
lunrulla disianlia <mulieres per menses yirosTil- sine efrectualleiitalseTnaliiiSe-cuhiconfusione quan-
ternant. Jnler fejigiosos tameil quidam aliorum "tocius abscedere "compulsus est', Veruriitameh alii
consilio et ciuctu-satis religiosi exisiuht, sed pro- ;quantulumeiquispi9m;;cbrtserisit. > " ,
pfia induslrta raro perfecli. Sunteniriiinatufaiitef 18. Post quemdamsefmohem in capitulo factum,
Tibbetes, el animaiem habentes spiritum, ybluplaT intercseteraTfatribus drxit: «'Vtdeie, ffatfes, viiaiii
Tibus carhis" semper intendrtfit. Iiiveiiit itaque Aelr TOStfam, cbrfigile niores, satutt veslra3; intendile,
redus-principes provincise ira et disseftsione tur'; • quiapro certo afti.rmb, aliquisvesTfum ad damiiar
balos : quorum odia ei rancores ncc rex Scotise(IS) tionem suairi ad cbrpus Christi aceedit, quein pu~
. biimiliare, nec episcopus mitigare .suffecil, multo- blicare nblb, ejus correclionerti diligo, et ruboiT
qTie pauguiiielerfam potluerunt. Quos Aelredus parco, > His cum admiratioue magna aqdilis, qiit
iion lantum pacificavit, yeruhi palrem Tiliorum ha- "reos se cognoveranl, venientes secrela cordis sui
bilum rejigibiiis siiscipere inflexit :,et qui muita ei aoerire feslinabanl.

' (8) Malris ejusdem Davidis, De ea ,agemus10 Jun> que finitima, qiiam novantes olim tenuere.
.(9) Solum exstant^l edilse a Gibboiio. (14) Hic eral Fergusius, qui facius deinde Edcn-
(10) Pitseus habet : c De hatiira ariiinselibfum burgi ad Sanclam Crucem canonicus memoralur.
Uhuin, De dotibus animseTibfum uiiuhi. > . -f IJcliiredttm ejus filium Gilberlus fralei nalu minor"
trecenlaruoi lib.i.:>
(11) Pllseus : c EpisioJarum viriiim pr.eIio vicit et,linguaexcisa oculisque erulis, rnisere
(12) E-stsyncope, gravissima eoncisio, ehm vila el principatu exuit. Iluic tameii poslea Rolan-
prosimaj inbnis periculo.' Ea syncpps dicilur yulgo dus Ucihredi lilius shccessit.
triedicoriim. ' v* \" (13) Sciihil •tamen Cambdenus , « Fergnsium ,
-T*3) Gallwallia aliis, et Galloyidia dicilur,* ab- posL roulias quas dedcrat lurbas, co a Malcolmo
•Hibernis,ihquii Cambdenus, qui olim occuparunt, adacium, ui lilium Ucibredum ohsidem dederit. >
et seGael sua lingua .contracler-yocant-, Tacia ap- Sdd \erisimile esi R. Aelredi consdib id potius per-
liellalione.j>;Regio;esi Scotlse/Hibernise Angl'se- f^cturo a Malcolmo IV nepotc Davidis, qiiain armis,
/PVTBOI-. CXCVP :\ 7
203 fi. AELREDUS ABBAT, RIEVALLENSIS.. . "'*' ,204
CAPUT III. -- A geneiibiis in lantum debililavit eum, ul saepe mis-
Exhiiiamansueludo;morbus,obitus. saruin solemniis celebraJis iii cellam rediens,' per
19. Frater cjuidam aspiciebat-in visu noclis, et unanl horam ncc loqui, nec sc*movere prsevalens,
vidiU'oram facie ejus quoddam excelsum sedificium. immo.liilisin slratu cubaret. Demumvocalis in uiium
. artjlieiose construcitim, aiiiplum el venuslum', fialribus, inter cseteraitlis dixit,: < Deum ihvbco
nnoque tanfum ostio iiilroitum psLendens.Eeneslfse testem quod nullius maliiia, detractioiie, vel lite
in illo nulise, nulla foramtiia, nulluni ibi lumen, exarsi, ex quo lfabitiim suscepireligioriis, quse..aii-
nisi per parvum solis radium.qiii, oslio aperto,- qbaboinmolione diei fiiiem.in corde meo valuil ex-
infundebalur. Ligha doiuus omnia'.-odorTfer-a el fra- spectare, semper. ipacehi et fratcinam: salulem, et
granlia erartl. Quando propiusaceedebat; lantoin pfopfiam quieteni diligcns. JIoc gratta Dei animo
iilius suavilate odoris amplius delcciahalur. Et -imperavjj neturbata inenlis mese patieijlia solis.oc-
aspicieiis per: oslium, vidit tectum in pavimento casuiji pcrtraiisiief. >
\posiium., etintecto jacentem abbatem suum. Cuni 21. Dqrfflieiiti cuidara fiatri abbas infirmus-ap-
•-aulem•ingressus abbatem mqrtuum videfet, uber- parens, dixit : c Quando, fraler, putas li^aiisibb?-r-
4im ejulare et .flere coepit. El eleynnS; oculos ad _ Nescio, domine, inquil jlle. » Et abbas :,< Pridie
lectum domus, vidit.imaginem liominis reluceniem TdiisJanuaiii inigi:ab:t ajicilla Doniini aniiria jnea
supra :omne quod carnalis oculus in hoc mundo a donio sua tefrena, quam liucusque inhabilayit. >
conspexit; iolumque sedifieium ianqiiani .mille lu- Et faclum esl.ita.Naih secuifda die post hsee circa
ininaribus illustratum fefulsii: Per. medium <om- quaiTam vigiliam noclis, pridieldusJanuarii, nii-
uium membroruin jmaginis ila clafe vidit, ac siin gravit ad DomiHuiji(lb) amvoDomini 1166 cl anno-
.parte altera prsesens adfui.sset. In medio. aulem do- vilse suse quinquagcsiiijo scplimo."
mus iniago in aere apparebat, subtus vel supra 22.-AhJjasiste adliuc vivens, cum passioiie<iolica(
aiullo adjulorio suffulla. Nubecula lanien qusedam et lorsioiie calculi multum vcxaretur, et super-mal-
.subobscura,.juxta umbilicum visa esl, qiiaenon ad- tatri jiixta igncm-sedens, iiilergenua: capul prbrsus
hser-ebal. luci Tigurse, sed ibi parumper moiabiiis liabere videreluf; supefvenitTi'atef quidam, frerijens
;dependebat.-Et ecce vif a lalere assislens, vullu et alque crudelijer deiilibus frendens, et lnanibus siiis
liabilu ;giatus, fratri ineffabililer admiranli ait: abbaleni cum hiatta .apprehcndit, ct iolis viribus
« Quid miraris? Quare non potiusrespicis ad Patrem in ignem projecit,"clauians et dicens :< 0 miser,
tuum, qui ante le jacet, ul sestimas -morluum ?.> ecceniodo le occido, niodo le nioiie dtna perdo.
Et ille : i Gloria, cjomine, liujus imaginis oblivisci-Q Quid hic jaces, Ticlissiiiie-? Aroodo non erit quocl
me fecitmortem dulcissimi Palris inci. > Et alier: mentiaris, quia miiic. utique hiqfieris. >Jnlcr iisec
. c Non eslmoituus Palcr.iuus. Nam el figura Jisec, monachi veuierttes, Palrcm ab igiie exlrahunt, et
quam vides, auima illiris est. Taiilum auiera in zelo accensi in.fllium peslileniise manus injicere
opcribus ejus rcstat illumiiianda, sicut illa nuber voluerjunl. Sed oblTus Tiifirniilatis, et cbari.latis 1
cuia, quse circa umbilicum movetuy imaginis. Qiibd memor, praicepit ill"s abbas ,','dicens : c Noliie,
cum fueritilluminatum, niigr<abit^id Dohiinuni. Et quajso, nolite",liLii,_P-alremvesirum. tunica patien-
ut scias, inquit, quod lisec imago anima-illius sit, tia3 spoliare. Non sum commoius, non sum Isesus,
ecce-ingreditur corpusejus. i Jn iclu oculi, illa ft- turbalus noii sunv, quia filius meus esl qrii me
gura in corpus:per os ejus illapsa, vidif stalimab- .prajecUTii ignem, et per.liocjmfgavit, nonperemit,
balem se moverc, quasi vellet de loco consurgere. Filius meus est;sed iiilirmus est. Ego quidem cor-
Et prse.gaudio. frater ille ita yalide exeiafflare coe- .pofe ncn sum saiius, sed sanayit nie.in aniina Tn-
pit, ui «seteros fratres de ieclis surgeiites, eum flrmus iile. » Et apprehendens caput ejus deoseula-
-
excilareicogcret. fur, heiiedicitj.ampleclilur, et, quasiuil mali seft-
. : aO.-Perintegnini anle obitum suum annum lussis ' sisset yel. passus fuisset, diilciler lenire studuit
stcca pectus. ejus ryemilaiis-cum aliisirifirmilatum furorem irascentis-in sesine causa..
'""")
(16) Subscribunt alii, Pitseus, Gibbonus, Henri- dus ait lranslationiS.-Eduardiiiiteifuissean.HOi.
quuz in Phdeuice et J^ascictilo; veiuhi hic iii Me- Probabile id quiciem videri potesl, etsi noii ieceu-
iiologio, qubd posiremo edidily scribit. migrasse sealur inter cseterosabbatcs qiii.lum adfitere. Vertim
an'no'1200, seiaiis suse S0, Tfitliemius flbruisse scrT- itbn 1164 , secl 1165,: 15 Oclobr., die Dominica,
liit circa an. 1200, Meiiai'dus li6iiJoanries Picaf- facla esi illa tiauslatio, ut supia S ilauuar. diximus.

NOTITIA HISTORLCd-LITTERARIA»

;,;\ (F\wic'.,$ibl.med.etiiifi^ .''

Aelredus, Adilredus, jEthelfedus, Ailredus, Eatredus, Eteredus, Aturedus, Edilredus, Ethitredus, edbca-
ius cum Henvico, Davidis"Scoiorum regis fllib, deinde abbas, ab annb. Cliristi 1150,; Rievallensis, >ive
" "" ~
20R .' ----; jNOTITIA. '_""' .-_' "206
Rliienvallerisis (liiedval) in.Angliic dioeeesi Eboraeensi, ovdihis Cisteivicnsis, defuncttis a. 1166, de qiio
• Carolus de Viscb pag. 9 seq. BibliollieeseCisterciens, et Georgius Mackenzie tomo I operis De vitis scri-
pioruth scotornm, Anglice edili, pag. 125 seqq. Acta sanctorum, 12 Jaiiuarii, lom. I, pag. 748, e.t qui
diligenlius de tioc Aelfedo Ouclinus lom. H, pag. 1487 seqq. Edita bistorici argumeiiii siinf qn:e iu Ro-
.". gerf-Tvrisdenidecem scriploribiis Angj&exstanl Loridini 16i2, fol. Debello Siandarii A. C. 11:58, lein-
poreStepliani regis^sivede \irluieGualleri Especl, S.cotos profliganlis, p.357. Geneaidgia regum Angto-
rum,pag. 517, etHistoria devila el mirticulis S, Edtiardi, jegis el confessoris (irilegrior quani aptid
Capgiavium et Surium S Janiiarii), pag, 569. Ilisloriride sanclimoniali deWatthun., pag. 415; Vilam S.~
Nargarciliw, i'egiiise Scptise, sed decurtatam, liabet Suriiis 10 Jun., ihtegfiorem Aeta saiicioruiri ad illam.
diem. Fragmeiilunl ex-'opefe Dc rebiis Arigiim-ad ducenj Normannorjim IleiiriCuni II, pbstea regem, con-
tiiiens Eadgari fegis oratioiiem a<Iepiscopos et cbenoliioruni prsefeeibs,fii Nic. Hai-psfildi.cap. 3 ssecuii
x nistpriwAiiglicanm, ellQm. XXIII 13ibl.Pairiima. 1677, pag, 164. seq. --.
Inediia memorantur apudJoannero Lelan<!um,c-ap.1*99,Pitseum.p.ag., 229, Baleum II, 99, et alios::
libei DeiniracuitsHagusialdensis Ecclcsim ; Vita S: Kiniaui episcopi ; Vita S Eduardi seripta versu ele-
giaco ad Laurentium abbalem 'Weslmonasierieiiseni.'; Devita Davidis Scotorum regis libri.ii, ad Henri-
cuin II regem.Aiigliae: quoruni posterior perstrirtgii Viias regum Angiorum &])Edelwulfb, Alfredi Magrii
patre, ad HenricuiiiTl Chfonkon ab Adaih ad HeiiiicuirtT; .
Quava Richardo Gibbono, S. J, edila Duaci 1651, elin Bibl. CislerCieiisi loni. V, ei in Bibliotlieea Pa-
triim edit. Lugd. 1677, tbm. XXIII recusa, nioralis etasceiici argumenli hsec sunl : Sermone.. XXXI in
lsdim -xin, xiv, xv, xvi, adTJ. Luhdoniensem episcopum de oiiere Babylonis. Ex his sermo primus de
AdvenihDoinini tom. II Operum Bernardi, pag, 568,-Partsiis 1719, fol:. Specuium ,cliariiaiis, compendio
,'priiiiuffl, deiiide libris iti uberius expbsitum, De spirilaMtiinicitialibriiu, adquos componendos iesia-
.turLeliiCicefoniaiiilectioiiesefiiisseiiivilatum. DeJesuduodeceimi&AL-.iC;11,42,toni. IL Bernardi, pag.S90,
iibi quiiiquepagbiarumlacuna supplela editiouisParisiensisl609 inler BernardiOpora, etin DavidisCamerarii
.111,41, de Sciitoi-uin foi'titudine, ibid.1651. Tlortiiliarhm Voliiffleiiad GilbeftuhiepiscopuhiLpiidiiieiisem,
siveXXV Sermonesde tempore et de sanclis, in Bibliolhcca Patrum omissi, sed obvii in Duacensi edji.
et in Bibliotheca Cisiercieiisi BeiTrandi Tissierii, Boiiofpnie 1062, fol. lom. Y, pag. 162. Hegida ad iri-
clusas moniales ad sororenl, in Holstenii codice Regutarum, parte m, pag.llO, Roinse 1661," el Parisiis
1665, 4°, et iii Appendice ad lomum primuin Operuui S. Auguslini Beiiediclinorom, edit, Anisielo.d.,-pag,
640, sub lilulo: Devilderemiiicaadsdroi-em.VaiVSctiaminier A.nselmiCaiituar. Opera, niediiaiione 15,16,17.
Memoranlur prieterea ex inedilis : Saghta Jonalltm, De tribus Jwniiiiibus, De diversis virtutibus, Super
Caniicacanticorum, D_evhiculo perfeclioiiis; Dialbgus denalura etdolibus.animw libris ii. De XII abusi-
bus citiustralium, De lcciipne.evaiigelicaad Ivonein, Diqlogus inter hominem el ralionem, Epistolq: CGC,
Senteniiamm fiores, De pfwlalvrum inoribus, De officiismiiiislforumfCenluiri sermones synoaales, De trii-
lilia Cltfislicina, De virgiriilate Mtirim, De fundalioiie monusieriorutn S. Mariw Eboracensis el de fonlibus,
Aphd Lelaiidum p. 200, ct Baleum p. 209, De oneribus Isaac, niale eseusuni, pro J9eoneribus lsuiw, '

NQTITIA AkTERA.

(D. B, TissiER, Biblioth. Pair. Cisterc, Bonofqnle, 1662, Jn fbl., loin."V, pag. 160.)

Quis fueriljiic Ailredus, seu Aelredus,:disce ex PilseO lih. De Uluslribus Angliw scriptoribus, mtate \%dd
annum 1166, ubi hwc deillo htibel: < Aelredus tiobilibus iu Anglia parentibus naius, ati ipsa lenera wlaietii'
liriioreDei ei bohis siudiis Sdlliciteeducatus,; a primis annis adoleseeiitiwisueedidicil jugumDomini portafe;
setnper innocens vilm, scelerisque^purus.Grescenle cum aiinis pietate et duCtrina facius csl ordinis Cisler-
ciensis monacltus, in quo solitarim vitm gener.ereruin ccqleslhimconlemplaiiqni ita se dedidil; nt inler suos,
lanquainiuha inler slellasminores cmineret. Neclameii inierea sacfarum lilterarum sludium neglexii, riec
aliarumscienliarum cognitionemainisil, Unde tantis viriulum ornainenlis iiisigiiiiiis, pihnum cominunisug-
' ritm
suffragio Bievallensis abbas cleclusesifqui locus Eboracensis dicecesisest : nec mullo posl tempofe dd
aures, Drividis Scolorum regis hominis fama pcrvenii; eumque rex sibi fecit faniiliarissimum, quainvis ille
tnundanoslibenler fugeret honores, elvarias digiiitafes ecciesiasticas/adecque episcopalum aliquando recti-
saveril, ut ad diviriarunirerum conlemplalioneinfierel expeditior, ei Evungelii pimdtcationi liberius vhcaref-'
posset.: Frequens crai in volvendis S. Augusiini librisfiri guibus ejus Coitfessiones prat cwteris omnitiris:'
mirifice placebant, Eraiin scriplis, diclis, factis, omniqueviiw rulione sancti Bernardi diligeiilissiiniisiriiiS::
laiqr. Milis, mansuetus, humilis, nwdeslus,pius,leiiiperans,caslus, et-qui-in se, el cumaliisfet inter qihrici:
pacemet concordiain, sttpra quam dici'•vel cogilari polesf, amabat, conciliabai, fovebat. Tani in omriibusel
cumomnibuspacificus, ut eo nomine ineriio bealus dici,et oplimp jurefilius Dei posset vocari.i IlaSc Pitseds;
qui trioxenuimrat ejus opuscula, de quibus et nos slalim dicturi sumus. Ex ipsius a-MemAelredi prmfatione .
' in Specututii; apparel eum anle eonversionem ceconomumseii dapiferiim regis, vel' aiirujus principis fuisse,
auishnile aliqiiodniunus 0biissc;ctiin dicai; se.de coqiiiuis ad eremum veiiientetti,Ipcum, non o/ficium niu-
_ tasse; quia scilicet cuiji limc scriberef, mdnasterii sui, ut hinc colligiiur, wconomum seu dispensalorem.
agebal. Rievallemigfavilab hoc swculo aiino suliitis hrimana 1166, pridieldus Jariuarii, vitw suw annqhT,
,sub Henrico II Anglprum rege sanciofum ascrtpiiis landem liumero, ut'iradunt Mvldiitis inno.tis ad' Usutir-
clum, Missalis veleris Cislerciensis ordinator, qui hiler bealoset sa ctos ordinis eidant locum; Jpannes tibbas,
. in stioGtilalago saiiclorum;_Tfilhemius iib. Ue scriploribus ecclesiasticis; Arnoldus deWioii, Ligni Viirn
libi. \,cap.Ti; Pelrus Caiielarius, Guillelmus Eysengreirius,Pitseus, Richardus Gibboiius^Mirmus, ct itovis*
shne P.Ghrysoslomus Henriquex in Fasciculo samorum ordhiis Cisterciensis el inMenologiov liefeftexs
codice nianuscripto GisterciensiManrique hmc vefba de Aelredo : <Ejus selemnitasin oclavis.Epipliuniw soie-,-.
iiiriitefcelebratuf, juxla decretuni capiluli generalis anniiW), qumelego hi codiceantiquo Clarw-VallisUegi,
Mircr auiem eumdem P. Henriques in prwdicio Mcnologiohujus qucloris morlcm \n aniiuiti 1210 xeferre)
207 B.-AELREDI ABBATIS RIEVALL. OPP. PARS I. - ASCETICA. 208
eum ht FasCiculo etitn Curiialiis rid an. 1166 recle retulissel, et .nqtasset, euin quandOqiiecdnfuiidlcumcilio
auCtorequi EdUbredus"esl appellatus, el obiit anrio 1220, Cerfe nosler Aelredus successit in abbatis dtgnitn-
lem Guillelmo priirio Bievallis abbati S. Befnardi discipulo (qui et primainin ordine epistolarum ejusdem
Eernardi scripsit in medio imbre sineimbre, ettnorluus est anno Domini 1148). De Aelfedi iransitu abjioe.
seeculoloquilur Gilbertus ejussynchroniis, seiii. 41 ipCanlica vicissimab ep laudatus seriri.&De oneribus.
Aelredi opera fecensent Pitseus, Henricjues, el alii,sed confuse ;qumdam eiiim ter aut qutiter ponunldi-
versis titulis el irisCripliqnibUs, ul sertnones inlsaiam, sermohes De oneribusyetc, cum sifidem opus.
Postquam aulem descripsi hujus sancliopera ipsa,invenijeq a P.Gibboiio socielalis Jesu theologo edita,
magna lariien parte omissa,-sermonibus sCUicelper tiritii circulum, tam de tempqre quam de sanctis, qtios
exGlara-V allensi codiee exscripsh Hos sequenlur seftnones De oneribus, et homilia De ptieroJesu dupdeiiui
S. Bernardo falsoascripta :_deinde Specutumelttiriiqiis: tres iriiibrds divisum : detiique iibefDeamicitia^
qui muiilus iriter bpera Atiguslini feperhufiom.o JV.Hujus viri sancti, ut tesianiur auctofes,etOqueiiiim
BerndrMncepfbpepdfftiifidcimprhnis Nicolaus Rievallensis monachus, qui hcecde eo cechiit :

Inciytus ^Elredusconditus arbmale morum, -. \-\ "


'•";. ' •'..- .Elmeltisfavus, etduleedbfuitmonacliorum-. - ' - '
- . 1'Tore..juvenlutis-Tiuricregis regia fovit. : '-:_.'
'".''-. QuaBque.nociva proculanimoquemanuque reniQvit. - -- .-"
" , DeJericho^yeiiiiiriJefusalem, duce Christo. N
- _ Hic citofructificat,spiriasin liliaverlit. "
- .
'. Sparsa;recollegit,et ifi ununi fracta redegit* \
Celsiofhihc factus\post ctblicaprsemianalus. ;
Si libet, et fas esthic dicere,vera retexam : -
Necreor ordiri quidquamde stamine falsi. : . , - -.
Mauruserat maluris moribus, et Benedietus -
Exeibplo, similisBernardo cselibe.viu.
•'-- Virtulum specimeh, vitiorum scopa,decusque '".."
OfdiriiS,et speculum, yiapacis, iibula legis.
Praetulitexuyjas Pauli Ifieronjniusauro, • -."
Craesi,nostfa pafi decoratur getnmanitore. ,
Intitularit aliosprseconiamuita, sed ipse "'-,-.
,_-,- , PaciflcusSalomon-fuit,et mansuetusul-agnus. - : :\ ; •. - :
-- ' :-':: Antiqupde consilib,nou multarevolvo. , , ,"--.. ,

Metn i)i qtiq epfytimmate, hmc dc:iribus prhnis abbatibus Rievqllis, ex qitibus Aelredus fttit seettndiis;
habet:: : . "' .'
.".; '-' PrimitiascapitWiilelmus, sed pfoximusilli .
^llfedus majofatulit, Silvanusadatfxit;'
Tres siinl praBCipue merili vix imparis, ille *'
Primus, et alter ei successor,eiisle supremus.
'
_ Atins: *; .',. .' :.-:.:: :,:-..,
- *';'; EcquislAelfedumBerriafdoinvidit,eturio\. . ;:
T^amlsimilescalainbcredidit esse dubs?-

Itcn; : ' - -. *,:--: - "*--' -"'."*••'; '-.•';"- '"". ..'.';


'""
.''-'; '; , Vihcit|Aelredusmella Altica, satciara vinci :-'
-.,:-.: "•""• , .; _; TambeheiieeSicnlae melliScatisapes. ;
""' ;; Stillatnescio qtljd dulcedinedulciusipsa,
-•'- :':":: -'-*';- Et cito quamiegitifr, tam cito reJegitilf.
.; NuHayenifeupidosaties, accfescit edendo
. Irritata fames,lecla relecta placent. \\
Istud i.elfedi, Befhardiest istu_d,-etidem '
~ ; CredUusOresbhus,.credilus:ore:favus. ;:.. ; ; ';- ' ':
Pangii uterqtie:pioscasle festivus ambres,' ="' " " '
- ; ; Boclus ulerque sacrisludfl acuminibus. '
Fovit utrumqii*,feor, mellitaMariaclierttem, "
Melde virgineosuiiitulerque sinu.
Bernardo pfope pafUuit, et dulcedinecertat:'
Mirbmellitbscondit uterque fayos. :; : - -
- Befhardoprhnas<lemns,:feratjILe.secundas, ;: ---.
- - Ffoxiriiusaprimojiire legenduseat. * :
Par utrique selas,amboseademquetulere -" ' -'.
;.;-'.- ,; ;,. T.e"mpora,parordo,parpietatis amor. ... ;
': ; : :'..'-:'"";''.-•• GaliiaBefnardum,nbstrunitulil Ahglia,sed luni _ \ ''.'_:.
:;' :::Discptof,,heu!ap.oslris AhgliatempoiJbus. :
Angliatum terris fundebat dulciamella, - , - •'.:
'."'-'-'". Ihilcis HyblaEtifopje',dulcis.Hymetlus:erat.-.
. ,. -_,•.;-':__ -,.:'-:. . Jam propefit Colehis,quidquidihodotransfrelatinde,
Noxiapestiferisfert aconitaTibris.. .: -;
. Hieqidd contntefidationemriqstri Aelredvsufficerercqr, Has ehimlaudes:nbnesse~mendaees, qui ejus opefa
sequeritidleeturi sunt,,experieniur. Porrq sertnohes sequeritesdeTemporeet Sanctis, ciliumhabent a retiquis
operifiusstylum ;,ttec tamen; ob hoe aiiclori nbslro abjudictiri debent aut supposiliiii wslimari. Nam;
quiaseririones illps-coram'frqifibuslaitisefilliiteralis quosconversosvocamus, habuit (illi enim' concionibiist
ijuwdiebusifestisfei Dotninicisihy capiluloriionachprum habebanluf,hilereranl,noit'autemiisquw aliis die-
. l)ushabeltiiitur),:ideo humilioreei familiariore sermbneutebuiiluririterduni Pdtresabbales, et qiii,:in coif-
.c%oiiibusillisfigridfdrili^m .;•.. \ - -;
809 _:.:~'r_\SERMONES::-± SERMOI. IN ADVENTU DOMINI. 210

^W':^^^^^^-^ ''.%
'"r:---_. ;JRIEVALLISABBATIS ; ;; ;:;;.._

;
MRMQNE^^ ^

ET t>E
^J^NXftl^^^V;^;^
th. Tissim, Bibtiothcca Patr. Cislercf ;...:..-'.
tom.y.p^

SERMO PRIMUS. A aliquo lempbre differalur, videalur noMs dulciug.


