Vous êtes sur la page 1sur 200

1.

|©x ¦Â
E»PzvÀ, AuõÁx ¦Â GßÓ {ÇØ£hzvÀ C¸¢x ¦Â, ÷PõÍ
÷PõÎÀ (Planet) |õ® ÁõÌ¢x öPõsi ÁiÁzvÀ C¸¨£øuU Põn •iQÓ
¸UQ÷Óõ®. ¦Â°ß «x ©µ[PÒ, BÖ uÀ»Áõ?
PÒ, ©ø»PÒ, »[SPÒ, £õø»ÁÚ[ }, |Pµõ©À {ø»¯õP C¸U
PÒ ©ØÖ® ö£¸[PhÀPÒ EÒÍÚ. QÓõ¯õ? ¦Â²® {ø»¯õP C¸U
£PÀ ÷|µzvÀ `›¯øÚ¨ £õºUQ QÓuõ? CÀø». ¦Â¯õÚx, öuõhº¢x
÷Óõ®. BÚõÀ CµÄ ÷|µzvÀ £õºUP
•i¯õx. A©õÁõø\ø¯²® •Ê{»
øÁ²® £õºUQ÷Óõ®. ¦Â°ß «x, }
Á]US® Chzøu¨ £õºzuõÀ umøh¯õ
Pz öu›QÓx. BÚõÀ, Esø©°À
¦Â umøh¯õP CÀø». £¢x ÷£õßÖ
÷PõÍ ÁiÁzvÀ C¸UQÓx.
ÂsöÁΠõºPÒ, ÂsP»zvÀ £h® 1.2 a `›¯U Sk®£®
ö\ßÖ ÂsoÀ C¸¢x öuõø» `›¯øÚa _ØÔ
yµzv¾ÒÍ |® ¦Âø¯¨ £õºzv¸U Á ¸ Q Ó x .
QÓõºPÒ. ÂsoÀ C¸¢x |® BÚõÀ, C¢u
¦Âø¯ {ÇØ £h® Gkzv¸U& C¯UPzøu
QÓõºPÒ (£h® 1.1). AÁºPÒ Gkzu |®©õÀ Enµ
•iÁvÀø».
H ö Ú Û À
| ® ø © a
_ Ø Ô ² Ò Í
AøÚzx÷©,
¦ Â ² h ß
÷ \ º ¢ x
C¯[SQßÓÚ.

£h® 1.2 b `›¯Ý®


£h® 1.1 ÂsöÁΰÀ C¸¢x ¦Â ÷PõÒPЮ

1
1.1 `›¯U Sk®£®
`›¯Ý®, AuøÚa _ØÔÁ¸®
Aø©zx¨ ö£õ¸ÒPЮ ÷\º¢x
C¸US® Aø©¨¦ `›¯USk®£®
BS®. |©x `›¯ Sk®£zvÀ
Jߣx ÷PõÒPЮ, {»ÄPЮ,
]Ö ÷PõÒPЮ ÁõÀ «ßPЮ
EÒÍÚ (£h[PÒ 1.2a, 1.2b). CøÁ
AøÚzx® `›¯øÚa _ØÔ
Á¸QßÓÚ. ¦uß (Mercury), öÁÒÎ
(Venus), ¦Â (Earth), ö\ÆÁõ´ (Mars
– £h® 1.3), ¯õÇß (Jupitor), \Û
(Saturn), ²÷µÚì (Uranus), ö|¨i³ß
£h® 1.5 ¯õÇß
(Neptune) ©ØÖ® ¦Ñm÷hõ (Pluto)
Gß£Ú Jߣx ÷PõÒPÍõS®. `›¯ß

£h® 1.6 \Û
£h® 1.3 ö\ÆÁõ´
÷PõÒ JßÔøÚa _ØÔÁ¸® ]Ô¯
©mk÷© JÎø¯ EªÌQÓx. {»Ä ö£õ¸øÍ {»Ä GßQ÷Óõ®. ¦uß
EÒÎmh ©ØÓ AøÚzx® `›¯ ©ØÖ® öÁÒÎ ÷PõÒPøÍz uµ ©ØÓ
JÎø¯ GvöµõÎUQßÓÚ. AøÚzxU ÷PõÒPÐUS® {»ÄPÒ
Esk. |©x ¦ÂUS J¸ {»Ä
C¸UQÓx.
`›¯ÝUS ªP A¸QÀ EÒÍx
¦uß (£h® 1.4) GßÓ ÷PõÍõS®.
Jߣx ÷PõÒPÎÀ ªPa ]Ô¯x ¦uß
÷PõÒ BS®. ¯õÇß (£h® 1.5)
©ØÖ® \ÛU ÷PõÒPÒ (£h® 1.6) ªP¨
ö£›¯øÁ. `›¯ÝUS öÁS öuõø»
£h® 1.4 ¦uß
ÂÀ ¦Ñm÷hõ EÒÍx.

2
÷PõÒ JßÔ¼¸¢x Eøh¢x
÷£õÚ ]Ö £Sv `›¯øÚa _ØÔ
Á¸QÓx. AuØS ]Ö ÷PõÒ (asteroid)
GßÖ ö£¯º. vh{ø»°À EÒÍ
Áõ²ÁõÀ `Ǩ£mh vh¨ö£õ¸Ò
ÁõÀ«ß (Comet) GÚ¨£k® (£h® 1.7).
CuØS ÁõÀ ÷£õßÓ Aø©¨¦ Esk.
ÁõÀ«Ý® `›¯øÚa _ØÔ Á¸QÓx.

£h® 1.8 Âs«ß SÊUPÒ

GßQ÷Óõ® (£h® 1.8). J›¯õß (Orion),


u¹ì (Taurus) ©ØÖ® Eº\õ ÷©áº
÷£õßÓÚ ]» Âs«ß SÊUPÍõS®.
£h® 1.7 ÁõÀ«ß 1.2 £P¾® CµÄ®
`›¯U Sk®£zvÀ ªP `›¯ JίõÚx, ¦Â°ß J¸
•UQ¯©õÚuõP C¸¨£x `›¯ß. £UPzvÀ ©mk÷© £kQÓx. GÚ÷Á,
`›¯ß J¸ Âs«ß (Star) BS®. A¢u¨ £UPzvÀ AøÚzx Ch[PÐU
`›¯øÚ¨ ÷£õßÖ ¤À¼¯ß (100 S® £PÀ ÷|µ©õP C¸UQÓx. A¢u
÷Põi) Âs«ßPÒ EÒÍÚ. ¤À¼¯ß ÷|µzvÀ ¦Â°ß ©Ö £UPzvÀ `›¯
Âs«ßPÒ C¸US® Tmhzøu JÎ £hõx. GÚ÷Á, A[S CµÄ
Âs«ß vµÒPÒ GÚU TÖQ÷Óõ® ÷|µ©õP C¸UQÓx. CµÄ £P»õP
(Galaxy). |® Âs«ß vµÒ £õÀ
{Ȁ
ÁÈzvµÒ (Milky way galaxy)
GÚ¨£kÁuõS®. ¤À¼¯ß Âs«ß CµÄ £PÀ

vµÒPÒ ÷\º¢u÷u C¢u Ash®


`›¯ JÎ
(Universe) BS®. Âs«ß JÎ

Âs«ßPøͨ £õºUS® ÷£õx,


AøÁPÒ \xµ® ÷£õ», GÊzxUPÒ
£h® 1.9 £PÀ CµÄ E¸ÁõuÀ
÷£õ» ©ØÖ® ]» ÁiÁ[PÎÀ
C¸¨£x ÷£õßÖ |©USz ©õÖ® ; £PÀ CµÁõP ©õÖ®. HöÚÛÀ,
öu›QÓuÀ»Áõ? J¸ SÔ¨¤mh ¦Â¯õÚx ÁhUS ©ØÖ® öuØS
ÁiÁzvÀ Âs«ßPÒ C¸¨£øu x¸Á[PÒ ÁÈ÷¯ ö\À¾® Aaø\¨
Âs«ß SÊUPÒ (Constellations) £ØÔa _ÇÀQÓx. J¸ •øÓ ußøÚz

3
uõ÷Ú _ØÔU öPõÒÍ (_Ç») ¦ÂUS C¸US®. `›¯ß Áh QÇUQÀ Evzx,
24 ©o ÷|µ® BQÓx. CµÄ ÷|µzvÀ, Áh÷©ØQÀ ©øÓ²®. SκPõ»zvÀ
ö£õ¼ÁõÚ Âs«ßPÒ ©ØÖ® £PÀ ÷|µzøu Âh CµÄ ÷|µ®
{»ÂÀ C¸¢x |©US öÁÎa\® AvP©õP C¸US®. `›¯ß
QøhUQÓx (£h® 1.9). öußQÇUQÀ Evzx, öuß ÷©ØQÀ
1.3 ¦Â²® £¸Á Põ»[PЮ ©øÓ²®. CÆÁõÖ HØ£hU Põµn®
GßÚ? ¦Â°ß _Ǿ® Aa_, `›¯
¦Â¯õÚx, ußøÚz uõ÷Ú²® J롧 vø\US 90 o ÷PõnzvÀ
_ØÔU öPõÒQÓx ; `›¯øÚ²® _ØÔ C¸¨£vÀø».
Á¸QÓx Gߣx |©USz öu›²®.
¦Â, `›¯øÚa _ØÔ Á¸®
_Ǿ® ¦Â°ß Aa_, `›¯ ÷£õx, Auß _ÇØ] Aa_, £h® 1.12À
J롧 vø\USa ö\[SzuõP Põmh¨£mkÒÍx.
C¸US® ÷£õx, £PÀ ÷|µ•® CµÄ
÷|µ•® \©©õP C¸US®. `›¯ß
QÇUQÀ Eu¯©õS®. ÷©ØQÀ ©øÓ²®
(£h® 1.10).
£h® 1.12
CµÄ £PÀ ¦Â°ß
`›¯ JÎ
_ØÔ¯UP®

£h® 1.12À 'A'&À ¦Â C¸US®


÷£õx GßÚ {PÊ® Gߣx £h®
1.13À Põmh¨£mkÒÍx. ¦Â°ß Áh
÷PõÍzvÀ EÒÍ J¸Á¸US £PÀ
£h® 1.10 ¦Â°ß _ÇØ]
`›¯ Eu¯®
÷|µ® AvP©õPÄ® CµÄ ÷|µ®
SøÓÁõPÄ® C¸US®. AuõÁx
AÁ¸US ÷PõøhUPõ»®.
|s £PÀ

`›¯ß ©øÓÄ CµÄ £PÀ


`›¯ JÎ
£h® 1.11 `›¯Ûß £õøu

¦Â°À C¸¢x, `›¯øÚ¨


£õºUS®÷£õx, Auß £õøu £h® £h® 1.13 ÷PõøhUPõ»®

1.11À Põmh¨£mkÒÍx. ©õºa_ 21


£h® 1.12À 'C'&À ¦Â C¸US®
©ØÖ® ö\¨h®£º 21&® ÷uvPÎÀ
÷£õx GßÚ {PÊ® Gߣx £h®
©mk÷© Cx÷£õßÖ HØ£kQÓx.
1.14À Põmh¨£mkÒÍx. ¦Â°ß
÷PõøhUPõ»zvÀ, CµÄ öuß÷PõÍzvÀ EÒÍ J¸Á¸US
÷|µzøu Âh £PÀ ÷|µ® AvP©õP CµÄ ÷|µ® AvP©õPÄ® £PÀ ÷|µ®
4
SøÓÁõPÄ® C¸US®. AuõÁx, £UPzøu £õºUP÷Á •i¯õx (£h®
AÁ¸US SκPõ»® £h® 1.12À 'B' 1.15).
©ØÖ® 'D' GßÓ {ø»PÎÀ ¦Â°ß {»Ä, ¦Âø¯a _ØÔ
_ÇØ] Aa_, `›¯ JÎUSa ö\[Sz Á¸®÷£õx, ÁõÚzvß J÷µ ¦ÓzvÀ
uõP EÒÍx. `›¯Ý® {»Ä® C¸US® ÷£õx,
`›¯ JÎ
£PÀ |®©õÀ {»øÁ¨ £õºUP
CµÄ
•iÁvÀø». HöÚÛÀ, {»ÂÚõÀ
GvöµõÎUP¨ £mh JÎ |©US
Á¸ÁvÀø». C¢u {»ÂøÚ, |õ®
A©õÁõø\ (New moon) GßÖ
£h® 1.14 SκPõ»® AøÇUQ÷Óõ® (£h® 1.16a).

1.4 A©õÁõø\²® •Ê {»Ä®


{»Ä Gߣx, C¯ØøP°÷»÷¯
¦ÂUS C¸UPUTi¯ xønU÷PõÒ
BS®. {»Ä uõÚõP÷Á JÎø¯
EªÇõx. `›¯Ûhª¸¢x Á¸®
JÎø¯ GvöµõΨ£uõÀ, |®©õÀ
{»øÁ¨ £õºUP •iQÓx. {»Ä, uß
Aaø\¨ £ØÔ uõ÷Ú _ÇÀQÓx.
¦Âø¯²® _ØÔ Á¸QÓx. C¢u £h® 1.16 a A©õÁõø\²® •Ê{»Ä®
Cµsk ÁøP C¯UP[PÐUS® BS®
Põ»® JßÖuõß, AuõÁx 29.5
|õÒPÒ. {»Âß J¸ £UPzøu
©mk÷© |®©õÀ £õºUP •i²®. ©Ö

£h® 1.16 b A©õÁõø\²® •Ê {»Ä®

{»Ä, ¦Âø¯a _ØÔ Á¸®


÷£õx, `›¯Ý® {»Ä® ÁõÚzvß
Gvº Gvº ¦ÓzvÀ C¸US®÷£õx,
|®©õÀ {»øÁ¨ £õºUP •iQÓx.
HöÚÛÀ, {»ÂÚõÀ GvöµõÎUP¨
£mh JÎ, |©US Á¸QÓx. C¢u
£h® 1.15 {»Âß _ØÔ¯UP® {»ÂøÚ, |õ® •Ê {»Ä AuõÁx
5
ö£Íºnª (Full moon) GÚ AøÇU EÒÍÚ. ÂsöÁΰÀ C¸¢x
Q÷Óõ® (£h® 1.16b). £õºUS®÷£õx, |® ¦Â ÷©P[PÍõ¾®,
ö£¸[PhÀPÍõ¾® `Ǩ£mi¸¨£
1.5 ¦Â°ß Pmhø©¨¦
øuU Põn»õ®. ¦Â°À |õßQÀ J¸
|©USz öu›¢uÁøµ°À, |® £Sv ©mk÷© {»¨£µ¨¦ EÒÍx.
¦Â°À ©mk® uõß E°›Ú[PÒ ¦Âø¯, J¸ PõÀ£¢xhß
C¸UQßÓÚ. ©ØÓ ÷PõÒPÎÀ J¨¤mhõÀ, £¢vß ÷©Ø£Sv°À
E°›Ú[PÒ C¸¨£uØPõÚ Buõµ[ EÒÍ Ásn¨ §a_, ¦Â°À EÒÍ
PÒ CxÁøµ QøhUPÂÀø». ©ØÓ C©¯©ø» ÷£õßÓ E¯µ©õÚ £SvUS
÷PõÒPÎÀ C¸¢x, |® ÷PõÎøÚ J¨£õS®. |® ¦Â GÆÁÍÄ ö£›¯x
÷ÁÖ£kzvU Põmk® ]Ó¨¦z GߣuøÚ PØ£øÚ ö\´¯ •iQÓuõ?
ußø©PÒ GøÁ? ÁÎ ©sh»®, }º, ¦Âø¯¨ £ØÔ¯ ]» P¸zxUPÒ
ÁøPÁøP¯õÚ Â»[SPÒ ©ØÖ® AmhÁøn 1.1À öPõkUP¨£m
uõÁµ[PÒ |® ¦Â°À ©mk÷© kÒÍÚ.
AmhÁøn 1.1 ¦Â

Á¯x : HÓUSøÓ¯ 4,55,00,00,000 BskPÒ


(4,550 ªÀ¼¯ß BskPÒ)

{øÓ : HÓUSøÓ¯ 6,000 ªÀ¼¯ß ªÀ¼¯ß hßPÒ

Âmh® : x¸ÁzvØS x¸Á® 12,714 Q«


|kÁøµU ÷PõmiÀ 12,756 Q«

`›¯Ûhª¸¢x öuõø»Ä : 14,96,00,000 Q«


(1,496 »m\® Q«)

_ØÓÍÄ : x¸Á[PøÍa_ØÔ 40,000 Q«


|kÁøµU ÷Põmøha _ØÔ 40,076 Q«

}›ß £µ¨¦ : ö©õzu¨£µ¨¤À 71 ÂÊUPõk


(HÓzuõÇ 362 ªÀ¼¯ß \xµ Q«)

{»¨ £µ¨¦ : ö©õzu¨ £µ¨¤À 29 ÂÊUPõk


(HÓzuõÇ 148 ªÀ¼¯ß \xµ Q«)

ö£¸[Ph¼ß \µõ\› BÇ® : PhÀ ©mhzv¼¸¢x 3,795« RÌ

6
¦Â°ß ÷©Ø£µ¨¤À ©ø»PÒ, ö©À¼¯ £Sv ( mantle)
£õø»ÁÚ[PÒ, ö£¸[PhÀPÒ, ø©¯¨ £SvUS® ÷©Ø£SvUS®
BÖPÒ ©ØÖ® {»¨£µ¨¦PÒ EÒÍÚ. Cøh°À C¸¨£x ö©À¼¯ £Sv
¦Â°ß EÒ÷Í GßÚ C¸UQÓx? BS®. Cx 2900 Q« ui©ß Eøh¯x.
¦Â, J¸ Q›UPm £¢x ÷£õßÓ C¨£Sv öÁ¨£® ªS¢u £õøÓPÍõÀ
vh¨ö£õ¸Íõ? AÀ»x EÒ÷Í BÚx. ÷©Ø£Sv°À EÒÍøu Âh,
JßÖ® CÀ»õu PõÀ£¢x ÷£õßÓuõ? C¨£Sv°À öÁ¨£ {ø»²® AÊzu
¦Â°ß Em£Svø¯ (i) öPmi •® AvP®. C¨£Sv vh{ø»°À
¯õÚ ÷©Ø£Sv (ii) ö©À¼¯ £Sv C¸UPõx ; £õv E¸Q¯ {ø»°À
©ØÖ® (iii) ø©¯¨£Sv GÚ ‰ßÖ (Semimolten state) C¸UQÓx.
AkUSPÍõP¨ ¤›UP»õ® (£h® 1.17).
ø©¯¨£Sv (core)
ø©¯¨£Svø¯ (i) öÁÎø©¯¨
£Sv ©ØÖ® (ii) EÒø©¯¨ £Sv GÚ
CµshõP¨ ¤›UP»õ®.

(i) öÁÎ ø©¯¨ £Sv


ö©À¼¯ £SvUS® EÒø©¯¨
£SvUS® Cøh¨£mhx öÁÎ ø©¯¨
£Sv BS®. Cx 2240 Q« ui©ß
Eøh¯x. C¨£Sv, ö£¸®£õ¾®
E÷»õPzuõÀ BÚx. C¨£Sv, ªP
£h® 1.17 ¦Â°ß EÒ Aø©¨¦
AvP AÊzuzv¾® öÁ¨£ {ø»
°¾® C¸UQÓx. E÷»õP[PÒ E¸Q¯
öPmi¯õÚ ÷©Ø£Sv ( Crust) {ø»°À C¸UQßÓÚ. I¢vÀ |õßS
¦Â°ß, vh¨ö£õ¸ÍõÀ BÚ, £Sv, C¸®¦ ©ØÖ® {UPÀ E÷»õ
öPmi¯õÚ ÷©÷»miøÚ öPmi¯õÚ P[PÍõÀ BÚx. «u•ÒÍ I¢vÀ J¸
÷©Ø£Sv GßQ÷Óõ®. C¨£Sv, £Sv°À ]¼Põß EÒÍx.
©ø»PÐUS RÌ 30 Q« ui©Ý®,
(ii) EÒ ø©¯¨ £Sv
ö£¸[Ph¾US RÌ 6 Q« ui©Ý®
Eøh¯x. C¨£Sv°À }º, £õøÓPÒ EÒø©¯¨ £Sv, vh¨ ö£õ¸
©ØÖ® ©s EÒÍÚ. _snõ®¦U PÀ, ÍõÀ BÚ £¢x ÷£õßÓx. Cx
\õuõµn E¨¦, {»UP›, ö£m÷µõ¼¯®, 2440 Q« ui©ß Eøh¯x. C¨£Sv
©ØÖ® C¸®¦, uõªµ®, A¾ªÛ¯®, ²® C¸®¦ ©ØÖ® {UPÀ ÷£õßÓ
u[P® ÷£õßÓ E÷»õP[PÒ C¨ E÷»õP[PÍõÀ BÚx. C¨£Sv°ß
£Sv°À Põn¨£kQßÓÚ. öÁ¨£{ø» 3700oc.

7
1.6 ÁΩsh»® (Atmosphere) C¸UQÓx. `›¯Ûhª¸¢x Á¸®
¦Âø¯a _ØÔ¾® EÒÍ PõØÖ öÁ¨£zøu K÷\õß £h»® EmPÁºÁv
C¸US® £Svø¯ ÁΩsh»® ÚõÀ uõß PõØÖ öÁ¨£©øhQÓx.
GßQ÷Óõ®. C¢u ÁÎ ©sh»® ¦Â¨ ]Ó¨¦ÁøP BU]áøÚ K÷\õß
£µ¨¤ØS ÷©À ¡ØÖUPnUPõÚ GßQ÷Óõ®. `›¯ß ¦ÓFuõU
Q÷»õ«mhºPÒ £µÂ²ÒÍx. PvºPøͲ® Ã_QÓx. C¢u ¦Ó FuõU
ø|mµáß, BU]áß, BºPß, {¯õß, PvºPÒ ¦Âø¯ Á¢uøh¢uõÀ
O®, Q›¨hõß, ^Úõß, }µõÂ, E°›Ú[PÐUS w[S HØ£k®.
Põº£ß&øh&BUø\k ©ØÖ® K÷\õß £h»®, CzuøP¯ ¦ÓFuõU
P¢uP&øh&BUø\k ÷£õßÓ Áõ²UPÒ PvºPøÍz ukzx ÂkQÓx. K÷\õß
ÁΩsh»zvÀ EÒÍÚ. ©ÛuºP £h»® CÀ»õu `Ì{ø»°À, |®©õÀ
ÐUS® »[SPÐUS® BU]áß `›¯U Pvº Ãa_UPøÍ uõ[QU
÷uøÁ¨£kQÓx. uõÁµ[PÒ, öPõÒÍ •i¯õx. GÚ÷Á, |õ® C¢u
u[PÐUSz ÷uøÁ¯õÚ EnøÁz K÷\õß £h»zøu¨ £õxPõUP
u¯õ›zxU öPõÒÍ Põº£ß&øh& ÷Ásk®.
BUø\k ÷uøÁ¨£kQÓx. PõØÔÀ, 78
¦Â¨£µ¨¤¼¸¢x ÷©÷» ö\À»a
ÂÊUPõk ø|mµáÝ®, 21 ÂÊUPõk
BUêáß, 1 ÂÊUPõk ©ØÓ ö\À» PõØÖ ©sh»zvß ui©ß
Áõ²UPЮ EÒÍÚ (£h® 1.18). ö©À¼¯uõQÓx. Cuß Põµn©õPz
uõß, ©ø» HÖ£ÁºPÒ BU]áß
ö©õzuU PõØÔÀ 99 ÂÊUPõk
E¸øÍPøÍ (cylinders) Ehß öPõsk
ö\ÀQÓõºPÒ.
78% ø|mµáÝ®
21% BUêáß ÁΩsh»zvÀ EÒÍ BU]áß,
1% ©ØÓ Áõ²UPÒ
G›u¾USz xøn ¦›QÓx. PõØÔÀ
EÒÍ ø|mµáß, G›uø»U
£h® 1.18 PõØÔÀ Áõ²UPÒ Pmk¨£kzxQÓx. `›¯Ûhª¸¢x
Á¸® JÎ ©ØÖ® öÁ¨£zvÀ J¸
¦Â°ß £µ¨¤¼¸¢x 30 Q÷»õ«mhº
£Svø¯ ©mk÷©, |® ¦Â¨ £µ¨ø£
E¯µzvÀ EÒÍx. ÁΩsh»zvß
•uÀ 15 Q« E¯µ® Áøµ EÒÍ AkU Á¢uøh¯, ÁΩsh»® AÝ©vU
QøÚ m÷µõ÷£õ줯º GßQ÷Óõ®. QÓx. ¦Â°À uS¢u öÁ¨£{ø»
C¢u AkUS ¦Â¨£µ¨¤ØS A¸QÀ C¸UPU Põµn® C¢u ÁΩsh»÷©.
EÒÍx. Cuß Põµn©õP÷Á, ¦Â°À
¦Â¨£µ¨¤ØS ÷©À 30 •uÀ 50 E°µÚ[PÒ ÁõÇ •iQÓx. PõØÔÀ
Q÷»õ«mhº E¯µzvÀ 42oc öÁ¨£ EÒÍ }µõÂ, |® _ØÖ¨ ¦ÓzøuU
{ø»°À öÁ¨£©õÚU PõØÖ Sκa]¯õP øÁzv¸UQÓx.

8
ö\¯À 1.1 ö£¸®£õßø©²® PhÀPξ® (sea)
]Ô¯ ö©ÊSÁºzv JßøÓ, ö£¸[PhÀPξ® (ocean) EÒÍx.
£õzvµ® JßÔß ø©¯zvÀ Áh ©ØÖ® öuß x¸Á[PÎÀ,
ö£õ¸zxP. £õzvµzøu }›ÚõÀ ö£¸[PhÀ £ÛUPmi¯õP EÒÍx.
{µ¨¦P. ö©ÊSÁºzv }›À ‰ÌPõu BÖPÎÀ ( rivers ) C¸US®
ÁõÖ £õºzxU öPõÒÍ ÷Ásk®. }÷µõøh ÷£õß÷Ó ö£¸[PhÀ
uØ÷£õx, ö©ÊSÁºzvø¯ G›¯Âk. Pξ® }÷µõøhPÒ EÒÍÚ. C¢u
Psnõi SÁøÍ JßøÓ Gkzx, }÷µõmh©õÚx öÁxöÁx¨£õP÷Áõ
G›²® ö©ÊSÁºzvø¯ ‰k©õÖ, Sκa]¯õP÷Áõ C¸UQÓx.
uø»RÇõPU PÂÌzx øÁ. GßÚ ö£¸[PhÀPÎÀ £ÀÁøPz
{PÊ®? uõÁµ[PЮ »[SPЮ («ß, _Óõ,
ö©ÊSÁºzv G›¯, BU]áß vª[P»®) ÁõÌQßÓÚ. ö£¸[PhÀ
÷uøÁ. Psnõi SÁøÍ°À C¸US® PÎÀ, 3657 «mhº BÇzvÀ EÒÍ
PõØÔÀ BU]áß EÒÍx. C¢u uøµ¨£Sv°À, ö©ßø©¯õÚ, ÷\Ö
BU]áøÚ¨ £¯ß£kzv ö©ÊS EÒÍx.
Áºzv G›QÓx. ]Ôx ÷|µ® PÈzx ö£¸[PhÀPÎÀ, £¯ÝÒÍ
ö©ÊSÁºzv Aøn¢xÂk®. ö£õ¸ÒPÒ EÒÍÚ. AøÁPÎÀ,
HöÚÛÀ, C¸¢u BU]áß •ÊÁx® \õuõµn E¨¦ ©ØÖ® A÷¯õiß ªP
£¯ß£kzu¨£mk Âmhx. ÷©Ø •UQ¯©õÚøÁ BS®.
öPõsk BU]áß CÀø». BU]áß ö£¸[PhÀPÎÀ Ku[PÒ (Tides)
C¸¢u Chzøu {µ¨£, Psnõi HØ£kQßÓÚ. Ku[PÒ ( Tides )
SÁøÍ°ÝÒ }º ÷©÷»ÖÁøu¨ GßÓõÀ GßÚ? {»Âß (moon) Dº¨¦
£õºUP»õ® (£h® 1.19). PõØÔÀ, Âø\°ÚõÀ, PhÀ ©mhzvÀ HØ£k®
BU]áß C¸¨£øu Ca÷\õuøÚ HØÓ CÓUP÷© Aø»PÒ ( tides )
EÖv¨£kzxQÓx. GÚ¨£k®.
1.8 }º
¦Â¨£µ¨¤À AvP©õPU Põn¨
£kÁx }º. E°›Ú[PÐUS AÁ]¯
©õÚx }º BS®.
E»Pzvß ]» £SvPÎÀ, ©UPÒ
£h® 1.19 PõØÔÀ BU]áß ÁõÌÁuØSz ÷uøÁ¯õÚ }º SøÓ¢u
AÍÂ÷»÷¯ EÒÍx. JÆöÁõ¸
1.7 ö£¸[PhÀPÒ ( oceans) Bsk®, ÷ÁÍõsø© ö\´£ÁºPÒ
¦Â¨£µ¨¤À, ‰ßÔÀ Cµsk uõ[PÒ £°›k® £°ºPÐUSz
£[SUS ÷©À }º EÒÍx. }º, ÷uøÁ¯õÚ }›øÚ¨ ö£Ó BÁ¾hß

9
©øÇø¯ Gvº£õºz÷u Põzv¸U }º _ÇØ] (water cycle)
QßÓÚº. ÷£õx©õÚ AÍÂØS ©øÇ }º _ÇØ]°À, ÁΩsh»®
ö£´¯õÂmhõÀ, uõÁµ[PЮ •UQ¯¨ £[S ÁQUQÓx. ÷PõøhU
»[SPЮ Aȯ ÷|›kQÓx ; Hß? Põ»zvÀ, H›PÎÀ ( lake ) }º
©ÛuºPЮ Th CÓ¢xÂkQßÓÚº. Põn¨£kÁvÀø». H›PÎÀ C¸¢u
AøÚzx E°›Ú[Pξ® }º }º GßÚ B°ØÖ? }›ß J¸ £Sv
EÒÍx. uº§\Ûz (water melon) uøµUSÒ ö\ßÔ¸US®. «u® EÒÍ }º
GßÚ BS®? }º, }µõ¯õP
uõÁµzvÀ 97 ÂÊUPõk }º C¸UQÓx.
©õÔ°¸US®. }µõÚx, }µõ¯õP
©µ® JßÔß {øÓ°À £õv AÍÄ }º
©õÖÁøu B¯õuÀ GßQ÷Óõ®.
EÒÍx. EÚx {øÓ°À ‰ßÔÀ C¸
H›PÒ, BÖPÒ ©ØÖ® ö£¸[
£[S }º EÒÍx.
PhÀPÎÀ EÒÍ }º, `›¯ÚõÀ
©soÀ Põn¨£k® £» öÁ¨£¨£kzu¨£mk, }µõ¯õP ©õÔ
uõxUPÒ }›À Pøµ¢xÒÍÚ. C¢uz ÁΩsh»zvØSa ö\ßÓøhQÓx.
uõxUPÒ, uõÁµ[PÒ EnÄ u¯õ›zxU C¢u }µõ²®, uõÁµ[PÒ öÁΰk®
öPõÒͨ £¯ß£kQßÓÚ. ©soÀ }µõ²® ÷\º¢x ÷©P[PÍõP
EÒÍ uõxUPøÍ, uõÁµzvß ©õÖQßÓÚ. PõØÔß ÷©À÷|õUQ¯
usk¨£SvUS® Cø»¨£SvUS® C¯UPzvß Põµn©õP, ÷©P[PÒ
Gkzxa ö\ÀÁx }º Gߣx EÚUSz ÷©÷» E¯ºzu¨£mk SκÁøhQÓx.
öu›²®. }›À Pøµ¢xÒÍ BU]áß Cuß Põµn©õP, }µõ¯õÚx ]Ö]Ö
PhÀÁõÌ E°›Ú[PÐUS¨ £¯ß }ºz xÎPÍõP ©õÖQßÓx. CøÁ,
£kQÓx. ªPa ]Ô¯ £ÛUPmiPÍõP ©õÔ R÷Ç
ÂÊ®. C¢u¨ £ÛUPmiPÒ PÚ©õP
EÚx Eh¼À £õ²® Cµzu•®
C¸¨£uõÀ, PõØÖ CÁØøÓz uõ[QU
}›ÚõÀ BÚ÷u. Eh¼ß AøÚzx
öPõÒÍ •i¯õx. GÚ÷Á, AøÁ
ö\ÀPÐUS® uõxUPøÍ Cµzu®
£Û¨ ö£õÈÁõP÷Áõ AÀ»x E¸Q¯
öPõsk ö\ÀQÓx. EÚx ~øµ±µ¼À
¤ÓS ©øǯõP÷Áõ¨ ¦Â¨£µ¨ø£
ö\À¾® Cµzu®, Áõ²UPøͨ ¤›zx,
AøhQÓx.
©ØÓ EhÀ EÖ¨¦UPÐUS Gkzxa
©øÇ°ß Põµn©õP HØ£k®
ö\ÀQÓx. PÈĨ ö£õ¸ÒPЮ, }º
}›ß J¸ £Sv BÖPÎÀ £õ´QÓx.
ÁȯõP÷Á öÁÎ÷¯ÖQÓx. ‰a_
«u•ÒÍ }º uøµUSÒ ö\ßÖ
Âk®÷£õx®, ]Ö}º PÈUS® ÷£õx®,
ÂkQÓx. G¨£i C¸¨¤Ý®, }º
EÚx Eh¼À EÒÍ }›ß AÍÄ «sk® Ph¾US Á¢x ÷\º¢x Âk®.
SøÓQÓx. SøÓ²® C¢u }º, EnÄ }º, }µõ¯õP ©õÔ, ÷©P[PÍõP
EmöPõÒÐuÀ ‰»©õPÄ® }º E¸öÁkzx, ©øÇ°ß Põµn©õP
Si¨£uß ‰»©õPÄ® Dk ö\´¯¨ «sk® ¦Â¨ £µ¨ø£ Á¢uøhÁøu
£kQÓx. }º _ÇØ] GÚ»õ® (£h® 1.20).

10
CßÖ } £¸S® }º, B°µ©õ°µ®
©øÇ ö£õÈuÀ
BskPÐUS •ß¦ ¯õ÷µõ J¸Áº
£¸Q¯ }µõPzuõ÷Ú C¸UP •i²®!
1.9 ©s
÷©P® ÷»÷» ö\À¾uÀ
•ßöÚõ¸ Põ»zvÀ C¢u BÖPÎÀ }º ÷\P›zuÀ

E»PzvÀ £õøÓPÍõP C¸¢uøÁ

}º ÷ÁP©õP Á¸ÁõuÀ

}º B¯õuÀ

PÈÄ }º _zvP›UP¨£kuÀ

PhÀ
£h® 1.20 }º _ÇØ]

uØ÷£õx ©s ÁiÁzvÀ C¸UQÓx. \õº¢ux? uõÁµ[PÐUS Ax


C¯ØøP, A¢u¨ £õøÓPøÍ ©snõP öPõkUS® EnÄ, uõÁµ[PÎß
©õØÔ²ÒÍx. Cx £À÷ÁÖ •øÓ ÷ÁºPÐUS Ax öPõkUS® PõØÖ
PÎÀ HØ£mi¸UP»õ®. AiUPi ©ØÖ® }›ß AÍøÁa \õº¢x
HØ£k® öÁ¨£® ©ØÖ® S뼀 ©soß ©v¨¦ ©õÖ£kQÓx.
©õØÓ[PÒ Põµn©õP £õøÓPÒ £g_ ( sponge ) JßÔÀ }º
ö|õÖ[Q ©s E¸ÁõS®. ÷ÁP©õP ÷©÷»ÖÁøu¨ ÷£õß÷Ó ©so¾®
Ã_® PõØÖ, £õøÓPøÍ ©n»õP }º ÷©÷»ÖQÓx. C¢u }÷µØÓ®
©õØÖ®. £Û¨£õøÓPÒ \ÖUQ Põµn©õPzuõß uõÁµ[PÒ Áͺ
ÂÊ®÷£õx, £õøÓPÎß ÷©Ø£µ¨¦ QßÓÚ. §a]PÒ, FºÁÚ ©ØÖ® ]»
÷u´¢x, ©s E¸ÁõP»õ®. PhØ Â»[SPÐUS ©s J¸
Pøµ°À £õøÓPÎß «x Aø»PÒ EøÓÂh©õP ÂÍ[SQÓx.
÷©õxÁuõÀ AøÁ ]Ö ]Ö xsk 1.10 E°º ÁõÇ AÁ]¯©õÚ
PÍõP EøhQßÓÚ. {¯vPÒ
uõÁµ[PÒ Á͵UTi¯ ©s J¸ E°›Ú[PÒ ÁõÇ, AÁ]¯©õÚ
Tmk¨ ö£õ¸Ò BS®. AuõÁx uõx ]» Ai¨£øhz ÷uøÁPøÍ |õ®
E¨¦UPÒ, ]øuÄØÓ P›©¨ ö£õ¸ÒPÒ |ßS AÔ÷Áõ®.
©ØÖ® ]øuÄØÓ E°›Ú[PÒ uS¢u öÁ¨£{ø» C¸UP
Ah[Q¯ Tmk¨ ö£õ¸÷Í ©s ÷Ásk®. HöÚÛÀ AøÚzx
BS®. ©soß ©v¨¦ GuøÚa E°›Ú[PÐUS® uõ[PU Ti¯
11
öÁ¨£{ø» Áµ®¦ JßÖ Esk. PõØÔÀ EÒÍ BU]áøÚ GkzxU
Akzu {¯v }º. AøÚzx öPõÒQ÷Óõ®. }›À ÁõÊ® «ß
E°›Ú[PÐUS® }º ÷uøÁ. EÒÎmh »[SPÒ }›À C¸¢x
»[SPÐUS EnÄ ÷uøÁ. EnÄ BU]áøÚ GkzxU öPõÒQßÓÚ
QøhUPõu Ch[PÎÀ »[SPÒ (£h® 1.21). BU]áß }›À
Á]UP •i¯õx. uõÁµ[PÐUS Pøµ¢xÒÍx.
PõØÔÀ EÒÍ Põº£ß&øh& BUø\k GÚ÷Á, uõÁµ[PÐUS Põº£ß&
÷uøÁ¨£kQÓx. ÷©¾® uõÁµ[PÒ øh&BUø\k® »[SPÐUS
u[PÐUSz ÷uøÁ¯õÚ EnÂøÚ BU]áÝ® CßÔ¯ø©¯õz ÷uøÁ
`›¯ JΰÀ C¸¢x u¯õ›zxU PÍõQßÓÚ. BP÷Á, ÁΩs h»zvÀ
öPõÒQßÓÚ. BU]áÝ® Põº£ß&øh&BUø\k®
_Áõ]UPõ©À, |®©õÀ E°ºÁõÇ C¸zuÀ ÷Ásk®.
•i¯õx. ©ÛuºPÐUS® »[S }º, BU]áÝ® Põº£ß&øh&
PÐUS® BU]áß ÷uøÁ. |õ®, BUø\k® EÒÍhUQ¯ ÁΩsh»®,
uS¢u öÁ¨£{ø» ©ØÖ® EnÄ
÷£õßÓøÁ |® ¦Â°À ©mk÷©
EÒÍÚ. GÚ÷Á, E°›Ú[PÒ |®
¦Â°À ©mk÷© C¸UQßÓÚ. ©ØÓ
÷PõÒPÎÀ ÷©ØPsh, E°ºÁõÇ
AÁ]¯©õÚ ö£õ¸ÒPÒ CÀø».
GÚ÷Á, A[öPÀ»õ® E°›Ú[PÒ
ÁõÇ Áõ´¨¤Àø» GÚ»õ®.
£h® 1.21 }›À »[SPÒ

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. `›¯U Sk®£zvÀ uõÚõP÷Á JÎø¯ EªÌÁx _________BS®.
2. }º }µõ¯õP ©õÖ® {PÌa] _________GÚ¨£k®.
3. \›¯õÚ Âøhø¯z ÷uº¢öukUPÄ®.
(i) `›¯ÝUS ªP A¸QÀ EÒÍ ÷PõÒ
(A) ¦Ñm÷hõ (B) ¦Â (C) ¦uß (D) öÁÒÎ
(ii) {»Ä, ¦Âø¯ J¸ •øÓ _ØÔÁµ BS® Põ»®
(A) 365¼ |õÒPÒ (B) 29.5 |õÒPÒ (C) 24 ©o (D) 24 |õÒPÒ

12
4. `›¯ÝUS öÁS öuõø»ÂÀ EÒÍ ÷PõÒ Gx?
5. `›¯U Sk®£zvÀ GzuøÚ ÷PõÒPÒ EÒÍÚ?
6. ÷PõÒPÎß ö£¯ºPøÍ GÊxP.
7. ¦Â°À, CµÄ® £P¾® Akzukzx HØ£kQßÓÚ. Põµn® TÖP.
8. ¦Â, ußøÚz uõ÷Ú _ØÔU öPõÒÍ BS® Põ»® GßÚ?
9. CµÄU Põ»zøuÂh £PÀ Põ»® AvP©õP C¸¢uõÀ, £¸ÁPõ»®
÷PõøhUPõ»©õ? SκPõ»©õ?
10. £PÀ Põ»zøuÂh CµÄU Põ»® AvP©õP C¸¢uõÀ, £¸ÁPõ»®
÷PõøhUPõ»©õ? SκPõ»©õ?
11. |©x ¦Â¯õÚx, Q›UPm £¢x ÷£õßÓuõ? PõÀ£¢x ÷£õßÓuõ?
12. ¦Â°ß ‰ßÖ AkUSPÒ ¯õøÁ?
13. ÁΩsh»® Gߣx ¯õx?
14. PõØÔß öuõS¨¤øÚU TÖP.
15. J÷\õß £h»zvß £¯ß ¯õx?
16. G›u¾US CßÔ¯ø©¯õu Áõ² Gx?
17. ö£¸[Ph¼À C¸US®, •UQ¯©õÚ, £¯ÝÒÍ ö£õ¸ÒPÒ ¯õøÁ?
18. Aø»PÒ (tides) GߣøÁ ¯õøÁ?
19. }º _ÇØ] GßÓõÀ GßÚ?
20. ©s GÆÁõÖ E¸ÁõQÓx?
21. ¦Â°À, E°º ÁõÇz ÷uøÁ¨£k® CßÔ¯ø©¯õu {¯vPÒ ¯õøÁ?
22. ¦Â°ß G¢u¨ £Sv°À ö£m÷µõ¼¯® C¸UPU Tk®?
23. Psnõiz uPmiß «x, |õ® ‰a]øÚ CÊzx Âk®÷£õx, uPmiÀ ]Ôx
÷|µzvØS Dµ® C¸¨£x Hß?
24. Dµ©õÚz xoø¯ E»µ øÁUS® ÷£õx }º GßÚÁõS®?
25. ©soß £¯ßPøÍ GÊxP.
26. «ßPÒ, u[PÐUSz ÷uøÁ¯õÚ BU]áøÚ G[Q¸¢x ö£ÖQßÓÚ?

A¸QÀ EÒÍ ÷Põ͵[P® ©ØÖ® ÁõÛ¯À


öuõø»÷|õUQ {ø»¯zvØSa ö\ßÖ £õºzx,
ÂÁµ[PøÍz öuõSUPÄ®.

13
2. AÍÃmi¯À
AßÓõh ÁõÌÂÀ AÍÃkPÒ ©ØÖ® ©o AÀ»x {ªh® GßÓ
Gߣx ÷uøÁ¯õÚx. \møhz A»SPøͨ £¯ß£kzxQ÷Óõ®.
xoÁõ[P, xoUPøhUSa ö\ßÓõÀ Cx÷£õßÓ {PÌa]PÒ |©x AßÓõh
J¸ xo öPõk GßÖ ÷Pm£vÀø». ÁõÌÂÀ •UQ¯zxÁ® Áõ´¢xÒÍÚ.
Põ´PÔ PøhUSa ö\ßÖ öPõg\® EÚx AÔ¯À ¦zuPzvß
Põ´PÔPÒ öPõk GßÖ ÷Pm£vÀø». AÍÄ GßÚ? EÚx ÃmiÀ C¸¢x
£»\µUSU PøhUSa ö\ßÖ öPõg\® £ÒÎUTh® GÆÁÍÄ yµzvÀ
\ºUPøµ öPõk GßÖ ÷Pm£vÀø». EÒÍx? EÚUS GÆÁÍÄ £õÀ
EÚx Qµõ©zvÀ C¸¢x |PµzxUS ÷uøÁ? EÚx ÁS¨£øÓ°ß £µ¨¦
÷£¸¢vÀ ö\À» GÆÁÍÄ ÷|µ® GßÚ? EÚx {øÓ GßÚ? 100 «mhº
BQÓx? Kmh¨ £¢u¯zvÀ Ki •iUP }
xoUPøhUSa ö\ßÖ |õ® 1 GkzxU öPõsh ÷|µ® GßÚ?
«mhº xo öPõk GßÖ ÷PmQ÷Óõ®. Cx÷£õßÓ ÷PÒÂPÐUS £vÀ
PøhUPõµ¸® AÍÄ÷Põø»¨ £¯ß AÎUP AÍÃkPÒ ÷uøÁ¨
£kzv AÍ¢x öPõkUQÓõº. Põ´PÔ £kQßÓÚ. AÍÃkPÒ CÀ»õ©À
PøhUSa ö\ßÖ ½ Q÷»õ AÀ»x 1 |®©õÀ \›¯õP wº©õÛUP •i¯õx.
Q÷»õ E¸øÍU QÇ[S ÷PmQ÷Óõ®. ³Q¨£x AÀ»x ÷uõµõ¯©õÚ
PøhUPõµ¸® uµõø\¨ £¯ß£kzv AÍÄPøÍa ö\õÀÁx uÁÓõÚ
{ÖzxU öPõkUQÓõº. £»\µUS •iÂØS ÁÈÁSzx Âk®.
Pøh°À ½ Q÷»õ AÀ»x 2 Q÷»õ
AÔ¯À Gߣx, E»Pzøu¨
\ºUPøµ ÷PmQ÷Óõ®. PøhUPõµ¸®
£ØÔ öu›¢x öPõÒÁx®, |øhö£Ö®
uµõø\¨ £¯ß£kzv {Özxz u¸QÓõº.
ö\¯ÀPÐUPõÚ Põµnzøu AÔÁx®,
÷£¸¢vÀ £¯n® ö\´¯ 30 {ªh®
G¨£i |øhö£ÖQßÓÚ Gߣøu
BQÓx.
AÔÁx÷© BS®. •ØPõ»zvÀ
÷©ØPsh {PÌa]PÎÀ }Í®, AÔ¯À AÔbºPЮ, £søhU Põ»
{øÓ ©ØÖ® Põ»® ÷£õßÓ AÍÄPøÍ Q÷µUPºPЮ, u[PÒ EnºvÓß
AÍUP «mhº AÍÄ÷PõÀ, uµõ_ (senses) ‰»©õP÷Á PshÔ¢uõºPÒ.
©ØÖ® PiøP (PiPõµ®) CøÁPøͨ AÁºPÒ ÷\õuøÚPÒ Hx®
£¯ß£kzxQ÷Óõ®. Cv¼¸¢x ö\´¯õ©÷»÷¯, AøÚzøu²®
AÍÄPøÍ AÍUP «mhº, Q÷»õQµõ® EØÖ÷|õUQ ÂÍUQÚõºPÒ. GkzxU

14
PõmhõP, E¯µzvÀ C¸¢x R÷Ç BS®. Q÷»õQµõ® Gߣx öu›¢u
ÂÊ®÷£õx, ÷»\õÚ ö£õ¸ÒPøÍÂh EÖv¨£kzu¨£mh AÍÄ BS®.
PÚ©õÚ ö£õ¸ÒPÒ ÷ÁP©õP ÂÊ® AuõÁx EßÝøh¯ {øÓ
GÚ A›ìhõmiÀ |®¤Úõº. BÚõÀ, EÖv¨£kzu¨£mh AÍøÁ¨ ÷£õÀ
Cx uÁÖ Gߣx |©USz öu›²®. 30 ©h[S BS®. Q÷»õ Qµõ® Gߣx
AÔ¯À AÔbºPЮ ö£õÔ A»S BS®. JÆöÁõ¸ AÍÃmi¾®
¯õͺPЮ C¯UP[Pøͨ £ØÔ Gsq® A»S® ÷\º¢÷u C¸US®.
öu›¢x öPõÒÍ AÍÃkPÒ ö£›x® öu›¢u EÖv¨£kzu¨£mh
Eu¯õP C¸UQßÓÚ. BPõ¯ AÍ÷Áõk öu›¯õu AÍøÁ
©õÚ® G¨£i¨ £ÓUQÓx? ö\¯Ø K¨¤mk¨ £õº¨£x AÍÃk GÚ¨
øPU ÷PõÒ G¨£i ö\¯À£kQÓx? £k®. öu›¢u EÖv¨£kzu¨ £mh
C¯¢vµ[PÒ G¨£i ÷Áø» ö\´Qß AÍÄ, A»S GÚ¨£k®.
ÓÚ? EØÖ ÷|õUQ¯ÁØøÓ ÂÍUP, 2.1 vmh A»SPÎß ÷uøÁ
AÍÃkPÒ £¯ß£kQßÓÚ. ©ØÓ
Gøu AÍUP ÷Ásk©õÚõ¾®,
AÔ¯À AÔbºPÒ GÁØøÓ÷¯Ý®
A»S |©USz ÷uøÁ¨£kQÓx. |õ®
EØÖ ÷|õUP AÍÃkPÒ £¯ß£k
£»ÁøP¯õÚ A»SPøͨ £¯ß
QßÓÚ. G¢u J¸ AÔ¯À
£kzxQ÷Óõ®. •ØPõ»zvÀ }Ízøu
AÔbºUS®, PÁÚ©õÚ, xÀ¼¯©õÚ
AÍUP ©Ûu Eh¼À EÒÍ ]»
AÍÃkPÒ •UQ¯©õÚx.
EÖ¨¦PøÍ A»PõP¨ £¯ß
AÍÃkPÒ GßÓõÀ GßÚ? £kzvÚõºPÒ. GkzxUPõmhõP |õßS
EßÝøh¯ ÁS¨£øÓ°À EÒÍ ÂµÀPÎß AP»®, J¸ \õs, J¸
P¸®£»øPø¯¨ £õº. Auß }Í® •Ç®, uõsk, Põ»i ©ØÖ® Pá®.
GßÚ? 2 «mhº Gߣõ´. C[S 2 (£h® 2.1À) GߣÚ. CÁØøÓU
Gߣx öÁÖ® Gs. «mhº Gߣx öPõsk AÍÂmhõÀ, |®£Pzußø©
}Ízvß A»PõS®. 2 Gߣx öu›¯õu C¸UPõx. HöÚßÓõÀ ©Ûu EhÀ
AÍÄ BÚõÀ «mhº Gߣx öu›¢u EÖ¨¦PÎß }Í AP»[PÒ,
EÖv¯õÚ AÍÁõS®. AuõÁx ©ÛuÝUS ©Ûuß ©õÖ£k®.
P¸®£»øP°ß }Í® EÖv¨ £kzu¨ \õßÓõP, Eß B]›¯º,
£mh AÍøÁ¨ ÷£õÀ C¸©h[S ÁS¨£øÓ°ß }Ízøu GzuøÚ •Ç®
BS®. C[S «mhº Gߣøu "A»S' GßÖ AÍUQÓõº. A¨£i AÍUS®
GßÖ AøÇU Qß÷Óõ®. ÷£õx 15 •Ç® Gß÷£õ®. A÷u
EßÝøh¯ {øÓ GßÚ? GßÖ ÁS¨£øÓ°ß }Ízøu, } AÍUS®
÷PmhõÀ AuØS } 30 Q÷»õ Qµõ® ÷£õx 20 •Ç® GßÓ •iÄ ÁµUTk®.
Gߣõ´. C[S 30 Gߣx öÁÖ® Gs. •Ç® GßÓ A»øP¨ £¯ß£kzx®
Q÷»õQµõ® Gߣx {øÓ°ß A»S ÷£õx Cµsk ©õÖ£mh AÍÄPÒ
BS®. 30 Gߣx öu›¯õu AÍÄ QøhzxÒÍÚ. Cv¼¸¢x •Ç®
15
J¸ \õs

|õßS µÀPÎß AP»®

J¸ uõsk

•Ç®

Pá®

÷µõ©ß uõsk
Põ»i
£h® 2.1 ©Ûu Eh¼ß EÖ¨¦UPÍõÀ AÍÂkuÀ

Gߣx J¸ vmh A»S BPõx GÚz Qµõ®, ÂÚõi) ©ØÖ® MKS •øÓ
öu›QÓx. («mhº, Q÷»õQµõ®, ÂÚõi) GßÖ
JÆöÁõ¸ AÍÃmiß •iÄ® £¯ß £kzvÚõºPÒ. E»QÀ EÒÍ
AøÚÁ¸US® J÷µ ©õv›¯õP C¸UP GÀ»õ AÔbºPÍõ¾® HØÖU
÷Ásk®. GÚ÷Á JÆöÁõ¸Á¸® J¸ öPõÒÍUTi¯, J÷µ ©õv›¯õP
ö£õxÁõÚ A»øP¨ £¯ß£kzu C¸US® ö£õ¸mk HØ£kzu¨£mh
÷Ásk®. CuøÚ vmh A»S •øÓuõß S I •øÓ¯õS® (The system
GßQ÷Óõ®. «mhº, Q÷»õQµõ® ©ØÖ® International 'D' units). AøÚzx»P
ÂÚõi GߣøÁ vmh A»SPÍõS®. vmh A»S Gߣvß _¸UP® S I
BS®.
2.2 S I A»S
S I •øÓ°À
E»QÀ EÒÍ ©UPÒ £À÷ÁÖ
A»S •øÓø¯¨ £¯ß£kzv²ÒÍ (i) }Ízvß A»S «mhº GÚÄ®
Úº. FPS •øÓ (Ai, £Äsk, (ii) {øÓ°ß A»S Q÷»õQµõ®
ÂÚõi), CGS •øÓ (ö\ßi«mhº, GÚÄ®
16
(iii) Põ»zvß A»S ÂÚõi GÚÄ® 10 newtons Gߣøu 10 N GßÖ®
SÔ¨¤h¨£kQÓx. GÊu ÷Ásk®.
2.3 S I •øÓ°À A»SPøÍ E ) A»SPÎß SÔ±kPøÍ GÊx®
GÊx®÷£õx RÌUPõq® ÂvPøͨ ÷£õx SÔ±kPÎß £UPzvÀ
¤ß£ØÓ ÷Ásk®. {ÖzuØSÔ ChUThõx.
A) A»SPÎß SÔ±kPøÍ GÊx® GkzxU Põmk
÷£õx ]Ô¯ GÊzxUPÍõÀ GÊu «mh›ß SÔ±k & m
÷Ásk®.
ÂÚõi°ß SÔ±k & s
«mh›ß A»S & m
2.4 A»SPÎß £ß©h[S ©ØÖ®
Q÷»õQµõªß A»S & kg xøn¨£ß©h[S
ÂÚõi°ß A»S & s EßÝøh¯ ÃmiØS® £ÒÎU
B) AÔbºPÎß ö£¯µõÀ SÔ¨¤h¨ ThzvØS® Cøh÷¯ EÒÍ öuõø»Ä
£k® A»SPøÍ GÊx® ÷£õx, GßÚ? AuØS 2 Q÷»õ «mhº GßÖ
•uÀ GÊzx ]Ô¯ GÊzuõP TÖúPÒ. öuõø»øÁ }Ízvß
(small letter) C¸UP ÷Ásk®. A»PõÚ «mhøµ¨ £¯ß£kzv
Âø\°ß A»S newton AÍÃk ö\´uõ¾® |õ® 2000 «mhº
GßÖ ö\õÀÁvÀø». C¢uz
÷Áø»°ß A»S joule öuõø»øÁ Q÷»õ «mh›À ©õØÔ
C) AÔbºPÎß ö£¯µõÀ SÔ¨¤h¨ TÖQ÷Óõ® (1 Q÷»õ «mhº = 1000
£k® A»SPÎß SÔ±kPøÍ «mhºPÒ). EÚx ö£ß]¼ß }Í®
GÊx® ÷£õx G¨÷£õx® ö£›¯ GßÚ GßÓõÀ, 15 ö\ßi «mhº GßÖ
( capital ) GÊzxUPÎÀ GÊu £vÀ TÖúPÒ. }Ízvß A»PõÚ
÷Ásk®. «mh›À AÍÃk ö\´u ÷£õv¾®
Âø\°ß A»S & N CuøÚ ö\« GÚ ©õØÔU TÖQ÷Óõ®
(1 «mhº = 100 ö\«). |õn¯zvß
÷Áø»°ß A»S & J
ui©ß GßÚ GßÖ ÷PmhõÀ, 2 ª«
D ) A»SPÎß SÔ±kPøÍ GÊx® GßÖ £vÀ AΨ¥ºPÒ. CuøÚ²®
÷£õx £ßø©°À GÊuUThõx. }Ízvß A»PõÚ «mh›À AÍÃk
BÚõÀ ö\õÀ ÁiÂÀ GÊx® ö\´u ÷£õv¾® ªÀ¼ «mhº (1 «mhº
÷£õx £ßø©°À GÊu = 1000 ª«) GßÖ TÖQ÷Óõ®.
÷Ásk®.
GÚ÷Á AvP©õÚ yµ[PøÍ
30 kilograms GߣuøÚ GÊx® Q÷»õ «mh›¾®, SøÓ¢u yµ[PøÍ
÷£õx 30 kg GßÖ® ö\ßi«mh›¾® ©ØÖ® ªÀ¼
2 metres Gߣøu 2 m GßÖ®, «mh›¾® TÖQ÷Óõ®. CuøÚ÷¯

17
«mh›ß £ß©h[S ©ØÖ® xøn¨ £¯ß£kzxÁøu¨ £õºzv¸UP»õ®
£ß©h[S GßÖ TÖQß÷Óõ®. (1000 Qµõ® = 1 QQ).
÷ÁÍõsø© ö\´£ÁºPÒ ö|À {øÓø¯ AÍÂk® ÷£õx hß ©ØÖ®
÷£õßÓ uõÛ¯[PøÍ ÂØ£øÚ SÂshõÀ, Qµõ® ©ØÖ® ªÀ¼Qµõ®
ö\´²® ÷£õx SÂshõÀ GßÓ Gߣøu £¯ß£kzxQ÷Óõ®. CøÁPÒ
•øÓ÷¯ Q÷»õQµõªß £ß©h[S ©ØÖ®
A»øP¨ £¯ß£kzxQÓõºPÒ
xøn¨ £ß©h[PõS®.
(1 SÂshõÀ = 100 QQ). P¸®ø£
»õ› PÎÀ HØÔ Gøh ÷£õk® ÷£õx AmhÁøn 2.1À }Í® ©ØÖ®
{øÓ°ß £ß©h[øPU PõsP. Amh
ö©m›Uhß GßÓ A»øP¨ £¯ß
Áøn 2.2À }Í® ©ØÖ® {øÓ°ß
£kzxQÓõºPÒ (1 hß = 10 SÂs
xøn¨£ß©h[øPU Põn»õ®.
hõÀ). u[P |øPU PøhUSa ö\ßÖ AmhÁøn 2.3À SI A»Qß _¸UP[
}[PÒ |øP Áõ[S® ÷£õx Qµõ® PøÍ PõsP. AmhÁøn 2.4À
©ØÖ® ªÀ¼ Qµõ® GßÓ A»øP¨ Põ»zvß £ß©h[øP PõsP.

AmhÁøn 2.1 }Í®, {øÓ CÁØÔß £ß©h[SPÒ

}Í® :
1 ö\ßi«mhº (ö\«)= 10 ªÀ¼«mhº (101 ª«)
1 öh]«mhº (öh«) = 10 ö\ßi«mhº (100 ª«) (102 ª«)
1 «mhº («) = 100 ö\ßi«mhº (102 ö\«)
1 «mhº («) = 1000 ªÀ¼«mhº (103 ª«)
1 Q÷»õ«mhº (Q«) = 1000 «mhº (103 «)

{øÓ :
1 Qµõ® (Q) = 1000 ªÀ¼Qµõ® (103 ªQ)
1 Q÷»õQµõ® (QQ) = 1000 Qµõ® (103 Q)
1 Q÷»õQµõ® (QQ) = 1000000 ªÀ¼Qµõ® (106 ªQ)
1 SÂshõÀ = 100 Q÷»õQµõ® (102 QQ)
1 ö©m›U hß = 1000 Q÷»õQµõ® (103 QQ)

18
AmhÁøn 2.2 }Í®, {øÓ CÁØÔß xøn¨£ß©h[S
1 1
1.ª« = 10 ö\« = 101 = 10&1 ö\«
1 1
1 ö\« = 100 « = 102 = 10&2 «mhº
1 1
1 «mhº = 1000
Q« = 103
= 10&3 Q«
1 1
1 ªQ = Q = = 10&3 Q
1000 103
1 1
1 Q = QQ = = 10&3 QQ
1000 103

AmhÁøn 2.3 S I A»Qß _¸UP®


ö£¯º _¸UP® xøn¨£ß©h[S
1
öh] d = 10&1
10
1
ö\ßi c = 10&2
100
1
ªÀ¼ m = 10&3
1000
1
ø©U÷µõ μ (ª²) = 10&6
1000000
Q÷»õ k 1000 = 103

ö©Põ M 1000000 = 106

AmhÁøn 2.4 – Põ»zvß 2.5 } Ízøu AÍzuÀ


}Ízøu
£ß©h[S ÷|ºU÷Põk AÀ»x ÁøÍ
÷Põmiß Cµsk ¦ÒÎPÐUS
1 {ªh® = 60 ÂÚõi Cøh¨£mh yµ® }Í® GÚ¨£k®.
}Ízøu AÍUP «mhº AÍÄ÷PõÀ
1 ©o = 60 {ªh®
AÀ»x AÍÄ |õhõøÁ |õ®
1 |õÒ = 24 ©o £¯ß£kzxQ÷Óõ®. CUP¸ÂPÎÀ
Akzukzu C¸ ¤›ÄPÐUS Cøh÷¯
1 Bsk = 365¼ |õÒPÒ EÒÍ öuõø»Ä 1 ª« BS®. |õ®
Gøu AÍ¢uõ¾® «mhº AÍÄ
1 ¡ØÓõsk = 100 BskPÒ
÷Põø»U PÁÚ©õP¨ £¯ß£kzu
1 B°µ©õsk = 1000 BskPÒ ÷Ásk®. A¨£i PÁÚ©õP CÀø»
ö¯ÛÀ \›¯õÚ, xÀ¼¯©õÚ
•iÂøÚU Põn •i¯õx.

19
AÍÄ÷Põø»¨ £¯ß£kzv
AÍUS® ÷£õx ÷©ØöPõÒÍ
÷Ási¯ •ßöÚa\›UøPPÒ. £h® 2.5 uÁÓõP
AÍÂkuÀ
(i) ]» AÍÄ÷Põ¼À J¸
•øÚ°À AÀ»x ‰ø»°À £h® 2.5À Põmi¯x ÷£õÀ øÁUPU
AÍÄPÒ ÷u´¢x C¸US® AÀ»x Thõx.
Ji¢v¸US®. AvÀ _Èö¯s (iii) \›¯õÚ AÍøÁ AÍUP
(§a]¯®) GßÓ AÍÄ CÀ»õ©À AÍÄ÷Põ¼À £õºUS® ÷£õx £h®
C¸US®. A¨£i¨£mh AÍÄ÷Põ¼À 2.6À Põmi¯x ÷£õ» Psøn ÷|µõP,
Akzu HuõÁx J¸ ¦ÒÎø¯ AuõÁx ö\[SzuõP øÁzx¨ £õºUP ÷Ásk®.
1 ö\« GßÓ ¦ÒÎø¯ öuõhUP©õP £hzvÀ A ¦ÒÎ ÁȯõP £õº¨£x
GkzxU öPõÒÍ ÷Ásk®. •iÂÀ uõß \›¯õÚ AÍøÁz u¸®. B, C
Aøu PÈUP ÷Ásk®. £h® 2.2À GßÓ Ch[PÎÀ C¸¢x £õº¨£x
PõsP. Ch©õÖ ÷uõØÓ¨ ¤øÇ GÚ¨£k®.

£h® 2.2 uÁÓõP


AÍÂkuÀ

GkzxUPõmhõP £h® 2.3À


£h® 2.6 Ch©õÖ
PõsP. CvÀ J¸ •øÚ°À 1 ö\« ÷uõØÓ¨¤øÇ
GßÖ GkzxU öPõs÷hõ®. ©Ö B A C
•øÚ°À 6.6 ö\« Áøµ C¸¨£uõP ÁøÍ¢u ÷Põmiß }Ízøu
øÁzxU öPõÒ÷Áõ®. GÚ÷Á A¢u AÍUP |õ® ¡À (£h® 2.7) AÀ»x
ö£õ¸Îß }Í® 6.6 &1=5.6 ö\«. Ái¯À ö£mi°À (Geometry box)
EÒÍ iøÁhºPøͨ (£h® 2.8)
£¯ß£kzxQ÷Óõ®.
£h® 2.3 \›¯õP
AÍÂkuÀ £h® 2.7
¡ø»U
öPõsk
(ii) ö£õ¸Îß }Ízøu AÍUP
AÍÄ÷Põ¼ß «x £h® 2.4À
Põmi¯x ÷£õÀ øÁUP ÷Ásk®.

£h® 2.8
iøÁhøµU
£h® 2.4 \›¯õP öPõsk
AÍÂkuÀ

20
ö\¯À 2.1 ö\¯À 2.3
|õn¯zvß ui©øÚ G¨£i yµ[PøÍ AÔ¢x GÊxP
Põs£õ´? £h® 2.9À Põmi¯x ÷£õ» Ch® yµ® (Q«)
10 |õn¯[PøÍ JßÓß ÷©À JßÓõP
AkUP ÷Ásk®. GÀ»õ |õn¯[ ö\ßøÚ & vÀ¼ ...................
PЮ J÷µ ©õv›¯õP C¸UP ÷Ásk® ö\ßøÚ & •®ø£ ...................
(25 ø£\õ |õn¯®).
ö\ßøÚ & öPõÀPzuõ ...................
10 |õn¯[PÎß
E¯µzøu AÍÄ ö\ßøÚ & ö£[PѺ ...................
÷PõÍõÀ AÍUP ö\ßøÚ & v¸ÁÚ¢u¦µ® ...................
÷Ásk®. C¢u
ö\ßøÚ & øíuµõ£õz ...................
AÍÄPÎÀ C¸¢x
J¸ |õn¯zvß ö\ßøÚ & £õsia÷\› ...................
AÍøÁ GÆÁõÖ ÷Põ¯®¦zyº & ö\ßøÚ ...................
Põs£õ´? Cx
v¸a] & ö\ßøÚ ...................
ªPÄ® GÎx. A¢u
£h® 2.9 AÍøÁ 10BÀ v¸ö|À÷Á¼ & ö\ßøÚ ...................
|õn¯zvß ÁSzuõÀ J¸ ÷\»® & ö\ßøÚ ...................
ui©ß
|õn¯zvß uh©ß
2.6 £µ¨£ÍÄ PõnÀ
QøhUS®. C÷u
÷£õÀ 25 ø£\õ |õn¯[PÒ 20I Âøͯõmkz vhø»Âh
GkzxUöPõsk AkUQ Auß ÁS¨£øÓ ]Ô¯x. |õ® G¨£i
E¯µzøuU Psk J¸ |õn¯zvß J¨¤kÁx? Âøͯõmkz vh¼ß
ui©øÚU Põn»õ®. uÍzøu²®, ÁS¨£øÓ°ß uÍzøu²®
ö\¯À 2.2 |õ® J¨¤h÷Ásk®. Cx £µ¨£Í
øÁa \õº¢ux. £µ¨¦ Gߣx J¸
EßÝøh¯ AÔ¯À ¦zuPzvÀ
ö£õ¸Îß ÷©À uÍzøuU
EÒÍ J¸ uõÎß ui©øÚU Põn
SÔ¨£uõS®.
•i²®. G¨£i? EßÝøh¯
¦zuPzøu AÊzv Auß E¯µzøu 2.6.1 JÊ[PõÚ E¸Á[PÎß £µ¨¦
AÍÄ÷Põ»õÀ AÍ. Qøhzu AÍøÁ PõnÀ
ö©õzu uõÎß GsoUøP¯õÀ (i) \xµ® JßÔß £µ¨£ÍÄ Põn,
ÁSzuõÀ J¸ uõÎß ui©øÚ Auß J¸ £UPzøu²® (}Í®)
EßÚõÀ Põn •i²®. ©ØöÓõ¸ £UPzøu²® (}Í®) ö£¸UP
÷Ásk® (£h® 2.10).

21
a 2.6.3 JÊ[PØÓ uÍzvß £µ¨¦
PõnÀ
£h® 2.10 a
JÊ[PØÓ ÁiÁ•ÒÍ J¸
ö£õ¸Îß £µ¨ø£U Põn £h® 2.13À
\xµzvß £µ¨¦ = a x a Põs£x ÷£õÀ Áøµ£hz uõÎß «x
øÁzx Auß GÀø»PøÍ ö£ß]»õÀ
(ii) ö\ÆÁPzvß £µ¨ø£U Põn
SÔzxU öPõÒÍ ÷Ásk®. Auß
}Ízøu²® AP»zøu²® ö£¸UP ¤ÓS A¢u¨ ö£õ¸øÍ APØÓ
÷Ásk® (£h® 2.11). ÷Ásk®. A¢u GÀø»USm£mh
l ]Ô¯ Pmh[PøÍ Gsn ÷Ásk®.
£h® 2.11 £õvUS® SøÓÁõÚ Pmh©õP
b
C¸¢uõÀ PnUQÀ GkzxU öPõÒÍU
Thõx. 1 ]Ô¯ Pmh® 1 ª«2 GßÖ
ö\ÆÁPzvß £µ¨¦ = l x b EÚUSz öu›²®. Cv¼¸¢x ö©õzu¨
]Ô¯ ö£õ¸Îß £µ¨¦ Põn £µ¨ø£U Põn •i²®. Pmh[PÎß
£¯ß£kzx® A»S ª« 2 AÀ»x GsoUøPø¯ 1 ª«2&BÀ ö£¸U
ö\«2 ö£›¯ ö£õ¸Îß £µ¨¦ Põn QÚõÀ JÊ[PØÓ uÍzvß £µ¨¦
£¯ß£kzx® A»S «2 AÀ»x Q«2 QøhUS®.
2.6.2 Áøµ£hzuõÎß £µ¨¦ C÷u÷£õßÖ EßÚõÀ Cø»
JßÔß £µ¨ø£U Põn •i²©À»Áõ?

£h® 2.12

£h® 2.13

£h® 2.12À Põs£x, Áøµ 2.7 PÚ AÍÄ PõnÀ


£hzvÀ J¸ \xµ® BS®. 1 ö\« w¨ö£miø¯U Põmi¾® EÚx
JÆöÁõ¸ £UPzvØS® 10 ªÀ¼«mhº Ái¯À ö£mi (Geometry) AvP
GßÖ C¸US®. JÆöÁõ¸ ]Ô¯ Chzøu AøhzxU öPõÒЮ.
\xµ•® 1 ªÀ¼«mhº GÚ¨£k®. Q›UöPm £¢øuU Põmi¾® PõÀ£¢x
A¢u J¸ \xµzvÀ GzuøÚ ]Ô¯ AvP Chzøu AøhzxU öPõÒЮ.
\xµ[PÒ EÒÍÚ? J¸ ö£õ¸Ò GÆÁÍÄ Chzøu
AuõÁx 100 ª«2 = 1 ö\«2 AøhzxU öPõÒQÓ÷uõ A¢u Chzøu

22
PÚ AÍÄ GßQ÷Óõ®. w¨ö£mi 2.7.1 vµÁ[PÎß PÚAÍÄ
AÀ»x ¦zuP® AÀ»x ö\[PÀ £õÀ, \ø©¯À Gsön´, E¯Ä
÷£õßÓ ö£õ¸ÒPÒ PÚa ö\ÆÁP Gsön´, ö£m÷µõÀ, ©söns
ÁiÁzvÀ EÒÍÚ. PÚa ö\ÆÁPzvß ön´ ©ØÖ® ©¸¢x ÷£õßÓ vµÁ[
}Í®, AP»®, E¯µ® öu›¢uõÀ Auß PÎß PÚAÍøÁU PõsQ÷Óõ®.
PÚAÍøÁU Põn»õ®. vµÁ[PÎß PÚAÍøÁ ¼mhº GßÓ
PÚa ö\ÆÁPzvß PÚ AÍÄ = A»QÀ TÖQ÷Óõ®. J¸ ¼mhº
}Í® x AP»® x E¯µ® Gߣx GÆÁÍÄ?
£h® 2.14&À Põmi¯ PÚ J¸ ¼mhº £õUöPm £õÀ AÀ»x
\xµzvß }Í® a «mhº, AP»® b J¸ ¼mhº £õUöPm \ø©¯À
«mhº E¯µ® c «mhº GßÓõÀ Auß Gsön´ AÀ»x J¸ ¼mhº uspº
PÚAÍÄ £õmiÀ ÷£õßÓÁØøÓ }[PÒ
£õºzv¸¨¥ºPÒ. 10 ö\« }Í®, 10
ö\« AP»®, 10 ö\« E¯µ® EÒÍ J¸
Psnõi¨ £õzvµzøu GkzxU
öPõÒP. Auß PÚ AÍÄ GÆÁÍÄ?
Auß PÚ AÍÄ 10 ö\« x 10 ö\« x
10 ö\« = 1000 ö\« 3 . ÷©ØPsh
£h® 2.14 vµÁ[PÎÀ JßøÓ A¢u¨ £õzvµz
vÀ FØÖ. A¢u¨ £õzvµ® {µ®¦Áøu
V = a «mhº x b «mhº x c «mhº
EßÚõÀ Põn•i²®. Cv¼¸¢x J¸
v = abc «mhº3 = abc «3 ¼mhº £õÀ AøhzxU öPõÒÁx 1000
PÚ AÍÂß A»S «3 BS®. ö\«3 GÚ»õ®.
ö\¯À 2.4 GÚ÷Á 1 ¼mhº = 1000 ö\«3
|õ® AuøÚ ö\« 3 AuõÁx PÚ
AmhÁøn 2.5&À öPõkUP¨ ö\ßi«mhº GÚ»õ®. GÎø©¯õP cc
£mh ö£õ¸ÒPÐUS PÚAÍøÁU GÚ»õ®.
PõsP. 1 ¼mhº = 1000 cc
AmhÁøn 2.5 JÊ[PõÚ E¸Á[PÎß PÚ AÍÄ
Á. ö£õ¸Ò }Í® AP»® E¯µ® PÚAÍÄ
Gs.
1. ö\[PÀ ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\«3
2. Ái¯À ö£mi ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\«3
3. AÔ¯À ¦zuP® ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\« ...........ö\«3
4. ÁS¨£øÓ ...........« ...........« ...........« ...........«3
5. A»©õ› ...........« ...........« ...........« ...........«3

23
£h® 2.15 Põq® ]» vµÁzvß PÚ AÍÄ Gߣøu }
öPõÒP»ßPÒ vµÁ[PÎß PÚ AÔ¯»õ®.
AÍøÁU Põn £¯ß£kzxÁøu }
£õºzv¸UP»õ®. £õÀ, ©söns
ön´, E¯Ä Gsön´, \ø©¯À
Gsön´, ©ØÖ® ©¸zxÁ©øÚ°À
©¸¢xPÒ, CøÁPÎß PÚAÍøÁU £h® 2.16 vµÁzvß
PÚAÍÄ
Põn öPõÒP»ßPøÍ |õ®
£¯ß£kzxQ÷Óõ®.
2.7.3 JÊ[PØÓ vh¨ ö£õ¸Îß
PÚAÍÄ PõnÀ
JÊ[PõÚ vh¨ö£õ¸Îß PÚ
AÍÄ Põs£x GÎuõÚx. BÚõÀ £»
ö£õ¸ÒPÎß ÁiÁ[PÒ JÊ[
PØÓuõP EÒÍÚ. GkzxUPõmhõP
PÀ JßÔß PÚAÍøÁ GÆÁõÖ
Põs£õ´?
£h® 2.17À Põmi¯£i A¢uU
PÀ¼ß PÚ AÍøÁU Põn»õ®.
AuõÁx J¸ AÍÄa \õi°À £õv
£h® 2.15 AÍÂk® P¸ÂPÒ AÍÂØS }øµ FØÓ ÷Ásk®. }›ß
2.7.2 vµÁ[PÎß PÚ AÍøÁU ©mhzøuU SÔzxU öPõÒ. ¤ß¦
PõnÀ PÀø» J¸ ¡¼À Pmi AÍÄa
öPmi¯õÚ ö\ÆÁP ÁiÁ•ÒÍ \õi°ÝÒ ‰ÌPa ö\´. uØ÷£õx
J¸ ©µzxsiß PÚ AÍøÁU }º©mh® E¯º¢x C¸US®. uØ÷£õx
PnUQkÁx GÎx. BÚõÀ vµÁ[ EÒÍ }º©mhzøu SÔzxU öPõÒ.
PÎß PÚ AÍøÁ G¨£iU PnUQk C¢u Cµsk }º ©mh[PÐUS® EÒÍ
Áx? AÁØÔØS J¸ SÔ¨¤mh }Í®, ÷ÁÖ£õk uõß A¢uU PÀ¼ß PÚ
AP»®, ©ØÖ® E¯µ® CÀø». J¸ AÍÁõS®.
SÔ¨¤mh ÁiÁ•ÒÍ £õzvµzøu
GkzxU öPõsk AvÀ vµÁzøu
FØÓ ÷Ásk® (£h® 2.16). uØ÷£õx £h® 2.17
Auß PÚAÍøÁU Põn A¢u vh¨
ö£õ¸Îß
£õzvµzvß Em£UP©õP, }Í®, PÚAÍÄ
AP»®, E¯µ® BQ¯ ‰ßøÓ²®
AÍ¢x ö£¸UQÚõÀ Qøh¨£x A¢u

24
2.8 {øÓø¯ AÍÂkuÀ
J÷µ AÍÄÒÍ £gø\U Põmi
¾® (sponge) ö\[PÀ PÚ©õP C¸US®
Gߣx EÚUSz öu›²®. HöÚßÓõÀ
£g]À EÒÍ £¸¨ ö£õ¸Îß
AÍøÁ Âh, ö\[PÀ¼À EÒÍ
£¸¨ö£õ¸Îß AÍÄ AvP©õP
C¸UQÓx. J¸ ö£õ¸ÎÀ Ah[Q
²ÒÍ £¸¨ö£õ¸Îß AÍÄ Auß £h® 2.18 \mhz uµõ_
{øÓ GÚ¨£k®. AuøÚ Q÷»õQµõ® £h® 2.18&À EÒÍ uµõø\¨
(QQ) GßÓ A»PõÀ AÍUQ÷Óõ®. £¯ß£kzv £»\µUS PøhPÎÀ
{øÓ²®, Gøh²® JßÓÀ». J¸ AÍÂkÁøu |õ® Psi¸¨÷£õ®.
ö£õ¸Îß {øÓø¯U SÔ¨¤h u[P |øPUPøhPÎÀ |øPPøÍ
•Ø£k® ÷£õx, uÁÖu»õP Gøh GßÓ {øÓ°h £h® 2.19&À EÒÍ ªßÚq
ö\õÀ»õÀ SÔ¨¤kQ÷Óõ®. £õUöPm uµõø\ £¯ß£kzxÁøu |õ®
\ºUPøµø¯ Áõ[S®÷£õx Auß «x Psi¸¨÷£õ®. J¸ ö£õ¸Îß
""{Pµ Gøh 500 Q'' GßÖ GÊu¨ \›¯õÚ, xÀ¼¯©õÚ {øÓø¯U Põn
£mi¸¨£øu¨ £õºzv¸¨¥ºPÒ. Ax £h® 2.20&À EÒÍ C¯Ø¤¯À uµõø\¨
uÁÓõÚx. ""{Pµ {øÓ 500 Q'' £¯ß£kzxÁøu |õ® £õºzv¸U
GßÖuõß GÊu¨£mi¸UP ÷Ásk®. Qß÷Óõ®. Czuµõø\ EÚx £Òΰß
{øÓ Gߣx A¢u ö£õ¸Îß EÒ÷Í C¯Ø¤¯À B´ÁPzvØSa ö\ßÖ
C¸US® £¸¨ö£õ¸Îß AÍÁõS®. £õºUPÄ®.
Gøh Gߣx A¨ö£õ¸Îß «x ö\¯À
£k® ¦Â Dº¨¦ Âø\ BS®. öPõkU
P¨£mh ö£õ¸Îß Gøh Gߣx Chz
xUS Ch®, ÷PõÐUS ÷PõÒ ©õÖ£k®.
Cøu¨ £ØÔ Âø\²® C¯UP•® GßÓ
£õhzvÀ |õ® £õºUP»õ®.
J¸ ö£õ¸Îß {øÓ Gߣx J¸ £h® 2.19 ªßÚqz uµõ_
vmh {øÓ²hß J¨¤mk¨ £õº¨£x
BS®. CuøÚ ö£õxÁõP (£h® 2.18)
uµõø\¨ £¯ß£kzvU Põn»õ®.
PøhUPõµºPÒ, Põ´PÔPÒ ©ØÖ®
£¸¨¦, \ºUPøµ CøÁPÎß {øÓ
Põn £»Âu©õÚ uµõ_Pøͨ
£¯ß£kzxQÓõºPÒ. £h® 2.20 C¯Ø¤¯À uµõ_

25
2.9 Põ»zøu (÷|µ®) AÍzuÀ
PiPõµ® ©ØÖ® øPUPiPõµ®
CÁØÔß Eu²hß |õ® ÷|µzøuU
PõsQ÷Óõ®. •ØPõ»zvÀ ©UPÒ
PiPõµzøuU PshvÀø». J¸
SÔ¨¤mh Põ» CøhöÁÎPÎÀ
{PÇUTi¯ {PÌa]PøÍU öPõsk £h® 2.21
AÁºPÒ Põ»zøuU PnUQmhõºPÒ. `›¯U PiPõµ®
CµÄ® £P¾® Gߣx öuõhº¢x ©õÔ
©õÔ HØ£kQÓx. ¦Â uÚx Aa]À ÷|µ[PÎÀ ©õÖ£mh ÷Põn[PÎÀ
_ÇßÖ öPõsi¸UQÓx. J¸ •Êa ÂÊ®. {Ç¼ß ußø©U÷PØ£ ÷|µzøu
_ÇØ]US Ax GkzxU öPõÒЮ öu›¢x öPõÒÍ»õ®. C¢u PiPõµzøu
÷|µ® 24 ©o BS®. CuøÚ |õ® 1 `›¯©øÓÄUS¨ ¤ÓS £¯ß£kzu
|õÒ GßQ÷Óõ®. Ax÷£õÀ ¦Â •i¯õx.
`›¯øÚ J¸ •øÓ _ØÔ Áµ GkzxU Q.•. 3500&US •ß¦,
öPõÒЮ Põ»® 365¼ |õÒPÒ uØ÷£õøu¯ DµõU |õmiÀ, A¨÷£õx
BQÓx. AuøÚ |õ® 1 Bsk ÁõÌ¢u _÷©›¯ºPÒ £¯ß£kzv¯
GßQ÷Óõ®. {»Ä ¦Âø¯a _ØÔ {ÇØPiPõµ® £h® 2.22À Põmh¨
Á¸QÓx. AuØS, Ax GkzxU £mkÒÍx. Cx÷Á, •uß•u»õP
öPõÒЮ ÷|µ® 29.5 |õÒPÒ BS®. £¯ß£kzu¨£mh {ÇØPiPõµ® GÚU
Cµsk `›¯ Eu¯zvØS Cøh¨£mh TÓ¨£kQÓx.
Põ»zøu 1 |õÒ GßQ÷Óõ®. ©ØÖ®
Cµsk ö£ÍºnªPÐUS Cøh¨
£mh Põ»® 29.5 |õÒPÒ BS®.
2.9.1 `›¯U PiPõµ® (JÎUPiøP)
£Ç[Põ»zvÀ ÷|µzøu AÍUP
£h® 2.22
£h® 2.21À EÒÍ `›¯U PiPõµ® `›¯U PiPõµ®
£¯ß£kzu¨£mhx. J¸ ]Ô¯ `›¯U
PiPõµzvß Aø©¨¦, Qøh©mh©õP
2.9.2 ©nÀ PiPõµ® (©nØPiøP)
øÁUP¨£mh Ámh©õÚ Amøh°ß
«x J¸ E÷»õPa\mh® ö\[SzuõP ©nØPiøP Gߣx ©ØöÓõ¸
øÁUP¨£mi¸US®. A¢u E÷»õPa ÁøP Psk¤i¨¦ BS®. CxÄ®
\mh® G¨÷£õx® ÁhUS öuØPõP ÷|µzøu AÍUP¨ £¯ß£mhx. Cuß
C¸US®. A¢ua \mhzvß {ÇÀ Aø©¨¦ £h® 2.23À Põmi¯x ÷£õ»
Amøh°ß «x ÂÊ®. A¢u {Ç¼ß C¸US®. J¸ Psnõi¨ £õzvµzvÀ
•øÚ J¸ |õÎÀ ©õÖ£mh EÒÍ ©nÀ J¸ ]Ô¯ xÁõµzvß
26
ÁȯõP ©ØöÓõ¸ £õzvµzøu 2.9.4 F\À PiPõµ®
Aøh²®. J¸ SÔ¨¤mh Põ» 1581&À Czuõ¼ø¯a ÷\º¢u 17
CøhöÁÎUS¨ ¤ÓS AuõÁx 1 ©o Á¯xÒÍ ]ÖÁß ©õuõU ÷Põ¼À,
÷|µzvØS¨ ¤ÓS ÷©÷» EÒÍ •ßÝ® ¤ßÝ® BiU öPõsi¸¢u
£õzvµzvÀ EÒÍ ©nÀ R÷Ç EÒÍ öuõ[S ÂÍUøP ªPUPÁÚ©õP EØÖ
£õzvµzøua ö\ßÖ Aøh²®. ÷|õUQÚõß. A¢u ÂÍUS F\»õiU
öPõsi¸US®÷£õx JÆöÁõ¸
Aø»ÂØS® GkzxU öPõÒЮ ÷|µ®
J÷µ AÍÁõP C¸¢uøuU Pshõß.
A¢u Põ» CøhöÁÎ ©õÓõ©À
£h® 2.23
©nÀ PiPõµ® C¸¢ux. P¼¼÷¯õ P¼¼ Gߣx
A¢ua ]ÖÁÛß ö£¯º BS®.
¤ØPõ»zvÀ AÁº ªP¨ ö£›¯
2.9.3 }ºUPiPõµ® (}ºUPiøP)
AÔ¯À ÷©øu¯õP vPÌ¢uõº. AÁº
£Ç[Põ»zvÀ, HÓzuõÇ Q.•. C¢uz uzxÁzøuz öPõsk ÷|µzøu
500&US •ß¦ ÁõÌ¢u ©UPÒ AÍUP F\À PiPõµzøuU Psk
}ºUPiøPø¯¨ £¯ß£kzvÚõºPÒ. ¤izuõº.
J¸ £õzvµzvÀ EÒÍ }øµU öPõsk
CÆÁøP¯õÚ PiPõµzvÀ F\À,
÷|µzøu AÍ¢uÔ¢uÚº. A¢u¨
Aø»ÄPøÍ HØ£kzxQÓx. C¢u
£õzvµzvß RÌ J¸ ]Ô¯ xøÍ
Aø»ÄPÐUS HØ£ ÂÚõi, {ªh®,
EÒÍx. A¢u¨ £õzvµzvÀ •ÊÁx
©o CøÁPøÍUPõmkQßÓ •ÒPÒ
©õP }øµ FØÔ, £h® 2.24&À EÒÍx
CønUP¨£mkÒÍÚ.
÷£õÀ J¸ SÔ¨¤mh E¯µzvÀ
øÁUP¨£mi¸US®. A¢ua ]Ô¯ 2.9.5 uÛ F\À
xøÍ°ß ÁȯõP Á¸® }º R÷Ç
EÒÍ £õzvµzvÀ {µ®¦®. ÷©÷»
EÒÍ £õzvµzvÀ EÒÍ }º •ÊÁx® £h® 2.25 uÛ
Põ¼¯õÚx® ©Ö£i²® Ax {µ¨¤ F\À
øÁUP¨£k®.

£h® 2.25&À EÒÍx ÷£õ» J¸


öPmi¯õÚ E÷»õPU Ssøh ¡¼À
Pmiz öuõ[PÂk. C¨÷£õx A¢uU
£h® 2.24 SsiøÚ J¸ £UP©õP CÊzx Âk.
}ºU PiPõµ® A¢u F\À Ssk J¸ •øÚ°À
C¸¢x ¦Ó¨£mk ©Ö•øÚ ö\ßÖ
27
«sk® A÷u •øÚUSz EÒÍ {Özx PiPõµ® (stop clock)
v¸®¦ÁuØS Kº Aø»Ä GßÖ ö£¯º. ©ØÖ® {Özx øPUPiPõµ® (stop
JÆöÁõ¸ Aø»ÄUS® GkzxU watch) ÷£õßÓøÁ £¯ß£kQßÓÚ.
öPõÒЮ ÷|µ® J÷µ ©õv›¯õP £h® 2.28À EÒÍ PiPõµzøu¨
C¸UQÓx. £h® 2.26&À EÒÍ F\À £õº. CvÀ ©o, {ªh®, ÂÚõi
PiPõµzvß Aø»ÄPøÍU öPõsk CøÁPøÍU Põmk® •Ò CÀø».
÷|µzøuU Psk öPõÒQ÷Óõ®. C¢uU PiPõµ® ÷|µi¯õP ÷|µzøuU
Põmk®. CuØS iâhÀ (digital)
PiPõµ® GßÖ ö£¯º.

£h® 2.26 _ÁºU


PiPõµ®

uØPõ»zvÀ SøÓÁõÚ ÷|µzøu,


xÀ¼¯©õPU PnUQh £h® 2.27&À
£h® 2.28 iâhÀ PiPõµ[PÒ
uØPõ»zvÀ |õ® £¯ß£kzx®
PiPõµ® ªPÄ® xÀ¼¯©õP ÷|µzøuU
PnUQhUTi¯ Aq PiPõµ® (Atomic
clock) BS®. ^]¯® AqÂÀ BØÓÀ ©õØÓ
zvØPõÚ Põ» CøhöÁ롧 Ai¨£øh
£h® 2.27 {Özx PiPõµ[PÒ °À ÂÚõi Gߣx Áøµ¯ÖUP¨£kQÓx.

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. \›¯õÚ Âøhø¯z ÷uº¢öukUPÄ®.
(i) }Ízvß A»S
(A) •Ç® (B) «mhº (C) \õs (D) uõsk
(ii) Âø\°ß A»S
(A) Newton (B) Joule (C) newton (D) joule
2. SI •øÓ°À {øÓ°ß A»S __________ GÚ¨£k®.

28
3. SI •øÓ°À Põ»zvß A»S &&&&&&& GÚ¨£k®.
4. J¸ øu¯ÀPõµº AÍÄPøÍ AÍUP¨ £¯ß£kzx® P¸Â &&&&&& GÚ¨£k®.
5. F\À PiPõµzvß uzxÁ® •uß•u¼À &&&&&& GߣÁµõÀ
Psk¤iUP¨£mhx.
6. F\À PiPõµzvÀ Põ» CøhöÁÎ {PÌÄ Gx?
7. }Ízvß A»S GßÚ? ö\ßøÚUS® ©xøµUS® Cøh¨£mh yµzøu }
G¨£iU TÖQÓõ´?
8. J¸ ö©m›U hßÛØS, GzuøÚ Q÷»õQµõ®?
9. }Ízvß A»S ¯õx? J¸ ¦zuPzvÀ uõÎß ui©øÚ GÆÁõÖ
AÍÂkÁõ´?
10. J¸ ¹£õ´ |õn¯zvß _ØÓÍÄ GßÚ? (¡À JßøÓ¨ £¯ß£kzxP).
11. J¸ ö£õ¸Îß PÚ AÍÄ GßÓõÀ GßÚ?
12. vµÁ[PÎß PÚAÍøÁ GÆÁõÖ Põs£õ´? Auß A»S ¯õx?
13. 1¼mh¸US GzuøÚ ªÀ¼ ¼mhº?
14. {øÓ GßÓõÀ GßÚ?
15. £Ç[Põ»zvÀ £¯ß£kzu¨£mh Cµsk ÁøP PiPõµ[PøÍU TÖP.
16. vµÁ[PÎß PÚ AÍøÁU Põn £¯ß£k® öPõÒP»ßPÎß £h[PÒ ÁøµP.
17. 100 «mhº Kmh¨£¢u¯zvÀ £¯ß£kzu¨£k® PiPõµ® Gx?
18. •Ç® AÀ»x \õs ÷£õßÓøÁPøÍ }Ízvß vmh A»SPÍõP¨
£¯ß£kzxÁx CÀø». Hß?
19. RÌUPshÁØøÓ CÓ[S Á›ø\°À GÊxP. Q÷»õ«mhº, ªÀ¼ «mhº,
ö\ßi «mhº, «mhº.
20. AÍÄa\õi JßÔÀ, JÆöÁõ¸ ÷Põmi¾®, ª¼ GßÓ A»QÚõÀ SÔUP¨
£mkÒÍx. CuÝÒ C¸US® }›ß ©mh® 50&BÁx ¤›ÂÀ EÒÍx.
\õi°ÝÒ PÀ JßøÓ øÁzu¤ÓS, }›ß ©mh® 75&Áx ¤›ÂØS E¯ºQÓx.
PÀ¼ß PÚAÍÄ GßÚ?
21. uÁøÓU Psk¤izx \›¯õP GÊxP.
A. ¦zuPzvß }Í® 25 cms
B. 100 m. yµzøu PhUP ¤÷µ©õ GkzxU öPõsh ÷|µ® 30 sec.

29
22. \›¯õ? uÁÓõ? TÖP.
A. \õs Gߣx }Ízøu AÍUS® vmh A»S BS®.
B. SI A»S •øÓ°À {øÓ°ß A»S Qµõ® BS®.
C. ¡ø»¨ £¯ß£kzv ÁøÍ÷Põmiß }Ízøu AÍUP»õ®.
D. PÚAÍÂß A»S «3 BS®.
E. F\¼ß Aø»ÄPÎß Põ» CøhöÁÎ J÷µ AÍÁõÚx.
23. 200 «mhº }Í•®, 60 «mhº AP»•® EÒÍ J¸ ö\ÆÁP ÁiÁ
Á¯ÀöÁ롧 £µ¨¦ GßÚ?
24. 6 ö\« }Í•®, 5 ö\« AP»•®, 4 ö\« E¯µ•® EÒÍ J¸ C¸®¦z
xsiß PÚ AÍÄ GßÚ?
25. 5 ö\« £UP•ÒÍ C¸®¦ PÚ \xµzvß PÚ AÍÄ GßÚ?
26. AÔ¯À B´ÁPzvÀ £¯ß£kzu¨£k® uµõ_ Gx?
27. SÔ¨¤mh Põ» CøhöÁΰÀ «sk® «sk® HØ£k® C¸ {PÌa]PøÍU
TÖP.
28. AÍÃkPÎÀ vmh A»Qß •UQ¯zxÁ® GßÚ?
29. SI •øÓ°À A»Qß SÔ±kPøÍ GÊx® ÷£õx øP¯õÍ ÷Ási¯ ÂvPÒ
¯õøÁ?
30. «mhº AÍÄ ÷Põø»¨ £¯ß£kzx® ÷£õx øP¯õÍ ÷Ási¯
•ßöÚa\›UøPPÒ CµsøhU TÖP.
31. |õn¯zvß ui©øÚ GÆÁõÖ PnUQkÁõ´?
32. J¸ PÀ¼ß PÚ AÍøÁ GÆÁõÖ PnUQkÁõ´?
33. £õÀPõµº EßÛhzvÀ Aøµ ¼mhº £õÀ £õUöPm öPõkzuõÀ Auß
öPõÒÍÍøÁ GÆÁõÖ ÷\õvzx¨ £õº¨£õ´?
34. EÚx AÔ¯À ¦zuPzvß £µ¨ø£U PõsP.
35. EÚx AÔ¯À ¦zuPzvß PÚ AÍøÁU PõsP.
36. EÚx ÁS¨£øÓ°À EÒÍ P¸®£»øP°ß £µ¨ø£ \xµ«mh›À PõsP.
37. EÚx ÁS¨£øÓ°ß uøµ°ß £µ¨ø£ \xµ «mh›À PõsP.
38. EÚx ÁS¨£øÓ°ß PÚ AÍøÁ PÚ «mh›À PõsP.

30
3. ö£õ¸ÒPÎß ußø©
CÆÄ»P® E°¸ÒÍÁØøÓ²®
E°µØÓ ö£õ¸ÒPøͲ® ußÚPz÷u
öPõskÒÍx. E°¸ÒÍÁØøÓ¨£ØÔ
©nÀ
Azv¯õ¯® 8&À } ›ÁõPU
PØÓÔÁõ´. C¨£õh¨ £Sv°À
E°µØÓ ö£õ¸ÒPøͨ £ØÔ AÔ¢x
öPõÒͨ ÷£õQÓõ´. £h® 3.1 (a) ©n¾US {øÓ²® Chzøu
AøhzxU öPõÒЮ £s¦® Esk.
|©x AßÓõh ÁõÌUøP°À, PÀ,
J¸ ö£õ¸Ò AøhzxU
©nÀ, ÷©ø\, C¸®¦z usk, }º,
öPõÒЮ Chzvß AÍÄ A¨
£õÀ, PõØÖ ÷£õßÓ £» E°µØÓ
ö£õ¸Îß £¸©ß AÀ»x PÚ AÍÄ
ö£õ¸ÒPøÍ E£÷¯õQzx Á¸Q÷Óõ®. GÚ¨£k®.
GÚ÷Á AÁØøÓ¨ £ØÔ AÔ¢x
Kº C¸®¦ ÁõÎø¯z yUQ¨
öPõÒÁx AÁ]¯® BS®.
£õº. ¤ß AvÀ }øµ •ÊÁx©õP
3.1 ö£õ¸Ò {µ¨¤ C¨ö£õÊx yUQ¨ £õº. ÁõÎ
Kº C¸®¦ ÁõÎø¯z yUQ¨ C¨ö£õÊx ªPÄ® PÚ©õP EÒÍx.
£õº. ¤ß AvÀ ©nø» •ÊÁx©õP Cv¼¸¢x }¸US {øÓ²sk
Gߣx ¦»ÚõQÓx. A¢u ÁõΰÀ
{µ¨¤z yUQ¨ £õº. C¨ö£õÊx ÁõÎ
÷©¾® }øµ FØÖ, }º ÁÈ¢x
PÚ©õP EÒÍøu EnºQÓõ´. Cv¼
KkQÓx. Hß? Áõΰ¼¸¢u Ch®
¸¢x ©n¾US {øÓ²sk GÚ
•ÊÁøu²® }º AøhzxU
AÔQÓõ´. A¢u ÁõΰÀ ÷©¾® öPõskÒÍx. ÷©¾® }øµ A[S
©nø» Cmk¨£õº. ©nÀ R÷Ç \›¢x
ÂÊQÓx. Põµn® ÁõΰÀ C¸¢u
Ch® •ÊÁøu²® ©nÀ AøhzxU
öPõskÒÍx. ÷©¾® ©nø»a }º

÷\º¨£uØS A[S ChªÀø». Cv¼


¸¢x ©n¾US Chzøu AøhzxU
öPõÒЮ £s¦ Esk Gߣx
£h® 3.1 (b) }¸US {øÓ²® Chzøu
öuÎÁõQÓx. £h® 3.1(a)I¨ £õº. AøhzxU öPõÒЮ £s¦® Esk.

31
FØÖÁuØS Ch® CÀø». Cv¼¸¢x ÷\õP®, ©QÌa] ÷£õßÓ EnºÄ
}¸US Chzøu AøhzxU PÒ Chzøu AøhzxU öPõÒЮ
öPõÒЮ £s¦ Esk Gߣøu } ußø©²®, {øÓ²® AØÓøÁ. GÚ÷Á
AÔQÓõ´. £h® 3.1(b)–I¨ £õº. CøÁ ö£õ¸ÒPÒ BPõ.
J¸ PõØÔÀ»õu PõÀ£¢øu
ö\¯À 3.1
Gkzxz uµõ]ß Ch¨£UPz umiÀ
øÁ. uµõ_ •Ò |k{ø»US Á¸® Áøµ J¸ Psnõiz öuõmi°À £õv
Á»¨£UPz umiÀ ©nø»a ]Ôx AÍÄ }øµ {µ¨¦. AvÀ £h® 3.2(a)À
]ÔuõPa ÷\º. PõÀ£¢øu Gkzx AvÀ Põmi²ÒÍx÷£õÀ J¸ Psnõi
PõØøÓ {µ¨¤ «sk® uµõ_z umiÀ h®Íøµ øÁzx AÊzx. GßÚ
øÁ. uµõ_•Ò Ch¨£UP©õP |P¸QÓx. {PÌQÓx? }º Psnõi h®Í¸USÒ
Aøu |k{ø»USU öPõsk Áµ J¸ SÔ¨¤mh AÍÂØS ÷©À ö\À»
Á»¨£UPz umiÀ ÷©¾® ©nø»a ©ÖUQÓx AÀ»Áõ?
÷\ºUP ÷Ási²ÒÍx. £¢vß Gøh
C¨ö£õÊx £h® 3.2 (b) &À
AvP›zxÒÍx. GÚ÷Á £¢v¾ÒÍ
Põmi²ÒÍx÷£õÀ h®Íøµa \õ´zx
PõØÖUS {øÓ²sk Gߣx
AÊzx? GßÚ {PÌQÓx? h®Í›À
öuÎÁõQßÓx.
EÒÍ PõØÖ öÁÎ÷¯Ô }º h®Íº
£¢v¾ÒÍ PõØøÓ öÁÎ÷¯ØÖ. •ÊÁx® GÎuõP {µ®¦QÓx
£¢x •ß ÷£õÀ _¸[Q ÂkQÓx.
AÀ»Áõ?
Cv¼¸¢x PõØÖUS Chzøu
AøhzxU öPõÒЮ £s¦ Esk Cv¼¸¢x PõØÖUS Chzøu
Gߣx öuÎÁõQßÓx. £h® 3.1(c)I¨ AøhzxU öPõÒЮ £s¦ EÒÍøu
£õº. AÔQÓõ´.
PõØÖ PõØÖ SªÌPÒ

£h® 3.1 (c) PõØÖUS {øÓ²® Chzøu (a) (b)


AøhzxU öPõÒЮ £s¦® Esk £h® 3.2 PõØÖ Chzøu AøhzxU öPõÒÐuÀ
÷©ØPsh ÷\õuøÚPμ¸¢x
ö£õ¸Ò GuÚõÀ E¸ÁõQ²ÒÍx?
©s, }º, PõØÖ ÷£õßÓ ö£õ¸ÒPÐUS
{øÓ²® Chzøu AøhzxU öPõÒЮ PsnõÀ £õºUP C¯»õu ªPa
£s¦® Esk Gߣx öuÎÁõQßÓx. ]Ô¯ AÍÄøh¯ J÷µ ©õv›¯õÚ
GsnØÓ Ai¨£øhz xPÒPÒ JßÖ
""Chzøu AøhzxU öPõÒ
÷\º¢xuõß J¸ ö£õ¸Ò E¸ÁõQÓx.
Ю ußø©²® SÔ¨¤mh {øÓ²®
CzxPÒPÒ J¸ SÔ¨¤mh PÁºa]
Eøh¯x ö£õ¸Ò GÚ¨£k®''.
32
Âø\°ÚõÀ JßÖhß JßÖ ¤ønU ¤ønUP¨£mkÒÍÚ. GÚ÷Á AÁØ
P¨£mkÒÍÚ. ÔØQøh÷¯ EÒÍ CøhöÁÎ vs©[
ö£õ¸ÐUS¨ ö£õ¸Ò xPÒPÎß PÎÀ EÒÍøuÂh \ØÖ AvP©õS®
ußø©²®, AÁØÔØQøh÷¯ EÒÍ (£h® 3.4).
PÁºa] Âø\°ß Á¼ø©²®
©õÖ£kQÓx.
CzxPÒPÒ Aq, ‰»UTÖ }º
AÀ»x A¯Û¯õP C¸UP»õ®.
£h® 3.4. vµÁzvÀ xPÒPÒ
3.2 ö£õ¸ÒPÎß {ø»PÒ
Áõ²
Ai¨£øhz xPÒPÐUQøh÷¯
²ÒÍ PÁºa] Âø\°ß Á¼ø© } _Áõ]US® PõØÖ Áõ²
©ØÖ® CøhöÁÎ BQ¯ÁØøÓ¨ {ø»°À EÒÍx. Áõ²UPÎÀ
ö£õÖzx J¸ ö£õ¸Îß {ø» AÁØÔß Ai¨£øhzxPÒPÒ ªPÄ®
Aø©QÓx. Á¾U SøÓ¢u PÁºa] Âø\°ÚõÀ
¤ønUP¨£mkÒÍuõÀ AøÁPÐUS
vs©® Cøh÷¯ EÒÍ CøhöÁÎ ªPÄ®
¦zuP®, |õØPõ¼, ÷£Úõ, PÀ, AvP©õS® (£h® 3.5).
©nÀ, £ÛUPmi ÷£õßÓ ö£õ¸ÒPÒ
vs© {ø»°À EÒÍÚ.
vs©[PÎÀ AÁØÔß Ai¨ PõØÖ
£øhz xPÒPÒ ªP AvP Á¾Äøh¯
PÁºa] Âø\°ÚõÀ JßÖhß JßÖ
ªP ö|¸UP©õP¨ ¤ønUP¨ £h® 3.5 Áõ²ÂÀ xPÒPÒ

£mkÒÍÚ (£h® 3.3). 3.2.1 vs©¨ ö£õ¸ÒPÎß


ÁiÁ•®, £¸©Ý®

£h® 3.6À Põmi²ÒÍx ÷£õÀ
J¸ ]Ö PÀø» Gkzx ÷©øá «x øÁ.
AuØöPÚ J¸ ÁiÁ•®, £¸©Ý®
£h® 3.3. vs©zvÀ xPÒPÒ
C¸¨£øu AÔÁõ´. C¨÷£õx Aøu
vµÁ® GkzxU R÷Ç øÁ. Auß £¸©Ý®,
}º, £õÀ G› ö£õ¸ÒPÍõQ¯ ÁiÁ•® ©õÔ²ÒÍuõ? CÀø». A÷u
ö£m÷µõÀ, j\À ÷£õßÓøÁ vµÁ PÀø» Gkzx J¸ Psnõi h®Í›À
{ø»°À EÒÍÚ. vµÁ[PÎÀ øÁ. C¨÷£õx® Auß ÁiÁ•®,
AÁØÔß Ai¨£øhz xPÒPÒ \ØÖ £¸©Ý® ©õÓÂÀø» Gߣøu
Á¾ SøÓ¢u PÁºa] Âø\¯õÀ AÔQÓõ´.

33
PÀ÷£õßÓ vs©¨ ö£õ¸ÒPÒ
J¸ SÔ¨¤mh ÁiÁzøu²®,
£¸©øÚ²® ö£ØÖÒÍÚ. ©õÓõu }º

öÁ¨£{ø»°À AøÁ u[PÒ


ÁiÁzøu²®, £¸©øÚ²® GÎvÀ £h® 3.7 vµÁ[PÎß £¸©ß
©õØÔU öPõÒÁvÀø». ©õÖÁvÀø» BÚõÀ ÁiÁ® ©õÖQÓx.


3.2.3 Áõ²UPÎß ÁiÁ•® £¸©Ý®
öÁÆ÷ÁÖ ÁiÁ•øh¯ Cµsk
£¿ßPÎÀ PõØøÓ Fv {µ¨¦. PõØÖ
{µ®¤¯ Cµsk £¿ßPÎß
£h® 3.6 vs©[PÎß ÁiÁ•®, ÁiÁ[PÒ ÷ÁÖ£kQßÓÚ. JÆöÁõ¸
£¸©Ý® ©õÖÁvÀø»
£¿Û¾® PõØÖ A¢u¢u¨ £¿Ûß
3.2.2 vµÁ¨ ö£õ¸ÒPÎß ÁiÁ•®, ÁiÁzøu¨ ö£ÖQÓx AÀ»Áõ?£h®
£¸©Ý® 3.8 (a)&I¨ £õº.
J¸ 100 ª.¼. •PøÁ°À
(Beaker) }øµ {µ¨¦. C¨÷£õx }›ß
ÁiÁ® ¯õx? •PøÁ°ß ÁiÁ÷©
}›ß ÁiÁ©õS®. •PøÁ°À EÒÍ
}øµ 100 ª.¼ PsnõiU T®¦U
SkøÁ°À (conical flask) FØÖ (£h®
3.7). }º T®¦U SkøÁ°ß ÁiÁzøu
uß ÁiÁ©õP¨ ö£ÖQÓx. BÚõÀ £h® 3.8 (a) Áõ²Âß ÁiÁ® ©õÖuÀ
Cµsk öPõÒP»ßPξ® }›ß
100 Qµõ® Gøh²øh¯ ö\®
£¸©ß ©õÓÂÀø».
£Ê¨¦ {Ó ø|mµáß ö£µõUø\k
}º, Gsön´ ÷£õßÓ vµÁ[PÒ Áõ²øÁ 200 ª.¼. Áõ² áõi°À
SÔ¨¤mh £¸©øÚ¨ ö£ØÖÒÍÚ. AøhUS®ö£õÊx A¢u áõi
BÚõÀ AÁØÔØöPÚ SÔ¨¤mh •ÊÁx® ö\®£Ê¨¦ {Ó©õQÓx.
ÁiÁ® CÀø». uõß øÁUP¨ Cv¼¸¢x Áõ²Âß £¸©ß 200 ª.¼.
£mkÒÍ öPõÒP»zvß ÁiÁzøu÷¯ GÚz öuÎÁõQÓx. A÷u 100 Qµõ®
ö£ÖQßÓÚ. vµÁ¨ ö£õ¸ÒPÎÀ Gøh²ÒÍ ø|mµáß ö£µõUø\k
xPÒPÐUQøh÷¯ \ØÖ Á¾ SøÓ¢u Áõ²øÁ 300 ª.¼. Áõ² áõi°À
PÁºa] Âø\ EÒÍuõÀ xPÒPÒ AøhUS®ö£õÊx A¢u áõi •Ê
|P¸® ußø©ø¯¨ ö£ØÖ ÁiÁzøu Áx® ö\®£Ê¨¦ {Ó©õQÓx. Cv¼
¸¢x C¨ö£õÊx Áõ²Âß £¸©ß
©õØÔU öPõÒQßÓÚ.

34
300 ª.¼. Gߣx öuÎÁõQÓx. £h® ¯õPÄ® C¸¨£øu } EnºQÓõ´.
3.8(b)I¨ £õº. CuØSU Põµn® AÁØÔß xPÒPÐU
Qøh÷¯ EÒÍ PÁºa] Âø\
Á¾USøÓ¢u uõPÄ® ÷©¾® AøÁ
ö|¸UPªßÔ Aø©¢xÒÍx® BS®.
300
200 ª¼
vµÁ[PÒ vs©[PøÍ ÂhU
ª¼ SøÓÁõÚ, Ahºzvø¯²®, Áõ²UPÒ
vµÁ[PøÍ ÂhU SøÓÁõÚ
Ahºzvø¯²® ö£ØÖÒÍÚ.
£h® 3.8 (b) Áõ²Âß £¸©ß ©õÖuÀ 3.3.2 ö£õ¸ÒPÎß £õ²® ußø©
÷©ØPsh ÷\õuøÚPμ¸¢x ÷©hõÚ ChzvÀ J¸
Áõ²UPÐUS SÔ¨¤mh ÁiÁ•® |õØPõ¼ø¯ øÁ. Ax £ÒÍ©õÚ
£¸©Ý® CÀø» Gߣx öuÎ Chzøu ÷|õUQ |PºQÓuõ? CÀø».
ÁõQÓx. AøÁ öPõÒP»zvØ÷PØ£ vs©[PÎÀ AÁØÔß xPÒPÒ
u[PÒ ÁiÁzøu²® £¸©øÚ²® Á¾ÁõP¨ ¤ønUP¨£mkÒÍuõÀ
©õØÔU öPõÒQßÓÚ. AøÁ JßøÓ Âmk JßÖ ¤›¢x
|PºÁvÀø». GÚ÷Á vs©[
3.3. ö£õ¸ÒPÎß £s¦PÒ
PÐUS¨ £õ²® ußø© CÀø».
3.3.1 ö£õ¸ÒPÎß öPmiz ußø© ÷©hõÚ ChzvÀ }øµ FØÖ Ax
(vhz ußø© AÀ»x CÖUP®)²® £ÒÍ©õÚ Chzøu ÷|õUQ KkQÓx
ö©ßø©z ußø©²®. (£h® 3.9). Hß? vµÁ¨ ö£õ¸ÒPÎÀ
} EmPõº¢v¸US® vs© xPÒPÒ JßÖhß JßÖ \ØÖ
{ø»°¾ÒÍ C¸®¦ AÀ»x ©µ Á¾USøÓÁõP¨ ¤ønUP¨£mk
|õØPõ¼ø¯z öuõmk¨ £õº. Ax AÁØÔØQøh÷¯ CøhöÁÎ EÒÍ
ªPÄ® öPmi¯õPÄ® PiÚ©õPÄ® uõÀ AøÁ |P¸® £sø£¨
C¸¨£øu EnºQÓõ´. vs©[PÎÀ ö£ØÖÒÍÚ. GÚ÷Á vµÁ[PÐUS¨
Auß xPÒPÒ ªPÄ® Á¾ÁõÚ £õ²® ußø© Esk.
Esk C¨£s¤ÚõÀ
PÁºa] Âø\°ÚõÀ JßÖhß JßÖ uõß ©ø»°¼¸¢x BØÖUS }º Ki
ªPÄ® ö|¸UP©õP¨ ¤ønUP¨ Á¸QÓx.
£mkÒÍuõÀ AøÁ öPmiz
ußø©ø¯¨ ö£ÖQßÓÚ. ÷©¾®
AøÁ AvP Ahºzvø¯¨
ö£ØÖÒÍÚ.
}øµz öuõmk¨ £õºUS® ö£õÊx
Ax ö©ßø©¯õPÄ®, PõØÖ Eß «x
Ã_®ö£õÊx Ax ªPÄ® ö©ßø© £h® 3.9 }›ß £õ²® ußø©

35
PõØÖÒÍ £¿øÚ J¸ F]¯õÀ {PÌQÓx? C¸®¦U Ssk }›À
Szx. £¿ß öÁizx PõØÖ ÷ÁP©õP Pøµ¯ÂÀø» (£h® 3.11).Cv¼¸¢x
öÁÎÁ¸QÓx (£h® 3.10). Hß? ]» vs©¨ ö£õ¸ÒPÒ }›À
Áõ²UPÎÀ xPÒPÒ Á¾ÁØÓ PÁºa] PøµQßÓÚ. ]» PøµÁvÀø» GÚ
Âø\°ÚõÀ ªPÄ® £µÁ»õP Aø©U AÔQ÷Óõ®.
P¨£mkÒÍÚ. GÚ÷Á AøÁ GÎvÀ \ºUPøµ
|P¸® ußø©ø¯¨ ö£ØÖÒÍÚ. }º
Áõ²UPÒ AÊzu® ªUP Chzv C¸®¦U
¼¸¢x AÊzu® SøÓ¢u ChzvØSz Ssk

uõÚõP¨ £õ²® ußø©ø¯¨
ö£ØÖÒÍÚ.
£h® 3.11 }›À vs©[PÎß PøµvÓß

vµÁ[PÎß PøµvÓß
]Ôx GzvÀBÀPíõÀ vµ
Ázøu }›À FØÖ. GßÚ {PÌQÓx?
Cµsk® JßÖhß JßÖ P»¢x Âk
£h® 3.10 Áõ²UPÎß £õ²® ußø©
QßÓÚ. Cv¼¸¢x GzvÀ BÀPíõÀ
3.3.3 ö£õ¸ÒPÎß PøµvÓß }›À PøµQÓx Gߣx öuÎÁõQÓx.
vs©[PÎß PøµvÓß ö\¯À 3.2
]Ôx \ºUPøµø¯ Gkzx }›À J¸ Psnõi •PøÁ°À
÷£õmkU P»US. GßÚ {PÌQÓx? (Beaker) £õv¯ÍÄ }øµ GkzxU
\ºUPøµ }¸hß CµshÓU P»¢x öPõÒ. AvÀ ]Ôx ÷u[Põ´
©øÓ¢xÂkQÓx (£h® 3.11) . Gsönø¯ FØÔU P»US. GßÚ
\ºUPøµ ÷£õßÓ vs©¨ ö£õ¸ÒPÒ {PÌQÓx GßÖ £õº?
}›À PøµQßÓÚ. Gsön´ }¸hß P»¨£x
\ºUPøµ & Pøµö£õ¸Ò ªÀø» PøµÁx® CÀø» Gߣx
}º & Pøµ¨£õß ¦»ÚõS®.
}º + \ºUPøµ → \ºUPøµ Pøµ\À Áõ²UPÎß PøµvÓß
\ºUPøµ°ß xPÒPÐUQøh÷¯ }ºÁõÌ E°›Ú[PÒ _Áõ]¨£uØ
EÒÍ PÁºa] Âø\ø¯ }º Eøhzx Sz ÷uøÁ¯õÚ BUêáøÚ GÆÁõÖ
}USQÓx. \ºUPøµz xPÒPÒ JßÔ ö£ÖQßÓÚ? PõØÔÀ EÒÍ BUêáß
¼¸¢x JßÖ ¤›¢x }º •ÊÁx® Áõ² }›À Pøµ²® ußø©²øh¯x.
£µÄQßÓÚ. }›À Pøµ¢xÒÍ BUêáøÚ AøÁ
C¨ö£õÊx J¸ ]Ô¯ C¸®¦U _Áõ]UQßÓÚ. PhÀ ÁõÌ uõÁµ[PÒ
Ssøh }›À ÷£õmkU P»US. GßÚ }›À Pøµ¢xÒÍ Põº£ß&øh

36
&BUøék Áõ²øÁ¨ £¯ß£kzv C¸®¦z xsiß £¸©ß SøÓQÓuõ
JÎa÷\ºUøP°ß ‰»® EnÄ GßÖ £õº. C¸®¦z xsiß £¸©ß
u¯õ›UQßÓÚ. |õ® £¸S® ÷\õhõ}›À SøÓ¯õx.
Põº£ß&øh&BUøék Áõ² PøµUP¨
vµÁ[PÎß «x AÊzuzøua
£mkÒÍx.
ö\¾zx® ö£õÊx AÁØÔß £¸©ß
Cv¼¸¢x Áõ²UPÒ }›À SøÓÁvÀø».
Pøµ²® ußø©ø¯¨ ö£ØÖÒÍÚ
ö\¯À 3.5
Gߣx ¦»ÚõQÓx. BÚõÀ
øímµáß, ø|mµáß ÷£õßÓ J¸ EÔg_ SÇõ°À (Syringe)
Áõ²UPÒ }›À PøµÁvÀø». •ÊÁx©õP }øµ EÔg] Auß
•øÚø¯ |ßÓõP J¸ uUøPø¯U
SÔ¨¦ : }›À Pøµ¯õu ]»
öPõsk ‰k. ¤ß A® •øÚø¯
ö£õ¸ÒPÒ ÷ÁÖ Pøµ¨£õßPÎÀ
÷©ø\ «x øÁzx EÔg]°ß usøh
PøµQßÓÚ.
RÌ ÷|õUQ AvP Âø\²hß AÊzv
}›À Pøµ¯õu Áºn® (Paint) }›ß £¸©ß SøÓQÓuõ GßÖ £õº.
©sönsön°À PøµQÓx. }›ß £¸©ß SøÓ¯õx.
ö\¯À 3.3 Áõ²UPÎß «x AÊzuzøua
‰ßÖ ÷\õuøÚU SÇõ´PÎÀ ö\¾zx® ö£õÊx AÁØÔß £¸©ß
£õv AÍÄ }øµ GkzxU öPõÒ. SÔ¨¤hzuUP AÍÂØSU SøÓQÓx.
JßÔÀ ]Ôx ©nø»²®, ©ØÓvÀ Áõ²UPÎÀ xPÒPÐUQøh÷¯ ªPÄ®
]Ôx E¨ø£²®, ¤ÔöuõßÔÀ ]Ôx AvP CøhöÁÎ EÒÍuõÀ AÊzuz
ìhõºa ©õøÁ²® (Starch Powder) vØSm£k® ö£õÊx AøÁ GÎuõP
÷£õmkU P»US. GßÚ {PÌQÓx GßÖ ö|¸[Q Á¸QßÓÚ.
£õº. ©nÀ PøµÁvÀø». E¨¦
ö\¯À 3.6
GÎvÀ PøµQÓx. ìhõºa ]ÔuÍ÷Á
PøµQÓx. J¸ EÔg_ SÇõ°ß (Syringe)
usøh ¤ß÷ÚõUQ CÊ. AuÝÒ
3.3.4 AÊzuzuõÀ ö£õ¸ÒPÎß
PõØÖ EÔg\¨£kQÓx. Auß
£¸©ÛÀ HØ£k® ©õØÓ®.
•øÚø¯ J¸ uUøP¯õÀ Aøhzx
vs©[PÎß «x AÊzuzøua Âmk A®•øÚø¯ ÷©øá «x
ö\¾zx® ö£õÊx AÁØÔß £¸©ß øÁzx usøhU RÌ÷|õUQ AvP
SøÓÁvÀø». Âø\²hß AÊzv GßÚ {PÌQÓx
ö\¯À 3.4 GßÖ £õº.
J¸ C¸®¦z xsiß «x J¸ usk GÎuõP RÌ÷|õUQ |Pº¢x
£»øPø¯ øÁzx |ßÓõP AÊzx. PõØÔß £¸©ß SøÓQÓx.

37
3.3.5 ö£õ¸ÒPÎß {ø» ©õØÓ® ©õÖ® {PÌa]US B¯õuÀ GßÖ
öÁ¨£¨ £kzu¨£k®ö£õÊx®, ö£¯º. PhÀ }º `›¯ JίõÀ
Sιmh¨£k®ö£õÊx® ö£õ¸ÒPÒ B¯õQ ÷©P©õP ©õÖQÓx.
u[PÒ {ø»ø¯ ©õØÔU öPõÒQßÓÚ. (iii) vs©® → Áõ²

öÁ¨£zuõÀ HØ£k® {ø» ©õØÓ® J¸ £õzvµzvÀ y¯ Pاµzøu


(i) vs©® → vµÁ® (camphor) Gkzx `÷hØÖ. GßÚ
{PÌQÓx? Pاµ® vµÁ©õP ©õÓõ©À
Sκ\õuÚ¨ ö£mi°¼¸¢x
÷|µi¯õP Áõ² {ø»USa ö\ÀQÓx.
£ÛUPmiPøÍ Gkzx J¸ £õzvµzvÀ
øÁzx `÷hØÖ. GßÚ {PÌQÓx? ]» vs©¨ ö£õ¸ÒPÒ `÷hØÓ¨
vs© {ø»°¾ÒÍ £ÛUPmiPÒ £k®ö£õÊx vµÁ{ø»USa ö\À»õ
E¸Q }µõP (vµÁ©õP) ©õÖQÓx. £h® ©À ÷|µi¯õP Áõ² {ø»USa ö\ÀQß
3.12&I¨ £õº. ÓÚ. C¢u {PÌa]÷¯ £u[P©õuÀ
GÚ¨£kQÓx.
CÆÁõÖ J¸ vs©¨ ö£õ¸Ò
`÷hØÓ¨£k®ö£õÊx vµÁ {ø»US |õ¨u¼ß, ö£ß\õ°U Aª»®,
©õÖ® {PÌa]US E¸SuÀ GßÖ A÷¯õiß, A®÷©õÛ¯® S÷Íõøµk
ö£¯º. ÷£õßÓ ö£õ¸ÒPЮ £u[P©õS®
C©¯©ø»°À EÒÍ EøÓ£Û ußø©ø¯¨ ö£ØÖÒÍÚ.
`›¯ öÁ¨£zuõÀ E¸Q P[øP ö\¯À 3.7
¤µ©¦zvµõ |vPÍõP KkQÓx.
J¸ ö©ÊSÁºzvø¯a ]Ö
(ii) vµÁ® → Áõ² xskPÍõUQ J¸ £õzvµzvÀ Cmk
£õzvµzvÀ EÒÍ }øµ |ßÓõPa `÷hØÖ. GßÚ {PÌQÓx? `÷hØÖ
`÷hØÖ. }º B¯õQ öÁÎ÷¯ÖQÓx Áøu {Özv AøuU Sεa ö\´.
(£h® 3.12). C¨ö£õÊx GßÚ {PÌQÓx GßÖ
CÆÁõÖ J¸ vµÁ¨ ö£õ¸Ò £õº.
`÷hØÓ¨£k®ö£õÊx Áõ² {ø»US Sκa]¯õÀ
Sκa]¯õ À HØ£k® {ø» ©õØÓ®
(i) Áõ² → }º©®
}µõÂ
(Áõ²)
öÁ¨£® öÁ¨£® ©øÇ ö£õȲ® ö£õÊx Aøu¨
£ÛUPmi }º £õºzx Cµ]UQÓõ´. Ax GÆÁõÖ
(vs©®) (vµÁ®)
E¸ÁõQÓx Gߣøu¨ £ØÔ Gso¯
xshõ? ÁõÛ¾ÒÍ ÷©P® (}µõÂ)
£h® 3.12 öÁ¨£zuõÀ ö£õ¸Îß Sκa]¯øh²®ö£õÊx Áõ² {ø»
{ø»°À HØ£k® ©õØÓ® °¾ÒÍ }ºzxPÒPÒ JßÔøn¢x
38
vµÁ {ø»US ©õÔ ©øǯõP¨ }º© {ø»°À EÒÍ J¸
ö£õÈQÓx (£h® 3.13). ö£õ¸Ò |ßS Sιmh¨
Áõ² {ø»°¾ÒÍ J¸ ö£õ¸Ò £k® ö£õÊx vs© {ø»US ©õÖ®
|ßS Sκa]³mh¨ £k®ö£õÊx {PÌa] EøÓuÀ GÚ¨£k®.
vµÁ {ø»US ©õÖ® {PÌa] }º©
©õuÀ BS®.

£h® 3.14 £Û£hº¢u ©ø»

ö\¯À 3.9
Sκ \õuÚ¨ ö£mi°À
£h® 3.13 ÷©P® Sκ¢x
©øǯõP ©õÖuÀ EøÓP»¨ £Sv°À }øµ øÁzx Ax
£ÛUPmi¯õP ©õÖÁøua ö\´x £õº.
ö\¯À 3.8
AÀ»x A¸QÀ EÒÍ £ÛUPmiz
x¸¨¤iUPõu GLQÚõÀ ö\´¯¨ öuõÈØ\õø» (Ice factory)USa ö\ßÖ
£mh h®Í›À £ÛUPmiPøͨ A[S £ÛUPmi u¯õ›¨£øu¨ £õº.
÷£õmk Âmk Auß öÁΨ¦Ózøu¨
£õº? GßÚ PõsQÓõ´? Hß? ö£õ¸ÒPÎß {ø» ©õØÓ®
{PÌÄPøÍ RÌUPshÁõÖ SÔ¨¤k
h®Í›ß öÁΨ¦ÓzvÀ }ºz
Ávß ‰»® GÎuõP {øÚÂÀ
vÁø»PÒ E¸ÁõÁøuU PõsQÓõ´
{Özu»õ®.
AÀ»Áõ, Cx GÆÁõÖ {PÌ¢ux?
PõØÔ¾ÒÍ }µõ Sκ¢x }ºz öÁ¨£® öÁ¨£®
E¸SuÀ B¯õuÀ
vÁø»¯õP ©õÖQÓx. vs©® < > vµÁ® < > Áõ²
(ii) vµÁ® → vs©® EøÓuÀ }º©©õuÀ >
Sκa] Sκa]
öuõø»U Põm]°÷»õ AÀ»x öÁ¨£®
÷|µi¯õP÷Áõ C©¯©ø»÷£õßÓ £u[P©õuÀ
E¯µ©õÚ ©ø»PÎß ]Pµ[PÎÀ
3.4 ö£õ¸ÒPÎß ÂµÄ® ußø©
£ÛUPmi EøÓ¢x C¸US® AÇPõÚ
Põm]ø¯ Cµ]zv¸UQÓõ´ AÀ»Áõ? J¸ ö£õ¸Î¾ÒÍ xPÒPÒ
C¨£ÛUPmi GÆÁõÖ E¸ÁõQÓx C¯À£õP ©ØöÓõ¸ ö£õ¸Î¾ÒÍ
GßÖ } ]¢vzuxshõ? xPÒPÐhß CµshÓU P»¨£÷u
µÄuÀ GÚ¨£k®.
E¯µ©õÚ ©ø»PÎÀ AvPU
SεõÀ }º EøÓ¢x £Û¯õP ©õÖQÓx Áõ² Áõ²ÂÀ µÄuÀ
(£h® 3.14). £ÒÎø¯ Âmk ©õø» ÃmiØSz

39
v¸®¦®ö£õÊx Ãmk Áõ\¼÷»÷¯ {ßÖ öPõÒ. GßÚ {PÌQÓx?
Ãmi¼¸¢x Á¸® ©\õ»õ Áõ\øÚø¯ Fx£zv°ß ¦øP PõØÔÀ µÂ
~Pº¢x ÷ÁP©õPa \ø©¯»øÓUS Ki AøÓ •ÊÁx® |Ö©n® £µÄQÓx.
Bø\¯õP A®©õÂh® ""GßÚ
}º©® }º©zvÀ µÄuÀ
]ØÖsi \ø©UQÓõ´?'' GßÖ }
÷PmQÓõ´ AÀ»Áõ. \ø©¯»øÓ°À J¸ xÎ ÷£Úõ ø©ø¯ (Ink) J¸
\ø©UP¨£k® ö£õ¸Îß ©nzøu Psnõi •PøÁ°À EÒÍ }›À
EßÚõÀ GÆÁõÖ ÃmkÁõ\¼÷»÷¯ FØÖ. GßÚ {PÌQÓx? ø©°¾ÒÍ
~Pµ •i¢ux? xPÒPÒ JßÔ¼¸¢x JßÖ ¤›¢x
}›À ö©xÁõP¨ £µÂ }º •ÊÁx®
\ø©¯»øÓ°À \ø©UP¨£mh }»©õQÓx. }º©[PÒ Áõ²UPøÍ Âh
EnĨ ö£õ¸Î¼¸¢x Auß B ö©xÁõP÷Á µÄQßÓÚ.
(Áõ²) öÁÎ÷¯ÖQÓx (£h® 3.15).
vs©® }º©zvÀ µÄuÀ
Áõ²¨ ö£õ¸ÎÀ Auß xPÒPÐU
Qøh÷¯ EÒÍ PÁºa]Âø\ vs©[ J¸ ]Ö ö£õmhõ]¯® £º©õ[P
PÒ ©ØÖ® vµÁ[PÎÀ EÒÍøuÂh ÷Úm £iPzøu J¸ Psnõi
ªP ªP Á¾USøÓ¢ux. GÚ÷Á •PøÁ°¾ÒÍ }›À }º P»[Põ©À
xPÒPÒ JßÔ¼¸¢x JßÖ GÎuõP¨ ÷£õk. GßÚ {PÌQÓx? Fuõ {Ó®
ªPÄ® ö©xÁõP }›À £µÄQÓx
¤›¢x |Pº¢x ö\ßÖ PõØÔÀ
AÀ»Áõ? ö£õmhõ]¯® ö£º©õ[P
P»UQßÓÚ. A¢uU PõØøÓ }
÷Úmiß xPÒPÐUQøh÷¯ EÒÍ
_Áõ]US®ö£õÊx EnĨ ö£õ¸
PÁºa]Âø\ }›ÚõÀ }UP¨£mk
Îß ©nzøu ~Pµ •i¢ux.
xPÒPÒ JßÔ¼¸¢x JßÖ ¤›¢x
}›À µÄQßÓÚ.
SÔ¨¦ :
vs©[PÎÀ AÁØÔß xPÒ
PÐUQøh÷¯ EÒÍ PÁºa]Âø\
Á¾ÁõP EÒÍuõÀ J¸ vs©zvÀ
EÒÍ xPÒPÒ ©ØöÓõ¸ vs©z
v¾ÒÍ xPÒP÷Íõk C¯À£õP
µÄÁvÀø».
£h® 3.15 EnĨ ö£õ¸Î¼¸¢x Á¸®
Áõ² PõØÔÀ µÄuÀ
3.5 Põ¢uzvß PÁºa]
C¸®¤ß uõxÁõÚ ©õUÚøhm
ö\¯À 3.10 ÷£õßÓ ]» ö£õ¸ÒPPÒ, C¸®ø£U
AøÓ°ß ‰ø»°À Kº Fx PÁ¸® £sø£¨ ö£ØÖÒÍÚ. ÷©¾®
£zvø¯U öPõÐzv øÁzx Âmk J¸ SÔ¨¤mh vø\°À ©mk÷©
AøÓ°ß ©ØöÓõ¸ ‰ø»USa ö\ßÖ {ØQßÓÚ. J¸ SÔ¨¤mh vø\°À

40
ö\À», ÁÈPõmi¯õP ÂÍ[Q¯ ©o, ªß Â]Ô, öuõø»÷£] ©ØÖ®
C¨ö£õ¸ÒPÒ ÷»õmì÷hõß (load ªß ÷©õmhõºPÎÀ Põ¢u[PÒ C¸U
stone) GÚ AøÇUP¨£mhÚ. QßÓÚ. PuÄPÎÀ, \ßÚÀ ¤i¨¦
3.5.1 ö\¯ØøPU Põ¢u[PÒ PÎÀ, A»©õ›U PuÄPÎÀ, Põ¢u¨
£kUøPPÎÀ Põ¢u[PÒ £¯ß£k
C¯ØøPU Põ¢u©õÚ ÷»õmì QßÓÚ.
÷hõß «x C¸®¦z xskPøÍz
÷u´US® ÷£õx, AÁØÔØSU PÁ¸®
£s£õÚ Põ¢u¨ £s¦ HØ£kQÓx.
CøÁ ö\¯ØøPU Põ¢u[PÍõS®.
Põ¢u® JßÔÀ Áh x¸Á® £h® 3.16 £Ð yUQ
öußx¸Á® GÚ C¸ •øÚPÒ
EÒÍÚ. AvPU PÁ¸® vÓøÚ¨ 3.6 öÁ¨£® PhzvPÒ
ö£ØÖÒÍ x¸Á[PÒ Põ¢uzvß \ø©¯À ö\´ÁuØS¨ £¯ß£k®.
•øÚPÎÀ EÒÍÚ. K›Úz x¸Á[ öPõvP»ß, Áõn¼, £õÀ `÷hØÔ
PÒ (ÁhUS&ÁhUS ©ØÖ® öuØS& ( milk cooker ), AÊzua \ø©¨£õß
öuØS) JßøÓö¯õßÖ Â»US®. (pressure cooker) ÷£õßÓ £» £õzvµ[
÷ÁÔÚz x¸Á[PÒ (ÁhUS&öuØS, Pøͨ £õºzv¸¨¥ºPÒ. C¢u¨
©ØÖ® öuØS&ÁhUS) JßøÓö¯õßÖ £õzvµ[PÒ E÷»õPzvÚõÀ BÚøÁ.
PÁ¸®. BÚõÀ AÁØÔß øP¨¤iPÒ ©µ®
Põ¢u® C¸®¦, {UPÀ ©ØÖ® AÀ»x ¤ÍõìiU ÷£õßÓ E÷»õP
÷Põ£õÀm ÷£õßÓÁØøÓU PÁ¸®. ©À»õu ö£õ¸ÒPÍõÀ BÚøÁ.
©µ®, Psnõi, A¾ªÛ¯®, }º, \ø©¯À £õzvµ[PÎß øP¨
PõQu® ©ØÖ® ¤ÍõìiU ö£õ¸ÒPÒ ¤iPÒ ©µ® AÀ»x ¤ÍõìiUPõÀ
«x Põ¢uzvß ÂøÍÄ C¸UPõx. BÚøÁ. Hß?
AÆÁøP¯õÚ ö£õ¸ÒPÒ Põ¢uz £õzvµ® JßøÓa _k }µõÀ
ußø©¯ØÓ ö£õ¸ÒPÒ GÚ¨£k®. {µ¨¦P. AuÝÒ Cµsk ÷uUPµsi
£Ð yUQPÎÀ (cranes) PÚ©õÚ Pøͨ ÷£õhÄ®. AÁØÔÀ JßÖ
ö£õ¸ÒPøÍz yUP, Põ¢u[PÒ A¾ªÛ¯® AÀ»x C¸®¦ ÷£õßÓ
£¯ß£kQßÓÚ. £h® 3.16&I¨ £õº E÷»õPzuõÀ BÚx. ©ØöÓõßÖ, ©µ®
C¸®¦z xPÒPÒ H÷uÝ® PsPÎÀ AÀ»x ¤ÍõìiUQÚõÀ BÚx. £h®
ÂÊ¢x ÂmhõÀ, AÁØøÓ }USÁuØ 3.17&I¨ £õº. ]Ôx ÷|µ® PÈzx, C¸
SU Põ¢u[PÒ £¯ß£kQßÓÚ. PµsiPøͲ® EÚx C¸ øPPÍõÀ
C¸®¤ß ©õ_¨ ö£õ¸ÒPøÍ, ©ØÓ öuõmk¨ £õº. Gx `hõP C¸US®?
E÷»õPzv¼¸¢x ¤›UP, Põ¢u[PÒ ©µzuõÀ BÚ Pµsiø¯ Âh E÷»õPz
£¯ß£kQßÓÚ. ªß\õµAøǨ¦ vÚõÀ BÚ Pµsi ªPÄ® `hõP

41
C¸US®. AuõÁx, E÷»õP® ªß ÷P¤ÒPøÍ }[PÒ
^UQµ©õP öÁ¨£zøuU PhzxQÓx. £õºzuxshõ? £¯ß£kzu¨£hõ©À
GÚ÷Á, E÷»õP[PÒ öÁ¨£® C¸US® P®¤ AÀ»x ÷P¤øÍ
PhzvPÒ BS®. E÷»õP[PÎÀ, GkzxU öPõÒ. AuøÚ }Í ÁõmhzvÀ
öÁ¨£® J¸ •øÚ°¼¸¢x ©Ö AÖzx, öÁΨ¦ÓzvÀ EÒÍ Ásn
•øÚUS ªP ÷ÁP©õP¨ £õ´QÓx. (colour) EøÓø¯ }USP. AuõÁx ªß
E÷»õPzuõÀ
Phzuõ¨ ö£õ¸øÍ }UQÂkP.
BÚ Pµsi uØ÷£õx, EÒ÷Í £» ö©À¼¯, uõªµ®
`hõÚ }º
©µzuõÀ AÀ»x A¾ªÛ¯zuõÀ BÚ
BÚ Pµsi E÷»õPU P®¤Pøͨ £õºUP»õ®. C¢u
E÷»õPU P®¤PÒuõß ªß\õµzøu
Gkzxa ö\ÀQßÓÚ. GÚ÷Á, E÷»õP[
£h® 3.17 öÁ¨£® Phzx® ußø© PÒ ]Ó¢u ªß PhzvPÒ BS®.
©µ® ©ØÖ® ¤ÍõìiU ÷£õßÓ öÁΨ¦ÓzvÀ EÒÍ Ásn
ö£õ¸ÒPÎÀ öÁ¨£®, J¸ •øÚ° EøÓ ªß\õµzøuU Phzuõx. C¢u¨
¼¸¢x ©Ö •øÚUS ö©xÁõP¨ ö£õ¸Ò, PõQu®, E»º¢u xo ©ØÖ®
£õ´QÓx. ©µ®, PõQu®, xo ©ØÖ® Cµ¨£º ÷£õßÓøÁ ªß\õµzøuU
¤ÍõìiU ÷£õßÓøÁ öÁ¨£® Phzuõx. AÁØøÓ ªß Phzuõ¨
Phzuõ¨ ö£õ¸ÒPÒ BS®. ö£õ¸ÒPÒ GÚ»õ®.
£õuµ\® vµÁ {ø»°¾ÒÍ Kº y´ø©¯õÚ }º ªß\õµzøuU
E÷»õP® BS®. Cx J¸ öÁ¨£® Phzuõx. |õ® £¯ß£kzx® }›À ]»
Phzv BS®. GÚ÷Á, £õuµ\zøu, E¨¦PÒ Pøµ¢xÒÍuõÀ, Ax y¯ }º
öÁ¨£{ø»©õÛPÎÀ £¯ß£kzx AÀ». GÚ÷Á, ö£õxÁõP }º ªß\õµz
Q÷Óõ®. Áõ²UPÒ öÁ¨£zøu GÎvÀ øuU Phzx®. GÚ÷Á, }›ß ÁÈ÷¯
PhzxÁvÀø».
ªß\õµ® £õ²® ö£õÊx, A¢u }øµz
3.7 ªß\õµ® PhzvPÒ öuõmk Âhõ÷u. ªß\õuÚ[PøÍz
EÚx Ãmi¾® £Òΰ¾® öuõk®ö£õÊx, Cµ¨£º AÀ»x
ÂÍUSPøÍ G›¯ øÁUP ªß\õµz ö\¸¨¤ß «x {ßÖ öPõÒÁx |À»x.
øu¨ £¯ß£kzxQÕºPÒ. ªß ÷©¾® øPPÒ DµªÀ»õ©À
ÂÍUSUS›¯ _Âmø\ C¯UQÚõÀ, E»º¢v¸UP ÷Ásk®. GÚ÷Á,
ªßÂÍUQß ªßÛøÇ ÁÈ÷¯
ö£õ¸ÒPøÍ ªß Phzx® ö£õ¸Ò
ªß÷Úõmh® £õ´QÓx. ªßÂ]Ô
©ØÖ® ªß Phzuõ¨ ö£õ¸Ò GÚ
AÀ»x ªß÷©õmhõ›ß _Âmø\.
ÁøP¨£kzxQ÷Óõ®.
C¯UQÚõÀ P®¤a _¸Ò ÁÈ÷¯
ªß÷Úõmh® £õ´QÓx. P®¤PÒ ö\¯À 3.11
( wires) AÀ»x ÷P¤ÒPÒ ( cables ) hõºa (Torch light) ÂÍUøP²®,
ÁÈ÷¯ ªß÷Úõmh® £õ´QÓx. AvÀ £¯ß£k® ªßP»øÚ²® (cell)

42
GkzxU öPõÒP. _Âmø\ C¯UQ ö£õ¸ÒPøͨ £õºUP •i¯õx.
øÁUPÄ®. PõQu®, E»º¢u xo, CøÁö¯À»õ® JÎø¯z uøh
Cµ¨£º ©ØÖ® A¾ªÛ¯zuõÒ (opaque) ö\´£øÁ. AÁØÔß ÁÈ÷¯
÷£õßÓ ö£õ¸ÒPøÍ GkzxU JÎ Fk¸Âa ö\À»õx.
öPõÒÍÄ®. £À¤ØS® ªßP»ÝUS®
Psnõi°ß ÁÈ÷¯, |®©õÀ
Cøh÷¯ JÆöÁõ¸ ö£õ¸ÍõP
øÁzx, £À¦ G›QÓuõ GÚ ÷\õvzx¨ ö£õ¸ÒPøͨ £õºUP •i²®.
£õºUPÄ®. PõQu®, E»º¢u xo _zu©õÚ }›À ÁõÊ® «øÚ |®©õÀ
©ØÖ® Cµ¨£º ÷£õßÓøÁ C¸US® £õºUP •iQÓx. GÚ÷Á _zu©õÚ }º
ö£õÊx £À¦ G›¯õx. BÚõÀ, JÎ Fk¸Ä® ußø©²øh¯ ö£õ¸Ò
A¾ªÛ¯zuõÒ C¸US® ö£õÊx, BS®. |®ø©a _ØÔ PõØÖ C¸UQÓx.
£À¦ G›²®. GÚ÷Á, A¾ªÛ¯® |õ®, |®ø©a _ØÔ EÒÍ
ªß\õµzøuU Phzx® GÚz öu›QÓx. ö£õ¸ÒPøͨ £õºUQ÷Óõ®. GÚ÷Á,
AuÚõÀ uõß ªß P®¤PÒ AøÚzx® PõØÖ®, J¸ JÎ Fk¸Ä®
E÷»õPzuõÀ ö\´¯¨£kQßÓÚ. ußø©²øh¯ ö£õ¸Ò BS®. uß
E÷»õP[PÒ ªß\õµzøu |ßS ÁÈ÷¯ JÎø¯a ö\À» AÝ©vUS®
Phzx®. ö£õ¸Ò JÎ ¦S® ö£õ¸Ò
3.8 JÎ Fk¸Ä® ußø© AÀ»x GÚ¨£k®. uß ÁÈ÷¯ JÎø¯a
JÎ ¦S® ußø© ö\À» AÝ©vUPõu ö£õ¸Ò JÎ
¦Põ¨ ö£õ¸Ò GÚ¨£k®.
PõQu®, E÷»õPz uPk, _Áº
©ØÖ® ©µzvß ÁÈ÷¯, |®©õÀ
uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. RÌUPshÁØÖÒ Gx AøÓ öÁ¨£{ø»°À uß ÁiÁzøu ©õØÔU
öPõÒÍõux?
(A) Sκ£õÚ® (B) Põº£ß&øh&BUøék (C) £õÀ (D) Q›UöPm ©møh
2. ö£m÷µõø»¨ ö£õÖzu©miÀ RÌUPshÁØÖÒ Gx Esø©?
(A) SÔ¨¤mh ÁiÁ•® Gøh²® Eøh¯x
(B) SÔ¨¤mh Gøh²øh¯x. BÚõÀ Chzøu AøhzxU öPõÒЮ £s¦
AØÓx
(C) öPõÒP»zvß ÁiÁzøu¨ ö£Ö®, SÔ¨¤mh £¸©ß Esk. SÔ¨¤mh
Gøh Esk.
(D) Chzøu AøhzxU öPõÒЮ. BÚõÀ £õ²® ußø© AØÓx.
3. RÌUPsh G¢u {PÌa]°À ö£õ¸Îß £¸©ß ªP AvP©õP AvP›UQÓx?
(A) EøÓuÀ (B) E¸SuÀ (C) B¯õuÀ (D) }º©©õuÀ
43
4. \õø»°À |h¢x ö\À¾® ö£õÊx PsqUSz öu›¯õu yµzvÀ Kº S¨ø£z
öuõmi EÒÍøu EßÚõÀ Enµ •iQÓx. Cv¼¸¢x Áõ²UPÐUS ..... £s¦
EÒÍx Gߣx ¦»ÚõQÓx.
5. vs©[PÎß öPmiz ußø©USU Põµn® AÁØÔß xPÒPÐUS Cøh÷¯
EÒÍ ............ ªP Á¾ÁõÚuõP EÒÍx.
6. J¸ ö£õ¸Ò.......... {ø»°À C¸US® ö£õÊx Auß xPÒPÐUQøh÷¯
EÒÍ PÁºa] Âø\ ªPªP Á¾USøÓÁõÚuõP C¸US®.
7. J¸ ö£õ¸Ò ......... {ø»°À C¸US® ö£õÊx Auß xPÒPÒ ]Ôx® |Pµõ©À
EÒÍÚ.
8. ÷©P® Sκ¢x ©øǯõP ©õÖ® {PÌa]......... GÚ¨£k®.
9. |Ö©n¨ ö£õ¸Ò (Perfume) EÒÍ S¨¤ø¯z vÓ¢uÄhß |øhö£Ö®
{PÌa]..........
10. öÁ¨£{ø»©õÛPÎÀ £õuµ\z vµÁzøu¨ £¯ß£kzxQ÷Óõ®. HöÚÛÀ Ax
J¸ .............
11. uß ÁÈ÷¯ JÎø¯a ö\À» AÝ©vUPõu ö£õ¸Ò ................. GÚ¨£k®.
12. \© PÚAÍÄ ©n¾® }¸® GkzxUöPõshõÀ Guß Gøh AvP©õP
C¸US®?
13. ÃmiÀ EÒÍ G›Áõ² ]¼sh›¼¸¢x G›Áõ² (LPG) P]Áøu }
EnºÁuØSU Põµn©õP EÒÍ {PÌa] Gx?
14. J¸ vµÁ¨ ö£õ¸Ò vs©¨ ö£õ¸ÍõP ©õÖ®ö£õÊx Auß
xPÒPÐUQøh÷¯ EÒÍ PÁºa] AvP›UQÓuõ? SøÓQÓuõ?
15. }›À Pøµ¯õ C¸ vs©¨ ö£õ¸ÒPÎß ö£¯ºPøÍ GÊxP.
16. vs©¨ ö£õ¸ÒPÒ öPmi¯õP EÒÍÚ. BÚõÀ vµÁ¨ ö£õ¸ÒPЮ Áõ²¨
ö£õ¸ÒPЮ öPmi¯õP CÀø». Hß?
17. vµÁ¨ ö£õ¸ÒPÒ ÷©mi¼¸¢x £ÒÍzvØS KkQßÓÚ. C¢{PÌa]
vµÁ[PÎß G¨£sø£U PõmkQÓx?
18. B¯õuÀ GßÓõÀ GßÚ? G.Põ. u¸P.
19. ö£õ¸Ò GßÓõÀ GßÚ?
20. PõØÖUS Gøh²sk Gߣøu {¹¤.
21. Áõ² µÄuÀ {PÌa]US G.Põ. u¸P.
22. AÊzuzuõÀ Áõ²UPÎß £¸©øÚU SøÓUP •i²® Gߣøu {¹¤.
23. }ºÁõÌ uõÁµ[PÒ }¸UPi°À GÆÁõÖ _Áõ]UQßÓÚ?
24. \ø©¯À £õzvµ[PÎß øP¨¤iPÒ ©µzvÚõÀ ö\´¯¨£mi¸¨£x Hß?
25. }»{Ó ø©ø¯ }›À ÷\ºzuõÀ GßÚ {PÊ®?