DEADVENTU DOMINI. - qnando ven.eril Iioc.quod amatuf.
Vos debeiis scire, fratres charissiini, quia.jioc Nostrum est ergb, fratres charissimr, sanctorum .
Jcmpus bealuni, quod hos vocamus AdveiitumDo- patrum uxempla seclari, eorumque desideria reco-;
mini, repraesiuitat duo quaedam : el ideo de duabus iere, et sie menles noslras in amorem el: deside-
rebus debet esse gaudium noslrum; quia el duplex riuhi Christi accendefe. Debelis ergo "scire quod:
nobis debet_eonferreconimodum. Repnesenlat nobis proplerjllam. causam nobis inslilutum est cele-
hoctempiis uirunique adventuiii Domini nqstri : et brare Iipc tempus, ut flebeamus atieiidere deside=- -
illum scilicet_ dulcissimum advenlum, qno- ille -;; lium, qijodsanclj patresnoslri liabueriiiit de primo?
speciosus forma prw filiis hominum (Psal. xuv), aclventu Domini noslri, et per exempluin illqrum
ille desideralus cunctis gentibus (Agg, xi), Dei discamus liabere magnum desiderium de sccundo
scilicet Filius, diu exspeciaLam, et ab oninibus illius adventu. Debemus considerare quoi bona uobis
patribus ardenter optaiam, huic mundb suhin. Tecit.Dohiiiius hbster per suum primum adveiitum,
yisibilem in carne cxhibuif pneseiitiam, id • est et quod faciel nobis mullo majora per secundum :
quando venit in hoc\muiido peccatores salvos eiper islam considerationem iltum primumadven-
faeere; etilium nihiloniiijus a.nobis solida spe.ex- B tum illius multum aniare, et illum secundum mul- '
spectahdum, et utique ciim iacrymis saepius reco- luni desiderare., Et si non habemus lam bonam
lendam, quando idein Dohiinus nostef qui prjus in cohscientiam,. ut; audeamuS desiderare adventum
carne venit occultus, veniet in gloria sua nianife- -ejus; debemus saltem timere adventumejus, etper
sius, sicut canilur de eo jn Psalmo : Deus ihqnifesie ;illumTirtJbremavitiis:iios.tris nos corrigere r.ufsi
veniel(Psal,\ux), id csl indiejudicH.qnandO yeiiief ; fofite non poierinjusTiiciion timere, saltein quando
manifestus iudicare. Primus.nanique adverijLUs ejus ;Venei'it. tbhcnbh^timeiirtjus, sed securi sinius. "
p^rpaucis juslis imiotuit; in secundo suo adyentuef" Et ,revei'a,;fralres, qui modo stint sollieili circa
justiset reprobis manifeste apparebit.jPr.ophela id scipsos, et timentdieni illum judicii aiitequam ve-
aperlius insinuanie, qui ait: Et videbit qmnis caro, niat; sine dubio lunc nort liincbunt, quaiido venerit.
salulare Dei(Psal. x.cvu). Se.d laiuen proprie, sicut, Et quis est tam dufiiS.qui noii possit tiniere diem
dies ille, quem debemus. celebrare. paiilo pbst, ih;; iilum, quandb Doiiiiiius nOsler ycniet in majestate
menioriam Naiivilalis Tllius,"reprabseiilat naluni,;-; suai quando cpetiini et terra ardebunt, quandq pa-:
id est plusexpressesigiiificat illumdiem et borani,,, tebuntqmniamala, quae, liomines fecertinl in ista
qnando venit in hunc niundum ;.ila istud lempus.j i^ vita, cofamDeo cl aiigelisejus, et coram diabolo.
quod celebramus anle illum diem, repraesenlat illumi .etangelis ejus, eteoram: toto ljumano genere ab.
desidefalum, id esl illud desideriuiii, quod liabe-. Anam uSque ad nbvissimuin liomtnem qui eril ih
baiit sanctr palres, qui fuerunt anle ejiis adveniUHi.
. mundolSiiie; dubio oniiiia yiiiaet peccata, quae;
Puichre ergOin Ecciesia provisum «st, ut boc lein-- ; iii ista vilajion cooperiieril confessio, ibi .publicaK
pore eorum verba reciiarehtur, ebrumque desideriaf *buntur. Quis ijon potesl lihiere dieni illum, ih, quo;
recoiantur, _qui prirflum Domini prajcessefunl ad-- iThusiiuisque recipefe debet Tiocquod sine flne ba-
vbhlum;Nec hbe.desidefjum "illorum celebra.ni.iis, 5 ;bebii?.Boiiuin,vatde«st, fralres, sa^pecqgiiareistav
uno lantuiu die, sed quasi longo leinpbre; quiai el maxime quandb tenlatibnes siirgiiut; tuticuniis-.
bac solet evenife, ut cjuod muiluni: desideranius^sii quisqug qui elcgit perfcctiorenj-vitam, ,quam Jiabenti
. 211 B, AELREDI ABBATIS RIEVALL. OPP. PARS I. — ASCETtGA. ,212
illrqui sunl m ssecul». debet adhue cojiari, ut per A j. tiiiam et sccurifateni, sladcalnus niiiltinn aniafe
bonam cenversaliqnem siiain acqiiirat taleni-con- Domi]ium libstruiii. Et quem debcnius laiiium ama-
sciehliam, ut noh timeal pcenam in illa die: sed re, quantum iilhni, -'qiii est Crealor ct Dominus
desideret gloriam et gaudium.. quod jtisli babebunt Tiosler, insupcr el Redempior iiosier ? Scd et boc,
in illa die. Ei quemadmodum saneli patres cieside- niliil esl quod pbsshuus ita sccure ainare;. quia-
rabant illuin cfietii, in quo debebaut fedihji; iia de- ' quidquid;aliud aijiainus,siiie dubio habemus amiL-
sideret illum diem, in quo qnines sancli debe;il tcre; etsi Iiabemusdeleclalib.nem iiiillis.febus,quas .
glorilicari. Nam primo-venil ilie, ul Tiberarei i:os . deliehius"amittere, qiiando veiicrit boc nl'amiiia-
a peccalis noslris; sed in. sec.undo"adveijfrUejus ltiiis illas, nliqiicquantniri delecLaiioiieiiiprfus scii-
sanabit ille onmes inliriiiitales nostras. Ideo qiiiilaiij sefimus,taiilaiii tristiiiaih ppslcit sciiJJemus.Ei ideo
- Jiortatur aniinam suam benedicereDoiiiiiiuni.et secure amennis ilhnn, qui semper esT,.el eodeiil;
dicit, quare : Qui propiiialur, inqult, omnibus ini- lriodo"seinper bonus est, et ebdem iiiodo-deleclii-
quitatibus inis, c/tii sanal oinnes ihfifmitales. tuas bilisest. Ita, fratres, anjemuscuiii niqdo ut, quaiido
iPsal.cn): Uniinlpeftiuef ad pririiunT advcntum Videriinus euin veuire de coelocum aiigefis bjtis,
Doinirti, aliud ad secuiiduni; qtiia per priiHiim ad- * n.oiitiineanius adveiiliirti ejits, sed cum niagno. desi-:
ventuin delevit ipse peccata noslra; sed adhiie pa- " defio- stalim ciiiramus ad eum, quasi ad fainilia^'
timiir niagnasiiifi:nii!ales_,.pj'opLer.pce!iahiipsoriiin rissimuni ainicuni. ;
pecuaforuni. Quis potcst eiiumerare-oihncs.inlifmi- Vidcahiiis quombdo omnes sancii rjiii fiicriiiit
tates hujus vilie, fameni, siJim, lal.ores,-;dblofes," -- anie pfiiuum adveiiluni ejus desiderabaiil eum, et
niorbos, pigiitias,lass!tudiiies? Sed -ista peiTiiieiJt soq.uamiir illoruui cxcinplum ; noii illofuin qui di^-
att; cofpus; Ouantaesuiil;fnfirmitates anihiie, qhantae Jigtiiit ijjiindum,'qu a'dicit-Scriptura"':,Mundus perii;.
concupisceiitijj, quanlae leiiialiones! et coiicupiscentiuejus (l Joari. n). Et idco qui dili- .
-' Isias: biiiii:s inlirmiiates, et aT.as"-oiiiiicsThfir-nii- gunl inunduiij, qnahilo niuntius pciibit, ei ipSi peri-
'
t-ales, quas iion possnmus commembrare,- sanabit bun.t c.um mundo. Et ut sciainus quaiituin deside-'
Domiiius per securidiim adventuhi suiini, qtiando.. riuui anliqui palrosTiabebant vidciidi Doihitiumno-
ihiplebitur hoC qiiod ait Apbslotus : Oportel autem sJnini, audiaiiius, q.iiia lioc ipse Domiiitts dieit iu
cofrupiibile ho.c:ihducre iricbrruptelam, elc. (/ Cor., Evangetio : Atneiidico vobis; cjidamiitli reges et justi
, xv.) Per primum adventum suscitavii nos Dohiinus voluerunt videre, quw vos videtis, et noiividerunt,
riosier lantuni iii auima, sed per seeundum adveri- eic. [Luc~s.j-ln isla significatione dicit Scriplura;
fum suscitabit noS in corpore; ut siculmodo per tle Salonione iCuricii reges terrcedesiderabant vidcre
ritf uriiquc, id csiper animametcorpus, servimus D.eo,^~ faciim Satbinoiiis, et audire sapieniiam ejus (III
rta tiiiic ef in ulroque peffectain bealiliidiiiehiTia- lieg. x). Nam sine dubio illi soli reges dicencli sunt,
licariius ciiiii Deb. iii isToadveiilh ejus (ledil libbis R,-. qut;desidei'ahfvidere facieni. Salomonis; et audjre
dejn, ui sciauius'cfederei» ilfum; in secuhdo adventii sapfcntiam ejus.Tpsi: eiiini suiit qiii bcne feguiit
ejus penliicet nos,ad iioc ut-possimus videreiltum : seipsos, el servanl nicmbra sua a inacula pcccati;
fion sictilihipir videbfintilltim in die judicii; qoia iii quia illi boh, suiit vere reges, q.ui liabent terfam
die judicii oniues bonr et mali videiJurit iilum -i.ri" inuttaiii et liomincs multos sub se, sed siiut servi
illa siinilitudine, iir.qua passiones pertulit pro uo- . pe-rcatorum; quia,.sieutdicit Dbmihus nbster, omnis:
liis, c.t in qua resurrexil, el aseendil iri ccelum ; sed quifacit peccatum, servus esl pecculi' (Joan. viu)..
illoniodovidebiiinjseum, quq. illi pofeiTiiitviclere, •Efsinij*dubio itlc non debet appellafi rcs, qiii c.st
qui. habebuut iiiifnduni cor. Sic eiiim. dicit "Doiiii- sef vus, et lam vitis servus, ut. peceatuni ei doiiii.-/
'ifhs : Bcali mundo corde, quoniam ipsi Deum vhle- lietur. Quaproplcr, fratrcs, sludeamus beue regere
'
bunl (Mailh.y), boc esl, quod cl diviiiitatcni cjus; hos ipsos, benc Cuslodire iiieinbra nostra : et sie
. videbimus, illanr excellciitiaiu cl pulcbfiludiiiein, nos quoque efimus icges, et incipiemus desi<ferare
"
cjuam modo videiil angeli; quianos erimus sicut, rj ] yidcre Taciem vcri Salonionis,i<l est pomini ndslri
yingeli ih ccelo, sed si hJodbamamiis.eum,"et dest- Jesif Ghrisli. Noifcst necesse, fialres; dicere vobis
deranius, et cohlemnimus-omnes- delicias et bo- causam, quare Dominus nosler dicitur Saiomon.
liorcs muiidi, lunc siue dubio vidcbimus eum se-. Vos stepe audislis, quod Salomon dicituf ih lihgiia
cure in illa s.iinilitu'dine',in qua judicabif vivos ett hostra paclfictis-,et"Dominiisnoster ipse est pacili-
riiortuos, et feliciter videbimus euin in ilta simili-. ciis hoster, qui fecit pacem iiiier ribs ci Deuin, et
tudine, in qua -pstcndet seipsuni laiitiim bonis,,' recoiiciliavit nos Patri suo per prop:imiisangufneHi
quos diicet scciini' de jtidicio ad regnuni. Cogiie-': stiunj. S- Daviil ipseeraf uliqiie unus cle illis regi-.
iijus modo quaiitum possumiis, quanlum gaiidiumi bus, qui desiderabanf videfefaciem vvri Salonionis.
liabebimus, ct qiiartlam felicilaiem, si in illa die. '_,; Quod ipse ostendit aperte quadam viee, quando de-
quaiidb coeliiriiet terra ardebunt, quando Doininus, . stderatiat aquam defonle, qui eraliii Belhlehem..
veniet ciiin fanta virtute et pbieslate, poterimus,;, Nam, sicut narrat Seriptui-a, de illa desideraiTt rex, _
bsse securi: et noii soluni 11011 limere eum qiiando.1 et ait: 0 si quis daret mihi tiquam decisiehia Beth-
venerit, sedlniitluiiiamare etsecure aspicej!e eum.,' lehem, quw esl in porlti (II Reg. xui). Et eraut ibi
,'"& 'ideo, fratres, si vbluihus tuuc habefeistaiit lac- qukiaui yiri, qui pulabant, quod jp.se clesidcrabat
'
213 SERMONES. — SERMO ITNADVENTU DOMINf. 21*-
-aquam illam visibilem d.e illa cislerna.; ef cum .tA propliela, et valde doleljal: bl siciit- ego pulo, vixi
magno periculo transierurti caslra .iiiimicerum SUQ^ poteraf sufferre illuni dolorcm; maxime quia Do-_
Tum, ct hauserunt de illa aqiia, el pdrjaveruiit ad niinus tanturii tardabat, qui debebat tolam.ejus su-
regem. Sed quia ipse vol.u.l osleiidere. quod: per perbiam destruere. Ideocum niagno desidefio ait r
spirilum.prophetise hoe dixerat, lion jjropier jllam -UUnatri;Doiriine,.diruiriperes cwlos,et descenderes,
carnalein el vilem aquaiif, statim fudi.t earti iri ter- elc. Sciebal quod pfovisum erai iltud lempusqub
ram.:Non enim desiderabal Tllam aquahi de illa- debebaJ venire; sed.ianlam morani illeprophela cum
corporali cisierna, sed aquam de iliO-fonle,: qui hiagna angustialGlerabat; et ideo desiderabat, nf
iiatus esl in Beilileheni. Unde aiibi. dixil :;5iYi»if' st fieri posset, praiveiiiret-illain borajn quam pro-
anitria iriea ad. Deutn fantem vivum, etc. (Psal, xi.u) posuerat, boc significans illis verbis;: Ulinam, Po--
Iste esl ^erus fons,.T)omiJius uoster lesus Christus, mine, dirupiperes ccelos, el descenderes1 Quasi"dice-
qui nalus est :.n Bethleliem lndae,. qui dicii: Si quis i'Cl: Scio, Ppmine, quia lu "exspeclas illud tenipus,
-silil, veuial el bitial; el devenlre ejus flueiil aquw qiiod providisli ab iniiio lexspectas .ul primosjiit
vk&,(Jaaii: vn)r Hanc aquaiii dcsiderabat. sancius iinpleta illa onirtia quiesaucii dixeruiil debereim-
Dav.id: adhunc foiilem cum iiiagno dcsiderio cur- pleri aiiie. thum advenlUm. Sed uliiiam,. .Poniine,
rebat; sicul slalim Tn-ipso versli exposuit. Posl- "dirumperes ccelos, id est iiiierrumperes, si fieri
qttam enim dixii:, Sicut seivus desiderat, etc/, sta- possel, illud prbpositunf tiiuni-, quod revelasii co3-
lim.SUbjuiix.it:Quando veniam, el apparebo anle fa-: Iis, id estsanclis tuis, efcvenires! VideOlaiitain su-
cicmDei?(Psal.xu.) '_ perbiam diaboli, quj iolumTiiinianuhi genus irahit _
Ecce vidcmusfffalres, modo, quid ille desidera- Jii poleslaleiii suam : et ecce mitlit maiium suaih
Jsai tiiiic, Nalus esl ille foiis in .Belhlehem, el d,e illo atl illam geblem, quain tu elegisti-. Jain Inter istos
foiite currunlaqiiajper universum mundum. Talis Judaeos, qiri solebant esse tuus populus, regnat su--
siuedubio aqiia, unde se lavanlqui habent aliquam perbia, luxuria, onuiia viiia. Quare amplius taf-
in se sordein; uiidepptant illi qui siliunt; ynde das ? quid amplius moraris-? Nos miiianiur eis, et
eiiam cbquuiilsubs crudos cibosquiesuriuiit. Aqtia Tucimus : VeniCtDoiHinusihoster,vejiiet' et Chrisius,
isia,fratres, quse currit de isto fonle,-est docifiiiit- qui maios judicabit, et Ijbiios lioiiorabit; ct-ipsi _
Ghrisli, qiiain ipse docuif i» Evangelio. Per islam subsaniiarites ifrident nos, Manda remanda (Isai..
omnes illi qhi Jigati sunl peccatis suis el sofdidaii xxvm). Ecce quot ahiii iraiisieruiil, posiquam priiiiO:
seTavaitl, sicuiillifecenini, quibus dixit -pe.mirius:'. proiiiisisli nob s, quod tlle veniiel, el adhuc-non.
Jamvos mundi esiisf propter sermonem, qtiein.locti-Q venit: videfur, quod. noii'. facilis,;iiisi. fallere rios..
lus sum vabis (Jbaii. xv).. Ecee isli niundali erant lloc dicebant liiiseri, et quasi securi dederuiif
per;dbctrinam Chfisli. Per islam aquam illi eliam,.- senielipsos adserviendumidblis, ct ad ojiniem su- .
quisitiunt cognitionem Dqmini nbstri, se polahf ... perbiam et luxufiam. Sic illi faciebanl; sed saiicti
et «eTiiebrianl; qtiia: in doctiinaGiiristi possuniijs.. proplielae trislabaiiliir,-dblebaiii et flebauf,-et' mi- .
illum cbguoscere. Si eiiiin cor iioslrum nbh versal fabili desidefio desideraliani advenlum ejus,. H'iiic_,
carnales cogttatiohes, si fibenter audiriius , vefb;:ni est isla v.ox Isaiae : Ulintim, Domine, dirutnperesi:
Dei et jnlellfginius, inde.ofieliir quidani:"ignis in cwlos,\el descendercsf^cA; quid egil. iijisericordia,
iiobisvui hon cogilemus nisi ea quiSe"perlinent ;id Ghristi? Utique non esf.passus, saiietum prqphe-
amorein Dbmini hoslrL Quaiiclo sanctus David, tani Suum esse diu in ilfo tanlo.dolorej sine.magiia.
siclif cervus, desideravtl tanto desiderio illarti aquain, . consolatiohe. Audile enini quid paulo pbsl dicif.
aiilequafil liafusesset itle, certe maghus pudor esl, idehi pfopliefa :;.Dfiscendisii;el a facieiua mqrite^
si nos, _qUifontem -isturii videmuS naluTn, ef jani deiuxerunl. Mirani rein poteslis liie audire. Primb,.
aliquid^iistavimus de'aqua, quaecurrif de illo foiiley dixit: Ulhfqrit, DoiiJiiie, descenderes, eic, elmgdO:,_
nou muLfum desideramus et amamus;'.Videmus dicif: DesCendisii; et tifacie lua montes defluxeruntf
cnim, b_;uodimpletiim est modo Ttoc, quod Isaias D quasi;jam,;faeliinIes5et;quod ipse lanlum deside-"
propiieta inultum desiderabat, :quando dixit: T7ii,-; --ra.bai;Quafe hoc?:Ego puto, quod sahctus Isaias
uawi, Dimiine,. dirtirnperes caslos, ei descendefes:a. quaiido erajt,in illo dolore. et.de.sujjerbia diabolf,.
facie iua riionles defluereiit ^lstii: LXIV).TJui.dpuja- efde nequitia bomiiiuni, jDpminus nosler, ul e.iini
iiius,;quod sancluspropheiadesiderabaf islis-ver^. coiisolafelur, osieiidit el in spirilu boc.qupd nos
;b:s ?Primuni sine dhbio advenlumejus,, et hoc CUIJI mo.do videjnus; scilicetquod tqlusiniundus cre-
inagnb desiderio; el'statim dix.it causam,;quare ita; derel ilv eum, quocl reges et principes adorarenl
ardi.riter desiderabat illum :.A fucie, iuquit. tua eum, qtiod omijia tdola deberent esse destructa :-et
fnontes defluefeni (ibid.). Videbat enim ille sanctus ilti quLerajil superbi;debebant; fleri humites per
lioirio quoinodo ilJe diaboluS. qui per superbiam adventjim Dbmini, Haecsinedubio videns proplieta
siiaui cecidil de co3fo,.possidebat.Totum.:genus hu-. in spifiiu exsultabat.etgaudebal; et-prae.nim^a
• manum. Videbat quomodo.tumebaf et siiperbiebat 'exsultalione.-quasi jam videret impletum, quod.ve-
quod reges et principes. hujus njnndi. adorabant racifer vitlit implendum, dicebat: Descendisti, Do^
enm;-ct quod pene oinnes-. homines qui erant in mine; el-a facie tua tiiontes defluxerunt. 0 fralres,
BHindoscquclianlursiipeiTjiahj ejus. Hyc vidcbat /.chari.ssimi, utinam schtifeiuus nbs. tantuiu gau*-
£i5|\ ". B,AELREpI ItBIlfflSrRIEVALL. OPPv;PAIT$;i;\^;ASeETSCA; m
diiihiiqiti viJemusmodoTibe esseimpletiimr q;uah-;A.non «rhocef, sfldniuJtura diIigif-Sihe?dtibib eiiim"
luhi-ipsescnsii, quando vidit esseinipleiidum! Nos- ille, qui quando; fhit in 'saeculo, fuii Iupiis, niodoi
modb videinus hoc; hos pbsSuhius veftere nos ad 1 est Cum magriaconcbrdiacum iIio,-qhi Tuil Tnno-
Pbrii-iiiufiiifbslrum, et cum iriagno gaudib:dicefe :; cens sicUfagftus;: llle jiitrTuit stiperbtissicul Teo,
Do hine, descendisli, qt ti fdcietua moritesclefluxe-: mbdb est cum magna paec et quiele cum illo, qui
ritnt.;Jiripletum est Iioc- modb, sicut eliain deside-:: fuitet est adhubovis pef sjmplicijaleiiJ.TTicTepiioii
rabat David, qjii aif: Farige montes^ etfuriiigdburit: sblnrmmanef simul cum\vitulo. sed ef lioc, quod -
(I^al.-^miijfJi&iem idit; 'TioiiiinuSvnbstef.-tiftigit; riiagis mirumiest, leb devenif vilulus.^Vos ;sciti&.B
pergfaTiam;saribli-Spirilus-mbhJEes.Td est-super-; : qriod jamdudum; ih veterii lege: sblebaiit :offerre.
&bsiTiu"jus;s3eculir;-ef eecb: qubmodb deflifxemiriY," vitulos in-sacrificium :.ideo illc**spIriiUalilerflf vi-
idest Jjubmbdo lilimiliafi: suut. Tticipiurit'plofare' . tulus. quiseipsum offerf Deo in ;sacfiliciiim. Hoc
peccaTa !;suaf;;iionpossiliit paii TuTnhffly: id esftene-; iubdo inuttiTeones:fiuiil;yituIi; qutainnilli erude-\
brasfet*bbsebritates'peccalorum SuoiTim;Nbnne vi- les et rapaces pfius, seipsosmodb sacfilicanl Peo-
(lelis'Tioc;;ffalresy. qtiotidie ? Nonne vid.etis quoljdie per.labores et vigilias,..et csetera falia esefcitia.
shpdrbos- huj'us saeculTcumfnagha cbhfusiohc, ciini ' Similiief' non solum lupus liabitat bic cum agno,
magnolifribre,cbnverii: ad-PfjnjiiiUiri, et buiniliafe " sed hic jiipusT^aclusest agiijis, Quam pulchruhi est:
se,;«tTlere peecaia ;sua? "CerteV"fratrcs, ;qubiidie: ' viderealiquosvestriiin, qui ila iii.sajc.ilb erant: sa-
libe;Tii,Nahi eisi non fitquotidie lioe aijte"iios,; pienies,:ila pbiehies, ita supeibi ei callidi, deyenire
qiioitdieTamen IiOe-fiTinsancfa EecIesia.Tdeo, fia- modo ifa sihiplices cl idiojas, quasinihil seirent.-
ires charissimi; mulio iiieliiis;et apertius videhius Quare boc Ibtnm evenil.nisi qiii» descendil Dorar-
HOs.Tiocess.e impletum, quod saiicluslsaias aiibi nus iJOs.lCiy:etnjbntes deilhxerunt a facie ejus? Etsi:
dreil quam Jiidaei: putanl.. Dicit entm in quodanl iios non possenius. lioc ostendere in ista congrega-
loeo, ulii osteisdit quid eyenire deberet in advenlu tione, nunquid icleo non esl factum. pef. advcntum
Domini. Ilabilabit lupus cnm agno, el pardus cum Pomini ? Cogiiaie qiiomodo Paulus saeviebat sicut
haido accubabil: viluliis et leo simul pascenlur, et lupus, quomodo rapiebal Cbrisiianos o\cs Chiisli,
puer parvulus minabil cos_,(Isai. xi). Quid magnum et spoliabat, et lapidabat. Consideraie quam subito
Jioc esset, si Deus hoc faceret de multis besliis, est muiaius, ct faciusest ovis; quam sua\itcr,quam
quod el homiues faciunt saepeper ingenitim suiim, diilciter, quam benigne postea habilabal eiim aliis
ftcilicel ut besliae qnse sunt per naturam conlraii», Christi ovibus; ct iton solum eas non rapiebal, sed
bimul sint? Cerle nos dicamuscum apostolo Paulo ; seinelipsum tradebal in mortcm propter oves Cbri-
Nunquuldebobus cura est Deo? (1 Cor. ix.) Si Deus,- sti. Cerle, fralres, si consideremus istam mulalio-
f.alies, non curat eo modo- de bobus, ut propier nem, majus mirum fecil Dominus in hoc, quam si
illos aliquid prxcipiat in lege; mulio minus ei cura fecissct illas beslias, lupum et ovem,siinul esSe. Ei
ost de lconibus aui pardis, ut dc illis vellet loqui puer parvuius minabti eos. Quis est isle pueriiarvu-
lania, pei prophetain suum. St nos \oluerimus ta- lus, nisi ille, de quo ail Isaias : Puer natus esl nobis
men isiam congrcgationcm videre, et considerare, et parvulus datus est nobis ? (Isa. xi). Ipse esl sine
jiossnmus videie, islam propheiiam esse multopul- dubio, qui minavit Paulum, el fecil eum ire ad Ana-
eiirius cl melius iinplclam, quam si ilke besiiae niiim. Ipse est eliam, qui minavit islos lupos ct leo-
simul esseiii. Considcraie, quomodo VQSliuc Peus nes, qui in ista socielale sunt de sapeulo: adhuctni-
c(>ngregavil; de quani divcrsis regionibus, de'quam - nal ante se, ad omnia illa quae facimus. Necesse est
diversis moribus. Alius \eslrum, qtiaudo eral ergo,,fralres, ut tandiu minet nos ante se, donec la-
in saeculo, quid cral per similiiudiJiem, nisi leo, les simus, ul possimus sequi eum.
quando propler superbiam suam eL divilias suas llaec siinl,,fralres, duo qucedamquce debemus con-
despiciebal alios, et se exlollebat super alios ? Alius siderare in esse nostro, inilium, quod periinel ad
veslrurn nonne eral quasi lupus, quando vivebat :D comniiiialionem, qua ipse nos minat; aliud, quoii
de rapinaret studebal quomodo possei ics alterius perlinet ad secuiionem, qua sequamur eum. Nam
iaperc ?Pardus esl animal quoddam plcnum \aric- paslor atiquis terremis illa animalia, q,uaenesciuiil
taie: tales fuerunt aliqui vestrum, per callidilatem, aut nolunl sequi eum, minat ante se : \idenius-
per decepiionem, per fraudem. etiam ita qusedam esse domestica, ul eliam sciani
Ilenim multi sunl in ista congregatione, qui crant sequi paslorem. Considerel modo unusquisque se
fetidi propter luxuriam. Illi qui lales erant, similcs ipsum, ulrum ipse sequatur islum noslrum pasio-
erant hcedo; quia liccdus es-t quoddam fetidum aui- rem, an adhuc minel ante se eum. Nam sinedubio
mal. Sunl etiam quidam, qui quando fuerunl in (, piimo ipse minavit sanclum Paulum, quando pro-
sseculo, vivebanl innocentes; qui possunt bene com- siravit eum, et qyasi vi fecit ire eum atl Anajiiain,
parari agno. Iterum alii, qui propler simplicem vi- ut baptizaretur ab eo; sed postea cum magna hia-
tam, quam duccbant, erant quasi o\es. Videie ritale secutus est eum, quando dixit: Cupio dissolvi
niodo, fraires, quanta concordia eipaceReus con- el esse cum Chrislo, elc. (Philipp. 1.) Minaiio isia,
gregavii omnes isios in una soeietate. Hic lupus fralies, perlinet ad timorem, seculio ad dilectio-
liabiiat cum agno, manducat ei bibit cum agno, ct iiem. Tunc mina\it nos anie se, quando fecit nos
' SERMONES.:\- SERMO I.; 1N
217- ADVENf$^OMJNL; >; > - 218;
^nslTeriafepeccafa nbslra, roalani; cbifversationenji A . nit in nomine Domini (Matih.xti).Sicpo audislis,
liostrartVi.quartd.o.fecifnos^ :t fiatres, advenlum Doinini nosiri, qiiomodoet qoali-:
prqplerTjuhctimorem-fecit hbs relinqiiere saeciilum a ter venit ad; JerOsOtyjhaiii, icl esf ad Ecclesiam'
ethuc venire;El;.adliuc,;TralreS,; quicurique adhuet su&m;:*etideb;nortcsl necesse dicerevobis modum
estliie, ;etest"obediens et bumilis, etsefvat ordi-- "' qiiojpse-venit. maxime quia dies; bfevis est, et
nem suum"f ef boeTaeif propter timorenii ne yide-;- propfef .pominicam isto die multum occupamur,et
licel damhetur;,qi!ia. scit, qiiod qui deserileiit liaec-a- proptef ;;eommunioiieiii saiiclijin.et propter binam
quie.incqepit,ynon'pqteiil-salvari :sijhicunque islaa refeclionem, "Volumus lanlen breviter dicere, pro- ;
consideratioiiejfacit ea; quoeprseclpiunlur.-et. quae3 pter J5vahgei.ium,-;quod hodie tegiiur Jn sancja Ec-
'
pertinentvad -ordinem.su.um, adliiiC pastor nosterr,- clesia, Jjubmodo ipsa JScclesia; adyertJum ejiis sus-
jiiiiial eiimaiiteise. Sed illeqhi jami .sajpeghslavift;' cepif VjSinediibio .alii.de, Ecclesia prascesSeruiit\;
quarti ctulcis •estPomiiius nosJeiv;qui;C03pit?jamdili-;-\ adveritufh-cjus, alii .suhseqhuntuf. Noif soluuienim
gcreerim; qui tale inveni.t cor suuni, ijuod quani-- Dei Ec-Clesiaest ista fideliumxbnjgregaiib^ quse Cre--
,vis niilla al a po3;:a sequerelur, nisi tarttuhi' bffehsio> didiiiii ehm post ejus adventum, sed omnes sancii
-Domini sui, vel minima di.minutib amoris.ejus, , abAbelusque ad ullimiim jusluih, qui efit ih hoc
. non desereret quod;incoepit: Ysle;jam.. sequitur ;; 'Bmiindo. rperliiieiit adsaiictam Ecclesiam; ct -de
nec est neccsse,Tut riiinct eiim pastbf; shus, sedl oriinibhs illis constat illa una ECcTesia,cui dicilur r;
taiitum prsecediif eum, el osierijiaf Ilii viam pef '; Una^stcplumbqmeq:(Ganl,:yij:yiXii una parsprap.-.
quam"vult-ut::_sequatur." Isle pptesf dicere : Viami cessit'adven_tiini:ejus,"sciljceTAbtd^N^^ .
mutidaibrum::luohimcucurri,citiiid^ i - Pavid, etc. saTicti; post. advehtiiiii ejiis Tiposloli,
(PsnL cxviii)•-*• Yibnsicul lunc, >quandb.iiecesse lia- martyresi confessOres et iiriiiies fideles, iiiter quos
Jjiiit clamare-:"Gonfigelimore tuo carnesmeas (ibid.)., etrips per ejus misericordiam surinIS. Sed de Jiis'
Non adhue susceperaf iilud latuhiiiiahdaiurif, quoi oinnibus: alii vestinienta prosfeiTiuiit alile peiies
'
fuifdilalatiim corejus, quando cucurril. Fralres, ,'\ Jesu, alii ramos afbonim proslefiiuiii, qui oinnem
illos qui erant atue.adventum Poniini, qnia ipsi, gloriam miindi proplcr Chrisluin ahjiciunt. Quid
crant quasi ante eum, meriio Hiiiiavil: efideo de- cnim sunl divitite el gloria islius miindi, nisi ut'
dit eis legein, qua; significavil timorcm : ad qucm fulia el rami arhorum, quae \iresciinl in ajslulo, in
sinc dtibio peilinenl atlliuc omnes qnos minaJ; bieuie arcscuni? Quia sine tlubio onmis gloria
qiiia quaudiii propler limorem benefaciunl, irtiques minidi in prosperitale quasi florescil, sed in adver-
ad legein peiTinent. Sed quia lioc est initium no- ,_ silate, niaxime in isla morie hominis, quando s«-
slrum, debemus tendere ad hoc, ul iranseamus ; pervenit lempeslas liicmalis, id esl cxlrema damna-
islum slaltini, cl venlamus ad lalem tit cum gau- lio, vilescit et sordescil. Sed bcalus est, qui ca
dio seqiiamur : hoc ciiim pertiiict ad cliaritalcm ; prosiernit anlc pedes Jesu; distribuendo patipeit-
quae maxinie cotivcnil nobis, qui sumiis post ad- bus, qui siinl quasi petlcs ejus, infirma sciliceL
venluiri Domini, et videmus. quo ipse ante nos; membra ejus. Multo aulem bealior est, qui eliam
ascendit. Et quem debemus ita libenter sequi, qiiam' vcstimeiiluin siiuin poiest pro Cbristo contem:>cre,
isliiin pucrum, qui boc quod puer esl pro nobis ct sub pedibus ej'us proslernere. Quid enim est \e-
csl? Ccrie, fralres, non solum sequi,sed etiam cur- 'siimcnlum nostrum, nisi corpus noslrum, quo ipsa
reredebcmus post eum; quia, quain\is ejus dulce- aniiria nostra qliodammodo tegitur et operitur?-
do noii trabercl nos, et quodammodo cogeret nos Beatus est, qui ipsa inembra sua, ipsum corpus.
sequi eiim, debefet tameu cupidilas illius bcalitu- suum polest jiro Cbristo coutemncre, el omnia fa-
dinis, illius gaudii, quod est in illo loco, ad quem cla corporis sui Bei obsequio mancipare.
ille pra:cessit nos, mulluni hilarescere nos ad cur- Utrumqiie fecerunl, el illi qui praecc.lebant ad-
lcndnm posl eum. Non cnim ad gaudia caduca el venlum Domini, et qui seqiicbantur. Nam sanclt
Iransiloriaeum sequiinur; sedadid, quo.l oculusnon D I patres in Veleri Testaineiilo divilias muncli ct glo-
vidit, nec auris audivit, et in cor hominis non ascen- rhmpro nihilo diixcrunl, propter fidem quam ha-
dil (I Cor. n), id cst ad illam beaiam palriam, unde bebanl in Chrisli adveniu. Muili eliam ipsa eorpora
dicil Propheta : Portio mca, Domine, in ierra sua marlyrio subdideiunl, sicut prinius marlyr
vivcntium (Psal. CXLJ). Abel, ellsaias, sicut Machaljaji mari\res, quoruiu
Ideo, fiatres charissimi, si \otumus ad illam bea- mirabilem passionem ahtc pancos dies audistis. Et
tiludineni pervenire, oporiet nos non solum isloi non soliim sigillalim homincs, sed quol miJlia ho-
modo quo diximus sequi Dominum noslrum ; scdI iilinulii lia;c omnia feceruiit posl adveiilum cjus,
eiiam illo modo et sequi et praiccdcre, quo illi prae- quis potest enunierare? Nam e„ illorum numero cl
cesserunt, el secuii sunt, de quibus hodie narrat ; vos estis. Vos enini ramos arborum, omncm scih-
Evangelium.qui eum in Jerosolymis conduxerunt. cet pompaiu mundi,|projecislis in obsequitim el bo-
"Venienleenim Domino Jerosolymis, ut ait Evange- noicm Christi. Vos, quod majus est, ipsa corpora
lium : Plurima turba straverunl veslimenla sua in.i. vesna conlempsisLis; vos ipsam animam vestram,
via. Alii aulem cwdebanl ramos de arboribus et: quod adhuc csl amplius, in honoicm Chrisii csc-
(tamabant : Ilosanna filio David; bcnediclus qni ve- pcndistis, quia proiJiiam \olunlatcm aiiimac vesirai-
Ytl9 B. AELREDl ABBAJYSRIEVALL. OPP. PARS I. — ASGETICA. 220
dimisislis. Porro omnes qyj pi'8eihaiil'.etqui seque- A coiitra vitia, contra-carnem silam. Sed tunc erit
bantur, clamabaril, diccnles : Hosaiina filiq Dqvid; perfccta pax, perfecta traiiquillitas quia caro noii
benedictus quiveiiifiii nomine Dbniini.IlagijaTides, pbtcrif spifiiui'resislefe, iiec spirittis Deo, iiec dia-
et magna confessio, niagna laiis. Hosannd est vbx : bolus inlpiignafe, nee mors, .nec iiifirmitas gravare.
piSsJulantis-salulem, q.uasidiceretur, Satviiica. Sine Sed si voluerimus "in-secundoDominiadveniu istam
dubio illuiii, a quo posluktiil salulem, confitenJur paceni habere; studeainus prinium advenluiii ejus
SalvaJoreni, quod proprie perlinet ad Deum. Vo- cu.m-lide et. dileclioiie suscipere ; in illis operibus
caut eum alium David, quiiiconfiienlur eum verum perseveranter.iiianere, qiisenobis per primum suum
libminem". Beiledicufit eum, quia vejiit in noinine . adveiiium ostertdii, efdocuit. Nutriamus verumejus
Pbmiiii : per quodaperte ostendunj.qubd ipse cst, a:nofem,-ef per amorem desiilerium, q.ualenfis"'cum
quem Peus Paler per propliclas suospromisit csse, venerit ille desideratus cuhelis genlibus, curtionihi
vehturum.Tn is.ta iide siiscip.it;sanctaEcclesia ad- eum,fiducta.yidere valeanjus,.qui cunrPatre«tSpi-
veiiiuiii Filii Pei.-Gred.il eum verum/Deum, veruin. ritu sancloviyit etreguatperomiiia saeCuIasajeulo-
liqriiinem, ver.um mundi Salvatoreni, a_Ded Paire rum. Amen, _--"••; -,
pibiiiissum, a, sarielis propbetis pranuniialiim. ln ;; , SERMOII. ; : ::_:' -.;.
istafide et illf qui pioeeeduiit adventuraejus, el qiii B l.N--KA.TAU DOlllSi;..
seqiiunliir, coiTveiiiiiiil el socianlur, et sunt una Jiqlile ihneve: ecce annuntio vobis gaudium tjia-
Ecclesia".Iri isia fTJeulriqiie salvaiitur : quicunque gnum, q,uod eiil omni pppiilo; quia iitilus. esl vobis.
siiieislafidesunt exlra Ecclesiam sunl, ad illosnort hodie Salvator, qui esl Chrissus Dominus,hi civhate
"
-vcnitChrislus; el ideo islinon salvai.iur in Cliristo» David-(Luc. n). Rumorcm, quem angelus mundo
Il;e,c de primpadyeiitu. ; : ; \ prsedical, cbarilati vestfaj hodie mefilo deboo.com-
Scire aiilem debeiiius.Tialfes, quia in ipsa cadem mendare. "Jam exiii edklum a noslro Tinperalore
for.ma, in.qu.a veiiit prtiiio, ut rediineret Ecclesiam Deo, nt totus niundus describatur : orbis subjectus
suam, irt ijisa eadem vcnirt secundo, uf glorificet; est.irtipefatori nostro, Dco videlicet, Missi sunl le-
Ecclesiam suam .:. sic enim dixerunl angeli apostolisi . gatiejuspe.r universum muiiduin.utdescfibalur ef
fiost Domini Ascefisionem : Sic veniel, quemadmo-. cehsum profiteatur. Legati isti suntapostoli,etpfae-
dum vidisiis eum euniein in ccelum (Act, i).Hoc erit,,..'. dicaloi'essaiicli;qiiorumso»us>5a;!iY hipmnemierram,
fratres, ?d;euinuluih dainnaiionis iiiipioi;uin. .'Non et.in finesi.orbis terr.m verba eoruirijRom. x), ut.
eniiij sine jnagnacoiifiisione et dolore poleruntyi-: dcscribereturMiniversus ofbisi Sicut terienus ille
dere illuni ih taiita "glnria et potestale, cjuera .jcon- . „ iinperaiO!';describi yoluit cl prsccepitomnem miin-
lcihpseriiiit in.liuriiana iijfifmitate.-Jsti; secuiido( duin, ul oiiiiies scireiil scpertiuere ad illam metro-
advenlui Pbijiiiiiconvenii salis, qiiod deillahisto- . polim civjta.teiriRomain, ct bmnes ei tribuiuni sbl-
'
rla alii quoque evangelistaenarrant. Yenieitle enim, vereiil, iiiest denarium, iu quo ejus erat imago ;
Jesu Jerosojymis, pueri. Hebraeoruni acceperuulI ; sic iioster iniperatori qui jam acquisiyit; urtiversum.
rairibs olivarum,, sive palmarum, ct yeneru.nf eii niuiiduiii, yull ut omnes scribantur in ilLa civitate,.
obyiani., Sic er.jf in.secundo adveHiu;Pqniini. Ciim, , quae su.rsiim et lib.era esl: el est mater onihiuin
enim ipse ybnej;Hiiijlia, fcjriija, iii qua-redeniit Ec-,-.;, liosliuiji:.:?de qua dicil Propheta : Glpriosa dicta
-
clcsjaijj,; lit Jllam glorificety;'et cxTiibeaf silii eain, sunlde tceivilas ,Dei (Psal. LXXXVI),TLBC civitas
nbii Tiabeiilem niaculam auf rugam,ahf aliquidj ; nieritp potest appellaii Ronia, id estexcelsa. Beatus,
ejiism6.ij|Yunc utique pueri ricbiaeoruin vcnienll•_'• - qii,i;su.scipit;liocsui impeJ"atorjs ediclum, nt scribi
obviani eicum palmis, sive blivarum famis. El.qui.. i possit in ciyilale isla, Paniceps. euini gaudii est,
suiitvisli pueri, nisi illi, dequibusdicil PiqpIi<Ta::•. quod aiigelushodie anhunttat^ Audilui ojus Donii-
Laudalq, pueri, Dominum (Psal~ cxii)^, et nljbi•*:''. ••; nus detljt gaudium ,et lajlitiani. (Psa.L L). . Sociiis
Cuslodiens ptirvulbs\ Dptninus ? (Pstil._ cxiv.) Noni cnim eorum est, etTn sorte bseredilatis eoruiiiin-.
eiiihi niagnos, et elalos,- el superbps custoditv sed] rrj vciiilur, jqui: ab ipso, qtii natus est hodie. Salvalon
parvulos,jd;est Jiumjlcs, Istilaiidant pomiinini, si,1 muiidt, foiis el origo omnis veri gaudii,:audieruiit;
Yanicn fuerint HebraT, id esi Jfaiisiliehles. *,SieiiimII : Gaudeje,_quia-noiuina veslrascripiasuiivin cwlis
rebdo sunt Iiumiles, si.modo trariseunl opera elvi-- .--, (Ltic. ;x). PeijariusaiiJem ille, quem noslcr iiiipe-
tia caniis, si inodb- sciiiiit spiritalessaltus.dare e ralor requiril ajiobis, quis est ? Siite dubio anima
coiitem|jlationis,;et per bonas-,..cbgitatio.ii.es.:tuncc nqstra, quae.liabef.ejus imagiiiem in se,. Fecit enim
sine dubiojn die'ju'dici.i,cum Jesus venerit in pote-:-.-: nos Deusiid iniaginem siiani; sedinanima. Beatus,,
.; slale siia, ipsi veiiieiit.obviaraet .cumpalmis, l.d.est ;l qiiirpi lioc;Tributum reddit,;qui Iiuncdenarium sol-
cuni sigiiis vicloriariim, qtias hic cojiquisiefiifil dce\- vil, qui-suaiii imagineni ei restitiiit. ;
diabolo (pajniEechini sigiianl viclpriainj: lunc JJO- i- .-Yidelis-,fralres, per uniyersum mujjdumboitii-
1'crpnt quasi- Cum, paliiiis gloriari,: ef diccie; Ubi ii,,; ncs^curj-ereiadJegatosJmperatOJTsnOstri, utdigni
est, mors, vicloriq luq ? Ubi esl, mqrs, sthniitus tutis?_?...:Tiabeaiituf;scribiJiiitIagloriosaet:excelsa civilate,-
- (I Cor.
xv.). Tunc enim, veiiienl cuniolivis, qiia?. 3R el_ut eireddant .iinagiiieijj.ijjoc est.aninias siias.
sigiiificanl pacem. Mqdo eiiim noii lia.beiii jiacejii, 1, TioeTaciiint singuli insua civiJale. Uiia esi civilas,
qiiaiiuo piignant cuin diabolo, qiiaiiijo piiguaiii il "'ad,.qiia.ui;:oifincs tciidiii)us,,in qiia omiics ybluinus
*22T" i\-.;',-\SER1,J0'NB^ 2gi2
sciib'r,\sed qiiahdfu suinus in eorpbre;: peregriha-. A Ievai gens cbiilra geiitem giadinm. Libere videtis
iiiur a D.omihb{II Cbr. y).,-vigilailiescontra hosles mullos coiiflare gfadios.suos in/y,omeres,.ellanceas:
nbslfos, Nonoiriifcs SUIIJUS itiuiia civilale, ncc*om- suas in falces".Ad Titleram qiibliilie" iinplelur IioCj.
ries in uno loco secuslodiunf. Licet eiiinj una civi- ndn in illa perlida gente,,:qtiae pacem Iioii TiaTiet,,
las dicatur et .sit sahcla Ecelesia,:tamen in ijisa di- nefcliabuil, iiee liabcbiY; scdjfi illa gcncrationc:jn- '
vcrsi suiit ordines, quasj diyersae eiyiiates, in qui- sibrum, qhpe TieiiedlCeiuf./Noiine vfdelishomiiies;
liii.s siiiguli profilenliir, id CsJstiairifacionllJrofes- ssfciili riobilesad cohversioiiem venienles.Tanceas.
siohem. Simt euini multi, qui vel hbluijt, vel hon et gladiossubs dimittere, el/qiiasi riisficos hianibtis.
possunt. servare casliiatem. ;Neergoisti jier libtdi- siiis cibum' suuiii Opcrafi ? Sed riiutto melius, et.
iics- et fornieatioiies, sivc immuiidiiias rapiaiiluf "apciTiUs,alqiiepienius hbc sjJiiiJualilcr inijileri in-
abinimieis suis, nbcesse babent ut Sihf in aliqua t.elligiiur jii omhi- genefe lioniihiim,"pauperuinScir
civilale, ubi" se : lueantur.: Istoruhi;civitas, libr se licet eidivTtum*^:;cieflcbruiri "etlaiCbrum. Allerida-
cTistodiOrilab TUisvitiis, eoiijiigiuriiest.Isla civitas musgladiuhi, de"qub dicit Pbhiinus : Oriinisqui
hiultos habet incoTas, licel infirmos.. Sed et coriii- acceperit gladiuiri, -gladippeiibii '(Matih. xxvi)/: et
nentes, qui castitalehiscfvafe disponilhf, alii uiiam illuiii vomererti; qiio scindilui'Xeisri cordis iipstr'!,,"
civiialem eligunt, ajii aJiaiii, Alii cliguiit soliludi- jtixta illud : Sciiidile Coidtiveslrti, ei riori vestirneiitk'
liem, alii clauslruin,:alii magissludenf iii jejuiiiis, vestfa (Joei.Ji) :vet videbinius innumerabilem mul—
alii piafcipue in vigiJiis, alii per quotidiahos Tabofes litudiiiem ih Ti6c tenifiore miiiare gladios suos in
superJjiam caniis ecioniant; iilii coidis ebiilriiibiie vbmeres. Gladiiis iiiiqiiiias esl. Hbc gladlb quisque-
cf lacrymarum piofiisiqne vilia exstiiiguunt. Yidea- seips.uiij priuslae.lit quam atiuni, sicnl dicit bcatus-
iiius nos et liostram civiiateni. Munitissima civilas Augustinus : Omnis, iiiiinit, Jionio piitis in seipsum
ust ordo riosler, et yallala uiidiqiie boiiis observah- iiiiquus est, quamlri aliiini; quiu sialiin nt-coiicipit
liis, qiiasi quibusdam.mufis et tufribus, iie libstis vbliinlalem icedendi-aliiiin; eliaiti tinlecjuariiallum
noster hos decipiat, ue nos ah exefCitu iioSlri impe\ imdat, se Imclit: queni:glaclio iniqiiilalis occidil. De
raforis biveiTal. 0 qualis murus patfpertas, qiio- hoc gladio dicit Poinihus Pelrp; -:"Otniiis qui ticcepe-
modo nbsdefeiidit cbnlra superbiam iiiundi, contra rifgludiutn, gltidib peribilfQiirim iniilli,- fralres, iii.
-vauilaleS et superfluitales nbxias el damnabiles! ''lempbre islo IiuhC ihiqiiitaLiis/gl.adiiihi conflartt-iii
Qualis lurris Sileiiliurii, qubd premitasSullum.cbh- - "vomereiri cOmiJiiiictibhis! YMulll,;'qui priiis aiiiihiiiit
r lenliortis, rixae, dissensibiiis, et detracliouis! 'QiiTd suaoi gladiq; peccali occidefuritV modo cor suum
ohedienlia.liumiliLas, TilitasveSlium? quid asperi^ per eoiiiiyurictibiieiiiijbaiiilehfiijescindiinlv laiiccos.
las ciborum? Muri stiht,TUKes*sunt,'conlra vilia, " qubque suas,'id bst "SubtilitaieiJi sui i"ngcrtii,;qiia
corilra assullus ininiicoruiri nostrOruni.Trt hac civi- solebant niultos secum trahere ad peccaliint, muiti
tate profilemur nbs, non Romanos, sed affgelicos. libclie inulaiit iirTalccs, quibiisfructus 'spiriliiales
Istaeenirti OJjservarttiaeostendunl nos"e"sseiiesocie- 'cbTligaijl.Yifbliviahiveiiiaiit-Dbminb, portantes ma-
lale angeloriini, non de servis Roiriaiibiuiil. Tn leni-: nipulos jusiitiae ei satutis. Merifb; ergb iii/die Tstb-
poreprofessionis hujus implctur illudlsaise : Etcon- etYempore^Tlunc f umbrehi,: qbem ahgelus ahhuii-
"
flabunt gladios suosin vomeres;ettanceas suas hifai- Tiat iiobiSi-cbirimeuci8ibiis;":Et;quis esf riitriof istb?';
cesilsa, n).~EtsuodilyNori tevabit geris'ebntragerilem Ndlus esivobishodie' Sulvatofniundi,'&\t,ih ciiiitate\
gladium ; nec exercebiailur ultra tid prMiutri (ibid.j: David. Mefitb/coinriieridat ga/iidiiim, qui pfsedical
Sine dubio, fralres, lice.t praulia-abhrident, cre- Salvafbrerii iialum; Verilm est enim galidium, g;iu-
brescaiit seditiones; et; bccisiones mullipliceiililr; diuhi salulis;" et gaudiura saiiiiis vefaciler nbbis
iinpletur modo, quod prohiillit propheta :; Non le- cbrifertriativitas Siilvaloris. ; . """"'.-;
vabit gens conira gentem glcidium. Duae gentes siirit Opbftef nbs Jgilur gaudib^lriagiib gaiidere, pro
de qtiibus iii isla Scriptura saepe fil meiitio : hha lits, quac iibbis- liodie dicuiithr ab Yingelo, scilicet,
eleciornm, alia reproborubi. Illa litique gensrepro- .vqtiia naftis est hodie Salvator; Sedj fraifes chafis-
borum regiium diaboli est, et est ciiyisum islucl"rc- simi, lioii bmriibus sapit rumbr isie. 'NOn saijiiit;
gnum adversum seipsum; ideo gciis isla nunquam Herodi, nec-Scribis ef Pliarisreis; ihib, audito eb,
habef pacem. in;seipsa;. semper pugnani, se; invi- * tifi'bali siiivt, efmiilli cum eis\ Scd heC modooiri-
cem deslfiiuiit sive corporaliter, sive sjjiiitualiier. libdie plus:1sajiiiiiit;cbTrJhptibiles'
iitbus sapit.'•;M'ul*tis
Etgehsisia aliquaiido lcvabat gladium;eontra illahi deliciae veiitfis, quaim^istaft' iricbifupiibiles delictie
aliam geniem, quaiido scilicet tefrena civilas repfo- meritis. MutliMfbdie magis^gauttent inpotatibne,-
bbrum perseqiiebatuf Ecclesiarti- Dei.et oeCidebanf 1 quam iii Ghfisti Nafiviiate. 'Aure;aiidiurit isti"rumo-
et trucidabant sarictos marlyres (Ihristiianos. IlOc rem isliihir-sed Yioiiinleiliguiii» Nbri enim h.ibeiit
' modo non
iit, cessavit illa aperta.persecuTio ; iii aufes iiiteriores,' qiias requirit; 'ijiii dixit : Qui hq-
- qiia mulU propler tinlofeni"non audebaiit profijeri beftiiircs audiendifaudiul (Lucfyiif). Ybbtis auterti
se esse Ciirjstianos. Secure modo qui ad ;superriaiii ;, be^'eidici'fur:ru'm6fJstej"'.-qiii;^
civitatem illam peiTihenf, ad eam teiiflunt, et pro- dum,; et saiium patathm ad';gustandiim babelis.
litciilur cehsum, qheni requirit"ab;e:is injpcratof Vigilatis iiamqiib ef vigilias ribfiis ciislbdilis siiper
lnagnus.. Peus ipsoruin"; quia in tciiip/brc bbc rioii gfegciii;vcsliiliii^ IlliaulChi; -quicalicjbus cpotari-
,225 P. AELREDIABbATlS/RtEVALL. QPP.;PARST:—ASCETICA; 224
dis sludent, ut iucbrientur, et-liixuricnlur, non \i- A , diclui a consortio ovium Christi, et pascct carnales
gilanl in nocle : sunt eniin sonino inciTiacdepressi, sensus suos pcssima delcclalione peccali. Sed quia
et vino ebrieiatis. Qui enim dennhtnt, sicut ait Apo- vos exemplo pastorum istorum gregeni veslrumvi-
slolus, nocle dormiuni; el qui ebrii sunl, nocle ebrii gilaiiles cusiodiJis ; \obis adhuc hodic dicilur, quod
sunt (I Thcss. v). Dies eniin eorum nox esl, propter illis liinc dictum est ab abgelo, ct quod inilio sef-
opera tenebraruni quae aguiit. Obscnratum est insi- inonis hujus proposuimus vobis. Audile igiiur il-
piens cor eorttm (Jiom. i); \ os verocircumfusaest cla- lud, et cum speciali jucunditate percipile : Nolite
rilas Dei, sicul filios <liei,imitantes bealos pastores timere. Merito utiquc vobis dicilur : Nolile thnere.
' Sed
islos,dequibusEvaiigcTiuni loquitur.Vigilatisquijjjje, quid? Utique amale,'habelis enim justam et
sicut dixi, ct vigilias noclis super gregcm vcstruin n'auifestam causam, quare dcbetis amare, polius
.custoditis; catile vos ubiquc habendo, et oinncs qiiam limeic. Antc iiuiic diem necesse eral timere;
aclus vestros, ut Deo,place»iit, iiiiciidendo. Et rc- ante bunc diem liabuimus Crealorem Dominum,
vera sic oporlcl. Nox eniin esl, in qua ille ieo ru- judicem Deiim, elulique juste eum liinuimiis; quia
ijiens .-hcuil ovilia Clirisli, quwrens quem devoret Creatorem lioslrum, cui nos creatura ejus tantam
(I Petr.\). Si pastores doiniieiitcs invenerit, rapit injuriam fecinius, quod eum in primo liomine con-
de .gregibus eoruni; el quod rapuorit ad mortem lempsimus, nolentes esse suhjccli; eed ex consilio
t.abit: proinde cuslodianius vigilanles gregem no- diaboli tcnlavimus ci lieri pares. Eriiis, ait, sicnt
strum. Grex noster affeclus noslri boni, etbonae co- dii scienles. bonum ct malum (Gen. m). Merilo"po-
gilationcs. Super hos greges necesse est ut vigile- lui.iniislimere Pomiiium noslrtim, quem sieul mali
niiis, nequaudo praevaleat iniinicus advcrsus eos, ct servi olfcndiiijus. Meriio enim Dei judicium polni-
aufcral cos nobis, dissipans et disperdeus. Snper mus timere, qui niliil dignum habuimus, quo oosse-
gregem suiim \igilanl, qui omnes cogitaliones suas, intis laiilum cxpiare pcccafum.
locuiiones ei opera solbcile conservanl, ne iu ali- Non eral ante hunc ilicm, Tinde securc gauderet
quo aliquam offeiisionein incurrat. Simililer qui homo, nisi iiiqiiantum cognovit vcl credidit biinc
sensus suos, id cst visum, audilum, guslui», odo- diein futurum. llodie aiilem vbbis dicitur : Noliie
raltim ei taclum, cusiodil, ne fur iile pessimus eos limere, scd amaie; nolile tristari, scd gaudcle. Ecce
fiireiur vej rapiat. Furatur visum, quando pcr angelus de coelondcst, annuiilians vobis gau;iium
iiegligenliam iucaule per visum peccainus; ra- magnuni. Gaudele ergo pio vobis, gaudele el pro
pil, qiiando jier vini delectaiionis noscoinpcHit pec- aliis; quia gaudium hoc non solum est vobis, sed
care. Sicet audilum furatur, quando pene nescieu- < Q oinni populo. 0 quale gaudium, quam magnuin,
tcs ad vaniiates et \erba oliosa audienda, nos alli- quamdulce, quam desiderabile ! Ifuc usqiie trisla-
cit; rapit, quando ubi delccJaJionis ad \aua fa- bamiiii, quia moitni cratis; sed jam gaudete, quia
cienda impellit. Furalnrguslum, quaiidoper concu- ad vos vita venit, ul vivatis. Trisiabainini, propier
piscenliam gnlse igiiorantes detipil; rapil, quando tenebras vestrae caecilalis; sed gaudete, quia hodie
gnlae dcsiderio scientes vincil. exotium esl luincn in iencbris rectis corde (Psal.cu).
llocipsum quoque de aliis sensibus inlelligeiidum. Tristabanijni,.qiiia miseri eralis; sed- nobis naius
Pc his gregibus dicit in Caiiiieis sponsus sponsas esl misericors el miscralor, ul vos ad bealiludinciii
suse, Chrislus scilicct Ecclesiae, sivc-cuilibet sauctae liansealis. TrisJabamini, quia ojipressi eralis mole
animae : Capilli lui sicul grex caprarum (Cant. iv). pcccalorum, sed gaudetc motlo, quia Jiodie nalus
Capilli animac noslrae sinil cogtliitioncs subliles, cst Salvalor, qui salvum faciet populum sutim a
quae procedunt de ralionali menie, qua; est capul peccatis eoium. Hoc cst gaudium, quod auuuiiiiat
auimae. Sicul uobis nescier.libus capilli oriuiitur de Angelus. Naltts esi hodie Salvator. Timuistis huc
capite, ct iterum nobis nescientibus dcfluunt, ita usque euin qui creavil vos; amojlo amalc eum, qui
sine dubio cogilatioucs ssepe etiam nobis nescienii- sanabil vos. TimuislisTiuc usque judicem vestrum;
bus veniuntet rccedunt. Et.sicui in sectione cajjil- D amate amodo SttLvalorem vesinim. Nalus est, ait,
lorum nullus dolor senliliir, ila quando superfluas vobis hodie Satvator. Quis est iste, vel qualis? Au-
cogilationcs abjicimus, gaudemus potius quam do- dite. Qui esl Christus Dominus : clirisma Gnecc,
lcmus. Comparaniur capilli Tsti jn sanctis aninia- uuclid Lalinc. Inde Cbrislus, id es» unclus. Ecce
bus gregi caprarum, qui pascilur" i» montihus, et .qtialis venit Salvator nostcr Christus venil, unctus
ercclo capile; quia cogilaliones sanctoriim scmpcr \cnil.- Ipse enim tanquam sponsus processit <:/<;
se tle coeleslibiis pascuiit, et ad ccelesiia erigunl se, tlialamo suo (Psal. xvm); et unclus processiJ, ul
iinplentes illud Aposloli : Qute sursum sunt quw- magis placcret sponsie suae. Sed unde unclus?
lite, ole. (Colos. 111.)Porro quod scnsus carnis hoe- Audi : Unxit le Dcus, Deus tuus, olco twlitiw, prcc
doruni noinine debeamus acciperc, diciltirin eisdem consoriibus luis. Myrrha, el cjnlta, el casia a vesti-
Caiuicis : Si ignoras le, o pulchra inlcr mulieres, tnentis tuis (Psal. xi.iv). Ecce lapis quein unxit
ecjrederc^elabi posi hwdos luos (Cant. i); quia sine olco sanctiis 'Jacob. lpse lapis hodie abscisstis de
dubio qui oculos aufcri a seipso, nolcns s>eipsumL monle sine manibus, id esi nalus <te Yirgine sine
suam scilicet infirinilatem altendcre, sedmagisalio- .ojiero virili, processil unctus olco cxsullaiionis. Et"
runi vitam esjJlorare el judicare; ipsc planc cgie- bcne oleo exsuliaJionis, quia exsullavit ul gigas ad
bW ; /SERMONES.*^ SERMO II INNATAT.I DOMJNi;;;': 226
".currertdoiJiiiJflJJi;(P.«aJ.xviii)5exsulfavitet cucuriit. A w ponii stiifliiiaiii, liincsibijudaeiis scandalum siirhTt.
Qubd hbbis per Apostolum suum pr*ecepit;Tiocipse Quafe ista tibi rion" sapiuni, quare -non fragrant ?
primitus exhibuit. DiCifApbsioliis : JVdJi: ex. tristi- Noii ulique, quod ista sapida nort siht et: Odori-
tia;dut et riecessiiale, quid hilarem datoreiti diligit fera ; sed quia lii iiisipidus es, et putidus. Mibi
Deus(ll Cor. ix); Sic ipsepfimounCtus bleo exsul- ccrte/magissapittristiiia fiia, DoriiiileJesu, quam
lationis, viam qua iibs salvavit,'. rioii- ex Tristitia oninis inuhdi libtilia. Magis niibi diilces surii Tiiae
aiif ex necessitate, sed sua bona voluniale, et eiriri lacrymae. quas Tudisti iii; mbrtC amici; qiiain illa
magha exsuliatibiie Yngressus est. Meritb -efgb ToiTiiudo pbilosophbrurii,: qui sapicniem hullo vb-
Chrislus, quia unclus oleo taefuiae pfae cbrisoriibus lunt affectumovefi; Dulcius certe niilii oiet cibus
suis. Consorles ejus vocat omnes saiictos,;qui.;ejus luus' etpolus in medio peCcaToriim ct pubi.icarto-
jibmiiiis parlicipes surit. vocali a Cjiristb Cbri- rum, qUahi rigida abstiiientia Pharisaeorunl. CbiTe
stiarii. -'. .• ""_; .'"-""'" odor/iujgueiitorum tuoriim supcr brtiiiia aroihata.
Simililer et sartclbs Veleris Testaihenti qui.Ticef Quomodo iiiihi sapit;- quod ceriio Dominuni riia-
hoc nomine non vocareniur. re laineii,: quarii hoc jeslaiis" exhibeiilem se, quanlum ad cbrporalia
nomen sigriiiicat, rioh fraudaiitur. <)mnes suiil riii- .., exercilia, etTiuriiariaSi:affccliones, iibii "seCiiiidiiiii
'
cti oieo laeliliae, de quiblis dicit Apbslolus ': Spe " modum; foftium,-/scd sCCuridtim nibduiii; iiififmo-
:
gaitdentes (Rom. xn). Sed quia/oirines aliquid ihve- riim ! "Quanluiii ;mc coiifOflat libc iii iiififiriiJaJe
niunt in seipsis peccati, unde delicaiit cortlri-- meaj:: -;.-
slari : ipse qui nutluni Tiabebal pcJciTum, digne Tlocccerle iiiliriniiasPbriiirii liiei, sine dubio fof-:.
dicitur unclus oleb laeiilhe piae cbiisbrtibus suis. Tiludoet fimianientuin est inflrmilatis .inbae. Uhde
Myrrha, iiiquit, et gultti; et casia a vesliriteritis mpiiendi estis, qut forles eslis in .religione ef acj
tuis. 0 Chrisle, o unele,6 qiianium fragraiil hajc aspcritates ojilnes proinpTissimi, ut non eOsteniere
vesiimeutatua ! Yesliirienta ejus riieinbra sunt cor- judicclis, qucs videtis aliquandb temperare rigbrem
poris assumpliprp nbliiS:: Verbum cafofucluinett suuni secundum esse iirlirmoruni. Si eiiim videio
(Joan. i). Ibi myirha.Tbi gutta, ibi casia. 0 dulcia fratrem nleuiii, Cujus corporis et aiiiinae curatii
iingueiila/uhcii nostri! Ille quiiii se esfvila irii- liabeq ;(iiori enirti lolhhi lioihihcm diligo1, si fjuo-
jjioftalis, pfo riobis inorlalis faclus est : ideo myr- rumlilibl islofumaliqiiid riegligo), si ergo videro
rha. :-llIe_quipef praeseniiarii divinitatis onirtia im- eum necessilateni .patienteib, velpfopter aspefita-
plet, pro /nobis exinariivit semetipsurii,:factus sicht lem ciborum, yel labbrum, vel vigiliarum;_ si, iri-
aqua. fjTtisa.: ideo guita. Tlle: quem tremuritart- Cquam, videroeum - cruciari cbrpore-el corde; leri-
geilfhumiliavit semelipsitm:factus obediens' tisque tafi (valdedifTicileest, quahdqcaro riimis ailiigituf,
ad moriem, riioriem qutemcrucis (Pliilip.- n) YTcleb; lifimens nbn lenletur);"si/ergo videfb .euin siq
casia. Myrfha,. qtia mbrtha.corporasblent iniingi, - afllictuhj,*/ liabiierosubstaiitiaiii muiidi,;:ei Clau-
"significat moitajiiatem. Gutta, quae per paivas serojviscefa mea ab eo, quomodo cbaiilas; Pei ma-
gullas colligilur, signilicat fijunahilibriem, quapro- net iri me? (IJoan. iit.) Gerte,si semper mehabeo
ptefnos minoraius esfpauloniinusabangeiis.vCa- secundum rigorem Tortiuiii; ct; rion aliquando/cbii-
sia bumilis Iicrba yel; arbpf, sed odorifera; signir descerido ad esse :iiilii'ihorum,:non cufroin odofe'
ilcafJiumilitalem ejtis, ^iijus iodbrper.tblbm mun- ungueriloihiii/GbiTsii ;-sed -iii dhfitia Phia/fisaeo--" 1
duni respersus est. Meritb ergb Clifistus, fnerilb. rum, jqiii se jactabant defigbfe abstiiientiie, ei/ju-;
iincjtus, riierito cleum effusum noriieii luum : ideo; dicabaiifdisCipulos .Pomiiii, iirio ipsuni Pohjinum,
adblesceiiiulaeie, quem prius timuerurit, seniieiites^. vQcaijtes eiini voriilqrerti et pbtatorena viifi. Hoc
liuiic Oit.oiehj unguehtofum tuorum, dilexcfuiit. -u.tique;cavendiim*st ne sub specie condescensioTiis
teranius haec unguehla. sedula hiedi-::"_-nutfiatur: hibllities-reiilissjpiiis •, sed telieildum est
" Ergo,. fi-atres, -
lalione Tn corde. Cogitemus quaih duleis nobis/do- : Tllud:B:/Gregbrti~,ul hecdistricJio rjgida, ,nec pie-
bet esse hiyrrba morlalilalis ej.us, per quam nos ab D.tas siffcinissa. Curi'anius ergo; fratres, curraitius
oniiii njoriajilate liberaniur:;quam.dulcis.ejYis mi- lii odorem ungiientofum-istoTiiiii;:cjuibus;drtctu^
noraiio, gua nos _ad coeles.lia sublevamuf:; quam;;..- est Chrislus; curramuscurii pasforibus ad uricluiii ..
dulcis ejusjiumilitas,' qua nbs:exallamur.; GOIISIIJCTnostrhm, quia -quod eis dictuni: esf; :-diciiur;et rib-'
remus quaiilyni se Cliristus iiiclinavit prbpJerlios;;:-, bis^quia^videlicetY:Natiis esfnobts hodie Saivaior
Videte mira. Appropiriqhaiite iiiorle, CbrisJus.tri- ., muiidi,gui:est'GhnslusDpinhtus. :Elfbehe;addiiui\";
slaJur (Matlh. xxvi), et Paulus TaeJatur:(I?/n7ip.T). ': J9p>»ibiii_ii.;St.:quispropte
.Moriuo amico siio Lazaro,.Chrislus pl.brat (Joari.,.;. IjumTion pbtest sciitire/bdbrem Jsturii*;' riec TdeO
xi); etiion plorat mulier illa- Machabaea,jii. mbrie::, 'potesf ainare.uneuiiri, id. estGhristhm; liiiifeaisal-
lierreiida .sepleiii.filiqrum..(/ Mqc. vnJ./Yenit Joan-• -teiii.Pominum;;/quia: nalost:esf:hobis;;liodie Sal-
nes BapJista non niahdiicaus, /neque bibens; yenit,; -'vator;m.uiidi,:qui:cstGhrisLus Dbmitius Tri' civiiaie;
' Cliristus
manducans et/bibens, ef yqralbr.et.p.oia*.•i Payid.Tpsaest Rellileliein. adTjuam debemus Cur-;-
tor yini, jippellatur (Maltlyxi.)..;Nob ;sapiunt, tibfLI;; Tei^e.jsicuttfecerunt pastofes.'.-audilb rumpfe- istb. '
is_la,pJiiaaee, siye pagarie, p^n tibi sapiunl, iJutlunit..:"Sicufenim^iCantareYsoleiis::"Glorianf Ded^cqrilaft-;
hincs^ntis .odoremiJmp binc: paganusflobis op^\\ runl;:cucurreruni jnSeililehinu Et.liqcyiiij--v<7ti.'s
227 B".AELREDI ARBATIS RIEVALL. OPP. PARS I. — ASCETICA. 2-28
signum. Invenietis infanlem pannis involi'lum et pa- ^ polculiam suam iniimarc. Mundi liujus sapienles
siliim in prmsepio (Luc~.n). Ecce quod dixi, quia paivas admodum res, scilicet regum victorias, prte-
amare dcbclis. Timeiis Dominum angclorum, sed lia foriium, vel ccrie siderum cursus, ipsum etiatn
amaic infaiitein parvulum ; limelis Dominuiu ma- nmiidi silum, pulchris el ornatis sermonihus elo-
jeslalis, sed aniale involutum pannis ; limelis re- .quiinlur; noslri aulein p'scatorcs magna et mira-
guaiiiem in cajlo, scd amatc jaccntem in pi.-ese- bilia, quas c.ognovcrunt de Deo, paucis et simpli-
pio. Scd quale signuni acceperuiil paslores ? In- cilms vcrbis, sed teslimonio magiiarum rerum os-
venietis infantem pannis involutum, ct jaccniem in lenderunl. Soiebant namqiie se csse debitores, non
in prwsepio. Quod ipse csl Salvaior, qnod ipse cst soluin sapienlibus, scd eiiam insipieniibus ; 11011
Chrislus, quod ipse osi Dominus. Sod quid ma- solum iiigcniosis, scd etiam idiolis : ct idco sim-
giuim eslinvolvi pannis, jaccre in siabnlo ? Nonne lilicilcr loqiiebanlur, ut onines p<sscnl iiileliigere,
et alii infanles iinolvuiilur pannis ? Qualc ergo boc 1:im aperiis rebus probabant quse diccbanl, ul om-
signum cst? Magnum cerio, si fairien inttTligimus. nos possent viderc. UIos nos iniiiari oportel; ad
lnleUiginius, si non solum isiuin amoreni andi- utilitntem siniplicium . apianles verba iioslra, pro-