44
4. ö£õ¸ÒPøͨ ¤›zuÀ
|õ® Esq® EnÄ, £¸S® }º, £s¦øh¯ÚÁõPÄ®
_Áõ]US® PõØÖ, AßÓõh ÁõÌÂÀ N J¸£izuõÚ ußø©²hÝ®
£¯ß£kzx® ö£õ¸ÒPÒ CøÁ
C¸US®.
¯õÄ® y´ø©¯õP C¸zuÀ AÁ]¯®.
G.Põ.
CßøÓ¯ _ØÖa`ÇÀ ©õ_£mkÒÍ
(i) u[P®, öÁÒÎ, øímµáß,
{ø»°À CÁØÔÀ P»¢xÒÍ ©õ_PÒ
©ØÖ® ÷uøÁ¯ØÓ £Sv¨ ö£õ¸m BUêáß ÷£õßÓ uÛ©[PÒ
PøÍ }UQz y´ø©¨ £kzxÁuØS (ii) ©°Àxzu® (AÀ»x)
|õ® AßÓõh Áõ̾® B´ÁPU Põ¨£º \À÷£m, }º, \ºUPøµ ÷£õßÓ
Th[Pξ® ¤ß£ØÖ® •øÓPøͨ ÷\º©[PÒ.
£ØÔ AÔ¢x öPõÒ÷Áõ®. "P»øÁ' GÚ¨£kÁx GÎuõÚ
4.1 y¯ö£õ¸ÒPÒ ©ØÖ® C¯Ø¤¯À •øÓPÍõÀ ¤›UPU Ti¯
P»øÁPÒ Cµsk AÀ»x CµsiØS ÷©Ø£mh
J÷µ ÁøP¯õÚ xPÒPøͨ xPÒPøÍU öPõsh ö£õ¸ÍõS®.
ö£ØÓ ö£õ¸mPÒ y¯ ö£õ¸ÒPÒ G.Põ.
GÚ¨£k®. CøÁ ¯õÄ® (i) C¸®¦z xPÒPЮ ©n¾®
N SÔ¨¤mh Cø¯¤øÚ¨ ÷\º¢u P»øÁ
ö£ØÓÚÁõPÄ® (ii) £õÀ (}º, öPõʨ¦,
N SÔ¨¤mh E¸S{ø», Põº÷£õøím÷µm, ¦÷µõmjß ©ØÖ®
Ahºzv, öPõv{ø» BQ¯ C¯Ø¤¯Ø ]» E¨¦PÒ BQ¯ÁØÔß P»øÁ).

y¯ ö£õ¸ÒPÐUS®, P»øÁPÐUS® EÒÍ ÷ÁÖ£õkPøÍ AmhÁøn


4.1&¼¸¢x AÔ¢x öPõÒÍ»õ®.
AmhÁøn 4.1
Gs y¯ ö£õ¸ÒPÒ P»øÁPÒ
(i) y¯ ö£õ¸ÒPÎß £Sv¨ ö£õ¸ÒPÒ J÷µ P»øÁ°ß £Sv¨ ö£õ¸ÒPÒ Cµsk AÀ»x
ÁøP¯õÚøÁ. CµsiØS ÷©Ø£mh ÁøP²øh¯uõP C¸US®.
(ii) y¯ ö£õ¸ÒPÒ J¸£izuõÚøÁ. AuõÁx P»øÁ £» £izuõÚx. AuõÁx Cuß Cø¯¦ ©õÖ£k®
Cuß Cø¯¦ J÷µ ußø© Eøh¯x. ußø©²øh¯x.
(iii) CøÁ SÔ¨¤mh C¯Ø¤¯Ø £s¦Pøͨ CøÁ SÔ¨¤mh C¯Ø¤¯Ø £s¦Pøͨ ö£ÖÁvÀø».
ö£ØÓøÁ. (G.Põ.) }›ß EøÓ{ø» 0oC, CÁØÔ¾ÒÍ £Sv¨ ö£õ¸ÒPÎß AÍÂØ÷PØ£
öPõv{ø» 100oC. Ahºzv 1 g/cc. ÷ÁÖ£k® C¯Ø¤¯Ø £s¦Pøͨ ö£ØÓøÁ.

45
4.2 P»øÁPøͨ ¤›zu¼ß 4.3.1 øP¯õÀ öu›¢x GkzuÀ
AÁ]¯® øP¯õÀ öu›¢x GkzuÀ ªP
(i) ÷uøÁ¯ØÓ £Sv¨ ö£õ¸ÒP GÎuõÚ •øÓ BS®. |õ® A›],
øͨ ¤›UPÄ®. ÷Põxø©, £¸¨¦ ÁøPPÒ CÁØøÓ¨
(ii) Eh¾USz w[S ÂøÍÂUS® £¯ß£kzx® •ßÚº AÁØÖhß
£Sv¨ ö£õ¸ÒPøÍ }UPÄ®. P»¢xÒÍ ]Ö PØPÒ, ]Ö Sa]
(iii) £¯ß£k® ö£õ¸ÒPøÍz y¯ ÷£õßÓÁØøÓz öu›¢öukzxU
{ø»°À ö£ÓÄ® P»øÁPøͨ øP¯õÀ }UP»õ®. P»øÁ°À EÒÍ
£Sv¨ ö£õ¸ÒPÍõP¨ ¤›zuÀ £Sv¨ ö£õ¸ÒPÎß {Ó®, AÍÄ,
AÁ]¯©õQÓx. ÁiÁ® CÁØÔÀ ÷ÁÖ£õk C¸¨¤ß
AÁØøÓU øP¯õÀ öu›¢x Gk¨£x
ö\¯À 4.1
GÎx (£h® 4.1).
J¸ Psnõi¨ £õzvµzvÀ
]ÔuÍÄ E¨¦¨ £iP[Pøͨ ÷£õmk
}º ÷\ºzx |ßS P»UPÄ®. E¨¦ }›À
Pøµ¢u ¤ÓS Pøµ\¼ß Ai¨£õPzvÀ
H÷uÝ® öuߣkQÓuõ GßÖ EØÖ
÷|õUPÄ®. ]Ö©nÀ £iøÁU
Põn»õ®. E¨¦hß P»¢v¸¢u ©nÀ
£h® 4.1 øP¯õÀ öu›¢x GkzuÀ
}›À Pøµ²® ußø©¯ØÓuõÀ
Pøµ\¼ß Ai°À u[Q ÂkQÓx. 4.3.2 yØÖuÀ
£iP E¨ø£ EnÂÀ ÷|µi¯õPa P»øÁ JßÔ¾ÒÍ ÷uøÁ¯ØÓ
÷\ºzuõÀ C®©n¾® EnÄhß ©õ_¨ ö£õ¸Ò C÷»\õÚuõP C¸¨¤ß
÷\º¢x |©USz w[S ÂøÍÂUS® C®•øÓø¯U øP¯õÍ»õ®. ö|À,
AÀ»Áõ? GÚ÷Á £iP E¨ø£¨ ÷Põxø©, ÷PÌÁµS ÷£õßÓ uõÛ¯[
£¯ß£kzx®÷£õx AuøÚ }›À PøÍ AÁØÔß uÂk, £uº ÷£õßÓ
Pøµzx, Pøµ\ø» ©mk÷© ÁØÔ¼¸¢x ¤›UP C®•øÓ
£¯ß£kzxÁx |ßÖ GÚ AÔ¢x £¯ß£kQÓx. ÂÁ\õ°PÒ Eª²hß
öPõÒÍ»õ®. Ti¯ uõÛ¯zøuU PõØÓiUS®
4.3 vs©¨ ö£õ¸ÒPÐhß ÷|µzvÀ \ØÖ E¯µzv¼¸¢x yØÖ®
P»¢xÒÍ Pøµ¯õu vs© ÷£õx, uõÛ¯® PÚ©õP C¸¨£uõÀ
©õ_Pøͨ ¤›US® •øÓPÒ ÷|÷µ R÷Ç ÂÊ¢x S¯»õPa ÷\¸®.
£uº C÷»\õÚuõP C¸¨£uõÀ PõØÓõÀ
vs©¨ ö£õ¸ÒPÐhß P»¢
Aizxa ö\À»¨£mka \ØÖ uÒÎ
xÒÍ Pøµ¯õu vs© ©õ_Pøͨ
ÂÊ¢x ÷ÁöÓõ¸ S¯»õPU
¤›UP¨ £» •øÓPÒ EÒÍÚ.
QøhUS® (£h® 4.2).

46
4.3.4 öuί øÁzuÀ ©ØÖ®
öuίøÁzx CÖzuÀ
C®•øÓPÒ J¸ P»øÁ°À
EÒÍ C¸ £Sv¨ ö£õ¸ÒPÎß
÷ÁÖ£k® Ahºzvø¯ Ai¨£øh
£uº ¯õPU öPõshuõS®. }›À Pøµ¯õu
vs©[PøͲ®, JßøÓÂh
©ØöÓõßÖ PÚ©õÚ £Sv¨ ö£õ¸Ò
uõÛ¯® PøÍU öPõsh P»øÁPøͲ®
öuί øÁzuÀ ©ØÖ® öuί øÁzx
£h® 4.2. yØÖuÀ
CÖzuÀ •øÓPÍõÀ ¤›UP»õ® (£h®
4.4).
4.3.3 \¼zuÀ
J¸ P»øÁ°À EÒÍ £Sv¨
ö£õ¸ÒPÎß AÍÄPÒ ÷ÁÖ£mhõÀ, PsnõiU
ÃÌ £iÄ
Sa]
AÁØøÓ \¼zuÀ •øÓ°À ¤›UP (©nÀ)
»õ®. ©õ¼¸¢x S¸øn ©ØÖ®

Aøµ£hõu ö£›¯ xPÒPøÍ }UP y¯}º
©nÀ
\¼zuÀ •øÓ £¯ß£kQÓx. \À»øh
öPõsk \¼US®ö£õÊx ªPÄ® £h® 4.4. öuίøÁzx CÖzuÀ

\ßÚ©õÚ ©õÄ, \À»øhz xøÍPÎß öuί øÁzuÀ


ÁÈ÷¯ ö\ßÖ Âk®. ö£›¯ xPÒPÒ vs©¨ ö£õ¸Ð®, vµÁ¨
\À»øh°À u[QÂk® (£h® 4.3). ö£õ¸Ð® P»¢u P»øÁø¯
Aø\¯õ©À øÁzx, vµÁzvß Ai°À
vs©¨ ö£õ¸øͨ £i¯a ö\´uÀ
öuί øÁzuÀ BS®.
öuί øÁzx CÖzuÀ
öuί øÁzu P»øÁ
£h® 4.3. \¼zuÀ JßÔ¼¸¢x öuÎÁõÚ vµÁ¨
ö\¯À 4.2 ö£õ¸øÍ ©mk® ©ØöÓõ¸ P»ÝUS
Ãmi¾ÒÍ £» AÍÄPÒ PsnõiU Sa]°ß Eu²hß
öPõsh \À»øhPÍõÀ ©õ¼¸¢x ©õØÖuÀ öuί øÁzx CÖzuÀ
uÂk, S¸øn }UQ²®, A›], µøÁ GÚ¨£k®.
CÁØÔ¼¸¢x ¦Ê, Ásk ÷£õßÓ Phø» ªmhõ´ ö\´¯z ÷uøÁ¨
©õ_PøÍ }UQ²® y´ø©¯õUS® £k® öÁÀ»¨ £õS u¯õ›UP,
•øÓø¯a ö\´x £õºUPÄ®. öÁÀ»zøu }›À PøµzxU öPõvUP

47
øÁ¨£õºPÒ. £õS £u©õS® •ß
AUPøµ\¼ß Ai°À u[S® ©nø»
}UP £õøPz öuίøÁzx CÖzuø» C¸®¦z xPÒPЮ Põ¢u®
©n¾® ÷\º¢u P»øÁ
}[PÒ AßÓõh ÁõÌÂÀ Psi¸¨ C¸®¦z xPÒPÒ

¥ºPÒ AÀ»Áõ? ©nÀ

ö\¯À 4.3 £h® 4.5 Põ¢u¨ ¤›¨¦ •øÓ

J¸ •PøÁ°À ©n¾® }¸® öPõsk GÎuõP¨ ¤›UP»õ®. \Uv


P»¢u P»øÁø¯ GkzxU öPõÒP. Áõ´¢u Põ¢u® JßøÓU P»øÁ°ß
•PøÁø¯ Aø\UPõ©À ]Ôx ÷|µ® EÒ÷Í ö\¾zx® ö£õÊx C¸®¦z
øÁUPÄ®. xPÒPÒ Põ¢uzxhß JmiU
öPõÒÁuõÀ AÁØøÓ }UQ Âh»õ®
©nÀ ]Ôx ÷|µzvÀ Ai°À
(£h® 4.5).
u[QÂk®. Cx öuί øÁzuÀ
GÚ¨£k®. ÷©÷» öu΢u }º ö\¯À 4.4
C¸US®. CuøÚU PÁÚ©õP ©nÀ S¯À JßÔÝÒ Põ¢u®
÷ÁöÓõ¸ P»ÛÀ PsnõiU Sa]°ß JßøÓ ~øÇzx GkUPÄ®. Põ¢uzvß
Eu²hß £h® 4.4&À Põmi¯£i •øÚPÎÀ C¸®¦z xPÒPÒ
FØÓÄ®. ©nÀ •PøÁ°÷»÷¯ u[Q Jmi°¸¨£øuU Põn»õ®.
Âk®.
4.3.6 ÁiPmkuÀ
4.3.5 Põ¢u¨ ¤›¨¦ •øÓ }º©® JßÔÀ Pøµ¯õ©À AuÝ
P»øÁ JßÔÀ Põn¨£k® hß P»¢xÒÍ öÁÆ÷ÁÖ AÍ»õÚ
£Sv¨ ö£õ¸ÒPÎÀ JßÖ Põ¢uzuõÀ xPÒPøÍ, "ÁiPmi' JßøÓ¨ £¯ß
PÁµ¨£k® ußø© ö£ØÔ¸¨¤ß £kzv¨ ¤›zuÀ ÁiPmkuÀ BS®.
AuøÚ }UP¨ ¤ß£ØÓ¨£k® •øÓ Pøµ¯õu ©õ_ P»¢u }øµ
Põ¢u¨ ¤›¨¦ •øÓ BS®. ö©À¼¯ £¸zvz xo AÀ»x
µøÁ AÀ»x ©n¾hß P»¢ ÁiuõÒ ‰»® ÁiPmh»õ®. AvP
xÒÍ C¸®¦zxPÒPøÍ J¸ Põ¢u® AÍÄ ö£õ¸ÒPøÍ ÁiPmh, £g_,

ö\¯À 4.5

¦Ú¼ÝÒ
T®¦ ÁiuõÒ T®¦
•uÀ ©i¨¦
uõ[Q Ái}º
ÁiuõÒ Cµshõ® ¦Ú¼ÝÒ
©i¨¦ ÁiuõÒ T®¦

£h® 4.6 Áiuõøͨ £¯ß£kzx® •øÓ²® ÁiPmku¾®

48
Psnõi¨ £g_ (Glass wool), P›z PhÀ }›¼¸¢x E¨¦ GÆÁõÖ
xPÒ, ©nÀ AkUSPÒ ÷£õßÓøÁ ö£Ó¨£kQÓx Gߣøu AÔ¢x
£¯ß£kQßÓÚ. öPõÒ÷Áõ®. ö|ÀÁ¯À ÷£õßÓ E¨¦
£h® 4.6&À Põmi¯ÁõÖ ÁiPmk Á¯À "E¨£Í®' BS® (£h® 4.7).
uÀ •øÓUS B´ÁPzvÀ Áiuõøͨ C¢u E¨£Í[PÎÀ PhÀ }º ö\¾zu¨
£¯ß£kzxQß÷Óõ®. Ámh £k®. }º •ÊÁx® `›¯ öÁ¨£zuõÀ
ÁiÁ©õÚ ÁiuõøÍ CµshõP B¯õQa ö\ßÓ¤ß E¨¦ £iQÓx.
AøµÁmh ÁiÂÀ ©iUP ÷Ásk®.
ö\¯À 4.6
CuøÚ «sk® J¸•øÓ PõÀÁmh
©õP ©izx, T®¦ ÁiÁzvÀ Aø©UP ]ÔuÍÄ E¨¦U Pøµ\ø» P»ß
÷Ásk®. CUT®¤øÚ J¸ ¦Ú¼À JßÔÀ GkzxU öPõÒÍÄ®. P»øÚ
ö£õ¸zv ¦Ú¼ß RÌ J¸ SkøÁø¯ J¸ uõ[Q°ß ÷©¾ÒÍ P®¤Áø»
øÁUPÄ®. ©nÀ P»¢u }øµU «x øÁUPÄ®. P»øÚ |ßS `÷hØÓ
PÁÚ©õPa ]Ôx ]ÔuõP¨ ¦Ú¼À Ä®. }º •ÊÁx® B¯õÚ¤ß
FØÓÄ®. ÁiuõÎß ÁÈ÷¯ }º P»ÛÀ E¨¦ u[SÁøuU Põn»õ®
©mk® P]¢x R÷Ç SkøÁ°À (£h® 4.8).
÷\P›UP¨£kÁx Ái}º GÚ¨£k®.
ÁiuõÎ÷»÷¯ u[S® ©nÀ P\k
GÚ¨£k®.
4.3.7 B¯õuÀ
}º©[PÎÀ Pøµ¢xÒÍ vs©¨
ö£õ¸ÒPøͨ ¤›UP C®•øÓ
£h® 4.8 B¯õuÀ
¤ß£ØÓ¨£kQÓx. PhÀ }›¼¸¢x
E¨ø£¨ ö£Ó C®•øÓ ¤ß£ØÓ¨ 4.3.8 £iP©õUPÀ
£kQÓx. £iPõµ®, ©°Àxzu® GÚ¨£k®
J¸ }º©zøu öÁ¨£zuõÀ Põ¨£º \À÷£m ÷£õßÓ ö£õ¸mPÒ
B¯õP ©õØÖ® •øÓ B¯õuÀ SÔ¨¤mh â÷¯õªv (Geometrial
GÚ¨£kQÓx. shape) ÁiÁ® ö£ØÓ "£iP[PÒ'
BS®. CÁØøÓz u¯õ›UPÄ® CÁØ
ÔÀ P»¢xÒÍ ©õ_UPøͨ ¤›UPÄ®
£iP©õUPÀ •øÓø¯¨ ¤ß£ØÓ»õ®.
J¸ ö£õ¸Îß `hõÚ Ahº
Pøµ\ø»U Sε øÁzx Av¼¸¢x
y¯ £iP[Pøͨ ¤›zöukzuÀ
£iP©õUPÀ GÚ¨£k®.
£h® 4.7 E¨£Í®

49
ö\¯À 4.7 {ø»°À EÒÍ ö£õ¸ÒPøÍU Sεa
Põ¨£º \À÷£m, }›À Pøµ²® ö\´²® ÷£õx «sk® vs©©©õP
ußø©²øh¯x. £h® 4.9&À Põmi¯ ©õÖ® {PÌÄ £u[P©õuÀ GÚ¨£k®.
ÁõÖ ]ÔuÍÄ }øµ •PøÁ°À Gkzx C¢u¨ £sø£¨ ö£ØÓ A÷¯õiß,
AvÀ Põ¨£º \À÷£m ÷\ºzx |õ¨u½ß, A®÷©õÛ¯® S÷Íõøµk
{øÓÄØÓ Pøµ\ø»z u¯õ›UPÄ®. ÷£õßÓ ö£õ¸ÒPøÍz y´ø©¯õUP
CUPøµ\ø» ÁiPmi, Ái}øµa C¢u •øÓ £¯ß£kQÓx.
^ÚzuPÈ JßÔÀ ö£ØÖU öPõÒÍÄ®. ö\¯À 4.8 £g_

A®÷©õÛ¯® uø»RÌ
S÷Íõøµk {ø»°À ¦ÚÀ
Hk
©õ_UPÒ
^Úz uPÈ A®÷©õÛ¯®
y¯ y¯ Pøµ\À S÷Íõøµk ^Úz uPÈ
Pøµ\À +
÷\õi¯®
S÷Íõøµk
£h® 4.9 £iP©õUPÀ

C¢u Ái}ºUPøµ\¾hß uPÈ


ø¯z uõ[Q°ß «x øÁUP¨£mkÒÍ £h® 4.10 £u[P©õuÀ
P®¤ Áø»°ß «x øÁzxa £h® 4.10&À Põmi¯ÁõÖ A®
`÷hØÓÄ®. Pøµ\¼ß ÷©Ø£µ¨¤À ÷©õÛ¯®S÷Íõøµk®, ÷\õi¯®
Hk JßÖ £i²®. ¤ÓS uPÈø¯U S÷Íõøµk® P»¢u P»øÁø¯ ^Úz
Sεa ö\´x, «u•ÒÍ }º©zøu uPÈ JßÔÀ GkzxU öPõÒÍÄ®.
CÖzx ÂhÄ®. ¤ÓS uPÈ°À uPÈø¯z uø» RÇõP øÁUP¨£mh
£i¢xÒÍ £iP[Pøͨ ö£Ó»õ®. ¦Ú»õÀ ‰hÄ®. ¦ÚÀ Põ®¤ß xÁõ
C¨£iP[PøÍ ÁiuõÒ öPõsk µzøu¨ £gø\U öPõsk ‰hÄ®.
E»ºzv GkUP»õ®. Cx A÷©õÛ¯®S÷Íõøµk BÂ
öÁÎ÷¯ÖÁøuz ukUS®. uPÈø¯z
4.3.9 £u[P©õuÀ
uõ[Q°ß «x øÁUP¨£mkÒÍ P®¤
vs©¨ ö£õ¸ÒPøÍz y´ø© Áø»°ß «x øÁzxa `÷hØÓÄ®.
¯õUP |õ® ¤ß£ØÖ® ÷ÁöÓõ¸ •øÓ A®÷©õÛ¯®S÷Íõøµk £u[P
£u[P©õuÀ GÚ¨£k®. ©õQÓx. Auß B ¦Ú¼ß £UP[P
J¸ vs©¨ ö£õ¸øÍ öÁ¨£¨ ÎÀ £i¢x £iP[PÍõPa ÷\Pµ©õQÓx
£kzx® ÷£õx E¸Q }º©©õPõ©À ÷\õi¯® S÷Íõøµk uPÈ°À u[Q
÷|µi¯õP B¯õP ©õÖu¾®, Áõ² ÂkQÓx.

50
uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. C÷»\õÚ ö£õ¸ÒPøÍU PÚ©õÚ ö£õ¸ÒPμ¸¢x ¤›zöukUP¨
£¯ß£k® •øÓ.
(A) \¼zuÀ (B) ¦øhzuÀ (C) £iP©õUPÀ (D) ÁiPmkuÀ
2. ¤ßÁ¸ÁÚÁØÖÒ P»øÁ¨ ö£õ¸Ò Gx?
(A) BUêáß (B) £õÀ (C) u[P® (D) öÁÒÎ
3. ÷u}º u¯õ›US® ÷£õx y¯ ÷u}º ö£Ó G®•øÓø¯U øP¯õÐQ÷Óõ®?
(A) ÁiPmkuÀ (B) öuίøÁzx CÖzuÀ
(C) B¯õUSuÀ (D) £u[P©õuÀ
4. J÷µÂu©õÚ xPÒPøͨ ö£ØÓ ö£õ¸ÒPÒ ........... GÚ¨£k®.
5. }›¾ÒÍ ©nø»¨ ¤›UP ............ •øÓ øP¯õͨ£kQÓx.
6. ÁiPmh¼ß ÷£õx ÁiuõÎÀ u[S® ö£õ¸Ò .......... GÚ¨£kQÓx.
7. £iPõµzøuz y´ø©¯õUP........... •øÓø¯¨ ¤ß£ØÓ»õ®.
8. P»øÁø¯¨ ¤›zu¼ß AÁ]¯® ¯õx?
9. "yØÖuÀ' •øÓ¨£i P»øÁ GÆÁõÖ ¤›UP¨£kQÓx?
10. \¼zuÀ •øÓ GÆÁøPU P»øÁPÐUS¨ £¯ß£kQÓx?
11. Põ¢u¨ ¤›¨¦ •øÓ GÀ»õ ÁøPU P»øÁPÐUS® £¯ß£k©õ? Põµn®
TÖP.
12. ÁiuõÒ JßøÓ¨ £¯ß£kzx® •øÓ ¯õx?
13. E¨£Ízv¼¸¢x E¨¦ GÆÁõÖ ö£Ó¨£kQÓx?
14. £iP[PÒ GߣøÁ Gzußø© Eøh¯øÁ?
15. Pاµ® ©ØÖ® A÷¯õiøÚ G®•øÓ°À y´ø©¯õUP»õ®?
16. vs©U P»øÁ°¼¸¢x C÷»\õÚ vs© ©õ_¨ ö£õ¸ÒPøͨ ¤›US®
•øÓPÒ CµsiøÚ ÂÁ›.
17. Põ¢u¨ ¤›¨¦ •øÓø¯ ÂÁ›.
18. ÁiPmkuÀ •øÓ°À P»øÁ JßÖ y´ø©¯õUP¨£k® •øÓø¯¨
£hzxhß ÂÁ›.
19. A÷¯õiÝhß P›zyÒ P»¢v¸¢uõÀ AuøÚ¨ ¤›US® •øÓø¯ ÂÁ›.

51
5. |®ø©a _ØÔ {PÊ® ©õØÓ[PÒ
|® AßÓõh ÁõÌÂÀ |õ® (iv) Põ» JÊ[S ©ØÖ® Põ»
|®ø©a _ØÔ {PÊ® £» ©õØÓ[PøÍU JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ
PõsQ÷Óõ®. C¨÷£µsh® ©õÔU (v) C¯Ø¤¯À ©ØÖ® ÷Áv°¯À
öPõs÷h C¸UQÓx. |õ® C®©õØÓ[ ©õØÓ[PÒ
Pøͨ £ÒΰÀ, ÃmiÀ, Âøͯõmk
5.1 ªu÷ÁP ©ØÖ® Av÷ÁP
Aµ[QÀ, ÷uõmhzvÀ ©ØÖ® £»
©õØÓ[PÒ
Ch[PÎÀ PõsQ÷Óõ®. Euõµnz
vØS um£öÁ¨£ {ø»°À vjöµÚ ªu÷ÁP ©õØÓ[PÒ
HØ£k® ©õØÓ[PÒ, uõÁµ[PÎÀ § £» ©o ÷|µ[PÒ, |õÒPÒ,
§zuÀ, £ÛUPmi E¸SuÀ, £Ç® ©õu[PÒ AÀ»x Á¸h[PÒ GÚ
£ÊzuÀ, Bøh E»ºuÀ, £õÀ u°µõP }sh ÷|µ® {PÊ® ©õØÓ[PÒ ªu
©õÖuÀ, EnÄ \ø©zuÀ, C¸®¦ ÷ÁP ©õØÓ[PÒ GßÖ AøÇUP¨
x¸¨¤izuÀ, £mhõ_ öÁizuÀ £kQßÓÚ.
BQ¯øÁ |® vÚ\› ÁõÌÂÀ {PÊ® G.Põ.
ö£õxÁõÚ ©õØÓ[PÒ. (i) SÍ[PÒ ©ØÖ® BÖPÎÀ EÒÍ
C®©õØÓ[PÍõÀ |®ø©a _ØÔ }º B¯õuÀ
EÒÍ ö£õ¸ÒPÎÀ £» ©õÖuÀPøÍ (ii) £õÀ u°µõuÀ
HØ£kzu •i²®. C®©õÖuÀPÎÀ ]» (iii) SÇ¢øu Áͺ¢x Áõ¼£ÚõuÀ
{µ¢uµ©õÚøÁ. AuÚõÀ «Íõzußø© (£h® 5.1)
öPõshøÁ. B°Ý® ]» ©õÖuÀPÒ (iv) C¸®¦ DµUPõØÔÀ x¸¨¤izuÀ
ö£õ¸ÒPÎß Ch®, ÁiÁ®, £¸©ß
BQ¯ {ø»PÎÀ HØ£kQßÓÚ. Cz
uøP¯ ©õØÓ[PÒ uØPõ¼P©õÚøÁ.
AuÚõÀ «Òußø© öPõshøÁ.
©õØÓ[PÒ RÌUPshÁõÖ ÁøP¨
£kzu¨£kQßÓÚ.
(i) ªu÷ÁP ©ØÖ® Av÷ÁP
©õØÓ[PÒ
(ii) «Ò ©ØÖ® «Íõ ©õØÓ[PÒ
(iii) ¸®£zuUP ©ØÖ® ¸®£z
uPõ ©õØÓ[PÒ £h® 5.1 SÇ¢øu Áͺ¢x Áõ¼£ÚõuÀ

52
Av÷ÁP ©õØÓ[PÒ 5.2 «Ò ©ØÖ® «Íõ ©õØÓ[PÒ
]» ÂÚõiPÎÀ AÀ»x {ªh[ «Ò ©õØÓ[PÒ
PÎÀ {PÊ® ©õØÓ[PÒ Av÷ÁP G®©õØÓ[PÎÀ, ÂøÍö£õ¸Ò
©õØÓ[PÒ GÚ AøÇUP¨£kQßÓÚ. PøÍ AÁØÔß Bµ®£{ø»US
G.Põ. (ÂøÚ£k ö£õ¸Ò) v¸®£ ©õØÓ
(i) wUSa] G›uÀ (£h® 5.2) C¯¾÷©õ A®©õØÓ[PÒ «Ò©õØÓ[
PÒ GÚ¨£k®. AuõÁx C®©õØÓzøu
(ii) ö£õzuõøÚ (Switch) AÊzv¯
«Ía ö\´¯ C¯¾®.
Ähß ªßÂÍUS EhÚi¯õP
JκuÀ G.Põ.

(iii) ©sönsøn°À |øÚUP¨ (i) }º SκÂUP¨£k® ö£õÊx


£ÛUPmi¯õP ©õÖuÀ, £ÛU
£mh xo £ØÓøÁzuÄhß
Pmi öÁ¨£¨£kzu¨£k®
÷ÁP©õP G›uÀ
ö£õÊx ©Ö£i²® }µõP ©õÖuÀ.
(iv) PõQu® G›uÀ
(ii) ªß ÂÍUSPÒ, E÷»õPzuõ»õÚ
ö©À¼¯ CøÇø¯¨ ö£ØÖÒÍÚ,
ªß\õµzøu¨ £õ¯a ö\´²®
÷£õx ªßÂÍUQÀ EÒÍ CøÇ
JκQÓx. ªß\õµ® £õ´Áøu
{Özv¯Ähß CøÇ uß Bµ®£
{ø»USz v¸®¦QÓx.
(iii) PõØøÓ £¿ÛØSÒ Fx®÷£õx
Ax ›ÁøhQÓx. BÚõÀ
£h® 5.2. wUSa] G›uÀ
PõØøÓ }UQ¯Ähß «sk® uß
C¯À¦ {ø»ø¯ AøhQÓx
ö\¯À 5.1 (£h® 5.3).
J¸ £_ø©¯õÚ Cø»ø¯ E»µ
øÁ, J¸ Põ´¢u Cø»ø¯ G›¯aö\´.
CvÀ Gx ªu÷ÁP ©õØÓ®?
ö\¯À 5.2
Cµsk ^Úz uPÈPÎÀ, JßÔÀ PõØÖÒÍ
}øµ²® ©ØöÓõßÔÀ ö£m÷µõø»²® £¿ß PõØÔÀ»õ
£¿ß
GkzxUöPõÒ. Cµsk uPÈPøͲ®
£h® 5.3
`›¯ JΰÀ øÁ. Gx ªu÷ÁP
©õØÓ®, Gx Av÷ÁP ©õØÓ® Gߣøu «Íõ ©õØÓ[PÒ
PÁÛ. G®©õØÓ[PÎÀ ÂøÍö£õ¸Ò
PøÍ AÁØÔß Bµ®£ {ø»US
53
(ÂøÚ£k ö£õ¸Ò) v¸®£ ©õØÓ 5.3. Põ» JÊ[S ©ØÖ® Põ»
C¯»õ÷uõ AøÁ «Íõ ©õØÓ[PÒ JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ
GßÖ AøÇUP¨£kQßÓÚ. AuõÁx Põ» JÊ[S ©õØÓ[PÒ
C®©õØÓ[PøÍ «Íaö\´¯ C¯»õx. SÔ¨¤mh Põ»CøhöÁΰÀ
G.Põ. v¸®£z v¸®£ {PÊ® ©õØÓ[PÒ
(i) ö©ÊSÁºzv G›²® ÷£õx Põ» JÊ[S ©õØÓ[PÒ GßÖ
Põº£ß&øh&BUøék ©ØÖ® }º AøÇUP¨£kQßÓÚ.
E¸ÁõQÓx. BÚõÀ CÆÂøͨ G.Põ.:
ö£õ¸ÒPÎÀ C¸¢x ö©ÊøPz
(i) {»Âß £À÷ÁÖ {ø»PÒ (£h®
v¸®£¨ ö£Ó C¯»õx.
5.5)
(ii) ÂÓøP G›US®÷£õx \õ®£À (ii) £¸Á{ø» ©õØÓ[PÒ
u[SQÓx. \õ®£¼À C¸¢x (iii) Cu¯z xi¨¦
ÂÓøPz v¸®£¨ ö£Ó EßÚõÀ (iv) Aø»²® Fg\À AÀ»x PiPõµ
C¯»õx (£h® 5.4). F\¼ß {ø»
(iii) Á¯uõÚ ©Ûuß uß CÍ® Põ» JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ
¤µõ¯zøu «sk® Aøh¯
SÔ¨¤mh Põ» CøhöÁΰÀ,
C¯»õx.
v¸®£z v¸®£ {PÇõu ©õØÓ[PÒ
(iv) PõQuzøu G›zuõÀ Ax \õ®£ Põ» JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ GßÖ
»õPÄ®, ¦øP¯õPÄ® ©õÖQÓx. AøÇUP¨£kQßÓÚ.
\õ®£À ©ØÖ® ¦øP°¼¸¢x G.Põ.
PõQzøuz v¸®£¨ ö£Ó (i) {» |kUP®
C¯»õx. (ii) £Ç® ©µzv¼¸¢x EvºuÀ
(iii) Cµ°À £zx
(iv) {»a \›Ä
(v) G›©ø» öÁi¨¦ (£h® 5.6)

£h® 5.4 ÂÓS G›uÀ


£h® 5.6 G›©ø»

ö£Íºnª A©õÁõø\ ö£Íºnª


£h® 5.5 {»Âß £À÷ÁÖ {ø»PÒ

54
Põ» JÊ[S, Põ» JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÐUS Cøh÷¯ EÒÍ ÷ÁÖ£õkPøÍ
AmhÁøn 5.1&¼¸¢x AÔ¯»õ®.
AmhÁøn 5.1
Á.Gs. Põ» JÊ[S ©õØÓ[PÒ Põ» JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ
(i) CøÁ •øÓ¯õÚ Põ» Cøh CøÁ •øÓ¯õÚ Põ» CøhöÁΰÀ
öÁΰÀ «sk® «sk® «sk® «sk® {PÌÁvÀø»
{PÌQßÓÚ
(ii) CÁØøÓ FQzx AÔ¯ C¯¾®. CÁØøÓ FQzx AÔ¯ C¯»õx. ({»
(£¸Á {ø») |kUP®)
5.4. ¸®£zuUP ©ØÖ® ¸®£z \ºUPøµ, }›À Pøµ¢x öuÎÁõÚ
uPõu ©õØÓ[PÒ Pøµ\À QøhUQÓx.
¸®£zuUP ©õØÓ® J¸ ^Úz uPÈ°À Cµsk
|À» £»øÚzu¸® ©õØÓ[PÒ ÷uUPµsi \ºUPøµø¯ Cmk |ßS
¸®£z uS¢u ©õØÓ[PÒ GÚ¨ `÷hØÓÄ®. }µõ öÁÎ÷¯Ô \ºUPøµ
£kQßÓÚ. (P›)¯õP ©õÖQÓx
©õÖQÓx?
G.Põ.
÷©ØTÔ¯ Cµsk {PÌÄPÐU
(i) £õÀ u°µõuÀ
(ii) \ø©¯¾UPõP G›ö£õ¸Ò G›UP¨
S® EÒÍ ÷ÁÖ£õk ¯õx?
£kuÀ •uÀ ö\¯À£õmiÀ Qøhzu
(iii) CÓ¢u uõÁµ[PÒ G¸ÁõP \ºUPøµU Pøµ\¼À EÒÍ }øµ
©õÖuÀ B¯õUQ \ºUPøµø¯ «sk®
(iv) ÷Põøh°À ©ø»PÎß «xÒÍ ö£Ó»õ®. GÚ÷Á Cx J¸ C¯Ø¤¯À
£Û E¸SuÀ ©õØÓ®.
¸®£zuPõu ©õØÓ®
Cµshõ® {PÌÂÀ \ºUPøµ
E£÷¯õPªÀ»õu ©õØÓ® ¸®
Põº£ÚõPÄ® }µõ¯õPÄ® ]øuÁøh
£zuPõu ©õØÓ® GßÖ AøÇUP¨
ÁuõÀ CÁØÔ¼¸¢x «sk® \ºUPøµ
£kQÓx.
ø¯¨ ö£Ó C¯»õx. GÚ÷Á Cx J¸
G.Põ.
÷Áv°¯À ©õØÓ®.
(i) EnÄ öPkuÀ
(ii) Psnõi h®Íº EøhuÀ 5.6 C¯Ø¤¯À ©ØÖ® ÷Áv°¯À
(iii) Ãk G›uÀ ©õØÓ[PÎß £s¦PÒ
(iv) C¸®¦ x¸¨¤izuÀ
C¯Ø¤¯À ©õØÓ®
5.5 C¯Ø¤¯À ©ØÖ® ÷Áv°¯À
©õØÓ[PÒ Cx J¸ uØPõ¼P ©õØÓ®. C¢u
©õØÓzvß ö£õÊx ¦v¯ ö£õ¸Ò
}¸hß Cµsk ÷uUPµsi
\ºUPøµø¯a ÷\ºzx |ßS P»UPÄ®. E¸ÁõÁvÀø».

55
£s¦PÒ ¦v¯ ö£õ¸ÒPÒ E¸ÁõQßÓÚ.
(i) C®©õØÓzvß ö£õÊx ¦v¯ C¢u ©õØÓzvß ö£õÊx
(iv)
ö£õ¸Ò E¸ÁõÁvÀø». BØÓÀ öÁ¨£©õP÷Áõ AÀ»x
(ii) Cx J¸ uØPõ¼P ©õØÓ® JίõP÷Áõ EÔg\¨£kQÓx AÀ»x
(iii) ©õØÓzvØS›¯ Põµoø¯ EªÇ¨£kQÓx.
}US®ö£õÊx ö£õ¸Ò «sk®
(v) ¦v¯ ö£õ¸Îß ÷Áv Cø¯¦
£øǯ {ø»ø¯ AøhQÓx.
öuõhUP¨ ö£õ¸Îß ÷Áv Cø¯¤
(iv) C¢u ©õØÓzvß ö£õÊx ¼¸¢x •ØÔ¾® ©õÖ£kQÓx.
ö£õ¸Îß {Ó®, ©n®, {ø»
÷£õßÓøÁ ©õØÓ©øhQßÓÚ. G.Põ.
(i) ö©ÊSÁºzv G›uÀ
(v) C® ©õØÓzvß ö£õÊx
ö£õ¸Îß ÷Áv Cø¯¦ ©õÖÁvÀø». (ii) Põ´ PÛ¯õP ©õÖuÀ

G.Põ. (iii) öÁÒίõÀ BÚ ö£õ¸Ò

(i) ªß `÷hØÔ (Electric heater)


PÎß £Í£Í¨¦ ©[SuÀ
C¯[SuÀ (iv) P¸®¦a\õÖ ©ØÖ® £Ça\õÖ
(ii) }›À \ºUPøµ PøµuÀ ö|õvzuÀ
(iii) }º öPõvzx B¯õuÀ (v) EnÄ \ø©zuÀ
(iv) ªß ÂÍUS G›uÀ ö\¯À 5.4
ö\¯À 5.3 Dµ©õÚ ]» C¸®¦z x¸ÁÀPøÍ
J¸ ]Ö £ÛUPmiø¯ Eß PõØÔÀ£k®£i øÁ. ]» |õÒPÒ
Áõ°À÷£õmk GßÚ {PÌQÓx GßÖ PÈzx GßÚ {PÌ¢xÒÍx GßÖ £õº.
£õº. C¸®¦z x¸ÁÀPÒ «x £Ê¨¦ {Óz
Áõ°À EÒÍ öÁ¨£zvÚõÀ x¸ £i¢v¸¨£øu } Põn»õ®. Cz
£ÛUPmi E¸Q }µõP ©õÖQÓx. Cx x¸Âß A¸QÀ J¸ Põ¢uzøu
Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓ®. öPõsk ö\À.
÷Áv°¯À ©õØÓ® C¸®ø£¨ ÷£õÀ Czx¸ÁõÚx
Põ¢uzuõÀ PÁµ¨£kÁvÀø». GÚ÷Á
Cx J¸ {µ¢uµ ©õØÓ®. C¢u
C¸®¦ x¸¨ ¤izuÀ J¸ ÷Áv°¯À
©õØÓzvß ö£õÊx ÷ÁÖ£mh
©õØÓ® BS®.
£s¦PøͲøh¯ ¦v¯ ö£õ¸Ò
E¸ÁõQÓx. ö\¯À 5.5

£s¦PÒ J¸ PõQuz xsøh G›zx¨ £õº.


Ax G›¢x \õ®£»õP ©õÖQÓx. C¢u
(i) Cx J¸ {µ¢uµ ©õØÓ®
\õ®£¼¼¸¢x «sk® PõQuzøu¨
(ii) Cx «Íõz ußø©²øh¯x ö£Ó C¯»õx. GÚ÷Á PõQu® G›uÀ
(iii) C¢u ©õØÓzvß ö£õÊx J¸ ÷Áv°¯À ©õØÓ©õS®.

56
5.6.1 PøµuÀ u[SQÓx. Cv¼¸¢x PøµuÀ Kº
]ÓuÍÄ \ºUPøµø¯ }¸hß C¯Ø¤¯À ©õØÓ® Gߣx öuÎ
÷\ºzx |ßS P»US®ö£õÊx öuÎ ÁõQÓx.
ÁõÚ Pøµ\À QøhUQÓx. CvÀ 5.6.2. B¯õuÀ
\ºUPøµ Pøµö£õ¸Ò, }º Pøµ¨£õß. J¸ £õzvµzvÀ }øµ GkzxU
J¸ Pøµö£õ¸Ò Pøµ¨£õÛÀ öPõsk Aøu `÷hØÖ. GßÚ
Pøµ¢x Pøµ\À E¸ÁõS® {PÌa] {PÌQÓx? }º B¯õP ©õÖQÓx.
PøµuÀ GÚ¨£kQÓx. J¸ vµÁ¨ö£õ¸øÍ `÷hØÖ®
Pøµ\ø» `÷hØÔ Pøµ¨£õøÚ ö£õÊx Ax Áõ²{ø»US ö\À¾®
B¯õUQ Pøµ\¼¼¸¢x Pøµ {PÌa] B¯õuÀ GÚ¨£k®.
ö£õ¸øÍ «sk® ö£Ó •i²®. BÂø¯ SκÂUS® ö£õÊx
GÚ÷Á PøµuÀ Kº C¯Ø¤¯À «sk® A¨ö£õ¸Ò vµÁ {ø»°À
©õØÓ©õS®. QøhUQÓx. GÚ÷Á B¯õuÀ J¸
ö\¯À 5.6 C¯Ø¤¯À ©õØÓ©õS®.
E¨¦, }›À PøµuÀ Kº ö\¯À 5.7
C¯Ø¤¯À ©õØÓ® GÚ {¹¤zuÀ B¯õuÀ Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓ®
J¸ •PøÁ°À £õv¯ÍÄ }øµ GÚ {¹¤zuÀ.
GkzxUöPõsk AvÀ ]ÔuÍÄ J¸ £õzvµzvÀ }øµ GkzxU
E¨ø£a ÷\ºzx |ßS P»US (£h® öPõsk Aøu |ßÓõP `÷hØÖ. }º
5.7). öuÎÁõÚ E¨¦U Pøµ\À QøhU B¯õP ©õÖQÓx. x¸¨¤iUPõu
QÓx. Pøµ\ø» |ßÓõP `÷hØÖ. }º GLQÚõÀ BÚ J¸ umøh £õzvµz
B¯õQ •PøÁ°À E¨¦ ©mk® vß ÷©À Põmk (£h® 5.8), umiß
Ai¨£Sv°À }µõ Sκ¢x }ºz
vÁø»PÍõP ©õÖÁøuU Põn»õ®.

£h® 5.7 E¨¦ }›À PøµuÀ £h® 5.8 B¯õuÀ

57
Cv¼¸¢x B¯õuÀ Kº C¯Ø¤¯À }º©©õuÀ GÚ¨£kQÓx.
©õØÓ® Gߣx öuÎÁõQÓx. }µõ SκÂUP¨£k®ö£õÊx
5.6.3 öPõvzuÀ }µõP ©õÖQÓx. C¢}øµ `÷hØÖ®
}º©[PÒ B¯õuÀ GÀ»õ ö£õÊx «sk® }µõ QøhUQÓx
öÁ¨£{ø»Pξ® |øhö£ÖQÓx. GÚ÷Á }º©©õuÀ Kº C¯Ø¤¯À
BÚõÀ öPõvzuÀ J¸ SÔ¨¤mh ©õØÓ©õS®.
öÁ¨£ {ø»°À ©mk÷© {PÌQÓx. Sκa]
AÆöÁ¨£{ø»÷¯ öPõv{ø» GÚ¨ }µõ < > }º
£kQÓx. öÁ¨£®
J¸ vµÁzvß B AÊzu® G.Põ. ÷©P® Sκ¢x ©øǯõuÀ.
G¢u öÁ¨£{ø»°À ÁΩsh» ö\¯À 5.8
AÊzuzvØS \©©õP EÒÍ÷uõ A¢u
SκPõ»zvÀ, AvPõø»°À
öÁ¨£{ø»÷¯ AzvµÁzvß öPõv
÷uõmhzvØS ö\ßÖ A[SÒÍ ¦ØPÒ
{ø» GÚ¨£k®.
©ØÖ® ö\iPøͨ £õº. AÁØÔß ÷©À
G.Põ. }›ß öPõv{ø» 100oC £ÛzxÎPÒ E¸ÁõQ²ÒÍøuU
J¸ vµÁ® öPõvUS® ö£õÊx PõsQÓõ´ AÀ»Áõ? Cx GÆÁõÖ
E¸ÁõS® Auß BÂø¯U Sκ {PÌQÓx? PõØÔ¾ÒÍ }µõ Sκ¢x
ÂUS® ö£õÊx «sk® AzvµÁ® £ÛzxίõP ©õÖQÓx.
QøhUQÓx (£h® 5.9). GÚ÷Á 5.6.5 EøÓuÀ
öPõvzuÀ Jº C¯Ø¤¯À ©õØÓ©õS®.
J¸ vµÁ©õÚx J¸ SÔ¨¤mh
öÁ¨£{ø»USU RÌ SκÂUP¨£k®
}µõÂ ö£õÊx vs©©õP ©õÖQÓx. C¢
{PÌa] EøÓuÀ GÚ¨£k®. AUSÔ¨

¤mh öÁ¨£{ø» EøÓ{ø» GÚ¨
£k®.
vµÁ® EøÓ¢x E¸ÁõÚ
vs©zøu `÷hØÖ® ö£õÊx «sk®
AzvµÁ® QøhUQÓx (£h® 5.10).
GÚ÷Á EøÓuÀ Jº C¯Ø¤¯À
£h® 5.9 öPõvzuÀ
©õØÓ©õS®.
5.6.4 B _¸[Q }º©©õuÀ }º Sκa] £ÛUPmi

J¸ ö£õ¸Îß B SκÂUP¨
£k®÷£õx Ax «sk® vµÁ©õP
©õÖQÓx. C¢{PÌa] BÂ _¸[Q £h® 5.10 EøÓuÀ

58
ö\¯À 5.9 5.6.7 £u[P©õuÀ
Sκ\õuÚ¨ ö£mi°ß EøÓ ]» vs©¨ ö£õ¸ÒPøÍ `÷hØ
P»¨ £Sv°À (Freezer) }º EÒÍ J¸ Ö®÷£õx AøÁ vµÁ {ø»USa
Qsnzøu øÁzx J¸ ©o÷|µ® ö\À»õ©À ÷|µi¯õP Áõ²ÁõP
PÈzx Aøu öÁΰÀ Gkzx¨£õº. ©õÖQßÓÚ. C¢{PÌa]÷¯ £u[P©õ
GßÚ PõsQÓõ´? uÀ GÚ¨£kQÓx. ö£õ¸Îß BÂ
ø¯U SκÂUS®ö£õÊx ÷|µi¯õP
QsnzvÀ EÒÍ }º EøÓ¢x
vs©©õP ©õÖQÓx. GÚ÷Á
£ÛUPmi¯õP ©õÔ²ÒÍx. Qs
£u[P©õuÀ C¯Ø¤¯À ©õØÓ©õS®.
nzøu `÷hØÖ. GßÚ {PÌQÓx?
£ÛUPmi E¸Q «sk® }º A÷¯õiß, |õ¨u¼ß ©ØÖ®
QøhUQÓx. GÚ÷Á EøÓuÀ Jº A®÷©õÛ¯® S÷Íõøµk ÷£õßÓ
C¯Ø¤¯À ©õØÓ©õS®. ö£õ¸ÒPÒ £u[P©õQßÓÚ.

5.6.6 E¸SuÀ ö\¯À 5.11


J¸ ^Úz uPÈ°À ]ÔuÍÄ
J¸ vs©¨ ö£õ¸øÍ `÷hØÖ®
A÷¯õiøÚ GkzxU öPõÒ. Aøu J¸
ö£õÊx J¸ SÔ¨¤mh öÁ¨£
xøÍ°h¨£mh ÁiuõÍõÀ ‰k.
{ø»°À Ax vµÁ©õP ©õÖQÓx.
£h® 5.11À Põmi²ÒÍx ÷£õÀ J¸
C¢{PÌa]÷¯ E¸SuÀ GÚ¨£k®.
¦Úø»z uø»RÇõPU PÂÌzxz uPÈ
AUSÔ¨¤mh öÁ¨£ {ø»÷¯
°ß «x øÁ. ¦ÚÀ Põ®ø£ £gø\U
E¸S{ø» GÚ¨£k®.
öPõsk ‰k. ^Úz uPÈø¯ `÷hØÖ.
J¸ ö£õ¸Îß E¸S{ø»²® GßÚ {PÌQÓx? A÷¯õiß
EøÓ{ø»²® Jß÷Ó. £u[P©õQ ¦Ú¼ß Em¦ÓzvÀ
J¸ vs©¨ ö£õ¸Ò E¸Q¯uõÀ Sκ¢x vs©©õP¨ £iQÓx.
÷uõßÔ¯ vµÁzøuU SκÂUS® £g_
ö£õÊx Azvs©® «sk® A®÷©õÛ¯® uø»RÌ
QøhUQÓx. GÚ÷Á E¸SuÀ Jº S÷Íõøµk {ø»°À ¦ÚÀ
C¯Ø¤¯À ©õØÓ©õS®.
A®÷©õÛ¯®
ö\¯À 5.10 S÷Íõøµk ^Úz uPÈ
+
J¸ ö©ÊSÁºzvø¯ ]Ö xsk ÷\õi¯®
S÷Íõøµk
PÍõP |ÖUQ Aøu J¸ £õzvµzvÀ
Cmk `÷hØÖ. GßÚ {PÌQÓx?
ö©ÊS E¸Q vµÁ©õQÓx. £h® 5.11 £u[P©õuÀ

C¨ö£õÊx £õzvµzøuU Sεa ö\´. 5.6.8 C¸®¦ x¸¨¤izuÀ


GßÚ {PÌQÓx? vµÁ® EøÓ¢x J¸ C¸®¦¨ §møh DµU PõØÖ
vs© {ø»°À ö©ÊS QøhUQÓx. £k®£i øÁUS®ö£õÊx ]»
59
|õÒPÎÀ Auß ÷©Ø¦ÓzvÀ £Ê¨¦ CuÚõÀ §ª°ß öÁ¨£{ø» AvP›U
{Ó C¸®¦BUø\k (x¸) E¸ÁõQÓx QÓx. §ª°ß öÁ¨£{ø» E¯¸Á
(£h® 5.12). C¢{PÌa]÷¯ C¸®¦ uõÀ x¸Á¨ £Sv°À EÒÍ £ÛUPmi
x¸¨¤izuÀ GÚ¨£k®. C¸®¦ PÒ E¸Q PhÀ ©mh® E¯º¢x öÁÒÍ
C¸®¦ BUø\k® (x¸)® ©õÖ£mh A£õ¯® HØ£h HxÁõQÓx. GÚ÷Á
÷Áv¨ £s¦Pøͨ ö£ØÖÒÍÚ. PõØÔ¾ÒÍ Põº£ß&øh&BUø\iß
C¸®¦ BUøéøh GÎuõP C¸®£õP AÍøÁU SøÓUP AvP ©µ[PøÍ
©õØÓ C¯»õx. GÚ÷Á x¸¨¤izuÀ ÁͺUP ÷Ásk®.
Kº ÷Áv°¯À ©õØÓ©õS®.
5.6.10 £õÀ u°µõuÀ
]ÔuÍÄ CÍg`hõÚ £õø» J¸
£õzvµzvÀ GkzxU öPõsk AvÀ
]ÔuÍÄ ÷©õøµ FØÔ 4 & 5 ©o
÷|µ® PÈzx¨ £õºzuõÀ £õÀ u°µõP
©õÔ²ÒÍøu |õ® Põn»õ®. £õ¾®,
u°¸® ÷ÁÖ£mh ÷Áv¨ £s¦Pøͨ
ö£ØÖÒÍÚ. u°øµ «sk® £õ»õP
£h® 5.12. C¸®¦ x¸¨¤izuÀ ©õØÓ C¯»õx. GÚ÷Á £õÀ u°µõuÀ
5.6.9 G›ö£õ¸Ò G›uÀ Kº ÷Áv°¯À ©õØÓ® BS®.
ÂÓS, ©sönsön´, ö£m 5.6.11 ö|õvzuÀ
÷µõÀ ÷£õßÓ ö£õ¸ÒPÒ G›UP¨£k®
}º© SÐU÷Põì Pøµ\À,
ö£õÊx öÁ¨£ BØÓÀ EªÇ¨
ö|k÷|µzvØS G¢u Âu ©õØÓzvØS®
£kQÓx. CzuøP¯ ö£õ¸ÒPÒ
Em£kÁvÀø». BÚõÀ AUPøµ\¼À
G›ö£õ¸ÒPÒ GÚ¨£kQßÓÚ. J¸
]ÔuÍÄ DìkPøÍa ÷\ºUS®ö£õÊx
G›ö£õ¸Ò G›UP¨£k®ö£õÊx
~øµzx¨ ö£õ[QU öPõv¨£x ÷£õßÓ
Põº£ß&øh&BUø\k, }º ÷£õßÓ
÷uõØÓzøu E¸ÁõUSQÓx. SÐU
ö£õ¸ÒPЮ öÁ¨£ BØÓ¾®
÷Põì GzvÀ BÀPíõ»õPÄ®,
QøhUQßÓÚ. CÁØÔ¼¸¢x G›
Põº£ß &øh&BUø\hõPÄ® ©õÖQÓx.
ö£õ¸øÍ «sk® ö£Ó C¯»õx.
Põº£ß&øh&BUø\k Áõ²U SªÌPÒ
GÚ÷Á G›ö£õ¸ÒPÒ G›uÀ Kº
öÁÎ÷¯ÖÁuõÀ Pøµ\À öPõv¨£x
÷Áv°¯À ©õØÓ©õS®.
÷£õÀ |©USz ÷uõßÖQÓx.
G›ö£õ¸Ò G›²® ö£õÊx
E¸ÁõS® Põº£ß&øh&BUø\k Áõ² C¢{PÌa] Kº ö|õvzuÀ
PõØÔÀ P»UQÓx. CÆÁõ² §ª°À ÂøÚ¯õS®. Cx Kº ÷Áv°¯À
C¸¢x Á¸® öÁ¨£ BØÓø» «sk® ©õØÓ® BS®.
§ªø¯ ÷|õUQ¨ ¤µv£¼UQÓx.

60
Dìm> 5.7.2 öÁ¨£® öPõÒ ©õØÓ®
SÐU÷Põì GzvÀ BÀPíõÀ
+ J¸ ©õØÓzvß ö£õÊx öÁ¨£
Põº£ß&øh&BUøék
BØÓÀ EÔg\¨£k÷©¯õÚõÀ A®
]UP»õÚ P›©a ÷\º©[PÒ
©õØÓ® öÁ¨£® öPõÒ ©õØÓ®
DìkPÎß •ßÛø»°À Gί P›©a
GÚ¨£k®.
÷\º©[PÍõP ]øuUP¨£k® ÂøÚ÷¯
ö|õvzuÀ GÚ¨£k®. CÆÂøÚ°À G.Põ.
Põº£ß&øh&BUø\k E£ Âøͨ (i) £ÛUPmi E¸SuÀ
ö£õ¸ÍõPU QøhUQÓx. (ii) PhÀ }º B¯õuÀ (£h® 5.13)
A›] ©õÄ®, EТx ©õÄ® (iii) öÁ¨£zuõÀ öµõmia÷\õhõ
÷\º¢u P»øÁ _©õº 10 ©o ÷|µzvÀ ]øuÁøhuÀ
DìkPÎß Eu¯õÀ ö|õvzx
ª¸xÁõÚ Cm¼, ÷uõø\ u¯õ›¨
£uØPõÚ ©õÁõP ©õÖQÓx.
5.7. BØÓÀ Ai¨£øh°À {PÊ®
©õØÓ[PÒ
5.7.1 öÁ¨£® EªÌ ©õØÓ®
J¸ ©õØÓzvß ö£õÊx öÁ¨£
BØÓÀ EªÇ¨£k÷©¯õÚõÀ A®
©õØÓ® öÁ¨£® EªÌ©õØÓ® GÚ¨ £h® 5.13 PhÀ }º B¯õuÀ
£k®. ö\¯À 5.13
G.Põ. J¸ öPõÒP»zvÀ £ÛUPmi
(i) ©µ®, ©sönsön´ ©ØÖ®
Pøͨ ÷£õmk `÷hØÖ. GßÚ
ö£m÷µõÀ ÷£õßÓ G›ö£õ¸mPÒ {PÌQÓx?
G›uÀ.
(ii) wUSa] G›uÀ £ÛUPmi öÁ¨£ BØÓø»
(iii) ÷\õi¯® øímµõUø\k }›À EÔg] }µõP ©õÖQÓx.
PøµuÀ
ö\¯À 5.12
J¸ PõQuz xsøh G›zx¨ £õº.
GßÚ {PÌQÓx? PõQu® G›¢x
öÁ¨£ BØÓø» EªÌQÓx.

61
uß ©v¨¥k

(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®


÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)

1. ¤ßÁ¸ÁÚÁØÔÀ Gx ÷Áv ©õØÓªÀø»?


1. £õÀ ¦ÎzuÀ 2. EnÄ ö\›zuÀ
3. E÷»õP[PÒ x¸¨¤izuÀ 4. Dµ BøhPÒ E»ºuÀ
2. ¤ßÁ¸ÁÚÁØÔÀ Gx Põ»JÊ[S ©õØÓ®?
1. PõØÖ Ã_uÀ 2. }º B¯õuÀ
3. »[SPÎß Áͺa] 4. §ª°ß _ÇØ]
3. Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓzvß ÷£õx
1. ö£õ¸ÒPÎß ‰»UTÖPÒ ©õØÓ©øhÁvÀø»
2. ö£õ¸ÒPÎß ‰»UTÖPÒ ©õØÓ©øhQßÓÚ.
3. ‰»UTÖPÒ ÷uõØÖÂzu AqUPÒ ©õØÓ[PÐUS Em£kQßÓÚ
4. ¦v¯ ö£õ¸ÒPÒ E¸ÁõQßÓÚ
4. ¤ßÁ¸ÁÚÁØøÓ C¯Ø¤¯À AÀ»x ÷Áv°¯À ©õØÓ[PÒ GÚ
ÁøP¨£kzxP.
1. £mhõ_ öÁizuÀ 2. \ºUPøµ }›À PøµuÀ
3. ö©ÊSÁºzv G›uÀ 4. }º EøÓuÀ

5. EnøÁa \ø©zuÀ ......... ©õØÓ®.


6. }º B¯õuÀ AÀ»x }µõ E¸ÁõuÀ .............. ©õØÓ®.
7. SÔ¨¤mh Põ» CøhöÁÎUS¨ ¤ÓS «sk® «sk® {PÌQßÓ ©õØÓ[PÒ
.......... GßÓøÇUP¨£kQßÓÚ.
8. {» |kUP® ....... ©õØÓ®.
9. CµÄ, £PÀ ÷uõßÖuÀ ....... ©õØÓ®.
10. öÁ¨£® EªÌÂøÚPÎß ÷£õx öÁ¨£® ...........
11. £Ç® £ÊzuÀ ....... ©õØÓ®.
12. Av÷ÁP ©õØÓ[PÒ GßÓõÀ GßÚ? Kº G.Põ. u¸P.
13. «Íõ ÂøÚ GßÓõÀ GßÚ? Kº. G.Põ. u¸P.
14. Põ» JÊ[PØÓ ©õØÓ[PÒ GßÓõÀ GßÚ? Kº. G.Põ. u¸P.
15. ÷Áv°¯À ©õØÓ® GßÓõÀ GßÚ?

62
16. ¸®£zuUP ©õØÓ[PÒ GßÓõÀ GßÚ? G.Põ. u¸P.
17. öÁ¨£ EªÌÂøÚ GßÓõÀ GßÚ? G.Põ. u¸P.
18. ¦ÎzuÀ GßÓõÀ GßÚ?
19. x¸¨¤izuÀ GßÓõÀ GßÚ?
20. £õÀ u°µõuÀ J¸ ÷Áv ÂøÚ¯õ? Hß?
21. ÷Áv°¯À ©õØÓ[PÎß £s¦PÒ ¯õøÁ?
22. B¯õuÀ Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓ® Gߣøu {¯õ¯¨£kzx.
23. Áõ² }º©©õuÀ Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓ® Gߣøu {¹¤.
24. EøÓuÀ Kº C¯Ø¤¯À ©õØÓ® Gߣøu {¹¤.
25. C¸®¦ x¸¨¤izuÀ Kº ÷Áv°¯À ©õØÓ®. Hß?
26. G›ö£õ¸ÒPøÍ G›¨£uõÀ E¸ÁõS® Põº£ßøh BUøék Áõ²
HØ£kzx® £õv¨¦PÒ ¯õøÁ?

63
6. Âø\ ©ØÖ® C¯UP®

£h® 6.1 K´Ä ©ØÖ® C¯UP {ø»¨ ö£õ¸ÒPÒ

|®ø©a _ØÔ ö£õ¸ÒPÒ ~øµ±µÀ _¸[Q ›QÓx. EÚx


C¸UQßÓÚ. AøÁPÒ {ø»¯õP÷Áõ Cu¯® xiU QÓx. |P¸® ö£õ¸ÒPÒ
C¯UPzv÷»õ EÒÍÚ. GkzxU AøÚzx® C¯UPzvÀ EÒÍÚ.
PõmhõP, ¦zuP[PÒ, |õØPõ¼PÒ,
6.1 K´Ä {ø»²® C¯UP•®
Pmhh[PÒ, _Á›À öuõ[S® £h[PÒ,
©ØÖ® ©µ[PÒ {ø»¯õP EÒÍÚ. PmhhzvØS öÁÎ÷¯ {Özu¨
C¯[S® ªvÁsi, C¯[S® Põº, £mkÒÍ Põº AÀ»x ªvÁsiø¯¨
C¯[S® ÷£¸¢x, EøuUP¨£mh £õº. Esø©°À AøÁ {ø»¯õP
PõÀ£¢x ©ØÖ® £ÓUS® £ÓøÁ EÒÍÚÁõ? ¦Â°ß «x AøÁ
BQ¯øÁ C¯UPzvÀ EÒÍÚ. {ø»¯õP EÒÍÚ. ¦Â, uß Aa]øÚ¨
K›hzvÀ, } A©º¢v¸¢u ÷£õx® ö£õÖzx ußøÚzuõ÷Ú _ØÔU
EÚx Eh®¤À CµzuU SÇõ´PÎÀ öPõsk®, `›¯øÚ²® _ØÔ Á¸QÓx
Cµzu Kmh® |øhö£ÖQÓx. EÚx Gߣx |©USz öu›²®. ¦Â°ß «x

64
Pmhh® {ø»¯õP C¸¨£uõÀ, Au 6.2 C¯UPzvß ÁøPPÒ
øÚa \õº¢x Põº AÀ»x ªvÁsi²® ÷|µõÚ \õø»°À C¯[S® Põº
K´Ä {ø»°À C¸UQßÓÚ. AÀ»x ÷£¸¢x, Âøͯõmk
C¯[S® ÷£¸¢x JßÔÀ } ÂÇõÂß ÷£õx öuõhUPzvÀ
£¯n® ö\´ÁuõP {øÚzxU öPõÒP. ªkUPõÚ, {ªº¢u, ^µõÚ |øh²hß
\õø»÷¯õµ ©µ[PøÍ, C¯[S® |h¢x ö\À¾® ©õnÁºPÎß C¯UP®
÷£¸¢vÀ C¸¢x } £õºzuõÀ, AøÁ öußøÚ ©µzv¼¸¢x R÷Ç ÂÊ®
Gvº vø\°À |PºÁx ÷£õÀ ÷uõßÖ®. ÷u[Põ´, ÷Pµ® (Carrom) ÂøÍ
Esø©°À AøÁ {ø»¯õP÷Á ¯õmiÀ Ai¨£õÛß (Strikker)
EÒÍÚ. } £¯n® ö\´²® ÷£¸¢x C¯UP®, PiPõµzvÀ (Time watch)
{ØS® ÷£õx, ©µ[PÒ {ø»¯õP ÂÚõi •ÒÎß C¯UP®, ªß
C¸¨£øu Enµ»õ®. GÚ÷Á K´Ä Â]Ô°À CÓUøPPÎß (Blades)
{ø»²®, C¯UP•® JßÖhß C¯UP®, £®£µ® _ÇÀÁx, _Á›À
JßÖ öuõhº¦øh¯Ú Gߣx öuõ[S® PiPõµzvÀ F\¼ß C¯UP®
ÂÍ[SQÓx. \ºUPêÀ (Circus) Fg\À
Âøͯõk® ÷£õx, PõÀ£¢x ÂøͯõmiÀ _Ǿ® õ›ß C¯UP®
(Acrobat), `›¯øÚa _ØÖ® ¦Â°ß
Bk£Áº G¨ö£õÊx® uÚx {ø»ø¯
(Position) ©õØÔUöPõs÷h C¸UQÓõº.
C¯UP®, ¦Âø¯a _ØÖ® {»Âß
£h® 6.1À Põmi¯ÁõÖ £ÓUS® C¯UP® ÷£õßÓÁØøÓ {øÚzx¨ £õº.
£ÓøÁø¯¨ £õº. ÷|µzvØS ÷|µ® ÷©ØSÔ¨¤mh GkzxUPõmk
Ax, AiUPi uÚx {ø»ø¯ ©õØÔU PÎÀ C¯UP[PÎÀ EÒÍ
öPõs÷h C¸¨£uõÀ, C¯UPzvÀ ÷ÁÖ£õmiøÚ EßÚõÀ Enµ
EÒÍx GßQ÷Óõ®. ö£õ¸Îß {ø» •iQÓuõ? ö£õ¸Ò ÷|ºU÷Põmk¨
(Position) ©õÖÁx C¯UP® GÚ¨£k®. £õøu°À C¯[SÁøu ÷|ºU÷Põmk
C¯UP® GßQ÷Óõ®. (£h[PÒ 6.2 a,
ö\¯À 6.1
b, c) ö£õ¸Ò Ámh¨ £õøu°À C¯[
EßøÚa _ØÔ²ÒÍ ö£õ¸Ò
SÁøu Ámh C¯UP® GßQ÷Óõ®
Pøͨ £õº. AÁØÔÀ GøÁ {ø»¯õP
(£h® 6.2 d). ö£õ¸Ò J¸ {ø»¯õÚ
EÒÍÚ? GøÁ C¯UPzvÀ EÒÍÚ? ¦ÒÎø¯¨ ö£õÖzx •ßÝ®
SÔ¨¤kP. ¤ßÝ©õP C¯[SÁøu Aø»Ä
ö£õ¸Ò C¯UP® / K´Ä C¯UP® GßQ÷Óõ® (£h® 6.2 e ).
ö£õ¸Ò ^µõÚ Põ» CøhöÁΰÀ
1. v¸®£z v¸®£ C¯[SÁøu ^µø»Ä
2.
C¯UP® GßQ÷Óõ®. ö£õ¸Ò v¸®£z
v¸®£ C¯[S®, BÚõÀ Põ»
3. CøhöÁÎ ^µõP C¸UPõx. AuøÚ
^µØÓ Aø»Ä C¯UP® GßQ÷Óõ®.
65
£h® 6.2 a ÷|ºU÷Põmk C¯UP®

£h® 6.2 b ÷|ºU÷Põmk C¯UP® £h® 6.2 c ÷|ºU÷Põmk C¯UP®

£h® 6.2 d Ámh C¯UP®


£h® 6.2 e Aø»ÄÖ C¯UP®

ö\¯À 6.2 GßÓ Chzv¾® C¸¨£uõPU P¸xP.


C¯UPzvß ]» GkzxUPõmk }²®, Eß AsnÝ® £ÒÎUS¨
PøÍU TÖP. C¯UP ÁøPPøÍU ¦Ó¨£kÁuõP øÁzxU öPõÒ÷Áõ®. },
SÔ¨¤kP. A&°À ¦Ó¨£mk 1000 «mhº |h¢x
B &ø¯ AøhQÓõ´. Eß Asnß
6.3 ÷|º÷Põmk C¯UP®
A&°À ¦Ó¨£mk C&°À EÒÍ |s£ß
C¯UPzvß £À÷ÁÖ ÁøPPÒ
N
|©USz öu›²®. AÁØÔÀ
E
GÎø©¯õÚx ÷|º÷Põmk C¯UP®. C
20

6.3.1 öuõø»Ä® Ch¨ö£¯ºa]²® 900


m
0
m

£h® 6.3&À EÒÍÁõÖ EÚx Ãk A


1000 m
B
A GßÓ Chzv¾®, EÚx £ÒÎ B
£h® 6.3 öuõø»Ä® Ch¨ö£¯ºa]²®

66
ÃmiØSa ö\ßÖ, ¤ÓS B&ø¯ Aøh Ph¢u öuõø»Ä
÷ÁP® =
QÓõº. £ÒÎUSa ö\À» } |hUS® Põ»®
öuõø»Ä 1000 «mhº. Eß Asnß
6.3.3 vø\÷ÁP® (Velocity)
|hUS® öuõø»Ä 1100 «mhº.
J¸ SÔ¨¤mh vø\°À
öuõø»Ä Gߣx ö£õ¸Ò
Aøh²® ÷ÁP®, vø\÷ÁP®
Esø©°À Ph¢u £õøu°ß
GÚ¨£k®. Ch¨ö£¯ºa] ©õÖ® Ãu®
}Í©õS®. Ch¨ö£¯ºa] Gߣx C¸
vø\÷ÁP® GÚ Áøµ¯ÖUP¨£kQÓx.
{ø»PÐUS Cøh¨£mh SÖQ¯
AuõÁx, J¸ ö|õi°À ÷©Ø
öuõø»÷Á BS®. J¸ SÔ¨¤mh
öPõÒЮ Ch¨ö£¯ºa] vø\÷ÁP®
vø\°À EÒÍ öuõø»Ä
BS®.
Ch¨ö£¯ºa] GÚ¨£k®.
Ch¨ö£¯ºa]
÷©ØPsh GkzxUPõmiÀ, }²® vø\÷ÁP® =
Põ»®
Eß Asnq® Ph¢u öuõø»Ä 1000 vø\÷ÁP® ©ØÖ® ÷ÁP®; CøÁ
«mhº ©ØÖ® 1100 «mhº. BÚõÀ «mhº
Cµsk÷© ö|õi GßÓ A»QÚõÀ
E[PÒ C¸Á›ß Ch¨ö£¯ºa],
QÇUSa vø\°À 1000 «mhº. AÍUP¨£kQßÓÚ.
6.3.2 ÷ÁP® (Speed) 6.3.4 ^µõÚ ©ØÖ® ^µØÓ C¯UP®
£ÒÎUSa ö\À¾® ÷£õx } ÷|ºU÷PõmiÀ C¯[S® ö£õ¸
|h¢x ö\À¾® ÷ÁPzøuU PÁÚzvÀ öÍõßÔß ÷ÁP® ©õÓõ©À C¸¢uõÀ,
öPõÒP. EÚx £ÒÎ 1000 «mhº AƯUP® ^µõÚ C¯UP® GÚ¨£k®.
(1 Q÷»õ «mhº) öuõø»ÂÀ C¸¨£uõ ö£õ¸öÍõßÖ C¯UPzvÀ EÒÍ
PU P¸x÷Áõ®. }, |h¢x ö\ßÖ 20 ÷£õx RÌUPsh £vÄPÒ (Observa-
{ªh[PÒ PÈzx £ÒÎø¯a tions) ö\´¯¨£kQßÓÚ.
ö\ßÓøhQÓõ´. Eß Asnß |h¢x
ö\ßÖ 10 {ªh[PÎÀ £ÒÎø¯a Põ»® (ö|õi) 0 1 2 3 4 5
ö\ßÓøhQÓõº. Cv¼¸¢x GßÚ öuõø»Ä («mhº) 0 5 10 15 20 25
öu›QÓx? SÔ¨¤mh öuõø»øÁU
PhUP EÚUS AvP ÷|µ® BQÓx. £h® 6.4À Põmi¯ÁõÖ
A÷u öuõø»øÁU PhUP Eß Áøµ£hzvß Eu²hß ö£õ¸Îß
AsnÝUSU SøÓ¢u ÷|µ® BQÓx. C¯UPzøu AÔ¯ •i²®. Áøµ
AuõÁx, EÚx ÷ÁP® SøÓÄ; Eß £hzvÀ, Põ»®, X&Aa]¾®, öuõø»Ä
AsnÛß ÷ÁP® AvP®. Y&Aa]¾® SÔUP¨£kQßÓÚ.