niiis, sed eliam lucem, quae cum angelis apparuit, ptcr gloriam Chrisli, el ipsorum nrofcclum. Pixi-
in cordc habenius. Ideo ciim luce apjjaruil, quandn U aius \obisalia vico quod Clirislus m lnmc mundum
isliim riimorcm piimo liuriliavit, ul sciamiis quia vcnit pcccalores salvos faecre : Cliristus aulein
illi solivcre, au.!iinil,quilucem spirilualcm inmcnte iinctus dicitur; viitus auJem lmjus iinclionis ho-"
Iiabcnl. dio palani innoluit. Natus est Chrislus in Judaoa,
Multa dici possunt de hoc sigrio ; sod quia liora cl slatihj odorem iiiiclionis illius senserunt illi,
-prseterjil . parum quid inde dicam, ct breviter. qui fiieriint in Cbalttea: el cnmplclum cst in ipso
Belhlebem domus panis sancta Ecclesia csl, in qua Dpmirio liostro quod poslca Aposlolus <iese el sui
niinislralur corpns Glirisli, \erus scilicel jianis. .siiniiibus dixit : Bonus odor sitinus Deo in oniiti
Pracsepium in BcThleheni, allare in ecclesia. Ibi loco : aliis odor vila in vilam, aliis oclorinortis ia
nascunliir aninialia Chrisli, dc quibus diclum csl: moiiem (II Cor. 11).
Auimalia lua habilabunt in ea (Psal. i.xvn). De hac Hoc liodie faclum esl de ipro Christo : a quo
meiisa scriplum rst: Parasli in conspccu meo tnen- omnis odnr bonus. Qiiid eiiim signilicat 'bomisodor,
' sam
(Psal. xxiil, Iii boc praescjjio esl Jcsus pannis nisiboiiam famaiii ?Etqiiaefama incliof aul diilcior
involulus. InvoluJio pannoruni esl lcgumentiim sa- quam quod, qui parvulus jacebat in pra?sepio,
ciamentoiuiii. In hoc praesepio in specie panis et Deus esset, d Pominus, el loiins iiiundi salus ?
vini cst vertim corpus et sanguis Chrisli. lbi ipse C Ilanc famam audiciuiii pagani, audicnint et Jud;ei.
Ghrislus esse crcdilur ; scd involulus pannis, hoc Prius vivcbant Judaji, ct inoilui cranl pngani : sed
csl invisibiliter in ipsis sacramenlis. Nullum Jam slaiim, qiiando utriquc hunc odoicni sciiseriiiil, re-
magnuin cl f:\idcns signum liabcmus nali\ilatis vixcrunl pagani et mortui suiil Jndici. Paganis
Clirisli, quam quod in sauclo altari sumimus quo- eral oilor isle advilam, Judaeis ad 11101lcm. Siaiim
tidic corpus et saiiguiiiem cjus ; et quod illum, eiiim ul isli rcges, de quibus loqiiitur E\aiig<Tium,
qui semel pro nobis naiiis~csl de virgine, quotidie _per slcllam tjuam \ideranl in Orienle, nativitiilcm
ccrnimus pro nobis iiumolari. Ergo, fralres, atl Doniini cognoveruni, \enerunt cum muueribus a,'.o
praesepium Domiui fesliiicmus ; sed quanlum pos- rarc eum : etmox tit Herodes fainifm ejus audiviJ,
siinms, prius ad accessum bunc nos per graiiam cum Judaeis quaesivii ingeniuin, quomoJo occiderct
ejus praparcmus,' quaienus socia:i'angelis, et corde illum. Tunc ca-pil illa caecitas esse in Israel, de qna
pttfo, el conscienlia bona, et fide non ficta (I Thn. dicit Aposlolus : Cwcilas ex parte conligil in lsrael
1), cantcmus Domino in oinnj vita ct conversa- (Rom. M). Tunc cliam coepit oriri illud liinien,
lione nostra : Glona in excelsis Deo, cl in tcrra pax quod Domiims jier prophetain Ecclcsiae suae, quam
liomiuibus bonw voluniaiis (Luc. n). Per eum- n collccluriis eratde geutibus, promi it.diceus: Surge,
dem Domihum noslriim Jcsum Chrislum, cui honor illuniinare, Jcrusaiem, qula venil lumen tuum (Isui.
et gloria in saecula saeciilorum. Amen. ix). II.cc esl Jciusalcm, quam Dominus Jcsus, qni
"
SERMO IH. pax vera cLsumma esl. a;dilicatde vivis lapidihiis :
INAfFARITIONE DC&IIXI. qua? ad ojus visionem lendil, iu ejYisvisione bca-
Aiile dies aliquos iniima\imus \obis, fratres, tam se fulurani ceilissime credens. Ipsa csi sa:icia
exortum in lenebris lumen reclis corde (Psal. cxi)'; Ecclesia, ipsa unaquaeqiie congregalio sancla, ipsa
,exorlum illuin, quem unxit Dcus PaLer oleo ex<ml- unaqi<a'que anima sancla. Surge, iuqtiit, illuininare,
talionis, prae consoriibus suis (Psal. xi.iv). Sed non Jerusalcm Merito ei dieilur, surge, quaj jaccbal ;
poluit sermo nosler-exprimere dulcedincm cl vir- nierilo ei dicilur, illuminarc, quae caeca crat. Jace-
tulem illius unclionis. Talis est viilus Christi, ut Jjai caeca in tuiiebris, in erroi-ibus, in iniquilatibus.
nulla lingua possit cam cxprimcre; niilltim cor, iia Dicitur crgo ci, surge, quia jam se inclinaveral, q/11
ut dignum est, cogilare. Sed quod bomo non po- cam erigeret; dicilur, illuiniiiare, quia jam aderat,
lest verliis, Deus rebus ostendit. Placuit benigni- qui cam illuniiiiaret. Quid aliud clamal ln-die si<Tla
tali ejus manifesla rcrtim cdiibilione Jiodie l.obis jiova de ccelo, nisi : Surge, Uluminure? Siijiium
220 - SERMONES. — SERMO III. IN APPARITIONE DOMINL 230
Dominicae nali\itaiis ideo in coelo appariiil, ul a A , Tcrra aiilcni lurc erat iuanis ct vacua : inanis veri-
lerrciiarnm reriim amorc surgamus ad coelum. Et tale; \acua ah omni bono opere. Tenebraj quoque
Jioc signum ideo iu" stella, ul per ejus naiivilatcm eranl super facicm abyssi. Abyssus anima esl, pro-
nos illtiminandos sciamus. Sed cui lioc clamabat pter nintiam nalufae stia; prOfundilatem ; facies
illa stella ?"Nonutique Judaeis, qui caeci eraut ; non abyssi ipsa mens. Supcr lianc facicm abyssi lene-
Jerusalcm sanguinariae, quae mox pacis audiia brae craiil: lcnebrac erroiis, Jencbr;» gentilitatis,
praeseniia lurbala esl, et ipsam pacem occidere 'tenebra; liorrendseiufidelilatis."Sed liodic cis dicilur:
quaercbal pace perdila, sed sine dubio illi roginae Surcjc, qui lerra cr-ml; illuminare, his, quibus lcnc-
Jerusalem, quae fesl'ma\il a fuiibus terrae audire brae cranl sujicr faciem abyssi. Hoc est, Fiat lux,
sapicnliam Salomonis, qui pacificus inlcrprclalur. quod est, Illuminare. Gum iidc ct cognilionc Dei
Et iclco illa cst Jcrusalcm, quae visio pacis mleipre- gentilos illiiniiiianuir, luxliunl, eJ audiunta Paulo:
tattir, quia ad videndiiiii pacilicum venieLal. Re- Fftistis aliquando lenebrm; nunc autem lux inDotni-
gina IIKJCEcclesiam signifioat de paganis : nam et . no (Ephes. v). Sed undc illis hoclur.icn ? Surcje, ai(,
ipsa regina pagana eiat. El EccTcsia sine dubio illutninarc%Jerusalem, quia vcnit lumen'tuutn. Ilsec
regina csi quae tot gentes ct populos regit, de qua esl lola causa, quare illunjinalur sancla Ecclcsia :
dicit David : Asiilit regina a dexlris tuis, in vesiilu I)
1 jirimo in illis iribiis rcgibus, cl postca in omnihus
deauraio (Psal. XLIV).Ista Ecclcsia hodie coopil genlibus. Haeccsl lola causa, quac ei dicitur per
nasci in tllis paganis, qui \idcrunt stellam Islam, propbetam : Quia venit iumen tuum. Exortum est
et ejus signilicationem inlelligcbant. Ergo isla re- est eiiim in tcnebris. Sed quibus? Non perversis
gina Iiodievenil a finibus lcrne videre faciem PJYISJ corde, permanenlibus in tenebris suis ; sed lectis
de quo dicilur : Ecce plulquum Salomon hic (Maith. corde, qui ipsum lumen agnosceutcs, adoiarcdesi-
XII). Vere plusquam Salomon, quia ille tanliim Sa- deraverunt. Dicilur tcrrae iuani cl^acu;e, ulsurgal,
lomou, id est pacifieus : isle ita est pacilicus, Ut sit id est ut ad coeleslia dcsideranda se praeparct. El
eliam ipsa pax; sicut tlicit ApOsloIus : Ipseest ptix quasi respondeiili: Non \ideo, quae coelestia, qiiae
tioslra, qui fecit utraque unum (Ephcs. n). El ideo spirilualia debco dcsiderare, subjuiigitur, Illmni-
illa nostra regina bene dicilur Jerusalem, id esl \i-io nare.
pacis, quia ad ipsam pacem properabat. El baec Et videte, quam pulchre in islis dnabtis lettioiii-
regina noslra pulthre eiiam dicilur legina Saba. bus, jirojjbclica videlieel el cvangclica, quae hodie
Saba quippe captivilas iiilerjjretatur. Ecclesia jjlane recilantiir in Ecclosia, duo Teslainenta conveiiiaiit. ,
est regina Saba ;quia.compoiiit et regit bencislam Yidcmus aperie Evaiigelium in prophelia, et pro-
•captivilatom, in qua peregrinatur ab illo regno, pheliam in Evangelio, quasi rotam in rota. ln pro-
in quo niilla est eaptivitas, nulla miseria : quod phelia dicitur sauclae Ecclesise tle gcnlibtis : Surgc,
regnum ipsa percipiet in die judicii, diceute Do- illuminare, quia venit lumcn tuum ; in Evangclio
mino : Venite, benedicli Patris mei, percipile re- narratur quandoipsi Ecclesia) de gcnlilius apparuit
gnum, quod vobis paraiutn est, elc. (Malih. xxv), nova slella in coelo, quae cam a lerrcnis operibus"
II;ec regina ," id est Ecclcsia sancta de genli- surgere commonerct, et ad verum lumeii Hovitcr
bus, ante istum diem jaouit ; ante istum diem iialum iinilarct. In prophetia additur: Et gloria Do
caeca fuil; sed ci hodie dicilur: Surge, illumi- mini super le orla est (Isai. LX). III Evangelio nar
nare. raiur quando ipsa slella, in qua magna gloria Do-
Hodie in istis tribus paganis regibus surrexit de illa niini apparebal, super ijisos tres regcs, in q.uibus
pessima consuetudine, de illo immundoleclojii quo tunc er.it sancla Ecclesia, manifestc orta cst. Scd
cum daemonibusfornieabalur, quia idola, el siniula- lioc secundum liileram. Secuiidum spiiitiialeui sen-
cra, et daemonia adorabal; el ccepil concupiscerc _suni, quid esl, quod sanclne Ecclesisedicilnr : Quia
illiim speciosum formaprce filhshominum(Psal.SLI\), gloria Domhii super le orta est .'Carnales Jud vi anle
faciem sciiicci veii Salomonis. Caecacrat anle huiic ir» hoc tenipus glorilicabanl Domiimm ; sed omnis illa
dicm ; scdhodie erigens oculos ad illam mirabilcm ^loria sub ipsis erai, noii super ipsos. Omnia enim
slellam, quasi audiens: Accedite ad eum, el illumi- lerrena el trausiloria, oniucs diviiia;, omnis honor .
nainini (Psal. xxxm), coepit quajrere illud veruin mundi, sine dubio sub liominc est, non supra ho-
-lunien, quod illuminai omnem hominem venienlem mincm. Quod nulcm illi carnales Judaei glnrilira-
in hunc niundum (Joun. l). Videtur niihi hodie Dcum banl Dominuni, idco facicbanl, quia cis. Domiiiiis
clieere : Fiai" lux : el facla est lux (Geties, i). terrcna bona promitlebat. Ideoillain gloiiauiDomini,'
-Crcaveral prius coelum et lerram ; sed teria erat qua ciim glorificalianl, quasi sub se habcbant, quia
inanis et vacua, et lenebrse eranl super faciem iion aliud quam lempoialem mercedem quuereliant.
abyssi. Coeluiii erat S. Simcon, qui Doiiiinum Scd bodie sanclae Ecclcsia; dicilur : Surge,quia glo-
. agnovii iiifautem ; cailuni S. Anna pro|ihetissa ; ria Domini snper te oria est, ut filii saiicloe Ecclesiae
ecieliimZacharias et Elizabetli, ct caeteri spirituales, cor suum a lerrenis, ad ccelestia dirigani, et necpro.
qui erant inter Judaeos. Terra adbuc eranl isti tres terrenis, sed pro cadeslibus Dcb .sciviant, et glo-
rcges, in quibus sanclam Ecclcsiam diximus signi- jrilicent cum. Sed vidcamus, qnid in prophelia se-
iicalam. Terra craiit: iiiliil iih>i_lcrram_sapicbanl. quilur, quid lu Evangctio. Quia ecce, inqnil pro-
' '
'231 ~B. AELREDI ABBATIS IUEVALL, OPP. PARS I. f- ASCETJCA. IS2
jfiliela, tenebrw operienl terram, el caligo populos A paganis regnaret/Ei gloiia ejus, ait, in te videbi-
:(ibid.). Sed haec nunc ei dicunluf, quasi ad priora lur.
respondissei Ecclesia de geiitibus mirala, qu.od.sui Hodie, fratres, hodie pro Ceflo visa est gloria
curain haberel Deris. Quare me modo vocas ?Tn D.ominiEcclesiaede genJibus. Nonne "magiiagloria
pfincipio abjecisji me, et ad dpus tnum elegisli Dominivisa est.quando illum parvum et pauperem,
Judacos; sicut sciiptum esl. Quundq dividebat Altis- et pauperis puellae fiiium, reges adorabant, et nfu -
shiius genles, elc, ptirs Domini populus,ejus, Jgcob nera otrerebant ? Ei tamen, fralfes, parum est hoc
funiculus hwredilutise}us(Deut.%jLXu).Jrt illa plebe ad alind quod signilicalum est in illis regibus, et
prophelae, cl-justi, et sancli quitibi pTaceiil. Me islis muneribus. Veniai nunc in memoriam regina
ergo nunc quare, inquit, vocas? Audiquare : Quia ^illa memorala, quae venit a linibus terra; videie fa-
eccetenebfmoperienl lcrram. Tefram -vocatJiidaeos, ciem Salomonis, et audire sapientiam ejus (III Reg.
quiaterrani tanlum sapiebant, efnihil nisiterreria t). Non vcnit vacuis manibus, sed munera pretiosa
cupiebant, Hi,tic lerram tenebrae operiunt; quia sic- . valde obtulit Salomoni. Eccein islistribus paganis
ul.ail Apostolus : Cmcitascx ptirle conligil inlsrael, boc quod significat illaregina, idesl sancta Ecclesia
donec pleniludo geniiutti intrarel (Rom. xi). d.c paganis. Ibi niunera, ef hic muuera. Quare?
B
'
Rccipiuiit hodie pagani veram lucein, ad cujus Quiasirie dubio significaluni est; quod per uuiyer-
prajsenliam. "cajcantur Judaei.. Et audile quomodo sum niiindurti sancta Ecclesia oldatura eral munei-a
islas lenebras Evangidium ostendil; et quomodo spiriiualia Dornino nbsfro Jesu Christo,; unde sequi-
ipsos Judaeos secuiidum istam prbiJ.heliam caecatof lur in proplieta-: El atnbutabunl gentesin luinineluo:
esse describit. Veneruiit isti tres feges, de quibus : et reges in spiendore orltis tui (IsaL h\). Videlis
loculi sumus, in Jernsalem et dixeruiil: Ubi est, cjuod uliique ainbulaiii gentes in Iumine sanciae;Ee-
qui nalus esi rex Judworiim? (Matlh. n.) Slatim iit clesiae. Quod est lumen Ecclesiae, nisi quod illu-
Herodes audivit isiuiil scrmonem, turbatus est. minal omnem Iwinineni-venienlcmin htinc mundtim ?
Quare, nisi quia teira eral, et lenebiae" opei-uerunt Esl el sancluni Evangclium lumcn Ecclesia;, quia
-terram ? Timuii pei-dere terrcnum regnuni suum: . quaidam clarissiiua stclla, per quam illuniiiiatur, et
idcb quando audivitquod natus est rex Judaeorum, ambulat devirlttie in viriulem, ul veuiat ad Jeru-
lurbatus esl, el bxcaecalus; quiaTjise nihjl aliud salem, cf bfferal ei aurum, llius el myrliam. Auruni
siisi lerfenum regnum quajrelJat; nihil illum, qui sigiiificat lideni divinilalis ejus; myrrha, humanita-
natus est, nisi fegnum terrcnum quaesiturum pnlar lis ; lluis, saciificii, quod ipse ohlulitproitobis ad
bat. El non solum Herodes lurbalus est>_sed etomnis ._ placaiidum nobis Dcuin Palrein. Ilaecsunl miihera,
Jerosolytna cumillq (JI/aJJ/i.Yi);quta lenebrae operie- liajp sunl arom.ila, quse nostra" rcgina venieus t
bant lerram; etcaligopopuIos.Turbatacst illa Jeru- «Tiibus lerrie, id cjstomiiibuspartibus.mundi, offert
salem terrena,illa quae occidil prophelas, etlapidat vero Saloinoui. Unusqutsqiienostrum erat in Saba,
eqs. Sed mater .nostra Jerusalem illa spirilualis, id esl in caplivitale. Utique in caplivilale fuimus,
«ancta sciiiCet Ecclesia de genlibus, iioii est lur quando fuimiis in saeculo. Eramus capiivi in Vitiis,
bata, sed gavisa. Ideo adjuuxil propheta : Super te Yn pcccatis, iu pbtestate diaboli: vincti vinculispes-
uutemprielur Doininus:: et gloriaejus inievidebilur simarum ^coiisuctudinum Tulmus inter Chaldaeos,
(Isai..i.~\). Et inler isla duo posuit excaecatioiiem qui iiilerjiretaiilui', quasiMatnones, Quasi dajinoiies
ijlam cariialium Judaeorum. Videte quam pujcji.ie suiil,.qui soli nolunt ire Jn peidilionein; sed et
liis omnibus convenit Evangelium. Sic sinediibio '"-quoscunque possiiiit, dectpiuut, et ad yitia traliuiit,
gancta Ecclesia, quam bicprophcta alloquilur pri- quibus ipsi implicantiir. Inler tales fuimus.Tmola-"
luoln illislribus regibus paganis vidit gloriam Dei les fuerunt mulji nosJrum. Sed ibi audivil aiiiina
super se, quando nbva illa stella annunliaris nalum nqstfa : Sprge, illuminare, Jerusatem.lbi audiviiims
Domiiium illis apparuit, Poslea stalim venienliljiis ' faniam vefi Salojnoiiis, et ccepimus dcsiderare ve-
iJlis in Jerusalem apparuif larila cseeitas Judaeorum, D nire ad cum. Sed quia caecieramus et'paralytici, ja-
iit illum qui' natus erat, Christum putareni, et ta- centes in desideriiscarnisnoslra;, qiiasi in grabato,
men ad oecidendum eum qiiaererent. Ef iterum mox dissotuti, infirmi, et a"dnullum bonlim opus idonei,
ul ipsi reges.egrediuiitur de Jerusalem, stella, ista et ignorantes viam, qua? ducit ad Vitam ; nepesse
quam viderant inQriente aniecedebal eos: usquedutn erat utdiceret unicuique rioslrum : Surge, ul possis
veniensstaret supra uH eral puer (Malth. u). Ideo ambulare, illnminare, utpossis reetain viam agno-
fortc prophela pbslquani dixerat ,de Judaeis : Quia Ecere.-Quando per graliam visilaiibnis suas excita-
ecce tenebfw operieritierram, et caligopopulos : quod vit vos Deus, ut indignaremini peccalis vesiris, tunc
sine dubio faclum est, quando Herodes rex lurbatus dixit : Surge. Quando bonae BemuJatiohisinspiravit
est et bninis Jerosolyma cuni co ; convertit se sfa- affecluin, tunc dixif : lllutriinare. '.--
lim acl .reginainnostram, et ail: Super le autetn ,; S^d ijuid est quodanima in lenebris existens, ja-
orielur Dominus. Sine dubio stella ista quam vide- cens in peccatis, vocatur Jerusalemj nisi quia hoc
runt super se isti pagaui, sigriificatquod Dominus eiat fulurum ul de confusione transiret ad pacem ?
goster,?qui natus erat supcr sanctain Ecclesiam, de ¥ocavit eam Jerusalero, ul hoc audjtb noroinesug-
S.3 SEI8I0NES. — SERMOTVi IN PUR^ICATIONE S.JMARLE. 251;
-gerefet ei occultainspiralioiie, ad'quidcfeatfi erat, A i vobis, et-glDriassUa?vos parlicipes faciet :qii"odip.se
"'
etgualis'; quatenus liaecadveriens, 'erubescefet fe- pra'slare 'dignetur, qui \i\il el regriafper orhriia
Tofem •viiiorum suoium, et"Coriyerleret:se Jideliler saecula sceculorunj. Ameii. .'.._-, •
-ad ehm, qui paxel gloria<esi bmniuhT saiictbfiim :';'"• ^ ::: : : : SERMO IV. :,
isuorum. Ad ipsuirt nos pfaevta siella perducil, quie -/- -. ]N;rURlFlCATIONE
SANCT/E.jlJXRLE.-;.-
allum nuntiat eTostehdil.;Apparen<JbYiiiTiliat,efSh- ; •Gbri^egatbs vos videt), fiatres,: ufpascanfiiii cib;3-
tecedeifdb ac sfando supef dbniuhi, vfbiosl /ijise, /•iqui perriiabet,pabiiloiaJiilafis verbi Dei. Sicut; dicit.
'
oslendit. Siella,fi'alrcs,"*stella,;qjr8eiibs~Ypt^dueTfacY; 'DbniinusvffffUjn^J ierra IranSibuni;/verb.iirh auleni ;
Jesum, sancta Scfiptufa%si.-'Eece:janVveiiit:tuftjehL^ Dbih/iiiiSermaridiJn;"^ xxiyj;,;L«c., .
nostfuni; qriia pY~opler fios, tit piYjpleriioslfairiLsa-''^i.Hic^eftipghifyqui^deccMd^.dcs (Jqan.MJi .
lutehi, T)eusYiofriofaeiusest', myteiyis-visus est,-et'" ; set dativitanijfiiiridbvTSlum.pancmYJeYitis.;siciij.-pa.r,^
'*';
f_cumIiotiihiibtisxohversdlusest (Jiarncli. lii), TjtTii vuli::DbihiiitJbsu^de/qujbusJpserdiCit.^;^
virfule Yerbi et vilae exeriiplo iJluniiiiafet "sedCnfeS••"vulqs^dime^nire;;Iqliumesl,.eniri0egiwmcM
-
.•interiebris, efdirigeref ebs ih viam pacis (Tiiic/i). (Marc:W): SedYie delicialisjji/via; yeniendo;,,pascT/
>Norierat mirum quod anfeadvenlum Domini bagaiii,. yullis : et pasciutiquepahe-illo^/qiii^meritcjin pbT;
ijacebaiif in pecciilis suis, et" teiiebfis Crrofuhi, rYius . Tmptet,;quam;yeh"Y~em.:T>et;Dbinirius qiii
"-"'
-qua/ndonihilde Deo audierant, quahdo; iurceii Scrk ' fi arigat eumrivobis, he: de nobisidicatur.•.; Pufvtili' '
ptuiarum ribrt rioverant. /Sed hiodo niagria echfiisio : peiierunt ptiriem: necerai qui frcingereieis(Thren.n<).
sest, jacefe "in carhalibiis desideiTis ef iii TCnebris . Sicut vesiriiiri est pelere ;paneni, iia eJiipstruffl esf
inlquiiafuhi i quia jam Yeniilumen verum, quod _frangere. Efangendusestnobi.spanis,quemconcessit :
illuiriinaioiiirieinhomiiiemvenieritemin 'Ituncmundum yobis Deus in ilinereperegTinaiionisveslrae; ufadil-
{Joun. 1).JeSus GIiristus.Nohpossiimus ulJerius ex- lum panem pcrvenire pbssitis, queiji vobis iiitegfum
cusa.iioncni haberc dc peccatis noslris, quoniaih ina- serval ciim angclisin patiia veslia. Taiiis peregrina-
nifeste nobis loquilur Chiistus, qui aiiferl pcccata iionih \cstrae myslerium est Incarnaiionis Chrisiict
muudi, el juslYical irupios. Qui scquiiur tne, non yeritas doetrinae, alque exeinpliini bumililalis ojus,
timbulul in ienebiis, sed habebil lumeii vitw (Joan. ei /IJclium siiorum. Panis palriae vcstra 1, quo pa-
VIII). Et qtiae est \ia, per quain ipse ambulal, el scuntur angeli, facics Dei csl : pariicipalio divini-
quajducit-aJ ipsum ? Dicat jjisc, dicat : Qui vull ve- taiis, ct possessio gaudii, quod ncc oculus vidil,
nire posl me, ubneget semctipsum, el tollul crucem nec auris audivil, 'necin cor hominis asccndit (I Cor.
suain, el scquutui tne (Luc. ix). Demonstral ctiam ( n). Ut islum paneni aiigelorum a\idius dcsideretis,
Aposlolus\iaiii quaeducit ad Chrislum : Permullus, et ad cum ardenlius festinetis, Evaiigelium adiiii-
inquieiis, liibuluiionesoporlel nos inlraie in rcgnum nislrat \obis liodic panem, qui fortitudinem dabii
Dei (Acl. xi\). Itern Domiuus in Evangelio : Beati spiritui vestro in via isia exsilii veslri. Apponil
pauperes spiriiu, quoniam ipsorum est regnum cwlo- \obis pbrificationcm malris Dei sancte Maiiae do-
rutn (Matth. v). Ilaec cst via, per quam ambulavil minae noslraj, ct oblaLionem ipsius Salvaioris.
Jcstis, cl per quam venicinus ad euni, proprite \ide- rrangendus cst pauis iste, ut comcJamr, quia c\-
licct \oluntaiis abnegalio, imilatio jiassionis Ghri- pbneiida suutjsla ut inleliiganlur. Illa se puiiiirat,
sli, luijus Mtae adversilas, volhntaria paupeilas. quaejilum genuil qui nullum habcLal oinnino pec-
Jlauc\iahi sancta Sciiptura nobisoslendit, qnaesi- catum, imo qui sufliciobal totum niuiidiim purili-
gnilicatiir pcr SJellam istam, quae, Sicut diximus, caie, ille dedit saciificium pro se, qui eral snrifi-
tiihtis legibus apparuit. Eslolc igilur i'eges, sit cl cium JJIOlolo inundo. Quare boc toiuiii? Primum,
auima \cslra legma, ct regina Saba. Adhuc ciiiiu quia non ciai ailbuc lempus ul lex Mojsi dimitte-
cstis in Saba, id est in caplhitale, et videic, quali. rciiir. Deinde, quia \olebat ostendere, quod lex
Yideo ciliam legem ht membris tncis, repngnanlcm Mojsi bona erai, quando eam ipse iirijilcbat. Po-
lcgi mcntis mcm, el caplivanlem me iu lege peccali j. j strcmo \oliiit nos docere ut quoerainus aliquij spi-
(liom. \u), Ecce Saba ; sed carnalcs in \ol,is ipsis riluale in iilis corpoialibus obscnantiis, quas Judjji
coiupriiiiiic moliis, ne rcgnet peccalum hi vcslro observabant.
moriaii corporc (Rom. vi) ; et regcs estis, et aninia Quare praiceptum est uf ihfans rircumcideretur
\eslia icgina Saha.Sed quia perducattiin E-.augelii ocla\a die, et ulcjus maicr posldies 40 iiiiiarelin
paeis, quasi stella dtico. cl pravia, peigiiis iiinera, leinplum, el lunc cuni filio el sncrificio? Quarc
quaeducunt ad Cuistum, sinedubio venietisadeum, ciiiiiii proeceplum est ut omiies partem carnis suse
et adorabilis eum. Sed quoniam \acua iuahii non abscidorent, el illam pariem, unde homo solet plus
oportet venire ad ChrisLnm, vel eum adorafc, jirae- enibesccrc? Posset aliquis putare talehi observan-
parale ei munera vestra. Offerte illi aufum, iil cst liani lhrpe,m, non saiiciam. nisi Dominus ipse primo
chartlatem vcram; offerle thus, id est oralionom priecepissel cam, ct postea servasset. Yerum sancia
puram; offerie myrrham, cariiis \idelicet \esliiB crai .observaniia isla, quia per islam observanliam
morlifiCationem. Talibus muneribus placabilur \o- purgabatur homo a peccato origiiia-li,,etsignificabat
bis Deus : ut et ipse orialur super \os, ot gloria fidem, quam haljemus in Don.-inoJesu, per quam
cjus videiiThrin voliis.lpSe cniui glofilicabilur iii fideni piirgamur '"'ab omnibus peccatis. Sad licct
-'""' - fi. -
PiTROL. CXCY.
2YS B.-AELREDI 18BATIS RIEVALL, OPP. PARS I. — ASGETICA. : 236
mulii fueruni qui non exieriint de lumMs Abraliffi, , A; homo habeal istam fidem, immuiidus esf, et quid-
siculfuil sanctus Job; tamen fiIiis_AbraIiaepra;ce- quid facit immundum est; sicul aperte dicit
Apo-
pluni circumcisionis specialiter dalum est : et I
quod Slolus : Omne quod tion est ex fide, peccatum est
illi qui erant de genere Abrahae, unam partemi (Rom. xi). Si peccatum et imnnindum, ergo rou-
praecidebartt illius membri (Gen. xvn), per quodl Jier, quidquid generet, quidquid operetur, imrimnda
gCnerant homines et generantur in carnali cor- erit usque ad oclavum diem; quia bumana liaiura
rupiione et delectatione, significat quod J)omirius; semper in peccaio est, et ipsa , et quidquid fecerit,
Jesus de stirpe ej'us nascerelur, sed siiie omni cor-• donec veiiiat ad fidem Christi. pie octavo mulier
riipliohe ef delectatione carnis. Et sicufilli filiii suscipit njuiidationem j et liumana natura in fi.le
Aljfalia abscidebant sibi partem illam carnisy ini resurrectionis Cliristi suscijiit remissionem pecca
qua maxime regnal voluptas, ila nOs spiritualesi ;: torum. Tuncpuei' cii'cumciditur, quia opus a pec-
filii Abraba; abscidere debemus omneiji carnalemL Calomundatur : verbi gratia, ai.te fidem Chrisli Tia-
deleclatibnem : et hbc die xictavo. Quare? Quia, bebat caslilalem, sed ista castilas immunda eral,
sicut illi octavo die per hoc sacrameiitum a peccato, quia in peccato infidelitalis erat, P.uer ergo octavo
jn qtio per corruptibricm nati sunt, purgabarituf, die.circumciditur , quia in fide Christi castilas Ysla
ita Bomirius noster, cjui iialus est de genere Abra- B I a peccato infidelilalis muiidalur. Sed quid esLquod
hae, per $uam Tesurrectibnem, quaedie oetavo facta - per islam muiidalioiieni mulio.r quasi adhuc im-
est, ictestposl septimum, qui diclus est Sabbatum, Tiiunda purgaiur? Multa genera sunt immUnditia-
cleposita/omiiiYnortatilatis el corruplionis infirmi- ; 1'um. Quaeilam imhiundilia veuit ex natura, alia
tale, YmmoiTalem ct iiieorruplibilem resuscitavit venit ex yoluntate, alia veiiit ex inftrmitate." Ex
Ypsam narnisnalufam, quain acceperat de nobis et nalura venil illa - immuridilia , quam habemus,
pro Tibbjs. Simililer nos "per fidem resurrecliouis ,.quando Jiascimur : unde dicil sancJus Job : Non est
DoriTininoslri purgamur ab omnibus peecatis. Pbsl mundus a sorde; nec infans, cujus est nnius diei
<Ti'cunieisioiiemsequitur purificalio. Arile circum-"*;: vitu super terram (Job xiv). IdCo dicil David : Ecce
-cisioncmimmunda erat mulier, inimuiidus infans ; enhn in iniquilaiibus cbnceplussum, e£ in peccatis
postcircumcisionem nec cx toto mundi,nec cx coricepilme mater tnea (Psal. L). Hanc immuiiditiam
totb inimuhdi. Nairi si ex to(o Kiundi esseiil, non consideraljat saiiclus Job, qui dixil :Qu is poieslfacere
irtdigcrehl- purilicalione, neciproliibereiitbr irigfedi mundiim, de hnmundo conceplumseinine? (Job xiv)
iemplum. -Siaulerii non irtesset illis major inimun- : Propler islam imiiiundiiiam omnes Iiomines,
diiia arile circumcisionem -, non csset praeceplum, ^quando nascrtnlur", sunl filii gehenuse, et filii irae.
ut si-mulier babiiisset iiifarilem, immuiida habere- Propleristam imniundiliani erat/circumcisio ;in
-luf, quahdo infans dobebat circumcidt. ; yeieri lege :quae ideo purgabat Tioininem ab isla
ficlinelc quod diximus de. cireunicisione; et sic ":"im'mun.diUa_,.:quia significabat iidem Domlni nostri
-frarigamusislum panem, ut possil sapbremliabere. Jesu Christi, Islasola immundilia sulficiebat ho-
Milii videlur fjubd fflhlief Ista sigijificat humartaTii;; mini ad d.amnaiionem.i .:--.
Jiatufanf,; quae imniunda per vitia efpecCala pro- Sed quis esl qui hon ad islam immunditiain
JGCla?est de paradisO. Fuerunl noniiulli;. qui sihe -.^liam addidit ex jjfopria votuntate? De ista -iinmuii-
iideChrisli prbpria viiihle se piilabaut posse iusti- dilia dicit Scriptura : Non est jusiits super terram,
JicaiY, et •venife ad Deum. Hbc credebaiit niulti-el . qui faciqlbonum,elnonpeccet\Eccle,yu),Et sijuslus
iriaxinji pbilosophi; sed dCcepti suiit. Geherabant auget istam immundiliam, quanio illam •augeiit
''tilios', id est virilia-opera 4'aciebanf in abstiiientia, -.aduiier-i, fbmicalores, bomicidae, fures ! El/famcn
el cbiiteriiritu mimdi,-6t cohliileniia carnis. Genera- omnes istas inimundilias niundal baplisnius ,. et
baiit "filios,qiiia mullos discipulos habebant; sed ., post liaptlsmum poeniteniia : ef hoc, oclaya die, in
-
qutaigriorabaiit cifciimcisionem, et oclavum diem, fide resurreGtionis Domini nostii Jesu.Christi. Est
- ii immunditia permanebant, et qui geiierabant et D Liadhuc qiiaedani.immunditia, quae proyenifex JnLii'-
<jui•geiierabaiitur. Ita iu illis mater, Td est buinana niitale. De illa dicit Aposlolus - Videoaliam iegem _
- iiatufa, el filius, id.esl opefa eorum, non poteranl in ;membris tneis, repugnantem legi meniis mcm,et
anqu/arii-niuiiditiainhabere. Ideo docuitnosDominus caplivtintemme irilege peccali (Rom. vu). Quis est,
per Moysert; qubriiqdo debet mundari Tiaecmulier-, Tratres, qui possit gloriari, quod non babeat in
et fil.tus ejus. Primb immuhda est usque ad uclavi se istam immunditiartj?Tnde mala desideria efmalae
diei/circumeisiohem. Gircuincisio, oc/tavi diei fidcs delectafiones; -inde iiiordiiiali moius in membris
esf Ghristi,'quaj inaxime 'pertinet adTesurreclioneih nostris ; inde vanitales et pervagaliqnes cprdis hu-.
ejus. Nam mbrtiius fuit cbram omriibus. Ideo non maui. Jain yidete, Traires, purgali eslis ab -itli.sma-
est merilum ;credere quod mortuus esf, sed in iioc gnisimmunditiis,-idest yitiis danjnaljilibus. Purgata
- «st merilum, credefe qubd «eculte fuit factum. Per suntopei'a:yesti'a,.qua§ililii,.circunicisi ociavo die.
islam fidem liabemus justjYiam- per islam justiliam /Nunquid tamen polestis staliiii ingredi tenjpliim,
mundationem. TJeo dicit Apostolns -; Chrislus tra- iilud scilicet qupd.sursuni ,-estJii«illa coc-JestiJeru-
-dhus est proptet• ilelicla nostra; ef resurrexit -pror salem? Sedquis,quaiidiu manet in "ista carne, po-
pler jusiificatmieni:nosiram {Romrzv). Anteqiiam lest in.gredi in illu.dtempliim.?---rjwi#<'j-ai?Bavid,
557: -SEtlMONES. — SERMO V. IN'NATALI SANGfTBENEDICTL", £58
in locum labernaculi admirdbilis, tisque ad domum A mines, ubi habel semper insidias et'; laquebs. |ii
Dei (Psal. xn). Sed pulari pofesl quod hoc post gemitii turluris iiilelligite illas lacrymas, 'quas
inortem fulurum dixeril. Sed audi quqd sequilur : pudbr provocal. TurUif enim .dicitur esse qu;edam
Quarc trislis es, animamea, el quareconlurbas tne ? verecuiida avis, quaj liori pbtesi nisi unum lantuin •
(ibid.) Quare ergb irislis erat anima"ejus,.nisi . babere inariitiiij, pro quadam, Ul ptilo, naturali ye-
qnia dcsceiideral dc illo leniplo iterum ad seipsunj, recundia. Ideo dicit spoiisus/in Canticis aniniiB
ubi inveiiit miseriam ct doiorem ? Aiidite al.ium, qui sanctae : Genm tum sicul turturis (Canl. i).;SciUs "
-
jugiter in illo templo manebat. Nostra, ait, coiiver- cjuia in genis osJenditur pudor. Saiicla aninia Jiabet
saiio ih ccelisest (Pliilipp. m). Ergo, fratres, non genas, id estverecundiani lurturis; quia ad ofiines
"statim, quando purgamur a peccalis nosliTs . per. alios afnores vefeciiiJdatiif, nisi ad aiijorcm Dei.
baplismumvel per confessiortem,pbssumus ascen- Ille offert cblumbam, qui prb iiinore Dei coriipuii-
dercin illud templum, Quare? Ulique propter quas- giturde peccalis.suis, el lacryhias fundil. lile bffert
dam immunditias, quae nos comilantur. Quis enim turlurem, qiiipro yerccimdia de peccalis siiis JJLO-
gtoriabitur caslum se Jiabere cor? Quando enini ral ante Deiiqi. Scd quarC praecoptum cst oifer.re
volnmus Ievare cof nostrum sursum, el conarj ad par turturum. aut duos pulJos columbarum? Quia
Iioc, ut possimus ascciidere ad illud templiiin,;ye- B debemus babefe diipliceni fnhorem, et duplicem
Tiiuiil quaedani cogitatioiies in corde nostro de-illis verecundiam. Timbrem , iie damnemuf pro illis
vitiis quas fecimus, et illis vanitatibus quas secuii peccalis, quae cbrijmisinius.;ettiih.oreni, ne adhuc
sumus : quae non sunl adhuc deleta de nieiriofia in peccalisJncidamus. Nam qiiamvis verum sit
uostra, et trahunt cor uostrum deorsum, ut noii quod Domiuus dimillit pmiiia peccalia illis qui.cori-
possimus ascendere ad illud lemplum. Ideo necesse vertuijtur ad TJIum el faciunt poeniteuiiam; lameii
esl ufsustineamus qiiadraginta dies, et quseramus seniper debenius timere; quia nescimus lilruiii di-
sacrificium per quod possimus ita purgari ut valea- gna sit nostra salisfaclio. Ilerum quamvis lioino
mus ingrediJibc teinplutn,/dequo loquimur. Nu- sentiat se esse iri bono , tamen quandiu vivit, po-
nierus isle, id est quadraginla, significal labofes et lest cadere in nialum. Et ideo limere debemus
leiilationes quas debemus patienter tolerare, quan- semper, el in/iSlo diiplici tiriioie flere corain Deo;:
diu sumus in ista vila. Propfer istam significatib- etturic offerirtius dubs pullos columbic. lierum de^
nem filiilsfael quadraginta aunis fuerunt in de- bemus habere diiplicem pudofem ;' ptidoreni, quta
serlo, ubi tolefaveruut multas tentationes et mulios nosmelijjsos per fieccata et vitia-cbntainiiiavjiuus
labores; et sic veiiefuht in ierram repromissionis. „ et corrupimus; pudbrem, qiiia oninibus bonis, qiiae
Piopier islam etiani sigriifieationem Elias jejunayit nobis Deus/fecit, tngrati fuimus. Ipsc nos creavit,
"quadraginta diebus, et sic veriit ad liioniem Dei. ; Yiulrivit, et dedit seijsum ef ihteiligeiiiiam : Ipse,
Quia sirie dubio qui cupif irigredi in iilud coelesle quod esl super omnia, mofteni suaiii pfo iiobis
lemplum, quod significat illa terra rcpfoniissionis. obtulit, ef lamcn nos fuiiiius"fngfati''omi!ibiis,;et
et ascendere ad mobtem Domini, 'et stare inlbco insuper reddidimus mala pro: l)biiis,'ci odiunipro
sanclo ejus (Psal: xxni), riecesse habet jejunafeV et dilectione ojus. Ergo, fratres, qui hoc •diiplicipu--
laborare, et ferre tentationes el serumnas bujus dore afficilur, etlacrymatur, offcrt-par turlurum.
viiae, ut sic possit purgari qb otnrii inquinamerilo Perlioc sacrificium possunjiissihe dubio purgari.:
cqrnisel spiriius(II Cof. vn),et esse de illis , de . cum hoc sacrificio -dcbemusjTiJibsiiostrbs offerre-
quibus sCriplum est: Reati mundo corde : quoniairi Deo in lemplo, id est omriia-operiinostra' cumla^
ipsi Deuinvidebunt (Matth.v). Ideo, fralres cliaris- crymis Domino commendarcet-trartsferre omnerii''
simi, posf purgationem baplismalis vel confessio- thesaurum operum noslroruni, qiiasifilium nositiini
nis, si volumus mundo corde cceleslia rimari, et in illud sublime tempium, sicut;praecepit Dohiinusv;
visitare Dei temptum, neccsse habemus purgatio- diceiis : Thesaurizate vobisihesaUrosincwlo (Matlli,:
nem quadraginla dieriim suslinere, id est labores D'vi). In terra tbesaurizat, ubi aerugOeftinea.-id-esf
et tentaliones praesentis''viiaj"patienter tolerare. superbia et vana gloria, qui facit opera sua; nbh in:.
Debemus etiarii quaererc-'.'sacfificiumiQuale?Par templo Dei, sed iii oculis honiinum. Jdeo erigamus
lurturiim aut duo.s puttos columbarum. Anibaeaves- pinnia opera nostra ad Deurh, Yit^^sicut ille<pro
islae solent gemere, nunquam cantare; et signifi- nobis Iiodie in temptb est praesenlatus. ita nosTIli
cant lacryriias et gemilum, pef quae.possumus pur-. puris mentibus et actibusin illo coelesti templo'
gari ab omnibus vitiis nostfis. Solent lacfymae praeseiileinuf. Qubd ipse hcibis/pra3stare digneluf,
nasci illis, qui adhuc indigeiit purgatione, dcdua- qui cum Patrc et Spiritu; sahCtb yiyif et fegiiat
bus rebus, videlicet de tiriiore _et de pudore. Narii Deus, per bmiiia saecula saeculofjini.Amen.
est tertium genus laerymarum,Yjuod non tampuf-- .;-;/- r. SERMOV.;-;*: •
gat quamimpinghat et reficil; et illud genus Taci-y^- iN KATSLISAKCTl BENEDICTI.
aiarum oriturrex amore. Sed de illis duobus gehe- ; Scio quia soletis cum/onmi gaudio sanctOfum
ribus debemns dicere per quaepossumus purgafi. festivilates; cjiiandocunque bccufferint; sujscipere:,,
Iiigemitu cOlumbaeintelligile"illas*lacrynias ,;quaa: et pef memorianl-et reprseseiitationein vitai.ctper- : •
yeniuntde.iiniore. CohinibaeniiiiTiabilat interbb-: Tectioniseorum vbsnicYipsbsad spiritualem fei/vO-
m B. AELREDT ARBATIS RIE-VALL.O.PP, PA-RS I. —ASCETIGA. 240
reiii ex.cilarC; lamen piito quia festiyitasisla san-' A j flageliabatur ariimus ejiis? Et super Tiaec omhia,
. cti.Pa.iris nostri Be.ii.cdictiyobisdulcior est caeteris,, ^qupmpdo unumquemquepfoprJa flagellabat con-
el quodam moio acceplior : non quqd ejus festiyi- scjcn.lia? Quid, quandp unusquisque coep.itcogilare
(as sjt caeleris aJtior, sed quod ipse Pater noster es.tt yilam suam, peccata sua : quam sajp.e.prppter ipsa
iiobis caetcris saiictis cropinquior. Nam in Chrislp» flagcl!^ proprii /cordis proppsuil, et dixit: Nun-
Jesu per Eyangelium jpse nps geniiit. QuidauidI quam hpe fa.ciam amplius, nunquam amplius /in
cpim puritatis haJjetisin casli.Jate,pninem spiritiia-. iljud yitiiim iiic dejnergam ? Et tahie.nminisiii PJia7
lein dulcedinem quani lialjetis Jij ch.aritate, om.n.eini rapnis, id esf immundi spirit.us lios iiiipingebant
-gloriam quarn babetis in cbnscientia veslra de> q.uasi invitps, ut face.reiiius Iaieres luieos, i_dest
lijundi coniemplu, de labpribus, de vigilijs, de je- immunda et sor.dida opera ; et sic aediiicaremusci-.
jiiniis, de yplunlaria pauperlate, de doclrjpaejus ; y.ifalem Pliafapi.ii, i,dest diab.olo, iiJ c.orde 11psJ.ro.
est. Quidquid in medilati.onibus, in ofationibus, iui Qiiiciinque p.o/lestrecor.dari illam violentiani, qu:am
. .rjompiinciipne, iri deyotione, Caelcrisquespiriluali- jiatiebatur de sua mala -cousuetYicj.ine,ct yidet se -
lms rebus proficitis, nonne lolum yobis Dei gratja, riipdo per Dei graiiam, et doelriiiaiii b.cali Bei.eJicii
jier ejus niiiiisterium et exemj.Iuni" i.ninislrayiL?> liberathm, jpse vide.t, quia nobis ihajoia jjraeslitit
Ideo ipse vobis cseteris sanelis esf yicinior, ufpon ! *R Deus pef illum quani Judaeis per Moyscn. Si cbm
immerito ejus fcsiivitas ypbis .ciebeatesse jYicuji- pa.feli.-sillajji spirilualeri) dulcediiicin, quam spletis
ciior. Yidete Jsrael securiduni eavneni. carnales scir seiilirede Cbri.slp, illi niaiinae,. qttod Judsei maar
Jicel Judeeos: qui, quamvis sihl de geiiere magno? ducabaiil in descrlo; si compareiis illas victorias,
rum i.alrunii Abraham, Isaac el Jacpli, de quibus. qtias step.ebabetis tie spirilualihus iiiijiiicis veslris,
Doniinus dicit: Egp sum Dcus Abraham, et Devs jiar meiila.eTdocliiiiam beali Benedicii, illis yicto?
Isaac, el DpusJaco.b (Exod. w), qup.d ulique Do- rijs; quas liabcliaiit tle bpiiiinibus; videbitis utique
miniis dixil propter coruuilexcejlenliam; tanien .• ista" esse multp majora, quja mn} spbifualia, Moy?
ipsi Judifi magis" glorianlur de Moyse, diceiiles: ses consliluit 1111 s legem et ertidivii, ut posseut
-NosJIqysi discipuli sumus (Joan. ix). El ap.ostoius lerjani proiiiissioiiis injjredi, el eam , quandiu hoc
Jacobus in Actib.usaposlol.oriiin dj.cil: llabetMoyz saecultimmanet, ppssidere.,Beatus Beiicdictus coiiT
ses, quieumprwdicenl per oinne sabbalum in S_yna- Sliluit nobis legem : quam si servaveriiiius, iii
gqgis (Acu xv). Quare ergoipsi carnajes Judaei jpsum cgeljunj,teiTani scjlicet yjyenliijm, ingredieT
iaiiluni affecliim habciu erga Moysen? Pulo idcirco niur, et ijlud iii ajlernjjin ppssidebiiiius..Lex tsla,
quod I)oininus"per minisleiT.;ni "Moysieduxit eqs „ fratres, reguja illius est. Iit.Tiacnp.s d.pcet Deo spi-r
,cle lerra ^Egypti, transduxjl per mare Rubrum, : riiualilei' sacfiflcare,- spirilualiter Sabbaturii cele-:
quod per bi'atiqiies ejusinaniia de eoelqacceperuiil, brai'e, spirifuale Ta.bernacuJumGhris.lp in coidibus
iiquairi de pelra; quia, illq qrante, inimicos supsi iipstris fabricare. llanp l.egem si servavefiihus,
superaverun.t; illo danle, legem acceperunt, qr.am. erimujs, sj.cut ipse dicit, liseredes regtli cceloruih.
§i seryarent, tei-ram repromissioiiis el accipereut el Sed quia menUoiiem fecimu.s de Y\..oyseet.Pha-
, possiderent. raone, de epruni yerbis, aliqui.d ad ae.dificationem
Certe, fratres, si bcne yideahiusel liitelliganius nosirain in liac festi.yitate Palris nps.tri Toquamur.
quae noljis beneficia Domii.iis coiilulit per sahctuiii. Sjciit i.ostis,, cum, filii lsrael cap.tivi ess.e;it in
Patrcm iipslrum Denedicluin, aj").erteyidebimjis, ^Egynlp.-.subP.Jiarapn.e,iiiissii.s e.s.t.Sl6ys.es,qui ex
quod npni minus eum. debent diligere mona,chi parle Dei di.cercJ ipsi: iqiqup PJiaj'aohi utcliniilleT
quam Moysen carnales Judaei. Illos per ministeriuiu, retpppuJum Poniini.. Qui. cuiri hoc facere, conleiiiT
Moys.ieduxif Doiriinus de Mgypto; nos pei^niini-* _* psissct, pl.agis njagiiis. el. liiulLlscum populo, sup
.steriiim. S. Beiiedipli eduxit de saeculo, llli .eraiit, percussus. egt, Tandein prppter istas; plagas. qpas
rpge: pessimo;/ nos sub diabolo. Illi patiebatur, dtxit ad M.oyseii: Iie, et, in isia lerra
..,,-Bub.-P_i_iafa.Q.ii8.-
, iii sei;vilule<<Egyplioruni;iibS in dominio vitioruni, njj sqcrificate, Dpmhio Deo. veslro (Exod, viu), Gui
BJJiiislri PJiarapiiis^flagellabant eos, etlaleres de Moyses ; Nequaquam, inquY, hott polesliia fieri. El
; Julo. exigebant, JFprte obliti eslis. quaeTIagella pa- dixil causam, quarc : Abominaliones JEgyptiorum
liebamiiii in sseculo. Aliiis teo.debat a.d aliquem iminoiabimus Deo.no.stro.(lhid.). Ideoiion poterant
, li.piporemsaecularem, yel divitias.: quae-flagellapa-. iii_-jEjjypto sacrilicare. Deo, quia •aboriiinationes
_ tiebaliir in illis cupidilalibus;?.Quomodp.llageUav.i.i: , jEgypfiojiumde bebaiitsa.criiTcare.Nam licel per in-
cuii) timor, inyidia; qtiomodo.flagcll.abatur,quando Jeripgatibnem. legatur ita : AboininulionesJSgijptio-
. li.piipoluit acquirere quod vpluit; quando aliquis. ruin- iniinolabhnus. Deo.nostro, eunidem sensum
.; alius hoc. acquisivit, an quod ille ila ardenter in- liabet. Nam qnia Pbarao dixerai : Abominaiiones
hiavit? Si aulem acquisivit, quomodo flagellavit; Mgypiiomnt: immolabimus Deo riostro,, et subau-
eum limor, ne_ amitteret,;. dploi', cum amitteret?' diendum.est, in hac teraa; et subintelligeridum est:
A.ljhs ad hoc tota irttehtione feslinavit ut posset Kon potest ita fieri. Ubi atitem hoc debeat Jieri,
; explerj.ojiines volunfates suas et libidines : quo- ostendif Moyses, iiain addidit: Viam trium dierum
* moup ta.em. ITagellavitpessimus amor, zelus, su- ibitnus iii sqliludine, ulimwolemus Doinino (IbicL).
spici:jnes? Quid, quaiido yitia illius per aliquem Scitis, fralres, quas stt jEgyptus,;quis Pbarao, <;ai
discooperiebaiitur? Quomodb/doJebai, i_iro:n.odo• iEgyplii".Diiani lameu breyilc : jEgyptys s:«cul..ni,
iM .; SfiMOMES. -•"-/SERMO:V. 1N NATALl SANCTTBENEDICTL: /242
Pliarao"diaBoIfis. JEgyptif \Tti"a/et pbccaYa. Sic ac- Jt manducaut quando volunt, .iejuiiant quando \;0-
cipiteVFulstjs ih .Ti&ci~Egyplo,isub istis- iEgyptiis:, lunt, vigilarit quando volunl, dormiiint quand/o
subisto Pharaone. ;Tenebat vos diabotus eapiivos yolunt, labofant-et quiescunt quando yoluni; sibe
et
jjef ariidfem mundtVper amoferii pareriturii; liga- dbbio teftiam dietam non' perficiunt. Sed illi qui
. bat vos; jifopriis cupT<litalibus!vesTris;=jehebal-vds. sunf in congregaltone;: et; \ideniur reli.quisse stiajii
pef maTbs"nfbfes' vesffbs' Fratfes.iqiiaildo' \'os-di- yoluiilatem,; si adlihc quajriirtt qnasdani libertates,
rijiiiefet. riisi"eiim D.ominusperciississeT? Sed quo^ ut possinf exire de: plausiro quando volunt, loqui
esse ia
riibdb''e¥riTpefbus'si;j7? tJiique bona' voluntate veslrav quando volunt, laborare" quando volunl,
ct
quaiif vbbis"dedif; bbriissdesfderiisytquae vbbis- inf lectiorie quandp/volunt-; et quidquidpossuiil,
spifa'vit;: iibnis" ebgitiTtibbibus",quas cordibhs ve- qiianlum possunt, traliunt ad prbpfiam yolunta-
Slfls' irisefuTt. Ilis dfiimbus pefeussil Doniiiius'dia- tem : nec isti leriiahi dielam perliciunt.; Kpn dico
bblum ;.his?btnrtibus aTlfifishnt:spirit'uales'jEgypiii; omnes quiliabenl istam liberlalem, sed illos qui
id esf vitia ef peccata; TehebaT vos"tamen Pliarao istam libei taleui' qiiieruul, et ili illa de.lectaiilur.
per riialam cbhsuetudliiehf vesTrairiy et rioir pef- Nam aliqui: cxeuiiL aliquando, el loquunlur et
niisif vPSiila cTlo^yiiicula1 cbiisueluditiisrfiiiiipero. qiiaedam faciuiit, quibus oinnia islii riiagis Oiieri
SeiPquando" vidif;pfoposifiiitrvestruih praevale.e, P siiiit, qiiani de!ecla'liohi : el libeiitiiis"in quiele cs-
quiil ail? Ftef ev.hv lerra istti sacrificate Dommb s.eul. Ille crgb perfecle egrcssus' est de ^Egyjflb,
(Exod. viii). Miror,-fniiies, miror,- si noh omries qui istas tresdietasperfccif-qui primo sicul seriiel
istamvoeeiiiaudisiis^sive per diaboliim occulte iri cxterius reliqf.it divilias niuiidi, iia-.quolidie'et ju-
cpfdibus' vestris/; sive aperta voce pef aliqiiod-ex giler abaiiiino sub illas abjicil, ct seriiper aniiiiuiii .
nieinbiis ejus. VisV-:iiiquiir, servireDpfjiiiio? Bene.r suum liberuni ab oiiijil cupiditaie ef ambitjone
Nufiquididetf riecesse' habes diuiittere possessib- oslendiL Dbmiiio, dicens: cuiiiB. J^elro :Ecceuds
ries tuasV ecclC-siaS" tiias,--diviiias" tuas^Hic servi reiiquiriius oiniiia (Mailh. xix). .Qui'poslea vilani
Deo^ liic age:p;_03ii"itehiiaiii ;de ip'sisrebus luissefvi corrigit,; el viliis'quibus subjacuit iii.saeculo viti-
"Deb, fac eleeuiosjTiaSi Putb qhia' recogiioscilis liier fesislil. Quiposlreino' loianupropriam ihorlf-
<t;u33' dico.--Quaiiirririflli. fr'afres,'; peristam vpcem. ficat-voluhlalem, el quidquid' Taceredebel, cx se-
dccepii suiit.- noviiiuls. Cxperli:siiirtus"; Scimiisalii iitoris sui peiidelarhitrio. , ; -,
qjiOS"bPham^voluiitateni ecncepiss*e,:firmiier pro-- Et certe,. friitres,. S. -Moyscs diicuit. lilios IscaeL/
pbsiiisse quod sa"buTumr;relinquereii!,-ef peue jairi iilas Ires/dielas corporales, per qiias veneniht ad
faciebant. Sed audierunf istaiii .voccirf.Pliaraonis"; P itlum locum, ubi cofppralilef Dbiiiino Sacrificabarit: .
aiiaierujit, eL eonserisefuiit. Gceperunf-veile vivere _ Yos aulem';B.:P.aler Beriedictus: istas: ticis dielas:
quasi reKgibse ih sseeulb, seddecepttsunt: Nam iri spirifualcs docet, efviam, pef quarii poteritis istas
pfistinis' viiiiscorruefunt, efTiyjjbcrisin superadr dietas periicere, satis aperle ostenditiJNam, sieul
didei;unt.Necmltuiri;Magiia,fratfes,magnapraesUm- niihi videfui', piiina dietaperficitur per viam nibr-
ptip est, in ipsis diyiiiis,: ef deticiis", et bonoribus,. tilicaiibnis, lerlia; per viani bbedientiae. Aiidiie
"velleagerepcenitentiam ;.p'erquas divitiasjet delicias; bealum BeiiediCtumislaiifviam nobisdeinoristrau-
elTionoresin illa:]iorfenda:crimina.'ce'ciderunt.: . tem (ReguL, cap. 7) : Prhiius; mquit, humitittilis
-Kbiisic, fratres, npn ;sic : eunduni. esfpef viam" gradus estf iimof Dbmirii: Ef sicut liiilii vicletuf,
frium dierum irt solitudirie, ut/possimus saerifieare primumliumiliiatis liicliciurn,:estco:itemptus diyi-
Dbrhinb" Deo nostfo; abomiiiaiibnes: .^gypYibruiii;. liafum-et boiiorunj. NamquanJiu homo serviit et
Forlassis Tpsa pcehiteritia peftinet ad' abomirialio- lenet divitias elhbjiores tnundi, potest forte:esse
iieis iEgypiioruiri; ideb riori;pbtii'efuht;itli inler humilis, sed iioh iia apparet: cjiis huniililas;ideo
^Sgyplibs "libc"sacrificiuih offerre. Sed: priind; -vi; pef•prihium giuidum hiiiiiililalispervenit hoiiio'ad -
deanius "quaesinlTstae tfes'dieiifi': Pfima-dieta esl^ priinuni iiidiciuiri huiiiiliiatis.. El ulique uisusquis-
relinquere: saeculum;-secuhda,-.rerinquere/ vitia-et "Dque pplest lioc videre in seiiietipso; quomoJo eriiiil
peccala,-et mOresTifnieliUs mutare;-terlia,-rclin- possetis. divilias- yesiraset-possessioii.es deserere,
queie propriam voluiiiatem., Quicuiiqubbas' tres' jjuomodoisJain.dieJam fecisseiis",iiisi timor DbmTiii
dietaspefJicit, poterif abominaiiones ^Egyptioruiii vos"urgerel? Timor ergo Domini est via, quaista
inihiolare Domiiio:-Ef videie; fratres. Mulii sunl,: prima-.dieta perficitur. Sed dicit aliljilis ::Quompdo
qiii'dimittuni- divitiasjvet honbres mundi; et 'qiiasi istam" dictam perfeci,' quinihil reliqui?_qUia eiiini
uiiius diet se elohgaut de'saec'uIo;*sed;quia noliiii.f .nihilhabui insajculo, nihil
reliqui. QuicunqueTioc
adhucdesBrefe; malos niores suos; sed' sunt su-' cogilat,- respondeaf mihi, quaudofuitYnsseculo,
pfeibisicut prius,- luxufibsi sieut prius, ainari sicut uirum aliquas divTtias concupierii, :utfum secuii-
pfius, iracuadi sicutprius; riequaquam duas dietas duni po.ssesuuni; acquisivit,/quod potuit. Si ergb"
perficiunt;:et ideo non suht idonei ut Deo sacritT- ei: cupidilaieiii reliquit,: ulique pfimam dietam bciie
centi Suuf eliam aliiqui uLfuriique faciuiif,- id est perfecit. Jam vero viani secundse"dieta;1
videanius,
divitias et btmbres deserunt, et a- piislihis crimi-: et per eanj tibeiiter incedaiiius.:
Ipsa-est-caniis
iJbuss&absTineiit- sed, quiaiper scipsbs- seceduht. - Tiiorlificatip..Ait/B. /Be
nediciu^: (Ibidi.f: Secuud^
;iE:-aliqiiam,silvam, vel in aliom aliqiiem. tpeuiti!;-ef humililgtis yrgdus-estfsi' quis. propriarif.nori:emialu
2« B. AELREDI ABBATIS RIEYALL. OPP. PARS I. .— ASCETICA. Mi
volunlatemi desideria carnis non delecietur itnplere... A putarilquodpraelatiis propter invidiam eos cpntem-
Hsec esfplane via, qna possurrius alleramdietam n nat. Tales nonduiiiabominalipnes jEgyptiorumoffe-
implere, idest pristina vitia vitare, sr yidelicet perir runt Dominp. -
vigilias, et iejunia, et: labores, desideria carnis;s Sedvidete quod S. Benedictas nos. doeet istas
iiiorlifieemus. Neiiio dicat: Fortis sum, castus sum,i, aboniinationes j£g}rptiorum offerre. Ppstquani de il-
sapieus sum, nbij babeo/necesse laliorare, vigilare,', Iis liibus gradibus humilit/atis dpcuit nos yiam, per
iejunafe. Nunquid sapientior. Paulo, nunquid fpr- quani illas tres dietas perficere poterimus, statini.
Tior B. Benedielo? Partlus casligaf corpus suurivet!t de ipsis aboininaLionibus jEgyptiorum, quas debe-
. in servitutem redigitj sicut ipse dicif: In faineet;t mus offerre, subjunxit (ibid.) : Quarlus humilitatis
siti, iti labore et mrutnna (II Cqr. vi), -et lamenyi- gradus est, si inipsa obedienliu duris el contrariis
det aliam legeiri in iiieinbris suis, repugnaiitem legi;i rebus, vel quibuslibel iirogatis injuriis tacita con-
,mehlis su3e.:=.. scientid paiientiamumplecialiir, Etibidein : Quiper-
- Divus quoque Benedictus -aliquot annis,/vjtania. cussiiri maxilla prwbent et aliam : angariali millia-
. suani pane et -aqua transegit: el taroen vix ten-- rio, vaduni ei duo, el falsos fralrps sustinent, et per-
talfoiiem libidinis evaslf. Nam pene superalus esl;; secutionem. Haesuntplane abominationes jEgyptio-
Iiac nocte id lectum esf, sicul audislis. Illisic, , rum, quia.ista bmnia abominatur^gyptius, id est
et tunescio quibus deliciis et yaiiitatibus iuien-- animus saecularis. Valde enim turpe ai-bitratur, non
tus, putas-te spurcitiam, carnis posse evadere?? soluiii si palieriter suffe:t injurias, sed etiam si se
Qui ergo vpTTieritabslirieiitiaj dietam pcrficere, , nOn vindiCatquaiiluni potest, Isia suiit sacrificTa
desideria carnis 'npri.de.e-.clat implere. Jam vero3 grala Deo : in quibhs sacrificiis occiduiitur illa,.quse
de yia 'lejliaj dielae audiamus quid d cai sailetuss . mundus colifet diligit. Sferito aii sancfus Moyses":
Benedicius (Ibid.): Tertius, ail, humilitatis gra- Qiiodsi niaclaverimus ea,qtim colunl Mgyplii,coram
dusesl, si quis pro: Dei amore omni obedieriiia se8 / eis, itipidibus rios obryent (Exod. vin), Quid coluut
subdat majori. Hoc modb ulique homp cx lolo re- iEgyptii? Ulique.divilias, honores, aurum, argcfc
linquit seipsum, et tradit Deo; si omni oliedientia» luni, deliciasventris, et gulae. Ista cpluiit ^Egyptii:
sesubdat alleri, ulnequemanducetsecuiidum.suam I quiciinque jEgyptius iSla liabel, superbit, et extbl-
dispositionenl, iiequejejunet, neque Taboret, quando.j lit sesupra alios. Qui autem ista non Tiabent vene-
ipse voluerit,sed quandp alter praeeipil; el sic de; _ ranlur et colunl, et quasi adorant eos qui ista ba-
onuiibus aliis rebus, nc-n suam sed atterius sequi- bent, etbeatos-eos dicunL.-Uiide dicilufin Psalnio:
tur yoTuiilaiem. Qui haslres dielas perfccit, opor-• r-Oves
( eorutn, fetbsce, abundanles in egressibus suis;
fet uf sacrtiicel Deo abomirtaiiprtes jEgyplioiTuii,, boves eorum cfassw. Non est ntina inacerim., neqiie:
id esl ea quae^Egy.piiiabbminaiitur, et odio babent. irari.ilus, heque clamor ,i_n plaleis eorum (Pstit.
./Egyplii. suiit d.lectores Ihundi, saicularfis. et vi- cxuii). Isla esl felicitas jEgypliOrum : et atii jEgy- .
liosi; Qui Imiqnlur cum male'feceriut,:el exsu.tant ini plii./qiii isla non liabeni, istos bealtficant, ef ,di-
rebus pessimis (Prov. nj : et quai.do expleverintt cunt, quod addit Prophela : Realum dixerunl popu-
raala dcsideria sua, gaudent, supefbiunt, iieseiuntl lum, ctii hmcsunl (ibid.). Isla omiiia quicunque vo -
erubescere, holunt poehitere. AbomiiiaJibnes ergo> luerifit interticere in animo sno intef Jpsos saecu-
iEgyplibruiii sunl aniariLudopp3::;itentiae, Tuetus db- lares, lioc est conlemiiere divilias,: bbnbres, deJi-
Joris, voluntaria panpertas, et- sui ipsius despectus. cias, et yivere parce, sbbrie, caste et religiose * _
Has abomihaliones iEgyptiorum inimolare debemus; stalim jEgyptiiTapidihus eos pbruunt, id est. diiris
Domiiio DeoTiostro. Poenitent nos de;peccalis no-. conviciis eosinsectanlur. AliuS vocat eum dece-
stris, lugeamus et pToremiis pecc.ata iiostra quae: plorem, aliusliyppcrilam. Ideo sap/eiis eonsilium
fecimiis et facimus, ul in Jaciyiriis/ poeniteritiae. /habuislis, qui egredientes de ^Egyplo, per praedicias"
quasi iri airiaris el salsis aquis jEgypli,.id est vi- tres dietas venisiisin solitudiiiem. Sed quid est,
Lia et peccala nostra submefgarttur, pereant et de- ID'veriisse in soliludiiiem? Omiiem-istum mundum
leariiur. Amplectamur efiam iiaupertaiem, viles si- pro deserlb Jiabere, desiderafe palriam suam, tantiim
inus et despecti in oculis noslris, et ;veraciter sicuf, Tiabere de lioc niiindo, quantum suftjcit ad islain
perfecte. egressi de JSgypio, abomiiialiones Mgyr viani perficiendam, non quanlum carp cupit. Of-
librum, immoIabimus.Dominp Deojioslfp, e.t-.JJla.T'./feiTeigiLur saciiiicia Deo; oecidile in vpbis eaquai
cebit ei sacrificium nostrum,- Suiit autcm quidani, amatimundus; amale esse:viles pro Christo, pau-
-
qui postquam sfeciilum feliquerunt, vel de ceusu pefes pro CfirtstO, abjecli pro. Cliristo. Hpc docet
sup.yel declericatu suo, vel etiam de diyit.iis, vel heatus Paler iiosier B::iiedictus. Scquimini yesiigia
yanitatibus in nobilitale ethonore saeculi, quasre- ejus,: doclrinam ejus, ut ipse vos digrielur inter
JiqUerunt, supefljiurit, ef putaiit quod magis de- suos /agijoseere, quasi pastpf bves, paler liltoSj.
tieaut honorari qtiam alii. Yolunt ut praelatus suus magister discipulbs ; qualejius ,/iiitervcnieiilibus .
; cos vocetad; consilia sua; plus eos, qualn caeleros, ejus meritis, peryenialis ad pascua Eetemaefelici-.
lionoret; in omnibus disppsitionibus suis se yo-. , latis, ad haerediiatem servorum Dei, ad gaudia di-..-
Jnnf inlfomiltere : si aliqua Sine eor-uin consilib or- scjpulorum Christi, jjraestaiJte eodem Domino no-
diBanlur vel disponunlurpindignantur, irasiurilu r- stfo Jesu Cbrislo,.qui cumPatre oi Spiritu sancto,,
'
245 SERMONES. — SERMO VI. IN NATALI SANCTl BENEDIGTL _'. .246;
vhitef regnat Deus, per omnia ssscuta saeculorum,-iA reprobam vilam du.cit, per ipsam ad gebennam,
Amen. et admoiTem;lendit sempilernami Etbaic est via
SERMO VI. peccatoriinT : de qua Yn primo psalmo agitUi',
1NEODEM FESTOII. dicente David -.Reatusvir, quinon abiitin con-
Quia hodie celebramus transilum' sancii Patris silio impiorum, el in via peccatorumiion stelit (Psal:
noslni BenedicTi, oportet ul de eo aliquid loqua- : i). Per hanc viam malarri itur in. moiTem peccato-
mur, maxime quia vos avidos intuemur ad audien- . rumpessimani: de qua.alibi ait idem Prppbeia :
dum. Ad hoe etiam lanquam boni filii cortvenislis; Jl/b?'speccalorum pessima (Psql. xxxni). Reetissiiiie
in unuiii ul de Paire yestro, qui in Chrislo Jesu quidem peccatorum moiTem dicit fore pessimam,
per Evaiigeliiiiri vos genuit, audialis. Quia igitur quorum viam consJalessemalam.Ut enim ait Apo-
eiim Ininsissecognovimus ; unde et quo trarisiit vi • slplus : Mali setnper proficiunt.hi pejus; etmtntes,,,ct
deamus. Transiil ulique inde, ubi nos adhucsuiiius; aiios in errorem miitenies (II;Tiiii. nt). Et idep inoi.s.
el eo transiit, quo rios iiecduni pervenimus. Ei-ta- - peccatorum di.citur pessima,.quia eo tisqueperdite