Kº A»S Põ»zvÀ (J¸ ö£õ¸Ò ^µõÚ C¯UPzvÀ


ö|õi°À) ö£õ¸Ò PhUS® öuõø»Ä C¯[S® ÷£õx Áøµ£h©õÚx,
÷ÁP® GÚ¨£k®. B¯zv¼¸¢x (Origin) ö\À¾®
÷|ºU÷PõhõP Aø©QÓx.
67
÷Óõ®. CÊzuÀ ©ØÖ® uÒÐÁøu,
25 Âø\ GßÓa ö\õÀ»õÀ SÔ¨¤k
20 Q÷Óõ®. |®ø©a _ØÔ G[S® Âø\PÒ
öuõø»Ä

15 EÒÍÚ. ]» GkzxU PõmkPÒ £h®


10 6.5&À Põmh¨£mkÒÍÚ. JÆöÁõ¸
5
£hzv¾® ö\¯À£k® Âø\PÒ GøÁ
GÚ ]¢vzx¨ £õºUPÄ®. |õ®,
0
£h® 6.4 ^µõÚ 1 2 3 4 5 Âø\ø¯ GÆÁõÖ EnºQ÷Óõ®?
C¯UPzøuU Põ»® Âøͯõmk Aµ[Pzvß |kÂÀ
Põmk® Áøµ£h®
ö£õ¸Îß ÷ÁP® ©õØÓ® øÁUP¨£mh PõÀ£¢x JßÖ, Âø\
Hx® ö\¯À£k® Áøµ, A[÷P÷¯
Aøh¢x öPõs÷h C¸¢uõÀ, Auß
C¯UP® ^µØÓ C¯UP® GÚ¨£k®. |PµõÀ C¸UQÓx. PõØÖ Ã]ÚõÀ,
GÁ÷µÝ® EøuzuõÀ, GÁ÷µÝ®
6.4 Âø\
øP°ÚõÀ Gkzxa ö\ÀÁuõÀ Âø\
H÷uÝ® J¸ ö\¯ø»a ö\´¯,
ö\¯À£mk, C¯UP® HØ£kQÓx.
|õ® CÊUQ÷Óõ® AÀ»x uÒÐQ

£h® 6.5 |®ø©a _ØÔ EÒÍ Âø\PÒ

68
6.4.1 Âø\°ß ÂøÍÄPÒ ÁiÁzøu¨ £õº. C¸ øPPÍõ¾®
(i) Âø\, C¯UPzøu HØ£kzx® A•USÁuß ‰»® Âø\ø¯a ö\¯À
{ø»¯õP C¸US® £¢x £kzx. Auß ÁiÁ® GßÚÁõS®?
JßÔøÚ, EøuUS® ÷£õx, Âø\ E¸øÍ ÁiÁ £õmiÀ JÊ[PØÓuõP
ö\¯À£k® vø\°À Ax |PºQÓx. ©õÔ Âk®.
øP°ÚõÀ AuøÚ GkUS®÷£õx, |õ® \õ¨¤k® §› ö\´ÁuØSU,
÷©À ÷|õUQ¯ Âø\°ß vø\°À Ax ÷Põxø© ©õøÁ¨ ¤ø\Áøu¨
C¯[SQÓx. £¢x _Á›ß «x ÷©õx® £õºzv¸¨¥ºPÒ. ]Ôx SøÇzu ©õøÁ
÷£õx, Gvº vø\°À «sk® Gkzx, |® EÒÍ[øPPÍõÀ ÷PõÍ
Á¸QÓx. J¸ ÷PõnzvÀ _Á›ß «x ÁiÁzvÀ E¸ÁõUSQ÷Óõ®. ¤ÓS
÷©õvÚõÀ, ÷ÁÖ vø\°À J¸
E¸øÍU Pmøh¯õÀ AuøÚ §›¯õP
÷PõnzvÀ Á¸QÓx. AuõÁx, £¢vß
Ámh ÁiÁzvØS ©õØÖQ÷Óõ®.
C¯UPzøu _Áº HØ£kzx® Âø\
©õØÖQÓx. GÚ÷Á Âø\°ß vø\ ÷©ØPsh GkzxUPõmiÀ, |õ®
•UQ¯©õÚ JßÓõS®. Âø\ø¯ ö\¯À£kzxÁuõÀ Ái
Âø\¯õÚx, ö£õ¸Îß C¯UPz Á÷©õ, AÍ÷Áõ AÀ»x Cµsk÷©õ
øuU SøÓUPÄ®, {ÖzuÄ® ö\´²®. ©õØÓ® AøhQÓx. Âø\ ö\¯À£kz
C¯UPzvÀ EÒÍ PõÀ£¢x, u¨£kÁuõÀ ö£õ¸Îß ÁiÁ•®
Âøͯõmk õ›ß «x £kÁuõÀ, AÍÄ® ©õØÓ©øhÁøu £h® 6.6&À
Âø\ ö\¯À£mk Ax {ßÖ ÂkQÓx. ]» GkzxUPõmkPÎÀ Põmh¨
öám ©õÚzxhß CønUP¨£mh £mkÒÍÚ.
£ÓUS® Søh (Parachute), ©õÚ®
uøµ CÓ[S® ÷£õx, Âø\ø¯a
ö\¯À£kzv Auß ÷ÁPzøuU ÷Põxø© ©õÄ ¤ø\uÀ £Ø£ø\U SǼß
SøÓUQÓx (•P¨¦ Amøh°À EÒÍ ÁiÁ® ©õÖuÀ

£hzøuU PõsP). GÚ÷Á Âø\


Gߣx, C¯UPzvÀ ©õØÓzøu HØ£kz
uU Ti¯x Gߣøu AÔQ÷Óõ®. £g]ß ÁiÁ ©õØÓ®

GÚ÷Á, Âø\ Gߣx ö£õ¸Îß


P®¤°ß ÁiÁ ©õØÓ®
C¯UPzøu AvP¨£kzx® AÀ»x
SøÓUS® AÀ»x C¯UPzvß
vø\ø¯ ©õØÓUTi¯ CÊzuÀ _¸ÒÂÀ }ÐuÀ
AÀ»x uÒÐuÀ ö\¯À BS®. ÷ÁPøÁzu E¸øÍUQÇ[S

£h® 6.6 Âø\ ÁiÁzøu ©õØÖuÀ


(ii) Âø\, ö£õ¸Îß ÁiÁzøu²®,
AÍøÁ²® ©õØÖ® 6.4.2 Âø\°ß A»S
uspº Põ¼¯õÚ £õmiÀ (PET Âø\°ß A»S, ¦Â Dº¨¦
Bottle) JßøÓ GkzxU öPõÒ. Auß Âø\°ß Ai¨£øh°À SÔ¨¤h¨
69
£kQÓx. A¢u Âø\¯õÚx, JÆöÁõ¸ £¢x JßÔøÚ ]ö©sm uøµ°¾®
ö£õ¸Îß «x® ¦Â HØ£kzx® ¤ÓS ÁÊÁʨ£õÚz uøµ°¾®
Âø\¯õS®. EÚx øP°ÚõÀ 1 Q÷»õ E¸mi Âk÷Áõ®. ÁÊÁʨ£õÚ
Qµõ® Gøhø¯z uõ[S®÷£õx, uøµ°À, £¢x ÷ÁP©õPÄ®, AvP
HØ£k® Âø\, ¦Â°ß Dº¨¦ yµ•® ö\À¾®. ]ö©sm uøµ°À
Põµn©õP Á¸ÁuõS®. A¢u ö©xÁõPÄ®, SøÓ¢u yµ•®
Âø\¯õÚx, {³mhß GÚU ö\À¾®. CÆÁõÖ {PÇU Põµn®
SÔ¨¤h¨£k®, Kµ»S Âø\ø¯¨ Eµõ´Ä Âø\PÒ BS®. C¸
÷£õÀ HÓzuõÇ £zx ©h[PõS®. ö£õ¸ÒPÎß £µ¨¦PÒ öuõkÁuõÀ
Âø\°ß A»S {³mhß GÚ¨£k®. Eµõ´Ä HØ£kQÓx.
ªPa ]Ó¢u AÔ¯À AÔbº \º. I\U }[PÒ |ßS AÔ¢ux Eµõ´Ä
{³mhß GߣÁ›ß ö£¯µõÀ Âø\¯õPz uõß C¸US®. Eµõ´ÂØS
Âø\°ß A»S ÁÇ[P¨£kQÓx. ÷ÁÖ ]» £s¦PÒ Esk. AuÚõÀ
1 {³mhß (newton) Gߣøu ö£õ¸øÍ |Pºzu •i¯õx. ö£õ¸Îß
_¸UP©õP 1N GÚU SÔ¨¤h»õ®. 1 N C¯UPzøu GvºUP ©mk÷© •i²®.
Gߣx HÓzuõÇ, EÚx øP°À EÒÍ AÆÂø\°ß AÍÄ uõÚõP ©õÓU
100 Qµõ® {øÓ²ÒÍ ö£õ¸Îß Ti¯x.
Gøh¯õS®.
6.4.3 Âø\PÎß ÁøPPÒ
Âø\ Gߣx GßÚ GßÖ öu›¢x
öPõs÷hõ®. |õ® AßÓõh ÁõÌÂÀ
CÊzuÀ, uÒÐuÀ ÷£õßÓ ö\¯À
PøÍa ö\´Q÷Óõ®. ö£õ¸ÒPøÍz
yUS®÷£õx |õ® AÁØøÓ
CÊUQ÷Óõ®. Á¼ø©¯õÚ ©µUPm
£h® 6.7 uø\|õº Âø\
øhPøÍ, ¯õøÚPÒ yUQa ö\ÀÁ
øu¨ £õºzv¸UQ÷Óõ®, G¸xPÒ, ö£õ¸Ò, C¯UPzvÀ EÒÍ÷£õx,
SvøµPÒ ©ØÖ® JmhP[PÒ, Eµõ´Ä Âø\ Auß «x ö\¯À£mk,
Ásiø¯ Cʨ£øu¨ £õºUQ÷Óõ® AuøÚ K´Ä {ø»USU
(£h® 6.7). ÷©ØPsh {PÌa]PÎÀ öPõskÁ¸®. Eµõ´Ä Âø\
©Ûu CÚ•®, »[SPЮ uø\ ö\¯À£hÂÀø» GßÓõÀ, ö£õ¸Ò
|õºPÒ ‰»® Âø\PøÍa ö\¯À öuõhº¢x C¯UP {ø»°÷»÷¯
£kzxQßÓÚ. C¢u Âø\ø¯ uø\ C¸US®.
|õº Âø\ (Muscular force) GßQ÷Óõ®. C¯[S® ö£õ¸Îß «x Âø\PÒ
ö£õ¸Îß C¯UPzøu Âø\ ö\¯À£k® ÷£õx, Auß C¯UP®
©õØÖQßÓx Gߣøu AÔ¢÷uõ®. ©õÖ®. BÚõÀ, ö\¯À£k® Âø\PÒ
70
\©{ø»°À C¸¢uõÀ C¯UP® ö\¯À£hU Ti¯øÁ. ö£õ¸ÒPÒ
©õÓõx. GkzxUPõmhõP £h® 6.8&-À JßÖUöPõßÖ öuõhõ©À C¸US®
Põmi¯ÁõÖ BPõ¯ ©õÚzvß ÷£õx® ]» Âø\PÒ ö\¯À£kQßÓÚ.
C¯UPzøu¨ £õº¨÷£õ®. ©õÚzvß Dº¨¤¯À Âø\¯õÚx (Gravitational
Gg]ß HØ£kzx® •ß÷ÚõUQ¯ Force) AøÚzx ö£õ¸ÒPøͲ®,
CÖUP•® (Âø\), PõØÖ u¸® ¦Â°ß ø©¯zøu ÷|õUQ CÊUQÓx
uøh°ß (Eµõ´Ä) Põµn©õP HØ£k® Gߣx |õ® AÔ¢u÷u. ©õ©µzv¼¸¢x
¤ß÷ÚõUQ¯ Âø\²® \©©õP ©õ[Põ´ R÷Ç ÂÊÁuØS®,
C¸¨¤ß, ©õÚ® ^µõÚ ÷ÁPzvÀ Pmhhzvß «x C¸¢x Âh¨£k®
ö\À¾®. AøÁ Cµsk® \©©õP ö\[PÀ R÷Ç ÂÊÁuØS® (£h[PÒ
CÀø»ö¯ßÓõÀ ©õÚzvß ÷ÁP® 6.9a, 6.9b) A¢u Dº¨¤¯À Âø\uõß
AvP›US® AÀ»x SøÓ²®. Põµn®. ö£õ¸ÐUS® ¦ÂUS®
CÓUøPPÎÚõÀ Cøh÷¯ ö\¯À£k® C¢u Dº¨¤¯À
E¯ºzu¨£kuÀ
Âø\ uõß ö£õ¸Îß Gøh
GÚ¨£kQÓx.
PõØÖz Gg]ß
uøh°ÚõÀ HØ£kzx®
HØ£k® Gøh •ß÷ÚõUQ¯
¤ß÷ÚõUQ¯ Âø\
Âø\

£h® 6.8 BPõ¯ ©õÚzvß C¯UP® £h® 6.9a R÷Ç ÂÊ®


ö\[PÀ
Eµõ´Ä, ÷uøÁ¯ØÓ JßÖ GÚ
|õ® {øÚ¨£xsk. AuøÚU SøÓUP
C¯¢vµ[PÎÀ Gsönø¯¨ £¯ß
£kzxQ÷Óõ®. BÚõÀ, ö£¸®£õ¾®,
Eµõ´Ä |©US® ÷uøÁ¯õÚ÷u.
ÁÊUS® uøµ°À |h¨£x GÆÁÍÄ
PiÚ® Gߣøua ]¢vzx¨£õº. |õ®
|h¢x ö\À¾® ÷£õx, Eµõ´Âß
Põµn©õP HØ£k® •ß÷ÚõUQ¯
Âø\uõß |®ø© |PºzxQÓx. Eµõ´Ä
CÀø»ö¯ßÓõÀ, •ß÷ÚõUQ¯ Âø\ £h® 6.9 b R÷Ç ÂÊ® ©õ[Põ´

ö\¯À£hõx. |®©õÀ |hUP÷Á C¸ ö£õ¸ÒPÐUS Cøh÷¯


•i¯õx. EÒÍ C¢u Dº¨¤¯À Âø\ø¯ •uß
uø\|õº Âø\²®, Eµõ´Ä •u¼À Psk¤izuÁº \º. I\U
Âø\²®, ö£õ¸ÒPÒ Jß÷ÓõöhõßÖ {³mhß BÁõº. ö£õxÁõP
öuõmkU öPõsi¸US®÷£õx Dº¨¤¯À Âø\ ªPÄ® Á¼ø©

71
SøÓ¢u Âø\¯õS®. BÚõÀ C¸ AuõÁx {»ÂÀ J¸ ö£õ¸Îß
ö£õ¸ÎÀ JßÖ, ¦Â GÛÀ A¢u Gøh, ¦Â°À Auß Gøhø¯¨ ÷£õÀ
Âø\ ªPÄ® Á¼ø© ªUP BÔÀ J¸ £[S BS®.
Âø\¯õS®. AuÚõÀ |©US GßÚ Dº¨¤¯À Âø\ø¯¨ ÷£õß÷Ó
{PÊ® Gߣx E[PÐUSz öu›²®. ö£õ¸ÒPÒ JßÖhß JßÖ öuõhõu
¦Â `›¯øÚa _ØÔ Á¸QÓx. {ø»°À, AÁØÔØQøh÷¯ ö\¯À
{»Ä ¦Âø¯a _ØÔ Á¸QÓx. £hUTi¯ ©ØÓ Âø\PЮ Esk.
(£h[PÒ 6.10 a, b) CuØSU Põµn® C¸ Põ¢u[PøÍ A¸P¸÷P
Dº¨¤¯À Âø\÷¯. øÁzxÒÍ ÷£õx, ö\¯À£k® Põ¢u
Âø\ø¯ Enµ»õ®. AÆÂø\ ]»
÷|µzvÀ PÁºa] Âø\¯õPÄ®,
(CÊzuÀ) ]» ÷|µzvÀ »US
Âø\¯õPÄ® (uÒÐuÀ) C¸US®.
ö\¯À 6.3
£h® 6.10 a `›¯øÚa _ØÔ¯ ¦Â°ß C¯UP®
]Ô¯ Põ¢u® JßøÓ GkzxU
öPõsk G¢u¨ ö£õ¸øÍ Ax PÁº
QÓx Gߣøu Psk¤i (£h® 6.11).
PõQuz xskPøͯõ? PõQu AÊzv
ø¯¯õ? (clip) ¤ÍõìiU ^¨¤øÚ¯õ?
v¸S •kUQø¯¯õ? (Screw Driver)
©µz xsiøÚ¯õ? _zv°ß E÷»õP
øP¨¤iø¯¯õ? wUSa]ø¯¯õ?
Ssl]ø¯¯õ? |õn¯zøu¯õ?
£õmiÀ ‰iø¯¯õ? G¢u ÁøP¨
ö£õ¸øÍU PÁºQÓx?

ö\¯À 6.4
£h® 6.10 b ¦Âø¯a _ØÔ¯ {»Âß C¯UP® PõQuzvß «x C¸®¦z yÒPøÍ
yÄP. Põ¢uzøuU öPõsk A¢u
{»Âß {øÓ ¦Â°ß {øÓø¯ C¸®¦z yÒPøÍ ÷\P›UP •¯»Ä®.
Âh ªPU SøÓÄ. GÚ÷Á {»Ä¨ Põ¢uzvß C¸ •øÚPξ® C¸®¦z
£µ¨¤À ö£õ¸ÒPÎß «x ö\¯À£k® yÒPÒ JmiU öPõÒQßÓÚÁõ? £h®
Dº¨¤¯À Âø\ ªPU SøÓÄ. ¦Â°À 6.12&À Põmi¯ÁõÖ AøÁ C¸US®.
EÒÍ J¸ ö£õ¸Îß Gøh AvP®. Põ¢uzvß A¢u Cµsk •øÚPøÍ
A÷u ö£õ¸Îß Gøh {»ÂÀ SøÓÄ. x¸Á[PÒ GßÖ ö\õÀQ÷Óõ®.

72
£h® 6.11 Põ¢uU PÁºa]

£h® 6.12 Põ¢u x¸Á[PÒ

ö\¯À 6.5
Põ¢u® JßøÓ £g_ ¡¼ÚõÀ
£h® 6.13 Põ¢u F]¨ö£mi
Pmiz öuõ[PÂk. Ax K´Ä {ø»US
Á¢uÄhß EØÖ ÷|õUS. Põ¢u® öuß x¸Á® GÚÄ® TÓ¨£k®. Cx
÷uõµõ¯©õP ÁhUS öuØS vø\PÎÀ Põ¢uzvß •UQ¯©õÚ¨ £s¦ BS®.
{ØS®. uh[PÀ HxªßÔ C¨£s¦ Põ¢u F]¨ ö£mi°À
(Compass) £¯ß£kQÓx. Gί Põ¢u
öuõ[PÂh¨£mh Põ¢u® JßÖ
G¨ö£õÊx÷© C¢uz vø\°À uõß F]¨ ö£mi°À ]Ô¯ Põ¢u® JßÖ
C¸US®. T›¯ •øÚ°ß «x ö£õ¸zu¨
£mi¸US® (£h® 6.13).
ÁhUSz vø\ø¯ ÷|õUQ¯
Põ¢uzvß •øÚ, ÁhUS ÷|õUS® ö\¯À 6.6
•øÚ AÀ»x _¸UP©õP Áhx¸Á® C¸ Põ¢u[PøÍ GkzxU öPõÒ.
GÚÄ®, ©ØöÓõ¸ •øÚ öuØS AÁØÔß •øÚPøÍ JßÖhß JßÖ
÷|õUS® •øÚ AÀ»x _¸UP©õP ö|¸UP©õP øÁ. GßÚ {PÌQÓx?
73
AøÁ JßÖhß JßÖ JmiU (Crane) ªS¢u Gøh²øh¯ ö£õ¸ÒP
öPõÒЮ (PÁ¸®) AÀ»x »UQz øÍz yUSÁuØS® Põ¢u Âø\
uÒЮ. £¯ß£kQÓx (£h® 6.14).
} GßÚ P¸zvøÚU öu›¢x Põ¢u Âø\ø¯¨ ÷£õß÷Ó,
öPõÒQÓõ´? Áhx¸Á® öuß ö£õ¸ÒPÎß öuõkuÀ CßÔ
x¸Ázøu²®, öuß x¸Á® Áh ö\¯À£hU Ti¯ ©ØöÓõ¸ Âø\²®
x¸Ázøu²® PÁºQÓx. Áh x¸Á® C¸UQÓx.
Áh x¸Ázøu²®, öuß x¸Á® öuß ö\¯À 6.7
x¸Ázøu²® »USQÓx. Põ¢u[PÒ
ö\¯À£kzxQßÓ C¢u uÒÐuÀ Cµsk Cµ¨£º £¿ßPÎÀ
AÀ»x CÊzuÀ Põ¢u Âø\PÒ PõØøÓ Aøhzx }Í©õÚ ¡ÀPÎÀ
GÚ¨£k®. Pmi £hzvÀ (6.15) Põmi¯ÁõÖz
öuõ[P Âk. Cµsøh²® EÚx
Sκ\õuÚ¨ ö£mi°¾® xo°ÚõÀ |ßS ÷u´UPÄ®.
(Refrigerator), A»©õ›U (Almirah) Cµsk® A¸P¸÷P Á¸®ö£õÊx
PuÄPξ® Põ¢u® £¯ß£kzu¨£k GßÚ {PÌQÓx GßÖ PÁÛ. H÷uÝ®
Áøu¨ £õºzv¸UP»õ®. S¨ø£U J¸ £¿ÝUS A¸÷P EÚx xoø¯U
PÈÄPÎÀ C¸¢x C¸®¦¨ öPõsk ö\À¾® ÷£õx GßÚ
ö£õ¸ÒPøͨ ¤›zöukUP Põ¢u {PÌQÓx GßÖ PÁÛ. •uÀ
Âø\ £¯ß£kQÓx. £Ð yUQPPÎÀ {PÌa]°À Cµsk® JßøÓö¯õßÖ
»UQz uÒЮ. CµshõÁx
{PÌa]°À JßøÓö¯õßÖ PÁ¸®.

£h® 6.15 £¿ßPÒ

ö\¯À 6.8
£¿ß JßÔÀ PõØÔøÚ
Aøhzx, uøµ ›¨£õÛÀ (Carpet)
£h® 6.14 Põ¢uU PÁºa] ÷u´UPÄ®. ¤ÓS A¢u¨ £¿øÚ

74
AøÓ _Á›ß «x ÷£õk AÀ»x ö\¯À 6.10
AøÓ°ß Tøµ «x (Ceiling) EÚx E»º¢u uø»•i°À
öuõk©õÖ ö\´ (£h® 6.16). £¿ÛÀ ^¨¤øÚU öPõsk ^ÄP (£h® 6.18a).
C¸¢x EÚx øPø¯ GkzxÂmhõÀ, AÀ»x ^¨¤øÚ P®£Îz xo°À
Ax, A[÷P÷¯ JmiU öPõÒQÓx ÷u´UPÄ®. ÷©ø\°ß «xÒÍ ]Ö ]Ö
AÀ»Áõ? PõQuz xskPÒ A¸÷P, A¢ua
^¨¤øÚU öPõsk ö\À (£h® 6.18b).
PõQuz xskPÒ Aa^¨¦ A¸÷P
Á¸QßÓÚ AÀ»Áõ?

£h® 6.16 £¿ß _Á›À JmiU öPõÒÐuÀ

ö\¯À 6.9
£¿ß JßÔÀ PõØÔøÚ £h® 6.18 a £h® 6.18 b
Aøhzx, uøµÂ›¨£õÛÀ ÷u´UPÄ®. PõQuz xskPøÍU PÁ¸uÀ
¤ÓS, AuøÚ SÇõ°¼¸¢x CøÇ
÷£õÀ öÁÎ÷¯Ö® }º A¸÷P (Jet of CøÁPöÍÀ»õ® öÁÆ÷ÁÓõÚ
water) öPõsk ö\À. }º, £¿ß A¸÷P ÂøÍÄPÒ. |õ® TÖQßÓ C¢uz
ÁøÍ¢x ö\ÀQÓx AÀ»Áõ? uÒÐuÀ AÀ»x CÊzuÀ GßÓ
(£h® 6.17) »US Âø\²®, PÁºa] Âø\²®
ªß Âø\PÍõS®. ÷|ºªßÞmh®
©ØÖ® GvºªßÞmh® GßÓ
C¸ÁøP ªßÞmh[PÍõÀ C¢u ªß
Âø\PÒ E¸ÁõQßÓÚ. C¢u
ªßÞmh[Pøͨ £ØÔ, Akzu
Bsk HÇõ® ÁS¨¤À ›ÁõP
AÔ¢x öPõÒÍ»õ®.
6.5 AÊzu® (Pressure)
Âø\Pøͨ £ØÔ •¢øu¯¨
¤›ÂÀ öu›¢x öPõsjºPÒ.
AuõÁx Âø\, G¢u vø\°À ö\¯À
£h® 6.17 ö©À¼øÇ ÷£õßÓ }º
£kzu¨£kQÓx, G[÷P ö\¯À
75
£kzu¨£kQÓx? Gߣøu AÔ¢x ÷©ØPsh GkzxUPõmkPÎÀ
öPõsjºPÒ. Âø\°ß ÂøÍÄ C¸¢x |õ® öu›¢x öPõÒÁx GßÚ?
ö\¯À£kzu¨£k® £µ¨¤øÚa (Area) Âø\ ö\¯À£k® £µ¨£ÍÄ ]Ô¯uõP
\õº¢ux Gߣøu C¢u¨ ¤›ÂÀ C¸¢uõÀ, Âø\°ß ÂøÍÄ AvP
AÔ¢x öPõÒÍ»õ®. EÚx ]¢uøÚU ©õP C¸UQÓx.
S®, B´ÄUS® ]» GkzxUPõmkPÒ SªÌ F]°ß Tº •øÚ°À
C[÷P öPõkUP¨£mkÒÍÚ. µø» øÁzxz uÒÐÁx |©US
(i) PiÚ©õÚ¨ £µ¨¤ß «x SªÌ AvP Á¼ø¯ (Painful) HØ£kzxQÓx.
F]ø¯ (Drawing pin) AÊzx. £h® EÚx Gøhø¯ ]Ô¯ £µ¨£ÍÄ
6.19 a °À Põmi¯ÁõÖ AÊzx Eøh¯¨ £Sv uõ[S®÷£õx EÚUS
ÁuØS® £h® 6.19bÀ Põmi¯ÁõÖ Á¼UQÓx. P¸[PØPÒ «x {ØS®
AÊzxÁuØS® ÷ÁÖ£õk GßÚ? ÷£õx C÷u {ø»uõß.
Cµsi¾÷© \© AÍÄ Âø\²hß
iµõUhºPÎß h¯ºPÒ SÖP»õP,
AÊzu¨£kQÓx.
]Ô¯uõP C¸¨¤ß, Á¯ÀöÁΰÀ
÷\ØÔß EÒ÷Í ¦øu¢x Âk®.
Âø\°ß ÂøÍÄ SøÓÁõP C¸UP
÷Áskö©ÛÀ, ö\¯À£k® £µ¨£Í
£h® 6.19 a, £h® 6.19 b, Âß £Sv AvP©õP C¸UP ÷Ásk®.
SªÌ F]ø¯ AÊzxuÀ CuØS ÷©¾® ]» GkzxUPõmkPøÍ
(ii) ö\¸¨¦ Ao¯õ©À öÁÖ® ]¢vzx¨ £õº.
Põ¾hß P¸[PØPÒ «x {Ø£uØS®
©µUPmøhPøÍ, ÷Põhõ›ø¯U
\õuõµnz uøµ°À {Ø£uØS®
(axe) öPõsk ¤Í¨£øu }[PÒ
÷ÁÖ£õk GßÚ? Guß «x {ØS®
£õºzv¸UP»õ®. ÷Põhõ›°ß Âή¦
÷£õx AvP Á¼ C¸US®? Hß?
T›¯uõP C¸¢uõÀ, ¤Í¨£x ªP
(iii) ÷ÁÍõsø©US¨ £¯ß£k®
GÎx. Âή¦ ©Ê[P»õP (Blunt)
iµõUh›À \UPµ[PÎß h¯ºPÒ (£h® C¸¢uõÀ ¤ÍUP •i¯õx. •uÀ
6.20) ö£›¯uõPÄ® AP»©õÚuõPÄ® {PÌa]°À ªPa ]Ô¯ £µ¨¤À Âø\
C¸¨£÷uß? ö\¯À£kzu¨£kQÓx. GÚ÷Á
ÂøÍÄ AvP®. CµshõÁx {PÌa
]°À A÷u AÍÄ Âø\ AvP©õÚ¨
£µ¨¤À ö\¯À£kzu¨£kQÓx. GÚ÷Á
ÂøÍÄ SøÓÄ.
Âø\US®, ö\¯À£k® £µ¨
£ÍÂØS® Cøh÷¯ EÒÍ uPÄ
(ÂQu®) AÊzu® GÚ¨£k®.
£h® 6.20 iµõUh›ß h¯ºPÒ

76
AuõÁx, Kµ»S¨ £µ¨¤À ö\¯À£k® ö\¯À 6.11
Âø\ AÊzu©õS®. A) E¸øÍ ÁiÁz uPµ¨ £õzvµ®
Âø\
AÊzu® = £µ¨¦ JßøÓ Gkzx, Auß £UP
SI A»S •øÓ°À Âø\ø¯, ÁõmiÀ, J÷µ E¯µzvÀ, _ØÔ¾®
{³mhß ( N) GßÓ A»QÚõ¾®, £» xøÍPøÍ HØ£kzu
£µ¨£ÍøÁ \xµ «mhº (m 2) GßÓ ÷Ásk®. Boø¯U öPõsk
A»QÚõ¾® AÍÂkQ÷Óõ®. GÚ÷Á xøÍPÒ Ck® ÷£õx, Em
AÊzuzvß A»S N/m 2 . CuøÚ ¦ÓzvÀ ©µUPmøh¯õÀ uõ[Q¨
£õìPÀ GßÓ AÔ¯À AÔbº ¤izuÀ |À»x. AøÚzx
ö£¯µõÀ £õìPÀ (Pa) GßÖ® TÓ»õ®. xøÍPЮ J÷µ AÍÁõP (Size)
C¸US©õÖ PÁÛzxU öPõÒ.
6.5.1 vµÁ[PÎÀ AÊzu®
£õzvµzvÀ }øµ {µ¨¤,
]Ô¯x® ö£›¯x©õÚ Cµsk xøÍPÒ ÁȯõP }º
EÖg_U SÇõ´PøÍ (Syringe) £h® öÁÎ÷¯ÖÁøu¨ £õº (£h®
6.21&À Põmi¯ÁõÖ CønUPÄ®. 6.22a).
AuøÚ }›ÚõÀ {µ¨¦P. Aø©¨¤ÝÒ
PõØÖ C¸UPU Thõx.
£h® 6.22 a
]Ô¯ SÇõ´

ö£›¯ SÇõ´

£h® 6.21
B) CµshõÁx uPµ¨ £õzvµzøu
]Ô¯ EÖg_U SÇõø¯ øP°À
Gkzx Ai¨£Sv°À JßÖ®,
¤izxU öPõsk, ö£›¯ EÖg_U
|kÂÀ JßÖ®, ÷©Ø£Sv°À
SÇõ°¼¸¢x }øµz uÒÎÚõÀ,
JßÖ©õP ‰ßÖ xøÍPøÍ
ö\¯À£k® Âø\PøÍ Enµ •i²®.
HØ£kzxP. £õzvµzvÀ }øµ
C÷u ÷£õßÖ ]Ô¯ SÇõ°¼¸¢x
{µ¨¤, xøÍPÒ ÁȯõP }º
}øµz uÒÎÚõÀ, ö£›¯ SÇõ°À
öÁÎ÷¯ÖÁøu¨ £õº (£h®
ö\¯À£k® Âø\PøÍ Enµ •i²®.
6.22b).
Cµsk Âø\PÐUS® ÷ÁÖ£õk Põn
•i²®. HöÚÛÀ, C¸ ©õÖ£mh
£µ¨¦PÎÀ ( Area) Âø\PÒ ö\¯À
£h® 6.22 b
£kQßÓÚ.
÷©ØPsh ÷\õuøÚPμ¸¢x,
vµÁ[PЮ AÊzuzøu HØ£kzx
QßÓÚ GÚ AÔ¯»õ®.
77
C) ‰ßÓõÁx uPµ¨ £õzvµzøu
Gkzx, AuøÚ JÊ[PØÓ
ÁiÁzvØS ©õØÖP. Auß «x
‰ßÖ AÀ»x |õßS Ch[PÎÀ
xøÍPøÍ HØ£kzxP. £õzv
µzvÀ }øµ {µ¨¤ xøÍPÒ
ÁȯõP }º öÁÎ÷¯ÖÁøu¨
£õº (£h® 6.22c).
£h® 6.23 Aøn

Ai¨£Svø¯ AP»©õP ÁiÁø©U


QÓõºPÒ (£h® 6.23). Hß?
£h® 6.22 c BÇ® AvP›zuõÀ vµÁ[PÒ
HØ£kzx® AÊzu® AvP›US®.
vµÁzvß ÷©Ø£SvUSa ö\À»a
ö\À» AÊzu® SøÓ²®.
ö\¯À 6.12
C¢ua ÷\õuøÚPμ¸¢x |õ®
Cµ¨£º £¢x JßøÓ
öu›¢x öPõÒÁx GßÚ? }›ß
GkzxUöPõÒ. Ssl]ø¯U öPõsk
Ai¨£Sv°À AÊzu® AvP®.
AvÀ £» xøÍPøÍ HØ£kzxP.
÷©Ø£Sv°À AÊzu® SøÓÄ.
AuÝÒ }øµ {µ¨¦P. AuøÚ¨
HöÚÛÀ Ai¨£Sv°À EÒÍ
¤È¢uõÀ }º, AøÚzxz xøÍPÎÀ
xøÍ°ß ÁÈ÷¯ }º ÷ÁP©õP
C¸¢x® \© AÍÄ Âø\PÐhß
öÁÎ÷¯ÖQÓx. GÚ÷Á A[S
öÁÎ÷¯ÖÁøuU Põn»õ® (£h®
AÊzu® AvP®. xøÍ°¼¸¢x }º
6.24). C¢ua ÷\õuøÚ°¼¸¢x
öÁÎ÷¯Ö® Chzøu EØÖ ÷|õUS.
öu›¢x öPõÒÁx GßÚ? {ø»¯õP
£µ¨¤ØSa ö\[SzuõP }º
C¸US® vµÁzvÝÒ, J¸ ¦ÒΰÀ
öÁÎ÷¯ÖÁøu Põn»õ®. BÚõÀ,
AvP›UP¨ £k® AÊzu®, AuÝÒ
Ax öuõhº¢x A÷u ÷£õßÖ ö\À»
©ØÓ AøÚzx¨ ¦ÒÎPÐUS® \©
•i¯õx. HöÚÛÀ ¦ÂDº¨¦ Âø\
AÍÂÀ ©õØÓ¨£kQÓx. C¢uz
ö\¯À£mk, }›øÚ ÁøÍzx
uzxÁ® "£õìPÀ Âv' GÚ¨£k®.
ÂkQÓx.
vµÁ® JßÖ uÚx ©mhzøu
AønUPmkPÒ Aø©¨£v¾®,
Aøh²®
H›PÎß _ØÖa_Áº Aø©¨£v¾®
}›ß AÊzu® PÁÚzvÀ öPõÒͨ£h }º, G¨ö£õÊx® J÷µ ©mhzvÀ
÷Ásk®. AønUPmkPÒ Pmk® C¸US®. CuØS GßÚ ö£õ¸Ò? Hß
÷£õx, ö£õÔ¯õͺPÒ _Á›ß AÆÁõÖ HØ£kQÓx?

78
£h® 6.25

£h® 6.24 £õìPÀ Âvø¯ ö©´¨¤zuÀ ÷©ØPsh P¸zvÀ, SÇõ°ß


ÁiÁ[PÒ J¸ ö£õ¸mhÀ» Gߣøu
Cµsk PsnõiU SÇõ´PøÍ £h® 6.25(b)&À EÒÍ öPmiÀ ©ØÖ®
ö\[SzuõP øÁzx, AÁØÔß Ai¨ £h® 6.25(c)&À EÒÍ ©õÖ£mh ÁiÁ
£Svø¯ Cµ¨£º AÀ»x £õ¼zwß PsnõiU SÇõ´PÒ PõmkQßÓÚ.
SÇõø¯U öPõsk CønUP Cµ\ ©mh® (spirit level)
÷Ásk® (£h® 6.25a). J¸ SÇõ°À
C¸¢x ©ØöÓõßÔUS }º ö\ÀÁøu uøµ°ß ÷©Ø£µ¨¦ \© {ø»°À
ukUS® ÁøP°À Cµ¨£º SÇõ°ß C¸UQÓuõ Gߣøu AÔ¯ Cµ\ ©mh®
|kÂÀ AÊzv (clip) JßøÓ øÁ. £¯ß£kQÓx. ÁmhÂÀ ÷£õßÖ
Chx £UPU SÇõ°À Ásn }øµ²®, Psnõi SÇõ´ ÁøÍUP¨£mk
Á»x £UPU SÇõ°À {Ó©ØÓ }øµ²® AuÝÒ PõØÖU SªÌ JßÖ
FØÖ. E¸ÁõS©õÖ BÀPíõÀ {µ¨£¨£mk
EÒÍx (£h® 6.26). Ai¨£UP® \©
uÍ©õP C¸UPU Ti¯ E÷»õPa
\mhzvÝÒ C¢uU SÇõ´ ö£õ¸zu¨
£mi¸US®. C¢uU P¸Âø¯, \©
uÍ©õÚ £µ¨¤ß «x øÁzuõÀ, PõØÖU
SªÌ, SÇõ°ß ÷©À©mhzvÀ |kÂÀ
C¸US®. ÷ÁÖ J¸ £µ¨¤ß «x
£h® 6.25 a
øÁUP¨£k® ÷£õx, PõØÖU SªÌ
÷©À©mhzvß |kÂÀ CÀ»õ©À,
AÊzu® }›ß BÇzøua |Pº¢x ÂmhõÀ, £µ¨¦ \©uÍ©õP
\õº¢ux Gߣx |©USz öu›²®. Ax CÀø» GÚ»õ®. GÚ÷Á £µ¨¤øÚ
A GßÓ ChzvÀ AvP® ; B GßÓ \›ö\´¯ ÷Ásk®.
ChzvÀ SøÓÄ. AÊzvø¯z
vÓ¢uõÀ, }º A– °¼¸¢x B– US¨
£õ²®. C¸ {ø»Pξ® AÊzu[PÒ
\©©õS® Áøµ £õ²®. AuõÁx, C¸
SÇõ´Pξ® }›ß ©mh[PÒ £h® 6.26 Cµ\©mh®
\©©õS® Áøµ £õ²®.
79
6.5.2 Áõ²UPÎß AÊzu® £õzvµzøuU Sε Âk. EÒθUS®
Áõ²UPЮ AÊzuzøu HØ }µõ _¸[Q «sk® }µõP ©õÔÂk®.
£kzxQßÓÚ. ªv ÁsiUS uØ÷£õx £õzvµ® GßÚÁõS®?
PõØÓiUS® £®¤ß •øÚ°À, EÚx öÁÎ÷¯ EÒÍ ÁÎ ©sh»
µø» øÁzx, øP¨¤iø¯ AÊzx. AÊzuzøu Âh, £õzvµzvÝÒ
AÊzu® HØ£kzx® Âø\ø¯ Enµ AÊzu® SøÓÄ. GÚ÷Á £õzvµ®
•i²®. Cµ¨£º £¿ß JßÔÀ |_[Q Âk® (ö£m÷µõÀ AÀ»x
Ssl]ø¯U öPõsk xøÍ JßÖ G›²® ußø©²øh¯ ö£õ¸Ò C¸¢u
HØ£kzx. £¿ÛÀ PõØÖ Fx® ÷£õx, £õzvµzøu¨ £¯ß£kzu ÷Áshõ®)
xøÍ ÁÈ÷¯ PõØÖ öÁÎ÷¯ÖÁøu ö\¯À 6.13
Enµ»õ®.
SÁøÍ JßÔÀ }›øÚ {µ¨¤,
ÁΩsh» AÊzu® Auß «x PõQu® JßøÓ øÁ (£h®
ÁΩsh»zvÀ EÒÍ PõØÖ® 6.28). }›À PõØÖU SªÌPÒ CÀ»õ©À
AÊzuzøu HØ£kzx®. C¢u £õºzxU öPõÒÍ ÷Ásk®. PõQuzøu
AÊzuzøu |õ® £¯ß£kzvU EÚx øP¯õÀ AÊzvU öPõsk,
öPõsk uõß C¸UQ÷Óõ®. BÚõÀ, SÁøÍø¯z uø»RÇõPz v¸¨¦.
|õ® Aøu EØÖ ÷|õUQ¯vÀø». PõQuzv¼¸¢x EÚx øPø¯
GkzxÂk. }º R÷Ç ÂÇõ©À
SÁøÍ°÷»÷¯ C¸UPU Põµn®
GßÚ?

£h® 6.27
|_[S® uPµ¨ £õzvµ®

‰i²hß Ti¯, ö\ÆÁP ÁiÁz £h® 6.28


uPµ¨ £õzvµ® (can) JßøÓ
GkzxUöPõÒ (£h® 6.27). AuÝÒ ö\¯À 6.14
]ÔuÍÄ }øµ FØÖ. ‰iø¯ vÓ¢x ÷©ø\°ß «x EÒÍ ]Ô¯
Âmk Ai¨£Sv°À `÷hØÔ, }›øÚ ©µzxsiß «x ö\´vzuõøÍ £h®
|ßS öPõvUP Âk. £õzvµzvÀ EÒÍ 6.29&À Põmi¯ÁõÖ øÁ. ©µzxsiß
PõØÔøÚ }µõ öÁÎ÷¯ uÒÎÂk®. «x, SøÓÁõÚ, ^µõÚ Âø\ø¯a
¤ÓS £õzvµzøu PõØÖ ¦Põu ö\¯À£kzv CÊzuõÀ, GßÚ {PÊ®?
AÍÂØS CÖUP©õP ‰k. ©µzxsiøÚ vjöµÚ ÷ÁP©õP

80
CÊzuõÀ GßÚ {PÊ®? CµsiØS® SÇõ°ß J¸ •øÚ°À Cµ¨£º
EÒÍ ÷ÁÖ£õmiøÚ ÂÍUSP. SÇõø¯ Cønzx, Auß ÁÈ÷¯
PõØøÓ Fu ÷Ásk®. GÚ÷Á, J¸
£UPzvÀ AÊzu® AvP›UP¨
£kQÓx. uØ÷£õx, vµÁ ©mh[PÒ
©õÖ£kQßÓÚ (£h® 6.30b).
vµÁ® {ø»¯õP C¸¨¤ß, A
£h® 6.29
GßÓ ¦Òΰ¾® B GßÓ ¦Òΰ¾®
AÊzu® \©©õP C¸US®.
ö\¯À 6.15 B GßÓ ¦ÒÎ
SiUP¨ £¯ß£k® EÖg_ SÇõ´ °À AÊzu® =
JßÔÀ vµÁzøu FØÔ {µ¨¦. Auß Á Î © s h »
C¸ •øÚPøͲ® µÀPÍõÀ ‰i, AÊzu® + h E¯µz
ö\[SzuõP øÁ. Ai¨£Sv°À, Eß vµÁz u®£zvÚõÀ
µø» Gkzx Âmhõ¾®, SÇõ°À HØ£k® AÊzu®.
C¸¢x vµÁ® R÷Ç ÂÇõx. Hß? AuõÁx, Tk
6.5.3 AÊzuzøu AÍÂkuÀ uÀ AÊzu® = vµÁz
AÊzu ÷ÁÖ£õmøh AÍÂh vß h ö\« E¯µzuõÀ
AÊzu©õÛ (Manometer) GßÓ P¸Â HØ£k® AÊzu®.
£¯ÝÒÍuõP C¸UQÓx. U&ÁiÁU 6.5.4 vµÁzvß
Psnõi AÀ»x ¤ÍõìiU SÇõ°À A Ê z u z ø u
]ÔuÍÄ vµÁ® {µ¨£¨£mkÒÍx. AÍÂkuÀ
SÇõ°ß C¸ •øÚPЮ vÓ¢ EÒ Âmh® 8
v¸¢uõÀ, Cµsi¾® vµÁ ©mh[PÒ ö\« Eøh¯ ]Ô¯
\©©õP÷Á C¸US®. ÁΩsh»U ö£´SÇÀ (Funnel)
PõØÔß AÊzu® C¸ vµÁ ©mh[ JßøÓ GkzxU
PøͲ® AÊzxÁuõÀ, Cµsk÷© öPõÒ (£h® 6.31).
\© ©mhzvÀ EÒÍÚ (£h® 6.30a). Auß Áõ´¨
£Svø¯ Âøµ¨£õP
EÒÍ £h»®
(Cµ¨£º £¿ß)
JßøÓU öPõsk
CÖUP©õPU PmkP.
ö£´SÇø» Cµ¨£º
£h® 6.31 SÇõ°ß J¸
£h® 6.30 a £h® 6.30 b

81
•øÚ²hß Cønzx, ©Ö •øÚø¯ }[PÒ £õºzv¸¨¥ºPÒ. ÷ÁP©õPU
AÊzu ©õÛ²hß CønUP PõØøÓ Fx® ÷£õx (AvP AÊzu®)
÷Ásk®. AUP¸Â }ÒQÓx. C¢uz uzxÁzvß
}ºz öuõmi JßÔÝÒ ö£´ Ai¨£øh°À '÷£õºhß AÍÂ'
SÇø» øÁzx, Auß Áõ´¨£Sv ö\¯À£kQÓx. AÊzu® AvP©õS®
APßÓuõS® Áøµ AÊzx. ö£´ ÷£õx, EÒθUS® ÁøÍ¢u, _¸Ò
SÇø» }›ÝÒ CÓUS®÷£õx SÇõ°À ÷£õßÓU SÇõ´ ÷|µõUP¨£kQÓx.
}›ß ©mh® GßÚ BQÓx? AuÝhß CønUP¨£mh SÔ•Ò
AÊzu©õÛ°À, SÇõ´PÎÀ }›ß AÍÄ÷Põ¼À |P¸QÓx (£h® 6.32b).
©mh[PÐUS Cøh÷¯¯õÚ ÷ÁÖ£õk ÷£õºhß AÍ°À AÊzu©õÚx
AvP›zxU öPõs÷h ö\ÀÁøuU N/cm 2 A»QÀ PnUQh¨£mk
Põn»õ®. BÇ® AvP©õÚõÀ SÔUP¨£mi¸US®.
vµÁzvß AÊzu® AvP©õQÓx 6.5.6 £õµ©õÛ
Gߣx Cv¼¸¢x öu›QÓx.
£õµ©õÛ°À, Á¼ø© ªUP,
6.5.5 ÷£õºhß AÍÂ (Bourdan uizu PsnõiUSÇõ´ EÒÍx. Auß
gauge) J¸ •øÚ ‰h¨£mkÒÍx. SÇõ´
•ÊÁx©õP £õuµ\zøu {µ¨¦P (£h®
6.33a). øP²øÓø¯ Ao¢x öPõsk,
J¸Âµ»õÀ SÇõ°ß vÓ¢u •øÚ°À
‰kP. AuøÚz uø»RÇõPz v¸¨¤,
£õuµ\® {µ¨£¨£mh £õzvµzvÝÒ
øÁ (£h® 6.33 b). EÚx µø»
SÇõ°¼¸¢x Gkzx ÂmhõÀ,
£h® 6.32 a SÇõ°ÝÒ PõØÖ ~øǯ •i²©õ?
PõØÖ SÇõ´USÒ ö\À» Áõ´¨÷£
ÁøÍ¢u SÇõ´
CÀø».
SÇõ°ß vÓ¢u •øÚ°¼¸¢x,
EÚx µø» GkzxÂmhõÀ, SÇõ°À
EÒÍ £õuµ\ ©mh® R÷Ç CÓ[S®
(£h® 6.33 c ). SÇõ°À EÒÍ
£h® 6.32 b £õuµ\zvß E¯µ® 'h' GßP. B GßÓ
¦ÒΰÀ £õuµ\z u®£zvÚõÀ
÷£õºhß AÍ Gߣx HØ£k® AÊzu•® A GßÓ ¦ÒΰÀ
AÊzuzøu AÍÂk® P¸Â. £h® EÒÍ ÁΩsh» AÊzu•® \©®
6.32a&À Põmh¨£mkÒÍ ö£õ®ø©ø¯ (£h® 6.33d).

82
£h® 6.33 £õµ©õÛ

SÇõ°ÝÒ PõØÖ ~øǯõu £õµ©õÛU SÇõø¯a \õ´US®


{ø»°À, SÇõ°ß Ea]°À C GßÓ ÷£õx (£h® 6.33f) £õuµ\ E¯µ® 'h'
ChzvÀ C¸¨£x GßÚ? öÁØÔh÷©. GßÚ BS®? SÇõ°ÝÒ PõØÖ
CÀø»¯õu»õÀ, £õuµ\ ©mh®
SÇõ°À EÒÍ £õuµ\zvß E¯¸®.
E¯µzøu Aͨ£uß ‰»®, \õuõµn©õP, SÇõ°À £õuµ\z
ÁΩsh» AÊzuzøu ö\ßi vß E¯µ® 76 ö\« BP C¸US®.
«mh›À AÍUP •i²®. £õuµ\zvß AuõÁx, ÁΩsh» AÊzu® 76
E¯µ® SÇõ°ß AÍøÁa \õº¢uuÀ» ö\« AÀ»x 760 ª« E¯µ¨ £õuµ\®
(£h® 6.33e). GÚz öu›QÓx.

£h® 6.33 £õµ©õÛ

83
ÁΩsh» AÊzuzøu AÍ¢ ußø© Áõ´¢u EøhPøÍ Ao¢x
uÔ¯¨ £¯ß£k® C¢u £õµ©õÛ öPõsk AÊzu ©õÖ£õmøh
hõ›ö\À¼ £õµ©õÛ GÚ \©õÎUQßÓÚº.
AøÇUP¨£k®. ö\¯À 6.16
ÁÎ ©sh»zvÀ, ÷©÷» ö\À»a \õø»÷¯õµzvÀ EÒÍ ö£m÷µõÀ
ö\À», AÊzu® SøÓ¢x öPõs÷h {ø»¯zvØSa ö\ßÖ £õºøÁ°kP.
Á¸®. ©ø»°ß Ea] ÷£õßÓ ÁõPÚ[PÎß h¯ºPÎß AÊzuzøu
E¯µ©õÚ £SvPÐUSa ö\À£Áº AÍÂk® P¸Âø¯ EØÖ ÷|õUPÄ®.
PÐUS ‰UQß ÁÈ÷¯ CµzuU P]Ä öÁÆ÷ÁÖ ÁõPÚ[PÎß h¯ºPÐU
HØ£k®. CuØSU Põµn® GßÚ Sz ÷uøÁ¯õÚ PõØÔß AÊzu[PøÍ
öÁÛÀ, |® Ehø»a _ØÔ²ÒÍ ÁÎ Á›ø\¨£kzxP.
©sh»zvÀ AÊzu® SøÓÁ÷u AÊzu®
BS®. GÚ÷Á, |® Eh¼À CµzuU ÁõPÚ®
SÇõ´PÎÀ AÊzu® ÁΩsh» •ß ¤ß
AÊzuzøu Âh AvP®. \UPµ® \UPµ®
C÷u÷£õßÖ Ph¾US Ai°À ìTmhº
|õ® ö\À¾® BÇ® AvP›UP
÷©õmhõº ø\UQÒ
AvP›UP AÊzu•® AvP›zxU
öPõs÷h ö\À¾®. GÚ÷Á uõß Põº
Ph¾UPi°À }¢x£ÁºPÒ ]Ó¨¦z \µUS¢x (»õ›)/÷£¸¢x

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. }º Aø»PÎß «x ªuUS® ö£õ¸Îß C¯UP® &&&&&&&&&&&& GÚ¨£k®.
2. ÷ÁPzvß A»S &&&&&&&&&&&&
3. ªvÁsia \UPµzvß C¯UP® &&&&&&&&&&& BS®.
4. PõÀ£¢x Âøͯõmk õº, £¢øu EøuUS® ÷£õx, Auß ÷ÁP® &&&&&&&&&
5. £¢x JßÔøÚ ÷©À÷|õUQ GÔ²® ÷£õx, Auß ÷ÁP® &&&&&&&
6. C¯UPzvß ÁøPPøÍU TÖP.
7. C¯[S® ªvÁsi²hß öuõhº¦øh¯ C¯UP[PÒ ¯õøÁ?
8. C¯[S® ÷£¸¢x JßÔÀ } A©º¢v¸US® ÷£õx, } K´Ä {ø»°À
C¸¨£õ¯õ? C¯UPzvÀ C¸¨£õ¯õ?

84
9. ^µø»Ä C¯UPzvØS Cµsk GkzxUPõmkPÒ u¸P.
10. _¸Ò ÂÀ¼À ( spring ) öuõ[P Âh¨£mh ö£õ¸Ò R÷Ç CÊzx
Âh¨£kQÓx. ö£õ¸Ò ÷©ØöPõÒЮ C¯UPzvß ÁøP ¯õx?
11. ÷ÁP® GßÓõÀ GßÚ?
12. vø\÷ÁP® : Áøµ¯Ö.
13. C¯UPzvß ÷£õx uÚx ÷ÁPzøu ©õØÔU öPõÒÍUTi¯ ö£õ¸ÒPÒ
CµsiøÚU TÖP.
14. ªv Ási°À ªv Pmøhø¯ (Padal) ÷ÁP©õP ªvUS® ÷£õx, Ási°ß
÷ÁP® GßÚÁõS®?
15. ªv Ási°À, uøhø¯ ( brake ) HØ£kzx® ÷£õx, Auß ÷ÁP®
GßÚÁõS®?
16. ÷|º÷Põmk C¯UPzvØS Cµsk GkzxU PõmkPÒ u¸P.
17. øu¯À C¯¢vµzvÀ, xo øuUS® J¸Á›ß PõÀPÎß C¯UP® G¢u ÁøP
C¯UP®?
18. Cµ°À Ási JßÖ 120 Q«/©o GßÓ ÷ÁPzvÀ C¯[SQÓx. 1 {ªhzvÀ
Ax ö\À¾® öuõø»Ä GßÚ?
19. |zøu JßÖ 300 ö|õiPÎÀ 3 «mhº öuõø»Ä ö\ÀQÓx. Auß ÷ÁP®
GßÚ?
20. Ámh C¯UPzvØS C¸ GkzxU PõmkPÒ u¸P.
21. EÚx £ÒΰÀ B]›¯º AøÓUS® EÚx ÁS¨£øÓUS® Cøh¨£mh
öuõø»Ä 40 «mhº. Eß B]›¯º A[Q¸¢x EÚx ÁS¨¤ØS Áµ 80
ö|õi BQÓx. AÁ›ß ÷ÁP® GßÚ?
22. RÌUPõq® GkzxUPõmkPÎÀ EÒÍ C¯UP ÁøPPøÍU SÔ¨¤kP.
A) £®£µzvß C¯UP®
B) _Áº PiPõµzvÀ F\¼ß C¯UP®
C) ©õmk&Ásia \UPµzvß C¯UP®
D) Kmh¨ £¢u¯zvÀ £[S ö£Ö® Eß |s£Ûß C¯UP®.
23. ö£õ¸Ò JßÖ •uÀ 10 «mhº öuõø»øÁ 10 ö|õiPÎÀ PhUQÓx. ÷©¾®
50 «mhº öuõø»øÁ 50 ö|õiPÎÀ PhUQÓx. C¸ {PÌÄPξ® ÷ÁPzøuU
Psk¤i. Auß C¯UP® ^µõÚuõ? ^µØÓuõ?
24. E¸sk ö\À¾® ö£õ¸øÍ {Özx® Âø\ &&&&&&&&&&&
25. uøµ°À C¸US® C¸®¦z yÒPøÍ ÷\P›UP¨ £¯ß£k® Âø\ &&&&&
26. Âø\°ß A»S &&&&&&&&&&

85
27. uøh°ßÔz öuõ[PÂh¨£mh Põ¢uzvß vø\ &&&&&&&&
28. PÚ©õÚ ©µUPmøhPøÍ yUQa ö\À» ¯õøÚPÒ £¯ß£kzx® Âø\ &&&&&&
29. Âø\°ß ÂøÍÄPÒ ¯õøÁ?
30. Âø\°ß ÁøPPÒ ¯õøÁ?
31. ÁÓsh ÁõÛø» {»Ä® ÷£õx, |® Eh¼À C¸¢x £õ¼¯ìhº \møhø¯
PÇmk® ÷£õx, øPPÎß «xÒÍ •i (hair) E¯ºÁ÷uß?
32. ªPÄ® ÁÊÁʨ£õÚ uøµ°À |h¨£x PiÚ®. Põµn® TÖP.
33. uø\|õº Âø\US Cµsk GkzxUPõmkPÒ u¸P.
34. \›¯õÚ Âøhø¯z ÷uº¢öukUPÄ®.
(i) ©µzv¼¸¢x Cø» JßÖ R÷Ç ÂÇU Põµn®
(A) Põ¢u Âø\ (B) ªß Âø\
(C) Dº¨¤¯À Âø\ (D) uø\|õº Âø\
(ii) ªvÁsi h¯ºPÒ ÷u´ÁuØSU Põµn©õÚ Âø\
(A) Põ¢u Âø\ (B) ªß Âø\
(C) Dº¨¤¯À Âø\ (D) Eµõ´Ä Âø\
35. £Ø£ø\U SÇõø¯¨ ¤È²® ÷£õx, SÇõ°ß ÁiÁ® ©õÖÁx Hß?
36. Âø\, ö£õ¸Îß ÁiÁzøu ©õØÖ® GßÓ P¸zvØS C¸ GkzxUPõmkPÒ
u¸P.
37. ÷\õ£õÂß (Sofa) «x A©¸® ÷£õx _¸ÒÂÀ (Spring) GßÚÁõS®?
38. ªvÁsi AÀ»x Põº & CÁØøÓ {Özuz uøhø¯ HØ£kzx® ÷£õx
ö\¯À£k® Âø\ ¯õx?
39. ö£õ¸ÒPÒ JßÖhß JßÖ öuõmkU öPõsi¸US® ÷£õx ö\¯À£k®
C¸ Âø\PÒ ¯õøÁ?
40. ªv Ási°À, C¯¢vµ £õP[PÐUS Gsön´ FØÖÁuß ÷uøÁ GßÚ?
41. {»Âß Dº¨¦ Âø\, ¦Â°ß Dº¨¦ Âø\ø¯ ÂhU SøÓÄ. Hß?
42. EÚx Gøh 30 kg GÛÀ, {»ÂÀ EÚx Gøh GßÚÁõP C¸US®?
43. Põ¢uzuõÀ PÁµUTi¯, EÚx ÃmiÀ C¸US® C¸ ö£õ¸ÒPøÍU
SÔ¨¤kP.
44. Põ¢u® JßÔß öußx¸ÁzuõÀ »UP¨£k® ©ØöÓõ¸ Põ¢uzvß x¸Á®
Gx?
45. xøÓ•PzvÀ PÚ©õÚ¨ ö£õ¸ÒPøÍ yUS®, £ÐyUQPÎÀ (cranes)
£¯ß£k® Âø\ Gx?
46. RÌPshÁØÔØS GkzxU Põmk u¸P.
A) ö£õ¸Ò JßøÓ C¯UP, Âø\ ö\¯À£kzu¨£kQÓx
86
B) C¯[S® ö£õ¸øÍ {Özu, Âø\ ö\¯À £kzu¨£kQÓx
C) Áõ² ö\¯À£kzx® Eµõ´Ä Âø\
D) C¯[S® ö£õ¸Îß «x ö\¯À£k® ¦Â Dº¨¦ Âø\
E) ªß Âø\
47. RÌPshÁØÖÒ öuõhº¦øhø¯ Âø\PÒ ¯õøÁ?
A) PuÄPÎÀ EÒÍ Põ¢u¨ ¤i¨¦
B) ö£õ¸Ò JßøÓz yUSuÀ
C) ø|»õÛÀ ÷u´UP¨£mh C¸ £¿ßPÒ JßøÓ JßÖ Âmk »Qa
ö\À¾uÀ
48. ÷ÁÍõsø©US¨ £¯ß£k® iµõUhºPÎÀ \UPµ[PÎÀ, ö£›¯ APßÓ
h¯ºPøͨ £¯ß£kzxÁ÷uß?
49. PõÀ£¢x Âøͯõmk õº Põ¼À Ao²® ¦øuªv°ß ( Shoe )
Ai¨£Sv°À £mhß ÷£õßÓ Aø©¨¦PÒ C¸¨£÷uß?
50. `m÷PìêøÚ (Suitcase) øP¨¤i°À ¤izx Gkzxa ö\ÀÁx Á\v¯õP
EÒÍx. øP¨¤i CÀ»õu ÷£õx, P®¤ JßøÓU Pmi Gkzxa ö\À¾®
÷£õx, øP Á¼UQÓx. Hß?
51. AÊzu® GßÓõÀ GßÚ?
52. AÊzuzvß A»S GßÚ?
53. AønUPmkPÒ Pmh¨£k®÷£õx, Ai¨£Sv°À AP»©õÚ _Áº
Aø©UP¨£kÁ÷uß?
54. £õìPÀ Âvø¯U TÖP.
55. Cµ\ ©mhzvß £¯ß ¯õx?
56. AÊzuzøu AÍÂk® P¸Âø¯U SÔ¨¤kP.
57. ©õnÁß J¸ÁÛß {øÓ 50 kg JÆöÁõ¸ Q÷»õ Qµõ® {øÓ°ß «x® 10
{³mhß Dº¨¦ Âø\ ö\¯À£kQÓx. AÁß Põ¼À Ao²® ö\¸¨¦,
uøµ²hß öuõmkU öPõsi¸US® £µ¨¦ 100 ö\«2 GÛÀ, uøµ°ß «x
HØ£kzx® AÊzu® GßÚ?
58. \õuõµn©õP ÁΩsh» AÊzuzvß ©v¨¦ ¯õx?
59. ÁΩsh» AÊzuzøu AÍÂhUTi¯ P¸Âø¯U SÔ¨¤kP.
60. ªP E¯µ©õÚ¨ £SvPÎÀ ö\À£ÁºPÐUS, ‰UQß ÁÈ÷¯ CµzuU P]Ä
HØ£kÁ÷uß?
61. Ph¾US Ai°À BÇ©õÚ £Sv°À }¢x£ÁºPÒ, ]Ó¨¦ Eøhø¯
AoÁ÷uß?
62. £õìPÀ Âvø¯ , ÂÍUS® Gί ÷\õuøÚø¯ ÂÁ›.
63. £õµ©õÛø¯U öPõsk ÁÎ ©sh» AÊzuzøu AÍÂhU Ti¯
÷\õuøÚø¯ ÂÁ›.
87
7. ÷Áø» ©ØÖ® BØÓÀ
÷Áø» GßÓ ö\õÀø»¨ £ØÔ CÊUS® ÷£õx AÀ»x QnØÔ¼¸¢x
AvP©õPU ÷PÒ¨£mi¸¨¥ºPÒ. }º {µ®¤¯ ÁõÎø¯ CÊUS®÷£õx, },
÷uõmhzvÀ £ÒÍ® ÷uõsk® ÷£õx®, ÷Áø» ö\´QÓõ´.
A›] ‰møhø¯z yUS® ÷£õx® ÷©ØPshÁØÖÒ, } Âø\ø¯a
÷Áø» ö\´ÁuõPa ö\õÀÁxsk. ö\¯À£kzxQÓõ´. GÚ÷Á, ö£õ¸Ò
AÔ¯À ¦zuPzøu¨ £iUS®÷£õx |P¸QÓx. Âø\ JßÖ ö£õ¸øÍ
PiÚ¨£mk (Hardwork) £izuuõPa |PºzvÚõÀuõß, AÔ¯¼À ÷Áø»
ö\õÀÁxsk. AßÓõh® £¯ß£kzu¨ ö\´¯¨£mhx GÚ¨£k®. _Áøµ (Wall)
£k® C¢ua ö\õÀ»õÚ ÷Áø»US¨ uÒЮ÷£õx, Ax |P¸ÁvÀø». }
ö£õ¸öÍßÚ? AÔ¯¼À, C¢ua Âø\ø¯a ö\¯À£kzv²®Th, _Áº
ö\õÀ»õÚ ÷Áø»US |õ® öPõkUS® |P¸ÁvÀø». GÚ÷Á ÷Áø»
ö£õ¸÷Í ÷ÁÖ. ö\´¯¨£hÂÀø».
ö£õ¸Îß (Body) «x Âø\ 10 Q÷»õ Qµõ® A›]¨ ø£ø¯, 1
ö\¯À£mk AuÚõÀ A¢u¨ ö£õ¸Ò «mhº E¯µzvØS, } yUSÁuõP
|Pº¢uõÀ, ÷Áø» ö\´¯¨£mhx øÁzxU öPõÒ (£h® 7.1a). C[S, }
GÚ»õ®. ÷Áø» ö\´¯¨£kÁuØS, ÷Áø» ö\´QÓõ´. ¤ÓS 20
|õ® C¯¢vµ[Pøͨ £¯ß£kzx Q÷»õQµõ® A›]¨ ø£ø¯, 1 «mhº
Q÷Óõ®. ÷Áø» ö\´¯¨£k® vÓø© E¯µzvØS yUSQÓõ´. C[S®, }
(ability) BØÓÀ GßQ÷Óõ®. ÷Áø» ÷Áø» ö\´QÓõ´ (£h® 7.1b). •uÀ
ö\´¯ BØÓÀ ÷uøÁ. BØÓÀ GkzxUPõmiÀ, } 100N Dº¨¤¯À
öÁÆ÷ÁÖ ÁiÁ[PÎÀ EÒÍÚ. Âø\ø¯ Gvºzx, 1 «mhº
BØÓÀ J¸ Âuzv¼¸¢x ©ØöÓõ¸ öuõø»ÂØS, ø£ø¯z yUSQÓõ´.
Âu©õP ©õØÓ¨£h •i²®. CµshõÁx GkzxUPõmiÀ, } 200N
AÔ¯¼ß C¢uU P¸zx, öuõÈÀ
~m£ Áͺa]US¨ ÷£¸u¯õP
C¸UQÓx.
7.1 ÷Áø»
ö£õ¸Ò JßøÓz uøµ°¼¸¢x
÷©÷» E¯ºzx® ÷£õx, } ÷Áø» (a) (b) (c)
ö\´QÓõ´. ö£õ¸Ò JßøÓ ÷©÷» £h® 7.1

88
Dº¨¤¯À Âø\ø¯ Gvºzx A÷u 7.2 ÷Áø»²® C¯¢vµ•®
öuõø»ÂØS, ø£ø¯z yUSQÓõ´.
AßÓõh ÁõÌÂÀ, |õ® £À÷ÁÖ
GÚ÷Á, •uÀ {PÌa]°À ö\´¯¨£mh
÷Áø»PøÍa ö\´Q÷Óõ®. ö£õ¸øÍz
÷Áø»ø¯ Âh CµshõÁx
yUSuÀ, ö£õ¸øÍz uÒÐuÀ AÀ»x
{PÌa]°À ö\´¯¨£mh ÷Áø»
CÊzuÀ, ©õi¨£i°À HÖuÀ, PuøÁz
C¸©h[PõS®.
vÓzuÀ, QnØÔ¼¸¢x }º {µ®¤¯
20 Q÷»õQµõ® A›]¨ ø£ø¯, ÁõÎø¯ CÊzuÀ, £õÀ £Ähº h¨£õ
½ «mhº E¯µzvØS, } yUQÚõÀ ‰iø¯z vÓzuÀ, Sκ£õÚ £õmiÀ
ö\´¯¨£mh ÷Áø», •uÀ {PÌa]°À ‰iø¯z vÓzuÀ ÷£õßÓ ö\¯ÀPøÍa
ö\´¯¨£mh ÷Áø»USa \©® ö\´Q÷Óõ®. C¢ua ö\¯ÀPøÍ
(£h® 7.1c). C¯¢vµ[PøÍU öPõsk GÎvÀ
GÚ÷Á, ö\´¯¨£mh ÷Áø», ö\´x ÂkQ÷Óõ®. ÷Áø»ø¯
ö\¯À£kzv¯ Âø\ ©ØÖ® |Pº¢u GÎø©¯õPa ö\´¯¨ £¯ß£k® P¸Â
öuõø»Ä – CÁØÔØS Cøh÷¯ C¯¢vµ® (Machine) GÚ¨£k®. |©x
öuõhº¦ C¸¨£øuU Põn»õ®. ÁõÌUøPz uµzøu C¯¢vµ[PÒ ©õØÔ
ÂmhÚ. C¯¢vµ® G¨÷£õx ÷Áø»
ö\¯À£kzu¨£mh Âø\°ß
ö\´²®? |õ® Aøu C¯UQÚõÀ Ax
vø\°÷»÷¯ ö£õ¸Ò |Pº¢uõÀ,
÷Áø» ö\´²®. |õ® Aøu
ö\´¯¨£mh ÷Áø»¯õÚx Âø\
C¯USÁx® J¸ ÷Áø».
©ØÖ® ö£õ¸Ò |Pº¢u öuõø»Âß
ö£¸UPØ £»ÝUSa \©®. ªß E¯ºzv (lift) , iµõUhº,
ö\´¯¨£mh ÷Áø» = Âø\ x ªvÁsi, øu¯À C¯¢vµ®, £Ð yUQ
|Pº¢u öuõø»Ä. (crane), P¨¤ (pulley), v¸S •kUQ
(Screw driver) Pzu›U÷PõÀ, ‰i
"áüÀ' (Joule) GßÓ A»QÚõÀ
vÓ¨£õß (Opener) , |P® öÁmi,
÷Áø» AÍÂh¨£kQÓx. Cx J GßÓ
£õUSöÁmi ©ØÖ® Ph¨£õøÓ ÷£õßÓ
SÔ±mhõÀ SÔUP¨£kQÓx. áüÀ
£»Âu C¯¢vµ[PøÍ |õ®
GßÓ AÔ¯À AÔbº ö£¯µõÀ
£¯ß£kzxQ÷Óõ®.
AÆÁõÖ ÁÇ[P¨£kQÓx. ÷©ØPsh
{PÌÄPÎÀ ö\´¯¨£mh ÷Áø»ø¯U P¨¤, Ph¨£õøÓ, Pzu›U÷PõÀ,
PnUQh»õ®. \õ´uÍ®, ÷Põh› ÷£õßÓøÁ Gί
•uÀ {PÌÂÀ ö\´¯¨£mh C¯¢vµ[PÒ BS® (£h® 7.2).
(i)
÷Áø» = 100 N x 1m = 100J ªß E¯ºzv, iµõUhº, ªvÁsi,
(ii) CµshõÁx {PÌÂÀ ö\´¯¨ øu¯À C¯¢vµ® ©ØÖ® £Ð yUQ
£mh ÷Áø» = 200N x 1m = 200J ÷£õßÓøÁ Tmk C¯¢vµ[PÒ
(iii) ‰ßÓõÁx {PÌÂÀ ö\´¯¨ BS® (£h® 7.3). Cµsk AÀ»x
£mh ÷Áø» = 200N x ½m = 100J AuØS ÷©Ø£mh Gί C¯¢vµ[

89
£h® 7.2 ]» Gί C¯¢vµ[PÒ

PÍõÀ E¸ÁõUP¨£kÁx Tmk G¢u •øÓ°À ö£õ¸øÍ |PºzxÁx


C¯¢vµ® BS® (complex machine). GÎuõP C¸US®?

ö|®¦ ÷PõÀ \õ´ uÍ® B¨¦


£h® 7.3 Tmk C¯¢vµ[PÒ

7.3 Gί C¯¢vµ[PÒ


Âø\°ß ÂøÍøÁ AvP¨
£kzu AÀ»x ö\¯À£kzu¨£k® v¸S \UPµ•® Aa_® P¨¤
Âø\°ß vø\ø¯ ©õØÓ AÀ»x
£h® 7.4 BÖÁøP Gί C¯¢vµ[PÒ
Cµsøh²® ö\´Áx Gί C¯¢vµ[
PÒ BS®. Gί C¯¢vµ[PÎÀ BÖ £h® 7.5(a) &À ö£õ¸øÍz
ÁøPPÒ EÒÍÚ. AøÁ, yUPÄ®, |PºzuÄ® ‰ßÖ AÀ»x
(i) ö|®¦÷PõÀ, (ii) \õ´uÍ®, (iii) B¨¦ |õßS ÷£ºPÒ ÷uøÁ. AÁºPÒ
(Wedge), (iv) v¸S, (v) \UPµ•® Aa_® ö\´²® ÷Áø»ø¯ £h® 7.5 (b) &À
(Aa_hß Cøn¢u \UPµ®) ©ØÖ® J¸Áº ©mk÷© Ph¨£õøÓø¯U
(vi) P¨¤ (£h® 7.4) ÷£õßÓøÁPÍõS®. öPõsk uÒÐÁuß ‰»® ö\´x
ÂkQÓõº. ö|®¦÷Põ¼ØS GkzxU
7.3.1 ö|®¦÷PõÀ PõmhõP Ph¨£õøÓø¯a ö\õÀ»õ®.
©ØÖ® 7.5b À Põmi¯
7.5a C¯¢vµ[PÎ÷»÷¯ ªPÄ®
£h[Pøͨ £õº. Cµsk •øÓPÎÀ, GÎø©¯õÚx ö|®¦÷PõÀ. Aøu¨
90
£ØÔ |©US |ßS öu›²®. Ax J¸
}Í©õÚ usk. J¸ {ø»¯õÚ¨
¦ÒÎø¯, uõ[S® ¦ÒίõPU öPõsk
_Ç»U Ti¯ Aø©¨¦ ö|®¦÷PõÀ
GÚ¨£k®. ö|®¦÷Põø»z uõ[S®
¦ÒÎ (F) Buõµ¨ ¦ÒÎ GÚ¨£k®.
|Pºzu ÷Ási¯ ö£õ¸Ò AÀ»x
ö|®¦÷Põ¼À öÁΨ£k® Âø\ (L) £h® 7.7 •uÀ ÁøP ö|®¦÷Põ¼ØS
GkzxUPõmkPÒ
£Ð GÚ¨£k®. ö|®¦ ÷Põ¼ß «x
|õ® ö\¯À£kzx® Âø\ (E) vÓß (b) Cµshõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ
GÚ¨£k®. Buõµ¨ ¦ÒÎUS® vÓÝUS®
Cøh°À £Ð C¸¢uõÀ Ax
Cµshõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ GÚ¨
£k® (£h® 7.8). GkzxUPõmkPÒ :
JØøÓa \UPµÁsi, £õUS öÁmi,
vÓ¨£õß (Opener) (£h® 7.9).
£h® 7.5 a £h® 7.5 b £Ð
vÓß

ö|®¦÷Põ¼À ‰ßÖ ÁøP¨£k®.


(a) •uÀ ÁøP ö|®¦÷PõÀ, (b) Cµs
Buõµ¨ ¦ÒÎ
hõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ ©ØÖ®
£h® 7.8
(c) ‰ßÓõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ. £h® 7.8

(a) •uÀ ÁøP ö|®¦÷PõÀ


£ÐÂØS®, vÓÝUS® Cøh°À
Buõµ¨ ¦ÒÎ C¸¢uõÀ, Ax
•uÀÁøP ö|®¦÷PõÀ GÚ¨£k®
(£h® 7.6). GkzxUPõmkPÒ ; `hõÚ
£õzvµzøu¨ ¤iUP¨ £¯ß£k®
£h® 7.9 Cµshõ® ÁøP ö®¦÷Põ¼ØS
CkUQ, Pzu›U÷PõÀ, HØÓ® (See-saw) GkzxUPõmkPÒ
(£h® 7.7).
(c) ‰ßÓõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ
£Ð
vÓß
Buõµ¨ ¦ÒÎUS®, £ÐÂØS®
Cøh°À vÓß C¸¢uõÀ, Ax
‰ßÓõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀ GÚ¨£k®.
Buõµ¨ ¦ÒÎ
(£h® 7.10) GkzxUPõmkPÒ : A¨£
Í® GkUP¨ £¯ß£k® CkUQ, «ß
£h® 7.6
ysiÀ, ©sÁõ› (Spade) (£h® 7.11).

91
HØÓ® CÓUP® (SeeSaw) GßÓ
£Ð vÓß
Âøͯõmøh Âøͯõi°¸U
QÓõ¯õ? usiß «x \›¯õÚ ChzvÀ
A©ºÁuß ‰»® Eß A®©õ AÀ»x
Buõµ¨ ¦ÒÎ Eß A¨£õøÁ EßÚõÀ \©¨£kzu
£h® 7.10
•i²®. EÚx F›À C¸US® ©õmk
Ási°À AÀ»x ]ÖÁº §[PõUPÎÀ
(Park) C¸US® HØÓ CÓUPU P¸Â°À
). •¯Ø] ö\´x £õº. HØÓ CÓUPU
P¸Â°À (£h® 7.12) EÒÍ AÔ¯À
P¸zøu¨ ¦›¢x öPõÒÁuß ‰»®
\©ß ö\´²® CµP]¯zøuz öu›¢x
öPõÒÍ»õ®.
÷©ØSÔ¨¤mh ö|®¦÷Põ¼ß
uzxÁ® {øÓ Põq® C¯¢vµzvÀ
£h® 7.11 ‰ßÓõ® ÁøP ö|®¦÷Põ¼ØS
£¯ß£kQÓx. ìjÀ ¯õºk (Steel yard)
GkzxUPõmkPÒ
GßÓ C¢u Gøh Põq® C¯¢vµ®
Eß A¨£õÂß {øÓø¯ EßÚõÀ •uÀ ÁøP ö|®¦÷Põø»a \õº¢ux.
\©¨£kzu •i²©õ? Cuß J¸¦¯® (arm) ©ØöÓõ¸ ¦¯zøu
Âha ]Ô¯x. £h® 7.13À Põmi¯ÁõÖ
Buõµ¨ ¦ÒΰÀ öPõUQ JßÖ
EÒÍx. }Í©õÚ ¦¯zvÀ,
Q÷»õQµõªÀ AÍÄPÒ SÔUP¨
£mkÒÍÚ. Gøh uõ[Q JßÖ |P¸®
ÂuzvÀ ö£õ¸zu¨£mkÒÍx. ]Ô¯
¦¯zvÀ EÒÍ öPõUQ°À Gøh Põn
÷Ási¯ ö£õ¸øÍ øÁzx ö£›¯
¦¯zvÀ ]Ô¯ GøhU PØPøÍ øÁzx
ö|®¦÷Põø»a \©ß ö\´¯ ÷Ásk®.
C¢u ÁøPz uµõ]øÚ Cµ°À {ø»¯¨
¤Íõm£õµ[PÎÀ £õºUP»õ®.

£h® 7.12 HØÓ® CÓUP® £h® 7.13 ìjÀ ¯õºk

92
7.3.2 \õ´uÍ® Cµsk ©µz xskPøÍ CønU
PÄ®, ©µ¨£»øP AÀ»x E÷»õPz
uPmiøÚ J¸ {ø»°À uõ[Q¨
¤iUPÄ® v¸S £¯ß£kQÓx.
£h® 7.14 Põº AÀ»x
»õ›°ß ¤ß¦ÓzvÀ {øÓ ÷£¸¢vÀ \UPµ[ PøÍ
£h® 7.16
AvP©õÚ¨ ö£õ¸øÍ HØÓ £h® v¸S ©õØÖÁuØS |õ® v¸S
7.14 a- À Põmi¯ÁõÖ ö£õ¸øÍz E¯ºzv E¯ºzvPøͨ (Screw
yUQ²® øÁUP»õ® AÀ»x 7.14b-À jack) £¯ß £kzx
Põmi¯ÁõÖ £»øP JßøÓa \õ´ÁõP Q÷Óõ® (£h® 7.16).
øÁzx uÒÍÄ® ö\´¯»õ®. •uÀ 7.3.4 B¨¦ (Wedge)
•øÓ°À \ØÖ PiÚ¨£h ÷Ásk®.
AuõÁx AvP Âø\ ÷uøÁ¨£kQÓx.
CµshõÁx •øÓ°À \õ´ÁõÚ¨
£»øP |©x ÷Áø»ø¯ GÎuõUSQÓx. £h® 7.17 a
SøÓ¢u Âø\÷¯ ÷£õx©õÚx. J¸
{ø»°À C¸¢x E¯µzvÀ EÒÍ Cµmøh \õ´uÍ[PÒ ÷\º¢u
©ØöÓõ¸ {ø»USU SÔ¨¤mh (£h® 7.17 a) Aø©¨¤øÚ B¨¦
÷PõnzvÀ EÒÍ \õ´ÁõÚ¨ GßQ÷Óõ®. öÁmi¸®¦, Pzv ©ØÖ®
£µ¨¤ØSa \õ´uÍ® GßÖ ö£¯º. ÷Põhõ› ÷£õßÓøÁ B¨¦US GkzxU
PõmkPÒ. \õ´uÍzvÀ, ö£õ¸Ò JßøÓ
©ø»¨£õ[PõÚ¨ £SvPÎÀ øÁzx ÷©÷» uÒÍ ÷Ásk®. BÚõÀ
Aø©UP¨£mkÒÍ \õø»PÒ, ©õi¨ B¨¤À (wedge) ö£õ¸ÐUS EÒ÷Í
£iPÒ, ÷©®£õ»[PÒ ÷£õßÓøÁ B¨ø£ øÁzxz uÒÍ ÷Ásk®.
\õ´uÍzvØS GkzxUPõmkPÒ BS®. GkzxU PõmhõP, B¨¤Ò £Çzøu
7.3.3 v¸S öÁmk® ÷£õx Pzvø¯¨ £ÇzvÝÒ
E¸øÍ ÁiÁ¨ ö£õ¸Îß «x uÒÐQ÷Óõ®. B¨ø£U öPõsk, ©µ®
_ØÓ¨£mkÒÍ \õ´ÁõÚ uÍ® v¸S ¤ÍUP¨£kÁx £h® 7.17 b &À
GÚ¨£k®. ö\[÷Põn •U÷Põn Põmh¨£mkÒÍx.
ÁiÁzvÀ PõQu® JßøÓ öÁmi
GkzxUöPõÒ. AuøÚ EÚx
ö£ß]¼ß «x _ØÖ (£h® 7.15).
uØ÷£õx } v¸QøÚ¨ ö£Ó»õ®.

£h® 7.15 v¸S Gߣx E¸øÍ°ß


«x _ØÓ¨£mh \õ´uÍ® £h® 7.17 b B¨ø£¨ £¯ß£kzxuÀ

93
ªvÁsi
ªv Pmøh

\UPµ•® Aa_® QnØÖ }øµ Cøµ¨£x ìj¯›[


\UPµ®
£h® 7.18 \UPµ•® Aa_® & GkzxUPõmkPÒ

7.3.5. \UPµ•® Aa_® A÷u ÷£õßÖ £ØPÎß GsoUøP²®


\UPµ® JßÖ Aa_hß CønUP¨ ©õÖ£k®. 7.19 (b) GßÓ £hzvÀ
£mh Aø©¨¦ J¸ Gί C¯¢vµ® Põmi¯ÁõÖ, A GßÓ \UPµzvÀ EÒÍ
BS®. Aa_® J¸ ÁøP \UPµ® BS®. £ØPÎß GsoUøPø¯Âh B GßÓ
\UPµ® Aa_ Gߣx JßÖhß JßÖ \UPµzvÀ EÒÍ £ØPÎß GsoUøP
CønUP¨£mh ©õÖ£mh AÍÄPÒ Cµsk ©h[PõP C¸US®. GÚ÷Á, A
Eøh¯ C¸ \UPµ[PÒ BS® (£h® GßÓ \UPµ® J¸•Êa _ØÖ
7.18a). _ØÖ®ö£õÊx B GßÓ \UPµ® Cµsk
_ØÖPÒ _ØÔ°¸US®.
QnØÔ¼¸¢x }º CøÓUP¨
£¯ß£k® P¸Â (windlass) (£h® A
B
10 £ØPÒ
7.18 b) Põº ©ØÖ® ÷£¸¢vÀ EÒÍ
ìi¯›[ \UPµ® (7.18c) ªvÁsi°ß
ªvPmøh (7.18d) ÷£õßÓøÁ \UPµ®
Aa_US GkzxUPõmkPÒ BS®.
7.3.6 Q¯ºPÒ
20 £ØPÒ
Q¯º \UPµ[PÎÀ £ØPÒ EÒÍÚ. (a) (b)
\UPµ[PÎÀ EÒÍ £ØPÒ JßÖhß £h® 7.19 Q¯›ß uzxÁ®
JßÖ ö£õ¸¢x©õÖ (£h® 7.19 a ) A GßÓ \UPµzøua _ÇØÖ®÷£õx,
Aø©UP¨£mi¸US®. B GßÓ \UPµzvØS® yUP ÷Ási¯¨
J¸ \UPµzøu _ÇØÖ® ÷£õx ö£õ¸ÐUS® BØÓÀ ©õØÓ¨£kQÓx.
©ØöÓõ¸ \UPµ•® _Ǿ®. \UPµ[PÎÀ øP¨¤i B GßÓ \UPµzxhß
EÒÍ £ØPÒ AøÚzx® \© AÍÄ CønUP¨£mi¸¢uõÀ ö£õ¸øÍ
Eøh¯ÚÁõP C¸US®. C¸ E¯ºzu, 10 _ØÖPÒ _ÇØÓ ÷Ásk®
\UPµ[PÎÀ JßÖ ]Ô¯uõPÄ®, GÚ øÁzxU öPõÒ÷Áõ®. øP¨¤i A
©ØöÓõßÖ ö£›¯uõPÄ® C¸US®. GßÓ \UPµzxhß CønUP¨

94
£mi¸¨£uõÀ, A÷u ö£õ¸øÍ E¯ºzu £Ð yUQPÎÀ (Crane) PÚ©õÚ
20 _ØÖUPÒ _ÇØÓ ÷Ásk®. BÚõÀ £ÐøÁz yUP P¨¤PÒ uzxÁ®
_ÇØÖ® Âø\ ªPªPU SøÓÄ. £¯ß£kÁøu¨ £õºzv¸UP»õ®.
7.3.7 P¨¤ ö|®¦÷PõÀ GßÓ C¯¢vµzvß
uzxÁzøu •uß •u¼À
Gί P¨¤ Gߣx, Buõµ¨ ¦ÒÎ PshÔ¢uÁº ¦PÌö£ØÓ AÔ¯À
GßÓ J¸ {ø»¯õÚ ¦ÒÎø¯¨ ÷©øu BºUQªiì BÁõº.
ö£õ¸zx _Ç»UTi¯ \UPµ® BS®.
C¯¢vµ[PÒ Gߣx, BØÓø»
ö£õ¸øͲ® ö\¯À£kzx® Âø\ø¯
E¸©õØÓ® ö\´¯, BØÓø» ©õØÓ®
²® CønUP P¨¤°ß ÁÈ÷¯
ö\´¯, Âø\ø¯ AvP›UP, ÷ÁPzøu
ö\À¾® J¸ ¡À AÀ»x P®¤ AÀ»x
AvP›UP, Âø\°ß vø\ø¯ ©õØÓ®
\[Q¼ £¯ß£kQÓx (£h® 7.20a).
ö\´¯¨ £¯ß£k® P¸ÂPÍõS®.
7.4 ÷Áø»²® BØÓ¾®
BØÓ¾hß C¸UQ÷Óß, \Uv÷¯
CÀø» ÷£õßÓ öuõhºPøÍU ÷PÒ¨
£mi¸¨¥ºPÒ. AvP \Uvø¯z u¸QÓx
÷£õßÓ öuõhøµ EnĨ ö£õ¸Ò
ÂØ£øÚ¯õͺPÒ ÂÍ®£µzvÀ
£h® 7.20 £¯ß£kzxÁøu²® £õºzv¸¨¥ºPÒ.
uÛzu P¨¤ Gߣx •uÀ ÁøP C¢u \Uv AuõÁx BØÓÀ GßÓõÀ
ö|®¦÷PõÀ BS®. P°ØÔß J¸ GßÚ? ö£õ¸ÒPøÍz yUP,
ªvÁsiø¯ ªvUP, _zv¯õÀ
•øÚø¯ CÊzuõÀ ©Ö •øÚ°À
Boø¯ AiUP EÚUS BØÓÀ
ö£õ¸Ò ÷©÷» |P¸®. AuõÁx, RÌ
÷uøÁ. PõÀ£¢x AÀ»x P£i ÷£õßÓ
vø\°À ö\¯À£kzu¨£k® Âø\
PiÚ©õÚ ÂøͯõmkUPøÍ
¯õÚx, ÷©À vø\°À vø\©õÔ
Âøͯõk® ÷£õx®, }sh yµ®
Á¸QÓx. GÚ÷Á P¨¤ Gߣx
KiÚõ¾®, CÖv°À ÷\õºÄ HØ
Âø\°ß vø\ø¯ ©õØÓ¨£¯ß
£kQÓx. £]UQÓx. EÚUS EnÄ
£kQÓx. EÚx £ÒΰÀ Põø»°À
÷uøÁ¨£kQÓx.
÷u]¯U öPõiø¯ HØÖ® ÷£õx C¢uU
P¨¤ø¯¨ £õºzv¸¨¥ºPÒ. 7.4.1 BØÓÀ

P¨¤PÒ ö£¸®£õ¾®, ö£õ¸Ò £À÷ÁÖ C¯¢vµ[PÒ ÷Áø»


PøÍ E¯ºzu¨ £¯ß£kQßÓÚ. ö\´¯¨ £¯ß£kQßÓÚ. £¯oPøÍ
HØÔU öPõsk ÷£¸¢x ©ø» «x HÖ®
SøÓ¢u Âø\ø¯U öPõsk PÚ©õÚ¨
÷£õx®, £Ð yUQPÒ (Cranes)
ö£õ¸ÒPøÍ E¯ºzu P¨¤PÎß
ö£õ¸øÍ E¯ºzx® ÷£õx® ªß
öuõSv (£h® 7.20b) £¯ß£kQßÓx.
÷©õmhõº }øµ öÁÎ÷¯ØÖ® ÷£õx®

95
Gg]ßPÐUS BØÓÀ ÷uøÁ¨£k® ÁøP BØÓ»õP ©õØÓ¨£h •i²®.
AÀ»Áõ? B®. ÷£¸¢vØS ö£m÷µõÀ (i) {ø» BØÓÀ
AÀ»x j\À ÷uøÁ¨£kQÓx. ªß
÷©õmhõ¸US ªß\õµ® ÷uøÁ¨ £h® 7.22a&À EÒÍÁõÖ uøµ°À
£kQÓx. AuõÁx |©US GÆÁõÖ C¸US® PÀ JßøÓ¨ £õº. Ax BØÓÀ
EnÄ ÷uøÁ¨ £kQÓ÷uõ Ax Gøu÷¯Ý® ö£ØÖÒÍuõ? AuÚõÀ
÷£õßÖ Gg]ßPÐUS G›ö£õ¸Ò HuõÁx ÷Áø»ø¯a ö\´¯ •i²©õ?
÷uøÁ. GÚ÷Á ÷Áø»²® BØÓ¾® A¢uU PÀø» Gkzx ÷©ø\°ß
JßÖhß JßÖ öuõhº¦øh¯Ú. «x øÁUPÄ® (£h® 7.22b). ÷©ø\°ß
÷Áø» ö\´¯¨£k® vÓø©ø¯ (ability) «x C¸¢x R÷Ç ÂÊ® ÷£õx, A¢uU
BØÓÀ GßQ÷Óõ®. PÀ ÷Áø»ø¯a ö\´QÓx.
EnÂÀ ©mk® AÀ»õx, A[Q¸US® Boø¯z uøµUSÒ
ö£m÷µõÀ(Petrol), j\À, ÂÓS (Wood), AÊzxQÓx (£h® 7.22 c). AÀ»x
P› (Coal) ©ØÖ® Áõ²ÂÀ BØÓÀ EÚx PõÀ Pmøh µø» |_USQÓx.
÷\ªUP¨£mkÒÍÚ (£h® 7.21). £h® 7.22d&I¨ £õº. R÷Ç ÂÊ®
PÀ JßÖ, P¨¤°ß Eu²hß J¸
ö£õ¸øÍ ÷©÷» E¯ºzxQÓx. £h®
7.22e&I¨ £õº. R÷Ç ÂÊ® PÀ JßÖ
ö£õ¸øÍ CÊUQÓx. C¢u Cµsk
{PÌa]PЮ, ÷©÷» E¯ºzu¨£mh PÀ
£h® 7.21 BØÓ¼ß ]» ‰»[PÒ
R÷Ç ÂÊ® ÷£õx ÷Áø»ø¯a ö\´¯
7.4.2. BØÓ¼ß £À÷ÁÖ ÁøPPÒ
•iQÓx. BÚõÀ PÀ uøµø¯z
BØÓÀ £À÷ÁÖ ÁøPPÎÀ öuõmh¤ÓS AuÚõÀ ö£õ¸øÍ
EÒÍÚ. J¸ ÁøP BØÓÀ ©ØöÓõ¸ E¯ºzu÷Áõ, CÊUP÷Áõ •i¯ÂÀø».

÷©ø\°ß
Rւ
uøµ «x «x
ÂÊ®
C¸US® C¸US®

PÀ PÀ

R÷Ç ÂÊ® R÷Ç ÂÊ®


PÀ £Ð PÀ £Ð
JßøÓ JßøÓ
E¯ºzxuÀ CÊzuÀ

£h® 7.22

96
PÀ»õÚx, uøµ°À C¸¢x
E¯µzvÀ (÷©ø\°ß «x) C¸US®
{ø»°ÚõÀ BØÓø»¨ ö£ØÖÒÍx.
C÷u ÷£õßÖ E¯µ©õÚ ChzvÀ ÷uUQ
øÁUP¨£mkÒÍ }º BØÓø»¨
ö£ØÔ¸US®. HöÚÛÚÀ, R÷Ç ÂÊ® £h® 7.25 CÊUP¨£mh Cµ¨£º
}º, \UPµ® JßøÓa _ÇØÖÁuß ‰»®
£h® 7.25&À Põmi¯ÁõÖ CÊU
(£h® 7.23) £¯ÝÒÍ ÷Áø»ø¯a
P¨£mh Cµ¨£º £møh, öuõhUP
ö\´QÓx. _Ǿ® \UPµ® P®¤a _¸øÍ
{ø»ø¯ Aøh²® ö£õÊx ÷Áø»
_ÇØÖ®. C¯[PU Ti¯ ö£õ¸Ò
ö\´QÓx. A•UP¨£mh _¸Ò ÂÀ¾®,
{ø»¯õP C¸US® ö£õÊx, Auß
CÊUP¨£mh Cµ¨£º £møh²® {ø»
{ø»°ÚõÀ HØ£k® BØÓÀ {ø»
BØÓø»¨ ö£ØÖÒÍÚ. ÷©¾® ]»
BØÓÀ GÚ¨£k®. CuøÚa
GkzxUPõmkPÒ £h® 7.26&À
÷\ªUP¨£mh BØÓÀ GÚÄ® TÓ»õ®.
Põmh¨£mkÒÍÚ.

£h® 7.26

£h® 7.23 R÷Ç ÂÊ® }º \UPµzøua _ÇØÖuÀ (ii) C¯UP BØÓÀ


£h® 7.27&À Põmi¯ÁõÖ,
ö£õ¸Îß C¢u ÷\ªUP¨£mh
ö©À¼¯ ©µ¨£»øPø¯z uøµ°À øÁ.
BØÓÀ £À÷ÁÖ •øÓPÍõÀ
Auß «x ö\[PÀ JßøÓ øÁUPÄ®.
HØ£kQÓx. E¯µ® J¸ •øÓ, ÷©¾®
uØ÷£õx, ö\[PÀ¼ÚõÀ ©µ¨£»
÷ÁÖ ]» •øÓPøͨ £õºUP»õ®.
øPø¯ EøhUP •i¯õx. ö\[PÀø»,
A•UP¨£mh _¸ÒÂÀ (Spring) £øǯ
1 «mhº E¯µzvØSz yUQ¨ ¤i.
{ø»US Áµ •¯Ø] ö\´²®ö£õÊx
uØ÷£õx, PÀ»õÚx {ø» BØÓø»¨
÷Áø» ö\´QÓx (£h® 7.24).

£»øP°ß «x R÷Ç ÂÊ® Eøh¢u


£h® 7.24 x¨£õUQ°À A•UP¨£mh _¸ÒÂÀ ö\[PÀ ö\[PÀ £»øP
£h® 7.27

97
£h® 7.30
PõØÓõø»ø¯
PõØÖ C¯USuÀ

£h® 7.28 yUQö¯Ô¯¨£mh ìh®¦PÒ

£h® 7.31 £õ´©µ¨£høP PõØÖ C¯USuÀ

BØÓø» C¯UP BØÓÀ GßQ÷Óõ®.


ö£õ¸Îß C¯UPzvÚõÀ ö£ØÖÒÍ
BØÓÀ C¯UP BØÓÀ GÚ¨£k®.
£h® 7.29 ÷\u©øh¢u Põº
÷ÁP©õP Á¸® Q›UPm £¢x
ö£ØÔ¸US®. ö\[PÀø» EÚx ìh®¦PøÍz yUQ GÔÁøu¨
øP°À C¸¢x ÂkÂzx Âk. Ax £õºUP»õ® (£h® 7.28) ÷ÁP©õP
R÷Ç ÂÊ®. ©µ¨£»øP Eøh²®. C¯[S® Põº, Guß «uõÁx
ö\[PÀ R÷Ç ÂÊ®÷£õx, {ø» ÷©õx®÷£õx, AvP©õPa ]øu¢x
BØÓÀ SøÓ¢x öPõs÷h Á¸®. Ax ÷£õÁøu¨ £õºUP»õ® (£h® 7.29).
©µ¨£»øPø¯ EøhUS® ÷£õx, {ø» PõØÖ Ã_® ÷£õx, PõØÓõø»°ß
BØÓÀ ªPªPU SøÓÁõP C¸US®. CÓUøPPÒ v¸®¦QßÓÚ (£h® 7.30).
A¨£iö¯ßÓõÀ, ©µ¨£»øPø¯ Ã_QßÓ PõØÖ £õ´ ©µU P¨£¼ß
EøhUPz ÷uøÁ¯õÚ BØÓÀ G¨£i vø\ø¯ ©õØÔ, }›ß £µ¨¤À |Pµ
Á¢ux? uØ÷£õx EøhzuÀ GßÓ øÁUQÓx (£h® 7.31). £õ²® }º
÷Áø»ø¯a ö\´¯ A¢u PÀ¼ØS \UPµzøua _Ç» øÁUQÓx (£h® 7.32).
J¸Âu BØÓÀ C¸US®. ÷©ØPsh ö\¯ÀPÒ |øhö£Ó,
C¯UPzvÚõÀ HØ£hU Ti¯ A¢u AuõÁx ÷Áø» ö\´¯¨£h, PõØÔß
98
C¯UPzvÚõÀ HØ£k® C¯UP BØÓ÷» öÁxöÁx¨¦ (warm) HØ£k®. EÚx
Põµn©õS®. øPPÎß C¯UP BØÓÀ öÁ¨£©õP
©õÖQÓx. {»UP› AÀ»x ©µzøu
G›US® ÷£õx öÁ¨£® HØ£kQÓx.
öÁ¨£zvÚõÀ E¸ÁõS® }µõ¯õÀ
÷Áø» ö\´¯ •i²®. ªßÛ¯ØÔ
PÎÀ (Generators) hºø£ß ¤÷Ík
PøÍ, }µõÂ, _Ç» øÁ¨£uõÀ ªß\õµ®
EØ£zv ö\´¯¨£kQÓx (£h® 7.33).
£h® 7.32 £õ²® }º \UPµzøua _ÇØÖuÀ

{ø» BØÓ¾® C¯UP BØÓ¾®


G¢vµ BØÓÀ GÚ¨£kQßÓÚ.
(iii) ÷Áv BØÓÀ
©µ®, {»UP›, ö£m÷µõÀ, j\À
©ØÖ® G› Áõ²ÂÀ BØÓÀ ÷\ªzx
øÁUP¨£mkÒÍx. C¢u ÷\ªUP¨£mh
{ø» BØÓø» ÷Áv BØÓÀ GßÖ
TÖQ÷Óõ®. ©µ®, {»UP›, ö£m÷µõÀ, £h® 7.33 }µõ hºø£ß
j\À ©ØÖ® G›Áõ²ÂøÚ G›¯ (v) JÎ BØÓÀ
øÁzuõÀ ÷Áv BØÓÀ öÁΨ£k®.
ªßÂÍUQÀ EÒÍ ªßÛøÇ
EnÄ \ø©zuÀ, JÎø¯ (öÁÎa\®)
öÁ¨£©õÁuõÀ JÎ EªÇ¨£kQÓx.
HØ£kzxuÀ, C¯¢vµ[PøÍ
]Á¨¦ {ÓzvÀ `hõUP¨£mh C¸®¦z
C¯USuÀ ÷£õßÓ ÷Áø»ø¯a ö\´¯
xsk öÁÎa\zøuz u¸QÓx.
C¢u ÷Áv BØÓÀ £¯ß£kQÓx.
AuõÁx, JÎø¯ EªÌQÓx. JÎø¯U
JÎa÷\ºUøP GßÓ {PÌa]°À,
öPõkUS® ªP¨ ö£›¯ ö£õ¸Ò
£aø\z uõÁµ[PÒ, `›¯Ûhª¸¢x
`›¯ß BS®. uõÁµ[PÒ JÎ
ö£Ö® BØÓø» ÷Áv BØÓ»õPa
BØÓ¼À C¸¢x EnøÁz u¯õ›zxU
÷\ªzx øÁUQßÓÚ.
öPõÒQßÓÚ (JÎa÷\ºUøP). JΨ
|õ® Esq® En¾® ÷Áv £ha _¸øÍ (photo film) JÎ £õvUQÓx.
BØÓÀ EÒÍx. C¢u BØÓø»U GÚ÷Á uõß PõªµõÂÀ {ÇÀ £h®
öPõsk uõß |õ® £À÷ÁÖ GkUP •iQÓx. ö£õ¸Îß {Ó®
÷Áø»PøÍa ö\´Q÷Óõ®. SøÓ¯U (Fade) Põµn® JÎ÷¯.
(iv) öÁ¨£ BØÓÀ Jβ® ÷Áø» ö\´¯¨ £¯ß
EÚx C¸ EÒÍ[øPPøͲ® £kÁuõÀ, AxÄ® BØÓ÷». AuõÁx
÷u´zuõÀ, Eµõ´Ä Põµn©õP JÎ BØÓÀ.

99
`›¯ ªßP»zvÀ (Solar cell) JÎ P¸Â°¾® ªßÚõØÓÀ J¼ BØÓ»õP
BØÓø»U öPõsk, ]Ô¯ ö£õ¸Ò ©õÖQÓx.
JßÖ E¯ºzu¨£kÁøu £h® 7.34&À (vii) Põ¢u BØÓÀ
Põn •iQÓx. `›¯Ûhª¸¢x Á¸®
JÎ, `›¯ ªßP»zvß «x £k®÷£õx \ØÖz öuõø»ÂÀ EÒÍ C¸®¦
ªß\õµ® EØ£zv¯õQÓx. C¢u Boø¯U PÁ¸Áuß ‰»®, Põ¢u•®
ªß\õµ®, ÷©õmhõøµ C¯USÁuß ÷Áø» ö\´²® vÓøÚ¨ ö£ÖQÓx.
‰»® ö£õ¸Ò E¯ºzu¨£kQÓx. `›¯ GÚ÷Á, Põ¢u® ö£ØÖÒÍ BØÓø»
ªßP»ß JÎ BØÓø» ªß\õµ©õP Põ¢u BØÓÀ GßQ÷Óõ®.
©õØÖQÓx. xønU÷PõÒPξ® ªß\õµ AøǨ¦ ©o°À
(Satellite) ÂsöÁÎ B´Ä (Electric bell) Põ¢u®, _zv¯À ÷£õßÓ
{ø»¯[Pξ® ªß\õµ® u¯õ›UP Aø©¨ø£U PÁ¸ÁuõÀ, _zv¯À
`›¯ ªßP»ß £¯ß£kQÓx. Qsnzvß «x ÷©õv J¼ø¯
HØ£kzxQÓx. £Ð yUQPÎÀ
(Cranes) ö£õ¸ÒPøÍ E¯ºzu Põ¢u
BØÓÀ £¯ß£kQÓx. J¼¨
ö£¸UQ°À «sk® J¼ø¯ HØ£kzu
Põ¢u BØÓÀ £¯ß£kQÓx.
(viii) ªß BØÓÀ
hõºa ÂÍUQÀ £¯ß£k®
ªßP»ß ©ØÖ® PõºPÎÀ £¯ß£k®
£h® 7.34 `›¯ ªßP»ß £õmh› ÷£õßÓøÁ öÁ¨£¨£kzu÷Áõ
(£h® 7.35) AÀ»x ªß ÂÍUøP G›¯
(vi) J¼ BØÓÀ
øÁUP÷Áõ (£h® 7.36) £¯ß£k
J¼²® J¸ ÁøP BØÓ÷». QßÓÚ. ªßP»ß ©ØÖ® £õmh›°À
ö£õ¸Ò JßÖ AvºÁøh²® ÷£õx ÷\ªUP¨£mkÒÍ ÷Áv BØÓÀ
AÀ»x Aø»ÄÖ® ÷£õx J¼ ªßÚõØÓ»õP ©õÖQÓx. }º `÷hØÔ
HØ£kQÓx. ª¸u[PU P¸Â°À ÷uõÀ
«x AiUS®÷£õx AvºÁøhQÓx.
AuÚõÀ J¼ HØ£kQÓx. Á¯¼ß
Cø\U P¸Â°À P®¤ AvºÁøh²®
÷£õx J¼ Á¸QÓx. ¦À»õ[SÇÀ
©ØÖ® |õuìÁµ® ÷£õßÓ Cø\U
P¸ÂPÎÀ PõØÖ AvºÁøh²®÷£õx
J¼ HØ£kQÓx. J¼¨ ö£¸UQ°¾® £h® 7.35 ªßÚõØÓÀ £h® 7.36 ªßÚõØÓÀ
(Loud Speaker) , öuõø»÷£]U P®¤ø¯ öÁ¨£® BUSuÀ £Àø£ G›¯øÁzuÀ

100
°À (Heater) ªßÚõØÓÀ öÁ¨£ ÷Áv BØÓÀ ªßÚõØÓÀ JÎ BØÓÀ
BØÓ»õP ©õÖQÓx. > ªßP»ß > £À¦ >

G›²® ö©ÊSÁºzv°À, ÷Áv


BØÓÀ JÎ BØÓ»õPÄ®, öÁ¨£
BØÓ»õPÄ® ©õÖQÓx.
JÎ BØÓÀ
÷Áv BØÓÀ >
ö©ÊS
> Áºzv
>
öÁ¨£ BØÓÀ

£h® 7.37 ªßÚõØÓÀ Cµ°À Ásiø¯ C¯USuÀ {»UP› G›²® ÷£õx ÷Áv
ªßÚõØÓÀ, C¯UPzøu HØ£kzu BØÓÀ öÁ¨£ BØÓ»õP ©õÖQÓx.
Ä® £¯ß£kQÓx. _Âmø\ ÷Áv BØÓÀ öÁ¨£ BØÓÀ
> {»UP› >
C¯UQÚõÀ ªß Â]Ô _ÇÀQÓx.
ªß\õµ AøǨ¦ ©o°¾®, PõºPÎÀ CøÁPöÍÀ»õ® BØÓÀ ©õØÓz
EÒÍ J¼ Gʨ¤°¾® (Horn) vØS GkzxUPõmkPÒ BS®. BØÓ»õ
ªßÚõØÓÀ J¼ BØÓ»õP ©õÖQÓx. Úx J¸ Âuzv¼¸¢x ©ØöÓõ¸
©UPøÍ HØÔa ö\À¾® Cµ°À ÂuzvØS ©õÓUTi¯x. CUP¸zx
Ásiø¯²® (£h® 7.37) \µUS Cµ°À BØÓÀ AÈÂßø© GÚ¨£k®.
Ásiø¯²® £õºzv¸¨¥ºPÒ.
7.4.4. öuõÈÀ~m£¨ £¯ß£õkPÒ
CÁØÔÀ ªß\õµ®, Ásiø¯ C¯UP¨
£¯ß£kQÓx. AÚÀ ªß _Âmø\ C¯UQÚõÀ ªß\õµ®
{ø»¯[PÎÀ {»UP›ø¯ G›¨£uõÀ Á¸QÓx. C¢u ªß\õµ® G[Q¸¢x
ªß\õµ® EØ£zv ö\´¯¨£kQÓx. Á¸QÓx Gߣøu, } CxÁøµ
]¢vzux Eshõ? ªß\õµ® £»
7.4.3. BØÓÀ ©õØÓ®
•øÓPÎÀ EØ£zva ö\´¯¨£kQÓx.
hõºa ÂÍUS G›uÀ, ö©ÊS hõºa ÂÍUQÀ, ªßP»ÛÀ ÷\ªUP¨
Áºzv G›uÀ ©ØÖ® {»UP› G›uÀ £mh ÷Áv BØÓ¼À C¸¢x ªß\õµ®
÷£õßÓ ‰ßÖ {PÌÄPøÍU Á¸QÓx. BÚõÀ, ªP AvP AÍÂÀ,
P¸x÷Áõ®. öáÚ÷µmhº GßÓ P¸Âø¯U öPõsk
hõºa ÂÍUQÀ, £À¦ JÎ EØ£zv ö\´¯¨£kQÓx. öáÚ÷µmhº
BØÓø»U öPõkUQÓx. Cx Gߣx J¸ BØÓÀ ©õØÔ. Põ¢u[
ªßÚõØÓ¼À C¸¢x ö£Ó¨£kQÓx. PÐUQøh÷¯ _Ǿ® P®¤a _¸Îß
C¢u ªßÚõØÓÀ, ªßP»ÛÀ C¯UP BØÓÀ ªß BØÓ»õP ©õØÓ¨
÷\ªUP¨£mh ÷Áv BØÓ¼À C¸¢x £kQÓx. P®¤a _¸øÍa _Ç» øÁUP
QøhUQÓx. |õ®, ¤ßÁ¸® ÁÈ•øÓPøͨ
¤ß£ØÖQ÷Óõ®.
101
(i) j\À G›ÁuõÀ HØ£k® BØÓø»U
öPõsk P®¤a _¸øÍa _Ç»
øÁUQ÷Óõ® (j\À öáÚ÷µmhº).
(ii) PõØÖ Ã_ÁuõÀ HØ£k®
BØÓø»U öPõsk (PõØÓõø»
ªß\õµ®) P®¤a _¸øÍa _Ç»
øÁUQ÷Óõ® (£h® 7.38).
(iii) {»UP›ø¯ G›¨£uõÀ HØ£k®
BØÓø»U öPõsk P®¤a _¸øÍ
_Ç» øÁUQ÷Óõ® (AÚÀ
ªß\õµ®).
(iv) R÷Ç ÂÊ® AÀ»x ÷ÁP©õP¨
£õ²® }›ß BØÓø»U öPõsk
P®¤a _¸øÍa _Ç» øÁUQ÷Óõ®
(}º ªß\õµ®) (£h® 7.39). £h® 7.38 PõØÓõø»

(v) ²÷µÛ¯® AqøÁ¨ ¤Í¨£uõÀ z ö|´÷Á¼ ©ØÖ® yzxUSi


HØ£k® BØÓø»U öPõsk BQ¯ Ch[PÎÀ AÚÀ ªß
P®¤a _¸øÍa _Ç» øÁUQ÷Óõ® {ø»¯[PÒ EÒÍÚ.
(Aq ªß\õµ®). z BµÀÁõ´ö©õÈ GßÓ ChzvÀ
|©x ©õ{»®, uªÌ|õmiÀ, RÌU PõØÓõø» ªß {ø»¯® EÒÍx.
SÔ¨¤mkÒÍ Ch[PÎÀ ªß z PÀ£õUP® GßÓ ChzvÀ Aq
\õµ® EØ£zv ö\´¯¨ £kQÓx. ªß {ø»¯® EÒÍx. Th[SÍ®
z ÷©mlº ©ØÖ® £õ£|õ\® BQ¯ GßÓ ChzvÀ Aq ªß {ø»¯®
Ch[PÎÀ }º ªß {ø»¯[PÒ Aø©UP¨£mk Á¸QßÓx.
EÒÍÚ.

£h® 7.39 }º ªß {ø»¯®

102
uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. C¯¢vµ® GßÓõÀ GßÚ?
2. Âø\°ß vø\ø¯ ©õØÖ® C¯¢vµ® ___________
3. ìjÀ ¯õºk GßÓ C¯¢vµzvÀ £¯ß£k® uzxÁ® ___________
4. \›¯õÚ Âøhø¯z ÷uº¢öukUPÄ®.
(i) x¨£õUQ°À A•UP¨£mh _¸ÒÂÀ ö£ØÔ¸¨£x

(A) C¯UP BØÓÀ (B) öÁ¨£ BØÓÀ


(C) {ø» BØÓÀ (C) J¼ BØÓÀ
(ii) hõºa ªßP»zvÀ C¸US® BØÓÀ

(A) ÷Áv BØÓÀ (B) C¯UP BØÓÀ


(C) JÎ BØÓÀ (C) Põ¢u BØÓÀ
5. AÔ¯¼À ÷Áø» Gߣx GßÚ?
6. G¢u A»QÚõÀ ÷Áø» AÍUP¨£kQÓx?
7. 10 Q÷»õ {øÓ²ÒÍ ö£õ¸Ò 10 «mhº E¯µ® E¯ºzu¨£mhõÀ ö\´¯¨£mh
÷Áø»ø¯ áüÀ A»QÀ u¸P.
8. Gί C¯¢vµ[PÎß BÖ ÁøPPøÍU SÔ¨¤kP.
9. Gί C¯¢vµ® JÆöÁõßÔØS® J¸ GkzxUPõmk u¸P.
10. ö|®¦÷PõÀ GßÓõÀ GßÚ?
11. ‰ÁøP ö|®¦÷PõÀPÎÀ Buõµ¨¦ÒÎ, £Ð ©ØÖ® vÓß CÁØøÓ¨ £hzvÀ
SÔ¨¤kP.
12. \õ´uÍ® GßÓõÀ GßÚ?
13. \õ´uÍzvØS C¸ GkzxUPõmkPÒ u¸P.
14. RÌUPshÁØÔ¼¸¢x •uÀ, Cµshõ®, ‰ßÓõ® ÁøP ö|®¦÷PõÀPÒ GøÁ
GÚU PshÔP.
(a) •Ç[øP (b) Pzu›U÷PõÀ
(c) JØøÓa \UPµ Ási (d) uµõ_
(e) £õzvµzøu¨ ¤iUP EuÄ® CkUQ (f) Ph¨£õøÓ
(g) G¾ªa\® £Ç® ¤È²® P¸Â (h) öPõÓhõ (Fliers)
(i) £õmiÀ vÓ¨£õß (j) ©sÁõ› (Spade)
15. JØøÓU P¨¤°ß £¯ß GßÚ?
103
16. J¸Áº, ö£õ¸Ò JßøÓ »õ›°À HØÖ®÷£õx \õ´uÍ® C¸¢uõÀ GÎuõPa
ö\´QÓõº. Hß?
17. AßÓõh ÁõÌÂÀ £¯ß£kzu¨£k® C¸ ö|®¦÷PõÀPÎß £h[PøÍ ÁøµP.
18. v¸S E¯ºzv°ß £¯ß ¯õx?
19. BØÓÀ GßÓõÀ GßÚ?
20. {ø» BØÓÀ GßÓõÀ GßÚ? {ø»¯õØÓø»¨ ö£ØÖÒÍ C¸ ö£õ¸ÒPøÍU
TÖP.
21. C¯UP BØÓÀ GßÓõÀ GßÚ? C¯UP BØÓø»¨ ö£ØÖÒÍ C¸ ö£õ¸ÒPøÍU
TÖP.
22. RÌUPsh BØÓø» ©õØÖ® P¸ÂPøÍU SÔ¨¤kP.
(A) ªßÚõØÓÀ JÎ BØÓ»õP ©õÖuÀ.
(B) ªßÚõØÓÀ C¯¢vµ BØÓ»õP ©õÖuÀ.
(C) ªßÚõØÓÀ öÁ¨£ BØÓ»õP ©õÖuÀ.
(D) ÷Áv BØÓÀ ªßÚõØÓ»õP ©õÖuÀ.
(E) J¼ BØÓÀ ªßÚõØÓ»õP ©õÖuÀ.
(F) ªßÚõØÓÀ J¼ BØÓ»õP ©õÖuÀ.
23. C¸®¦¨ £mhøÓ°À C¸®ø£ AÖUS®÷£õx, AÖUS® P¸Â°À öuõhº¢x
vµÁ® JßÖ FØÓ¨£kÁuß Põµn® GßÚ?
24. Põº JßÖ C¯[SÁuØS, ö£m÷µõ¼À EÒÍ ÷Áv BØÓÀ ÷uøÁ¨£kQÓx.
÷Áv BØÓ¼ß J¸ £Sv ©mk÷© Põº C¯[P, C¯UP BØÓ»õP ©õÖQÓx.
«u•ÒÍ ÷Áv BØÓÀ GßÚÁõP ©õÖQÓx?
25. RÌUPshÁØÖÒ |øhö£Ö® BØÓÀ ©õØÓzøuU TÖP.
(A) `›¯ ªßP»® (B) wUSa] G›uÀ
(C) ªß\õµ AøǨ¦ ©o (D) ªßÂ]Ô
26. ÷Áv BØÓ¼ß ‰»[PÒ (ö£õ¸ÒPÒ) ¯õøÁ?
27. AÚÀ ªß {ø»¯zvÀ £¯ß£k® G›ö£õ¸Ò Gx?
28. BØÓÀ AÈÂßø© Gߣx ¯õx?
29. RÌUPshøÁ ö£ØÖÒÍ BØÓø»U SÔ¨¤kP.
(A) £¿ÛÀ AøhUP¨£mh PõØÖ (B) £¢x Ãa\õͺ Ã_® Q›UöPm £¢x
(C) C¯[S® ÷£¸¢x (D) £õ´©µU P¨£ø» PõØÖ ö\¾zxuÀ
30. EÚx ªvÁsi øhÚ÷©õÂÀ HØ£k® BØÓÀ ©õØÓzøu ÂÍUSP.
31. ªß\õµ® EØ£zv ö\´¯ P®¤a _¸øÍa _Ç» øÁUS® •øÓPÒ ¯õøÁ?
32. ªß\õµ® EØ£zv ö\´¯¨£k® Ch[PøÍU SÔ¨¤kP.

104
AԯBÓõ® ÁS¨¦

wshõø© J¸ £õÁaö\¯À
wshõø© J¸ ö£¸[SØÓ®
wshõø© ©Ûuz ußø©¯ØÓ ö\¯À

uªÌ|õmk¨ £õh¡À PÇP®


PÀ¿›a \õø», ö\ßøÚ& 600 006.
© uªÌ|õk Aµ_
•uÀ £v¨¦ : 2003
SÊz uø»-Áº
•øÚ-Áº S. Sn-÷\-P-µß M.Sc., Ph.D.
Ÿhº
•x-Pø» ©Ø-Ö® Bµõ´a] C¯Ø-¤-¯À xøÓ
£a-ø\-¯¨-£ß PÀ-¿›, ö\ßøÚ & 600 030.

÷©»õ´ÁõͺPÒ ¡»õ]›¯ºPÒ

|õ.A. ©õ]»õ©o, M.Sc., M.Ed. _. Cµõ\µõ\ß, M.Sc., M.Ed.


uø»ø© B]›¯º •xPø»¨ £mhuõ› B]›¯º (C¯Ø¤¯À)
Aµ]Úº (C¢x) E¯º{ø»¨ £ÒÎ Aµ_ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
µõ\õzx¦µ®, ÷Á¿º ©õÁmh®&632 509. ÷Põh®£õUP®, ö\ßøÚ&600 024.

B. CÍ[÷PõÁß, M.Sc., M.Ed., M.Phil. _. ^©õß, M.Sc., M.A., M.Ed.


•xPø»¨ £mhuõ› B]›¯º (÷Áv°¯À) £mhuõ› B]›¯º
Pº|õhP \[P ÷©À{ø»¨ £ÒÎ Aµ_ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
v¯õPµõ¯ |Pº, ö\ßøÚ&600 017. ö|À¼US¨£® & 603 108. Põg]¦µ® ©õÁmh®.

ìöhÀ»õ ¦÷µõß, M.Sc., M.Ed., M.Phil. G.]ÁPõª,


]ÁPõª, B.Sc., M.Ed.
•xPø»¨ £mhuõ› B]›ø¯ (»[Q¯À) •xPø»¨ £mhuõ› B]›ø¯ (÷Áv°¯À)
hõUhº ÷P.÷P. {º©»õ ö£sPÒ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ Aµ_ BsPÒ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
A÷\õU |Pº, ö\ßøÚ&600 083. |[P|À¿º, ö\ßøÚ & 600 061.

•øÚÁº A.÷áõ. ö£ß\õ®, M.Sc., Ph.D. P. öÁ[Phõợv, B.Sc., B.Ed.


uø»ø© B]›¯º £mhuõ› B]›¯º
Aµ_ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ Aµ_ ©Pκ ÷©À{ø»¨£ÒÎ
\Á»õ¨÷£›, yzxUSi ©õÁmh® AµU÷Põn®, ÷Á¿º ©õÁmh®&631 003.

A. £›©Íõ ÷uÂ, M.Sc., M.Ed., M.Phil.


•xPø»¨ £mhuõ› B]›ø¯ (uõÁµÂ¯À)
Aµ_ ©Pκ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
A÷\õU |Pº, ö\ßøÚ&600 083.

P. ÷Põ¢uµõáß, M.Sc., M.Ed.


•xPø»¨ £mhuõ› B]›¯º (uõÁµÂ¯À)
|Pµõm] ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
Aa_ ÷Põº¨¦ : v ©uº P®¨³mhº Qµõ¤Uì
Ph¿º.
v.|Pº, ö\ßøÚ&17. : 24312209
PsnQ ¤µ£õPµß, M.Sc., M.Ed., M.Phil.
•xPø»¨ £mhuõ› B]›ø¯ (»[Q¯À)
ÿ Bº.÷P.G®. \õµuõ Âz¯õ»¯õ
•P¨¦ Amøh ÁiÁø©¨¦ : G®. µõ®uõì ©õv› ö£sPÒ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
v.|Pº, ö\ßøÚ&600 017.
Âø» ¹.
©. ©õºPöµm, M.Sc., M.Ed., M.Phil
•xPø»¨ £mhuõ› B]›ø¯ (»[Q¯À)
Aµ_ BsPÒ ÷©À{ø»¨ £ÒÎ
C¢¡À 60 â.G®.Gì. uõÎÀ Aa]h¨£mkÒÍx ]ßÚ ÷\»®, Âʨ¦µ® ©õÁmh®
•ßÝøµ
CÆ AÔ¯À £õh¡À uÛzuÛ¨ ¤›ÄPÍõP AÀ»õ©À,
J¸[Qøn¢u AÔ¯À £õh¡»õP u¯õ›UP¨£mkÒÍx. E¯º öuõhUPU
PÀ PØ£ÁºPÐUS HØÓ ÁøP°À, CßøÓ¯ AÔ¯À P¸zxUPÐhß
C¨£õh¡À u¯õ›UP¨£mkÒÍx. £õh¨ ö£õ¸øÍz u¯õ›US®ö£õÊx,
RÌUPõq® P¸zxUPÒ PÁÚzxhß øP¯õͨ£mkÒÍÚ.

N SøÓ¢u AÍÄ PØÓÀ AøhÄPÒ P¸zvÀ öPõÒͨ£mhÚ.

N C¢u {ø»°À £õhU P¸zxPÒ ¦v¯ ÷PõnzvÀ AqP¨£mkÒÍÚ.

N PØ÷£õ›h® AÔ¯À ©ØÖ® öuõÈÀ~m£a ]¢uøÚPøÍ ÁͺUP


•ußø© AÎUP¨£mkÒÍx. ]» öuõÈÀ ~m£¨ £¯ß£õkPЮ
CønUP¨£mkÒÍÚ.

N £õh¨ ö£õ¸Ò Gί ö©õÈ |øh°À Aø©UP¨£mkÒÍx.

N HµõÍ©õÚ ö\¯ÀPÒ £õh¨ ö£õ¸Ðhß ÷\ºzxU öPõkUP¨£mkÒÍÚ.


A¢u Gί ö\¯ÀPøÍ £ÒΰÀ AÀ»x ÃmiÀ ö\´x £õºUP •i²®.

N ©õnÁ ©õn¯›ß ö\õ¢u AÝ£Ázvß Ai¨£øh°À


£¯ßö£Ö©õÖ C¢¡¼À £õh¨ ö£õ¸Ò ÁiÁø©UP¨£mkÒÍx.

N £õh¨ ö£õ¸ÎÝÒ B[Põ[÷P ÂÚõUPÒ Gʨ£¨£mkÒÍÚ.


JÆöÁõ¸ £õhzvß CÖv°¾® uß©v¨¥miØPõP ÂÚõUPÒ
öPõkUP¨£mkÒÍÚ.

£õh¨ ö£õ¸Ò ©ØÖ® ö\¯ÀPÒ £SvPμ¸¢x, ÷uºÂØS›¯


ÂÚõUPøÍ B]›¯ºPÒ uõ[PÍõP÷Á ÁiÁø©US©õÖ ÷PmkU öPõÒͨ
£kQÓõºPÒ (÷Põimh Ch[PøÍ {µ¨¦uÀ, \›¯õÚ Âøhø¯z
÷uº¢öukzuÀ, \›¯õ / uÁÓõ, ö£õ¸zxP, SÖ ÂÚõUPÒ ÷£õßÓøÁ). uß
©v¨¥mk¨ £Sv°À EÒÍ ÂÚõUPøÍ ©mk÷© ÷uºÂØS £¯ß£kzxÁøuz
uºUS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkUöPõÒͨ£kQÓõºP
÷PmkUöPõÒͨ£kQÓõºPÒ.Ò.
& £õh¡À u¯õ›¨¦U SÊ
ö£õ¸ÍhUP®
£õhz uø»¨¦ £UP®

1 |©x ¦Â ........................................................................... 1

2 AÍÃmi¯À ..................................................................... 14

3 ö£õ¸ÒPÎß ußø© ..................................................... 31

4 ö£õ¸ÒPøͨ ¤›zuÀ ................................................. 45

5 |®ø©a _ØÔ {PÊ® ©õØÓ[PÒ ................................. 52

6 Âø\ ©ØÖ® C¯UP® .................................................... 64

7 ÷Áø» ©ØÖ® BØÓÀ .................................................. 88

8 E°›PÎß ]Ó¨¤¯À¦ £s¦PÒ ............................... 105

9 £ÀÁøP E°›Ú[PÒ .................................................... 123

10 E°›Ú[PÎß Aø©¨¦® ö\¯À£õk® .................... 141

11 |©x _ØÖ¨¦Óa `ÇÀ .................................................... 159

12 £¯ß£õmk E°›¯À ..................................................... 173

13 EhÀ |»•® _Põuõµ•® .............................................. 187


8. E°ºPÎß ]Ó¨¤¯À¦ £s¦PÒ
E°›Ú[Pøͨ £ØÔ¯ AÔ¯À Ch® Âmk Ch®ö£¯µ÷Áõ, |õ®
¤›Ä E°›¯À GÚ¨£k®. E°›¯¼À Es£x ÷£õ» Esn÷Áõ
uõÁµ[PЮ, »[SPЮ Ah[Q •iÁvÀø». BÚõÀ AÁØÔØS
EÒÍÚ. E°›Àø» GßÖ TÓ •i²©õ?
E°¸ÒÍ ö£õ¸øͲ®, E°µØÓ ©Ûuß ußøÚa `Ì¢x ÁõÊ®
ö£õ¸øͲ® EßÚõÀ ÷ÁÖ£kzvU £» E°›Ú[PøÍa \õº¢x uß
Põmh •i²©õ? Ax PiÚ©õÚuÀ». ÁõÌUøPø¯ Aø©zxU öPõÒQÓõß
GkzxUPõmhõP EÚUS® ö£õ® (£h® 8.1).
ø©US® GßÚ ÷ÁÖ£õk? EßÚõÀ
©Ûuß Em£h GÀ»õ »[
|hUP, Esn, £õºUP ©ØÖ® £»
QÚ[PЮ, ÷|µi¯õP÷Áõ AÀ»x
÷Áø»PøÍa ö\´¯ C¯¾®. BÚõÀ
©øÓ•P©õP÷Áõ uzu® EnÄz
CzuøP¯ ö\¯ÀPøÍ J¸
÷uøÁUPõP uõÁµzøu÷¯ \õº¢
ö£õ®ø©¯õÀ ö\´¯ •i²©õ?
xÒÍÚ. uõÁµ[PÒ u©US ÷Ási¯
C¸¨¤Ý® ÷©÷» SÔ¨¤mh £s¦PÒ
EnøÁ JÎa ÷\ºUøP ‰»©õPz
GÀ»õ E°›Ú[Pξ® Põn C¯»õx.
u¯õ›zxU öPõÒQßÓÚ. CzuøP¯
HöÚÛÀ ö£¸®£õ»õÚ uõÁµ[PÒ
•UQ¯©õÚ ö\¯ÀPÒ Â»[SPÍõ
¾®, ©ÛuºPÍõ¾® ö\´¯ •i¯õu
J¸ ©õö£¸® ö\¯»õS®.

£h® 8.1 ©ÛuÛß _ØÖa `ÇÀ

105

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
¤Ó E°›Ú[PÒ ÁõÇ EnÄ
u¢x EuÄ® uÛ E»P® uõÁµ
E»P®uõß. EnÄ ©mkªßÔ, EøhU
O2
PõÚ ö£õ¸Ò, EøÓÂh¨ ö£õ¸mPÒ, CO2

<
BUêáß, ÷|õ´ wºUS® ©¸¢xPÒ <
÷£õßÓøÁ uõÁµ[PÒ |©US
AÎUS® ÁÍ[PÒ BS®. ©øÇ Cø»
ÁÍzvØSz uõÁµ[PÒ, SÔ¨£õPU
PõkPÒ CßÔ¯ø©¯õuøÁ¯õS®.
|©x ÁõÌÂÀ EnÄ Em
öPõÒÐuÀ, Áͺa], Áͺ]øu
©õØÓ®, EnºÄ, Ch¨ö£¯ºa], CÚ¨ £h® 8.2 uõÁµ[PÒ JÎa÷\ºUøP ‰»® EnÄ
ö£¸UP® BQ¯øÁ •UQ¯©õÚ EØ£zv ö\´QßÓÚ Gߣøu ÂÍUSuÀ
{PÌÄPÒ BS®. C¢u {PÌÄPÒ |©x »[SPÎÀ £aø\¯® {Óª
ÁõÌÂÀ ©mkªßÔ uõÁµ[Pξ®, CÀ»õuuõÀ AÁØÓõÀ EnÄ u¯õ›UP
»[SPξ® |øhö£ÖQßÓÚ. •i¯õx. |®ø©a _ØÔ¾® uõÁµ[PÒ,
CÁØøÓ÷¯ E°¸ÒÍÁØÔß ]Ó¨ »[SPÒ, PÀ, ©s, ©µa\õ©õßPÒ
¤¯À¦ £s¦PÒ GßQ÷Óõ®. •u¼¯ £»ÁøP¯õÚ ö£õ¸ÒPÒ
8.1 EnÅmh® EÒÍÚ. CÁØÔÀ uõÁµ[PЮ,
»[SPЮ E°¸ÒÍøÁ¯õS®.
CßÖ Põø»°À GßÚ EnÄ ©ØÓøÁ GÀ»õ® E°µØÓ ö£õ¸ÒPÒ
EmöPõshõ´? GuØPõP |õ® EnÄ BS®. E°¸ÒÍøÁ AøÚzxUS®
\õ¨¤kQ÷Óõ®? uõÁµ[PÒ EnÄ EnÄ ÷uøÁ¨£kQÓx AÀ»Áõ?
EmöPõÒQßÓÚÁõ?
ö\¯À 8.1
AøÚzx E°›Ú[PÎß
EßøÚa _ØÔ Põn¨£k®
C¯UP®, Áͺa], CÚ¨ö£¸UP®
uõÁµ[PÒ, »[SPÎß
÷£õßÓ Áõ̯À ö\¯ÀPÐUS
ö£¯ºPøͲ® ©ØÖ® E°µØÓ
Fmh¨ ö£õ¸ÒPÒ AuõÁx EnĨ ö£õ¸ÒPÎß ö£¯ºPøͲ® GÊx.
ö£õ¸ÒPÒ AÁ]¯©õS®. uõÁµ[PÒ
u©US ÷Ási¯ EnøÁ Cø»°À 8.1.1 Fmh¨ö£õ¸ÒPÎß
EÒÍ £aø\¯® GßÓ {Óª°ß •UQ¯zxÁ®
Eu¯õÀ uõ÷© JÎa ÷\ºUøP ‰»® E°›Ú[PÒ uzu® Áõ̯À
u¯õ›zxU öPõÒÁuõÀ uõÁµ[PøÍ ö\¯ÀPÍõÚ Áͺa], C¯UP®,
EØ£zv¯õͺ GßQ÷Óõ® (£h® 8.2). CÚ¨ö£¸UP® ÷£õßÓÁØÔØS

106

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
÷uøÁ¨£k® BØÓø» Fmh¨
ö£õ¸ÒPμ¸¢÷u ö£ÖQßÓÚ. 5
Fmh¨ ö£õ¸ÒPøÍ C¸ ÁøPPÎÀ
CøÁ ö£ÖQßÓÚ. (i ) uØ\õº¦ 4
EnÅmh® (ii) ¤Ó \õº¦ EnÅmh®.
3
8.1.2 uØ\õئ EnÅmh®
¤Ó GÁØøÓ²® \õµõ©À uÚUSz 2
÷uøÁ¯õÚ EnøÁz uõ÷©
1
u¯õ›zxU öPõÒÐÁx uØ\õº¦
EnÅmh® GÚ¨£k®. £õ]PÒ
£h® 8.3 BØÓÀ ©mh®
Em£h £_¢uõÁµ[PÒ AøÚzx÷© 1. EØ£zv¯õͺPÒ 2. •uÀ {ø» Eso 3.
uØ\õº¦ EnÅmh¨ ¤›øÁa Cµshõ® {ø» Eso
\õº¢uøÁ. HøÚ¯ E°›Ú[PÎÀ 4. ‰ßÓõ® {ø» Eso 5. AøÚzxso

C¢uz vÓß CÀ»õuuõÀ AøÁ¯õÄ® ¤Ó E°›Ú[PÎß BØÓÀ


÷|µi¯õP÷Áõ (A) ©øÓ•P©õP÷Áõ (EnÄ) ÷uøÁUS uõÁµ[PÒ, Ai¨
uõÁµ[PøÍ u® EnÄz ÷uøÁUSa £øh¯õP ÂÍ[SÁøøu £h® 8.3&À
\õº¢xÒÍÚ. GÚ÷Á uõÁµ[PøÍ Põmh¨£mkÒÍx.
•uÀ {ø» EØ£zv¯õͺ GßÖ®
8.1.3 ¤ÓÁÈ EnÅmh®
TÓ»õ®.
»[SPÒ, §gø\PÒ ö£¸®
uõÁµ[PøÍ ©mk÷© EnÁõP¨
£õ»õÚ £õUj›¯õUPÒ BQ¯øÁ
£¯ß£kzx® E°›Ú[PÒ uõÁµ
uõÁµ[PÒ, »[SPÒ, ©ÛuºPÒ
EsoPÒ GÚ¨£k®. G.Põ. £_,
•u¼¯ E°¸ÒÍÁØÔ¼¸¢x® CÓ¢u
G¸ø©, Bk. uõÁµ EsoPÍõÚ
uõÁµ, »[SPμ¸¢x® EnøÁ¨
Bk, ©õk, ©õß •u¼¯ »[SPøÍ
ö£ÖÁx ¤ÓÁÈ EnÅmh®
Esq® E°›Ú® Fß Eso
GÚ¨£k®. Cx ‰ßÖ ÁøP¨£k®.
GÚ¨£k®. G.Põ. ][P®, ¦¼.
uõÁµ[PÒ ©ØÖ® »[SPøÍ (i) ÂÊ[S® •øÓ EnÅmh®
Es£øÁ AøÚzxsoPÍõS®. ]» E°›Ú[PÒ ÷|µi¯õP
G.Põ. ©Ûuß, |õ´. ÷©ØTÔ¯ÁØøÓ E°¸øh¯ ©ØÖ® CÓ¢u uõÁµ,
Á›ø\¨£kzx® ÷£õx, uõÁµ[ »[SPøÍ •Êø©¯õP ÂÊ[Q
Pμ¸¢x BØÓÀ ¤Ó E°›Ú[ EÒ÷Í GkzxU öPõÒЮ. CuØS
PÐUS ö\ÀÁx ¦»¨£k®. BØÓÀ ÂÊ[S® •øÓ EnÅmh® GßÖ
©mh® uõÁµ[PÍõÀ {ø»¨ ö£¯º. uõÁµ[PÎÀ ]» §gø\¯õÚx,
£kzu¨£kQÓx Gߣx® ¦»¨ £õUj›¯õ ©ØÖ® ©ØÓ §gø\PÎß
£kQÓx. ì÷£õºPøÍ ÂÊ[S® •øÓ°À

107

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
GkzxU öPõÒQÓx. »[SPÎÀ ÷£õßÓÁØÔß «x £g_ ÷£õßÖ
A«£õ GßÓ J¸ ö\À E°›¯õÚx §gø\ £hº¢x ÁͺÁøu¨
~sq°›PøÍ ÂÊ[S® •øÓ°À £õºzv¸¨£õ´. CøÁPÒ \õÖso
EnÁõP GkzxU öPõÒQÓx. §gø\P÷Í BS®. CÁØøÓ
(ii) Jmkso EnÅmh®
~s÷nõUQ°ß ÁÈ÷¯ £õºUS®
÷£õx AÁØÔß Eh»® £»
]» E°›Ú[PÒ, ¤Ó E°›Ú[ CøÇPÍõÀ Aø©¢v¸¨£øuU
PøÍz £õv¨¤ØSÒÍõUQ AÁØÔ Põs£õ´.
¼¸¢x uÚUSz ÷uøÁ¯õÚ
Fmhzøu¨ ö£ÖQßÓÚ. £õv¨¤Ø ö\¯À 8.3
SÒÍõÚ E°› K®¦°› (Host) ¤ßÁ¸® E°›Ú[PÒ GßÚ
GÚ¨£k®. ÷©¾® K®¦°› ÷|õ´US ÁøP¯õÚ EnÅmh¨ ¤›ÂÀ
EÒÍõQÓx. CuØS Jmkso Á¸QßÓÚ GߣøuU SÔ¨¤k.
EnÅmh® GßÖ ö£¯º. GkzxU
Á.Gs. E°›Ú[PÒ EnÅmh •øÓ
PõmhõP ©÷»›¯õ Põ´a\À
¤Íõì÷©õi¯® GßÝ® Jmkso 1 «ß ...............................
¯õÀ HØ£kQÓx. Cx ÷£õß÷Ó,
2 Bk ...............................
uõÁµ[PøͲ® £» JmksoPÒ
uõUSQßÓÚ. 3 ©s ¦Ê ...............................

(iii) \õÖso EnÅmh® 4 uÁøÍ ...............................

CÓ¢u uõÁµ[PÒ, »[SPÒ 5 ¯õøÚ ...............................


©ØÖ® ©soÀ ]øu²® P›©¨ 6 Pµ¨£õß §a] ...............................
ö£õ¸ÒPÒ BQ¯ÁØÔ¼¸¢x 7 ©Ûuß ...............................
EnÂøÚ¨ ö£Ö® •øÓ \õÖso
8 S¸Â ...............................
EnÅmh® GÚ¨£k®. |õ´USøh
PõÍõß (APõ›Pì) CÆÁøP°À 9 Ãmk¨ £À¼ ...............................

Fmhzøu¨ ö£ÖQÓx. 10 |zøu ...............................


ö\¯À 8.2 11 §øÚ ...............................
©øÇU Põ»zvÀ ©µU PmøhPÎß 12 ÷PõÈ ...............................
«x PõÍõßPÒ ÁͺÁøuU Põn»õ®.
AÁØÔß Eh»zøu ~s÷nõUQ°À 8.1.4 EnÂß Ai¨£øhU TÖPÒ
øÁzx EØÖU PÁÛ, AvÀ ~s E°›Ú[PÎß Áͺa]US®
CøÇPÒ Põn¨£k®, ]» PõÍõßPÒ ö\¯ÀPÐUS® EnÄ ªPÄ® ÷uøÁ
EnÁõP¨ £¯ß£kQßÓÚ. ÃmiÀ Gߣøu •ß¦ £iz÷uõ®. |õ®
]» \©¯[PÎÀ ¥ßì, öµõmi, Esq® EnÄ Põº÷£õøím÷µm,
108

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
¦µu®, öPõʨ¦, }º, øÁmhªß, CÆÁõ÷Ó uõÁµ[PÒ, »[SPÎß
uõx E¨¦PÒ GÚ £» ÁøP¯õÚ EhÀPξ® ö£¸®£Sv }º EÒÍx.
Fmh¨ ö£õ¸ÒPøÍ \›¯õÚ (v) øÁmhªßPÒ
ÂQuzvÀ öPõsi¸¢uõÀ Ax EhÀ Áͺa], Áͺ]øu ©õØÓ®
\›ÂQu EnÄ GÚ¨£k®. \›ÂQu CøÁPøÍ JÊ[S£kzxQÓx.
EnÂÚõÀ, EhÀ Áͺa]²®, EhÀ £aø\U Põ´PÔ, •møh, £õÀ CÁØÔÀ
|»•®, ^µõP C¯À£õP C¸US®. øÁmhªßPÒ EÒÍÚ.
(i) Põº÷£õøím÷µm
(vi) uõx E¨¦UPÒ
Põº÷£õøíi÷µm \Uvø¯ Eh¼À {PÊ® E°º÷Áv
AΨ£øÁ. G.Põ. A›], \ºUPøµ, ÂøÚPÎÀ CøÁ £[S ö£ÖQßÓÚ.
\ºUPøµ ÁÒÎU QÇ[S, E¸øÍU CøÁ £aø\U Põ´PÔ ÷Põxø©
QÇ[S, ÷\õÍ®, ÷PÌÁµS ÷£õßÓ ]Ö •u¼¯ÁØÔÀ EÒÍx.
uõÛ¯[PÒ BQ¯ÁØÔÀ Põº÷£õ
8.2 Áͺa]
øíi÷µm AvP® EÒÍx.
(ii) ¦µu® Áͺa] Gߣx J¸ ö\À
CµshõPÄ®, Cµsk |õßPõPÄ®,
EhÀ Áͺa]US ¦µu® CßÔ
|õßS GmhõPÄ® AuØS ÷©¾®
¯ø©¯õux. G.Põ. £¸¨¦ ÁøPPÒ.
£S¨£øh¢x Eh¼ß £» £õP[PÍõP
(iii)öPõʨ¦ E¸ÁõS® {PÌÁõS®. uõÁµ[PÒ
öPõʨ¦ Eh¾US \Uv¯Î¨£ ©ØÖ® ©ÛuÛß Áͺa]°÷»Ø£k®
÷uõk AvP©õÚ BØÓÀ öPõʨ¦ ©õØÓzøu £h[PÒ 8.4 ©ØÖ® 8.5&À
ÁiÂÀ ÷\ªUP¨£kQÓx. G.Põ. uõÁµ PõsP.
Gsön´, öÁsön´ ©ØÖ®
©õª\®.
(iv) }º
PsPÐUS¨ ¦»¨£hõu
~sq°› •uÀ ©Ûuß, uõÁµ[PÒ
©ØÖ® »[SPÒ Em£h GÀ»õ
£h® 8.4 uõÁµ[PÒ Áͺa]¯øhuÀ
E°›Ú[PÐUS® }µõÚx CßÔ¯ø©
¯õu ö£õ¸ÍõS®. EnÄ CÀ»õ©À
Th £» |õÒPÒ E°º ÁõÇ»õ®.
BÚõÀ }º CÀ»õ©À E°º ÁõÇ
C¯»õx. |® Eh»õÚx £» ¡Ö
÷PõiUPnUPõÚ ö\ÀPÍõÀ BÚx.
JÆöÁõ¸ ö\À¼¾® EÒÍ
¦÷µõm÷hõ ¤Íõ\zvÀ 90% }º EÒÍx. £h® 8.5 ©Ûu Áͺa] {ø»PÒ

109

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
ö\¯À 8.4 Cx usk ©ØÖ® ÷Á›ß ~Û¨
÷uõmh[PÎÀ Põn¨£k® £SvPÎÀ Aø©¢xÒÍx. Cx
uUPõÎ, öÁÒÍ›a ö\iPÎß uõÁµzvß ö\[Szx Áͺa]USU
Áͺa]ø¯²®, ÃkPÎÀ Põq® Põµn©õP EÒÍx.
÷PõÈUSg_, §øÚUSmi, |õ´ Smi, uõÁµ[PÒ Á͸® •øÓ ö£¸®
BQ¯ÁØÔß Áͺa]ø¯ EØÖ £õ¾® Áµ®£ØÓ Áͺa] •øÓ¯õS®.
÷|õUSP. AuõÁx öuõhº¢x Áͺ¢x öPõs÷h
£»ÁøP¯õÚ uõÁµ[PÒ ©ØÖ® C¸US®. »[SPÒ Áͺa],
»[QÚ[PÒ öÁÆ÷ÁÖ B²mPõ»[ Áµ®¦øh¯ Áͺa] •øÓ¯õS®.
Pøͨ ö£ØÖÒÍÚ GߣøuU RÌPsh SÔ¨¤mh BskPÐUS¨ ¤ßÚº
£h® 8.6À PõsP. uõÁµ[PÎÀ £» »[SPÎÀ Áͺa] HØ£hõx.
ÁøPPÒ EÒÍÚ. AøÁPÒ J¸ ö\À 8.2.1 Áµ®¦øh¯ Áͺa] ©ØÖ®
£õUj›¯õ •uÀ GsoUøP°À Áµ®£ØÓ Áͺa]
Ah[Põu ö\ÀPøÍ Eøh¯ B»©µ® J¸ ö\À E°›Ú[PÍõQ¯
Áøµ £» ÁøPPÎÀ EÒÍÚ. £õUj›¯õ, Dìm ÷£õßÓøÁ ªP¨
ö£õxÁõP uõÁµ[PÎÀ Áͺa] ö£›¯ AÍÂ÷»õ AÀ»x
Gߣx BUPzv_ GÚ¨£k® J¸ öuõhºa]¯õP Áͺ¢x öPõs÷hõ
ÁøP¯õÚ v_ÂÚõÀ HØ£kÁuõS®. C¸¨£vÀø». (Áµ®¦øh¯x)

ö\®£¸zv

•øÍURøµ ]» ©õ©µ®
20 |õmPÒ Á¸h[PÒ £» Á¸h[PÒ
|õ´USøh 1 Áõµ® 80-100 Á¸h[PÒ
70-90 ©Ûuß
3,000 - 4,000 Á¸h[PÒ
Á¸h[PÒ
1-4 ©õu[PÒ 45-50 Á¸h[PÒ
ö\U÷Põ¯õ 16-18
2-3 Á¸h[PÒ ¯õøÚ
Á¸h[PÒ
Ãmk D
ö|¸¨¦U

G¼ ÷PõÈ
|õ´
£h® 8.6 öÁÆ÷ÁÖ B²mPõ»®

110

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
CzuøP¯ Áͺa] Áµ®¦øh¯ 8.2.2 Áͺa]ø¯ £õvUS® PõµoPÒ
Áͺa] GÚ¨£k®. BÚõÀ ©µ[PÍõP E°›Ú[PÎß Áͺa]ø¯U
Á͸® E¯º uõÁµ[PÒ öuõhº¢x Pmk¨£kzx® (A) JÊ[S £kzx®
Áͺ¢x öPõs÷h C¸¨£øu } Põµo, Áͺa]ø¯¨ £õvUS® Põµo
£õºUQÓõ´. CÆÁõÓõÚ Áͺa] (A) JÊ[S£kzx® Põµo
Áµ®£ØÓ Áͺa] GÚ¨£k®. GÚ¨£k®. ¦ÓUPõµoPÒ CvÀ
uõÁµ[PÎÀ ©»º ©ØÖ® Cø» •UQ¯ £[S ÁQUQßÓÚ. E°›¯À
EshõÁx Áµ®¦øh¯ Áͺa]¯õS®. PõµoPÒ, ÷Áv°¯À PõµoPÒ
B»©µ® J¸ ]Ô¯ Âøu° ©ØÖ® C¯Ø¤¯À PõµoPÒ BQ¯øÁ
¼¸¢x uõß E¸ÁõQÓx. BÚõÀ ¦ÓU PõµoPÒ BS®.
Áµ®£ØÓ Áͺa] ‰»® ªPa ]Ô¯ öÁ¨£U Põ»[PÎÀ uõÁµ[PÒ
Âøu ö£›¯ ©µ©õP ÁͺQÓx Áͺa] SßÔ Põn¨£kQÓx. CuØS
Gߣøu } £õºUQÓõ´ AÀ»Áõ? J¸ Põµn® uõÁµ[PÐUS QøhUP
ö\¯À 8.5 Ti¯ }µõÚx SøÓÁõP C¸US®. }º
]» ÂøuPøÍ Gkzx }›À ]Ôx J¸ ¦ÓUPõµo. C[S }µõÚx
÷|µ® FÓ øÁzu ¤ßÚº öÁÎ÷¯ uõÁµzvß Áͺa]ø¯U Pmk¨
Gkzx AÁØøÓ {»zv÷»õ (A) £kzxQÓx. £» EmPõµoPЮ
öuõmi°÷»õ FßÔ •øÍUP øÁ. E°›Ú[PÎß Áͺa]US ªPÄ®
]Ö ö\i •øÍUP Bµ®¤zu ¤ß •UQ¯©õS®. GkzxUPõmhõP uõÁµ[
vÚ•® AøuU PÁÛ. GßÚ ©õØÓ® PÎß ^µõÚ Áͺa]US Áͺa]¨
|h¢xÒÍx GߣøuU SÔ. ö£õ¸ÒPÒ GÚ¨£k® íõº÷©õßPÒ
ªPÄ® CßÔ¯ø©¯õuøÁ¯õS®.
ö\¯À 8.6 CøÁ uõÁµ[PÎß Eh¼÷»÷¯
J¸ öuõmia ö\i°ß E¯µzøu EshõÁuõÀ CøÁ EmPõµoPÒ
ö\ßi «mh›À AÍ¢x SÔzxU GÚ¨£k®. Cx ÷£õß÷Ó Â»[S
öPõÒ. Cø»PÒ, QøÍPøÍ PnUQk. Pξ® ©ÛuºPξ® íõº÷©õßPÒ
ö©õmkUPÒ ©ØÖ® ©»ºPÒ C¸¢uõÀ EØ£zv ö\´¯¨£mk AøÁ Áͺa
AuøÚ²® PnUQmk SÔzx øÁzxU ]ø¯ KÊ[S£kzxQßÓÚ.
öPõÒ. ¤ßÚº A¢ua ö\i°À 8.2.3 »[SPÎß £À÷ÁÖ
÷©ØTÔ¯ÁØÔÀ GßöÚßÚ ©õØÓ[PÒ AÍÄPÒ
HØ£kQßÓÚ Gߣøu |õÒ÷uõÖ® J¸ ö\À E°›PÍõÚ A«£õ,
PÁÛzx SÔzxU öPõÒ. uõÁµ® ³UÎÚõ, £õµ«]¯® ÷£õßÓøÁ
E¯µ©õP ÁͺÁøu²®, ¦v¯ PsPÐUSz öu›¯õu ~sq
Cø»PÒ, QøÍPÒ, ö©õmkUPÒ, °›PÍõS®. CÁØøÓ ~s÷nõUQ°ß
©»ºPÒ ÷uõßÖÁøu²® Põs£õ´. Eu²hß uõß £õºUP •i²®.
BÚõÀ £» ö\À E°›PÒ AøÚzx®
111

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
PsPÍõÀ £õºUPU Ti¯ ]Ô¯ ©ØÖ® J¸ ö\À ©ØÖ® £» ö\À E°›
ö£›¯ E°›PÍõS®. G.Põ. øíiµõ, Gs J¸ ö\À £» ö\À
«ß, ©Ûuß. CøÁPÒ £À÷ÁÖ E°› E°›
AÍÄPξ®, ÁiÁ[Pξ® Põn¨
1 .................... ....................
£kQßÓÚ. J¸ GÖ®ø£²®,
¯õøÚø¯²® J¨¤mk¨ £õº. 2 .................... ....................
CÁØÖÒ G¢u »[S ö£›¯x? 3 .................... ....................
{a\¯©õP ¯õøÚ GßÖ EÚUSz 4 .................... ....................
öu›²®. ¯õøÚø¯ Âh £» ©h[S
8.3 Áͺ ]øu ©õØÓ®
ö£›¯ »[S vª[P»©õS®
(£h® 8.7). Áͺ]øu ©õØÓ® Gߣx
C¯À£õÚ E°¸ÒÍ ö\ÀPÎÀ
ö\¯À 8.7
|øhö£Ö® JßÖU öPõßÖ öuõhº
R÷Ç öPõkUP¨£mkÒÍ Â»[S ¦øh¯ E°º ÷Áv ÂøÚPÎß
PøÍ E¸Ázøu ö£õÖzx Á›ø\¨ öuõS¨£õS®.
£kzx.
8.3.1 Áͺ ]øu ©õØÓzvß ÁøPPÒ
D, GÖ®¦, Ásnzx¨§a],
Áͺ ]øu ©õØÓ® C¸ ÁøP¨
S¸Â, ©õk, Bk, JmhP®.
£k®.
ö\¯À 8.8 (i) Áͺ ©õØÓ ÂøÚPÒ (Anabolism)

R÷Ç öPõkUP¨£mkÒÍ Pmhz Gί ‰»¨ ö£õ¸mPμ¸¢x


vÀ |õßS GkzxUPõmkPøÍU öPõk. ö£›¯ ‰»U TÖ Aø©¨¦øh¯ P›©
Tmk¨ ö£õ¸ÒPøÍ EØ£zv
ö\´¯¨£k® ÂøÚPÒ Áͺ©õØÓ
ÂøÚPÒ GÚ¨£k®. G.Põ. JÎa
÷\ºUøP.

vª[P»® ¯õøÚ ©Ûuß £ÓøÁ £õ®¦

£h® 8.7

112

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(ii) ]øu ©õØÓ ÂøÚPÒ (catabolism) ÷£õßÓøÁ¯õS®. EnĨ ö£õ¸Ò
ö£›¯ ‰»U TÖPøÍ AÁØÔß Pμ¸¢x öÁΨ£k® BØÓÀ
Gί ‰»U TÖPÍõP ]øuUS® P÷»õ› GßÓ A»PõÀ AÍUP¨
ÂøÚPÒ ]øu ©õØÓ ÂøÚPÒ £kQÓx. \Uvø¯ P÷»õ› GßÓ
GÚ¨£k®. G.Põ. ö\›zuÀ A»PõÀ AÍUP»õ®.