' vivendo in nialiiiani perficiurtlj-qiiousque pessirtjj
meii licct corporaliter non sumus illic, quo transii
ille; rios spe el amoi'e sumus, juxla illud Redem-, effecli, succidi el in igiieni jirojYci mereartJuf. S.ed
' •
ptoris noslri: Ubi esl Thesaurus liius, ibi est el cor B healus Pater Bciiediclus haiic viam.110.11 teriiiii.quia
tuum (Maith. yi). Unde et Aposlolus : Nostra coti— .. reprobani vitam 11011 duxit, scd illam-.Lc.nui.l,-.dC qua
versalio in cmlis esl (Philip. in). Nam et ipse.S. Be- dicitbf .: Via justorum recla esl,(Isai. xxvi): quay
nedictus cuni bic corporaliter viveret, jn-illa ccele- licetarcta sil, ad-vilam lamen dncit. Haecautemvia
sti patria cogilalione et aviditale conversa' alur. initio quidenv arcta est :. nam postea, uf ijjse Bv
Transiit ergo Paler noster S. Behediclus bodie tle1 Benediclus in Regula sua docet, curritur inenarra--
lerris ad coelum, de carcere ad regnum, de niorle•: bili dilectionis dulcediiie via mandatoruni Det. I11-
ad yitaii}, de miseria ad gloriam, de vita hac, quae: cboanlibus quid.eni arcta est: qualis erat Davfd,
reelius mors dicenda est, ad terram viventium fe- cufn diceret -. Propler verba lubiorumluorqm ego
liciler transmigravit.' Bene dico quod ad terram 1 cuslpdivi vias durus (PsaL xvi). Sed nuiiqiiid liic
viventium Irausiit; quia haec vila. non est vivcn- Propbela, quia arctam in inilio invenil, ideo aiit,
lium, sed morieijtiuni. Oinnia quippe, qu« supra \_ deseruit, aut descreiulain. judicavil? Absit! Inip taii-
diximus, mors scilicel, et carcer, et miseria, inve- diu ienu.it, tlonec salisbuic dissimilero. seiitenjiam.
liiuiitiir iu bac vita; imo omnia ba3Cprajsens vita. proferre potuit. Alt enim alio loco : Viammaii.-
Nam si niors nou esset, Apostolus Paulus nequa-•/„ daiorum tuorum cucurri, cuin dilaUtsli cor ineitnt
Cjt.am diceret: Quotidie morior per veslram gloriam,,; (Psal cxvin). ; ..
fratres (I Cor. xvi). Et illud : Infelix egp lipmo : quisr Hartc. etiam' yiain ,bealus Benedictus in iuilio"
me liberabil cle corpore moiiis hujus? (Rom. Vii.}) conversionis suae arclani reperit, et in. fine latis»
Martifcsifssiine hanc vitam inoiTem vocat, et in simam invenit. Nunquid ei uon arcla fuit, cuni; sie-
cofpore vivere mori dicil. Quod-aulem carcer di- ul ir. Yita ejus Jegimus, ne libidini ccnsejitirel, sese
catur Psalmista testatur, dicens : Educ de carcere in spinas projecit? Sed cum arctam iiivenii, quiti
animam meain (Psal. CXLI); quod autem vita haec: fecil? Nunquid ab ea declinavit? Tmo eam teniiii,
misera, imo jpsa ihiseria sit quamvis qiiotidiana cl in ea viriliter sJetit. Fecit prior ipse quod dpcuil,
niiserarium hos doceaiil experimenta, beatustameii ul nos sequaces suos posset docere quod fecerat.
David eam lacum miseriae, lutuhique (aecis vocat, Ut euim dicit de 00 sanctus papa Gregorius .(Diql,_,
et se erepium jam, quia eripiendum noveral, cum cap. 56), sic vixil, utdocuit; nec aliler poluitdo-
Ingenii gauclio prodanjat: Exaudivii preccs mctts, ccre, quam vixil. Quam ergo virililer tn viaDci ste-
et eduxil me de lactt miseriw, el de.lulo fwcis tit, ex ipsius verliis ppssumus colligere-;/qu.ia in
(Psal. xxxix). ReguTa sua moiiel, Ije quis limore perterritus viaui,
Sed quia unde, et quo transiil scimus, etiani D saiults refugiat; quam nisi angusto tramite ,11011
qua traiisiit, vidcamus. Nihil enim eum sequi cu- esse iiicipiendam, experientia ipsadidicerat.;.Noye-
pientibus scire prodest, unde, et qup transiil, ii.isf. rat eiiitn quod quamvis arciissiHia forct, ad yi-
eliam quam ^ransiit, sciaiit. Per Cliristnm ulique (am tamen duceret, sicut ail ipse Dpmiiius noster :
transiit ad Clirislum ; per Yideni Jesu Christi, quae Arcla est via, qute ciucit ad vilam; eipauci sunl, qui
in eo operabatur per dileclionem, trausiit ad spe- ambulanl peream (Matlh. vii). Ad qiiam anjemyi-
ciem, et coiilemijlationem Jesu Glirisli, iit qua.bo- laili ducit haec via, ipse Dominus in alio lpco do-
norum omnium/desiderium saiiatur. Viaergoejus cel, dicen.s.7 llmc esl vila mterna, ut cogiioscant le -
.Gbristus fuil, qni de se. in Evaiigelipait: Ego sum verum Deum, elquem misisli, Jesum Christum (Joan.
via, veriias et vita (Joari..xiv). Per ipsum traiisiitad xvii). Haec est ergo via, jier qiiam Tsaac profectuni
.Jpsum, quiaipsevita, quia via. Yia rectissima ejus- legimus, quae ducit ad puteum videutis et viveiifis>
dem etiaiii PaTris nosiri opiiina conve.rsatio fuii. De hac eiiam via dicilur in fibro Sapientiae^jMs •
Yia viiae illius sanctiias fuil, Nam, ut ait beatus torunt setnila quasi lux splendens crescil usque a.d
Gregorius, nil esi aliud praesens vifa , quam via perfeclum diem (Prov. iv).Hanc.viam timor gelieii-
qiucdam, Qtii ergo bene ef laudabililei; vivit, nalis, qui et servilis dicitur, angustat, cli.aEitas.pev-:-
ad Deum, et adviiam selernam .transY qui aufein fecia dilatat. Quandiic eniin quis Jimct in via Dci, -
,&*' . B.AELREDl ABBATIS RIEVALL. OPP. MRS T. ---ASGETIGA. "_ m
diffieuluitent, palilur.. el; sentvt asperitatem. Quando A cariiatitcr desiderabant, sed illam quam Proptiela
autem/ ad.charilatem per.veriit, qua? perfecta foras ' sperabat, qui dixit: Credo videre bona Domini ih
lnittii-tjmofem,, lunc cum ingenti gaudio. illudAppr r<2iTavivcntium (Psal. xxvi). Et dequa Doiuiiius:
siolicuni.proelamatl:: Ronumcertamen certavi, cur- Reati tnites, quoniamipsi possidebunl terram (Mallh.
sum cphsummavi; fidem,servavv(H-Thnol. iy). EtJl- vi). Ipse replelus non lantum.Mpysisspiritu, Se<l
lud DavJdicum-: Viammandatorum luoruiifcticurrv, etiam-quodammodo, ut quidam ait, omnium juslo-
cum dilatastfcor tneum (Psal. cxvili);. Jam qui rum spiritu- plenus, boc spirituale labeniaculom
talem GTifislumYiabet. cum PaulO dissolvi.deside- conslruxit deoblalioiiibhs.filiorum IsraeT. Iii Regula
rat, et csse cum Christo (Pjiilip. j); imo gravis- ejus refulget aurum bealissimi Auguslini, argen-
siiiie tolerat, diulius separari a Ghristo, dieens quo- tum Hieronymi, bis liuctus coccus Gregorii; sed et
lidje. cum. lacrymis iilud- psalini : Usquequo, Do- seiilentiip.sanctorum P-atrum"."quasi Japides preliosi,
mine, obliviscerisme infinem? (Psal. xii.)Et cum quibus omhibus-hoc ccelesJe sedificium decoratiir.
Ilabacuc : Usquequo, Domine, c'ahtabo, et non ex- Vos eiiini, fratres, vos estis laberliaciilum Dei, vos
a;idies;vociferabor, adle, vim patiens, etnon sal- lemjilum Dei, diceriie Aposlolo : Teinpluni Dei san-
vabis?(IIabac, I.) Pcr lianc viam traiisiit S. Bene- clum est, quodeslis vos (ICor, 111).TeiJipIum ideo,
dicljis, ut diximus, de morte ad> vilam, de ^Sgypto Ii*quia in aelernum regnabit Dominus in vobis. Adhuc
ad.terramrcpromissionis, id est, de teuebris bujus autem Jahernacuium, quia peregrinatur in vobis,
inuhdi;ad:Jerhsalem, quae est visio pacis. Et eeiTe esurit in vobis, sitifin vobis.Adhuc ferlur iaberna •
feliciiler. transiit. quia laudabililer vixit. Transiil . culum istud^ ministerio levilarum. Sed atii porlaut
namque.cum Moyse, utvidereiillanimagnam visio- propriis liunieris; alii solatio boum el plauSlrorunr.
nem.; non quomodo riilius arderet et non combure=» Illi portaiif tabernaculuJiJ, qui prajceptum illud
rc.tur, sed quomodobeati angeli, et aequales angelis Moysis nostri 1 intente implent (Regul. cap. 72):
sanctiDei semper ambreardeanl; et in.cis nunquani Infirmitates- suas sive corporum, sive morum pa-
aniorr.efrigfiscat. Transeamus el nos, charissimi, lienlissime lolerent; obedienliam sibi certatim im-
iul:videiidam Jiancmagnam visionem. Sequamur pendaril. Sed illi propriis humeris porlant,-qui'
yestjgia:saiicii Pairis.noslriEeiicdicti. Reclissimana nullum terreni commodi solaliuiii exspectantes,
-liabenius yiain, quaJlluc perveniamus ; Regulana illud qubd in. eodem versiculo sequiiur, sedule
videlicet el doctrinam.ejus. Haiiesi sicut debertius. pensant. Christo omninonihitprwponaiit(ibid.)i Uli
tenuerimus, et.si in.ea perseveraverimus, sirte diu portant, setl nOn propriishumeris, qui Regulae qui-
b.io iiluc, ubi est ipse, ef, nos pervenieinus, Quod - defti observatiPnes eustodiunt, sed hic aliqiiid trahs--
utpossimus per merila et iqtercessioiiem- S, Be-' itorium "sperant, digiiilatesj honores, vel aliquiJ .
liedicii.praestet/nobis,gratia Redemptorisnostri Jesii hujtismodi : ci ideo bac spe fruslrati, quasisolaiio
CJirjsli, qi-.i cum, Patre. el Spirilu- sancto vivit et plausiroruih, deporitint labernaculum et recedunl,
regna.t, De.us,, p.er, omnia saeeula sajeuloruni. Per plaustra enim temporalis lionor exprimilur.
Arti-.ii. :.----- Alii itcm portaiit, sednon propriis humeris; scd
SERMO VII. ' solalioboum, id eslpraelatorum : yolunl-enim sibi
IN;EODEJI.FESTO iu. a-pra.Taiis suis seniper.adulari, efaliquid tempo-
.. Sa-p.c au.divjf charitas.vestraj fratres charissi- ralis favoris exhiberi. Unde si forte contigerit eis
nii,, qriod sancius Moyses posleaquam-ediixit vel durumaliquem ab eis audire sermonem, quasi
fjlios lsrael de terra, ^Egypti. cbnstruxit taberna- solalio suo fiTisirali, yel omhinodepoiuint taberna-
cuiumjri. eremo. ext oblationibus TiJiOrumIsracl culunr, vel'Ciim - nmrmure poiTant. De quibus Apo-
(Exod. xxxv). Offerebant enim ei alii aurum, "alil slplus : Erit enhit leinpus', cion sanam doclrinam
argentum,, alii. lapides pi.etios.os, et alii animalia , rion susihiebutit, scd- tid sua desideria couceivabiint-
quse, n.oii sunt mpdo riecessario; commemoranda. sibi magislros, prurientes auribiis (II- Tiin. iv).
Sed; h.oc. videndunv, qmV, siput dicit Appstolus, n Siculenimadulicri pruritum libidinis, ita ipsi quap-
omriia. h.m.cin figurq conlingebtint- (I- Cor, x); . runt pruritum adulalionis,.
nqs fuimus.in spirituali quadam . JSgjqjlo quando Hoc, frairesmei, boc patitur hoc. tabernaculuiu,,
fiiinjujj.in ssecutariconversatione, ^Egyplus quippe quandiu portalur per eremum saecuti Jiujus, donec
in.ferpretatur JenefercB.Tniquilateset peeeala, et-in- inlroducalur in lerram promissionis, et de laber-
his, n.eiilis.obsliiiaiio, deiisre leiiehroa suiii. In his naculo iiattempluffl, et dedicetur a vero Salomone
iio.s.aliquando Tbimus, quorum .etiahi participatione septem diebus et septem diebus, id estdhptici rc-
: i!;ps;ipsi lenebras. facli -sumus, dicejite AposlOlo : quie, duplici perfeclione, cum data? fuerint singu-
Fjiisti.s aliquando..tenebrjR (Ephes. v).-Ut-autem es- lis stoliE J)ina3, inimortalilas scilicet corporis, et
/ ssmits.tux iii Domjnp, constituit nobis quemdam animre Jjeatilhdo. Sedjam nos, fratres, si sumus
Mpysen, quemdam.Iegislatprem, sancium scilicct < spirituales filii lsrael, si spiritualitei egressi su-
I">atieiii.,n.Pstrum Behedictuni, cujus hodiefesttim mus de-lefra" JBgypti, offeramus singuli, offeramus
celeb.ramtis,. eujus seienlia..et-indust.ija inansimus : omnes ad consiruclionem lmjus tabernaculi,' et
enini
per ereiiiuin muiidi.liujiis, nl venianius, in tcrram , unusquisque ex eo -quo i abiiiidal. Unusquisque
yfipromiss/onis, iion.illam, quam canialesTiliiTsrael, vropriuni'donum Itaket ex-Deo;, alhts sic^ alius verp<
"219 SERMONES. — SERMO VII. IN NATALI SANCTTBENEDJCTL 2S0
sic (l Gor. vii); Alius plbs potest bfferre laboris;, A non eranf nobis eiyilates confugii. Nunclicelegressi
alius plus vigiliarum, aliusiejiiniorum, alius ora- simus tieMzvptoisi-dixerhnuSj quwpeccalum non
tionuni, alius plus leclionum vel medilatiouuin. habeinus; nosipsos seriuchnuSyCl-veriiasinnobisrion
Fiatergo unum taberhaeulum ex oninhini oblaiio-._ est (1'Jiiaii, i). _I:h mr.llis- euirit- offendimitsqinnes
riibus, utsecunduhi legislatoris nostri praecepturti, : (Jaci Tii). Sed inieresf ulrhhi cx iiifirmitate- et
ncmo aliquid sutim dicatvel praesumal,-sed siiit ignorantia, an ex<siiperbia. Quandiu-cnim quis^su-
oniiiilius omnia coriimunia. QuodTion tanltim iiitel- perbe in aliqiio pecdato jacuerit. quamvis v-ideatur
ligehdum est, fratres, de cuculla et luiiica; sed exiisse de JEgyplp; nihil; tariien ei: civiias-refugii'
multo magis de virlutibus el spiritualibus donis. pro.deriti Sicuf-dicit-Aposi6ius;r"»6/an^arie'peccaii--
Nemo ergo de atiqua gralia sJLIiia Deo collala, .tibus nobis post agnitam.veritatefti, jam non reliugui-
quasi de prppria, singulariler glorietur. Nemo frairi tur hoslia propeccalo (Hebr. x).
sup pro, aliqua gralia, quasi projirie- sifsua', invi- Videnturnjihi sex islae civitates significare posse
deat; sed quod siiuni est, hoc bmnium fralrum sex illa generalia exercilia, quaenobisinsiilulasunt;
suorum cxistimet, et quidquid fralris sui est; Iroc - tvia corporalia, id est labores, yigi.lise, jejunia : et
suum esse npn dubilet. Posset quidem omnipolens ha?c specialiter perlinent ad eos qui adtiuc carnali-
ft
Deus quemcunque yellet ad: perfeclioiiem siatim bus passionibus appeluntuf , efsunt adhuc.quasi'
pfofnovere, et sihgulis onines- viflules largiri^ sed: extra terram pfomissionis : quilius non esf dicere :
.pia dispensalione nobiscum agit- uf unusquisqu.e Noslra conversulioin cwlis esf ^Philip. 111).TjJa au-
alio jiidigeat, etquod in se nou liabet, hoc ih-al- teni sunt spir.iliialia, scilicelleclio, oratiO,: inedila-
tero habeat, uf sic servetuf buhiilitas, augealur- tio. Haecspectaliier peiTihent adeos, cjui!jamdebel-
chariias, unitas. cognoscalur.'Shnf ergo singula latis_passibijibus transiere ih affeclunv virtutum :
omniiim, et omnia singulofum : etfructiis ViiTuluin* guslanJes ih his civilaJibus quahi dulfcis.est Dbmi-
uliliter carpilur, dum ex consideratibne propriaein- nus
(Psn/./xx.xjii),; ffucius videlicet terrae reproniis-
firmilalis humilitascustoditur.-Noii ergo querantuf> sionis. Ad lias civitates confhgimus, projjler eosqui
fratres iioslfi laici, qiiod- nbn- taritum psallmil et- rios inseqiiuiJtur proptcrTrbmicidiu-rti.Qiii sunt Tlli ?
vigilaht quantum moiiachi. Nonqueraiitiir mona-r Videlicet vel diabolus, yef ipsa concupiSceniia. Sic-
cbi quod ijbn tanluni laborant, quanlum fialres* ut eijim aitjacobus Apostolus : Unnsquisque leh- _
laici. Verissinie.ehim dicb, "quod q(ii<Ii|uid-unusY"a-: taiur a concupisceniiasua ubstractuseiilleeiu's(Jac.
cit, hoc esf oinniuhi; el qiiidqtiid <;mnes faciuntj i). Quanto riiagis enini peccatiir, lanto magiS Jpsa,
Iioc est:singuIorum. Siculcnim uiiiuscorporisnieni- .Q-corcupiscenlia peccati augetur. Audi ApqslDlu.in,-
bra, non omnia eumdem actum liabeiU; ila, dicerile- Jiunc hostem vehementer timcntem : Video, inquit,
Apostolo : Mulii unum corpus in Christo, smguliau- aiiam tegeininniembris meis, repugnantem lCgimen-
Yem alier alierius membra (Ronu xn).- Ihfirmus ergo- tis tnem, el caplivaiilem tiiein tecjepecCati,qum estin
dicat : Forlissuin: quia, sicut in ipso alius habef" membfis meis (Rom:\u), Audiaif has civiiaJesfu-
palienliam infirmilalis, ita ipsiin alio est roburfor- gientem : Casligo corpus meuiri, eiin servhutemr.c-
titudiuis, / . . digo{I Cor. IX); Qiiomodo?: Plane', quomodbalias
Caveamus ergo hemuscae morilurae extermiherif dicit; In labbribus, in vicjiliis, injejuniis (IF .Cor.
suayitatem olei. Suavitas oleiesl dulcedo fralernav yi); Audi Pelrurti, ad hasdvitales liosprovocantehi:
dilectiouis, quahi muscae morierttcs exlerminant, Sbbrii:estole, el vigilate in oralioriibus (F Pctr:i\),
'
cupidilas videlicet, invidia, siispicib. Nemo" eninv eic. Qiiod aulem ihTege-diciluf,• ut adTinam civiia-
perfeele diligit, qui aliquidjri boc sseculo coricupi- lUmistarum refiigiatfJVtim; xxxv)', quamvis ita de-
sclf. Ex cupidilale nascilur ihvidia. Quidquid eiiim* buerif praecipi, utad Tilteram possif iiiipleri; tameii
sibi conciijvscit, hocinvidel alteri; efsaepe animus; id videiidum, quia niillus in bmnibus exerciliis
de eo, cui invidet, male suspicarr cbniendit. Sed' ajqualem gi-aiiam liabet: Ad illud'ergb exercitihm
'
jam conferamus quredam instituia illius/ anliqui - debct qiiisque confugere inTciilatiQiie, iii-quo inve*.
Jfbysis, cum ihstiiutis liujus mbderni Moysisnostri, riii se niajofeiij giatiam babere; Jam -vero- conside-
Cbnstiluit i:Ie Mbses sexcivilates fefugiifiliislsrael; ranihim quoil piaecipiiur, ulcx his; civiiatibus npii,,-.'
ires exira terrain promissioiiis, tres in ipsa terra recedafusqiic adThortem summi jionlificis.-Etqiiis.;
re.pi'o:nissiOnis,ut quicunque homicidium ignoran- noslef summuspontifex,iiisi Jesus? Tandiucrgocst;
ler perpeifaret. ad" bas fugiens salvaretur (Nutn. iri laboribus; jejuniis, vigiliis-ihsisleiidumf douec;
xxxv). Est hbmicidjum corporale, est-_etspirituale. niorliftcentur nicmbra nostra quaesuntsiiper terraiu, '
Peccaium quippe est mors aiiimae,- ethbc est pes- dortec, mortem Jesii circumlerariius inuarne iiosifa,
sihium genus liomicidii, vet seipsum vitio velalium ut dicefe possinms cum: Aposloio -:Chrislo confixus
occidere exemplo. Et filiilsrael,:quaridiu fiieriiiif iri' sum cruci (Gal-.-u).,Et iltud ; Ego sligiriattiDomhii':
terra Mgypti, nou habebaiit eivifales confugii; non Jesu in corpore meq-porlq'- (Galal'.-\i); Sed :est;eti
quia non occiciehant, sed quia magis cx suj-efbia . ihc>rlificatiospiritus; sicut et cariiis. Ideovscriptuiii;
•qu.aniex ignpranlia. Et nos in spifiluali ^gyplo est: Psullile Deo in cii_har.a-eici{li'ara-(Psal:ckL\ii);:
existentes^peccabamus, non quia infifnii ei'aiiius, id esl dhplici eithara. Estcrgd etiam <spiiiluaiibus//
scd quia siipefbi: eJdelectabat peccafOj el ideo sistcnduVi),ut. sicut *aro•passionibus pessiiliis,- i.l.ai.-'-
2EI B. AELREDI ABBATIS R;EVAIX. OPP. PARS 1.--- ASCfcTICA. .232
spiritus pravis- rrioriatur cogkationibus. Si sic com- A
. Israel in ^Egypto; magis tamen plangebat illam mi-
planlati fuerimus similitudini morlis hujus, conso- seriam, quam totus rnundus tolerabat sub diabolo.
ciabimur et resurrectioni, in novilate viUeambulan- Etideo illum desiderabat, illum quaarebat, qui es-
tes (Rom. vi); et cum Chrisius apparuerit vita no- set idoneus,non solum illum populum educere de
slra,- apparebiinus et nos cum ipso in gloria (Coloss. JSgypto, sed etiam totum mundum de inferno libe-
m). Quod meritis et precibus beati Patris nosvi rare. Ideirco cum magno affeetu dicebat : Obsecro,
Benedieli largiri digneturipse Dominusnosler Jesus Domine; milte quemmissurus es (Exod. iv). Scie-
Christus, qui c.umPalre et Spiritu sanclo vivit et bat quidem, quod eum missurus erat; sednolebat,
regnat per omnia ssecula sajculorum. Amen. - ut lanlum differretur. Ac si diceiet : Scio, dulcis
SERMQ VIII. Domirie, quia missurus es dilectum Eilium tuuin,'
INANNUNTIATIONE TJEATjEMARIJE. qui nos ab illa magna miseria, de illa infelici ca-
Recedens a iiobis corporalker Dominus et Salvaior ptivitate liberaturus esl: el ideo forte significalione/
nosler Jesus, praesentiam nobis suaedivinkalis[sub- illius libeiationis banc vis prsemittere. Sed quid
kahens] praesentiam sttaegraliae promisil, dicens : tanlis opus esl? Ipse potius veniat, ipse descendat^
i Ecce egovobiscumsuni omnibus diebiis usque adcon- ipse spiritu.ilem jEgyplum,-id est teiiebras lolius
; siimmaiionemsaiculi(Mallh. xxm). Sed quianohis ex- mundi sua dulci prajsentia illuminet. Hoc deside-
pediebat semper memores existere benefieiorum ejus, rium S. Moysis hodierna die impletum est
quaenobis per praeseiuiam suam corporalem exhibuit; Consideremus ergo, fratres, quaiita debeat csse
quia scivilmemoriam noslram esse corruptam per li.ostra exsultatio, qui hoc videmus impletum, quod
oljliyionem, inielleciiiin per errorem, sludium per S. Moyses tani ardenti affeetu desiderabat implcn-
cupiditatem , pie providil nobis ut ipsa sua behelicia dum. Hodie enim ascendit syper ijuamdan) levem,,
-lion lanium recitarenlur nobis per Scriptttras, sed nubem, el egressus est jEgyplum. jEgyptus, fra-
cliam reprresenlareiitur nobis pe.r quasdam spiiv tres, interpretalur tenebrie. Et quid eral tolus.
tuales acliones. Ideo qiiando (radidii "discipuiis suis inundus ante advenlum Christi nisi tenebrae? Et
sacramentum eorporis et sanguinis sui, ait illis : ideo onmino necesse erat ut Iioc.mirabile lumcn-
Hoc jacile in meam commemoralionem(l Cor. xi). orifctur in his tcnebris, idest ut Christus in mundo
Ob hanccausam,-fralres, inslUiilaesunt istoefeslivi- nascereiur. Sed sicut dicit Evangelisla : Lux in le-
tales in Ecclesia, utper hoe, qtidd modo ejtis Nali- nebris lucel, et lenebrm eam non comprehenderunt:
vitatcm repraesenlamus, modo ejus Passionem , Re- (J-oun. i). Sine dubio. euim mens hominum ita erat
surreclionem, Ascensidnenv seinper sit recens in in tenebris peccaforum obvoluta et-excaecata, ut
memoria nostra illa pieias, illa suavitas, illa pura " nequaquam posset inleriorem oculum in illam' divi-
eharllas, qttam in iiobis per lisec omnia ostendit. nam lucem intendere. JdciicoMpse,id est ipsa mise-
Ex his eliam plurimum.debet proficere fides noslra, ricordia, misericorditer egit; et hanc elarilatem suat
quando et auribus nostris audimus, et qtiasi sub divinitatis per qiiamdam nubem orbls leniperavit.
oculis noslris videmus quid Christus perlulk pro llla, ftatres.illa sanciissima caro, quam liodie ex
,nobis, quid eliam in ista vila dat nobis, qujd post virginis carne assumpsit, nubes appellatur; quia ex
islam vilafn promiltk nobis.Pertiilit pro nobismor- illa. fn.it adumbrata divinkas. Sed levis ideo "dicta
tem, in praesenli dat nobis peccalorum remissionem, est, quia eam nulla gravavit iniquitas. Iniquitas gra-
promittit nobis post'istam vilam aeternam felicila- vis esl, etin pr.ofundum traliil.Jdeo propbeta vidit
tem. Omnis isla liberatio noslra, omnis isla spes eam sedere super lalentum plumbi (Zach. v). Ipsa
noslra, ornnis ista jiealiludo nostra hodierna die - qnoque cai'o ejus salis eonvenienter appellalur tii-
incepit. Ante istam diem non erat in mundo nisi nica : quse signiflcata est per tunicam Joseph, quae
miseria et lenebrie ; sed hodie visitavitnos Oriens ex polymita crat,, varia el lalaris; quia perlingebat
alto, et exortum esl lumen iis qui in lenebris, etin usque ad talos. Iste Josepli, ffatres, sicutex sacra
umbra mdrlis sedebant (Luc. i). Hodie veslivil se D hisloria didicislis, filius fuit Jacob : quem ipse plus-
nosler Joseph polymita tunica siia, id est vafia e( quam alios dilexk, quem genuit in.seneclule sua.
pulchra, in qua missus esl a Palre, ulvisket fra- Fuit autem lilius Rachel, quae post longam sterilita-
tres suos.ei; oves. Hodie implevit hoc qtiod. per lem htinc deniuin filium genuil (Gen. xxxvn). Quaa
-I.iaiara prophetam praenuntiatum est, quod nos in omnia Doniino noslro J«su Christo apertissiiiie co:i-
exordio hujussermonis nostri proppsuimus : Ecce gruunl. Ipseenim est, quem Pater plus quam caate-
- a&cendelDominus super nubem levem, el ingredietur ros dilexit : in quo sibi pcr omnia placuii, sicut
JEgypium (lsai. xix). Mullum hoc desiderabat S. ipse dicil : Tu es Filius meus dileclus, in quo viilii
"
Moyses, sicut possumus ex ejiis verbis iruelligere. complacui (Luc. III). Josepli aulem intefprelatur
Sicut enim saape audistis el legislis, quando filii accrescens. Hoe nomen nulii tam proprie convenk
rsrael patiebanturillain duram servitutem in JEgy- quam Chfislo. Ipse eni.m est lapis ilie abscisus de
plo sub Pliaraone, apparuit Deus Moysi, et prajce- monle sine manibus; qui crevit in mdntem magnum
pjtei ul descenderel in ^Egypluni, et populum suum el implevit universum mundum. Unde ejus Pate.r
de ilia miseria educeret. Sed Moyses, licet multum in bencdielione ait : Filius accrescens Joscph; filius
doleret illam c:\ir%-.^,ni^ nn?.m nmifibantiir. fiUi accresrens, et decorus «spectu (Gen..-xiv.ii).Vero dc-
233 o - SERMONESi— SERMQVIH. IN ANNUNTIATIONEJBEAT.E ;MARI^. ; '254
corus aspectu,jn. quem.desiderqnt Mngeliprospicerei A J soluni ejus meiUerii JnliabiiaTet, sed etiri ejus cor-
(I Petr. i), cujus pulchritudinem sol et ltina miran- pore sibi Jiabitaculufii .pfaepararet? Dum esset rex
tur. Tere decorus aspectu. Tpse enini est Bei sa- in aCcubiiu suo, nardusi mea -dedit odqrem sutim
^
pieiitia, de qua scriptum est : Speciosior esisole,^ (Cant. 1). Sine dubio ubi Ipse erat in sinu Patris,'
e{ super omhem sleUarum. dispositioneni (Sap, VH). ibi sensit odbr.em virgirikatis 'ejiis,:iln consideravit
Naseifur ille Jdsepli de slerili, ndsler vde virgine. -; pulchritudinem animae ejus; et ideo Jiodie missus,
Est aulem quasdam eonVeiiienlia iiiter sterililatem est angelus ejus, quiejus nuntiarel adventiim, ndh
et yirginitalem. Narfi quahiyis in yirgirikate skqitse- solum in cOrejus^ sedet in cafhem ejus. Videte,
dam fecuriditas spintualis, est tamen sterilkas car- fralfes, quajes riuptiaa et quarii coelestcSj in quibus
nalis. Sed, quia illud-priviiegium verq Joseph ser- ^ponsusDeus est, sponsa: virgo, paranymplius an-
'vaibaiur, ut de virgine nasccrelur; ille Josepii dei - gelus. Virgo per has ntiptias non amisit virginita-
slerili nasckiir, quia steriiitas quodammodo yiciiia.:: tenr suam,Deus perjias nuptias non amisit divi-
est ytrginitati. Quapropter illa prophetia libfi Sa-• nilatemsuam ; angelus per has nuptias non ariiisit
pientise satis coiivenit beatae"Mariae : Felix est,- ei ' dignitateni suani. Esl adhuc iii Iiis nuptiis niajus
incoinquinata,quai nescivii iorum hi deliclo; jiabe- rniraeulum. Spohsiis filius est, sponsa mater est,
bit fyucium in respeclione animarumsanctarum : ^' quia animam ilIius'sanctisSiinD3 Vjrgiuis suai diy.i-
(Sap.in), Fel/x utiqueerat Ixeala Maria, quaj'ut,jvi- nilati conjunxit- lilios,-quia Deus ipse bonio facius,
lafet carnis coinquinationem, elegit carnis steffli- de ipsius iuero quasi sponsus de thalamo processit.
lalem, Nee mulium illi curjc ftiitdeilla riialediclipne JJerito ergo eaih-angelus. salutavjt dicens : Ave~gra-
" iia
Judajoruiri : Muledicta.sierilismlsrdei. .'',-.""' plencc, Domihus tecum; benedicta lu ihhiuiieri-
Videte, fralres, pulcberrimam quamdam ephve- bus (LUC.i). --:'.'-. ; '.' -
nientiam-interJilium et riialfehi. Scriplumesliniege Consideratej fratres,;qualia munera Filius" pei
Moysis : Maledictus est >omnis qui pendet in ligho niisit- sponsai suse. Modp veniant in menteiri jlla
,(Deul, xxi). Non vkavit filius ^maledictum criicis ; munera, quae filius Abrajiffi per servum patris misit
rion vilavk mater maiedictum sterilkalis. Me au- Rebeecas sponssesnae; etijla, sicut Racjiel, eiat virgo
tem per cfueem nos de liialediclo legis, faclus pro pulcherfima, qua?non noyerat yiruni. Sefyus auiein
nobis maledielum, redeniit': et ilja quia elegit ta- Abrahae juxta aquam earii irivenity ibi eam allocutus
Jem slerilitatem virgihalem, mefuit fecunditatehi, et est, et ibi ei munera dedit (Gen. xxiv). Nbstraquo-
Dei Filiuni gerieravit. Non: efgo sine causa de ste- que fornipsissiriia virgd,_de qua loquof, llbentei'
rili natus est S; Joseph. Tlla enim iii Rachel steriii- ^ nianebat juxta spirituales aqtias, id est sanctas
tas malris nostri:Josepli praeiigurabat yirginitaleiri. Scripluras : ad; lias aquas ssepius recuriebat, ut
Nee hoc sihe signilicatione est quod Rachel iiiter- posset dicere cum Propheta : Super aqudmrefectio-
prelatur ovis. Melius miiito mater iiost.fi JosepJi po- nis educavil hie (Psal. xxii); Denique ibi eam inve-
test appellari ovis : in cujus vellus illa coeleslis nit angejus; seivusvidelicetAj)ra|i38j lidnilliuster-
pluviauescendil, siculdick sanetus David : Descen- : feni et riiprtalis, sed illius co3lestis et"''abierrii.Sic
dei sicut pluvia in vellus (Psal. LXXI).Vellus,: ut enim dicit'evangelisla :;Ingressusangelusa_d:edm
ak-quidam, cum sit -de corpdre, nescit cofporis dixil : Ave yratid plena; Dominns tecuin (Luc. i).
passiones. Sic virginitas cuili iii carhe sit, vitia Quo irigressus e'st.ad'-eam'-?Sine dubio ubi-ipsa se
carnis nescit, Descendel sicut pluvia in vellus.!Vel--. absconderata vanitatibus saeculi, et de curis mundi
lus pqtest illum humoreni, quidesursuiii vehlt rdci- jngressa erat iri priyatuhi tiialamiimsuum, et clau-
pere; sedndii potest Iiuniorem de carnis voluptale seral ostiiim suum, etprivalim ofaba! Patfem suum.
serttire. Sic virginitas beatai Mariae; illum roreni, Hauriebat sibi aquas in gaudio de fontibus Salva-