8.3.2 JÎa ÷\ºUøP 1 Qµõ® Põº÷£õøíi÷µm 4.1


P÷»õ› \Uvø¯²®, 1 Qµõ® ¦µu® 4.0
JÎa ÷\ºUøP GßÓ ö\õÀ¾US P÷»õ› \Uvø¯²® ©ØÖ® 1 Qµõ®
""J롧 Eu¯õÀ E¸ÁõuÀ'' öPõʨ¦ 9.3 P÷»õ› \Uvø¯²®
Gߣx ö£õ¸Ò. JÎa ÷\ºUøP Gߣx öPõkUQßÓÚ.
`›¯ JÎø¯¨ £¯ß£kzv £aø\¯®,
Põº£ß&øh&BUøék ©ØÖ® }º 8.3.4 ÁõÌUøPa ö\¯À£õkPÎÀ
BQ¯ÁØøÓU öPõsk EnĨ Põn¨£k® E°º ÷Áva ö\¯ÀPÒ
ö£õ¸ÍõÚ ìhõºaø\z u¯õ›zu E°›PÎÀ |øhö£Ö® ÷ÁvU
»õS®. uõÁµ[PÒ ©mk÷© JÎa Q›ø¯PÒ E°º÷Áva ö\¯ÀPÒ
÷\ºUøP ö\´¯ •i²®. uõÁµ[PÒ GÚ¨£k®. _Áõ]zuÀ, ö\›zuÀ ©ØÖ®
CÀø»ö¯ßÓõÀ ¤Ó E°›Ú[PÒ Cµzu Kmh®, ÷£õßÓ ö\¯À£õkPÎÀ,
ÁõÇ •i¯õx. GÚ÷Á AøÚzx E°º ÷Áv¯z ußø©PÒ
E°›Ú[PЮ uõÁµ[PøÍ |®¤÷¯ |øhö£ÖQßÓÚ. CøÁPÎÀ ö\›zuÀ
E°º ÁõÌQßÓÚ (£h® 8.8). Gߣx Esh EnÄ ö\›zx BØÓø»
E¸ÁõUS® ö\¯»õS®. _Áõ]zuÀ
PõµnªßÔ PõmiÀ EÒÍ Gߣx BUêáøÚ GkzxU öPõsk,
uõÁµ[PøÍ AÈzuÀ, ©øÇ°ß Põº£ß–øh–BUøéøh öÁÎ
AÍÄ SøÓÁuØS J¸ •UQ¯U Âku»õS®. Cµzu Kmh® Gߣx
Põµn©õS®. BUêáøÚ²® ö\›zuÀ ÂøÚ°ß
‰»® Qøhzu BØÓø»²® Eh¼À
ö\¯À 8.9 £À÷ÁÖ Ch[PÐUS Gkzxa
Eß Ãmøha _ØÔ¾®, £ÒÎ ö\ÀÁ÷uõk Põº£ß&øh&BUøék
ÁÍõPzv¾® £»ÁøPz uõÁµ[PøÍ ©ØÖ® PÈĨ ö£õ¸ÒPøÍ PÈÄ
ÁͺUP»õ®. EÖ¨¦PÐUS Cµzuzvß ‰»®
Gkzxa ö\ÀÁuõS®.
8.3.3 EnÂß BØÓÀ AÍÄ
Cx ©mk©À»õ©À E°›Ú[
Eh¾US \Uvø¯ AÎUS® PÎß ö\ÀPÎÀ |øhö£Ö® Áͺ]øu
ö£õ¸Ò EnÁõS®. EnÂß Fmh¨ ©õØÓ ÂøÚ²®, PÈÄ EÖ¨¤ß
ö£õ¸mPÒ ¦µu[PÒ, Põº÷£õ ‰»® |øhö£Ö® PÈÄ }UP
øíi÷µmkPÒ, öPõʨ¦PÒ, uõx |µ®¦ ©sh»zvß ‰»®
E¨¦PÒ, øÁmhªßPÒ ©ØÖ® }º |øhö£Ö® J¸[Qøn¨¦® ©ØÖ®
113

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
CÚ¨ö£¸UP {PÌÄPЮ E°º C¯ØøP¯õÚ yshÀ
(i)
÷Áv¯ ÂøÚPÍõS®. ©À¼øP, £ÁÍ©À¼ , ~nõ
C¢u ©õv›¯õÚ ÁõÌUøPa •u¼¯ÁØÔß ©»ºPÒ CµÂÀ
ö\¯À£õkPÎÀ Põn¨£k® ÷Ávz ©»ºQßÓÚ. uõ©øµ ©»º £P¼À
ußø©Pøͨ £ØÔ Akzukzu £õh¨ ›¢x CµÂÀ ‰iU öPõÒQÓx.
¤›ÄPÎÀ £iUP»õ©õ? CuØSU Põµn® `Ì{ø»U
Põµo¯õQ¯ `›¯ JÎ BS®.
8.4 yshÀ ©ØÖ® x»[PÀ
Cx÷£õßÖ £» ¦ÓU PõµoPÒ
_øÁ¯õÚ EnøÁ £õºUS® yshÀPÍõP ÂÍ[SQßÓÚ. u¢vz
ö£õÊx Áõ°À EªÌ}º AvP uõÁµzvÀ (Desmodium gyrans)
AÍÄ _µUQßÓ ußø©²® ; ªS¢u Cø»PÒ £PÀ ÷|µzvÀ ÷©¾® RÊ®
öÁ¨£©õÚ uøµ«x £õu® £v²® C¯[S® £h® 8.8&À PõsP.
ö£õÊx EhÚi¯õP £õuzøu CÊzxU
öPõÒÁx ÷£õßÓ C¢{PÌÄPЮ
x»[PÀPÒ (Responses) BS®.
CzuøP¯ x»[PÀPÐUSU Põµn©õÚ
ö\¯À TÖPÍõQ¯ EnÄ ©ØÖ® £h® 8.8 u¢vz uõÁµ®
öÁ¨£® •u¼¯Ú yshÀPÒ
(Stimuli) BS®.
ö\¯ØøP¯õÚ yshÀ
C¸ÎÀ _Ö _Ö¨£õP C¯[S®
Pµ¨£õß §a] ÂÍUS JÎø¯¨ J¸ E°›°ß ÷©Ø£µ¨¤À
£õºzux® Ki ©øÓÁøu¨ £õºz öuõmhÄhß HØ£hUTi¯ x»[Pø»
v¸¨£õ´. C¢{PÌÂÀ, ÂÍUS JÎ öuõk Enº C¯UP® GßÖ®
ysh»õPÄ®, Pµ¨£õß §a] TÓ»õ®. öuõmhõÀ _¸[Q (Mimosa
Ki ©øÓÁøu x»[P»õPÄ® pudica) (Touch-me-not) uõÁµzvß
C¸UQßÓÚ. ]ØÔø»PøÍz öuõmhÄhß AøÁ
_¸[S®. £h® 8.9&À PõsP.
8.4.1 yshÀPÎß ÁøPPÒ
E°›Ú[PÒ AøÚzx® Enº
vÓøÚ¨ ö£ØÖÒÍÚ. E°›Ú[PÒ
x»[PÒPÐUS EÒÍõQßÓÚ. CuøÚ
]» {ø»PÎÀ Eh÷Ú PshÔ¯
•i²®. ]» ÷|µ[PÎÀ Põ»
uõ©u©õPU Põn •i²®. yshÀ
C¯ØøP¯õPÄ® C¸UP»õ® AÀ»x
ö\¯ØøP¯õPÄ® C¸UP»õ®. £h® 8.9 öuõmhõÀ _¸[Q

114

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
]Ôx ÷|µ® PÈzx «sk® £øǯ E°›PÎß EÖ¨¦UPÒ }º {ø»PøÍ
{ø»US Á¸®. ÷|õUQ |PºÁx }º |õmh® GÚ¨£k®
ö\¯À 8.10 (£h® 8.11).
(i) öuõmhõÀ _¸[Q ]ØÔø»
PøÍz öuõmk¨£õº.
(ii) £¯Ö ÁøPz uõÁµ Cø»PÒ
CµÂÀ ©i¢x® £PÀ ÷|µzvÀ
›¢x® Põn¨£kÁøu PÁÛ. G.Põ.
£aø\¨ £¯Ö, EТx. £h® 8.11 }º |õmh®

8.4.2 E°›Ú[PÎÀ yshÀ (iii) ¦Â|õmh®


PÐUS HØ£ {PÊ® ©Ö ÂøÚPÒ ÷Áº G¨÷£õx® ¦Â Dº¨¦z
uõÁµ[PÎÀ `›¯ JÎ, }º, vø\ø¯ ÷|õUQ÷¯ Á͸®.
öÁ¨£® ©ØÖ® ÷Áv¨ö£õ¸ÒPÒ E°›PÎß EÖ¨¦UPÒ ¦Â Dº¨¦
•u¼¯ öÁÎU PõµoPÐUS Âø\ø¯ ÷|õUQ, |P¸® C¯UP® ¦Â
(yshÀPÐUS) HØ£ ©ÖÂøÚPÒ |õmh® GÚ¨£k® (£h® 8.12).
HØ£kQßÓÚ.
(i) JÎ|õmh®
ÃkPÎÀ \ßÚÀPÎß
A¸Põø©°À øÁUS® ö\iPÒ `›¯
JÎø¯ ÷|õUQ ÁøÍ¢x ÁͺÁx
JÎ |õmhzvØS GkzxUPõmhõS®.
£h® 8.12 ¦Â |õmh®
E°›Ú[PÎß EÖ¨¦UPÒ `›¯
JÎø¯ ÷|õUQ |P¸® C¯UP® JÎ 8.4.3 »[SPÎß Enº
|õmh® GÚ¨£k® (£h® 8.10). EÖ¨¦UPÒ
_ØÖ¨¦ÓzvØS®, |©US® Kº
÷|µiz öuõhºø£ HØ£kzx® •UQ¯
EÖ¨¦UPÒ Enº EÖ¨¦UPÒ
GÚ¨£k®. RÈÚ E°›Ú[PÎÀ |ßS
Áͺa]¯øh¢u Enº EÖ¨¦UPÒ
Põn¨£kÁvÀø». BÚõÀ E¯º
£h® 8.10 JÎ |õmh®
»[SPÎÀ |ßS Áͺa]¯øh¢u
(ii) }º |õmh® Enº EÖ¨¦UPÍõÚ Ps, Põx, ‰US,
uõÁµ[PÎß ÷ÁºPÒ }º C¸US® |õUS ©ØÖ® ÷uõÀ ÷£õßÓøÁ
vø\ø¯ ÷|õUQ Á͸Áx }º |õmh®. Põn¨£kQßÓÚ.

115

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Ps
(i) J¼ Aø»PÍõÀ ö\¨ £øÓ°À
} J¸ ö£õ¸øͨ £õºUS® ÷£õx HØ£k® AvºÄPÒ Emö\ÂUS ö\Â
A¢u ö£õ¸Î¼¸¢x Á¸® JÎU ~sön¾®¦PÎß ÁȯõP Phzu¨
PØøÓ Pso¾ÒÍ Ps©o ©ØÖ® £kQÓx. Em ö\°À, J¼ Enº
ÂÈö»ß_ ÁȯõP PsoØSÒ EÖ¨¤ØSa ö\ßÓ J¼ AvºÄPÒ
~øÇQßÓÚ. A¢u JÎU PØøÓ ö\Â|µ®¦ ÁȯõP ‰øÍUS
Psoß ¤ß¦Ó® EÒÍ ÂÈz Aݨ£¨£mk, ‰øÍ Aøu GßÚ J¼
vøµ°À uø»RÌ ¤®£©õP Gߣøu |©US Enµa ö\´QÓx. ªPU
SÂUP¨£kQÓx. ¤ß¦ ÂÈz Tºø©¯õP J¼ø¯ ÷PmPU Ti¯x
vøµ°¾ÒÍ £õºøÁ |µ®¦ ‰»® öÁÍÁõÀ BS®.
ö\´v ‰øÍUS Gkzxa ö\À»¨£mk, (iii) |õUS
‰øÍ°¼¸¢x ö£Ó¨£k® uPÁÀPÒ
|õUQ¾ÒÍ _øÁ ö©õmkUPÒ
‰»©õP } A¨ö£õ¸øͨ £õºUQÓõ´.
|õ® EmöPõÒЮ EnÂß
£h® 8.13 PõsP.
2
_øÁPÍõÚ P\¨¦, E¨¦, CÛ¨¦
5
4 ©ØÖ® ¦Î¨¦a _øÁø¯¨ ¤›zx
AÔ¯ EuÄQÓx. _øÁ ö©õmkU
Pμ¸¢x öÁΨ£k® |µ®¦PÒ
1
EnÂß _øÁ GßÚ ußø© GßÖ
3 ‰øÍUSz uPÁÀ Aݨ¤,
£h® 8.13 Ps ‰øÍ°¼¸¢x ö£Ó¨£k® uPÁÀ
1. Ps©o 2. JÎUPØøÓ 3. ÂÈz vøµ ‰»® GßÚ _øÁ GßÖ AÔ¯
4. £õºøÁ |µ®¦ 5. ÂÈ ö»ß_
•iQÓx. £h® 8.15&À PõsP.
(ii) Põx
1
} ÷PmQßÓ J¼°ß Aø»PÒ
PõØÔß ÁÈ÷¯ Ph¢x ö\ßÖ
2
ö\ÂUSÒ ~øÇQßÓÚ (£h® 8.14).
1. J¼ Aø» 3
2. Põx
4
3. ö\¨£øÓ
4. Emö\¨ £Sv 5 £h® 8.15 |õUS
5. |µ®¦ 1. P\¨¦ 2. ¦Î¨¦ 3. EÁº¨¦ 4. CÛ¨¦
4
3 (iv)÷uõÀ
2
÷uõ¼À Põn¨£k® |µ®¦
ö\ÀPÎß Eu²hß JÎ, öuõkuÀ,
1 AÊzu®, öÁ¨£®, Sκa] ©ØÖ®
£h® 8.14 ö\ & J¼ En¸® •øÓ Á¼ BQ¯ÁØøÓ Enµ •iQÓx.
116

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(v)‰US xk¨¦PÒ, CÓUøPPÒ, ©ØÖ®
£»Âu©õÚ ©n[PøÍ AÔ¯ PõÀPÒ BQ¯ÁØøÓ¨ £¯ß£kzx
EuÄ® EÖ¨£õPÄ®, PõØøÓ EÒ÷Í QßÓÚ.
ö\¾zx® ‰a_¨ £õøu¯õPÄ® ‰US 8.5.2 J¸ ö\À E°›Ú[PÎß
ö\¯À£kQÓx. £h® 8.16&À PõsP. Ch¨ö£¯ºa]
uõÁµ[PÒ Ch® ö£¯µ SÔ¨£õP
1 EÖ¨¦PÒ Hx® CÀø». Gί J¸
ö\À£õ] QÍõª÷hõ ÷©õÚõì ©ØÖ®
ÁõÀÁõUì ÷£õßÓ £õ]PÒ, Pø\
CøÇPÒ ‰»® Ch® ö£¯ºQßÓÚ
£h® 8.17.

2 2

£h® 8.16 ‰US


1. ‰øÍ 2. ‰US

8.5 Ch¨ö£¯ºa] 1 3
£h® 8.17
E°›Ú[PÒ J¸ Chzv¼¸¢x 1. Q÷Íõª÷hõ÷©õÚõì, 2. Pø\°øÇ, 3. ÁõÀÁõUì
©ØöÓõ¸ ChzxUS |P¸uÀ Ch¨
ö£¯ºa] GÚ¨£k®. ö£õxÁõP Gί »[SPÒ GÆÁõÖ Ch¨
»[QÚ[Pξ®, QÍõª÷hõ ö£¯ºa] ö\´QßÓÚ GßÖ
÷©õÚõê¾® Cx Põn¨£kQÓx. £õº¨÷£õ©õ?
»[SPÎÀ, PhØ£g_ ©ØÖ® (i) A«£õÂß Ch¨ö£¯ºa]
£Áͨ£õøÓ BQ¯øÁ J÷µ ChzvÀ A«£õÂÀ Ch¨ö£¯ºa] ö\´¯
{ø»¨ ö£ØÖ |P¸® usø©¯ØÓx. {ø»¯õÚ EÖ¨¦ CÀø». Cx uØ
8.5.1 Ch¨ö£¯ºa]UPõÚ Põµn[PÒ Põ¼P EÖ¨£õÚ ÷£õ¼ PõÀPøÍ
E¸ÁõUQU öPõsk Ch¨ö£¯ºa]
E°›Ú[PÒ JÆöÁõßÖ® AøhQßÓx. ÷£õ¼ PõÀPÒ A«£õ
GÆÁõÖ Ch® ö£¯ºQßÓÚ Gߣøu Eh¼ß G¢u¨ £Sv°¼¸¢x® ÷uõßÓ
} AÔÁõ¯õ? E°›Ú[PÒ EnÄ, »õ®.
EøÓÂh®, CÚ¨ö£¸UP® ©ØÖ® (ii) ³UÎÚõÂß Ch¨ö£¯ºa]
£õxPõ¨¦ BQ¯ Põµn[PÐUPõP J¸
Cuß EhÀ Pvº÷PõÀ ÁiÁzvÀ
Chzv¼¸¢x ©ØöÓõ¸ ChzvØS Põn¨£k®. Auß •ß ~Û°À J¸
Ch¨ö£¯ºa] ö\´QßÓÚ. Pø\ CøÇ EÒÍx. C¢u Pø\
»[SPÒ Ch¨ö£¯ºa] ö\´¯ CøÇ°ß Eu°ÚõÀ ³UÏÚõ,
÷£õ¼UPõÀPÒ, Pø\°øÇPÒ, K¯õx }¢vU öPõs÷h°¸US®.

117

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
|øhö£ÖQÓx. «ßPÎÀ Põn¨£k®
1
xk¨¦PÒ }›À }¢xÁuØS
EuÄQßÓÚ. |kzxk¨¦ Auß \©
2 {ø»US®, £UPÁõmk xk¨¦
£h® 8.18 J¸ ö\À E°›°À Ch¨ö£¯ºa] •ßÝ®, ¤ßÝ® |PºÁuØS®, ÁõÀ
1. A«£õ
A«£õÂÀ Ch¨ö£¯ºa] 2. ³UÎÚõÂÀ Ch¨ö£¯ºa] xk¨¦ vø\ø¯ ©õØÖÁuØS®
©s¦Ê uø\a _¸UP® ‰»® EuÄQßÓÚ.
Ch¨ö£¯ºa] ö\´QßÓx (£h® 8.18). uÁøÍ {»zvÀ C¸US® ÷£õx
ö\¯À 8.11 PõÀPÍõÀ Svzx®, }›À C¸US®
÷£õx \ÆÄøh¯ £õu® ‰»® }¢v²®
©s¦Ê, Ásnzx¨§a] ©ØÖ® ö\ÀQÓx. PõÀ µÀPÐUS Cøh÷¯
|zøu°ß Ch¨ö£¯ºa]ø¯ J¨¤kP. Põn¨£k® ö©ßø©¯õÚ £h»®
8.5.3 E¯º ©mh »[SPÎß \ÆÄ GÚ¨£k®. ö£õxÁõP FºÁÚ,
Ch¨ö£¯ºa] ÁS¨¦ E°›PÒ PõÀPÒ Eu¯õÀ
E¯º©mh E°›Ú[PÎÀ öÁÆ Ch¨ ö£¯ºa] ö\´QßÓÚ. £ÓøÁPÒ,
÷ÁÖ ÁøP¯õÚ Ch¨ö£¯ºa] CÓUøPPÒ ‰»® Ch® Âmk Ch®
Põn¨£kQßÓÚ. xk¨¦PÒ, £Ó¢x ö\ÀQßÓÚ. ©Ûuß PõÀPÒ
CÓUøPPÒ ©ØÖ® PõÀPÒ ‰»©õP ‰»©õP |hUPÄ®, KhÄ® ö\´QÓõß.
Ch¨ö£¯ºa] HØ£kQßÓx. »[SP PõsP £h® 8.19.
ÎÀ SvzuÀ, |hzuÀ, uÁÌuÀ ©ØÖ® A«£õ J¸ ©o ÷|µzvÀ _©õº
KkuÀ ÷£õßÓ Ch¨ö£¯ºa]PÒ 2 ö\.«. yµzøuU PhUQÓx. Av÷ÁP

2
1

4
3

£h® 8.19 E¯º »[SPÎß Ch¨ ö£¯ºa]


1. «ß 2. uÁøÍ 3. £À¼ 4. £ÓøÁ 5. ©Ûuß

118

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©õP Kk® {»ÁõÌ Â»[S ]Özøu. 8.6.1 CÚ¨ö£¸UPzvß
Cx J¸ ©o ÷|µzvÀ 70 ø©ÀPøÍ •UQ¯z xÁ®
PhUS® Gߣx SÔ¨¤hzuUPx. uõÁµ CÚ¨ ö£¸UPzuõÀ uõÁµ
ö\¯À 8.12 GsoUøP ö£¸UP©øhQÓx. EnÄ
RÌUPsh »[SPÒ Guß ‰»® EØ£zv AvP›UQÓx. ©Ûuß,
Ch¨ö£¯ºa] ö\´QßÓÚ Gߣøu »[SPÒ E°º ÁõÇ •iQÓx.
AmhÁøn¨£kzx uõÁµ[PЮ, »[SPЮ, u[PÎß
Ch¨ö£¯ºa] CÚzøu §ª°À {ø» {ÖzvU
Á.Gs. »[S
ö\´²® EÖ¨¦ öPõÒÍ CÚ¨ö£¸UP® EuÄQÓx.
1. A«£õ 8.6.2 uõÁµ CÚ¨ö£¸UPzvß
ÁøPPÒ
2. ³UÎÚõ
uõÁµ[PÒ GÆÁõÖ CÚzøu¨
3. ©s¦Ê
ö£¸UQU öPõÒQßÓÚ Gߣx
4. «ß öu›²©õ?
5. ©Ûuß uõÁµ[PÒ £õÀ CÚ¨ö£¸UP®,
£õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® ©ØÖ® uøÇ
8.6 CÚ¨ö£¸UP®
ÁÈ (A) EhÀ CÚ¨ö£¸UPzvß
ÁõøÇ ©µzvß PßÖ ÁõøÇ ‰»©õP CÚ¨ ö£¸UP® ö\´QßÓÚ.
©µzøu¨ ÷£õ»÷Á EÒÍx. §øÚ°ß
(i) £õÀ CÚ¨ö£¸UP® :
SmiPÒ §øÚø¯¨ ÷£õ»÷Á EÒÍx.
SÇ¢øuPÒ ö£Ø÷ÓõºPøͨ ÷£õ»÷Á uõÁµ[PÎÀ £õÀ CÚ¨ ö£¸UPz
EÒÍÚº. CuØSU Põµn® GßÚ? vÀ Bs £Sv¯õÚ ©Pµ¢uzuõЮ,
(£h® 8.20) ö£s£Sv¯õÚ `»P•® Dk£k
QßÓÚ.
1 2 (ii) £õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® :
]» ]Ó¨¦ EÖ¨¦UPÒ ‰»®
£õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® |øhö£ÖQÓx.
G.Põ. ö£ß]¼¯zvß öPõÛi¯õ.
£h® 8.21&À PõsP.
1. ÁõøÇ ©ØÖ® PßÖPÒ 2. §øÚ ©ØÖ® SmiPÒ
£h® 8.20 CÚ¨ö£¸UP® öPõÛi¯®

E°›Ú[PÒ u[PÐøh¯ CÚ®


¦Â°À öuõhºÁuØPõP u[Pøͨ £h® 8.21
ö£Û]¼¯zvß
÷£õßÓ E°›PøÍz ÷uõØÖÂUS® öPõÛi¯õ
vÓ÷Ú CÚ¨ö£¸UP©õS®

119

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(iii) Eh¼Ú¨ ö£¸UP® (i) £õÀ CÚ¨ö£¸UP® :
uõÁµ EhÀ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ C¢u •øÓ CÚ¨ö£¸UP® ]»
uõÁµ[PÒ ÷uõßÖuÀ G.Põ. ¤øµ÷¯õ RÈÚ E°›Ú[Pξ®, «ß, uÁøÍ,
¤À»zvÀ Cø» Âή¦Pμ¸¢x
£õ®¦, £ÓøÁ, ©Ûuß ÷£õßÓ ÷©À
]Ö]Ö |õØÖPÒ E¸ÁõuÀ. £h® 8.22&À
CÚ E°›Ú[Pξ® |øhö£ÖQÓx.
PõsP.
Bs CÚ¨ö£¸UP EÖ¨£õÚ
¢uP®, ¢xUPøÍ E¸ÁõUSQß
Óx. O → Gߣx Bs£õø» SÔUS®
SÔ±k BS®. ö£s CÚ¨ö£¸UP
EÖ¨£õÚ Ash ö\ÀPøÍ, Ash
ö\ÀPøÍ E¸ÁõUSQßÓx. O+ Gߣx
£h® 8.22 Eh¼Ú¨ ö£¸UP®
ö£s£õø»U SÔUS® SÔ±k BS®.
¢x®, Ash ö\À¾®, Cøn¢x
8.6.3 »[SPÎÀ CÚ¨ö£¸UP®
¦v¯ E°›ø¯ EshõUSÁx £õ¼Ú¨
uõÁµ[Pøͨ ÷£õ»÷Á »[S
ö£¸UPzvß EØ£zv¨ ö£õ¸ÍõS®.
Pξ®, £õÀ CÚ¨ö£¸UP®,
£õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® GÚ C¸ 8.6.4 »[SPÎß P¸ÄÖ
ÁøP¯õÚ CÚ¨ö£¸UP[PÒ |øh Põ»[PÒ
ö£ÖQßÓÚ. Á͸® P¸ ö£soß
(i) £õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® : P¸¨ø£°À C¸US® Põ»®
P¸Áͺa]U Põ»® GÚ¨£k®. Cx
J¸ ö\À E°›¯õÚ A«£õ, »[QØS »[S ©õÖ£kQÓx.
³UÎÚõ ÷£õßÓøÁ C¸ ¤ÍÁõuÀ AmhÁøn 8.1&À PõsP.
•øÓ°À CÚ¨ö£¸UP® ö\´Qß
AmhÁøn 8.1
ÓÚ. SȲh¼¯õÚ øíiµõÂÀ
»[SPÎß P¸ÄÖ Põ»®
•QÌuÀ •øÓ°À CÚ¨ö£¸UP®
|øhö£ÖQÓx. (£h® 8.23) Á.Gs. »[S P¸ÄÖ Põ»®
1. Ãmk G¼ 20&21 |õmPÒ
2. Ãmk |õ´ 60 |õmPÒ
1 3. Bk 149 |õmPÒ
4. ©õk 280 |õmPÒ
5. ©Ûuß 280 |õmPÒ
1. A«£õ C¸¤ÍÁõuÀ
2. øíiµõ •QÌuÀ 6. ¯õøÚ 17&20 ©õu[PÒ
2
£h® 8.23 £õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® 7. ¦¼ 155 |õmPÒ

120

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
8.6.5 »[SPÎÀ EÒÍ C¸£õÀ ©øÇU Põ»zvÀ uÁøÍ
÷ÁØÖø© \¨uªkÁøuU ÷Pmi¸UQÓõ¯õ? Bs
]» E°›Ú[ÎÀ Bs ©ØÖ® uÁøÍ°ß uõøh°À EÒÍ C¸ SµÀ
ö£s ¦Óz÷uõØÓ ÷ÁÖ£õkPÒ ø£PÒ A¢u \¨uzøu EshõUSQÓx.
Põn¨£kQßÓÚ. £õÀ Ai¨£øh°À BÚõÀ ö£s uÁøÍ°À CUSµÀ
Põn¨£k® Bs, ö£s, CÚ ø£PÒ Põn£kÁvÀø». Bs
÷ÁÖ£õkPÒ £õÀ ÁÈ C¸z÷uõØÓ® uÁøÍ°ß •ßÚ[PõÀPÎß •uÀ
GÚ¨£k®. Euõµn©õP Bs Pµ¨£õß Âµ¼À J¸ \øu vµm] Põn¨£kQÓx.
§a]°ß Á°ØÖ¨ £Sv SÖQ²® CuØSU P»Âz vsk GßÖ ö£¯º.
ö£s Pµ¨£õß §a]°ß Á°ØÖ¨ C¢u EÖ¨¦ ö£s uÁøÍ°À
£Sv APßÖ® Põn¨£k®. Bs Põn¨£kÁvÀø».
Pµ¨£õß §a]°À HÚÀ ìøhÀ ö\¯À 8.13
GÚ¨£k® J¸ ÷áõi ©»¨¦øÇz »[SPÎÀ Bs ©ØÖ® ö£s
uskPÒ, Eh¼ß JߣuõÁx ¦Ó ÷ÁÖ£õkPøÍ £mi¯¼k.
PshzvÀ Põn¨£kQÓx. C¢u Á.Gs. »[SPÒ B s ö£s
EÖ¨¦ ö£s Pµ¨£õß §a]°À
CÀø» (£h® 8.24). 1. ©õß öPõ®¦ Esk öPõ®¦ CÀø»
2. ¯õøÚ ............................ ..........................
1. Bs
3. ][P® ............................ ..........................
2. ö£s
3. ©»¨¦øÇ usk 4. ©°À ......................... .......................
3
2
1 5. ÷PõÈ .......................... .......................
£h® 8.24 Pµ¨£õß §a] Bs, ö£s ÷ÁÖ£õk

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. E°›Ú[Pøͨ £ØÔ¯ AÔ¯À ¤›Ä
(A) C¯Ø¤¯À (B) ÷Áv°¯À
(C) E°›¯À (D) »[Q¯À
2. uØ\õº¦ EnÅmh® Gߣx
(A) Jmkso ÁõÌUøP (B) \õÖso ÁõÌUøP
(C) Tmk°º ÁõÌUøP (D) uõ÷Ú u¯õ›zuÀ
3. Bk J¸ ...........
(A) uõÁµ Eso (B) Jmkso
(C) FÝso (D) AøÚzxso
121

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
4. ¦ÓzyshÀ PõµoUS EhÚi¯õPz x»[Pø»z u¸® uõÁµ®
(A) ¤øµ÷¯õL¤À»® (B) öuõmhõÀ _¸[Q
(C) A©µõ¢uì (D) ö\®£¸zv uõÁµ®
5. A«£õÂÀ Põn¨£k® Ch¨ö£¯ºa] EÖ¨¦UPÒ
(A) Pø\°øÇPÒ (B) xk¨¦PÒ
(C) PõÀPÒ (D) ÷£õ¼UPõÀPÒ
6. ©ÛuÛß P¸ÄÖ Põ»®
(A) 103 |õhPÒ (B) 60 |õmPÒ
(C) 280 |õmPÒ (D) 149 |õmPÒ
7. ªP¨ ö£›¯ »[S ............
8. JÎa÷\ºUøP GßÓ ö\õÀ¾US ........... GßÖ ö£õ¸Ò.
9. Ch® Âmk Ch® |P¸® uõÁµzvØS GkzxUPõmk .................
10. £õ¼»õ CÚ¨ö£¸UP® ..................... uõÁµzvÀ |øhö£ÖQÓx.
11. A«£õ ..................... •øÓ°À CÚ¨ö£¸UP® ö\´QÓx.
12. Bs Pµ¨£õß §a]°À .................... Põn¨£kQÓx.
13. uõÁµzøu Hß EØ£zv¯õͺ GßÓøÇUQ÷Óõ®?
14. CÚ¨ö£¸UP® Áøµ¯Ö.
15. Áͺa] & Áøµ¯Ö
16. Áͺ]øu ©õØÓ® GßÓõÀ GßÚ?
17. ÷uõÀ ‰»® En¸® Enºa]PÒ ¯õøÁ?
18. E¯º©mh »[SPÎÀ Põn¨£k® Ch¨ö£¯ºa] EÖ¨¦PÒ ¯õøÁ?
19. P¸ÄÖ Põ»® GßÓõÀ GßÚ?
20. P»Âz vsk GßÓõÀ GßÚ?
21. JÎa÷\ºUøP°ß Ai¨£øh ÁÈ•øÓPøÍ ÂÍUS.
22. £À÷ÁÖ ÁøP yshÀPøͨ £ØÔ GÊxP.
23. J¼ø¯ |®©õÀ GÆÁõÖ ÷PmP •iQÓx?
24. uõÁµ[PÒ CÚ¨ö£¸UP® ö\´²® •øÓø¯ ÂÁ›.
25. Psoß £h® Áøµ¢x £õP[PøÍU SÔ.

122

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
9. £ÀÁøP E°›Ú[PÒ

4 –– –– 5

2 ––

1
£h® 9.1 £À÷ÁÖ `Ì{ø»PÎÀ ÁõÊ® E°›Ú[PÒ
1. ö©õÛµõ 2. ¦÷µõiìhõ 3. §gø\PÒ 4. ¤Íõs÷h 5. AÛ©õ¼¯õ

CuØS •¢øu¯ £õhzvÀ uõÁµ® 9.1 £ÀÁøP E°›Ú[PÒ


©ØÖ® »[SPÎß £s¦Pøͨ £ØÔ EÚUSz öu›¢u uõÁµ,
£iz÷uõ®. E°›Ú[PÎÀ J¸ ö\À »[SPÒ ö£¯ºPøÍ GÊx.
•uÀ £» ö\ÀPÒ Áøµ EÒÍ Cøu¨÷£õ» £» ÷PõiUPnUPõÚ
uõÁµ[PЮ »[SPЮ EÒÍÚ E°›Ú[PÒ EÒÍÚ. AzuøÚ
GßÖ £iz÷uõ® AÀ»Áõ? AzuøP¯ E°›Ú[PЮ J÷µ `Ì{ø»°À
£»ÁøP E°›Ú[Pøͨ £ØÔ \ØÖ ÁõÌÁvÀø». ]» E°›Ú[PÒ
›ÁõP C¨£õhzvÀ £i¨÷£õ®. }›¾®, ]» {»zv¾®, ]» £õø»
123

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
ÁÚzv¾® ÁõÊQßÓÚ. uõß ÁõÊ® £¯UQßÓÚ. GkzxUPõmhõP ÷|µi¯õ
`Ì{ø»U÷PØ£ E°›Ú[PÒ ]Ó¨¦ P÷Áõ AÀ»x ©øÓ•P©õP÷Áõ GÀ»õ
Aø©¨¦PøͲ®, ©ØÖ® £s¦ E°›Ú[PÐUS® ÷uøÁ¯õÚ
PøͲ® ö£ØÖ uÛzußø©²hß EnÄUS uõÁµ[P÷Í Buõµ©õP
ÁõÊQßÓÚ. EÒÍÚ. uõÁµ[PÎßÔ G¢u E°¸®
CzuøÚ ÁøP E°›Ú[PøͲ® ÁõÇ •i¯õx. ÂÁ\õ¯®, £õÀ
£ØÔ AÔ¢x öPõÒÍ H÷uÝ® J¸ £søn, ÁsiPøÍ CÊzxa
ÁøP¨£õk AÁ]¯©õQÓx. (£h® 9.1) ö\ÀÁx GÚ £»ÁØÔ¾® »[SPÒ
CzuøP¯ ÁøP¨£õmiØS •øÓ¯õP £¯ß£kQßÓÚ Gߣøu } AÔÁõ´.
Ai÷Põ¼¯Áº ìÃhß |õmøha ÷\º¢u CÆÁõÖ uõÁµ[PЮ »[SPЮ
P÷µõ»ì ¼÷Ú¯ì (£h® 9.2) BÁõº. £»ÁøP PÎÀ £¯ÚÎUQßÓÚ.
9.1.2 øÁµ_PÒ – AÔ•P®
¦øP°ø»a ö\i°ß Cø»PÎÀ
]» \©¯[PÎÀ B[Põ[÷P öÁκ
{Óz vmkPÒ ÷uõßÖÁøu¨
£õºzv¸UQÓõ¯õ? CuØSU Põµn®
GßÚ öu›²©õ?
©ÛuºPÎÀ \ÎzöuõÀø»,
Âøͯõmh®ø©, ]ØÓ®ø©, ö£›
¯®ø©, ©g\Ò Põ©õø», L¦Ð
Põ´a\À, CÍ®¤ÒøÍ Áõu®, ÷µ¤ì
£h® 9.2 P÷µõ»ì ¼÷Ú¯ì
(öÁÔ|õ´UPi) ©ØÖ® G°mì
÷£õßÓ ÷|õ´PÒ GuÚõÀ
`Ì{ø»U ÷PØ£, uõÁµ[PÒ
HØ£kQßÓÚ GßÖ öu›²©õ?
EP¢u ]Ó¨¤¯À¦PøÍ E¸ÁõUQU
uõÁµ[PÒ, »[SPÒ, CÁØÔÀ
öPõÒQßÓÚ.
HØ£k® C¢u ÷|õ´PÐUöPÀ»õ®
9.1.1. £ÀÁøP E°›Ú[PÎß Põµn® "øÁµì' GßÝ® ~sq°›
•UQ¯zxÁ® uõUSu÷» BS®.
|õ® ÁõÊ® C¨¦Â°À £»uµ¨ øÁµì GßÝ® ö\õÀ C»zwß
£mh £s¦PøÍ Eøh¯ uõÁµ[PЮ, ö©õÈ°¼¸¢x E¸ÁõUP¨£mhuõS®.
»[SPЮ, ©ÛuºPЮ ©ØÖ® øÁµì GßÓõÀ "|g_' AÀ»x "Âå®'
~sq°›PЮ ÁõÌQßÓÚ. GßÖ ö£¯º. Cx G»Umµõß
CøÁ÷¯ E°ºU ÷PõÍzvÀ ~s÷nõUQ¯õÀ ©mk÷© £õºUPU
Põn¨£k® E°›Ú[PÒ BS®.. Ti¯ ~sq°º xPÒ. (i) £õµ®£›¯z
uõÁµ[PЮ, »[SPЮ ußø© ©ØÖ® (ii) ö£¸UP©øhuÀ
GzuøÚ÷¯õ ÁøPPÎÀ |©US |ßø© BQ¯ C¸ £s¦PøÍ ©mk÷©
124

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
øÁµ_PÒ öPõskÒÍÚ. CøÁ 1935À W.M.ì÷hß¼ (£h® 9.3)
E°¸ÒÍ ö\ÀPÎÀ ©mk÷© GߣÁº ¦øP°ø» £À Ásn ÷|õ´
GsoUøP°À ö£¸UP©øhQßÓÚ. øÁµøé £iP©õP ¤›zöukzuõº.
GÚ÷Á CøÁ {ø»©õÓõ 1983&84À Aö©›UPõøÁa ÷\º¢u
JmksoPÒ GÚ¨£k®. µõ£ºm ÷P÷»õ ©ØÖ® SÊÂÚ¸®
G´mì (AIDS - Acquired Immuno De-
øÁµ_Pøͨ £ØÔ¯ AÔ¯À ficiency Syndrome) ÷|õ°øÚ
¤›Ä "øÁµõ»â' GÚ¨£k®. øÁµéõ EshõUS® Ga.I.Â. (HIV - Human
Úx ªPa ]Ô¯ £õUj›¯zøu Âh 50 Immuno Deficiency Virus) GßÓ
©h[S ]Ô¯uõS®. øÁµ_PÒ uØ Põ» øÁµøéU Psk¤izuÚº. Cx
ÁøP¨£õmiߣi ö©õÛµõ GßÓ Asø©UPõ» ªP •UQ¯©õÚU
¤›øÁa \õº¢uuõS®. Psk¤i¨£õS®.
ö\¯À 9.1
øÁµì ÷|õ´ uõUQ¯
uõÁµ[PÎß {ø»ø¯ PÁÛzx¨ £õº.
øÁµì Põ´a\À Á¢uÁºPÎß ÷|õ´
AÔSÔPøÍU PÁÛ.
9.1.3 øÁµ_PÎß Psk¤i¨¦
GmÁºk öáßÚº 1796À
ö£›¯®ø© GÚ¨£k® øÁµì
÷|õø¯z uk¨¦ F] ‰»®
Pmk¨£kzvÚõº. BÚõÀ "øÁµì' £h® 9.3. W.M.ìhõß¼
Gߣx AUPõ»zvÀ öu›¯ÂÀø». 9.1.4 øÁµì Aø©¨¦
iªm› IÁ÷ÚõìQ GÝ® Cµè¯
AÔ¯»õº 1892À øÁµøé¨ £ØÔ SÔ¨¤mh K®¦°›°À ÷|õ²s
Bµõ´¢x ¦øP°ø»z uõÁµzøuz hõUS® vÓß ö£ØÓ J¸ øÁµì xPÒ
uõUS® øÁµì £ØÔ¯ Psk¤i¨ø£ "Û¯õß' (Virion) GÚ¨£k®.
öÁΰmhõº. ¦øP°ø»z uõÁµ[PÒ øÁµìPÒ {³UÎU Aª»® ©ØÖ®
]»ÁØÔß Cø»PÎÀ vmkvmhõP ¦µu EøÓ¯õÀ BÚøÁ. {³UÎU
öÁÎÔ¯ £SvPЮ, P¸® £aø\z Aª»® {³Uίõ´k (Nucleoid)
vmkPЮ C¸¨£øuU Pshõº. GÚÄ®, _ØÔ²ÒÍ ¦µu EøÓ ÷P¨êm
CuØS ö©õø\U ÷|õ´ (£ÀÁsn (Capsid) GÚÄ® AøÇUP¨£kQÓx.
÷|õ´)GßÖ ö£¯›mhõº. AuØSU ÷P¨êm ÷P¨÷\õª¯º GÚ¨£k®, £»
Põµn® øÁµì Gߣøu £» xøn¨ £SvPøÍU öPõshx.
Bµõ´a]PÎß ‰»® AÔ¢uõº. C¢u (£h® 9.4) Cøu J¸ _Á¸US
øÁµì&US ¦øP°ø» ö©õø\U J¨¤h»õ®. ÷P¨êm Gߣx _Áº
øÁµì
øÁµì(TMV) GÚ¨ ö£¯›mhõº. ÷£õßÓx. ÷P¨÷éõª¯º Gߣx
125

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
_Áøµ E¸ÁõUS® ö\[PØPÒ •ß÷£ £iz÷uõ®. øÁµ_PÒ
÷£õßÓuõS®. DNA (Deoxy ribonucleic ÷|÷Úõ«mhº (nm) AÀ»x ªÀ¼
acid) ©ØÖ® RNA (Ribonucleic acid) ø©Uµõß GßÓ A»Qß ‰»® AÍUP¨
©µ¦¨ ö£õ¸ÍõPa ö\¯À£kQÓx. £kQßÓÚ. øÁµì AÍÄ ö£õxÁõP
uõÁµ øÁµêÀ RNA Põn¨£kQÓx. 17 nm •uÀ 300 nm Áøµ ÷ÁÖ£k®.
»[S øÁµ_Pξ® £õUj›¯õøÁ (1 ø©Uµõß = 1/1000 ªÀ¼ «mhº
AÈUS® (£õUj›÷¯õL÷£ä) ªÀ¼ ø©Uµõß = 1/1000 ø©Uµõß)
øÁµê¾® DNA Põn¨£kQÓx. uõÁµ øÁµ_PÎÀ ªPa]Ô¯x
¦øP°ø» ö©õø\U øÁµì }Ò \õmiø»m øÁµì. ªP¨ ö£›¯x
E¸øÍ ÁiÁ® Eøh¯x. CuøÚ E¸øÍU QÇ[S øÁµì.
G»Umµõß ~s÷nõUQ°ß ‰»® ÁiÁ® : (£h® 9.5)
£õºUS® ö£õÊx vµõmø\U öPõzx (i) ÷PõÍÁiÁ® & (a) H.I.V. øÁµì,
ÁiÁzvÀ Põn¨£k®. Cuß RNA CßL¦Ð¯ß\õ øÁµì
(ii) }Ò E¸øÍ ÁiÁ® & (b) ¦øP°ø» ö©õø\U
¦µu EøÓ°ÚõÀ ‰h¨£mkÒÍx. øÁµì
1 (iii) uø»¨ ¤µmøh ÁiÁ® & (c) £õUj›÷¯õL÷£ä
(£õUj›¯õøÁU
öPõÀ¾® øÁµì)
(iv) ö\[PÀ ÁiÁ® & (d) A®ø© ÷|õ´ øÁµì
––2

–3
(d)
(c)

£h® 9.4. øÁµ]ß Aø©¨¦ (TMV)


1. RNA 2. ÷P¨÷éõª¯º 3. ÷P¨êm
(a) (b)
9.1.5 øÁµ_PÎß AÍÄ ©ØÖ®
£h® 9.5 øÁµ_PÎß ÁiÁ®
ÁiÁ®
9.1.6 øÁµ_PÎß ÁøP¨£õk
A›], ÷Põxø© ÷£õßÓ
uõÁµ[PÒ, »[SPÒ ©ØÖ®
uõÛ¯[PÒ, £õÀ, Gsön´ ÷£õßÓ
©ÛuºPÎÀ ÷|õ´PøÍ øÁµìPÒ
vµÁ[PÒ, xo, ¤ÍõìiU J¯º
÷uõØÖÂUQßÓÚ. Auß Ai¨
÷£õßÓ ö£õ¸mPøÍ GÆÁõÖ
£øh°À øÁµ_PÒ RÌPshÁõÖ
AÍUQ÷Óõ®? JÆöÁõßÔß AÍÄ®
ÁøP¨£kzu¨£kQÓx.
öÁÆ÷ÁÖ •øÓPÎÀ PnUQh¨
£kQÓx AÀ»Áõ? J¸ «mh¸US (i) uõÁµ øÁµìPÒ & uõÁµ[PÒ
GzuøÚ ªÀ¼ «mhº? øÁµ_PÒ ªP £»ÁØÔÀ ÷|õ²shõUS® øÁµ_PÒ
~so¯øÁ. G»Umµõß ~s÷nõUQ G.Põ. : ¦øP°ø» ö©õø\U ÷|õ´,
¯õÀ ©mk÷© £õºUP •i²® Gߣøu E¸øÍ°ß Cø»a _¸Ò ÷|õ´,
126

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©ØÖ® ÁõøÇ°À Ea]U öPõzx ©ÛuºPÐUS G°mì, ©g\Ò
÷|õ´ •u¼¯Ú. Põ©õø», ]ØÓ®ø©, ö£›¯®ø©,
(ii) »[S øÁµìPÒ & »[S CÍ®¤ÒøÍ Áõu®, ÷µ¤ì (öÁÔ
©ØÖ® ©ÛuºPÐUS ÷|õ°øÚ |õ´UPi), ö£sqUS Ã[Q ©ØÖ®
EshõUS® øÁµì GkzxUPõmk : \õuõµn \Î ÷£õßÓ ÷|õ´PøÍ
ö£›¯®ø© øÁµì, ÷£õ¼÷¯õ øÁµ_PÒ EshõUSQßÓÚ.
øÁµì ©ØÖ® ÷Põ©õ› øÁµì. "G´mì' (AIDS) Gߣx Bm
(iii) £õUj›¯õ øÁµìPÒ & £õUj› öPõÀ¼ ÷|õ´. C¢u "÷|õ´', ö£Ó¨
¯õøÁ AÈUS® øÁµì £õUj›÷¯õ £mh Gvº£õØÓÀ SøÓ ÷|õ´
L÷£ä GÚ¨£k® GkzxUPõmk : T4 (Acquired Immuno Deficiency Syndrome)
£õUj›¯õ öPõÀ¼. GßÖ® AøÇUP¨£kQÓx. C¢u
÷|õ´US ©¸¢x CxÁøµ
9.1.7 øÁµ_PÎß E°¸ÒÍ ©ØÖ®
Psk¤iUP¨£hÂÀø». BÚõÀ
E°µØÓ £s¦PÒ
£õvUP¨£mhÁ›ß ÁõÌÄU Põ»zøu
øÁµ_PÒ K®¦°›ß öÁΰ
AvP›UP A]m÷hõøu¯õªiß(AZT)
¼¸US® ÷£õx ö£¸UP©øhÁvÀø».
GßÓ ©¸¢øu £¯ß£kzxQÓõºPÒ.
Áͺ]øu ©õØÓ® |øhö£Óõx.
øÁµ_Pøͨ £iP©õUP»õ®. E°µØÓ 9.2 £ÀÁøP E°›Ú[PÎß
ÁØÔß ]» £s¦PøÍ øÁµ_PÒ ÁøP¨£õk
öPõskÒÍÚ. K®¦°›ÝÒ C¸US® µõ£ºm H ÂmhõPº 1969&À
÷£õx ö£¸UP©øh²® vÓß, DNA, (Robert H. Whittakar) E°›Ú[PøÍ
¦µu EøÓ ÷£õßÓøÁPøÍU I¢x ©sh»[PÍõP ÁøP¨£kzv
öPõsi¸zu»õÀ øÁµ_PÒ E°¸ÒÍ Úõº. CÁ¸øh¯ ÁøP¨£õk AøÚzx
ÁØÔß ]» £s¦PøͲ® AÔbºPÍõ¾® HØP¨£mkÒÍx.
öPõskÒÍÚ. (i) ö©õÛµõ : öuÎÁõÚ EmP¸
9.1.8 øÁµ_PÍõÀ HØ£k® ÷|õ´PÒ CÀ»õu J¸ ö\À E°›PÒ. G.Põ.
uõÁµ® ©ØÖ® »[SPÎÀ øÁµ_PÒ, £õUj›¯[PÒ.
£À÷ÁÖ ÷|õ´PøÍ øÁµ_PÒ (ii) ¦÷µõiìhõ : öuÎÁõÚ EmP¸
EshõUSQßÓÚ. Eøh¯ J¸ ö\À E°›PÒ G.Põ.
Á.Gs. uõÁµ® ÷|õ´ A«£õ, QÍõª÷hõ ÷©õÚõì.
1. ¦øP°ø» ¦øP°ø» ö©õø\U ÷|õ´ (iii) §gø\PÒ : £aø\¯® AØÓ J¸
2. ÁõøÇ Ea]U öPõzx÷|õ´ ö\À ©ØÖ® £»ö\À uõÁµ
3. E¸øÍ Cø»a_¸Ò ÷|õ´ Aø©¨¦PÒ G.Põ. APõ›Pì.
4. ¥m¹m ©g\Ò ÷|õ´ (iv) ¤Íõs÷h : £aø\¯•øh¯ £»
5. ÷PõÈ A®ø© ÷|õ´ ö\À uõÁµ E°›PÒ G.Põ. BÀPõ
6. ©õk ÷Põ©õ› ÷|õ´ •uÀ B»©µ® Áøµ

127

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(v) AÛ©õ¼¯õ : £» ö\À »[S Ä® ÁõÊQßÓÚ. ]» £õUj›¯[PÒ
G.Põ. PhØ £g_PÒ, ©s¦Ê, Tmk°º ÁõÌUøPø¯ ÷©Ø
¯õøÚ, ©Ûuß. öPõÒQßÓÚ.
9.2.1 ö©õÛµõ & G.Põ. : £õUj›¯[PÒ 9.2.3 £õUj›¯zvß Aø©¨¦
£õø»z u°µõP ©õØÖÁx Gx
£õUj›¯[PÒ }º, PõØÖ, ©s,
öu›²©õ? ÷uõø\, Cm¼ ©õøÁ¨
PÈÄ }º ©ØÖ® EnĨ ö£õ¸ÒPÒ
¦ÎUPa ö\´²® ~sq°º Gx
÷£õßÓÁØÔÀ EÒÍÚ. uõÁµ
Gߣøu AÔÁõ¯õ? ©ÛuÝUS
©ØÖ® »[SPÎÀ JmksoPÍõP
Põ»µõ, G¾®¦¸UQ, (TB), øh£õ´k
ÁõÌQßÓÚ.
©ØÖ® öuõÊ÷|õ´ ÷£õßÓøÁ
HØ£hU Põµn® GßÚ öu›²©õ? \«£ £õUj›¯zvß Eh»® J¸
Põ»zvÀ Sáµõz ©õ{»zvÀ (1994&® ö\À»õÀ BÚx. CøÁPÒ }º ©ØÖ®
Bsk) `µz |P›À "¤÷ÍU ¤÷ÍU PõØÔß ‰»® £µÄQßÓÚ. ]»
÷|õ°ÚõÀ £»º CÓ¢uÚº. Auß £õUj›¯[PÎÀ AøÁ |PºÁuØS
•UQ¯ Põµn® GßÚ öu›²©õ?' Pø\°øÇPÒ EuÄQßÓÚ. Pø\°øÇ
PÎß GsoUøP²®, Aø©¢xÒÍ
9.2.2 £õUj›¯[PÎß Psk¤i¨¦
•øÓ²® ÷ÁÖ£kQÓx. Áøµ¯ÖUP¨
ha_ |õmk ÂgbõÛ Bshß £mh EmP¸ ©ØÖ® EmP¸a \ÆÄ
Áõß ¿Áß ÷íõU 1675&À Qøh¯õx. ø\m÷hõ ¤Íõ\® Põn¨
£õUj›¯õøÁU Psk¤izuõº. £k®. £_[PoP® Qøh¯õx. RNA-
AÁØøÓ "~so¯ »[SPÒ' GßÖ DNA-Põn¨£kQÓx. CÁØÔÀ £_[
SÔ¨¤mhõº. £õUj›¯õøÁ¨ £ØÔ¯ PoP® CÀø». ö\À_Áøµ _ØÔ
AÔ¯À ¤›Ä "£õUj›°¯À' uizu EøÓ EÒÍx. CuØS ÷P¨`À
(Bacterialogy) GÚ¨£k®. Bshß GßÖ ö£¯º (£h® 9.6).
Áõß ¿Áß ÷íõU £õUj›¯õ»â°ß
u¢øu GßÖ P¸u¨£kQÓõº.
£õUj›¯[P÷Í •uß •u¼À
E»QÀ ÷uõßÔ¯ E°›Ú[PÒ GßÖ
P¸u¨£kQÓx. K›¸ £õUj›¯[PøÍz –1
uµ ©ØÓ £õUj›¯[PÎÀ "S÷Íõ÷µõ
¤À' GßÓ £aø\¯® CÀø». GÚ÷Á £h® 9.6 £õUj›¯õ Aø©¨¦
CøÁ u©US ÷Ási¯ Fmhzøu 1. Pø\°øÇ 2. ö\À_Áº 3. EmP¸

ÁõÊ® E°›Ú[PÎ ¼¸¢x®, CÓ¢u £õUj›¯[PÎß AÍÄ


uõÁµ® ©ØÖ® »[SPÎß Tmk ~s÷nõUQ°ß Áȯõ
EhÀPμ¸¢x® ö£ÖQßÓÚ. CøÁ P÷Á £õUj›¯[PøÍU Põn •i²®.
\õÖsoPÍõPÄ® JmksoPÍõP CøÁPÒ, 0.2 μm–1.5 μm SÖUPÍÄ®

128

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
& 3 & 5 μm }Í•® Eøh¯x (μm
GßÓõÀ ø©U÷µõ «mhº). (1
ø©U÷µõ«mhº = 1/1000 ª.«) 1 2 3
£õUj›¯[PÎß ÁiÁ®
£h® 9.7&À Põmi¯ÁõÖ
£õUj›¯[PÒ £»ÁøP ÁiÁ[PÎÀ
EÒÍÚ. AÁØÔÀ •UQ¯©õÚøÁ 4
(i) ÷PõÀ ÁiÁ® (ii) ÷PõÍ ÁiÁ®
£h® 9.8 Pø\°øÇ°ß Ai¨£øh°À ¤›ÄPÒ
(iii) v¸S ÁiÁ® (iv) P©õ ÁiÁ®. 1. JØøÓ Pø\°øÇ 2. J¸•øÚ PØøÓ Pø\°øÇ
3. C¸ •øÚ Pø\°øÇ
4. EhÀ •ÊÁx® Pø\°øÇ
£õUj›¯® £» ©h[PõP¨ ö£¸Q¨
(i) (ii) (iii) £õø» ¦ÎUPa ö\´x u°µõP
©õØÖQÓx.
(iv)
÷uõø\, Cm¼ ©õøÁ ¦ÎUPa
£h® 9.7 £õUj›¯[PÎß ÁiÁ[PÒ
ö\´x ÷uõø\USa _øÁ FmkÁx
9.2.4 £õUj›¯[PÎß ÁøP¨£õk ©ØöÓõ¸ ÁøP £õUj›¯® BS®. Cx
£õUj›¯[PøÍ AÁØÔß ö\À ¿U÷Põ |õìhõU GÚ¨£k®.
ÁiÁ®, Pø\°øÇ Aø©Ä •øÓ S¨ø£U TÍ[PøÍ ©mPøÁzx
Fmh •øÓ, _Áõ]zuÀ •øÓ |À» Eµ©õP ©õØÖÁx £õUj›¯[PÒ
BQ¯ÁØÔß Ai¨£øh°À £» BS®. ÷uõÀ £uÛhÄ®, ÷u°ø»,
¤›ÄPÍõP ÁøP¨£kzu»õ®. GkzxU ¦øP°ø»°ß |À» ©nzvØS®
PõmhõP ÁiÁzvß Ai¨£øh°À £õUj›¯[P÷Í Põµn® BS®.
|õßS ¤›ÄPÍõPÄ® Pø\°øÇ°ß
ö\¯À 9.2
Ai¨£øh°À £h® 9.8&À
Põmi¯ÁõÖ |õßS ¤›ÄPÍõPÄ® £Ç[PÒ, Põ´PÔPÒ, RøµPÒ
ÁøP¨£kzu»õ®. AÊQ öPmk ÂkQßÓÚ. CuØS
9.2.5 |ßø© u¸® £õUj›¯[PÒ Põµn® GßÚ? £õUj›¯[PÒ
BS®. H÷uÝ® AÊQ¯ £Ç®
£» £õUj›¯[PÒ öuõÈØ\õø»
AÀ»x Põ´PÔ £Svø¯ Gkzx
Pξ®, ©¸zxÁxøÓ°¾®,
B]›¯º Eu²hß Tmk
÷uøÁ¯ØÓ ö£õ¸ÒPÎß ©Ö
~s÷nõUQ°À øÁzx £õº.
_ÇØ]°¾®, ÂÁ\õ¯z xøÓ°¾®
|ßø© £¯UQßÓÚ. ö\¯À 9.3
£õ¼¼¸¢x u°º G¨£i QøhU Ãmkz ÷uõmhzvÀ EÒÍ ö\i,
QÓx? £õ¼À ]Ôx u°º P»¢uõÀ öPõiPøͨ £õUj›¯õ uõUQ
Av¾ÒÍ ÷»U÷hõ ÷£]À»ì GßÓ °¸¢uõÀ uõÁµzvß ÷|õ²ØÓ

129

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
A¢u¨ £Svø¯ öÁmi G›zx ©ÛuºPÐUS iL¨w›¯õ,
Âk. CuÚõÀ ¤Ó ö\iPøÍ ¤÷ÍU, ömhÚì, Põ»µõ, G¾®¦¸UQ,
÷|õ°¼¸¢x £õxPõUP •i²®. øh£õ´k, öuõÊ÷|õ´ ÷£õßÓ
ö\¯À 9.4 ÷|õ´PøÍ £õUj›¯[PÒ HØ£kzx
QßÓÚ.
Áõ[S® Põ´PÔPøÍ EhÚi¯õP
£¯ß£kzu ÷Ásk®. CÀø» 9.3 ¦÷µõmiìhõ
ö¯ÛÀ £õUi›¯[PÒ Põ´PÔ ¦÷µõmiìhõÂÀ EÒÍ
PøÍ £õvUPõuÁõÖ ÷\ªzx uõÁµ[PÒ ©ØÖ® »[SPÒ
øÁUP ÷Ásk®. £õUj›¯zv AøÚzx® J¸ ö\À E°›Ú[PÒ
ÚõÀ AøÁ AÊQ öPmk¨÷£õ´ BS®. Ph¼¾®, |ßÜ›¾®
ÂmhõÀ •ÊÁøu²® £¯ß ÁõÌQßÓÚ. ]» JmksoPÍõP
£kzuU Thõx. öPmk¨ ÷£õÚ ÁõÌQßÓÚ. Cuß EhÀ J¸
Põ´PÔPÎÀ £õUj›¯[PÒ ö\À»õP°¸¢uõ¾® AøÚzx EhÀ
EÒÍÚ. GÚ÷Á AÁØøÓ ö\¯ÀPøͲ® ö\´¯ BØÓÀ
Es£uõÀ £»ÁøP ÷|õ´PÒ ö£ØÖÒÍx.
HØ£k®.
J¸ ö\À E°›PÎÀ £» ÁøPPÒ
ö\¯À 9.5 EÒÍx (£h® 9.9). ^¼¯õUPøÍ
_zu©õÚ Psnõi |ÊÁzvÀ (SÖ°øÇ) öPõsh £õµ«]¯®,
(Slide) J¸ xÎ u°º Âmk Tmk ^¼÷¯õ÷£õµõ ÁøPø¯²®, Pø\
~s÷nõUQ°À øÁzx £õº. °øÇPøÍU öPõsh ³UÎÚõ,
÷PõÀÁiÁ £õUj›¯[PøÍ ©õìi÷Põ÷£õµõ ÁøPø¯²®,
AvÀ Põn»õ®.
9.2.6 wø© ÂøÍÂUS®
£õUj›¯[PÒ 1 2 3 4
£õUj›¯[PÒ £» ÷|õ´PøÍ £h® 9.9 J¸ ö\À E°›Ú[PÒ
1. A«£õ 2. £õµ«]¯® 3. ³UÎÚõ
uõÁµ[Pξ®, ©ÛuºPξ® Es 4. ¤Íõì÷©õi¯®
hõUSQßÓÚ. ÷£õ¼UPõÀPøÍU öPõsh A«£õ,
£õUj›¯õÂÚõÀ HØ£k® uõÁµ \õºU÷PõøhÚõ ÁøPø¯²®,
÷|õ´PÒ ì÷£õºPÒ ‰»® CÚ¨ö£¸UP®
Á.Gs. uõÁµ® ÷|õ´ ö\´²® ¤Íõì÷©õi¯®, ì÷£õ÷µõ
÷\õÁõ ÁøPø¯²® \õº¢ux.
(i) G¾ªaø\ ÷PßPº ÷|õ´
(ii) E¸øÍ Áøͯ AÊPÀ ÷|õ´ Pk® ÷|õ¯õÚ ©÷»›¯õøÁ
Âøͨ£øÁ ¤Íõì÷©õi¯® GßÓ
(iii) B¨¤Ò w öÁ¨¦ ÷|õ´ Jmksouõß. Cµzuzv¾ÒÍ ]Á¨
(iv) uUPõÎ ÁõhÀ ÷|õ´ £qUPøÍz uõUS® ¤Íõì÷©õi¯®

130

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
÷|›øh¯õP J¸Á›hª¸¢x ©ØÓÁ¸US ö\¯À 9.7
£µÄÁvÀø». C¢u ÷|õ´ £µÁ öPõ_ Áõ´UPõÀ ©ØÖ® }ºz÷u[Q²ÒÍ
•UQ¯ Phzv¯õP EÒÍx. Ch[PÎÀ Põn¨£k® £õ]PÎß
A÷Úõ¤¼ì GßÝ® ö£s öPõ_ Áͺa]ø¯ PÁÛ.
‰»©õP ©÷»›¯õ áúµzuõÀ £õvU
P¨£mh J¸Á›hª¸¢x ©ØöÓõ¸ 9.3.2 ¤º÷µõø£mhõ –
Á¸US C¢u Põ´a\À £µÄQÓx. h¯õ÷Úõ¤ÍõöáÀ÷»mì
©÷»›¯õ Põ´a\¼ß AÔSÔPÍõÚ C¢u ÁøP¨ £õ]PÒ £_ø© P»¢u
Sκ ©ØÖ® |kUP® Aøuz öuõhº¢x £Ê¨¦ {Ó® Eøh¯øÁ. ö£¸®£õ¾®
Põ´a\À, Pkø©¯õÚ uø»Á¼, J¸ ö\À £õ]PÒ |PµU Ti¯øÁ. PhÀ
Áõ¢v²nºÄ. ©÷»›¯õ ÷|õ¯õÚx }›À ÁõÇUTi¯øÁ. CvÀ EÒÍ
ö£›¯ |»¨ ¤µa\øÚ¯õP EÒÍx. Cµsk Pø\°øÇPÒ |PºÁuØS
©÷»›¯õøÁz uºUPÄ®, £¯ß£kQßÓÚ. CvÀ J¸ Pø\°øÇ
Pmk¨£kzuÄ® ÷Ásk©õÚõÀ, ©ØÓ Pø\°øÇø¯ Âh }Í® Aø©¨¦
Jmksoø¯U PhzxQßÓ öPõ_U
©ØÖ® ö\¯¼À ©õÖ£kQÓx. £h®
PøÍ Ai÷¯õk AÈUP ÷Ásk®.
9.11&À PõsP.
ö\¯À 9.6
J¸ xÎ SÍzx }›øÚ Gkzx
|ÊÁzvÀ øÁzx ~s ÷nõUQ°ß
Eu¯õÀ ¦÷µõmiìhõ ÁøP
E°›Ú[PøÍ PshԯĮ.
9.3.1 ~s £õ]PÒ
~so¯x®, ~s÷nõUQ°ß
ÁȯõP÷Á öuÎÁõPz öu›Áx©õÚ £h® 9.11 GUëÆøÁ¯À»õ

£õ]PÒ ~s £õ]PÒ GÚ¨£k®. CøÁ 9.4 §gø\ Bì÷Põø© ^mì


J¸ ö\À»õP÷Áõ (G.Põ. QÍõª÷hõ
G.Põ. : ö£Û]¼¯®, Dìm
÷©õÚõì ) Tmhø©ÁõP÷Áõ (G.Põ.
ÁõÀÁõUì ) C¸US®. £h® 9.10&À ö£Û]¼¯® £aø\¯©ØÓ Gί
PõsP. £õ]PÒ AøÚzx® uØ\õº¦ Eh»ø©¨ø£U öPõsh E°›Ú®
Fmh•øÓ¨ ¤›øÁa ÷\º¢uøÁ. BS®. Cx \õÖso¯õP ÁõÌQÓx.
Cx ö©À¼¯ CøÇPÍõÀ BÚx.
£õUi›¯õUPøÍ AÈUPUTi¯
©¸¢uõÚ (Bßi£¯õiU) Gvº E°›
ö£ß]¼ß
ö£ß]¼ß, ö£ß]¼¯® GßÓ C¢u
§gø\°¼¸¢x ¤›zöukUP¨
£h® 9.10 ~s £õ]PÒ £kQÓx. ö£ß]¼ß ©¸¢xPÎß
(a) QÍõª÷hõ÷©õÚì (b) ÁõÀÁõUì Cµõo GßÖ AøÇUP¨£kQÓx.

131

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Dìm 1. §Áõz uõÁµ[PÒ AÀ»x
Dìm Gߣx J¸ ö\À E°› Q›¨÷hõ ÷P®PÒ
BS®. Cx }Ò Ámh ÁiÂÀ C¸U 2. §US® uõÁµ[PÒ AÀ»x
S®. Cx J¸ \õÖso. ö|õvzuÀ L¨Ú÷µõ ÷P®PÒ
•øÓ°À BÀPíõø»z u¯õ›UP CƵsk ¤›ÄPøͲ®
Dìm £¯ß£kQÓx. \ºUPøµU Pøµ\À ÷©¾® £» ¤›ÄPÍõP¨ ¤›UP»õ®.
BÀPíõ»õP ©õÖ® ÷£õx Põº£ß&
øh&BUø\k öÁίõS®. C¢{PÌa] 9.5.2 uõÁµ ÁøP¨£õmi¯À
ö|õvzuÀ GÚ¨£k®. öµõmi u¯õ›UP uõÁµ ©sh»®
Ä® Dìm £¯ß£kQÓx (£h® 9.12). Q›¨÷hõ÷P®PÒ ö£Ú÷µõ÷P®PÒ
(§ÁõuõÁµ®) (§US® uõÁµ®)
u÷»õLø£mhõ ¤øµ÷¯õLø£mhõ
£h® 9.12 Dìm öh›÷hõLø£mhõ
ö\À¼ß Ag]÷¯õìö£º® â®÷Úõìö£º®
Aø©¨¦
J¸Âøu°ø»z uõÁµ® C¸Âøu°ø»zuõÁµ®

9.5.3 ö£¸®£ õ]PÒ


ö£¸®£õ]PÒ
ö\¯À 9.8 Cø», usk, ÷£õßÓ Aø©¨¦
\ºUPøµ ÁÒÎU QÇ[Sa \õÖhß, PÐhß £» «mhº }Í® Á͵UTi¯
Dìm ö£õiø¯a ÷\ºzx ]» |õÒPÒ ]» £õ]PÒ ö©À¼¯ CøÇPÍõPU
PÈzx¨ £õºzuõÀ öÁsø©¯õP Põn¨£k®. CøÁPøÍ PsnõÀ
C¸US®. C¢u £Svø¯ ~s÷nõUQ £õºUP •i²®. CøÁ÷¯ ö£¸®
°À EØÖ¨ £õºzuõÀ Dìm |ßÓõP £õ]PÒ GÚ¨£k®. £aø\¨ £õ]PÒ,
£Ê¨¦¨ £õ]PÒ ©ØÖ® ]Á¨¦¨
Áͺ¢v¸¨£x öu›²®.
£õ]PÒ ö£¸® £õ]PÍõS®.
9.5 ¤Íõß÷h
(i) £aø\£õ] : G.Põ. Gßi÷µõ©õº£õ
C¢u E»QÀ HÓUSøÓ¯ 4,00,000 ( Enteromorpha)
ÁøP uõÁµ CÚ[PÒ EÒÍuõP
C¢u ÁøP £õ]PÒ £aø\ {ÓzvÀ
©v¨¤h¨£mkÒÍx CÁØÔÀ
Põn¨£k®. öÁ¨£©sh» PhØ
2,86,000 CÚ[PÒ §US®
£Sv°¾ÒÍ £õøÓPÎÀ Jmi Põn¨
uõÁµ[PÍõS®. ÁõÈh®, ÁÍ›¯À¦,
£k®. J¸ ]» CÚ[PÒ |ßÜ›À
ÁõÌUøP Ámh®, ÷£õßÓÁØÔß
Põn¨£k®. J¸ AkUPõ»õÚ
Ai¨£øh°À §US® uõÁµ[PÒ
ö\ÀPøÍU öPõsh Cøǯõ»õÚx.
÷ÁÖ£kQßÓÚ.
÷\ª¨¦ EnÄ ìhõºa BS®.
9.5.1 £» ÁøP¯õÚ uõÁµ[PÒ S÷Íõ÷µõ¤À GßÝ® {Óª
uõÁµ[PøÍ Cµsk ö£¸® C¸¨£uõÀ £aø\¯õP EÒÍx (£h®
¤›ÄPÍõP¨ ¤›UP»õ®. 9.13).

132

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
9.5.4 §Áõz uõÁµ[PÒ
G.Põ. : ›Uê¯õ
›Uê¯õ, L¦÷Ú›¯õ
›Uê¯õ Gߣx Gί, ]Ô¯
uõÁµ©õS®. CuØS ÷ÁºzöuõS¨¦®
uskz öuõS¨¦® C¸UPõx. Cuß
Eh»® |õhõ ÷£õßÓ ÁiÁø©¨¦
£h® 9.13 Gßi÷µõ©õº£õ Eøh¯x. Cx Dµ©õÚ {»¨£µ¨¤À
(ii) £Ê¨¦ £õ]PÒ : G.Põ. \ºPõ\® Põn¨£k®. Cx ©»ºPøÍ EØ£zv
CøÁ ö£¸®£õ¾® Ph¼À ö\´ÁvÀø» (£h® 9.16).
ÁõÌ£øÁ. uõ»ì PÁmøhU QøÍzuÀ L¦÷Ú›¯õ uõÁµzvØS |ßS
•øÓ°À QøÍzxU Põn¨£kQÓx. Áͺa]¯øh¯õu ÷ÁºPÒ C¸US®.
CøÁ PhÀ PøÍPÒ ( Sea weeds ) CuØS |ßS Áͺa]¯øh¯õu
GÚ¨£k®. ø£U÷Põ ÷\¢vß {ÓªPÒ Cø»PÒ Esk. Cx ©»ºPøÍ
Põn¨£k® ÷»ª÷Ú›¯ß ìhõºa EØ£zv ö\´ÁvÀø» (£h® 9.17).
÷\ª¨¦ EnÁõS® (£h® 9.14).
ÁõìS»õº v_UPøÍU öPõsh
uõÁµ[PÒ ÁõìS»õº uõÁµ[PÒ
GÚ¨£k®. G.Põ. : ø\Pì,
A©µõ¢uì.

ö\¯À 9.9
\ºP
£h® 9.14 \ºPõ\®
©ø»¨ ¤µ÷u\[PÐUS ö\ßÓõÀ
A[S ©ø»a \›ÄPÎÀ Dµ©õÚ
£SvPÎÀ DµÀ ÁiÂÀ ¤øµ÷¯õ
(iii) ]Á¨¦ £õ]PÒ : G.Põ. Q›öÚÀ»õ
Lø£mPøÍ PÁÛ CøÁ ›Uê¯õ
CøÁPÒ öÁ¨£©sh» PhÀ uõÁµ©õP C¸UPU Tk®.
£Sv°À ÁõÌQßÓÚ. Eh»® umøh
¯õÚ CøÇ÷£õßÓ Aø©¨¦øh¯x. ›Uê¯õ ©ØÖ® L¦÷Ú›¯õ
÷\ª¨¦ EnÄö£õ¸Ò ¦÷Íõ›i¯ß uõÁµ[PÎÀ ÁõìS»õº v_ Põn¨
ìhõºa_ BS®. ø£U÷Põ G›z›ß
{Óª C¸¨£uõÀ ]Á¨£õP Põn¨
£kQÓx (£h® 9.15).

£h® 9.15 Q›÷ÚÀ»õ £h® 9.16 ›Uê¯õ £h® 9.17 L¦÷Ú›¯õ

133

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
£kÁvÀø». GÚ÷Á CzuÁõµ[PÒ ö\»õUQöÚÀ»õ ©ØÖ®
ÁõìS»õº v_ AØÓ uõÁµ[PÐUS ö|¨÷µõö»¨¤ì uõÁµ[PÒ Áõì
GkzxUPõmkPÍõS®. S»õº v_ EÒÍ §Áõu uõÁµ[PÐUS
9.5.5 ÁõìS»õº v_ EÒÍ §Áõu GkzxUPõmkPÍõS®.
uõÁµ[PÒ 9.5.6 â®÷Úõìö£º®PÒ
ö\»õäâöÚÀ»õ ©ØÖ® â®÷Úõìö£º®PÒ Gߣx
ö|¨÷µõö»¨¤ì (£h® 9.18 ©ØÖ® Q÷µUP ö\õÀ»õS®. £» uõÁµ[PÒ,
9.19)uõÁµ[Pøͨ £õºzv¸UQÓõ¯õ? ÂøuPøÍz ÷uõØÖÂUQßÓÚ. }
Cx ÷£õßÓ uõÁµ[PÎÀ ©»ºP÷Í |ßS AÔ¢u £» uõÁµ[PøÍ CuØS
C¸¨£vÀø». BÚõÀ ø\»®, GkzxU PõmhõPU TÓ»õ®. AÁøµ,
L¦÷Íõ¯® BQ¯ ÁõìS»õº v_ \õzxUSi, ©õ, öPõ´¯õ, ÷£õßÓ
C¸US®. uõÁµ[PÎÀ }º ©ØÖ® uõÁµ[PÎÀ Âøu¯õÚx PÛ°À
EnøÁU Phzx® v_UPÒ ÁõìS»õº Põn¨£kQÓx. AuõÁx Âøuø¯a
v_UPÒ GÚ¨£k®. ø\»® ©ØÖ® `Ì¢x \øu¨£Sv EÒÍx. CzuøP¯
¦÷Íõ¯® Gß£Ú ÁõìS»õº v_Âß uõÁµ[PÒ Bgâ÷¯õìö£º®PÒ
TÖPÍõ S®. ÷Á›¼¸¢x }øµ, usk GÚ¨£k®. BÚõÀ ]» uõÁµ[PÎÀ
©ØÖ® Cø»USU PhzxÁx ø\»® Âøu ©mk÷© E¸ÁõS®. Aøua
v_ÁõS®. EnĨ ö£õ¸øÍ `Ì¢x GÆÂu \øu¨£Sv²®
÷\ª¨¦¨ £SvUSU Phzx® v_ C¸UPõx. AuõÁx Âøu¯õÚx
¦÷Íõ¯® BS®. ©øÓ¨¤ßÔ C¸US®. C¢u ÁøPz
uõÁµ[PÒ â®÷Úõìö£º®PÒ
BS®. â®÷Úõ GßÓõÀ ©øÓ¨
¤À»õu, ìö£º® GßÓõÀ Âøu
GߣuõS®. GÚ÷Á â®÷Úõìö£º®
uõÁµ[PÒ GÀ»õÁØÔ¾® ÂøuPÒ
öÁÎ÷¯ öu›²®£i C¸US®.
£h® 9.18 GkzxUPõmk ø\Pì (£h® 9.20).
ö\»õäâöÚÀ»õ

£h® 9.20
ø\UPì ©µ®

£h® 9.19
ö|¨÷µõö»¨¤ì

134

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
AÔP : 9.6.1 öuõSv : ÷£õ›ö£µõ
›Uê¯õ ©ØÖ® L¦÷Ú›¯õ (xøͲh¼PÒ)
ÁõìS»õº v_ÁØÓ §Áõz uõÁµ[PÒ. G.Põ. PhØ£g_
Hß?
C¢u E°›PÎß EhÀPÎÀ
9.5.7 Bg]÷¯õìö£ºPÒ {øÓ¯ xøÍU Põn¨£kÁuõÀ CøÁ
xøͲh¼PÒ GßÖ ö£¯º.
AßÓõh ÁõÌUøP°À |õ®
CÁØÔØS Ch¨ ö£¯ºa] ö\´²®
Põq® ö£¸®£õ»õÚ uõÁµ[PÒ
§US® uõÁµ[PÒ BS®. Bg]÷¯õì EÖ¨¦UPÒ Qøh¯õx. CøÁPÒ
ö£º®PÒ ªP¨ ö£›¯ uõÁµ¨ |ßÜ›¾®, PhÀ }›¾® ÁõÌQßÓÚ.
¤›ÄPÍõS®. Bg]÷¯õìö£º® CÁØÔÀ ]» »[QÚ[PÒ A»[
PÎß ÂøuPÒ PÛ°ÝÒ Põn¨£kÁ Põµ¨ ö£õ¸mPÍõP¨ £¯ß£kQßÓx.
uõÀ AøÁ ‰i¯ ÂøuPøͲøh¯ 9.6.2 öuõSv : SȲh¼PÒ (^»ß
uõÁµ[PÒ GßÖ AøÇUP¨£kQßÓÚ. i÷µmhõ)
Bg]÷¯õ ìö£º®PÒ J¸ Âzvø»z
uõÁµ[PÒ, C¸Âzvø»z uõÁµ[PÒ G.Põ. øíiµõ, öáÀ¼«ß,
GÚ C¸ ÁS¨¦PÍõP¨ ¤›UP¨ £ÁǨ£õøÓPÒ.
£mkÒÍÚ. CÆ»[QÚ[PÎÀ EhÀ
ö\¯À 9.10 v_UPÍõÀ BÚøÁ. EhØ_Á›À ¦Ó
AkUS, AP AkUS GÚ C¸ AkUS
E[PÒ Ãmi¾ÒÍ ©µ[PÒ
©ØÖ® \õø»÷¯õµ ©µ[PøÍU PÁÛ, ö\ÀPøÍ öPõshx. CÁØÔß Eh¼À
ö£¸®£õ¾® AøÁ §US® uõÁµ[ öPõmk® ö\ÀPÒ C¸¨£uõÀ Auß
PÍõS®. Eu¯õÀ E°›ø¯ ö\¯¼ÇUP ö\´x
9.6 AÛ÷©¼¯õ EsQßÓÚ. ]» »[QÚ[PÒ Ch¨
ö£¯ºa] ö\´¯õuÚÁõPÄ®, ]»
»[S E»QÀ Põn¨£k®
»[QÚ[PøÍ ö\À, v_, ©ØÖ® ¦Ó Ch¨ö£¯ºa] ö\´¯U Ti¯ÚÁõPÄ®
Aø©¨¦PÎß Ai¨£øh°À £» EÒÍÚ. £ÁÇ £õøÓPøÍ E¸ÁõU
öuõSvPÍõP¨ ¤›UP»õ®. AÛ÷©¼ S® »[SPÒ C¢u öuõSv°À
¯õÂÀ Põn¨£k® »[SPÒ Põn¨£kQÓx.
AøÚzx® £» ö\ÀPÍõÀ BÚøÁ. 9.6.3 öuõSv : umøh¨ ¦ÊÂÚ®
BÚõÀ AøÚzx E°›PЮ, EhÀ
(¤ÍõmiöíÀªßuì)
Aø©¨¤¾® ö\¯¼¾® £» ©õÖ£õk
Pøͨ ö£ØÖÒÍÚ. öuõSv Gߣx G.Põ. : |õhõ¨ ¦Ê
ÁøP¨£õmiß A»PõS®. ö£õxÁõÚ 9.6.4 öuõSv : AìUöíÀªßuì
J÷µ ]Ó¨¤¯À¦ £s¦PøÍ öPõsh
»[SPÒ AøÚzx® J÷µ G.Põ. : E¸øͨ ¦ÊUPÒ,
öuõSv°À C¸US®. öPõUQ¨ ¦ÊUPÒ.

135

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
CƸ öuõSvPξ® Põn¨ AÔP :
£k® »[SPÒ ö£¸®£õ¾® Jm& EÇÁÛß |s£ß GßÖ
ksoPÍõP ÁõÌQßÓÚ. CÆ»[S ö\õÀ»¨£k® ©s¦Ê Cz öuõSv°À
PÎß EhØ_Á›À ¦Ó AkUS, Cøh uõß EÒÍÚ. CøÁ PÈÄ ÷©»õsø©
AkUS ©ØÖ® AP AkUS Põn¨ °À ö£¸® £[S ÁQUQßÓÚ.
£kQÓx. G¢u E°›°ß «x ©soÀ ]øuÄÖ® PÈÄPøÍ ©mP
Jmkso¯õÚx EnÂØPõPÄ® øÁzx \zx ªS¢u C¯ØøP Eµ©õP
EøÓÂhzvØPõPÄ® u[Q ÁõÌQÓ÷uõ ©õØÖQßÓÚ. CÆÁøP C¯ØøP
A¢u E°› K®¦°› GÚ¨£k®. Eµ©õÚx Cµ\õ¯Ú Eµzøu Âh £»
Jmkso¯õÚx K®¦°›US wø© ÁÈPÎÀ ]Ó¢uuõS®.
PøÍ ÂøÍÂUQÓx. G.Põ. ©Ûu 9.6.6 öuõSv : PqUPõ¼PÒ
EnÄ ©sh»zvÀ Põn¨£k®. (Bºz÷µõ ÷£õhõ)
E¸øÍ ©ØÖ® umøh¨ ¦ÊUPÒ. G.Põ. CÓõÀ«ß, |sk, ]»¢v,
CvÀ ©Ûuß Â¸¢÷uõ®¤¯õP §µõß, ©µÁmøh, ÷uÒ, Pµ¨£õß §a],
C¸UQÓõß. umøh¨ ¦ÊUPÒ ©Ûuß Ásnzx¨ §a], D, öPõ_ ©ØÖ®
©mk©À»õ©À ©ØÓ •xöP¾®¦PÎ ÷uÜ.
¾® Põn¨£kQÓx. C¢u Jmkso CzöuõSv°À Põn¨£k® »[
PÍõÀ ©ÛuÝUS Cµzu ÷\õøP, SPÎß PõÀPÎÀ PqUPÒ C¸¨£uõÀ
Áõ¢v Enºa], Á°ØÖ Á¼, |µ®¦ PqUPõ¼PÒ GßÖ ö£¯º. CÁØÔÀ
©sh» ÷PõÍõÖPÒ ÷£õßÓ uø», ©õº¦, Á°Ö GßÓ £SvPÒ
E£õøuPÒ ÷uõßÖQßÓÚ. EÒÍÚ. CøÁPÎß ¦Óa\mhP®
9.6.5 öuõSv : ÁøÍz uø\¨ øPmiß GßÓ ö£õ¸ÍõÀ BUP¨
¦ÊUPÒ (AßÚ¼hõ) £mhx. Cµzu _Ø÷Óõmh ©sh»®
G.Põ. : ©s¦Ê, Amøh vÓ¢u ÁøPø¯ \õº¢ux. Cµzu
{ÓªPÒ CÀ»õuuõÀ Cµzu® {Ó©ØÖ
CzöuõSv°À EÒÍ Â»[QÚ[ Põn¨£kQÓx. Enº }m]PÒ ©ØÖ®
PÎß EhÀ £» Psh[PÍõÀ TmkU PsPÒ ÷£õßÓ •UQ¯¨
BÚøÁ. ‰ßÖ AkUS EÒÍ EhØ £s¦PøÍ Cz öuõSv »[QÚ[PÒ
_ÁøµU öPõsh CÆ»[SPÎÀ ö£ØÖÒÍÚ.
‰i¯ Cµzu Kmh ©sh»®
ö£¸®£õßø©¯õÚ PqUPõ¼
Põn¨£kÁx ]Ó¨¦ £s£õS®. PÒ ö£õ¸Íõuõµ •UQ¯zxÁ•øh¯
Cµzuzvß ]Á¨£qUPÎÀ Cµzu uõPÄ® ]» w[S ÂøÍÂUS® E°›
{ÓªPÒ C¸¨£uõÀ Cµzu® ]Á¨£õP PÍõPÄ® Põn¨£kQßÓÚ.
EÒÍx. CÆ»[SPÒ öÁÎ÷¯ØÖ® CÓõÀ «ß, |sk ÷£õßÓøÁ
PÈÄPÒ {»zvß ÁÍzøu ]Ó¢u ¦µua \zx {øÓ¢u EnÁõS®.
÷©®£kzxQßÓÚ. ÷uÜ, ©¸zxÁ •UQ¯zxÁ® Áõ´¢u

136

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
4

1 2 3

5 7 8
6
£h® 9.21 RÈÚ Â»[SPÒ
1. PhØ £g_ 2. öáÀ¼ «ß 3. |õhõ¨ ¦Ê 4. E¸øͨ ¦Ê
5. ©s¦Ê 6. Ásnzx¨ §a] 7. |zøu 8. |m\zvµ «ß
÷uøÚ E¸ÁõUSQÓx. Ásnzx¨ CøÁ ö©ßø©¯õÚ uø\¯õ»õÚ
§a]PÒ, A¯À ©Pµ¢u ÷\ºUøPUS Ehø» ö£ØÖÒÍÚ. ö£›¯ uø\°Úõ
ö£›x® EuÄQßÓÚ. D, Põ»µõ, »õÚ £õu® GÚ¨£k® EÖ¨¤ß
øh£õ´k, B¢zµõUì, Á°ØÖ¨ Eu¯õÀ Cuß C¯UP® |øhö£Ö
÷£õUS, ^u÷£v ÷£õßÓ ÷|õ´PøÍ QÓx. Enº }m]PÒ, ãµn©sh»®,
EshõUS® Q¸ªPøÍU PhzxQÓx. ©ØÖ®, Cµzu _Ø÷Óõmh ©sh»[PÒ
öPõ_ ©÷»›¯õ ©ØÖ®, ¯õøÚUPõÀ Põn¨ £kQÓx. ]» ö©À¾h¼PÎÀ
÷|õø¯ EshõUS®, Jmksoø¯¨ PiÚ ©õÚ PõÀ]¯zuõ»õÚ Kk
£µ¨¦QÓx. £h® 9.21&À PõsP.
Eh¼ß öÁΨ¦ÓzvÀ Põn¨£k
QÓx. CuØS ¦Ó\mhP® GßÖ ö£¯º.
ö\¯À 9.11 Âø»²¯º¢u •zxUPøÍ E¸ÁõUS®
|ßø© u¸®. wø© u¸® •zxa ]¨¤°Ú® C¸¨£x C¢u
PqUPõ¼PøÍ AmhÁøn¨£kzxP : öuõSv°À uõß. QÎg\ÀPÎß ]»
Á. |ßø© wø© ÁøP ©ÛuÝUS EnÁõPÄ® ©ØÖ®
Gs u¸® u¸® ]»ÁøP ö©À¾h¼PÒ «ßPÐUS®,
PqUPõ¼PÒ PqUPõ¼PÒ }º £ÓøÁPÐUS® EnÁõP £¯ß
£kQßÓÚ.
1 ..................... .....................
2 ..................... ..................... 9.6.8 öuõSv : •m÷uõ¼PÒ
3 ..................... ..................... (GQ÷Úõ öhº÷©mhõ)
4 ..................... ..................... G.Põ. |m\zvµ «ß, PhÀ
9.6.7 öuõSv : ö©À¾h¼PÒ öÁÒÍ›, PhÀ ¼À¼PÒ.
ö©õ»ìPõ CÆ»[SPÎß Eh¼ß ÷©Ø
G.Põ. BU÷hõ£ì , |zøu, £µ¨¤À •mPÒ Põn¨£kÁuõÀ
|ßܺ ©mi. •m÷uõ¼PÒ GßÖ ö£¯º. CÁØÔÀ

137

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
EhÀ Psh[PÒ CÀø». SÇÀ CøÁPÒ }›¾®, {»zv¾® ÁõÇU
PõÀPÎß ‰»® Ch¨ ö£¯ºa] Ti¯øÁ.
ö\´QÓx. Cz öuõSv°¾ÒÍ Â»[S
FºÁÚ & G.Põ. •uø», Bø©,
PÒ Á°ØÖ¨ £Svø¯ öÁΰÀ uÒÎ
£õ®¦, £À¼, Knõß ÷£õßÓøÁ.
Esq® ö£õ¸øÍ ãµoUQÓx. £»
•m÷uõ¼PÒ ©ÛuºPÐUS EnĨ £ÓøÁPÒ & G.Põ. ]mkU S¸Â,
ö£õ¸ÍõPÄ®, A»[Põµ ö£õ¸ÍõP PÊS, ö|¸¨¦U ÷PõÈ, ©°À, PõP®
Ä® £¯ß£kQÓx. ÷£õßÓøÁ.
9.6.9 öuõSv : Põº÷hmhõ £õ¿miPÒ & G.Põ. §øÚ, |õ´,
G¼, AoÀ, öÁÍÁõÀ, ¦¼, ][P®,
Cz öuõSv°ß RÌ •xöP¾®
¦ÒÍ AøÚzx »[SPЮ ¯õøÚ, ©õk, ©Ûuß.
Ah[S®. •xöP¾®¦PÒ Gߣx ]Ö, AÔP :
]Ö •Ò G¾®¦PÒ Cøn¢u J¸ £ÓUS® ußø©¯ØÓ £ÓøÁ
}sh G¾®¦z öuõhº BS®. Bìm›a GÚ¨£k® ö|¸¨¦U ÷PõÈ
«ßPÒ, C¸ÁõÌÂPÒ, FºÁÚ, BS®. £ÓUS® ußø©²ÒÍ £õ¿mi
£ÓøÁPÒ, £õ¿miPÒ ÷£õßÓ öÁÍÁõÀ.
ÁøPø¯a ÷\º¢u »[QÚ[PÒ
9.7 ©ÛuÁºUP¯À (Anthropology)
•xöP¾®¤PÒ BS®. (£h® 9.22)
CøÁPÒ G¾®£õ»õÚ \mhP[ ©Ûu CÚzøu¨ £ØÔ £iUS®
Pøͨ ö£ØÔ¸UQßÓÚ. GkzxU ¤›Ä ©ÛuÁºUP¯À GÚ¨£k®.
Põmk xk¨¦PÎß Eu²hß Ch¨ E»Qß GÀ»õz vø\Pξ® £µÂ
ö£¯ºa] ö\´QßÓÚ. ÁõÊ® CÚ® ©Ûu CÚ©õS®. E»Qß
C¸ÁõÌÂPÒ & uÁøÍPÒ ªP E¯µ©õÚ ÷|£õμ¸¢x ªPÄ®

1 2

4 5
£h® 9.22 •xöP¾®¤PÒ
1.«ß 2. uÁøÍ 3. £õ®¦ 4. ¦Óõ 5. •¯À

138

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
uõÌÁõÚ Cì÷µ¼ß \õUPhÀ (Dead ÷uõk ©søh÷¯õmøh Bµõ´¢uõÀ
Sea ) Áøµ°À, GÀ»õ Âu©õÚ \xµ ÁiÁ Ps SȲ®, ö£›¯ uõøh
{» ÁõÈhzv¾® ©Ûuß £µÂ G¾®¦® C¸US®. ^Ú CÚzuÁº
ÁõÌQÓõß. PÍõÚ ©[÷Põ»õ´kPÒ ©õ{ÓzuÁº
CÆÁõÖ E»öP[S® £µÂ PÒ. CÁºPÐUS }Ò Ámh Ps
ÁõÊ® ©Ûuß J÷µ Âu©õÚ SȲ®, ]Ô¯ •PÁõ²® C¸US®.
÷uõØÓzvÀ Põn¨£kÁvÀø». ©Ûuº öÁÒøÍ CÚzuÁº PõU÷Pê¯ßPÒ
PÒ {Ózv¾®, uø» ©søh÷¯õmiß GÚ¨£kÁº. CÆÁõÖ £» ÷ÁÖ£õkPÒ
Aø©¨¤¾® ÷ÁÖ£kQßÓÚº. Euõµ ©ÛuºPÎÀ Põn¨£kÁuØS AÁºPÒ
n©õP B¨¤›UPõÂÀ ÁõÊ® ÁõÊ® §÷PõÍa `Ì{ø»÷¯
PÖ¨¤ÚzuÁº }U÷µõUPÒ GÚ¨£kÁº. Põµn©õS®. ©ÛuÛß Â»[Q¯À
÷uõ¼À CÁºPÐUS ö©»õÛß ö£¯º ÷íõ÷©õ ö\¨¤¯ß BS®.
GßÝ® {ÓªPÒ AvP©õP C¸¨£

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. G´mì ÷|õø¯ E¸ÁõUS® øÁµì
A) T4 øÁµì B) TMV C) HIV D) »[S øÁµì
2. uõÁµ øÁµ_PÎÀ Põn¨£k® ©µ¦ ö£õ¸Ò.
A) RNA B) t RNA C) DNA ©ØÖ® RNA D) r RNA
3. AÛ©õ¼¯õÄUS Kº GkzxUPõmk
A) £õUj›¯õ B) ©s¦Ê C) A«£õ D) Dìm
4. ©ÛuÛÀ ©÷»›¯õøÁ HØ£kzx® E°›.
A) ³UÎÚõ B) £õµ«]¯® C) ¤Íõì÷©õi¯® D) A«£õ
5. ~s BÀPõUPÐUS GkzxU Põmk
A) QÍõª÷hõ÷©õÚõì B) \ºPõ\®
C) ÷Pµõ D) øíi›À»õ
6. £õUj›¯õ°¯¼ß u¢øu GÚ AøÇUP¨£k£Áº .....................
7. .................. ©¸¢xPÎß Cµõo GßÖ AøÇUP¨£kQÓx.
8. Bg]÷¯õìö£ºªPÎß ]ØÔÚ[PÎß GsoUøP ........

139

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
9. ÁõìS»õº v_ EÒÍ §Áõu uõÁµ[PÐUS J¸ Euõµn® u¸P.
10. ©ÛuÛß EnÄ ©sh»zvÀ Põn¨£k® Jmkso .........
11. PqUPõ¼PÎß ¦Óa\mhP® ......... GßÓ ö£õ¸ÍõÀ BÚx.
12. £õUj›¯õ J¸uõÁµ® GߣuØS Põµn® TÖ.
13. 'Jmkso' – Áøµ¯Ö.
14. }U÷µõUPÒ Hß P¸¨£õPU Põn¨£kQÓõºPÒ?
15. ©ÛuºPÎÀ øÁµ_PÎÚõÀ HØ£k® ÷|õ´PÒ ¯õøÁ?
16. ©÷»›¯õ ÷|õ°ß AÔSÔPÒ ¯õøÁ?
17. £Ê¨¦ £õ]PÒ GßÓõÀ GßÚ? Euõµn® öPõk
18. ©Ûu ÁºUP¯À GßÓõÀ GßÚ?
19. ö|õvzuÀ GßÓõÀ GßÚ?
20. T4 øÁµ]ß Aø©¨ø£ ÂÁ›.
21. £õUj›¯õÂß |ßø© wø©PøÍ ÂÁ›.
22. ÁøÍzuø\ ¦ÊUPÒ, PqUPõ¼PÎß ö£õx¨ £s¦PøÍ GÊxP.

]» uPÁÀPÒ ...
N »[S CÚ[PÎÀ JmhPa ]Â[Q°ß PÊzx ªPÄ®
}Í©õÚx.
N GÀ»õ ÁøP¯õÚ £õ®¤Ú[PЮ Qmh¨£õºøÁ¯õÀ
£õvUP¨£mkÒÍÚ.
N ]®£ßê Sµ[S »[QÚ[PÎ÷»÷¯ ªPÄ®
AÔÄUTºø© Eøh¯x.
N |õ´ EÓ[SÁuØS •ß£õP, uõß EÓ[Sªhzøu ‰ßÖ
•øÓ _ØÔ Á»® Á¸®.
N {³ê»õ¢x |õmiÀ ÷uÒ CÚ[PÒ Põn¨£kÁvÀø».

140

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
10. E°›Ú[PÎß Aø©¨¦® ö\¯À£õk®
uõÁµ[PÎß ¦Óz÷uõØÓzøu¨ QÓõ¯õ? ¦Î, ©õ ©µ[PÎß
£ØÔ ÂÍUS® ¤›ÂØS uõÁµ ¦Ó ÷ÁºPøͨ £õºzv¸UQÓõ¯õ? ¦À¼ß
Aø©¨¤¯À GßÖ ö£¯º. CvÀ ÷ÁºPÒ, öußøÚ, ÁõøÇ, £øÚ
uskz öuõS¨¦, ÷Áºz öuõS¨¦ ÷£õßÓ ©µ[PÎß ÷ÁºPøÍ
©ØÖ® Cø» BQ¯ÁØÔß Aø©¨¦® PÁÛzv¸UQÓõ¯õ? GÀ»õ ÷ÁºPЮ
ö\¯À£õkPЮ Ah[S®. E¯º uõÁµ JßÖ ÷£õÀ CÀø» AÀ»Áõ?
©ØÖ® »[SPÎß £À÷ÁÖ ÷Áºz öuõS¨¦ C¸ ÁøP¨£k®.
£oPøÍ ÷©ØöPõÒÁuØPõP, |ßS i) Bo÷Áºz öuõS¨¦ ii) \À¼ ÷Áºz
Áͺa]¯øh¢u EÖ¨¦UPÒ EÒÍÚ. öuõS¨¦.
uõÁµ[PÎÀ |øhö£Ö® JÎa
÷\ºUøP, _Áõ]zuÀ ©ØÖ® }µõ¨
10.1.2 Bo÷Áºz öuõS¨¦
÷£õUS ÷£õßÓ ö\¯À£õkPøͲ® Bo÷Áºz öuõS¨¦ C¸
©Ûu Eh¼À |øhö£Ö® ö\›zuÀ, Âzvø» uõÁµzvß £s£õS®. Âøu
Cµzua _Ø÷Óõmh® ©ØÖ® PÈÄ }UP •øÍUS® ÷£õx •øÍ÷Áº
ö\¯À£õkPÒ •u¼¯ {PÌÄPøÍ öÁΨ£mk Ax öuõhº¢x •ußø©
C¨£õh¨ ¤›ÂÀ Põs÷£õ®. ÷ÁµõP ÁͺQÓx. •ußø© ÷Áº £»
10.1 ÷Áºz öuõSv°ß Aø©¨¦®
ö\¯À£õk® 1
ö£¸®£õ»õÚ uõÁµ[PÎÀ ÷Áºz
öuõSv §ª°ß Ai°À Põn¨ 2
£kQÓx. Cx usiß öuõhºa]¯õS®.
÷ÁºPÒ }øµ²® PÛ©¨ ö£õ¸m
3
PøͲ® {»zv¼¸¢x EÔg_QÓx.
uõÁµzøu §ª°À FßÖQÓx. ©s
A›©õÚzøu ukUQÓx. ]»
uõÁµ[PÎß ÷ÁºPÎÀ EnĨ
ö£õ¸mPÒ ÷\ªUP¨£kÁuõÀ AøÁ
EnÁõP¨ £¯ß£kQßÓÚ.
10.1.1 C¸ÁøP ÷Áºz öuõS¨¦PÒ
£h® 10.1 Bo÷Áºz öuõS¨¦
Eß Ãmøha _ØÔ {ØS® 1. •ußø© ÷Áº 2. Cµshõ® {ø» ÷Áº
©µ[PÎß ÷ÁºPøͨ £õºzv¸U 3. ‰ßÓõ® {ø» ÷Áº

141

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Cµshõ® {ø» ÷ÁºPøÍ ÷ÁPzuõÀ ©µ[PÒ \õ¯õ©À
E¸ÁõUSQÓx. Cµshõ® {ø» £õxPõUP¨ £¯ß£kQÓx. ©s
÷ÁºPÒ ‰ßÓõ® {ø» ÷ÁºPøÍ A›¨¦ £õxPõUP¨£kQÓx.
E¸ÁõUSQßÓÚ. Cx Bo
}º ©ØÖ® uõx E¨¦PøÍ
(ii)
÷ÁºzöuõS¨¦ GÚ¨£k® (£h®
EÔg_uÀ
10.1). ö£õxÁõP ÷ÁºPÒ ÷|º ¦Â
Dº¨¦ |õmh® öPõshøÁ. £Ê¨¦ {»zvÀ EÒÍ }øµ²® ©soÀ
{Ózxhß Põn¨£k®. G.Põ. : ©õ, Pøµ¢xÒÍ uõx E¨¦UPøͲ®
ö\®£¸zv. ÷ÁºPÒ EÔg] uõÁµzvÀ £»
£SvPЮ ö£Ö©õÖ ö\´QßÓÚ.
10.1.3 \À¼ ÷Áºz öuõS¨¦
\À¼ ÷Áºz öuõS¨¦ Gߣx J¸ (iii) PhzxuÀ
Âzvø» uõÁµ[PÎß ]Ó¨¦ £s ÷Á›ß ‰»® EÔg\¨£k® }º,
£õS®. •øÍ ÷Á›¼¸¢x E¸ÁõQ¯ uõx E¨¦PÒ ÷Á›ß ÁȯõP usk,
•uÀ {ø» ÷Áº ö\¯¼Ç¢x AÈ¢x QøÍ ©ØÖ® Cø»PÐUS Phzu¨
ÂkQÓx. ¤ß •øÍU S¸zvß AiU £kQÓx. CvÀ ÷Áºz öuõSv •UQ¯
PqUPμ¸¢x öuõS¨£õP J÷µ £[S ÁQUQÓx.
AÍÁõÚ ÷ÁºPÒ E¸ÁõS®. Cx÷Á
\À¼÷Áºz öuõS¨¦ GÚ¨£k® 10.1.5 ÷Á›ß ©õØÓ[PÒ
(£h® 10.2). CøÁ ©soÀ AvP C¯À£õÚ £o¯õÚ FßÖuÀ,
BÇzvØS Á͵õx. G.Põ. ÷\õÍ®, EÔg_uÀ ©ØÖ® PhzxuÀ uµ,
P¸®¦, ö|À. ÷\ª¨¦ ©ØÖ® ¤Ó £oUPõP ÷ÁºPÒ
E¸©õÖQßÓÚ. Cx ÷Á›ß
©õØÖ¸UPÒ GÚ¨£k®. Cx Bo
÷Á›ß ©õØÖ¸UPÒ, ÷ÁØÔh÷Á›ß
©õØÖ¸UPÒ GÚ C¸ ÁøP¨£k®.
(i) Bo÷Á›ß ©õØÓ[PÒ

Põ´PÔ \¢øu°À ÷Pµm, •Ò


Í[Q, ¥m¹m CÁØøÓ £õºzv¸U
£h® 10.2 \À¼ ÷ÁºzöuõS¨¦ QÓõ¯õ? Auß ÁiÁzøu PÁÛzv¸U
QÓõ¯õ?
10.1.4. ÷Á›ß ÷Áø»PÒ T®¦ ÁiÁ® & T®¦ ÷£õßÖ
(i) uõÁµ[PøÍ FßÓa ö\´uÀ ÷©Ø£Sv APßÖ RÌ£Sv SÖQ²®
Põn¨£k®.
{»zvÀ uõÁµzøu {ø»¯õP
FßÓa ö\´QÓx. ÷©¾® PõØÔß G.Põ. ÷Pµm (£h® 10.3).

142

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
£Sv°¼¸¢x Á͸® ÷ÁºPÒ
÷ÁØÔh ÷ÁºPÒ GÚ¨£kQßÓÚ.
(ii) ÷ÁØÔh ÷Á›ß ©õØÖ[PÒ

£h® 10.3 T®¦ £» uõÁµ[PÎÀ Bo ÷Áøµ¨


ÁiÁ® & Põµm ÷£õßÖ ÷ÁØÔh ÷ÁºPЮ ©õØÖ¸
AøhQßÓÚ. uõ[SuÀ, ÁÎ ©sh»U
PõØøÓ EÔg_uÀ ÷£õßÓ ¤Ó
£oPøÍ ÷©ØöPõÒQÓx.
Pvº ÷PõÀ ÁiÁ® & ø©¯¨ £Sv
APßÖ C¸ •øÚ¨£Sv²® SÖQ B» ©µzøu £õºzv¸UQÓõ´
Põn¨£k®. G.Põ. •ÒÍ[Q (£h® AÀ»Áõ? Auß QøÍPμ¸¢x
10.4). ÷ÁºPÒ RÌ ÷|õUQ öuõ[SÁøu
£õºzv¸UQÓõ¯õ?
ys÷ÁºPÒ
B»©µzvß £UP QøÍPÎ
¼¸¢x ©søn ÷|õUQ Á͸®,
£h® 10.4 Pvº ÷PõÀ ÷ÁºPÒ, ©soÀ FßÔ QøÍPÐUS
ÁiÁ® & •ÒÍ[Q
Á¾øÁU öPõkUQßÓÚ. CøÁ ys
÷£õßÖ ÂÍ[SQßÓÚ. BP÷Á ys
÷ÁºPÒ GÚ¨£kQÓx (£h® 10.6).
÷|L¤£õº® & ÷©Ø£Sv £®£µ®
÷£õßÖ® RÌ£Sv vjöµÚ SÖQ²®
Põn¨£k®. G.Põ. ¥m¹m (£h® 10.5).

£h® 10.5
÷|L¤£õº®
& ¥m¹m 1

÷ÁØÔh ÷ÁºPÒ £h® 10.6 ys ÷ÁºPÒ & B»©µ®


1. ys÷Áº
•øÍ ÷Áº uµ uõÁµzvß ©ØÓ

143

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
öuõØÖ ÷ÁºPÒ 10.2.1 usiß £õP[PÒ
]» uõÁµ[PÒ ©soÀ ÁͺÁ uskz öuõS¨¤ß •uß ø©¯
vÀø». AøÁ ö£›¯ ©µ[PÎß Aa]ØS usk GßÖ ö£¯º. Cx Pq,
QøÍPÎÀ ÁõÌQßÓÚ. BP÷Á AøÁ PqÂøh¨ £SvPøÍU öPõskÒ
öuõØÖz uõÁµ[PÒ GÚ¨£kQßÓÚ. Íx. Pq¨£SvPÎÀ Cø»PÒ ÷uõßÖ
CøÁ Jmksoz uõÁµ[Pøͨ QßÓÚ. Cµsk PqUPÐUS Cøh¨
÷£õßÖ Buõµz uõÁµzv¼¸¢x £mh £Sv PqÂøh¨ £Sv¯õS®.
EnøÁ EÖg_ÁvÀø». öuõØÔ Cø»US® ø©¯ Aa_US® Cøh¨
ÁõÊ® uõÁµzøu öÁÖ® ÁõÈh £mh ÷Põn® Cø»U÷Põn®
©õP÷Á öPõÒQßÓÚ. CøÁ J¸ÁøP GÚ¨£k®. C¢u ÷PõnzvÀ ö©õmk
]Ó¨£õÚ ÷ÁØÔh ÷ÁºPøÍ ÷uõØÖ Põn¨£k©. CuØS ÷Põnö©õmk
ÂUQßÓÚ. AøÁ PõØÔÀ Aø\¢x GßÖ ö£¯º. Cx £UPU QøÍ AÀ»x
Bk®. CÆ÷ÁºPÎÀ öÁ»õ©ß ÷Põn ©»øµ E¸ÁõUS®. usiß
GÚ¨£k® £g_ ÷£õßÓ v_ Põn¨ ~Û¨ £Sv°À uõß ~Ûö©õmk
£kQÓx. Czv_ ÁΩsh»zv¾ÒÍ EÒÍx. uskz öuõS¨¤ß
Dµzøu²® ©øÇ }øµ²© EÔg_ ö\[SzuõÚ Áͺa]US ~Û ö©õmk
QßÓx. G.Põ. Áõshõ (£h® 10.7). EuÄQÓx (£h® 10.8).
1

2
1 1. ÷Põn ö©õmk
3 2. Pq CøhöÁÎ
2 4 3. usk
4. Pq

10.7 öuõØÖ÷ÁºPÒ & Áõshõ £h®. 10.8 usiß £õP[PÒ


1. Cø» 2. ÷ÁØÔh ÷Áº
10.2.2 usiß £s¦PÒ
10.2 uskz öuõS¨¦® Auß
ö\¯À£õkPЮ 1. usk `›¯ JÎø¯ |õi÷¯
Á͸®. GÚ÷Á ÷|º JÎ |õmh®
uskz öuõS¨¦ Gߣx
Eøh¯x. BÚõÀ ¦ÂDº¨¦
{»¨£µ¨¦US ÷©÷» Põn¨£k®
Âø\US GvµõP Á͸® ußø©
uõÁµ¨ £Sv¯õS®. Âøu°¾ÒÍ
Eøh¯x. AuõÁx ¦Â Dº¨¦
•øÍU S¸zx ushõP ÁͺQÓx.
Âø\US Gvº |õmh•øh¯
£_® Cø»PøÍU E¸ÁõUSQÓx.
uõS®.
CuÚõÀ Cx £_ø© ÁsnzvÀ
EÒÍx. uõÁµzvß usk, QøÍ, 2. Pq, Pq CøhöÁÎ £SvPÒ
ö©õmk, ©»º, PÛ •u¼¯øÁ uskz Põn¨£k®.
öuõS¨¤À EÒÍÚ. 3. £_ø©¯õP Põn¨£k®.

144

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
4. QøÍ, ö©õmkPÒ, ©»ºPÒ, uøµö¯õmi¯ usk |õßS
©ØÖ® PÛPÒ C¸US®. ÁøP¨£k® (i) Kk usk
5. £UPU QøÍPÒ ¦Óz ÷uõßÔ (ii) ì÷hõ»õß (iii) Smøh¯õÚ Kk
PÍõP EÒÍÚ. usk (iv) uøµRÌ Kk usk BS®
6. £_ø©¯õÚ Cø» AÀ»x ö\vÀ (£h® 10.10).
Cø»PÒ Põn¨£k®. ö\¯À 10.1
usiß £oPÒ ÷uõmhzvÀ AÁøµU öPõi,
1. usk ö£õxÁõP }º, uõx £UPzv¾ÒÍ ÷Á¼ AÀ»x ©µzvß
E¨¦PÒ ©ØÖ® EnĨ «x ¤ßÛ¨ £hº¢v¸¨£øu¨ £õº
ö£õ¸mPøÍ, uskz öuõS¨¤ß
£» Ch[PÐUS® Gkzxa
ö\ÀÁuØS Buõµ©õP C¸UQÓx.
1. Kk 2. ì÷hõ»õß
2. QøÍ, Cø», ©»º, PÛ usk&ÁÀ»õøµ & ÷\®¦
÷£õßÓøÁPøÍ uõ[Q {ØQÓx.
3. usk ©õØÓ©øh¢x EnÂøÚ
÷\ªUQÓx.
4. uøµRÌ Kk
4. £_ø©¯õÚ usk EnÄ 3. Smøh¯õÚ Kk usk&Qøµéõ¢v©®
u¯õ›UQÓx. usk&IUPõºÛ¯õ

10.2.3 usiß ©õØÓ[PÒ £h® 10.10 uøµö¯õmi¯ usk

EnÄ ÷\ªzuÀ, £ØÖuÀ, ö\¯À 10.2


•mPÍõP ©õÖuÀ ÷£õßÓÁØÔØPõP Á¯À AÀ»x EßÝøh¯ ÷uõm
ushõÚx E¸©õØÓ©øhQÓx. hzv¾ÒÍ J¸ Âzvø»z uõÁµ®
AÁøµ°ß usk ö©¼¢xÒÍx. ©ØÖ® C¸ Âzvø»z uõÁµzøu
uõÚõP {ªº¢x Á͵ C¯»õuuõÀ ¤Ó ÷\P›zx, AÁØÔØS Cøh÷¯²ÒÍ
uõÁµ[PøÍ÷¯õ (A) Buõµ[ ¦Óz÷uõØÓ ÷ÁÖ£õkPøÍ Amh
PøÍ÷¯õ _ØÔ ¤ßÛU öPõsk Áøn £kzxP.
ÁͺQÓx. BP÷Á AÁøµ ¤ßÝU uøµ¯iz uskPÒ
öPõi GÚ¨£kQÓx (£h® 10.9)
uøµ¯iz uskPÒ (uøµRÌ
uskPÒ) |õßS ÁøP¨£k®. (i) ©mh
{»zusk (ii) P¢u® (iii) uskU QÇ[S
(iv) SªÌ usk BQ¯øÁ¯õS®.
(i) ©mh {»z usk G.Põ. Cg]
©s£µ¨¤ØSU R÷Ç Qøh©mh©õP
£h® 10.9 ¤ßÝUöPõi & AÁøµ ÁͺÁx.
145

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Cg]°À PqUPÒ, Pq
Âøh¨£SvPÒ, ö\vÀ Cø»PÒ,
S¸zxUPÒ ©ØÖ® ÷Põn ö©õmkPÒ
÷£õßÓøÁ EÒÍÚ. GÚ÷Á Cx
£h® 10.11(c) QÇ[S
us÷h¯õS®. Cx÷Á EnøÁ E¸øÍU QÇ[S
÷\P›UQÓx (£h® 10.11a).

(iv) SªÌz usk : G.Põ.


öÁ[Põ ¯®, CvÀ umk¨ ÷£õßÓ
£h® 10.11(a) usk ªPÄ® ]Ô¯uõP C¸US®. Cx
©mh {»zusk
Cg] T®¦ ÁiÂÀ C¸US®. CvÀ \øu¨
£ØÖÒÍ öÁÎÔ¯ ÷uõÀ Cø»PÒ
Aø©¢xÒÍÚ. Pq, PqÂøh
(ii) P¢u® : G.Põ. ÷\øÚ. Cx ªPÄ® ö|¸UP©õP EÒÍÚ. Ai¨
E¸søh¯õÚx. ÷©¾® RÊ® £µ¨¤À ÷ÁºPÒ öPõzuõP EÒÍÚ
umøh¯õÚx. ÷|º ö\[SzuõP Á͸® (£h® 10.11d).
{»zuiz usk CxÁõS®. ÷\øÚ°À
J¸ ö£›¯ ~Û ö©õmk, QøÍU
S¸zxPÒ, ö\vÀ Cø»PÒ C¸¨£uõÀ
ushõS® (£h® 10.11b).
£h®. 10.11(d) SªÌ
usk & öÁ[Põ¯®

£h® 10.11(b)
P¢u® & ÷\øÚ ö\¯À 10.3
E¸øÍ QÇ[Qß |kÂÀ J¸
Sa]¯õÀ Szv J¸ •PøÁ°À EÒÍ
(iii) uskU QÇ[S : G.Põ.
}›À KµÍÄ ‰ÌQ C¸US® £i øÁ.
E¸øÍU QÇ[S. E¸øÍU QÇ[Qß ]» |õmPÒ PÈzx¨ £õºzuõÀ Ps
÷©Ø£µ¨¤À Aøµ ÁmhÁiÂÀ ]Ö ÷£õßÓ £Sv°¼¸¢x S¸zvø»PÒ
£ÒÍ[PÒ EÒÍÚ. CÁØÔß Âή •øͨ£øu £õºUP»õ®. usiß
¤À ö\vÀ Cø»PÎß uÊ®¦PЮ, Pq¨£Sv°¼¸¢xuõß S¸zvø»PÒ
£ÒÍzvÝÒ ÷Põn ö©õmkUPЮ Á͸® Gߣøu PÁÛ.
Põn¨ £kQßÓx, C¢u Aø©¨¦ 10.2.4 ©»›ß £õP[PÒ ©ØÖ®
JÆöÁõßÖ® ""Ps'' GÚ¨£k®. JÆ Auß £oPÒ
öÁõ¸ Psq® J¸ uÛz uõÁµ©õP ]» ©»ºPÎß ö£¯ºPøÍU TÖ.
Á͸® ußø©²øh¯x (£h® 10.11c). ]» ©»ºPÒ ö£›uõP EÒÍÚ. ]»

146

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
]ÔuõP EÒÍÚ. ]» ©»ºPÒ £PmhõP EÒÍÚ. ©Pµ¢u¨ø£°À ©Pµ¢u
EÒÍÚ. CÚ¨ö£¸UPzvØPõP yÒPÒ E¸ÁõQßÓÚ.
E¸ÁõUP¨£mh Aø©¨÷£ ©»µõS®. |õßPõ® Ámh® `»P Ámh®
©»º CÚ¨ ö£¸UPzvÀ Dk£mk BS® Cx ©»›ß ö£s £õP® BS®.
ÂøuPøÍ E¸ÁõUSQÓx. uõÁµ
CvÀ `Àø£, `Àusk, `»P•i GÚ
EÖ¨¦PÎÀ ©»º CßÔ¯ø©¯õu
‰ßÖ £õP[PÒ EÒÍÚ.
A[P©õS® (£h® 10.12).
10.3 Cø»°ß Aø©¨¦ ©ØÖ®
4 ö\¯ÀPÒ
3
2 Cø» Gߣx £aø\¯õÚ umøh
1 ¯õÚ JÎa÷\ºUøP ö\´¯U Ti¯
usiß ¦ÓÁÍ› BS®. Cx
uøÇCø» GßÖ® AøÇUP¨£k®.
£h® 10.12 ©»›ß £õP[PÒ ö£õxÁõP Cø» Pq¨£Sv°À
1. ¦À¼Ámh® 2. AÀ¼Ámh® E¸ÁõQÓx. Cø»ø¯z uõ[Q {ØS®
3. ©Pµ¢uuõÒ 4. `À•i
P®¤ ÷£õßÓ £Sv Cø»U Põ®¦
©»øµz uõ[QU öPõsi¸US® GÚ¨£k®.. Cø»UPõ®¦, uõ[Q
EÖ¨¦ ©»ºUPõ®¦ GßÖ ö£¯º. ©»º {ØS® umøh¯õÚ £Sv Cø»zuõÒ
Põ®¤ß ~Û¨£Sv°À §zuÍ® GÚ¨£k® Cø»zuõÎÀ ø©¯ |µ®¦
EÒÍx. §zuÍzvÀ ©»›ß EÖ¨¦PÒ
©ØÖ® £» QøÍ |µ®¦PÒ EÒÍÚ.
Aø©¢xÒÍÚ. ©»›ß Akzukzu
CuØS |µ®£ø©Ä GßÖ ö£¯º. Cx
|õßS Ámh[PÎÀ ©»›ß £õP[PÒ
EÒÍÚ. AÁØÔÀ öÁÎ AkUS, Cø»z uõÎØS Á¼ø© öPõk¨£
¦À¼ Ámh® GÚ¨£k®. Cx ¦À¼ ÷uõk }›øÚ²® EnÄ ö£õ¸mPøÍ
CuÌPÍõÀ BÚx. £_ø©¯õP ²® PhzxQÓx (£h® 10.13).
1
C¸US® ©»º, ö©õmhõP C¸US®
÷£õx Cx £õxPõUQÓx. ©»›ß 2
Cµshõ® AkUS AÀ¼Ámh® 3 1. Cø» ~Û
4 2. Cø» Âή¦
GÚ¨£k®. AÀ¼ CuÌPÍõÀ BÚx.
5 3. £UP |µ®¦
©Pµ¢ua ÷\ºUøPUS Ásk ©ØÖ® 4. ]Ö |µ®¦
6
§a]PøÍ DºUQÓx. ¦À¼Ámh•® 5. ø©¯ |µ®¦
AÀ¼ Ámh•® xøn Ámh[PÒ 6. Cø»zuõÒ

GÚ¨£k®. CøÁ CÚ¨ ö£¸UPzvÀ


÷|µi¯õP Dk£kÁvÀø». £h® 10.13 Cø»°ß £õP[PÒ
‰ßÓõ® Ámh® ©Pµ¢uz uõÒ Cø»°ß ÷Áø»PÒ
Ámh® BS®. Cx ©»›ß Bs£õP® (i) £_ø©¯õÚ Cø»PÒ JÎa ÷\ºU
BS®. JÆöÁõ¸ ©Pµ¢uzuõξ® øP°ß ‰»® EnÄ u¯õ›U
©Pµ¢u¨ø£²® ©Pµ¢uuõÒ P®¤²® QÓx.
147

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(ii) _Áõ]zuÀ ÷Áø»ø¯ ö\´QÓx. Cø»°øhzv_ Gߣx Cµsk
A¨÷£õx BUêáß GkzxU ¦Óz÷uõÀPÐUS® Cøh¨£mhv_
öPõÒͨ£mk Põº£ß&øh& £Sv BS®. Cuß ÷©À £Sv°À
BUøék öÁÎÂh¨£kQÓx. £õ¼÷\k £õµßøP©õ v_Ä®,
GÚ÷Á Áõ²UPÒ £›©õØÓzv¾® RÌ£Sv°À CøhöÁÎPÒ öPõsh
Cø» Dk£kQÓx. ì£õg_ £õµßøP©õ v_Ä® EÒÍÚ.
(iii) uõÁµ[PÒ EÖg_® }µõÚx CvÀ }º ©ØÖ® EnĨ ö£õ¸øÍ
}µõ¨ ÷£õUS ‰»® B¯õP Phzx® ÁõìS»õº PØøÓ EÒÍx.
öÁÎ÷¯ÖQÓx. CuøÚ }µõ¨ CuøÚa _ØÔ PØøÓ EøÓ EÒÍx.
÷£õUS GÚ»õ®. ÁõìS»õº PØøÓ Gߣx |µ®¦ BS®
(£h® 10.14).
10.3.1 Cø»°ß EÒÍø©¨¦
1
C¸Âzvø» Cø»°ß SÖUS
öÁmkz ÷uõØÓzøu ~s÷nõUQ 2
‰»® EØÖ ÷|õUS® ÷£õx RÌPsh 3
£SvPøÍU Põn»õ®.
4
÷©À ¦Óz÷uõÀ (ii) RÌ
(i)
£h® 10.14 Cø»°ß EÒÍø©¨¦
¦Óz÷uõÀ (iii) Cø» Cøhzv_ AÀ»x 1. ÷©Ø¦Óz÷uõÀ 2. ø\»® 3. ¦÷Íõ¯®
ª÷éõ¤À. 4 R̦Óz÷uõÀ

÷©Ø¦Óz÷uõÀ J¸ AkUPõ»õÚ 10.3.2. Cø»zxøÍ°ß ÷Áø»


ö\ÀPøÍU öPõshx. ö\À Cø»zxøÍPÒ _Áõ]zu¼ß
CøhöÁίØÓx. Cuß ÷©À ö©ÊS ÷£õx® JÎa÷\ºUøP°ß ÷£õx®
÷£õßÓ ÁÇÁǨ£õÚ J¸ £h»® PõØÖ £›©õØÓzvÀ Dk£kQßÓÚ.
Põn¨£k®. CuØS Q³miUQÒ GßÖ }µõ¨ ÷£õUQß÷£õx }µõ¯õÚx
ö£¯º. Q³miUQÒ }µõ¨ ÷£õUøP Cø»zxøÍ°ß ÁÈ÷¯ öÁÎ
Pmk¨£kzxQÓx. ÷¯ÖQÓx.
R̦Óz÷uõÀ J¸ AkUPõ»õÚ 10.3.3 }µõ¨ ÷£õUS
ö\ÀPøÍ öPõshx. BÚõÀ }µõ¨÷£õUS Gߣx }µõÚx
B[Põ[÷P xøÍ ÷£õßÓ Aø©¨¦ B ÁiÂÀ uõÁµzv¼¸¢x öÁÎ
EÒÍx. CuØS Cø»zxøÍ GßÖ ÷¯ÖÁx BS®. CuÚõÀ uõÁµzvß
ö£¯º. xøÍø¯ `Ì¢x AÁøµ Âøu öÁ¨£{ø» Pmk¨ £kzu¨£kQÓx.
ÁiÁ Cµsk ö\ÀPÒ EÒÍÚ. CøÁ ÷©¾® uõÁµ[PÒ }›øÚ {»zv
Põ¨¦ ö\ÀPÒ GÚ¨£k®. Cø»z ¼¸¢x EÔg_Áøu AvP›UQÓx.
xøÍ°ß ‰»® }µõ¨ ÷£õUS }µõ¨ ÷£õUS ‰ßÖ
|øhö£ÖQÓx. ÁøP¨£k®. (i) Cø»zxøÍ }µõ¨

148

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
÷£õUS (ii) Q³miUQÒ }µõ¨ Gߣx ö©ÊS÷£õßÓ ö£õ¸ÍõS®.)
÷£õUS (iii) ö»ßiö\À AÀ»x Cµsk uõÁµz öuõmiPøͲ®,
£møhzxøÍ }µõ¨ ÷£õUS. £õ¼wß ø£¯õÀ |ßÓõP Pmi ‰iÂh
(i) Cø»zxøÍ }µõ¨ ÷£õUS ÷Ásk®. ¤ßÚº Cµsk öuõmia
ö\iPøͲ® ©o áõi¯õÀ ‰iÂh
}µõ¨ ÷£õUS, AvP AÍÂÀ ÷Ásk®. CuøÚ `›¯ JΰÀ
Cø»zxøÍPÒ ÁȯõP |øhö£Ö øÁUPÄ®.
QÓx. }º, uõÁµ[PÎÀ Cø»zxøÍ
÷©À ¦Óz÷uõ¼À Põn¨£k®. ÁÓsh ]» ©o ÷|µ® PÈzx
{»z uõÁµ[PÎÀ ¦Óz÷uõ¼ß EÒ ÷|õUQÚõÀ Cø»²hß Ti¯
SÈ¢u £SvPÎÀ Cø»zxøÍ ö\i²ÒÍ ©o áõi°À }ºvÁø»PÒ
Põn¨£k®. Cø»z xøÍ°¾ÒÍ Põ¨¦ £i¢v¸US®. Cø»¯ØÓ ö\i°¾ÒÍ
ö\ÀPÒ ‰i vÓ¨£vß ‰»® }µõ¨ ©o áõi°À }ºzxÎPÒ
÷£õUS JÊ[S¨£kzu¨£kQÓx. £i¢v¸UPõx. GÚ÷Á Cø»PÎß
‰»® uõß }µõ¨÷£õUS
(ii) Q³miUQÒ }µõ¨ ÷£õUS
|øhö£ÖQÓx Gߣx Cuß ‰»®
Q³miUQÒ Gߣx Cø»°ß AÔ¢x öPõÒÍ»õ® (£h® 10.15).
÷©Ø£µ¨¤À Aø©¢xÒÍ ö©ÊS
÷£õßÓ £h»©õS®. Q³miUQÒ 1. Cø»²ÒÍ
ö\i²hß
ÁȯõP SøÓ¢u AÍÄ }µõ¨ Ti¯ ©o
áõi
÷£õUS |øhö£ÖQÓx. 2.
Cø»°À»õ
(iii) ö»ßi ö\À }µõ¨ ÷£õUS ö\i²hß
Ti¯
ö»ßi ö\À Gߣx usiÀ ©oáõi
(1) (2)
EÒÍ ]Ö xøͯõS®. Cuß ‰»®
£h® 10.15 ©oáõi ÷\õuøÚ
ªPU SøÓ¢u AÍÂÀ }µõ¨ ÷£õUS
|øhö£ÖQÓx. AvP AÍÂÀ 10.3.4 JÎa÷\ºUøP
Cø»zxøÍPÒ ÁȯõP }µõ¨ JÎa÷\ºUøP Gߣx £_ø©¯õÚ
÷£õUS |øhö£ÖQÓx Gߣøu ©o Cø»PÎÀ EÒÍ £_[PoP®, `›¯
áõi ÷\õuøÚ ‰»® öu›¢x JÎ, Põº£ß&øh&BUøék, }º
öPõÒÍ»õ®. CÁØøÓU öPõsk ìhõºa (uµ\®)
©oáõi ÷\õuøÚ u¯õ›US® {PÌa]¯õS®. JÎa
÷\ºUøP Kº E°º ÷Áv°¯À
Cµsk öuõmia ö\iPøÍ ÂøÚ¯õS®. Cx E°¸ÒÍ ö\ÀPÎÀ
GkzxU öPõÒÍ ÷Ásk®. J¸ u¯õ›¨£uõÀ CuøÚ E°º ÷ÁvÂøÚ
öuõmi°¾ÒÍ ö\i°ß Cø»PøÍ GßÓøÇUQ÷Óõ®. JÎa ÷\ºUøP°ß
}UP ÷Ásk®. }UP¨£mh £Sv°À ÷£õx BUêáß öÁÎÂh¨£kQÓx.
Áõ\¼øÚz uhÁ ÷Ásk®. (Áõ\¼ß BUêáß E°›Ú[PÒ _Áõ]UPz
149

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
÷uøÁ¯õÚ PõØÓÀ»Áõ? GÚ÷Á ö£õmhõ]¯® øímµõUøék Põº£ß
E°º öuõÈØ\õø» GßÖ® øh&BUøéøh EÔg]U öPõÒЮ
AøÇUP»õ®. JÎa÷\ºUøPUS `›¯ Psnõi ^\õ EÒ C¸¢x Cø»¨£Sv
JÎ ÷uøÁ Gߣøu ÷PÚõ[Qß ìhõºaø\ u¯õ›UP C¯»õx. Cv¼
JÎzvøµ ÷\õuøÚ (£h® 10.16) ¸¢x JÎa ÷\ºUøPUS Põº£ß&øh
‰»® {¹¤UP»õ®. C¢uU P¸Âø¯ &BUøék AÁ]¯® Gߣx
£_ø©¯õÚ Cø»°À ö£õ¸zv ]» {¹¤UP¨£kQÓx (£h® 10.17).
©o ÷|µ® `›¯ JΰÀ øÁzuõÀ "A'
GßÓ GÊzvß öÁΨ¦ÓzvÀ
JÎa÷\ºUøP |øhö£ÓõuÁsn® 1

P¸Â ukUQÓx. GÚ÷Á, C¢u¨ 2


£Sv°À ìhõºa u¯õ›UP
•i¯ÂÀø». C¢ua ÷\õuøÚ ‰»®
3
JÎa÷\ºøPUS `›¯ JÎ AÁ]¯®
Gߣx {¹¤UP¨£kQÓx.
£h® 10.17 ÷©õ¼ß Aøµ Cø» ÷\õuøÚ
1. ìhõº_ u¯õ›zu Cø» £Sv
2. éõmº_ u¯õ›UP •i¯õu Cø» £Sv
3. ö£õmhõ]¯® øíiµõUøék

10.3.5 _Áõ]zuÀ
_Áõ]zuÀ AøÚzx E°›Ú[
Pξ® |øhö£Ö® •UQ¯©õÚ
{PÌa]¯õS®. JÎa ÷\ºUøP°À
E¸ÁõUP¨£k® ìhõºaø\, ö\À¼À
£h® 10.16 JÎzvøµ ÷\õuøÚ ]øuUP¨£k® {PÌa]÷¯ _Áõ]zu
1. ìhõºa_ EÒͨ £Sv 2. ìhõºa_ CÀ»õu £Sv »õS®. CvÀ HµõÍ©õÚ BØÓÀ
÷©õ¼ß Aøµ Cø» ÷\õuøÚ QøhUQÓx. C¢u BØÓÀ uõÁµ[PÎß
]ÔuÍÄ ö£õmhõ]¯® Áͺ]øu ©õØÓzvØS £¯ß£kQÓx.
øíiµõUøék EÒÍ ^\õÂÀ £õv _Áõ]zuÀ C¸ÁøP¨£k®.
Cø» Psnõi ^\õ EÒЮ «v £õv 1. PõØÖÒÍ _Áõ\® ©ØÖ® 2. PõØÖ
Cø» öÁÎ÷¯²® C¸US©õÖ CÀ»õ _Áõ\®. PõØÖÒÍ _Áõ\®
ö£õ¸zu¨ £mkÒÍx. öÁÎ÷¯²ÒÍ Gߣx BUêáøÚ¨ £¯ß£kzv
Cø» £SvUS `›¯ JÎ, ìhõºaø\ •Êø©¯õP ]øuzx BØÓ
Põº£ß&øh&BUøék ©ØÖ® }º ø»¨ ö£Ö® •øÓ¯õS®. C¢{PÌa]
QøhUQÓx. BÚõÀ Psnõi ^\õÂÀ ö£¸®£õ»õÚ E°›Ú[PÎÀ |øh
EÒÍ £SvUS Põº£ß&øh&BUøék ö£ÖQÓx. G.Põ. ©µ[PÒ, »[SPÒ,
uµ AøÚzx® QøhUQÓx. £ÓøÁ, ©ÛuºPÒ.
150

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
PõØÔÀ»õ _Áõ\® Gߣx PõØÖ 10.4.1 ©ÛuÛß ö\›Ä ©sh»®
CÀ»õu `Ì{ø»°À J¸ ]» Gί ©ÛuÛß ^µn ©sh»® Áõ´,
uõÁµ[PЮ ]» £õUj›¯[PЮ EnÄU SÇÀ, Cøµ¨ø£, PÀ½µÀ,
EnĨ ö£õ¸øÍ •Êø©¯õP Pøn¯®, ]ÖShÀ, ö£¸[ShÀ
]øuUPõ©À J¸ £Svø¯ ©mk® ©ØÖ® ©»Áõ´ ÷£õßÓ £õP[PøÍ
]øuzx BØÓø»¨ ö£ÖÁuõS®. £h® 10.19&À Põmi¯ÁõÖ öPõshx.
C®•øÓ Fmh® PõØÔÀ»õu 10.4.2 ö\›zu¼ß ö\¯À •øÓPÒ
_Áõ\® GÚ¨£k®. GkzxUPõmk |õ® ÷Áø» ö\´ÁuØS AvP
§gø\, £õUj›¯õ. \Uv ÷uøÁ¨ £kQÓx Gߣøu }
E¯º{ø»z uõÁµ[PÎÀ AÔ¢v¸¨£õ´. C¢u \Uvø¯
PõØÖÒÍ _Áõ\® |øhö£ÖQÓx. CvÀ G[Q¸¢x ö£ÖQÓõ´? Esq®
ö\À¼¾ÒÍ ø©m÷hõPõßm›¯õ EnÂÀ C¸¢x uõß A¢u \Uvø¯
GßÓ EÖ¨¦ •UQ¯ £[S ÁQUQÓx. ö£ÖQÓõ´. BÚõÀ EÚx Eh»õÀ
Cuß ‰»® BØÓÀ EØ£zv ö\´¯¨ ÷|µi¯õP En¼¸¢x \Uvø¯ ö£Ó
£kÁuõÀ Cx BØÓÀ {ø»¯® •i¯õx. Ax Gί ö£õ¸ÒPÍõ´
GßÖ® AøÇUP¨£kQÓx (£h® EøhUP¨£h ÷Ásk®. Cx ö\›zuÀ
10.18). GßÝ® {PÌa]°ß ‰»÷©
|øhö£ÖQÓx. GÚ÷Á ö\›zuÀ
Gߣx ]UP»õÚ EnĨ ö£õ¸øÍ
Gί ö£õ¸ÍõP ©õØÖ®
{PÌa]¯õS®. ö\›zu¾US ö|õvPÒ
(E°º÷Áv¨ ö£õ¸Ò) ªPÄ® AÁ]¯
©õÚuõS®. EÚx ãµn ©sh»zvß
]» £SvPÒ ö|õvPøÍ _µUQßÓx.
10.18 ø©m÷hõPõsm›¯õ
JÆöÁõ¸ ö|õv²® J¸ SÔ¨¤mh
10.4 ©ÛuÛß EÖ¨¦ ©sh»® EnÂß «x ö\¯À ¦›¢x
©Ûuß ©ØÖ® E¯º »[SPÎÀ ö\›zu¾US EuÄQÓx.
öÁÆ÷ÁÖ EhØö\¯ø» ö\´ÁuØ 10.4.3 ãµn ©sh»zvÀ EnÂÀ
öPßÖ uÛzuÛ EÖ¨¦UPÒ EÒÍÚ. HØ£k® ©õØÓ[PÒ
£» EÖ¨¦UPÒ JßÖ ÷\º¢x J÷µ Áõ°À EnøÁ |ßÓõP ö©À¾®
EhØ ö\¯ø»a ö\´Áx Kº EÖ¨¦ ÷£õx ö\›zuÀ öuõh[SQÓx.
©sh»©õS®
©sh»©õS®. »[SPÎÀ ãµn Áõ°ÝÒ ~øÇ¢u EnÄ £ØPÍõÀ
©sh»®, _Áõ\ ©sh»®, Cµzu Kmh AøµUP¨£mk EªÌ }÷µõk P»UP¨
©sh»®, PÈÄ ©sh»® ©ØÖ® £kQÓx. EªÌ }›¼¸US® h¯¼ß
CÚ¨ ö£¸UP ©sh»® ÷£õßÓ £» GßÓ ö|õv ìhõºa]ß «x ö\¯À£mk
EÖ¨¦ ©sh»[PÒ Põn¨£kQßÓÚ. AuøÚ ©õÀm÷hõ\õP ©õØÖQÓx.

151

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
1
]ÖSh¼À EÒÍ Sh¾Ôg]PÍõÀ
EÔg\¨£kQÓx.
2 10.4.4 ö\›zu¼ß CÖv¨
ö£õ¸ÒPÒ
3
4 ¦µu® Aª÷Úõ Aª»©õPÄ®
5 Põº÷£õøíi÷µmk SÐU÷PõéõPÄ®
öPõʨ¦, öPõʨ¦ Aª»®, ©ØÖ®
6 QÎ\µõ»õPÄ® ©õØÓ¨£kQÓx. EÚx
7 EnÂß GÀ»õ¨ £Sv²® ö\›UP¨£h
8 •i¯õx. ö\›UP¨£hõu¨ ö£õ¸ÒPÒ
ö£¸[Sh¼À ÷\ªUP¨ £mk ©»Áõ´
£h® 10.19 ©Ûu ãµn ©sh»®
1. Áõ´ 2. EnÄ SÇÀ 3. Cøµ¨ø£ 4. PÀ½µÀ ‰»® PÈĨ ö£õ¸ÒPÍõP
5. Pøn¯® 6. ]ÖShÀ 7. ö£¸[ShÀ 8. ©»Áõ´ Eh¼¼¸¢x öÁÎ÷¯ØÓ¨£kQÓx.
Áõ°À ö©À»¨£mh EnÄ uÁøÍ |õUøP }mi §a]ø¯¨
ÂÊ[P¨£mk EnÄUSÇÀ ‰»©õP ¤i¨£øu²® £ÓøÁPÒ A»PõÀ
Cøµ¨ø£ø¯ AøhQÓx. Cøµ¨ø£ EnøÁU öPõzv Es£øu²®
uø\¯õ»õÚ ø£ ÷£õßÓ Aø©¨ø£ ©õkPÒ EnøÁ Esh¤ÓS
Eøh¯x. A[S EnÁõÚx _©õº Aø\÷£õkuø»²® £õºzv¸¨£õ´.
|õßS ©o ÷|µ® u[Q°¸UQÓx. CÆ»[SPÎÀ EnÅmh•®
Cøµ¨ø£°À _µUS® }›¾ÒÍ ö|õv, ö\›zu¾® GÆÁõÖ |øhö£ÖQÓx?
¦µu EnÂß «x ö\¯À ¦›ÁuõÀ uÁøÍ°À }sh ¤ÍÄ£mh
C[S ¦µuzvß ö\›zuÀ xÁ[SQÓx. Jmk® ußø©²ÒÍ |õUS, §a]Pøͨ
C¢u EnÄ, •ß ]Ö Shø» ¤iUP EuÄQÓx. uÁøÍ°À
Aøh²® ÷£õx A[S _µUS® Cøµ¨ø£ Põºi¯õU, (Á°ØÔß
£À÷ÁÖ ãµn }¸hß P»¢x ÷©¾® ÷©À£Sv) ø£÷»õ›U (Á°ØÔß
ãµn® |hUQÓx. EnÁõÚx RÌ£Sv) GßÓ C¸ £SvPÍõP
]ÖShø» Aøh²® ÷£õx ö\›zuÀ Põn¨£kQÓx. CvÀ EnÄ ö\›zuÀ
•Êø© ö£ÖQÓx (£h® 10.19). AvP¨£i¯õP ©ÛuøÚ¨ ÷£õ»÷Á
PÀ½µ¼À _µUS® ¤zu }º, •ß |hUQÓx.
]Ö Sh¾US Á¢x, EnÂÀ EÒÍ £ÓøÁPÒ £ÓUP AvP©õÚ \Uv
öPõʨø£a ö\›UQÓx. Pøn¯® ÷uøÁ¨£kÁuõÀ AvP©õÚ EnøÁ
Pøn¯ }øµ²®, •ß]Ö Sh¼¾ÒÍ EsQÓx. £ÓøÁ°ß A»QÀ £ØPÒ
_µ¨¤PÒ ShÀ }øµ²® _µ¢x GÀ»õ¨ CÀ»õuuõÀ EnÄ ö©À»¨£hõ©À
ö£õ¸mPøͲ® AuÚuß Gί¨ EªÌ}¸hß ©mk® P»¢x
ö£õ¸mPÍõP ©õØÖQÓx. CøÁ ÂÊ[P¨£mk wÛ¨ø£US Á¸QÓx.

152

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
wÛ¨ø£ •ß PÊzvÀ EÒÍx. ö\¯À 10.6
wÛ¨ø£°À ÷\P›UP¨£k® EnÁõ ¤ßÁ¸ÁÚÁØøÓa \›¨£kzxP.
Úx AµøÁ¨ ø£°À AøµUP¨£mk ¤zu}º Gߣx Áõ°À _µUS®
¤ß ãµoUP¨£kQÓx. \õÖ, AvÀ uõx E¨¦ EÒÍx. Cx
©õkPÎß Cøµ¨ø£°À |õßS ¦µuzvß ãµnzøu Bµ®¤UQÓx.
AøÓPÒ EÒÍx. ©õkPÒ Esq® Põº÷£õøíi÷µmiß ãµn® Á°ØÔÀ
uõÁµ |õº EnÂÀ ö\À¾÷»õì Bµ®¤UQÓx. •ß]Ö Sh¼À,
AvP©õP EÒÍx. CÁØøÓa ö\›UP EªÌ}¸®
EªÌ}¸®, Á°ØÖ}¸® _µUQÓx.
Á°ØÓøÓ°¾ÒÍ £õUj›¯õ C[S ¦µu® Gί \ºUPøµ¯õPÄ®
\ºUPøµ¯õPÄ®,
EuÄQßÓÚ. C¢u Á°ØÓøÓ, EnøÁ öPõʨ¦ Aª÷Úõ Aª»©õPÄ®,
]Ôx ÷|µ® ÷\ªzx øÁUPÄ® ìhõºa öPõʨ¦ Aª»©õPÄ®,
EuÄQÓx. K´ÁõP C¸US® ÷£õx ©õØÓ¨ £kQÓx, ö\›UP¨£hõu EnÄ
ÂÊ[Q¯ EnøÁ Áõ´US öPõsk ]ÖSh¼¼¸¢x ©»Áõ´ ‰»®
Á¢x ö©xÁõP ö©À¾QÓx. Cx÷Á öÁÎ÷¯ÖQÓx.
Aø\÷£õkuÀ GÚ¨£k®. Cuß 10.5 ©Ûu Cµzua _Ø÷Óõmh
¤Ó÷P EnÄ •Êx® ö\›UP¨ ©sh»®
£kQÓx. |® Eh¼À EÒÍ AøÚzx
ö\¯À 10.4 v_UPÐUS® ©ØÖ® ö\ÀPÐUS®
RÌPsh EnÄ ©sh»zvß £õP[PÐUS® ÷uøÁ¯õÚ EnÄ
£SvPøÍ \›¯õÚ •øÓ°À Á›ø\¨ ©ØÖ® BUêáß GÆÁõÖ QøhU
£kzxP QÓx. |® Eh¼ÝÒ Põn¨£k®
CµzuU SÇõ°ÝÒ Jk® Cµzu÷©
Á°Ö, ö£¸[ShÀ, EnÄU
C¢u ö£õ¸mPøÍ Cµzu _ÇØ]°ß
SÇÀ, •ß]ÖShÀ, ©»Áõ´, Áõ´,
‰»® Eh¼ß AøÚzx £SvPÐUS®
]ÖShÀ
Gkzxa ö\ÀQÓx. Eh¼ß GÀ»õ¨
ö\¯À 10.5 £õP[PÐUS® Cµzu SÇõ´PÒ ‰»®
Cµzuzøu ÂÛ÷¯õQUS® EÖ¨¦
ö£õ¸zxP
Cu¯©õS®.
1. ö£¸[ShÀ – ¤zu }øµ _µzuÀ
2. Á°Ö – £ØPÒ, EnøÁ
AøµUQßÓÚ. 1 3
3. PÀ½µÀ – ¦µu® ö\›UP¨£kuÀ
2 4
4. Áõ´ – PÈĨ ö£õ¸Ò
÷\ªUP¨£k® Ch® £h® 10.20 ©Ûu Cu¯® & }Ò öÁmk ÷uõØÓ®
5. •ß ]Ö ShÀ & öPõʨ¦ ãµozuÀ 1. Á»x B›UQÒ 2. Á»x öÁßm›UPÒ
3. Chx B›UQÒ 4. Chx öÁßm›UPÒ

153

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Cµsk ~øµ±µÀPÐUS Gkzxa ö\ÀQÓx.
Cøh÷¯ EÒÍ Cu¯® |õßS AøÓP ]øµPÒ SøÓ¢u «Ò Âø\
øÍU öPõshx. CvÀ ÷©À¦Ó® ußø©²øh¯ ö©À¼¯ _ÁºPøÍU
Cµsk B›UQÒPЮ, R̦Ӯ öPõshøÁ. ]øµPÒ _zvP›UP¨£hõu
Cµsk öÁßm›UQÒPЮ EÒÍÚ. Cµzuzøu Cu¯zvØS Gkzxa
Cu¯®, ö£›UPõºi¯® GßÝ® ö\ÀQÓx. Cµzuzøu y´ø©¨
EøÓ°ÚõÀ `Ǩ£mkÒÍx. Cu¯z £kzxÁuØPõP Cu¯® ~øµ±µ¾US
vß _ÁºPÒ Á¼ø©¯õÚ uø\¯õ A_zu Cµzuzøu Aݨ¦QÓx. A[S
»õÚx. Cx Cu¯® _¸[Q ›ÁuØ Põº£ß&øh&BUøék Áõ²øÁ
S®, Âø\²hß Cµzuzøu CµzuU ÂkÂzxÂmk ªS¢u AÍÄ
SÇõ°ß ÁȯõP Aݨ¦ÁuØS® BUêáøÚ GkzxUöPõsk
£¯ß£kQÓx. Cu¯zvØS Á¸QÓx. «sk® Cµzu®
Cu¯® _¸[S® ÷£õx Cµzu® EhÀ •ÊÁx® uß £¯nzøuz
Cu¯zv¼¸¢x CµzuU SÇõ´PÐUSa öuõhºQÓx (£h® 10.21).
ö\ÀQÓx. Ax ›Áøh²® ÷£õx 6
Eh¼ß GÀ»õ £Sv°¼¸¢x® 2
1
Cµzu® Cu¯zvØS öPõsk Áµ¨ 4
£kQÓx. Cx J¸ £®ø£¨ (pump)
÷£õÀ C¯[SÁuõÀ Cµzu® Eh¼ß
5 3
GÀ»õ £SvPÐUS® öuõhº¢x _ØÔ
Á¸QÓx. JÆöÁõ¸•øÓ²® Cu¯® 7
_¸[S® ÷£õx Cu¯zv¼¸¢x
£h® 10.21. Cµzu _Ø÷Óõmh ©sh»®
Cµzu® u©ÛPÐUSz uÒͨ£kQÓx.
1. ~øµ±µÀ 2. Eh¼ß ÷©À £SvUS Cµzu®
CøÁPÒ uø\¯õ»õÚ «Ò Âø\z ö\À¾uÀ 3. Eh¼ß RÌ£SvUS Cµzu® ö\À¾uÀ
ußø©²øh¯ uizu _ÁºPøÍU 4. ~øµ±µ¾US Cµzu® Gkzxö\À¾® SÇõ´
5. Eh¼ß RÌ£õPzv¼¸¢x Cu¯zvØS
öPõshx. u©Û°À Kk® Cµzu® Cµzu® ö\À¾uÀ 6. Cu¯zvØS ÷©À¦Ó® EÒÍ
_zu Cµzu©õS® (£h® 10.20). EÖ¨¦PÒ 7. Cu¯zvØS R÷DzÒÍ EÖ¨¦PÒ

u©ÛPÒ ÷©ß÷©¾® ¤›¢x ÂÀ¼¯® íõºÂ (1628&®


•iÂÀ ~so¯ u¢xQPÍõP Bsk) GߣÁº •uß •u¼À
©õØÓ® AøhQÓx. Czu¢xQP÷Í Cu¯zvß ö\¯À £õmiøÚ²®
EnøÁ²®, BUêáøÚ²®, ö\À Cµzu Jmhzøu²® Psk
PÐUS Gkzxa ö\ÀQßÓÚ. u¢xQPÒ ¤izuõº.
JßÖ ÷\º¢x ]øµ
]øµø¯ EshõUSQÓx. Cµzu® Hß ]Á¨£õP EÒÍx
Ca]øµPÒ ö\ÀPÎÀ EshõÚ GßÖ EÚUSz öu›²©õ? Cµzu
Põº£ß&øh&BUøék ©ØÖ® ©ØÓ ]Á¨£qUPÎÀ ï÷©õS÷Íõ¤ß
PÈĨ ö£õ¸mPøͲ® Cu¯zvØUS GßÝ® {Óª EÒÍuõÀ Cµzu®
154

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
]Á¨¦ {Ó©õPU Põn¨£kQÓx. FºÁÚÁØÔØS Cu¯® Cµsk
CµzuzvÀ ]Á¨¦ AqUPÒ, öÁÒøÍ B›UQÒPÒ ©ØÖ® •ÊÁx® ¤›UP¨
AqUPÒ ©ØÖ® ¤÷Ímiö»mkPÒ £hõu Cµsk öÁsmi›UQøÍU
Põn¨£kQßÓx. öPõshx G.Põ. Knõß.
Cu¯®, u©Û, u¢xQPÒ ©ØÖ® £ÓøÁPξ®, £õ¿miPξ®
]øµPÒ AøÚzx® JßÖ ÷\º¢x Cu¯® Cµsk B›UQÒPÒ, ©ØÖ®
Cµzu _Ø÷Óõmh ©sh»zøu Cµsk öÁsmi›UQÒPÍõÚ |õßS
E¸ÁõUSQÓx. AøÓPøÍU öPõskÒÍx.
J¸ ©ÛuÛß \µõ\› Cu¯z 10.6 ©Ûu PÈÄ ©sh»®
xi¨¦ J¸ {ªhzvØS 70&72 BS®.
Eh¼ß ö\ÀPÎÀ E¸ÁõS®
÷ÁP©õP Kk® ÷£õ÷uõ, EhØ£°Ø]
PÈĨ ö£õ¸mPøÍ öÁÎ÷¯ØÖ®
ö\´²® ÷£õ÷uõ Cu¯z xi¨¤ß Ãu®
•øÓ÷¯ PÈÄ }UP® GÚ¨£k®.
AvP›UQÓx. Cu¯z xi¨ø£ AÔ¯
EuÄ® P¸Â ìöhzöuì÷Põ¨ BS®. 10.6.1 PÈĨ ö£õ¸mPÒ
ö\¯À 10.7 Põº£ß&øh&BUøék, ãµoU
P¨£hõu EnĨ ö£õ¸mPÒ, AÍÄU
Eß Á»x øPø¯ Chx øP
PvP©õÚ }º, E¨¦UPÒ, ¦µuzvß
©oUPmiß ¤ß¦Ó®, ö£¸Âµ¾USa
Áͺ]øu ©õØÓzvÚõÀ EshõS®
\ØÖ R÷Ç øÁzx¨ £õº. |õizxi¨¦
ø|mµáß PÈĨ ö£õ¸mPÒ BQ
öu›²®. J¸ {ªhzvØS GzuøÚ
¯øÁ Eh¼À C¸¢x öÁÎ÷¯ØÓ¨
|õiz xi¨¦PÒ GߣøuU Psk¤i.
£k® •UQ¯ PÈĨ ö£õ¸mPÍõS®.
Cx÷Á EÚx |õizxi¨¦ Ãu® (pulse
rate) BS® (£h® 10.22). 10.6.2 PÈÄ }UP EÖ¨¦UPÒ
Eh¼À EshõS® PÈĨ
ö£õ¸mPøÍ }US® •UQ¯ EÖ¨¦PÒ
÷uõ¾®, ]Ö}µP•® BS®.
©ÛuÛß ]Ö}µP®
]Ö}µP® ªP •UQ¯©õÚ PÈÄ
}UP EÖ¨£õS®. ©Ûu Eh¼À Ck¨¦
10.22 |õizxi¨¦ £õºUS® •øÓ
£Sv°À, •Òö;®¦z öuõh›ß C¸
AÔP : ¦Ózv¾®, £UPzvØS JßÓõP C¸ ]Ö
«ßPÎß Cu¯® Cµsk }µP[PÒ Aø©¢xÒÍÚ. ]Ö}µPzvß
AøÓPÍõÀ BÚx. C¸ ÁõÌÂPÎÀ ö\¯À£k® ªP •UQ¯ A»S
‰ßÖ AøÓPÒ Põn¨£kQÓx G.Põ. ö|¨µõßPÒ BS®. ö|¨µõÛÀ
uÁøÍ. ©õÀ¥â¯ß EøÓ (capsule), ]Ö}µP

155

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
~sSÇÀ GÚ C¸ £SvPÒ Põn¨ ]Ö}µPzvß •UQ¯ £oPÒ
£kQÓx (£h® 10.23). Eh¼ß PÈĨ ö£õ¸mPøÍ
öÁÎ÷¯ØÖuÀ, ©ØÖ® Eh¼ß }º,
1 E¨¦UPÒ \©{ø»ø¯ Pmk¨
£h® 10.23
£kzxuÀ BS®.
©ÛuÛß ]Ö}º ]Ö}µP® PÈĨ ö£õ¸mPøÍ
©sh»®
2 öÁÎ÷¯ØÖ® ußø© CÇ¢x ÂmhõÀ
1. ]Ö }µP® 2.
3 ]Ö}º |õÍ® 3. ]Ö CµzuzvÀ Põn¨£k® |a_¨ ö£õ¸m
}º¨ø£ PÒ öÁÎ÷¯ØÓ¨£hõ©À Eh¼ß
4 4. ]Ö}º ¦ÓÁÈ
ö\ÀPÎÀ ÷u[Q ÂkQÓx. CuÚõÀ
]Ö}µPa ö\¯¼Ç¨¦ HØ£kQÓx.
]Ö}µPz u©Û ‰»® _zvP›UP¨
£hõu PÈĨ ö£õ¸mPÒ öPõsh K¸ |õøÍUS ©Ûu Eh¼¼¸¢x
Cµzu® ]Ö}µPzvÝÒ ö\ÀQßÓx. öÁÎ÷¯ØÓ¨£k® ]Ö}›ß AÍÄ
CµzuzvÀ EÒÍ PÈÄ ö£õ¸m GÆÁÍÄ GßÖ EÚUS öu›²©õ? 1.5
PøͲ®, AvP©õÚ }›øÚ²® & 2 ¼mhº BS®.
ö|¨µõßPÒ GßÝ® ~sSÇÀPÒ AÔP
¤›zöukUQßÓÚ. PÈĨ ö£õ¸mPÒ
©øÇU Põ»[PÎÀ ÷PõøhU
}UP¨£mh Cµzu©õÚx ]Ö}µP ]øµ
Põ»[PøÍ Âh AvP©õP ]Ö}º
‰»® öÁÎ÷¯ÖQÓx. JÆöÁõ¸
öÁÎ÷¯ØÓ¨£kQÓx. BÚõÀ öÁ°À
]Ö}µPzv¾® E¸ÁõS® ]Ö}º, ]Ö}º
Põ»[PÎÀ AvP©õP ¯ºøÁ
|õÍ[PÎß ‰»® ]Ö}º¨ø£ø¯
öÁÎ÷¯ØÓ¨£kQÓx. CuØS›¯
AøhQÓx. ]Ö}º¨ø£ {µ®¤¯Ähß
Põµn® öu›²©õ? ÷PõøhU
]Ö}º, ]Ö}º ¦ÓÁÈ ÁȯõP
Põ»[PÎÀ AvP©õÚ Cµzu®
öÁÎ÷¯ØÓ¨£kQÓx (£h® 10.24).
÷uõ¾US Aݨ£¨£kQÓx. CuÚõÀ
1 ¯ºøÁ AvP©õPÄ® ]Ö}º
SøÓÁõPÄ® öÁÎ÷¯ØÓ¨£kQÓx.
BÚõÀ ©øÇU Põ»[PÎÀ AvP©õÚ
Cµzu® ]Ö}µPzvØS Aݨ£¨
2 £kÁuõÀ ]Ö}º AvP©õPÄ®
¯ºøÁ SøÓÁõPÄ® öÁÎ÷¯ØÓ¨
£kQÓx. CÆÁõÖ |® Eh¼À }º{ø»
\©{ø»¨ £kzu¨£kQÓx.