qui de eoelo venit, excepii, sed nullarii carnis vblu- loris (Isa. xn), id esl de Scripluris sancliSj ubi"le-
ptaterii sentlre potuit. Praelerea quid tam coriyeiiiens gerat et vifgiriis parlum, et Salvatoris adveiuum; .
agno, ut oveiii Jiabeat matfem? Videte" ergo quarii D B Eorte ed leriipore quo angeJusyeiiit, Iiabebat Isaiaiii
convenienief appellaluf ovis, de qiia orlus ?est iii manibus, forte tuuc iUudebat in illa prophetia :
Agnus illecreleslis.quiMlil peccata mundi (Joan.y); Ecce virgo concipiet, el pariet filiuni, et vocabiiur
i\m lanquam ovis ad occisionemduciusesl; etquasi nomenejus Emnianuel (Isa. vii). Puto quodeascri-
agnus coram idndenteseobmutuil el hon aperuil os. ptura iiiilla bpfa tecerat quanidam pulcherrimahi
suum (Isa. xui; Acl.; vni). Porro de Rachel dicit ; rixam iii.ejtis cofde. Puto enirii quia quando legit,
Scriptura : Emt auteih pulclird. el vehusla aspeclu . quia futurum efati quodquaedarii virgodebebat ge-
(Gen. xxix). Licet de beatissima Mdfia dtilce sit Opi- ncfare Filium Dei,-occuite et quodanitimore opta-
iiari, quod fuerk etiam secuiidum cdrpus venustis- ;'"bat ut illa ipsa posset esse; sed ilerum putabat
siriia et forrriosissima; rios lanieh debemus-liEec quodoinniho indigha esset,cui lam.magiuim niunus
verba ad iriteriorem ejus pulchritudiiiem derivare.- concedefetur..C!iar.ila:srixabalur cuiii iihipre, devo- :
Sed quis poterit digne Ioqui ;de interiori ejus pul- tid cum humilkate;. Pene jarii desperabat praj nimip
chritudine, quam ipse, qui est speciosusforma pras timore, sed iterum prae iiimio desiderio quod iride
hominum (Psal. XLIV),super omnes creaiufas habebat, non potuit nisi sperare;: ileruni: devotib
' filiis
intantiim amayit,'cohcupiyit,; sanctificavit, ut hon feck earii pfses-iimereised iterum-riiagiia ejus Iiuirii»
' & AELREDLARBATISTJIEVALL; OPP.::PARS"T.;— ASJ3ETICS-..- 256
255:
litas faciebaieani-liaesilare. Curti ergo esset iii hae A stri- Jj9sepli :' Eral auWn pulchrw faciey et venusto'
liBesiiatione,.in hac flucluaiipnev in lioc desiderio,, flspefi(w,((^H.:X'Xix). Dicit prstereaSeriplura, quoil-
.ihgressus; aiigelus' ad eahi aifc : Ave. gratiu*pleng.i Jaeob pjusquam; caeierps filios dilexit JPsepli,- eo-
, Dedk:servus Abraha?,, sictit; dicit- Seriptura, Re- quod in senectute gcnuisset eum. FHius Dei<"ftiit=
beccae inaures aureaset armiUas (Gem xxiy).. De Moyses,-Filius-Dei' fuit omnispfdplieta', oinhesqtie
hisihauribusloquuritur amici^yeri. sporisi, quyr.unii!' - sancti filii Dei sunt. Sed,, qui*in nubiblis mquabkur
urius estviste GabrieJ:,,qui Toquitur ad:Mariam,. et- Domiuo,:siniUiserit Dep infdiis Dei (Psak Lxxxvm).
dieui.it ad sponsum : Muremdasqureasfaciemustibi: - Omnes dilecli,?sed' jiullus ita dileclus,sicut npbier
.{Ga.idii)i.MuEeiiul*iefc inauresiihunii suiitv Sunt' ' Josephv Hunc in serieeiute sua-gehuit jpSeulIe-^nii-"'
aulem ornamenta.auriuniy sicutarmiUa; BUiJt^eMia--"- quus dierunv, de quo-dJcit;Daniel!:'Aspiciebdmdone'c
nienta b.racliiprum, Et, utique isle servus- magni, throniposili suhl,:el Anliquus dierunisedil .(Bcn>.>
'
Ab.r-alia?.,id-Cst GabHeTaiigelus, prnayitarires Jiujus vi!'). Vseliistas'Dei,, sive"^seheclusj:.s'i.ve'-'iongae.yilas^
nostsae- vacginis; decoro ornamenlo,; quando- ak:: nGii;est-,aliud"qu'amejusffileriikas.Irihat aDtcfjiitate'
Ave gratifffilena. Qriias-ifcbracliiastia. pulcjnia»qq.a*:.-.bunc nostfum Josepli: setcrnUs;genujisibi cpaetei'-;
dam armilla aurea, quando; ait:, Dominits-tpcumi. num:et cohsubstantialeni. Tpse.estehim candor lti-
Ilie,enim..e.ujusiadyenlum.angclus nuiuiabat, ,potcst-.^ Pcisaeiefnae etspeculum sine maeula DeTmajcsiaiis.v
"Uene- iiuricupaH afmilla;, quia,r siuuti;a«nilia nee: et- irriago iHius;bPi!itfllisi Non est: ergo- niiirini, si?
iiikium.haliel neciiripni,.Ita,ille sectindum diydiiUa- Deus-Raier npii diligil lanlumillps quisuht filiivejus
iem,iiec incipit, esse;-noc desiuiu,Hac,arniilla ftie- per gfatiam^qUantuni-illumj, qui^Filius ejus estpef
runt, oriiaia '^raoh'ia..-JiujuSc,'n6stm--yirghiisy!qu^a''. naluram. Ipse eliam JoseplMiostefilicet securt(liim'
ipsa Dei Filium, quem de se genuit,saepc inlerbra— cafneth sil-poslerior natu quaiir-mulli.alii flliiDei-
chirtisiia ainplexans-porlavit, In Iiis-phiiiibusfdiykiis ipse- tanien primogeiikus. est^ pmiiiumy siciit'.,dlcit
et. delieiis B. Mafja. non solurn Garberxed; eiiami Apostplus'.:- Qui pnmogenitus est- ohihiscreaiurw
menle. casiissima perseveravit. Idep.dickur in-Gan- (Colos. i). Unigeiikus es Deo>,,.primo'gehitus ex: ;
ticis Canlicorum •.Pulchraes-et decorp,^castissima, mortuis.- ; '- -.._-;' ;'..;,.. -
in ddiciis..(Cant..\u).:Corruplio cafhisestluxuria';, Prpptcr lianc signifieationem de illo.lypicp,JosepIi
cpr rup.lio.irientis supefbia, Nori est magnum inege- dicit Scripturar-quod- licet Ruben fueritsecundurii
slate.servare castkaieniV,sine, Yiftuiibiisihumilila- cariiem,.p,riinpgeniius, primogenita taiiien rfputaia-
tem, Nemo enim pplest carnalibus yiliis subjaeere,, sunt Josepli. Ideo de-ripsirpJoseph aitejus Baptisia.
et spirhualker supe-rbire. Non modo ioquimur- de p Joannes.:rPosl-me vehii vir, qtii anle rhe factusesV
illa, su,pci;bia,,-.dequa„ solent-carnajes:-!et. ssbculares,-. (Joan. \)t Acsi diceret-:,Q.uamyis egoj sini secun-
lipmines siiperbire,^ed de illa quse, sdlet.peifectosi , dum eaniem prius natus,,ipse lainen estprinioge-
etsanctosiviros.pulsare. jSicut ergo ihagnurri.est-in,... liitus: Quantum autem ad homines spectatv,illis
cPrppral:bus;divitiis,et.:delieiis=carriis!i integikatem: ; senescit Deus.J in qupVum cbrdjbusDei anrar tepe^
servare, ka sine dubio suirimum est, in spIrilualiT, scit,.cliariias,refiigescil. Jam'huie mundo-quodam
btisgraiiis, lianc superbiam. noiv. serilite.- llla est,.. modo DeusTseiiueratv.quia pnines declinayerant.,..'
uli/iue vera.casiiias.nieniis,- quae,pleiiarie;,;fuit in:: simuT inuliles facti fuerant. non erat qur fa-
IJ, Maria,. Etideo Iri hisonyiibtis spiritualibus gra7 ceret bonum (Psal.- LII). Feeit autem pater suus
.•lii,'s,..'q;ia§;...1i.1beb'^ r Josepli lunicam polymilam. Haeeest illa nubes, de
quain .li.jimilis.fuit, Dixk Maria ad: angelum : Ecce... j qua paulo ante locuti.sumus, sanctissima Caro no-
ancilla Dohnni-(Liic. i). Audile adliuc evangelistam ;.....- slri Salvatons t sed ideo iiubes est, quia psr .Illam
Exsurgens,, inqutty J/anVium: fesihiatione, .abiit .iii:< ,. nobis cTarkaiem suae-dlviiiilatTsTtemperavil.Tunica
mgntana ud. donf.tm.Zachariw; et-salutavilElizabetli..... ideo, quia, quasi yestlfcus.earne in lioc musnlo ap-
.(ibM,)...Addannis.adhuc Iioc,: Ascendit aulemet Jo- paruit, ct qiiasi lunicarii ipsam carnem suam quaudo
sepli in Belhkem, cutn Mar.ia despphsala sibi.uxore lD voiuit deposuk,- el quando vpliiit iterum sumpsii.
prmgtiunte(Luc.-u)?- _ Fecerat jainduduih Ada; inobedlenli lunic.ain, se:l -..
Goiiiiideraie inhis omiiibus niiram Ji.uhijiitalem.-. .-;:..pelliceam; feckjosepli nostrP, qtii ei in omnilVus
Hla plena-Deo, major muhdo, celsior coelo,,fecun- obBdivil, lunicani, sed pdlyihithmiTlla peliicea (u-
dipr, paradiso,. decus. virginum, gjoria muiierum, nica, qua?,splet fieri de morluis el ierrenis ahi.mali- .
laushpininuin, Lelilia augelorum,: illa quam.Filius . -bus, rdstemiebat iljum^esse teri'entim.,Ista poJymita
Deisibi-elegk nialrem, asicillam. se iioiniriavif, illa tuhica, quaeper lllam pulclirain -vaTidtalemhabebat
qaam -saluiayit .angelus,. magua.'bb'edieniia':|abro se quamdam simiTtudiiiem cceli, significalisium J.osrpji .
subdidit.,THa.reginav,coeloruin, domiria angelorum,, essecoslestem. Inde dicit Appslbltis ^-PtnmitsJwma
quae.Deum geslaiiat in ulero, parehtem siiam, q.uia de lerra ierrehus: secundus lipmo.de cceloc(etesii&
33(aie -provcclior erat, .huniilitej salulavil.. Qptime (rCor. xv). piilcherririie qubque ilia tunica dicitiir
ergp.;B. ,Mafia3;dictum ,est,: Pulehra es ei decora, ':. polyhiita; qiiia Dbriiinus' hpsler Jesus Chrisius ;
casiissima xn deticiis. Si beiie ppssumuS;a?siirri,are. omhium virtuluin yarietate, etiairi secuhdri-.n- car- -
i.slam.ipulchi'itudinero,,,videbimus,.qupd dicturn est: nehi, decoratus: fuiti Ideo dicia-est talaifs.id cst.
, d,e:Ra.ciicl,.nulli inagis cpiivenire, qharii niairi' nn* aliingens Wsa^'c.ad''-l9l'ds1',uiu-l!ms''est.::C6'rppfis, quia
"
Wl: "^RMGNES. mr BERMO IX:;INRAM1S PAJWIARUM.. ; ._. 258
, iilasahcta :car,oMsquein dSnera iricbrrupia :perdH- - A Jaia;partenimeihoriae riostrae,-quahi solus Pcus de-
'
Tat, sieut. -dic.it Esalriiista .: Non 4ab;is Saiiciumn bet Iiabitare, isia; s.ijhulacra JSgypii pcc.upeiif, et
Mum, tjidere cprruplipuem (Psal,xy), Exuaniuseigo,i, rSibi yiridieeiit, Proptef haee simulacra pefsequitur
. fratreSj tunicain illatn Ada? pelliceam, Gperasciljeet- :t- Jib^jLaban, id est diabolus : et quia iibii potest nos
jejiebrarJDtm,et quia hpdje n.pbjs yerus djesiTluxk: : sibj yindicafe per diyitias niundi, per deliciosa
JSi.cutindie ho.nes.teamkulemus; non ihcohiessatior,. cohyivia.per ebrietates, per libldiries, -per dis»:orT
nibus, e( ^ris^Ubj^j--:)w^iu-PflHH1>.«si:'efimpudict- - -dias et.inimicitiiis; ijuanluni potest, hitkur ut per
tiis,ngn m Cflntenlipneyiimmuldliom; (Bgm.xni). illusloiies. IiPrum siniulacroruni saliehi nPbis; iiifer
Hsec enim omnia pertineht ad iHflaitunicath, quami- ratcalumniaai. : ". - . -.'
.pportet rios exuere, si yPluiniis illaru. luhicam poly- Quidergo agenfiuni esl? Etsi rien ppssuriius ea
niifahi iriduere, de qua statirn subjunxit Ap.PsioIus:: ex ioipexpellere ; debemusea, quantuni possumusj
SedhiduiminiDomijiusn Jesum Clixisium^Cplos.s.iii). legete. Bedti enim, quymmremissx sunthiiquitales,
Ad vafietalem autcm hrijtis iuriica; alibi rios hoiia-- elqiiorum teMdsuntpeccald (Psal. xxxr); Quidquid
tur.dieens: hiduile vos.sicut ele.cliDei, san.cti,el. dir- -ieiiim.-ih liac mentis inslabilJtate, et pervagatione,
lecii, viscera misericordim, benignilalehij IwmUilQr - _ el hujusmodi niemofiis delinquimus :, vigijiis, je-
tem, mansueludhmn,-palienliam (ibid.). Haecesl il.Ia i J- jiihiis, sedulisque oratiphibtis cohiegamUs. Et quia
pulclifa varietasyirtuiuni, qua priiicipaiker indu^r char.kas operil muliitudinem peceatdrum?, lianc
lus est P/miinus ripsler Jesus Cliristiis,~quam: iiirT onirii sludio exerceanius : sic enirii niliil suum. in
duere eTiam habet offiriis Christianus. rSed quiaj -nobis diabolus inveniet.-Efliciemur eriirii per has
tiinicanosiri Josepli nori solum polymka Tujt,- sed,, vittutes uhu.frictim ipso, iri qUP ipse liihil invenit.
sieiilnnEvangelio scr-iptuiriest, desup.ercontexla perr Iiisislamus omni interitione, ut possimus et nos
lolun", pbstquani Aposiolus nulneravii illairi pul-r spifitualesiiubes fieri.iut rore coelestis doctrinae
"eliiam varietalem in diversis virtufibusVslatim dej abUndenius, SihiusTeves, ut afaece cupiditatuni li-
. ipsa textura suliju rix.it: Super ohinia auiem hmc; berij possiinus pef quasdam perihasvirtutuiri aliJus
charilalem liabete: quod est viheuluiii perfeclidnis', - hociriurido yoiitare. /Si: ehim talisfuerii ariima no-
[" siraj dignabitur Doiriiiius supet- eam,. quasi super
(ibid,). Seij sicut per JiaiiGvarielaiem sigiiifiGalurii"
est,rfqubd ipse plerius fuk oriinibus- viiiutibus ,t .hubem Ievjemasceridere, et jEgyplum, no.stram, id
ita pef h.ubeni Jevem, sigiiificatum esf, qubdi est lenebfas eoiuIisnosifijilJuniiiiafe, etoniiiia illa
. vacuus el levis fuit ab pmnibus omnino vitiis. singula, dequibus locuti. sumus, expellere,: et an.i-
Pbssumus eliatn per- illaih" liubem Jeyein beatam .; niahinostram soluspossjdere, solus.ijiliabitare. Sed
Mafiarri inlelligere, rief, qriam Doriiiiltis iibster in! - :quia; haec simiilacfasoleritbfiri per quamdam eii--
jEgypium, id est in liuiic niundum advenit, [psaie- ." riPsilatem, qua spleirius.ini'haec exterriaintendere,
cte potest appellarinubes, quia illa pluvia spirkua- ..- inlfemus cum Jjeata:Msiria cubiculuni,"et quantum
lis gratiae plena fuil. Ideo levis, quia eanl riuUai" .possumus, npsmeiipsos abscpndamus ,et, clausp
sarcina niundi oneravit. Superhanc nribeni DohiLr . pslip, deprpGeinur Dbmihuin liostrumJesum Ghri- *
nus asceridit, et 4£gyptum, id est niundj iniimai , stuni, ut.qui liodie dignatus est assuriiere iiaturani
intrayk, secunduni iliafiiprophetiam, de quaioculi ; nostfan), securiduiri suam^^vPluntatpm, ribstrahique
suriiuS : Ecce ascendei Donwtus.super iiLbein"tevem, ulilkafcm pKRparet, etjia Gustbdiat yitamiibstfaii!,
et ingredielur jEgijplum.Et movebuniur, ihquil, sr-. ut iri GOrdibus:nosiris sempcr maneat-: qui cuin
hiulacra jEgypti a faci'e.£jus (Isai. xlx).Deograiias., Patfe et Spiritusaricto vivii et regnat per omnia
jam faclum esl; aiota suni simulacra jEgypti; saepula saiGuIorum. Airien, . :
ablata sunt idola de lnuiido; y'el patic-i,; vel nulii ; --•.'' sERMixix;-..;-"'
":
sunt,'qui adprent lapides et ligna,- slcul pene tptUs "; 1M IiAMiSPALMARriMi :r~;"'" ; .
~-
mundus fecit anle adveniuni Ghrisii. Sed utinain, - Quani-vlspraiseniii! liiijiisdiei, -quam omnes Glir-i-
fratres, sicut liPiniiies. pfPjecefiint idola de domi- JJ slianitahi intehie celebfaht, suffieiat ad,exci::ahdum
bus suis, ita vellerit-homines oriinia idola pnyicere cprda noslra in:devotione, lam, pfoptef, recilatipflCni
de cordibus suis! Sed-qUicuiique plus amai nuiri- DoihinicoePassionis, quarii propter- meriioriain iio-
nium quam-Deum, Deum liegligit, et.idola colili slrae salutis, debemus lameiieiiam ofriciuni vobis
Quid est ehiin riummus iiiii' idolum, 110i Dei sed ribstrisermoriis adhibere.-Sic ehim. ex oriirii^parle
Jipniiiils habens efflgiem? Sed liaecniliil ad iios. npbis prbvisum: esty Ut nullunv omninP Insikuium
Quidcfgo? Nihil debetnus dehissimulacris tiniere? - ' npbis desily-qupdpossitaniiiiosriostfPsin dilectior
Utiiiam nihil! Sed quanivis Jacob cgressiis sk de nem Deiirifiammarc. Priniuffl auleni-videte, ffijtresi
de "hoslro
Mesopbiamia Syriaj, licet asceriderit ad Betliel, la- qiiiaduo quaedarii.iipbls,-IiptSie! DoBiinp "
men liabet in cpnikatu sup uxbfeni, qua3 fiirata est Jesu;:Ghtisio cbmmehdahlui';; illa >eiIicet;:glofia
ex»
idplaLaban (Gen. xxxtj. Et hos, quanjyis siiniis inaxlmaqiiaihi^gchs JuiTseoriiiniri hoc riiundo.
egressi de saeculp,/sicui JacoT) de, Mesppbtahiia , hibuit, ev itla maxiinacnritunieTia, quam-iki-eadani
lameri, habemus adiiuc sensualii.al.cm et c.arnalixa- geus ifj;pgavit%Sicut-eriiin pauloanle bx EyangeTib
lem, quasi iriulier, quje Telinet memofias niuiidi .audislis,"ret-. adliuc nast;; mo^icum audituii.iesiis^
cl iuiagihes illius vitae, quaih^dcsc'ru":mus;"ka-.util- eum"adveiiiret'Doiiiiiius Jerusalem, "sedens, suuer
•25i'-.-'- B. AELREDI ABBATIS RiEVALL. OPP. PARS I.—^ ASCETICA. 260
asinuni, turba lnulta^ei obviarii j proeessit : et alii >i bens hidhha.(Hebr, ix), HaBCbmnia. in Doniino' no-
vestimehla prosternebant in via; alii autem cxde- stro pulcherrime inveniuntur. In ee quippe virga
bant ramds de arboribus, el sternebant hi via: et Aafoii, id est poteslas sacerdotalis, quse priirib afuit
qui praeibanl, et qui sequebaiilur clamabdhlydi- - in Judajis, sed in Dpmino Jesu Cliristoaetefnaliter
centes : Hosanna filio David; benediclus qui venit in euloruk, sicut illi dicit Psalmista : tii es sdcerdos ih
npmine Domini (Maith. xxi), iiarfalur etiam ex ipso wterntim secundum ordinemMelcItisedech(PsaU cix).
EvangeliP, quod tunc noh audistis, sed, peoannu- Tn eo sriat taliulse testamenti, perfecta scilicet sci-
ente, postpaululum audietis, quantam coatumeliam eiilia, sicut dicit Apostolus : In quo sunt. iliesauri
ipsa eadem gens Domino inlulerk. Ligatus est enim s.apienti0 et scientim abscohdili (Coloss.,"-ii).Dicit
ab eis, cojapliizatus, et consputus, tandem luipis-' quodam loco Apostoltis : Caput Christi Deus (Eplies.
sima, secuiidum eofum aestimationem, mprle dam- v). Et.in Canlicis de illo scriptum est :Capul ejus
natus. Sed inlentius eogilate quod dixi, eadern gens, aurvm oplimuhi (Cant. v). Per urnam ergo auream
lioii iidem homines. Nairi Judaai fuerunt iliivqui ipsa divinkas ejiis ialelligi pbtest. Unde diiit Apo-.
Dominurii cum lanto Tionore susceperunt; et Judiei sloius : Quia in ipso habilat omnis plenitudo divi-
fuenml illi, qui etim lanta contumelia affeceruiit. nitalis corporaliter {Coloss.n). In qua utiqueniaana
Sed tameri alii islii alii illi.IIos ulrosque ostendens coiitinetur, panis scilicef angeloruin, refectio ani-
-
qubridam Ddminus Jeremiae :pfophclaeper quamdam riiaruni sanciarum. Ille est panis de quo scriptum
similitudiiiein, ait illi : Quid lu vides, Jeremid? Et est : Bealus qui mahducabit pahem in regno Dei
ille •: Ficus ficus bonas, bohas vdlde ; ei hialas, nia- (Luc. xiv). Isle est panis, querii ipse Dominuspost
las valde, quw comedinon possunl, eo quod sinl ma- diem ,judicii transicns: omnibus suis ministrabit.
las (Jer. xxiv). Bonse quidein licus illi appelTaniur, Porro satis pulchre haectria iri illo tabernaculo aie-
qui Domin.o taniain dulcedinem dilectipnis suae, motanlur esse, yirga, tabulae,' manna.; Virga, qua
lanlum suayitatem obsequii sui -exb.ibtier.unt, ut di- nos erudiat; lafculas, ut nos instruat; maana, ut
gni esserit, quos ipse quasi dulcissiiiias ficus cpme- nos pascat. Virga flagpllat nes, ne superbiamus; .
deret, id est corpori sup, sanclae videlicet Ecclesite tabulis rips instruit, ut eunidiligamus ; mahna dul-
uribet. Ideo de bonis illis iicis ait Jeremias : Tules cedinis suaa nos pascit, nein via deficiamus. Hanc
fucrunt, quales sglenl esse ficus primo lempore(ibid.). ; virgani-quibusdam niinatur,- dicens-: Tisitabo in
Isti enim erant quasi priniilise sanctae Ecclesiae, de • virgaihiquilaleseorum el in verberibus peccqta eor
- quibus. dicil Apostoliis : Accessislis ad Ecclesiam rum (Psfl/. LXXXVIII). Hanc virgam prppheta. desi-
primiiioorum, qui cohscripti; suni in ceelis (Hebr, p..derabat, qui ait : Corripe .'--" me,Domine; verumiamen
-I
xii), Illi quoque .pessiriiae, flcns eonveiiientissimc in judicio, elnon in-ruslilia (Jer. x),; Has tabulas
possurit vbcafi, qui ntillam dulcediiiein cliafhalis, npbis Domiiius promitlit, dicens :Dabo tegem nieum
nuTlam suayilateili devotionis' in se retinuefant; sed :.in mentibus eorum, et in corde eorum scribam cam
- (Jer. xxxi). Uas tabulas desiderabat, qui ail: Vi.am
per invidiam, scd per- odiuni,' scd pef -aialiiiain,
amarissimi facli erani; et ideo liequaquam digni," justificaiiohum tvarum instmeme (Psal. exyiii). IIoc
qui ab ed comederentur, id est qiii in eorpus suum manna,proriii!til nobis Dpaiinus, iiicam : Venitead
liajicerenlur. Ipsa erat vinea illa, de qua ipse dicit me, onines, quiiaboralisetmieralieslis.etegp.rer
per Isaiam : Exspectavi, ul facerci uvas, ei ipsapro- ficiam vos (Matlh, xi). Ia hoc spiriluali cibo exsul-
lulit spihas (Isai. x). Spinas utique pf.oluTIl tam tabat, qui ail : Dominus pascit me, et nihil mihi
. amaras, tam pungenles, ut eliam sanguinem de deerit (Psal. xxn).
"ille 'saiictissimo cprpbre educererit. Cum erge pfo- Arca ergo in Jordane, Chrislus in Judaea. Per
pheta et boaas et malas flcus dixk, utrasque flcus Jordaneni quippe, qiii erat in lerra hromissipnis,
-vpcavit; sed tamen quamdam divisiprieiri inler eas quam Poniinus ipse Judseis promisit et dediliTpsi
fecit, qui alias bonas, alias malas nbminavit. Sic et Judai significabaiitur. Qiieniadaioduro ad prassen-
illi qui hodie clamaverunt :IIosanna Filid David JJ tiam htijus arcae diyisa. est aqna, considerate eos,
(Mailh, xxi), etilli qui clamabanl': Crucifige, cru- de quibus paulo ante canlastis: lngredienle Lomino
cifige eum (Joan. xlx), Judaei quidem fuerunt, sed in sanclam civilatem, eic, Haec esl superior pars
magna intef eos divisio, j aqua;,_quaestetit; sletit irilegeDoriiini,in via man-
lsta divisio, fraires, salis apcrte in librp Jesu datorum ejus, in exsuliatipiie laudis ejus, iii dul-
Nave si^nifiCata est. Cum enlm £iiii Israel tfansiluri cedine dileclioiiis ejus, Et bene sitperior pars; per-
esserit Jordanem, ul in terram promissionis irilra- tinet enim ad Jerusalem quse sursum est, quae li-
rent, secundum pracceplum Pqaiiai, primo ingressi bera est, quae est rnater npstra. Bene superior, quse
sunt Ievitae in Jordaneni, pprlanles arcam Drimini npn declinat cor sutini in lerrafn, el ideo clamat:
(Jos. iv). Mpx ut arca ppmini ingressa est aquam, liosanna ii excelsis. Pueri aulem dicli sunl, qua&i
divisa! surit ipsaeaquse et illa quse superior ei at ste- puii. Puri a malitia, puri ab iuvid.a, puri ab av.i-
Tit ad instar muri, et illa,pars quae inferior erat, ritia. IIos Propheta hortatur, diccns: Laudate, puei i,
defluxk in mare. Illa ateaj fratres, Dorainum no- Dominum, laudate nomcn Bomini (Psul. cxnj. Isii
strum siguiflcabat, £ra{ inarca; virga Aaron, quai suiitveri llcbiaei, id esl transilienles. Tiaiisil.ei?nt
.(ronduemt, et.tdbula; fe.stamenti, el.urna auiea ha- quidem omnia caduca, omnia Iransitoria, laulmn
Ml SERMONES. — SERMO IX. IN RAMIS PALMARGM. : - ; ; 282
in iaudibus Creatofissui, Salvatoris sui,:jubilabant, A phetiaj inlellectuiii, in ipsis.iiiyidiae etmaliiiaei-ariia-
-exsullabant. Illis utique cohyeniebat palnias gestare ritudo consumpsil. Et ideo-aiidientesclamorem po-
- in manibus,quod est signum yictoriae, signum pa- puli, qui euni laudabant, yidenles illam ihirabilem
cis. AgriOscebaiitehirh invictum regeiri suum ; qui,; gloriam, quam ei exhib.ebant,' niriiio liyore stimu-
sicut dicitur in Apocalypsi, exivit vincens,ul viu- , lati,quia populumnon potueruntcompescere,ipsum,
ceret (Apoc. vi), Agnoscebanl verurii .'.Saloriioneni , qui Iispc patiebalur", iiicrepabant, dicerite?i":Audis
liljuin Pavid, in cujiis regiio pax perpetua est, et ; quid isti tficunt--?. Quibiis ille ppfime fespolidit ::Amen
requies sempiterna. jslae sunt aquae Jprdanis, quse 'dicovobis, quia si isti tacuerint, iapides clamabunt
dulcediiiem suani, et suavitatem, quam dc fontibus (Luc. xix). Hoc jam, fratres^ niariifestissime iriiple-
suis, id est de origine trflxeraiilvprophetafiim et, tum est. Jitdaei lacent, claiiiaiitlapidcs. Implelum
patfiarcJtarum, sine adinistione aiieujus aiiiarku- est istud prophetjcum : Lateres ceciderunl:; sed
dinis, in praesenlia hujus arcae seryauant : el ideo quadris lapidibus.wdificabimus ;(I.sai,~ix). Qui sUnt;
virtuteniaeteriias duleedinis el suavkaiis meruer.ui.it- isli latefes, nisi iili Jiidaei lulei, el terreni, qui an
gustate, et resurrectipnis gloiiam iis suis factis illo sancto aediflcio patriarchafum el propiietariim
osteHdeie..Obviantes quippe Demino ciim palmis,'.. - ceciderunt? Isti"sunl, quilius positus est Jesus in
resurrectipnehi vitse pfonunliabaiit; quoniam saricti ruinarn, JDiiueenirri illi meiius aedifjcari poterant,
-venient c:.m exsullatipne, portanles hianipiilos oper inde ftiiserabilitef. cecideru.ut. Sed illis rueiuibus ,
rum suorum (Psal, c-xxv), porlanies• palmas vieio- qui fundamentum flrmuni et solidum feprojiaveruni,
riarum suarum, quas de diabolo obtinu.erniil. Turie, aedificalur Jerusalem- de lapidibus vivis/lapidibus
id estin illa resurrectione, iiigredietur Dominus in quadris; qui adbaereates illi soTidissimo lapidi Ghii-
sanctairi civkalein, in Jerusalem coelestein. Irigre- std, qui factus est in caput ariguli (Act. iv), eliairi
dietur autem cumpuefis. Hebraprum,'qui in illa ab illo noinea accipiuiit. Eia, Judaei, quid pioficiiis?-
rcsufrectione illiobviani yenierit, slcut dieit Aposto- Faclum est quod voluistis. Non clanlant niodp pueii
Ius : i(os, qui vivimus, rapiemur in nubibus obviain Hebfseofum secundum carnem, nph clamant: JJo-
Christo in.aera; et sic semper cuhi Bqhihio erimus' ;sanna fdio Dqvid. Sed nunquid ideo non clamatuf?
(I Tliess. iv)..Tuiic:Utique vere pueri ;quia perfe- claniant iegcs, elamarit iniperaiores, 'claniant yiii,
Cle pufi,>non sdkfm a peccati jcoiitagioiie; sed eliani clamaiil feminae; clamaiiliuyeiiesiclairiant yifgines,
ab onini coiTuptibne.r.Tiiac vero Tlebraei, id est clamantdenique pueri,.clamani seneSiVidete^ hii-
peifecte traasilienies, aon sojurn mortis peiieuluiii, seri, yideteexcseeaii, quot hiille miliia hominum ei
sed;£liam.mortis metum; tune secure pbrlabunt (;: Iiodie ; curii palmis obviam pfoeedunt. \idele quot
palmas viclorise, cuoi'-imagna exsuiiaiipne et-secu- . jriillia: bodie eT rion vesliirierita, sed Tpsa fcorpdra
iTlate,'dicenies : Ubi'est,:mdrs, mcipria: tud? itbi suaei'prosteriiliriti Audite, silahien"surdiiibnestis,
esl,:mprs,:slimulusJuus?(IICor.xv;) , quotimillium honiinum liodie bre elhmatur>,cariia-
Et vefe:iTfatres j digaufii fuit, ut illi resurrectio- iiir, -jubilalur L, "implpratiif : Hpsanna filio DMid;
neni. vitseproriuniiarentVquibus ipse PomTnus pbsi- penedictus quivehilinhohiiheDomini (Maitli: xxi).
liis est, non in iuinamj sed in resurrectioiienv, sicut -Sed impleluiri est,quotl ait sarictiis David : Peccdlor.
de eo prophetaverat Simeori : Ecce posiius est liic videbit, et irdscetur% dentibus suis fremei eViubescet
in ruinam, el ih resurreclipnemmidiprum iri Israet; (Psdt. cxi). :L_ V .'.-: :-i
"
:ei insignum cui contradicetur (Luc. 11). Tria dicit : Ecee, fratres, qiiod possunt hodie Judsei-kr tot .
Ruiuam aTiiSjresurrcetio.nem aliis, signurii quoque laudibus ChfisTi, Trasci possuiiT,;freiiiere denlibus -
eoatradiclionis. Jam in isla divisione, de qua loqui- possunl, invidla (abesceie possunt; sed dcsiderium
tur, videie qtiomodo aliis est lPsurrcclio J.'»u?, aliis peccatorumveribit (Ibid ). Adoralur Christtis, latida-
fuina. Iilis utique, qui resurreclionein pronuniia- lur, clanialur, quia ills luteis laleibus \ivi lapidcs
baiit, qui fuiufam resurrectionem in su;s faclis os- clanianl. Positus est ergo Jesus noster in ruinam ct
lendebaiil, qui se in anima jam resuscilatos maui- *' in fesurrectionem mullorum : in itiinam Ialerum ,
festissime declai'abant, qui sc ab ipso resttsciiaiidos In resurrectioncrn lapidum. El in sjjfHMW.-inqiiit,
in die judicii sperabant; illis sinc dubio posilus est ciii conlradicelur (Luc. ij)vHoc csl signum iilud ,
Jesus in ftisurreclionem. Vidcle iuinc illainValiam quod jam levavit in mcdio geiuium, siguum scilicel
partem Jordanis, quae ad prsesenliain arcae Domini passionis su;c, signum crucis suee. Hoc est, sigmnn
defluxit iri marc. Cum Iiodierna die hsec sancta arca, cui lotus contradixit mundus, scandalum Judseis, ;
ijuam -paulo anle coinmendavinius charilali vesirae, stultkia ^entibus. Xos , inquil Aposlolus, prmdica-
: in aquis Jordanis, id esl populo Judseorum appare- mus Ckrisium crucifixum, Judwis quidem scaadalum,
ret, unde illa pars bona profecit, et se in meliori et genlibus autem slullitiam (I Cor. 1). Efvidcle, fta-
-fortiorislatu cumulavit, inde aJia pars Sciibse sci- tres, quam cilo huic signo contradictum est. Ipsa die
iicet ei Phafisaei, in majorem ainariludineni se quasi qua ercelum esl signum istud, sicul audislis
in mare.praecipitaverunt, et quidquid de nalutali in Evangelio ipso, sciiplus est ei litulus a Pila-
fpnte de qupfegressi suntsecum traxeranl, salina to : Hic est Jesus Naxarenus, rex Judworum (Joan,
marisabsprplum est. Omiiem siquidem Scriptui arum xix). Contradictuni slatini; dixcrunl enim : JSoli
jscientiani, piniieni legis cogiiitioncm, omnem pio- scribcrc rex Judaiorum. Vicil hanc coniradiciioi cm
"
B. AELREDI ABBATIS HIEVALL. OPP. PARS I. — ASCETiCA. 2Ci
-4%
cruxChrisli,>et tibi iriipii,putabanlse hiagis Chri- ;. in ofdine vestro pefsevefate, et i'n '«rdinc. ipsb .pef-
slum vieisse, ibi magis- victor appar-uit Christus. severanles nihil scienier contra ipsuih ordinem fa-
Fixtimest-in ipsa eruee signum vicloriae ejus.et -cite; et sic sine 'ulla dubitatione quo -Clifistusde
sua cruce prsecessit, vos sequemirii. Delectatme,
quod-magis iniraiiduiii,Tixum ab ipsis inimicis ejtis,
;Iiiinii.ci ejus qui :eoiisenserant iri morte;ejus,.jam Jfratres, de cruceGhrisli, quse eslglofia liosira, -via
iiiterse certant progloria ejus. Ncli scribere, dicit ;iiosira,.pfolixius loqui ;sed modus:adhibeadus est,
P-harisseus : quod scripsi scripsi, dicit Pilatus. Et: imaxime quia ipsis divinis officiisnecesse Jiaberiius
ecce jam iiuerieruntPilalus el Pharisseus, et adhue diuTiusimmorari. Ob quod convertamusnos ad i;>-
lioncst* delelum quod scripsilPilalus. Nonr.e, ffa- :sum Domlnum nostfuni Jesutn.Clirisiuni:, ejusqtie
tres mei, niira quaedam laelilia orilurTn cordibus imisericordram exoremus ut ipse Tespicere digneltir
vestris, quando cernitis ante vPs signum crueis, super hanc familiam suam, pro qua non dubkavk
adhue illo titulo gloriosum? Adhuc legi potest in. manibus tradi nocentium, etcrucis siibiretormeri-
ctiice Chfisli : Jesus Nazarenus,;rex Judworum. tum! Qui "cum Patre et Spiritu sancto vivit etre-
Adeo nibil profecilillaxonlradicfio impiorum. Baric ignat Deus, per omnia ssecula sseculorum. Amen.
contradictionem Judsebrum secula esl contradictio SERMO X.
' ' '
paganofuni; afmaatur etiarii umperaj.pres cpntra B 1SItAMISPALMMinM II.
erueem Ghristi, disputant philbsophi,:bratores corir Aiidistis, fralres cliarissimi, In leclione evaiige-
crepant, vilissinium eliamyulgusoblalrat, Quid di- Tica, quemadmodum Dominus noster, cum appro-
«am?'Cpntra:unum lignum tottts ubiaiie jpugnabat .pinquasset Jerusalem, fecil-sibi adduci asinam et
inundus. ;pullum.~ Audislis etiarii devotionem iplebis Israeli-
'- Sed jam, fratres, considerate Domini nostri Jesu lieaj; quoaiodo processerunt ei .obvlariicum raniis
Christi pmiiipotenliam, eonsiderate sapieniiam. Per ;palmarum, et illiqui praecedebant, et.qui sequeban-
illud lignum quonihil erat abjeclius, nihil vilius, .turclaaiabant, dicenles : Hosahnd filio David. Sed
nihil odibilius, uijiil- horribilius (quid eiiim vilius dicit aliquis: Verum quidem est, audivimus ista,
«ruce, in qua Jatrones suspendebaiitur, sacrilegi -al cum-magria exsultalioiie audivimus. Sed quid.
inlerflciebanlur, parficidae necabaritur); per illud:, J.uc perlinet ad har.c diem, in qua reprKsaita-
inquam , subjugavit im.peralores, infatuavit sapieri- mus non passionem Domini, .sed advenlum.?-Ila
4es, simplices et idioias «vudivk, pauperes glorifica-. «st, frattes, hoc sine dubio:factum est,sicul alii
vit, oriwes slmulillos Jigni adoratbres fecit. Ecce:,. evangelistse aperte os!enduiif5 paucis diebus anie
fratres,: iiv fi-onie regum nihil ^loridsius, nihil iu ^jiassioneni ejus. Nam ,propler^gloriam istam Plvari-
nianu insigniusj nihil in pectore salubrius. Periit ssei et ponlilices maxima invidia crueiabaiilur, et
. jairi omnis illa cpiUradielio, sed utiriam sic a morir congregalo conciliplractabant de morte ejus. Pdto
JJUS, sicut periil a veeibus.T.Mulii autem, et quod tamen, quia non sine causa bodie histo.-ia liaecin
niagis dplenduni, eliahi pr-afessdres erueis Ghrisli., omni Ecclesia recitatur, nec sine causa ila a san-
CPritradicunt cmci Christi. Non ufiqtie vocibus, sed ctis Patribus slattitum est. Scitis, quia rota, quam
moribus. Audi Appstolum : Multi ambuianl, qiips viditEzechiel, qualuorfacies habebat. Rota illa si-
scepe dicebam vobis (nunc aulem et flens dico),inimi- gnificat sanciam Scripturam. Unde dicitPsalmisla :
C3Scrucis Chrisli (Pliilip. m). Qui sunl conlrad-iclo- Vox toniirui tui in rola (Psal. XLVI).Is-ta rota qua-
,res crucis Chrisli, nisi inimici crucis Chrisli? Et tupr facies habet/ et aliquaudo cousideramus tan-
:qui suht? Quprum, iiiquitj Deus venier esi (ibid.)i tum unam ejus faciem, aliquando duas, aliqtiaadP
VPS alloqupr fratrcs meqs, filips nieps, npn solunj tres; aliquaado omnes quatuor. Prima facies ejus
adoi"alpres "crucisChristi, sed etia.m professores, sed; esl liistoria, altera moralitas, tertia allegoria, quarla
.ciiani ipsius erucis amalores; Vos allpqupr, sentiat anagoge, ideslsensusdesuperiofibus. Quibusdam,
quisqiie.ut yolet, judicet ut volet, blandiatur si.bi qui non possunt capere profundiora,-ostendit Scri-
quantum yolet: in cruce Christi nihil est lenenim, •Qplura primam faciem suam, id est simpliccm hislo-
riihilmolle,nihil delicatuni, niliiiqupdcarniclsan- riam tantum, el illi in ptilchritudine hujus faciei dj-
gujni dulce sit. Jain ipsa crux Chrisii sit quasi spe- lectanluf. Hinc est, quod quidam videntes tanlum
culum Clnistiani. In ipsa cruce Christi si respiciat, .islamfaciem Scripturae, quia.-in quadam parte isfa
ut iii vila sua mores sui ipsi cruci Chrisli conve- facies niinus formosa est, Sicut in facto Judse patri-
niaiil, el iiiquaiitum participal c.ru.ci.Ghrisli, iiiian- archse,qui cum nuru sria concubuit (Genes.xxxviii)]
tuni sibi praasuiiiat glofiam Chrisli. Qui auteni ab- sicut et in faeio David qui, occiso Uria, accepit ejus
.jicitaniariludirieiii Cfucis Christi, timeal ne forte uxorem (II Reg. xi), quando non poterant videre
arcealur ab aspectibus Crucifixi, Jam , fratres mei, alteraiii faciem hujus Scripturaj, quse formosa est,
qualituni.yobis gaudendum est aaimadverlite, qui propter istam unam facierii quam yiderunt, spreve-
vps cuni ipsoChristo crucifixistis. Veritalem dico , runt eamScriplufam. Ergo.fratres,audivimus istariv
fyalf.es, non meHlior. Ordo .iiosiercfuxGhrisli.est-.: Scripturam -evangelicam, et consideravimus tiftam
Duo ergo lisee,fraires, diligentet' servale, ut neca ejus faciem, ideslejus simplieem liisloriam; et sa-
ciuce Christi discedalis , nec in cruce poski cpntna. -tis pulclira riobis apparet: Quse enim Sttipiura pul-
erucciii aliquid faciatis. Quod est, ui aperiitis dlcam, cliricr quam isia,quoe narfat glbriam diilciisimi
: - SERMOXES.;- SERM. X. IN"RAMIS"PALJIARIJM: -..'.'"_,'' . 2Cfi
iiS .
Domiiii iiosiri, ei dcvolionem fvdelis pppuli? Sed A apprvpinquabo vobis. Ei.quomodd-nos.apprppiiiqua-
tameri «ccuiuluui islam faciem suamnon psien- : inus ei, qui inipso vivimus, movemur"elsumus(Act'.
dil nobis-, .quo-J.ad lenipus islud Ipcli.p isla perli- xyii). Ditiil iamen prppheta : Accedite ad eum, et il-
Jicat .''"..;-.' luminamihi (Psal, -xxxm).' Gulpat enim Doininus
Gmisideremus quapropter cjus aliei*atnfaciem, et quosdam el dicil :'Vw illis, qnia recesserunt a me
viileamus ulrum illarii nobis aliquod-Jiiijus.lempons (Osete.yu), Qiiaiisesi isie acccssuset.rpcessus? non
rcvelei mysterium. Et ideobrevker intifriaaduhi quid lit de loco ad.Ioeum, sed de affectu inaffeclum, Si
iii se sacraniciili tempus istud conlineat. Conslilti- amas mundum, recess sti a Deo.Si fecedis ab amoib
tmn est hoc lempus, ffsttrcs, ut ad memoriam re- niuiidi, el iiicipis aimare Deuni, jam accedis ad
vocemus adventum Doniini nostri Jesu Chfisti; quo- Deum. '"..-'-
inodo ille, quem sancti palres^Veterls Tcstaincnli No'S"itaqisc ajppfopinqiiamus ci.quando profici-
riiu cxspectavcraiil, cl muJiuiri desidef averant, hu- niris in illius amore; ille appropitiqTiatnobis, quaiidb
mililer venit, ut nos redimefel', ut etiarii non obli- V digriatur niisefeti nol.is. Islo niodo.recessil Atlani
viscamur secundum ejus advenlum, in.quo ille, a Deo, sctlicct minus illiim airiando, et plus mun-
/jtiem omnes sancli exspeclaiit et desiderant, veniet dum. Amayit eiiim privatam excelieiiiiam, qtise uti-
..im magna poteslateel gloiia, ul lotuni munduai ".qiic pertinet non ad Detiui, sed ad inuiiduiri. Hoc
jiidicet, et reddat unicuique secundum opera.sua. modo reccssit loium geiius huniaiiiim a Deo; ideo
Hsec suiu priricipaliter Illa duo, scilicet memoria quoqiie ipsa qiiaeTmnc-est Ecclesia Dei islo mpJp
-ilfiusqiie adveiiius' cjus, proptcr qiiaj isfa celebralio rccessita Deo, ei liim longe ul iiullomodo per se
•oonstknia est, et hoc nicessario. Valde enim bo- posset appropinquare Deo, nec accedere ad euni.
iiriin cst, ut liaecduo semper liabeanius in memoria, Neccssaiium ergo erai, ut quonianiipsa non^ioterat
i.j esl primurii advenium Domhii,ctsecuHdtini;quia accedere ad Deuni salutem suaia, (pse Deus. salus
-lb piTmp nascitur in eordibus noslris amor Dei, de ejus accederot ad cam. Sed .-priiftoapproplnquavil.
secundo timor. ConsideremusPrgo hoc evangcliuni, Aceessit quidem, quando.iliam mirabiiem niiseii-
: cordiam
qiiod inodo leclum est, ut videamus quse ibisacra- cxhibuil, qua in cfuce pendeiis suum pi-o
meiila cbhtiiieairi.nr. Cuin appropinquasset Domims ;ca sangiiincmfudit-, ct aperto-Jatere suo, sibi eam.
Jerusalem (Mallh. xxi). . ^ uriivit et sociavit,ut esscnt dup iii carrie una (Ephet.
~
Scilis.fiatres, quiasecundum litierahi Jerusalem ; v). Si ergo tunc accessit, appropinquavit -uliqiic,
qu;edam civitas fiiit, quam acquisivk David sanctus quaiido ci misericordian) islarii promisit, praedica-
cl se.Iificayii; in qua etiam Salomon feeit" illud mi- vit, el ccspit ostendere. Apprepinquavit.Jesus.Jeiu-
^
rabile templum, de quo sxpe aiidisiis. Secundum saleni, salus Eeclesiaj, salus muiido, saJus misero
islam faciem , id est secuiidum bisioiiariv', nibil no- hoinini expulso de paradiso, quando se futuruni ho-
bis osiendilur quod ad i-tani peiliiieat celebritatem. miiiem praedixit, et misericordiam -qiia.ihposlea im'-
Ideo necesse est ut aliam hujus Sciipiurse facieni -.-plevit. ipsi Abrahseironiisk, dicens : /H semine tud
auendamus.- Jerusalerii, sicuf audire consuevislis, liehedieentur omnes genles (Gen. xxn). De semine.
visio pacisinterpretalur. Islud-riumen uriiinim illis Abraha; nascilurus eriit Chrislus, per quem abo-
-
eonvenit, qui permanentMn perfecta visione D.ei, lenda eiat illa-maledictio, qiias Iala est in Adam, et
quivera-pax est, el-vei-ahientis tranquilikas; acpcr ilJa be.nedicljo':dand,a',quain prophetayitlsaiaSj di-
lipc iii seipsis yeram paeem ei iraiiquijlitalem sen- cens": Quia serves suos vocubit nomine alio (Isa.
liunt. Htec esl illa beaia angeloriim Jsocielas, qtta: ixv). Primo ypcabaniur servi ejus JiIdaei,'sed.hiodo
- iitique dicilur .leiusalem, et proprie, sicut dicit vocantur Chrisliani : El servos stios vocabil nomine
aposlolus Pauliis : Quw sursum esl J'erusalem,libera . alio : in quo qiti benedicenttiisest super lerrarii, be-
cst, qiiat est ntalernoslra(Galal. iv), Sed buic civi- uedicelurin Ddminoi Quia sine dubio nullus poiest
lati quoniodo dicitur aprifopiiiquare Jesus, eum'in cavere nialediclioncm, neciiaberebenedieiionem, qtii
ca semper sit, et illa ciyllas nunquam ab CPreces- - hoc nOmcnnon liabiierit. Ergo tunc appropinquavit -'
seril? iiaee est illa alia facies hujus Scfipturse, id Jesus Jerusalem, id est Ecclesiae,quarido suum ad-
cst anagoges, videlicet sensus de supefioiTbus. Ap- ventiim promisit Ecclesiae per sanctum Abrahaih.
pareat nbbis nuhcilla facies, quam allegoriam no- Sanclarii Ecclesiam aperte signiflcavil, quando om--
rninavimus. Secunduin hunc quippe sensum Jeru- iies gentes nominavit; quia sahcta Ecclesia de oni-".
salem sighiflcabatEcclesiam sancfam iri hominibus, liibus genlibus eoiisiat. Tune igilur: ccepit dpprp-
cui dicit Isaias: Siirge, illuminare Jerusalem, quia piriquare, sed noii adhuc venit Belliphage. Beth-
venh itimen tiium (Isa.t.%), Ipsa diciiur Jerjisalem,. pliage quippe iiitefprelatur domus buccm, vel domus
non quia perfecte videt jeam pacem, quam videiit dris. Venerat foftasse ad Bellianiam, npn autem a:i
augeli ; sed quia ad illam pace.m tendit recle cre- Belhphage. Nam, sicut alii evangelislae evidenfer
dendo, beneoperando, ferventer amaridbilliim, qui osTendurit, prihio venit ad Bethaniam, ac deinde
ost pax nosira; Jesum.Clirislum Domirium nostrum. cum appropinquasset JerusaTem, vetiit Bethphage,
Ei huic Jerusalem quompdo appropinquayit Deus , a"dmonlem Oliveli. BelhaniaMhtefpreiatur rfomus
,'qiii ubique praesens est, et nusquam deest? Et fa-' dbedieniim.Et qtiid erat illa sancta anims Abfahse,
raen dicitper yrophetsm'.Approximateinihi el ego -: riisi domus obedieiiliae, qui ul: bonurii obedienliay.
' . .;.:, . . -. .,- : . -.
PiTUOL. CXCV; g-
267 •'- Bi AELREDI ABBATIS RIEVALL, OPP. PARS L -, ASCETICA. 2C8
servaret, propriP lilio et lali filio rion credidk esse jA et pultuhi cum ea. Solviie el adducite mihi (Jlatilu .
paf cendum ? (Gen. xxii.').'''. xxi;. Quid-significant isli duo discipuli, quos prss-
flrcic igkur pri.ino, venit Jesus, qtiia de adventu mitlit Dominus ? fli sunt qui prsecedurit faciehi
Domini nostri Jesu primo ad eunv facta est promis- ejus in omiiein iocum ei casteflum, quo est ipse,-'
sio. Sed liarie proinIssioiiem,.liano. ftilitram Domini vehlufus. Sic enliri.habes in Evaiigelio Lucae i:_De-
inisericordiam, Ipse el fllii ejustantuni, et-si aTkiui signav.it Dominus et atios septuaginta dnos discipit-
alil, tamcB pauci sciebanl, sed: tamen aliis non los : et misilillos binos ante facicm snam_.hi vmnsm
(Jttendebaiil. "Nonostendebant per oris prsedicatip- civildtem, el locum, quo eral ipse.venlurus (Luo; x)«
nem, sed.per quaetlaai occulta et niirabilia sigiia. Foftassis e.rgoislt duo significaat illa duo, quae ubi-
ldeo noii veneratadhuc Dominus ad Beiliphagc, id qiie praeceduiitfaciem ejus, dequibus ait Psalni.r-
esfad domum oris. Nain sine dubio sanclo Abra- sla': Misericordia et ceritas prwcedentfickm inunt
Iiam per quoddam signum oeeul.iiimpstendil Inear- (Psal. LxxxvnT). Facies ejus sigaificat "pfsesealiaiit
ijaTionemDonviiii,quando niittens servum suuni, ut illius, pi-aeseritiam niisericordise ejus, prsc-seniiam
assumeret uxpreni jQlioSUP,ait: Pone manum tuqm salutis rioslrae per adventum ejus. tJane faciem
sub feihore meo, et jura per Deum casfi(Gen. xxiv), ejus,Tiunc-advreiitii!iiejus, prsecedit miseiicorJia et
QLtidest hoc? Deus coelj erat in femore Abrahse? B veritas, ut adilucarit sibi asinam et pulhim. Pulp-
Ostendit cerle pulehfe, sed occulte, quare yoluit, ut quodper- asinam et pullum possumus non ineon-
lilius ejus acciperet uxorem-, non;ulique ut satisfa- venienieracciperclotamhumanamnaluram, id cst!
«eret Jibidini ejtis, sed ut prpcrearet Illud senieii, camem et aaimani. Per asinaai, cafnem, prppier.
dequo nascilurus erat Deuscceli. IdeP prseeepit ei tardkatem et gravkatem: peppullum, ariiniam,pi'o-.
ut panerct nianuia sub femore ejus, et.juraretper pter icyitatem et fiiobilitatcm. Misericordia el veri-
Deum cceli, qiiia sine diilrio deejusfeip.ore, idest las adducunt asiiiam et pullum-adFiliuiri Dei, quia ut
generatione liasciluiUs eral Deus Gceli. Nani qupd Verburii caro^fiereiet liabilafet in nobis, misericor-;
fuTiiur.ppnatur pro generalione, satis usilalum est dia elveYitas obviaveruntsibi (Psql. Lxxxiv),Miserr-
in*Scripluris-securidum itlud : Onines ahintw quw cordia et veritas adducunt asinam et pullum ad Det
exicrunl defemorelacob, septuaginla (Exod. 1), El": Filium, quia ut homiaeai tptum, id est et ca-rnemet
•non auferUur sceptrumMe JuS.a-_.-et dnxde.fenwre aiiimam Dei F.lius assumeret, siiie duJjio-mrserTr
efus (Gen.-xi.ix). Sed hoc signum Boniinici adven-. cordia'c"tveritas fecit. Norienim sola faceret TiiiseT
ttis occultuin erat, quia aondiim yeneral Jesus ad ricordia, quia non possetsineverilate. Non faceret
domuiri orls, Tdesl non aperte ejus Tncarnatio prae- . sola veikas, quia nollet sine miseiicordia. Item fecit
dicabatur domui alicuj, LIcst pppulo. Sed cum jam hce, ut sciiicel DeiFilius asiiiam et puTluin, id est
liiii Israel eduetl essent de' JEgyplp, cuni.accepis- cai-neinct aniiiiam haberel, misericordia et veritasV
senl legeni, cum sacfkicia celebrarerit, et taberna- vCritas, quia hoc pfomisk Judseis; misericordia,
culum constriiereiit, lunc yenire coe.piljesus. ad qiiam voluit exhibere paganis, El ideo pulchrehsec
domiini pfis, qua aperte omnl populo coepjt ejus dtto praomittk, quia hsec aate suum adveiitum ju-
adventiis reyclari. Nam aperleiMoyses cpfani oiiirii rejuraiido quasi in veritale Judaeispromlsil, et har.c
populp dixjt de ep:..PropIietam vobissuscilabit Deus : misericmcliam gentihus exhibere proposuit. Quod
de fratribus vestris: tqnquam me ipsuin audieiis.Om- Appslblus aperle estendit, dicens:.:Dicd aulem Chri-
nh anima quw non audieril prophelam iltum, exter- sltim jesum niinistrum fuisse circumcisionispropter
minabitur de. populo -suo (Deut. xvm); Qtiod esse veriialem Dei, ad confirmandaspromissionespdlruni;
prophelalum de Domiuo Jesu;;ipSi,appsloli pslendeT, gentes: auiem suver•'.misericordia-iwnorare Deum,:.
runt, JJpc enim teslimonio saepe usi: surit contra (Ko»t. xn). .Ergo misericordia eiveriias obviavert.nt
Juda-.os. Yenit DQininus ad; Bellipliage,quando sibi, el verilas de terra orta est; assuiiiensque silii.
Isaiaspfopheia ipsum adventum Doniini, et virgi- asinam et pullum, corpus et animam, venit ad Jc-
nls parium prpphetavil, dicens.i Ecce virgo cqnci- ;D rusalem, venit yiskare Ecclesiam suam,,v'enit cam
piel,.et pariet: filium, el vocabilur nomen ejtts. Em- salvare.. Quod utique non feeissei, nisi illp rivodp,
manuel (Lsa. -vii)i Quandb verik ad mpniem Oli- ul diximus, asinam ei pulluin inscdissel.- Nec mo-:
veti ? Oleos Gifficelnisericordia.dicitur. Mons ergo vere, debet, qupd ait, So/iiiip.Nam Ticet caro ot
Oliveti signifieat illam .excelienii.ain,el ut ila di- aiiima quam Dei Filius assumpsit, liiinquam peccalo;
eam, cumulum niisericpidiae illius, de qua loqui- . ftierk Obligata, quia statim ex quo honio ille crea-
mur, Venit lunc ad nipnlem Oliveti,-^uaiidp jam" tus fuit, utiqiie perfeclus Deus fuit; taiileii','quia;-
illud, teiapus appropiiiquavit, .in quo vOluit Iliam ipsa Jiumana natufa semper ahte in omnibus -liOJifl-
juirabileni et excelleniem niisericordiam osleiidere, nibus ftierat peccaioruni vjnculis alligala: inipsp
quarii. prius Abrahse obedienti promiserai, et ppstea- , Doiriinolipstro, eb quod semper fuerk libefa, noii.
per prpphelas subs omni pppiilp prsedicaverat.. iivcbiigfuedieituf soluta. Si vero dicere vbluerimus
Cum ergo appropinquasset jesus Jerosolumis, et qhpd bealissiinam Majiani, de quanatus est, inise-
venissel Detliphdgead.monlem. Oliveli, tunc misil ricordia et veriias ab orrini peccati obligatipne ab-
duos discipulos, dicens eis: Ile in caslellumqudd Solve.rit,'antequamconciperelur In ea:ul hocsit sol-
£ontr(tvpsest, elslatim invenielisasinaht alligatqm, vere asinam cl pulluni, et adducere ad.Jesuin, bea-
"' '
ORCI - '.''"SEBMONES. - SEllM, X. INRAMIS PSALMARUM.: 27i)
tisslma? "matiTs ojtis caraeai et aiTimamab onins A,sieli,.martyres,
A cqnfessofes et omncs ficleJes,:iii'er
peccaio riiuiidare, el sic eain Dei Filio gfavidare; qups el nes per ejtis misericordiam sunius, De isiis
1
sive ergo; Iioc, sive Hiud dicatur, putoTocum istum omnibus alii vestimehia sua prosiernuni ante pc-
non iiTconvenieiUcrexposiium. .,'"-. des Jesuj" alii ranioS arLoium. Ramos arborum
Audivimiis riioduni quo Jesas venit ad Ecclpsiarri pposlcrnunt, fliii oriinem niuivdi gloriani prop:er
- suam, yidelicei secutidtini carrienvet animani quam Christum ahjTciuni; Quid eniiivsiint.divitiae el glo-
assunipsk. ftarii Secundiiui diviniialeni nec venit ria islius iftuiidi, nisi ut folia el lami aiborum qusfi
nec reeedit, quia ubique prsesensest. Sed quid si- ,. virerit iri avsiale,.in bieme aresctiiit? Quia sirte du-
• giiiflcaiit isia veslliaehla, qtiibusrdiscipuli teguiil biP Pmnis glofiamiindi in prospetilale ^quasi UP- ,
5iavcaiiiriialia, in qiiibus sedel Dei Filius? Dicil rescitjsed iri advefsiiate, maxime "in ipsa iriorie
cvangelista, quia adduxeYuntasinqm ei putlum, el lienvinis, quandP ;supei'yeriitiempeslas:hieiniiis, id
' euiri
ilesitper sedere fecefunt (Maith, xxi). Qiiemodp , est extrema daninati:!,:yilescii cl scrdescit. Sed bja-
poiuit"s.uper rilrtimque 'Sedere? A Iklera abstracli-.l tus csl, qui ea proslernit anic pedes' Jesiv, disli i-
cogimuf spirkualem serisum iiivesligare, Salvo ergo\ buendp pauperibus qui sunt qnasi pedes ejus, in-
alio sensu^qtio per-aliaiit sigriificalioneihliaec duo£ firiiVascilieel niembfa -ejus. Muke aulcm: Leaiior
ainniaTiastgnificaht diios pbpulps, -Judseuniel gen- ^ est, quiet.ain vestimeritumsuum poteslpro Chrislo
"
tilem; salvo, inquarii, ei hoc serisu dicihiuseumin .;- cbntemnerej et sub pedibus ejtis prosteruerc. Quid
utrbqfle boe animali veiiisse ad Jerusalem; quia.in: ; est eniiri veslinieiiluni aoslruai, aisi corpus nosiruin,
-' liuriiaiia riaiura, quarii lolaia assiiiapsit, id esl ia: quo ipsa amma cjuodammbdb legilur et operilur ?
asiiriva ratioriali et earne, Ecclesiav"suat, hoc es.t Beatus quiipsa membra sua, ipsum corpussiiumpro
fidelibus siris appar.uk. Sed quid significant hsec Chrislp potest coiUemnere,-el omnia factacotpoiis
vesiimerita? Forte hsec sunt illa, quibus major et,'.' suiin Dei obsequio maiicipare. Ulrumque feceruiit,
«liriof filitis-Noepatris vereiida versis vultibus lexe-. etilliqui praecedebant adveiflum Domini, et qui se-
riint. Magnuni sacrameiitiim, Tratres. Sed quia iri[-,.' quebanlur. Nam saacti patres in Yelcri Teslamcnto
iiiiiitis occtipatos nos liabet dies lise.c,breviler di-.-' divilias mundi et glpiiani pfo aihilo diixefunt, prp-
oain quia hsec yestimenla significant fldem et dp.-, .. pter fldeni quam babebanrin Christi adventu. Mtiki
ctrinam aposioloruni et propJietarum, per quam hu-'.'-• . > etiam .eorpora suo-marlyrio subdideruiit, sjcul p.o-
manilas Christi quasi quaedanTinfirmiias-cngnilioiie. j tpiiiarlyr Abel, sicul Isaias, sicut niai tyres.Macha-
diviiiilaiis epefkur. IUi asiilam et pulltim, quibusi baei. Quot autem iion"soluiri sigillatim liomines, sed
iiisedil Jesus, quasi nuda reliquerunt, qui Cfedebant[(,Q qtibt niillia Jiominum baecomnia feceiiat posl ad-,
et praedicabaut eum esse solum lioininem,' et. nerit,7 veiitum ejus.quis potest eriumerafe ? Ex illonini
Beum. Tsti iiudam reliquerunt hufiianitaleni ejus;.-.".iHinieroel yos eslis. Vos ramos arborum, omnein.
, sed fldes cl doctriria apostolorum et-prophetarum _ sciiicet pompam aiundL, projecislis in obsequiuni ct
ivoiidiriiiseiuiit eam nvodiim; quia ejus infifavka-. hbaorem Christi; vps, quod aiajus est, ipsa cor -
,-ierri-,quarii coiilempserunt infideies, -forlkudinemi pora yestra pro illo cbnteaipsislis^ VOJipsam; ani-
divinitalis ;ejus praedicandi, lexefurit. Ait quippe> mani veslranv qupd adliuc eslamplius, in iionoivm-
Jsaias : Ecce virgo coiicipicl, el parietfilium (Isa..-' Chrisli.cxpendisiis,quia prppriam vplun.tate;iiai)iniie
VII).•Ecceliomo. Sed neirifirnius ei parvus avsiima-- -'-,""vestraediiniiistis.
ictur hie Jiomo, statim sulvjurixk : Et vocabilur- -•. . Ppfro omnes qui pfavibaritelseqnebaiitur etua di-
nomen ejus Emmariitel, quod est hobiscum Deus., cebant: Hosamia ftlioDqvid; benediclus qui venil
- Sed Pauluscum de iiiuTiriilale ejus dixisset: Fa-- inmomim Domint, Magna fides,
riiagiia CPiifessio,
.<c:liisesl obediens usque rid mortem(Philipp,ii), , .magna laus. Ilosaniia eslyox postulaiitis saltitem ,
patilo post: ait': Quia D-ominusJesus Chrislus ini quasi dicefctur, salvilica, -Sine dubio illum cpiifi-
gloria esl Dei.Palris (ibid.). - tentur Salvalerem, a quo postulaiU salulem, quod
PIurima auiem:lurba siraveruntkesliihentasuainXt D proprie pertiriet atl Deum, Vocant eum filiuiii Da-
.viai- Alji auteni cwdebant ramos.de drboribus, et[ yid, qiiia-coiifiteiilur eum verum Iiominem. Beiie-
clamabant: Hosanha fdio David, (Mdtth. xxi). Di-- dieunt eum, quia venit in nomine Dpmini : per ;
cttim est quoniodo Doinirius Venit ad Jerusalem| ; quod apefte ostendiirit, qiiia ipse esl Deus, queni
.nunC dicitur' quomodo ipsa Jerusalenv, hoc.estt Deus Pater prpmisii veriturum. Iri isla fide suscl-
..Ecclesia .saricia susccpit ejus advenlum. Ecclesiai pjt Ecclesia adyentum Filii Dei. Credit' eum verum
pra;eedit,:et Ecclesia sequitur adventum: ejus. Noni Deuin',ei yerum bbminem'; verum nnnidi Salvato-
enini est Ecclesia solum isla fidelium c6ngfegatip,.: ,.:"irehjy.a Deo Patfe promissum, a saiictis prbplietis-
quae credif iii eum post.ejus.advenlum, sed.oniness .prsenuhtialuaii Tri ;isla flde ei illi qui pfseceduut
. saiiCtiab Abel juslo.usquead Ulliihum justum.^quii adybiitumrejiis; et illiqui seqiiunlhr^converiiuiii et
erii iri hoc niuiido, periinerilad sariciam :Eccle-- -;: . sociantuiS ei suntuna Ecclesia :1i'uista fide 'utr.i-
. siAiii. ei: de oirihibus iliis conslatillaiuia Ecclesia,,'.:: que salVahlur.Quicuhquesiheista lide suiit, extik
curdickuf : Uria esi columbamea (Gaiit..yi).'Pars 3 ,Ecciesiam sunt: ad iilps non VenitC!iristus,;et ideo
uiia"prsecediladveiitum cjus: AbeT,'Nbe,Abrallani,, ,nori salyantur. Hsec dejprirrioadventu.- Scire auleiii
David, et cajlbfi :saiicfL Pars alia ^sequiiilr: apb-- ;'; debetis, frafresifjuiairi ipsa eadem formaiiii qiia;;
2"! - B. AELREDI ADSATISRIEVALL. OPP. P-ARSI. — ASCETiCA. 2-2
veiiit primo ni redlineret Ecclesiaai sifam , veniet A duTcfs esl Domiinis? Videtuf e:go, fialres, qcod
. secundo ut glpriflcet Ecclesiam suam. Sic cniiri Aposlolus fac.iatbic mciitioriemdeduabtis mariefiis
dixerunt angeli apostolis posl DoiuiniAsccnsionem; dulcediiiis. Fottasse uTia maneria illa est quarit
Sic-veniet, quemadmodum vidislis eum eunlem in iii his diebus gtistastis.; el idco sccurevos liorlaliir
cwlum (Xcl. i). IIoc erk, Tialres, ad eumulum ut desiderelis illam allammaneiiam dulcedinis ,
damnatioriis invpiorum, Non enim sine magna con- quocsiguificatur per lao. Quia credibile est; quo.l-
tosione et dolore polerunt videre illum in tariia in istis diebus guslastis quam dulcis est Doiuinus,
gloria.et poteslate , quem conlempserunt in hu- vos lnaxlme qui vidistis et consideraslrs qsas-l k*
niana inflinviiale."Huic secundp adventui Domini prsesenfia vcstra, Jestini Chrisium in cruce; qui
eonveiiit satis, quod de isla histbria elii quoque vidislis illa saiicia brachia" expansa, quasi ad vos
'Evaiigelisiae narrant. Veniente Jesu. Jerusaleni, , ampleetendum ; qui corisideraslis illadukia ubem
pueri nebrseoruin accoperunt famos olivarum, vel discooperta, quasTad vos reficiendum, Ilseconiiiia,
palmaruni, et venertint ei obviam, Sic erit in.se-' fratres, licet semel sinl facta : quia sicut dicit Apo-
eundo adventu Domini. Cum enim yenerit ut glo- stolus : Christus semel oblalus. est, ad mullorum
'
rlficet Eccle.siam suam, exhibens eam omniiio exhauriendapeccata(Hc.br.ix); tamcn vos haeeom- -
perfectam sine macula et ruga, lunc utique puefi B nia multp avelius vidislis , et clarius oculis c.or-
Ilebrseoriim yenient obyiam ei cuni palmis, siye dis , quani mulli tiinc viderunt oculis eorporisi
olivarum ramis.Tsti spnt puefi.quibus dicit Da- qtiando facla sunl. In bis cmnibus guslastis quia
- vid : Laudate, pueri, Dominum(Psal. cxn). Et item : dulcis cst Dominus. Dulcis,
humilis|, mitis, mise-
Cnstodiens parvulas Dominus (Psal. cxiv). Nonma^ rieors , suavis el pius. Quanlam eniin oslendil
giios, elalos, supeibps custodk Dbminus; sed dulcedineui in illa ccena, quam celebravk cuiu
parvtilus, id est humiles. Isli laudant.Dominum,si discipiilis suis anle passionem suam! In isla naih^-
laineii fuerint Ilebrsei, id esi traiisilientes. Sienim que ccena dixit disci.pulls suis : Desiderio desidc-
nvodoliumilcs transeunt vitia cafriis, el opera , e.t ruvi hoc pascha manducarevobiscnin, antequam pa-
danl saltus per conlemivlalioneriiel bonas cogila- liar (Litc. xxn). Hsec est illa dulcissima esca in
tioncs; tunc sine d.ubioin die judicii, crim Jesus qua Judsei miscuerurit fel, sicut proclamat sanctus'-
veneritln sua poteslate, ipsi venient obviam .eunr David : Dederunl in escam.meam fel (Psal. LXVIII),
piilmis, id est cum sigiiis yictoriarum , quas hic IJoc seeundum Jilteramiiapietum fuil, quandude-
coriquisieriiiit de diabolo. Palmae enim signilicaiit dcrunt ei yiiium bibere cumTelle mislum. j?.edqiiia
V.oloriam.'Tu.:.c poletuiU, qtiasi cum palmis glo- (^ illud fel datum esl ei in potum, non escam, vide-.
riari el dicere : Ubi est, mors, viclorialua? Ubi tur quod Propbela nos voluit in bis vetbi