£h® 10.24 ö|¨µõÛß Aø©¨¦


1. ©õÀ¥â¯ß EøÓ 2. ]Ö}µP ~sSÇÀ

156

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
uß ©v¨¥k

(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®


÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkUöPõÒͨ£kQÓõºPÒ).

1. Bo ÷Á›ß ©õØÓzvØS GkzxU Põmk


A) E¸øÍUQÇ[S B) ¥m¹m
C) öÁ[Põ¯® D) ÷\øÚUQÇ[S
2. uõÁµzvß CÚ¨ ö£¸UPzvØPõP E¸ÁõUP¨£mh £Sv
A) Cø» B) ÷Áº
C) PqÂøh £Sv D) §UPÒ
3. öuõØÖz uõÁµ ÷ÁºPÎÀ Põn¨£k® £g_ ÷£õßÓ v_ ............... BS®.
B) öÁ»õ©ß B) ÁõìS»õº
C) Cøhzv_ D) Q³miUQÒ
4. Pøµ¯õu EnÄ ö£õ¸Ò Pøµ²® Gί ö£õ¸ÍõP ©õØÓ¨£k® {PÌa]
A) _Áõ]zuÀ B) PÈÄ }UP®
C) EnÅmh® D) ö\›zuÀ
5. £ÓøÁPÎÀ EnÄ C[S AøµUP¨£kQÓx.
A) Áõ´ B) wÛ¨ø£
C) AøµøÁ¨ø£ D) A»S
6. Cµzu® ]Á¨£õP C¸UPU Põµn®?
A) BU]áß EÒÍuõÀ B) Põº£ßøhBUø\k EÒÍuõÀ
C) ï÷©õS÷Íõ¤ß EÒÍuõÀ D) ¤Íõì©õ EÒÍuõÀ
7. J¸ Âzvø»z uõÁµ[PÎÀ ................. ÁøP ÷Áº Põn¨£kQÓx.
8. öÁ»õ©ß v_........... uõÁµzvÀ Põn¨£kQÓx.
9. ......... BØÓÀ {ø»¯® GßÖ AøÇUP¨£kQÓx.
10. EªÌ}›À ........ GßÝ® ö|õv Põn¨£kQÓx.
11. Cu¯® ......... GßÝ® EøÓ°ÚõÀ `̨£mkÒÍx.
12. ]Ö}µPzvß ö\¯À£k® ªP •UQ¯ A»S ......
13. ÷Á›ß ©õØÓ[PÒ GßÓõÀ GßÚ?
157

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
14. ys÷ÁºPÒ GßÓõÀ GßÚ?
15. uøµö¯õmi¯ usiß ÁøPPÒ ¯õøÁ?
16. Cøµ¨ø£°À EnÄ Hß |õßS ©o ÷|µ® u[Q°¸UQÓx?
17. Eß Eh®¤¼¸¢x ]Ö}º \›Áµ öÁÎ÷¯ØÓ¨£hõÂmhõÀ GßÚ ÷|›k®?
18. Cu¯ AøÓPÎß ö£¯ºPøÍ GÊxP.
19. Bo ÷Áºz öuõS¨¦ Áøµ¯Ö.
20. usiß £oPÒ CµsiøÚU TÖP.
21. Cø»zxøÍ°ß ÷Áø» ¯õx?
22. Aø\¨÷£õkuÀ GßÓõÀ GßÚ?
23. ]øµPÒ GßÓõÀ GßÚ?
24. ]Ö}µP ö\¯¼Ç¨¦ GßÓõÀ GßÚ?
25. Bo ÷Á›ß ©õØÓzøu ÂÁ›.
26. uõÁµ[PÎÀ GÆÁõÖ _Áõ\® |øhö£ÖQÓx?
27. Cø»°ß £h® Áøµ¢x £õP[PøÍ ÂÁ›.
28. ]Ö}µP ©sh»zvß £h® Áøµ¢x £õP[PøÍU SÔ.
29. §Âß £h® Áøµ¢x £õP[PøÍU SÔ.
30. uõÁµzvß £h® Áøµ¢x £õP[PøÍU SÔ.

158

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
11 |©x _ØÖ¨¦Ó `ÇÀ
|®ø©a _ØÔ E°¸ÒÍ ©ØÖ® ö£õ¸mPÒ GÆÁõÖ JßÖU öPõßÖ
E°µØÓ ö£õ¸ÒPÒ Põn¨£kQßÓÚ. öuõhº¦øh¯uõP EÒÍÚ Gߣøu
|©x _ØÖ¨¦ÓzvÀ GßöÚßÚ Â›ÁõP ÂÁõvUP»õ®.
ö£õ¸ÒPøÍU PõsQÕºPÒ? £» `Ì{ø»°¯À
ö\iPÒ, öPõiPÒ, ¦uºa ö\iPÒ,
C¯ØøP°À uõÁµ[PЮ, »[
©µ[PÒ, ©ÛuºPÒ, »[SPÒ, }º,
SPЮ JßøÓ JßÖa \õº¢x ÁõÊQß
©s, PØPÒ BQ¯ÁØøÓ¨ £õºUP»õ®.
CÁØÖÒ uõÁµ[PÒ, ©ÛuºPÒ ©ØÖ® ÓÚ. `Ì{ø» GßÓ ö\õÀ öµ´mhº
»[SPÒ E°¸ÒÍøÁ. }º, ©s GßÓ Â»[Q¯À ÁÀ¾ÚµõÀ E¸ÁõU
•u¼¯Ú E°µØÓøÁ¯õS®. P¨£mk 1869&À öíUPÀ GߣÁµõÀ
Áøµ¯ÖUP¨£mhx. CÁ›ß
Cøu |ßS PÁÛzuõö¯ßÓõÀ
E°›Ú[PÐUS® E°µØÓ ö£õ¸Ò P¸zx¨£i "E°›Ú[PÒ AÁØøÓa
PÐUS® Cøh÷¯ ¤›UP •i¯õu `Ì¢xÒÍ E°º Põµo ©ØÖ®
öuõhº¦ C¸¨£x EÚUS ¦›²®. |õ® E°µØÓU PõµoPÐUQøh÷¯ EÒÍ
C¨£õhzvÀ |®ø©a _ØÔ²ÒÍ öuõhº¤ øÚ¨ £ØÔ¯ AÔ¯À ¤›Ä
`ǼÀ, E°¸ÒÍ ©ØÖ® E°µØÓ¨ `Ì{ø»°¯À GÚ¨£k® (£h® 11.1).

£h® 11.1 `Ì{ø»z öuõS¨¦

159

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(b)

(a)

£h® 11.2 (a) E°›Ú[PÒ EnÄ, (b) C¸¨¤h®,


(c)
(c) xønUPõP \õº¢v¸zuÀ

ö\¯À 11.1 `Ì{ø»U PõµoPÒ


A¸Põø©°À SÍ® (A) Smøh EnÄ, EøÓÂh®, CÚ¨
C¸¨¤ß Aøu Eß B]›¯º ö£¸UP® CÁØÔØPõP JÆöÁõ¸
xøn²hß Tº¢x PÁÛ. AvÀ E°›Ú•® `Ì{ø»ø¯a \õº¢
xÒÍÚ (£h® 11.2).
GßöÚßÚ uõÁµ[PÒ, »[SPÒ
©ØÖ® §a]PÒ EÒÍÚ GߣøuU E°›Ú `Ì{ø»ø¯ `Ì{ø»U
PshÔ. PõµoPÒ Pmk¨£kzxQßÓÚ. CøÁ
1. E°º PõµoPÒ 2. E°µØÓ PõµoPÒ
ö\¯À 11.2 GÚ ÁøP¨£kzu¨£kQßÓÚ.
Psnõiz öuõmiPÎÀ 11.1.1 E°µØÓ PõµoPÒ
«ßPøÍ Áͺ¨£øu¨ `Ì{ø»z öuõS¨¤À E°µØÓ
£õºzv¸UQÓõ¯õ? AvÀ GßöÚßÚ PõµoPÒ ªP •UQ¯¨ £[S ÁQU
EÒÍÚ Gߣøu EØÖ¨ £õº. QßÓÚ. E°µØÓ PõµoPÒ GߣøÁ
}º, PõØÖ, `›¯JÎ, öÁ¨£®, AÊzu®,
11.1 `Ì{ø»z öuõS¨¦ Põº£ß&øh&BUøék, BUêáß,
`Ì{ø»zöuõS¨¦ Gߣx ø|mµáß ÷£õßÓøÁPøÍ EÒÍhU
E°›Ú[PøÍ ©mk©À»õx, E°µØÓ Q¯uõS®.
PõµoPøÍ EÒÍhUQ¯uõS®. Aøu¨ 11.1.2 E°ºU PõµoPÒ
£ØÔ C[S AÔ¢x öPõÒÐ÷Áõ©õ? ~sq°›PÒ, uõÁµ[PÒ,

160

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©Ûuß, »[SPÒ, •u¼¯øÁ ÁõÊ® E°›PÒ ]øu¨£øÁ¯õS®.
E°ºU PõµoPÍõS®. G.Põ. PõÍõßPÒ ©ØÖ® £õUj›¯õ.
E°ºU PõµoPÒ ‰ßÖ ÁøP
→ → →
PÍõP ÁøP¨£kzu¨£mkÒÍÚ.
AøÁ¯õÁÚ (i) EØ£zv¯õͺPÒ (ii) EØ£zv¯õͺ •ußø© ~Pº÷Áõº 2&® {ø» 3&® {ø»
~Pº÷ÁõºPÒ (iii) ]øu¨£øÁ. uõÁµ[PÒ G¼ ~Pº÷Áõº&£õ®¦ ~Pº÷Áõº&PÊS
£h® 11.3 EnÄa \[Q¼
(i) EØ£zv¯õͺPÒ
`Ì{ø» ©sh»zvÀ Kº EnÄ
u©US ÷Ási¯ EnĨ ö£õ¸Ò ©mhzv¼¸¢x Akzu EnÄ
PøÍz uõ÷© u¯õ›zxU öPõÒЮ ©mhzvØS öuõhºa]¯õP BØÓÀ
E°›Ú[PÒ. G.Põ. £aø\¯•ÒÍ
Phzu¨£kÁøu |õ® Põn»õ®. •uÀ
uõÁµ[PÒ.
{ø» ©ØÖ® Cµshõ® {ø»
(ii) ~Pº÷ÁõºPÒ ~Pº÷ÁõºPøÍ EnÁõP öPõÒQßÓ
EØ£zv¯õͺPÍõÀ u¯õ›zu »[SPÒ ‰ßÓõ® {ø»
EnøÁ¨ £¯ß£kzvU öPõÒЮ ~Pº÷ÁõºPÒ GÚ¨£k® G.Põ. PÊS.
E°›Ú[PÒ ~Pº÷ÁõºPÍõS®. CøÁ
J¸ E°›Úzv¼¸¢x ©ØöÓõ¸
‰ßÖ ÁøPPÍõP¨ ¤›UP¨£mkÒÍÚ.
E°›ÚzvØS EnÁõØÓÀ ©õØÓ¨
(A) uõÁµ EsoPÒ £kÁx EnÄa \[Q¼ GÚ¨£k®.
uõÁµ[PøÍ ©mk÷© Esq® EØ£zv¯õÍ›hª¸¢x ‰ßÓõ® {ø»
uõÁµ EsoPøÍ •ußø© ~Pº÷Áõº ~Pº÷Áõ¸US EnÁõØÓÀ ©õØÓ¨
GßÖ® TÓ»õ®. G.P. ©õß, •¯À, £_, £kÁøu £h® 11.3&À PõsP.
G¼.
ö\¯À 11.3
(B) Fß EsoPÒ
Eß B]›¯º xøn²hß
uõÁµ EsoPøÍ EnÁõP Em A¸Põø©°¾ÒÍ SÍzvØS ö\ßÖ
öPõÒЮ E°›Ú[PÒ Fß A[S Põn¨£k® E°¸ÒÍ ©ØÖ®
EsoPÍõS®. G.Põ. |›, K|õ´, E°µØÓ PõµoPøÍU PshÔ¢x
£õ®¦. AmhÁøn¨£kzx.
(C) AøÚzxsoPÒ Gs. E°¸ÒÍ A[P[PÒ
E°µØÓ A[P[PÒ
uõÁµ[PøͲ® »[QÚ[ uõÁµ® »[S
PøͲ® EnÁõP EmöPõÒЮ
E°›Ú[PÒ AøÚzxso GÚ¨ 1 ............. ............. ............. .............
£k®. G.Põ. |õ´, ©Ûuß.
2 ............. ............. ............. .............
(iii) ]øu¨£øÁ
3 ............. ............. ............. .............
EØ£zv¯õͺ ©ØÖ® ~Pº÷Áõº
PÎß CÓ¢u EhÀPøͲ®, PÈÄPøÍ 4 ............. ............. ............. .............
²® EnĨ ö£õ¸mPøͲ® ]øuzx 5 ............. ............. ............. .............

161

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
11.1.3 £ÀÁøP `Ì{ø»z 11.2.1 }ºÁõÌz uõÁµ[PÒ
öuõS¨¦PÒ PhÀ, SÍ®, H›, BÖ, |v ©ØÖ®
`Ì{ø»¯õÚx E°›Ú[PÒ Dµ® ªS¢u \x¨¦ {»zvÀ ÁõÊ®
©ØÖ® `Ì{ø»U PõµoPÐUS HØ£ uõÁµ[ PÒ }º ÁõÌz uõÁµ[PÒ
ÁøP¨£kzu¨£kQÓx (£h® 11.4). GÚ¨£k®.
AøÁ¯õÁÚ }ºÁõÌz uõÁµ[PÒ }›À
1. |ßܺ `Ì ©sh»® ÁõÌÁuØS¨ £» uP Aø©ÄPøͨ
2. PhÀ }º `Ì ©sh»® ö£ØÖÒÍÚ. ÷ÁºPÒ SøÓÁõÚ
3. Põk `Ì ©sh»® GsoUøP°¾® C¸US®. AøÁ
4. ¦ÀöÁÎ `Ì ©sh»® SøÓÁõP Áͺa]¯øh¢v¸US®.
5. ÁÓÒ {» `Ì ©sh»® uõÁµ[PÎß usk ©ØÖ® Cø»¨
£SvPÎÀ ö\ÀPÒ PõØÖ CøhöÁÎ
PÐhß Põn¨£k®. }ºÁõÌ
uõÁµ[PÎÀ Âøu £µÄÁuØS HØ£
1 PÛ EøÓ°À PõØÖøh¯ |õº v_UPÒ
Põn¨£kQßÓÚ.
2 ö\¯À 11.4
}º {ø»US ©õnÁºPøÍ AøÇz
xa ö\ßÖ AÀ¼, öÁ[Põ¯z uõ©øµ
£h® 11.4 `Ì{ø»z öuõS¨¦PÎß ÁøPPÒ
•u¼¯ uõÁµ[PÎß uPAø©Ä £s¦
1. {»`Ì {ø» ©sh»® 2. }º `Ì {ø» PøÍU PshÔ¯a ö\´uÀ. öÁ[Põ¯z
©sh»® uõ©øµ°ß usk Hß ªuUQÓx?
11.2 }ºÁõÌ E°›Ú[PÒ ©õnÁºPÐUS öÁ[Põ¯z uõ©øµ
SÍzvÀ GßöÚßÚ E°›Ú[PÒ Cø» }›À ªu¨£øuU Põs¤zuÀ.
ÁõÌQßÓÚ Gߣøu {øÚÄ TºP. Cø»U Põ®¦ JßøÓ SÖUPõP öÁmi
uõÁµ[PÍõÚ öÁ[Põ¯z uõ©øµ, PõØÓøÓPÒ Aø©¢xÒÍøuU
÷Á»®£õ], ¤ìi¯õ, uõ©øµ, AÀ¼ PõmkuÀ.
•u¼¯Ú }ºÁõÌ uõÁµ[PÐUS }ºÁõÌ uõÁµ[PøÍ }›À ÁõÊ®
GkzxUPõmhõS®. uÁøÍ, «ß, £õ®¦ ußø©°ß Ai¨£øh°À |õßS
•u¼¯Ú }ºÁõÌ Â»[SPÐUS ¤›ÄPÍõP¨ ¤›UP»õ®.
GkzxUPõmhõS®. `Ì{ø»°À (i) }›À ªu¨£øÁ
E°›Ú[PÒ ÁõÊ® Ch®, ÁõÈh® (ii) }›À ‰ÌQ¯øÁ
(Habitat) GÚ¨£k®.
(iii) ÷Á¹ßÔ ªu¨£øÁ
}›À Pøµ¢xÒÍ E¨¦z ußø© (iv) }º, {»® ÁõÌ£øÁ
AÀ»x Pøµ¢xÒÍ ö£õ¸ÒPÎß
AÍøÁ¨ ö£õÖzx }º {ø»PÒ |ßܺ, (i) }›À ªu¨£øÁ
PhÀ}º GÚ¨ ¤›UP¨£mkÒÍÚ. G.Põ. IUPõºÛ¯õ
IUPõºÛ¯õ. Cz uõÁµ® }º
CuÚõÀ PhÀ }›¾®, |ßÜ›¾® •ØÔ £µ¨¤ß «x ªu¢x ÁõÌQßÓx (£h®
¾® ÷ÁÖ£mh »[SPÒ ÁõÌQßÓÚ. 11.5).
162

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
£h® 11.8
¼®÷ÚõLø£»õ
£h® 11.5 IU÷PõºÛ¯õ & öÁ[Põ¯z uõ©øµ öím÷µõL¤À»õ

(ii) }›À ‰ÌQ¯øÁ

11.2.2 Cøh{»z uõÁµ[PÒ


£ÒÎ ÁÍõPzv¾® Ãmøha
£h® 11.6 _ØÔ¾® EÒÍ uõÁµ[PÎß ö£¯ºP
Áõ¼ì÷|›¯õ øÍU TÖ. AøÁ Cøh{ø»z uõÁµ[
PÒ BS®. AuõÁx \µõ\›¯õÚ
öÁ¨£® ©ØÖ® Dµ¨£u {ø»°À
Á͸® uõÁµ[PÒ Cøh{ø»
G.Põ. Áõ¼ì÷|›¯õ Cz uõÁµ[PÒ (Mesophytes) GÚ¨£k®.
uõÁµ[PÒ ©soÀ ÷Á¹ßÔ }›À G.Põ. ©õ, £»õ, öPõ´¯õ, ÁõøÇ,
‰ÌQ²ÒÍÚ (£h® 11.6). •¸[øP, ö\®£¸zv.
(iii) ÷Á¹ßÔ ªu¨£øÁ ö\¯À 11.5
G. Põ.. {®L£¯õ Cz uõÁµ[PÒ ö\®£¸zva ö\iø¯¨ £õºzv¸U
©soÀ FßÔ²ÒÍÚ. CÁØÔß QÓõ¯õ? A¢ua ö\i G¨£i¨£mh
Cø»PЮ, ©»ºPЮ }›ß £µ¨¤À ChzvÀ Á͸QÓx GßÖ PÁÛ.
ªu¢x Põn¨£kQßÓÚ (£h® 11.7). 11.2.3 ÁÓÒ {»z uõÁµ[PÒ
ÁÓsh {»z uõÁµ® Gߣx
ö£õxÁõP }º ªPÄ® A›uõPU
QøhUS® `Ì{ø»°À Á͸®
uõÁµ©õS®. C¢u ÁøPz uõÁµ[PÒ
ÁÓsh `Ì{ø»°À ÁõÌÁuØ÷PØÓ
]» uP Aø©ÄPøͨ ö£ØÖÒÍÚ.
uõÁµzvß £SvPÒ \øu¨£ØÖhÝ®
C¸US®. CvÀ ö£¸©ÍÄ }µõÚx
£h® 11.7 {®L£¯õ
(iv) }º, {»® ÁõÌÁÚ
÷\ºªzx øÁUP¨£kQÓx. Cø»PÎß
GsoUøP SøÓÁõP C¸US®.
¼®÷Ú
¼®÷Úõõ Lø£ ¤À»õ
G.Põ.¼®÷Ú ÷©¾®, Cø»PÒ •mPÍõPÄ®, ö\vÀ
öími ÷µõL¤À»õ CzuõÁµ[PÒ
Cø»PÍõPÄ® ©õØÖ¸ Aøh¢
©soÀ ÷Á¹ßÔ usiß J¸ £Sv v¸US®. G.Põ. \¨£õzvU PÒÎ (£h®
}º ©mhzvØS ÷©÷» EÒÍx (£h® 11.9) \ÄUS ©ØÖ® v¸UPÒÎ.
11.8).
163

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
PhÀ }›À PhØ£g_PÒ, öáÀ¼
«ßPÒ, PhØ SvøµPÒ, |skPÒ,
}›ì, |m\zvµ «ßPÒ, PhÀ öÁÒÍ›
PÒ, _Óõ «ßPÒ, vª[P»[PÒ, PhØ
£ÓøÁPÒ, PhØ £õ®¦PÒ ÷£õßÓ
E°›Ú[PÒ Põn¨£kQÓx (£h®
11.11).
1 2
£h® 11.9 \¨£õzvUPÒÎ
1. |sk
11.2.4 }º ÁõÌ Â»[SPÒ 2. CÓõÀ
3. PhÀ
|ßܺÁõÌ Ch[PÍõÚ SÍ[PÒ, öÁÒÍ›
4. _Óõ «ß
H›PÒ, BÖPÒ ©ØÖ® }÷µõøhPÎÀ
4
÷ÁÖ£mh »[SPÒ ÁõÊQßÓÚ. 3
ªuøÁ E°›¯õÚ ÷Põ¤£õkPÒ, £h® 11.11 PhÀ ÁõÌ Â»[SPÒ

÷µõiL£º, Bìm÷µõ÷PõkPÒ ÷£õßÓ 11.2.5 {»® ÁõÌ Â»[SPÒ


»[S ªuøÁ E°›PЮ, «ßPÒ, {»ÁõÈhzvÀ £» ÁøP¯õÚ
Bø©PÒ ÷£õßÓ }¢va ö\À¾® »[SPÒ £» ÁøP¯õÚ uPÁø©¨¦P
E°›PЮ, }ºa ]»¢vPÒ, øͨ ö£ØÖU Põn¨£kQÓx. £À÷ÁÖ
öPõ_UPÎß »õºÁõUPÒ ÷£õßÓ ÁøP¯õÚ {» ÁõÈh `Ì{ø»
E°›PЮ,|zøuPÒ, øíiµõ , ©sh»[PÒ Põn¨£kÁ÷u CuØSU
umøh¨ ¦ÊUPÒ ÷£õßÓ Â»[SPЮ Põµn©õS®. GkzxU PõmhõP, PõkPÒ,
Põn¨£kQÓx (£h® 11.10). ¦ÀöÁΨ ¤µ÷u\[PÒ, y¢vµ¨
¤µ÷u\[PÒ, £õø»ÁÚ[PÒ ÷£õßÓ
øÁ¯õS®. J¸ ChzvÀ Põn¨£k®
»[S ©ØöÓõ¸ ChzvÀ Põn¨
£hõx. PõkPÎÀ ©µ[öPõzv¨ £ÓøÁ
PÒ, AoÀPÒ, GÀU ©õßPÒ, •¯À
PÒ, |›PÒ, ¦ÒΩõßPÒ, ¯õøÚPÒ,
Sµ[SPÒ, ÷uøµPÒ, £õ®¦PÒ, PÊS
£h® 11.10 |ßܺ ÁõÌ Â»[SPÒ PÒ ÷£õßÓ £»ÁøP »[QÚ[PЮ
©ØÖ® RÌ CÚ Â»[SPÍõÚ

£h® 11.12 {»® ÁõÌ Â»[SPÒ

164

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
S¸Â

P[Põ¸
©õß JmhP®

Põmöh¸ø© £õ®¦
£h® 11.13 ¦ÀöÁÎ
©ØÖ®
£õø»ÁÚ Â»[QÚ[PÒ

AmøhPÒ, |zøuPÒ, ©µÁmøhPÒ, ªPÄ® •UQ¯©õÚuõS®. uõÁµ[PÒ


§µõßPÒ ÷£õßÓ E°›PЮ ¤Ó E°›Ú[PÐUSz ÷uøÁ¯õÚ
Põn¨£kQÓx (£h® 11.12). EnøÁ ÷|º•P©õP÷Áõ, ©øÓ•P
¦ÀöÁΨ ¤µ÷u\[PÎÀ, Põm ©õ÷Áõ AÎUQßÓÚ. 2. Põº£ß&øh&
öh¸ø©PÒ, Pø»©õßPÒ, Á›USvøµ BUøéøh £¯ß£kzvU öPõsk
PÒ, S¸ÂPÒ, P[Põ¸PÒ, £ÓøÁPÒ, BUêáøÚ öÁΰkQßÓÚ. 3. `Ì
öÁmkUQÎ ÷£õßÓ Â»[SPÒ {ø»°ß öÁ¨£zøu uoUQÓx.
Põn¨£kQÓx (£h® 11.13). 4. PõØÖ ©õ_£kuø» uõÁµ[PÒ
Pmk¨£kzxQßÓÚ. `Ì{ø»°ß
y¢vµ¨ ¤µ÷u\[PÒ ©µ[PÍØÓ
y´ø©U ÷Pk ©õ_£kuÀ BS®.
x¸Á £Sv¯õS®. C[S BºiU
•¯ÀPÒ, BºiU |›PÒ, }º ©õßPÒ, 11.3.1 JÎa÷\ºUøP {PÌa]°À
Á»ø\¨ ÷£õS® £ÓøÁPÒ, PõØÖ y´ø©¯õuÀ
ö£ßS°ßPÒ, x¸ÁU PµiPÒ ÷£õßÓ
»[SPÒ Põn¨£kQÓx. JÎa÷\ºUøP°ß ÷£õx Põº£ß
øh BUøék £¯ß£kzu¨£mk BU
§ª°ß ÁÓsh {»¨£µ¨£õÚ
êáß öÁÎÂh¨£kQÓx. Auß
£õø»ÁÚzvÀ P[Põ¸ G¼PÒ,
£¯ÚõP PõØÖ y´ø© AøhQÓx.
JmhP[PÒ, öímäíõU, G¼PÒ,
•ÒÍ®£ßÔPÒ ÷£õßÓ Â»[SPЮ ©ø»¨ ¤µ÷u\[PøÍ EhÀ|»
÷»õPìm öÁmkUQÎPÒ £õ®¦PÒ ÁõÈh[PÒ (Health Resorts) GÚ
÷£õßÓ §a]PЮ Põn¨£kQÓx. TÖÁuØS J¸ Põµn®, A[SÒÍ
11.3 `Ì{ø»°À uõÁµ[PÎß HµõÍ©õÚ ©µ[PÒ AvP©õP
£[S BUêáøÚ öÁΨ£kzxÁuõS®.
`Ì{ø»°À uõÁµ[PÎß £[S Auß £¯ÚõP PõØÖ _zu©øhQÓx.

165

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©õ_Pmk¨£kzu¼À uõÁµ[PÎß
£[S GßøÚ
öÁmhõ÷u!
PÈÄ }øµz y´ø©¨£kzxÁvÀ
]» uõÁµ[PÒ £¯ß£kQßÓÚ.
GkzxUPõmhõP BPõ¯z uõ©øµ,
S÷ÍõöµÀ»õ (£h® 11.14) ÷£õßÓ
uõÁµ[PÒ PÈÄ }›¾ÒÍ, A_zu[ £h® 11.15 PõkPøÍ öÁmi AÈzuÀ

PøÍ DºzxU öPõsk |a_¨ ö£õ¸m ÃkPÎÀ AÇS u¸® uõÁµ[PÒ


PøÍ }UQ }øµ JµÍÂØS y´ø© Em£h £»ÁØøøÓ |mk ÁͺUP
Aøh¯a ö\´QßÓÚ CøÁ ©õ_ ÷Ásk®. \õø» Kµ[PÎÀ ÁÚz
PõmiPÍõS®. xøÓ°ÚµõÀ ©µ[PÒ |mk ÁͺUP¨
£kQßÓÚ. AÁØøÓ |õ® £õxPõUP
÷Ásk®. ©µ® Áͺ¨£uõÀ `Ǽß
öÁ¨£® Pmk¨£kzu¨£kQÓx. ÷©¾®
BUêáß AÍÄ AvP›UQÓx.
ÂÓSUPõPÄ® ©µ[PøÍ ÁͺUP»õ®.
©µ® ÂØ£øÚUS £¯ß£kQÓx.
BP÷Á |©x Ãmøha _ØÔ ©µ® |h
£h® 11.14 S÷ÍõöµÀ»õ
÷Ásk®. £ÒÎÁÍõP® •ÊÁx®
öuõÈØ\õø»PÒ AvP® C¸US® ©µ[PøͲ® ¤Ó uõÁµ[PøͲ® |mk
Ch[PÎÀ AÁØÔ¼¸¢x öÁίõS® £õxPõUP ÷Ásk®.
|a_¨ ¦øP¯õÀ PõØÖ A£õ¯Pµ©õÚ 11.3.2 ©øǨ ö£õÈÄUS Buõµ®
AÍÂØS ©õ_£kQÓx. ©õ_ØÓ PõØøÓ
©øÇ CÀø»÷¯À G¢u E°›Ú
_Áõ]¨£uõÀ £À÷ÁÖ ÷|õ´PÒ
•® E°º ÁõÇ •i¯õx. ©øÇUS ªP
HØ£kQßÓÚ. PõØÖ y´ø©¯øh¯,
•UQ¯©õÚ Buõµ® PõkP÷Í. Ahºzv
uõÁµ[PøÍU SÔ¨£õP ©µ[PøÍ ¯õÚ ö£›¯ ©ø»¨ ¤µ÷u\[PÎÀ
AvP GsoUøP°À ÁͺUP ÷Ás öuõhº¢x ©øÇ ö£´ÁuØSU Põµn®
k®. CuÚõÀ _ØÖa`ÇÀ £õxPõUP¨ A[SÒÍ Ahºzv¯õÚ PõkP÷Í
£kQÓx. ¦Î, ÷Á®¦, ©õ ÷£õßÓ BS®. uõÁµ[PÍõÀ }µõ¨÷£õUS
©µ[PøÍ \õø»°ß C¸¦Ó[Pξ® |øhö£ÖQÓx. CuÚõÀ }º B¯õQ
Áͺ¨£uß ‰»® PõØÖ ©õ_Öuø»z ÷©P©õP E¸ÁõQÓx. ÷©PU Tmh®
uº¨£÷uõk, |©US {ÇÀ u¸QÓx. Sκ¢x «sk® ©øǯõP¨ ö£õÈ
PõkPÎÀ uØ÷£õx ©µ[PÒ HµõÍ® QÓx. CÆÁõÖ PõkP÷Í ©øÇ }¸US
öÁmh¨£mk Á¸ÁuõÀ ©øÇ SøÓ¢x •UQ¯ Buõµ® BS®. ©øǨ ö£õÈÂ
Á¸QÓx. BP÷Á PõkPøͨ £õxPõUP ÚõÀ {»zui }º ©mh® E¯ºQÓx. }º
÷Ási¯x ªPÄ® CßÔ {ø»PÎÀ }º {øÓ¢x Ax £»ÁøP¨
¯ø©¯õuuõS® (£h® 11.15). £¯ß£õkPÐUS® QøhUQÓx.

166

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
]ö©sm uÍ[PÒ Aø©¨£øuz
uºUP ÷Ásk®. ö©õmøh ©õi°À
ÂÊ® ©øÇ}øµU SÇõ´PÒ ‰»®
ÁiPmk® öuõmiUS Gkzxa ö\À»
÷Ásk®. C¢uz öuõmi°ß AÍÄ
1 « x 1 « 1.5 « BS®. CvÀ Eøh¢u
ö\[PØPÒ AÀ»x TÇõ[PØPøÍU
SÔ¨¤mh AÍÄUS {µ¨£ ÷Ásk®.
£h® 11.16 PõkPÒ C¢u ÁiPmk® öuõmi°¼¸¢x }øµ
Si}º ö£ÖQ÷Óõ®. PõkPÎÀ SÇõ´ ‰»® SÇõ´U QnÖUS Gkzxa
ö\ßÖ ¤ßÚº Aøu¨ £¯ß£kzvU
ö£´²® ©øÇ }º AønPÎÀ,
öPõÒÍ»õ® (£h® 11.17).
H›PÎÀ, ÷\ªUP¨ £kQÓx. ÷©¾®
C¢u ©øÇ}º BÓõPÄ®, |v¯õPÄ®
ö£¸UöPkzx Bsk •ÊÁx®
ÂÁ\õ¯zvØS® Si}¸US® £¯ß
£kQÓx (£h® 11.16).
PõkPÒ öÁmh¨£kÁuõÀ ©øÇ
°ß AÍÄ SøÓ¢x {»zui }º ©mh®
SøÓQÓx. ÁÓsh `Ì{ø» E¸ÁõQ £h® 11.17 ©øÇ }º ÷\P›¨¦

Óx. Aµ\õ[P® ©øÇ }º ÷\ª¨¦z 11.3.4 ©s Áͨ £õxPõ¨¦


vmhzøu AÔ•P¨ £kzv²ÒÍx. ©s ÁÍzøu \›¯õÚ ÁøP°À
©øÇ }º ÷\ª¨ø£ |õ® JÆöÁõ¸ £õxPõUP ÷Ásk®. ©sÁÍ®
Ãmi¾® ö\¯À£kzu ÷Ásk®. SøÓ²® ÷£õx uõÁµ[PÒ SÔ¨£õP
11.3.3 ÃkPÎÀ ©øÇ}º ÷\P›zuÀ £°ºPÎß Áͺa] SßÔ ©P`À
ö£¸©ÍÂÀ SøÓ¢x Âk®. ©s
""}›ßÔ Aø©¯õx E»S'' A›¨¦ ©sÁÍ® SøÓÁuØS ªP
E°ºÁõÇ EnøÁÂh Si}÷µ •UQ¯U Põµn©õS®. ©s A›¨¤ß
•UQ¯©õÚuõS®. Si}›ß Buõµ® Põµn©õP ÁÍ©õÚ ©s ©øÇ }›ß
©øÇ }º uõß. GÚ÷Á ©øÇ }øµ ‰»® Aizxa ö\À»¨£kQÓx. \zx¨
ÃnõUPõ©À §ªUPi°À ÷\P›zx ö£õ¸mPЮ Aizxa ö\À»¨£k
Aøu E£÷¯õQ¨£÷u ©øÇ }º QßÓÚ. Cuß Põµn©õP ©s ÁÍ®
÷\P›zu¼ß ÷|õUP©õS®. SøÓÁxhß, ©s A›¨¤ÚõÀ Ch®
©øÇ}øµ C¸ ÁÈPÎÀ ö£¯¸® ©s, }º {ø»PÍõa
÷\P›UP»õ®. 1. ÃkPÎÀ ö©õmøh ö\ßÓøh¢x AÁØÔß }º öPõÒ
©õi°À QøhUS® ©øÇ}º vÓøÚ öÁSÁõPU SøÓzx ÂkQß
2. vÓ¢uöÁΨ £Sv°À QøhUS® ÓÚ. ö\¯ØøP Eµ[PøͲ®, §a]U
©øÇ }º. §ª°À }º Fk¸Â {»}º öPõÀ¼ø¯²® ÷Áv¨ ö£õ¸mPøÍ
©mhzøu Aøh¯, Pmihzøua _ØÔ ²® Áµ®¤À»õx £¯ß£kzxÁuõ¾®

167

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©s ÁÍ® SøÓ¢x ÂkQÓx. A›] ‰møhPÐUS A¸Q¾®,
{»©õÚx ÂÁ\õ¯zxUS¨ £¯ß£hõu £õzvµ[PÎß Cøh°¾®, ©ÎøP
ÁõÖ Auß ußø© ©õÔ ÂkQÓx. uøÇ \õ©õßPÐUS Cøh°¾® öÁS
Eµ[PøÍ £¯ß£kzxÁuõ¾®, ©õØÖ¨ ÷ÁP©õP E»õÁ¸®. Pµ¨£õß §a]ø¯
£°Ÿmk •øÓ ‰»•® ©sÁÍzøu¨ £õºzv¸¨¥ºPÒ AÀ»Áõ? Cuß
£õxPõ¨£vß ‰»•® ©P`ø» umøh¯õÚ EhÀ CkUSPÎÀ
Po\©õP AvP›UP»õ®. ~øÇÁuØS Eu¯õP EÒÍx. Cuß
11.3.5 `Ì{ø»°À »[SÎß C¯UPzvØPõP J¸ ÷áõi Tmk
£[S PsPЮ, J¸ ÷áõi Enº }m]PЮ,
©ØÖ® ‰ßÖ ÷áõi PõÀPЮ, Cµsk
{»zvÀ ©ÛuÝUS |ßø© ÷áõi CÓUøP PЮ Põn¨£kQÓx.
£¯US® »[SPЮ wø© £¯US® Cuß Áõ°À £» ÁøP¯õÚ EÖ¨¦UPÒ
»[SPЮ EÒÍÚ Gߣøu }[PÒ EÒÍÚ. CøÁ "Pizx ö©À¾®
AÔúPÒ. Áõ²Ö¨¦' GßÖ AøÇUP¨£k®.
wø© £¯US® »[SPÎÀ BP÷Á Pµ¨£õß §a] PiÚ©õÚ
ªPÄ® SÔ¨¤hzuUPøÁ, Pµ¨£õß ö£õ¸mPøÍ C¢u Áõ²Ö¨¦PøÍ
§a] ©ØÖ® G¼ BS®. CøÁPÒ £¯ß£kzv Pizx ö©À¾® ußø©
öÁØÔPµ©õP ÁõÌÁuØPõÚ Põµn[ Eøh¯uõS®. Cx J¸
PÒ GßÚ Gߣøu } AÔÁõ¯õ? ©Ûu AøÚzxso »[S BS®.
Ûß Ehø©PøÍ AÈzx ^ºSø»¨£x Pµ¨£õß
PÈÄ }UQPÒ & Pµ¨ £õß §a]
uõß Cuß •UQ¯U Põµn©õS®.
PÈÄ }UQPÒ GßÓõÀ GßÚ?
Pµ¨£õß §a] \ØÖ ]¢v²[PÒ. _ØÖ¨¦Ó y´ø©ø¯
Pµ¨£õß §a] £h® 11.18 G[S £õxPõUS® E°›P÷Í PÈÄ }UQPÒ
ÁõÌQÓx GßÖ } AÔÁõ¯õ? BS®.
PÈÁøÓPξ®, \õUPøhPξ®, Pµ¨£õߧa] EnĨ
_ÁºPÎß CkUSPξ® ÁõÌQßÓx. £sh[PøÍ ÷\u©øh¯a ö\´uõ¾®,
C¨§a]PÒ öÁÎa\zøu Âmk J¸ PÈÄ }UQ¯õPÄ® ö\¯À£kQÓx.
C¸mhõÚ £SvPÎÀ Põn¨£kQÓx. Cx, EnĨ ö£õ¸ÒPøÍ
ÃkPÎÀ ÷\P›zx øÁUP¨£mkÒÍ öPkUPUTi¯ ]Ö ]Ö §a]PøÍ
Esk, AÁØøÓ APØÖÁuß ‰»®
1 PÈÄ }UQ¯õPa ö\¯À£kQÓx.
2

3
4
G¼°ß öÁØÔPµ©õÚ ÁõÌUøPU
PõÚ Põµn[Pøͨ £õº¨÷£õ©õ?
5
1. uø»
2. TmkU Ps G¼ (£h® 11.19) J¸ AøÚz
3. PõÀ xso¯õS®. Cx £õ¿mi
6 4. ©õº¦¨ £Sv ÁøPø¯a ÷\º¢uuõS®. ÷uõ¼À
5. Á°ØÖ¨ £Sv
6. CÓUøP E÷µõ©® Põn¨£kQÓx. Ch¨ö£¯ºa
£h® 11.18 Pµ¨£õß §a] ]UPõP Cøn¯õÚ •ßÚ[PõÀPÒ,
168

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
¤ßÚ[ PõÀPÒ Põn¨£kQÓx. CøÁPÒ £õvUP¨£mk öuõØÖuÀ
G¼°ß öÁØÔPµ©õÚ ÁõÌUøP°ß {ø»ø¯ AøhQßÓÚ. C¢u öuõØÖ
Põµn®, Auß ÁõÌ|õÒ SøÓÁõP uÀ {ø»°À EÒÍ öuÒШ§a]PÒ
C¸¢uõ¾®, ªP ÷ÁP©õP CÚ¨ ©ÛuøÚU Pi¨£uÚõÀ ©ÛuÝUS
ö£¸UP® ö\´²® ußø© öPõsh÷u C¢÷|õ´ £µÄQßÓx. £õvUP¨£mh
¯õS®. J¸ Á¸hzvÀ J¸ ÷áõi G¼ \õuõµn©õP Pi¨£vß ‰»®
G¼PÒ C¸¡Ö G¼PÍõP ö£¸UP £õUj›¯õUPÒ Emö\¾zu¨£mk
©øhQÓx. J¸ G¼ J÷µ •øÓ°À ©ÛuÝUS ¤÷ÍU ÷|õ´ HØ£kQÓx.
£zx •uÀ £vøÚ¢x SmiPøÍ
PÈÄ }›À ÁõÊ® øPµõÚ©ì
DÝQÓx. G¼PÒ ‰ßÖ ©õu[PÎÀ
CÍ® E°› ]øu¨£øÁPÎÀ
CÚ¨ö£¸UPz ußø©ø¯¨ ö£ØÖ
ÂkQÓx. JßÓõS®. HöÚÛÀ Cx }›¾ÒÍ
PÈĨ ö£õ¸ÒPøÍ ]øuzx, ]øu¢u
G¼ ö|ØS¸zx ©ØÖ® ö|Ø©o
£Svø¯ EnÁõP EmöPõÒQÓx.
PøͲ® EsqQÓx. G¼ uõÛ¯[
PøÍ Esk AȨ£øu Âh, ÃnõU 11.3.6 ö£õ¸ÒPÎß ©Ö _ÇØ]°À
S® uõÛ¯[PÎß AÍÄ ªP AvP©õP ©s¦ÊUPÒ & ]Ö §a]PÒ &
EÒÍx. |õ® ÷\ªzx øÁzxÒÍ uõÛ ©µÁmøhPÒ
¯[PÎÀ G¼ uß PÈĨ ö£õ¸mPøÍ |õ® £¯ß£kzv ÃnõUQ¯
CkÁ÷u CuØS Põµn©õS®. G¼ ö£õ¸mPÒ «sk® £¯ÝÒÍ
ußÝøh¯ ÁøÍ PÎÀ 2&2½ Q÷»õ ö£õ¸mPÍõP ©õØÖÁ÷u ©Ö_ÇØ]
uõÛ¯[PøÍ ÷\ªzx øÁUQÓx. BS®. C¢u¨ £o°À ©s¦ÊUPÒ,
]Ö §a]PÒ, ©µ AmøhPÒ, •UQ¯¨
£[S ÁQUQßÓx (£h® 11.20).
"©s¦ÊUPÒ EÇÁÛß |s£ß'
Gߣx } AÔ¢u Esø©÷¯. BÚõÀ
Ax Hß AÆÁõÖ AøÇUP¨£kQÓx
£h® 11.19 G¼ Gߣøu } öu›¢x öPõÒ. ©s¦ÊU
G¼°ß ‰»® £µÄ® ÷|õ´PÎÀ
•UQ¯©õÚx ¤÷ÍU ÷|õ¯õS®. (a) ©s¦Ê
C¢÷|õ´ ""Gº]Û¯õ ö£ìiì''
GßÝ® £õUj›¯õÁõÀ EshõQÓx.
""^÷Úõ¨]À»õ'' GßÝ® J¸
(b) ©µÁmøh
ÁøP¯õÚ öuÒШ§a]÷¯ C¢÷|õ´ £h® 11.20 ©s¦Ê, ©µÁmøh
Phzv ¯õS®. C¢u öuÒШ§a], PÐUS® ©sqUS® EÒÍ öuõhºø£
G¼°ß ÷uõ¼À ÁõÌ¢x CÚ¨ PshÔ¢uÁº \õº»ì hõºÂß BÁõº.
ö£¸UP® ö\´QÓx. ÷|õ´ Psh ©s ¦ÊÁõÀ Esn¨£mh ©soÀ
G¼PøÍ, EnÂØPõP C¢u ö\›UPõu ©s ¦Ê »UQ¯ ©snõP
öuÒШ§a]PÒ PiUS® ÷£õx, öÁÎ Á¸QÓx. Cx {»zvß ÁÍzøu

169

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
ö\¯À 11.6 PÐU÷PØ£ öuõÈØ\õø»PÎß Gs
©ÛuÝUS |ßø© £¯US® oUøP²® AvP›zxU öPõs÷h
©ØÖ® wø© £¯US® »[SPøÍ ö\ÀQÓx. CuÚõÀ `Ì{ø» ©sh»®
£mi¯¼k. ©õ_ AøhQÓx. `Ì{ø» ©sh»®
Á.Gs. |ßø© wø© öuõÈØ\õø»PÎÚõÀ GÆÁõÖ ©õ_
£¯US® £¯US® AøhQÓx Gߣøu¨ £ØÔ öu›¢x
»[SPÒ Â»[SPÒ öPõÒÍ»õ©õ?
öuõÈØ\õø»Pμ¸¢x Á¸®
1 ........................ ..........................
PÈĨ ö£õ¸mPÒ ‰»®, {»®, }º,
2 ......................... .......................... PõØÖ BQ¯øÁ ^º÷Pk AøhQÓx.
3 ......................... .......................... ö£¸®£õ»õÚ öuõÈØ\õø»Pμ¸¢x
4 ......................... .......................... Á¸® |a_¨ ö£õ¸mPøÍU öPõsh
PÈĨ ö£õ¸mPÒ _zu©õÚ }º
5 ......................... ..........................
{ø»PÎÀ P»UP¨£kQÓx. CuÚõÀ
6 ......................... .......................... }º ©õ_ AøhÁuÚõÀ A¢u }›À
ÁõÊ® E°›PÐUS® }øµ
AvP›¨£÷uõk ©soß PõØ÷Óõm
£¯ß£kzx® ©ÛuÝUS® w[S
hzøu²® AvP›UQÓx. C¯ØøP
HØ£kQÓx. JÆöÁõ¸ Á¸h•®
PÈĨ ö£õ¸mPøÍ Eµ©õP ©õØÖÁ
©õ\øh¢u }›ÚõÀ 2.2 ªÀ¼¯ß ©UPÒ
vÀ •UQ¯ £[S ÁQUQÓx. AuÚõÀ
CÓUQßÓÚº. E»Qß ©UPm
£°ºPÒ ö\Èzx ÁͺQÓx. GÚ÷Á
öuõøP°À 40% ©UPÒ u[PÒ vÚ\›
©s¦Ê EÇÁÛß |s£ß GßÖ
uspº ÷uøÁPÐUPõP Pkø©¯õP
AøÇUP¨£kQÓx.
÷£õµõiU öPõsi¸UQßÓÚº.
AÔP : öuõÈØ\õø»°¼¸¢x Á¸®
]Ö §a]PЮ, ©µÁmøhPЮ ¦øP°À Põº£ß–øh–BUøék,
©ØÖ® §µõß CÓ¢u E°›PÒ ]øuzx P¢uP–øh–BUøék, ø|mµáß–øh–
©s ÁÍzøu AvP›UQÓx. BUøék, ªz÷uß, K÷\õß ÷£õßÓ
11.4 _ØÖa`ǼÀ ©ÛuÛß £[S Áõ²UPÒ Põn¨£kQßÓÚ. CøÁ
PõØÖ ©sh»zøu ©õ_£kzxÁ÷uõk
©Ûuß J¸ {»ÁõÌ Â»[S. ©mk©À»õ©À, ©øÇ }›À Pøµ¢x
_ØÖa`ǼÀ ©Ûuß uõß J÷µ {»zvÀ Á¸® ÷£õx {»•® ©õ_
"÷©»õͺ' Gߣx® ©ÖUP •i¯õu AøhQÓx. PõØÖ ©õ_ÖÁuõÀ
Esø© BS®. _ØÖa`ǼÀ JÆöÁõ¸ Bsk® ‰ßÖ ªÀ¼¯ß
|øhö£Ö® ©õØÓ[PÎÀ ©Ûuß ©UPÒ CÓUQßÓÚº (£h® 11.21).
GÆÁõÖ •UQ¯¨ £[S ÁQUQßÓõß
ö\¯À 11.7
Gߣøu¨ £ØÔ \ØÖ £õº¨÷£õ®.
Eß AÔ¯À B]›¯¸hß
`Ì{ø» £õv¨¦ AøhÁuØS A¸QÀ EÒÍ öuõÈØ\õø»USa (£h®
•UQ¯U Põµn® ©UPm öuõøP 11.25) ö\ßÖ {»® ©ØÖ® PõØÖ
ö£¸UP® BS®. ©ÛuÛß ÷uøÁ ©õ_ÖuÀ £ØÔz öu›¢x öPõÒ.

170

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
©õ_Öuø»U Pmk¨£kzu }
GßöÚßÚ ÁÈ•øÓPøÍU Pøh¨
¤i¨£õ´.
CuØS RÌPõq® ÁÈ•øÓPøÍ
} Pøh¨¤iUP ÷Ásk®.
(i) ©µ[PøÍ öÁmkÁøu uºzx
£h® 11.21 öuõÈØ\õø» Âmk, AvP©õP ÁͺUP ÷Ásk®.
©Ûuß ÂÓQØPõPÄ® Pmk©õÚ (ii) PÈĨ ö£õ¸mPøÍ, }º
£oUPõPÄ® ©µ[PøÍ öÁmk {ø»°÷»õ, {»zv÷»õ Cmk
QÓõºPÒ. CuÚõÀ ©øÇ°ß AÍÄ AøÁPøÍ ©õ_£kzuõ©À, ©Ö_ÇØ]
SøÓUP¨£mk ÁÓm] HØ£kQÓx. Ãk ö\´x, £¯ß£kzu ÷Ásk®.
©ØÖ® öuõÈØ\õø»PÒ PmkÁuØPõP
©Ûuß Põk ©ØÖ® Á¯ÀöÁÎPøÍ (iii) £õ½zwß ø£PøÍ £¯ß£kzx
AȨ£x EnĨ £ØÓõUSøÓUS Áøu uºUP ÷Ásk®. ¤ÍõìiU
Põµn©õP EÒÍx. CuÚõÀ `Ì{ø»z ö£õ¸mPøÍ G›¨£vß ‰»®
öuõS¨¦® £õvUP¨£kQÓx. öÁÎ÷¯Ö® Áõ² |a_ußø©U
uØPõ» `Ì{ø»°À ÷uøÁPÒ öPõshuõS®. C¢u Áõ²Âß ‰»®
ö£¸P¨ö£¸P B£zx® AvP›zxU ¦ØÖ÷|õ´ GØ£kÁuõPa PshÔ¯¨
öPõs÷h ÷£õQÓx Gߣøu } AÔ¯ £mkÒÍx. ©µ¦ \õµõ G› ö£õ¸Ò
÷Ásk®. C¢uU SøÓø¯ {Áºzv ©ØÖ® `›¯ JÎ BØÓø»¨
ö\´Áx® EßÝøh¯ Phø©¯õS®. £¯ß£kzu ÷Ásk®.

uß ©v¨¥k

(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®


÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)

1. `Ì{ø» GßÓ ö\õÀø» Áøµ¯ÖzuÁº


(A) öµ´mhº (B) GºÚìm öíUPÀ (C) Kh® (D) hõºÂß
2. ÁÓsh {»z uõÁµ® GxÁõS®
(A) \¨£õzvU PÒÎ (B) AÁøµ
(C) £mhõo (D) ö\®£¸zv
3. ©øÇ }¸US Buõµ®
(A) ÷©P® (B) PõkPÒ (C) PhÀ (D) `›¯JÎ
4. JÎa÷\ºUøP°ß ÷£õx C¢u Áõ² öÁΰh¨£kQÓx
(A) BUêáß (B) Põº£ß øh BUøék
(C) ø|mµáß (D) Põº£ß&÷©õÚõUø\k
171

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
5. R÷Ç öPõkUP¨£mkÒÍ Â»[SPÐÒ ªuøÁ E°›
(A) uÁøÍ (B) «ß (C) ÷µõiL£ºPÒ (D) Bø©
6. RÌ Põs£ÁØÔÀ Gx PÈÄ }UQ
(A) Pµ¨£õß §a] (B) G¼ (C) £À¼ (D) |õ´
7. EÇÁÛß |s£ß Gx?
(A) ©µ Amøh (B) GÖ®¦ (C) ©s¦Ê (D) £õ®¦
8. E°µØÓU PõµoUS GkzxU Põmk.........
9. •uÀ{ø» ~Pº÷Áõº ................... GßÖ® AøÇUP¨£kÁº.
10. ............ ¤÷ÍU ÷|õ´ Phzv¯õS®.
11. G¼ J¸ •øÓ ÷£õk® SmiPÎß GsoUøP...........
12. JÎa÷\ºUøP GßÓõÀ GßÚ?
13. ÁÓsh {»z uõÁµ[PÐUS GkzxUPõmk Cµsk u¸P.
14. ©øÇ }º ÷\ªzuÀ GßÓõÀ GßÚ?
15. `Ì{ø»°¯À & Áøµ¯Ö.
16. `Ì{ø»°¯¼À S÷ÍõöµÀ»õÂß £[S ¯õx?
17. PõkPøÍ |õ® Hß £õxPõUP ÷Ásk®?
18. }º ÁõÈhzvß ÁøPPÒ ¯õøÁ?
19. ©s¦Ê Hß "EÇÁÛß |s£ß' GßÖ AøÇUP¨£kQÓx?
20. G¼ GÆÁõÖ uõÛ¯[PøÍ ÷\u©øh¯a ö\´QÓx?
21. J¸ `Ì{ø» ©sh»zvß E°ºU PõµoPøͨ £ØÔ GÊxP.
22. }º ÁõÌ uõÁµz öuõS¨ø£¨ £ØÔ ÂÁ›.
23. ©øÇ}º ÷\P›¨¦ •øÓø¯ ÂÁ›.
24. G¼ J¸ w[S°› & ÂÁõvUPÄ®?
25. ©ÛuÚõÀ HØ£kzu¨£k® _ØÖa`ÇÀ ©õØÓzøu ÂÁ›.

]» uPÁÀPÒ ...
N £õ®¦PÒ £» ©õu[PÐUSU Th EnÄ CÀ»õ©À E°º
ÁõÊ®.
N •uø», PsPÒ vÓ¢u {ø»°÷»÷¯ y[S®.
N P[Põ¸ Bìv÷µ¼¯õ |õmøhz uµ ÷ÁÖ G¢u |õmi¾®
Põn¨£kÁvÀø».
N }º¯õøÚ J¸ uõÁµ Eso¯õS®.

172

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
12 £¯ß£õmk E°›¯À
|®•øh¯ |ÀÁõÌÂØS uõÁµ[ ö£ÓU Ti¯uõS®. HÓUSøÓ¯ 35
PÒ ö£›x® £¯ß£kQßÓÚ. ÁøP¯õÚ uõÁµ[PÒ µ¨£º u¸£øÁ
uõÁµ[Pøͨ ÷£õß÷Ó Â»[SPЮ, GÚ AÔ¯¨ £mkÒÍx. µ¨£º uõÁµ®
£» ÁøPPξ® £¯ß£kQßÓÚ. ©µ©õP Á͵UTi¯x. Cuß
C¨£õh¨ ¤›ÂÀ uõÁµ[PЮ, uõÁµÂ¯À ö£¯º ï¯õ
»[SPЮ GÆÁõÖ |® |À ¤÷µ]¼¯ß]ì. CøuU Psk
ÁõÌÂØS EuÄQßÓÚ GߣøuU ¤izuÁº QÔì÷hõ£º öPõ»®£ì
Põs÷£õ®. BÁõº. Cz uõÁµzv¼¸¢x QøhUS®
12.1 uõÁµ[PÒ ©ØÖ® ö£õ¸ÐUS Cµ¨£º GÚ ö£¯›mhÁº
»[SPÎß £¯ßPÒ ÷áõ\¨ ¤›ìm¼ BÁõº. Cx £õµõ
µ¨£º uõÁµ® GÚÄ® AøÇUP¨
uõÁµ[Pμ¸¢x EnÄ, £kQÓx. E»PzvÀ EØ£zv
uõÛ¯[PÒ, Põ´PÔPÒ, PÛPÒ, ö\´¯¨£k® µ¨£›À 99% ÂÊUPõk
Gsön´ ÂzxUPÒ, ©¸¢x¨ ï¯õ ¤÷µ]¼¯ß]꼸¢÷u
ö£õ¸ÒPÒ, AÇSz uõÁµ[PÒ, |õº QøhUQÓx. ï¯õÂß uõ¯P® öuß
ö£õ¸ÒPÒ, £»ÁøPz öuõÈØ\õø» Aö©›UPõÂÀ EÒÍ A÷©\õß £ÒÍz
PÐUSz ÷uøÁ¯õÚ ö£õ¸ÒPÒ £» uõUS BS®. uØ÷£õx B¨›UPõ,
QøhUQßÓÚ. A÷u÷£õÀ £õÀ, ©÷»]¯õ, uõ´»õ¢x, C¢v¯õ BQ¯
öÁsön´, ö|´, ÷uõÀ, £mk, ÷uß |õkPÎÀ AvP £µ¨£ÍÂÀ µ¨£º
÷£õßÓøÁ »[SPμ¸¢x \õS£i ö\´¯¨£kQÓx.
QøhUQßÓÚ.
|® uªÌ |õmiÀ PßÛ¯õS©›
©µ® öÁmkuÀ, ÷Ámøh¯õkuÀ ©õÁmhzvÀ uõß AvP {» £µ¨¤À
•u»õÚ uÁÓõÚ ö\¯ÀPÍõÀ PõkPÒ µ¨£º \õS£i ö\´¯¨£kQÓx. µ¨£º
©ØÖ® »[SPÒ AÈUP¨£kQßÓÚ. ©µzv¼¸¢x QøhUS® £õÀ÷£õßÓ
uõÁµ[PøͲ®, »[SPøͲ® vµÁ® ÷»hUì GÚ¨£k®. CvÀ
£õxPõ¨£x |©x Phø©¯õS®. µ¨£º ö£õ¸Ò EÒÍx. C¢u ÷»hUøé
12.1.1 µ¨£º : µ¨£›ß £¯ßPÒ £USÁ¨£kzv µ¨£º ¤›zöukUP¨
uØPõ»zvÀ, µ¨£º ö£õ¸ÒPøͨ £kQÓx.
£¯ß£kzxÁx uºUP •i¯õu µ¨£øµ Ai¨£øh¯õPU öPõsk
JßÓõS®. µ¨£º, uõÁµ[PÎÀ C¸¢x £» ÁøP¯õÚ öuõÈØ\õø»PÒ

173

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
ö\¯À£kQßÓÚ. h¯º EØ£zv 12.1.3 §a]PÎÚõÀ ©Pµ¢ua
öuõÈØ \õø»°¾® Ãmk E£÷¯õP ÷\ºUøP
ö£õ¸ÒPÒ, ªß \õuÚ[PÒ, ©¸zxÁ §a]PÒ ©»›ß «x Ámh
\õuÚ[PÒ, öuõø» ÷£] \õuÚ[PÒ, ªkÁøu²® Auß «x A©º¢x
GÊx ö£õ¸ÒPÒ, Âøͯõmk C¸¨£øu²® £õºzv¸UQÓõ¯õ?
ö£õ¸ÒPÒ ©ØÖ® Põ»oPÒ AøÁ GuØPõP ©»ºPøÍ |õi
÷£õßÓÁØÔÀ µ¨£º £¯ß£kQÓx. Á¸QßÓÚ? ©»ºPÎÀ EÒÍ CÛ¨¦z
£h® 12.1–À PõsP. vµÁ® (nector) ©ØÖ® ©Pµ¢uz yÒ
BQ¯øÁ £» ÁøP §a]PÐUS
EnÁõP¨ £¯ß£kQßÓÚ. CuØ
PõP÷Á §a]PÒ ©»øµ Ámh
ªkQßÓÚ. ©»º «u©º¢x CÛ¨¦z
vµÁzøu EÔg] GkzxU
1 öPõÒQßÓÚ. Ca\©¯zvÀ ©Pµ¢ua
2 ÷\ºUøP |øhö£ÖQÓx.
©Pµ¢ua ÷\ºUøP Gߣx
£h® 12.1 µ¨£º ©µ®
1. ÷»hUì 2. ÷»hUì ©Pµ¢uzyÒ ©»›ß `À •iø¯
÷\P›zuÀ AøhÁx BS®. Cx C¸
12.1.1 AÇSz uõÁµ[PÒ ÁøP¨£k®. (i) uß ©Pµ¢ua ÷\ºUøP
(ii) A¯À ©Pµ¢ua ÷\ºUøP
AÇS u¸® uõÁµ[PøÍ
A»[Põµz uõÁµ[PÒ GßQ÷Óõ®. uß ©Pµ¢ua ÷\ºUøP Gߣx
AøÁ |©US ©Ú©QÌøÁz uµUTi¯ J¸ ©»›ß ©Pµ¢uz yÒ A÷u ©»›ß
÷uõØÓzøu¨ ö£ØÔ¸US®. A»[Põµz `»P •iø¯ AøhÁx BS®. A¯À
uõÁµ[PÎÀ ö\®£¸zv, CU÷éõµõ ©Pµ¢ua ÷\ºUøP Gߣx J¸ ©»›ß
(Cm¼ §) ‰\õshõ, hõ¼¯õ, ©Pµ¢uzyÒ ÷ÁÖ ©»›ß `»P
BºQkPÒ, öí¼÷PõÛ¯õ, `›¯ •iø¯ AøhÁx BS®. ö£¸®£õ»õÚ
Põ¢v, S÷µõmhßì •u¼¯øÁ uõÁµ[PÎÀ A¯À ©Pµ¢ua ÷\ºUøP
ÃkPÎÀ ÁͺUP¨£kQßÓÚ §a]PÒ ‰»® |øhö£ÖQÓx. CvÀ
(£h® 12.2). Ásnzx¨ §a], ÷uÜ •UQ¯ £[S
ÁQUQßÓÚ.
A¯À ©Pµ¢ua ÷\ºUøP |øh
ö£Ö® ©»ºPÒ |À» ©n®, £PmhõÚ
{Ó®, CÛ¨¦ vµÁa _µ¨¤PÒ
÷£õßÓÁØøÓU öPõskÒÍÚ.
x®ø£a ö\i°ß ©»ºPÎÀ
£h® 12.2 CU÷éõµõ

174

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
AvP©õÚ ÷uß _µUQÓx. ÷uøÚ (i) PõØÔÚõÀ ÂøuPÒ £µÄuÀ
EÔg] GkzxU öPõÒÍ Á¸QßÓ PõØÔÚõÀ £µÄ® ÂøuPЮ
Ásk A¯À ©Pµ¢ua ÷\ºUøPUS PÛPЮ ªPa ]Ô¯øÁ¯õPÄ® ]ÓS
EuÄQÓx. ³UPõ GÚ¨£k® ÷£õßÓ Aø©¨¦ Eøh¯uõPÄ®,
uõÁµzvÀ J¸ ÁøP ÁsiÚzuõÀ ö©À¼¯ CøÇP÷Íõk® Põn¨£k®.
©mk÷© ©Pµ¢ua ÷\ºUøP G.Põ. •¸[øP, £¸zv, G¸US,
|øhö£ÖQÓx (£h® 12.3). iøµhõUì
(ii) }›ÚõÀ ÂøuPÒ £µÄuÀ
CÆÁøP°À £µÄ® ÂøuPÒ
}›À ªuUS® ußø©²øh¯øÁ. G.Põ.
÷u[Põ´.
£h® 12.3 x®ø£ (iii) »[SPÎÚõÀ ÂøuPÒ £µÄuÀ

12.1.4 Âøu £µÄuÀ »[SPÎÚõÀ C¸ ÁøPPÎÀ


J¸ uõÁµzvÀ E¸ÁõS® ÂøuPÒ £µÄQßÓÚ. ÂøuPÒ
ÂøuPÒ AøÚzx® A¢u uõÁµzvß Â»[SPÎß «x JmiU öPõsk
RÌ ÂÊ¢x •øÍzuõÀ. AøÁ \›Áµ öuõø» yµ¨ £SvPÐUS Gkzxa
Á͵ •i¯õx. HöÚÛÀ, ÁÍ•hß ö\À»¨£k®. G.Põ. |õ²¸Â.
Á͵, Ch¨£µ¨¦, Fmh¨ ö£õ¸ÒPÒ, »[SPÒ EnÁõPU PÛPøÍ
}º, `›¯JÎ BQ¯øÁ ÷uøÁ¯õÚ EmöPõsk ¤ß ÂøuPÒ PÈĨ
AÍÂØS QøhUPõx. uõ´ uõÁµzvß ö£õ¸Ðhß öÁÎ÷¯ØÓ¨£mk A[S
A¸Q÷»÷¯ ÂÊ¢uõÀ ÷©ØSÔ¨¤h¨ •øÍUS®. G.Põ. P¸÷ÁÀ.
£mhøÁ QøhUPõx. CuØS ©õÓõP
(iv)öÁizx¨ £µÄuÀ
ÂøuPÒ öÁÆ÷ÁÖ Ch[PøÍa
÷\¸©õÚõÀ AøÁ ÁÍ©õP E»º PÛPÒ •vºa]¯øh¢ux®
ÁͺÁuØS AvP Áõ´¨¦UPÒ öÁizx, ÂøuPÒ ]uÖQßÓÚ.
C¸US®. GÚ÷Á C¯ØøP°À Âøu G.Põ. B©nUS, G¸US, AÁøµ,
PÒ £µÁ uP Aø©ÄPÒ AÁØÔÀ £¸zv.
EÒÍÚ. ÂøuPЮ, PÛPЮ
£µÄuÀ £» ÁÈPÎÀ |øhö£Ö
QßÓx. £h® 12.4&À PõsP.
(i) PõØÔÚõÀ £µÄuÀ
£¸zv G¸US AÁøµ
(ii) }›ÚõÀ £µÄuÀ
(iii) »[SPÎÚõÀ £µÄuÀ £h® 12.4 Âøu £µÄuÀ
(iv) öÁizx¨ £µÄuÀ

175

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
12.1.5 ©õk Áͺ¨¦ •i²®. ¤øÍ©Äz, {³íõ® 寺,
AßÓõh® |õ® Esq® ¤µ©õ, `ö\Uì, ö»UPõºß,
EnÂÀ •UQ¯ EnÁõQ¯ £õø»z ø©÷ÚõºPõ ÁøPU ÷PõÈPÒ öÁÎ
u¸® ©õkPøÍ ÁͺzuõÀ |©x |õmk ÁøPø¯a \õº¢u ÷PõÈPÍõS®.
Á¸©õÚzøu AvP›UP»õ®. |õmiß £h® 12.6 PõsP.
ö£õ¸Íõuõµ•® Á͸®. PÓøÁ
©õkPÎÀ v÷¯õÛ, Qº, ]Á¨¦ ©ØÖ®
\õQÁõÀ, £_UPÒ AvP® £õÀ u¸®
£_UPÍõS®. Põ[÷P¯®, |õ÷Põ›
©ØÖ® íõ¼Põ PõøÍPÒ ÁsiPøÍ
£h® 12.6 ö»UPõºß ÷PõÈ ö»UPõºß ÷\ÁÀ
CÊUPÄ®, {»zøu EÇÄ®
£¯ß£kQßÓÚ. K[÷PõÀ, 훯õÚõ A^À, ]mhPõß[ , PõPÀ
£_UPÒ, P»¨¤Ú¨ £_UPÍõÚ öáº], •u¼¯Ú C¢v¯ CÚ ÷PõÈPÍõS®.
¤öµõß _Âì •u¼¯Ú £õÀ ÷PõÈPÎß EhÀ |»zvØS `›¯
PÓUPÄ® (£h® 12.5) £¯ß£kQßÓÚ. öÁÎa\® AÁ]¯©õQÓx. ÷PõȨ
£» ÁøPPÎÀ £¯ß u¸® £søn |À» `›¯ öÁÎa\® EÒÍ
»[SPøÍ ÷|õ°ßÔ uS¢u ChzvÀ C¸¨£uõP Aø©UP
•øÓ°À £µõ©›UP ÷Ásk®. ÷Ásk®.
}ºÁõÌ Áͺ¨¤¯À (Aqua-culture)
}º {ø»°À ÁõÊ® ö£õ¸Íõuõµ
1 2 •UQ¯zxÁ® Áõ´¢u »[SPÒ,
SÔ¨£õP «ßPÒ ©ØÖ® uõÁµ[PøÍ
J¸ SÔ¨¤mh Pmk¨£õmk {ø»°
3 4 ¾ÒÍ EP¢u }º, {ø»¨ £Sv°À
ÁͺUPU Ti¯ •øÓUS }ºÁõÌ
Áͺ¨¤¯À AÀ»x AUSÁõPÀ\º
GߣuõS®.
•zxUPøÍ E¸ÁõUS®, ö©À
£h® 12.5 ©õkPÎß £¯ßPÒ
1. PÓøÁ ©õk 2. PõøÍ ©õk ¾h¼PøͲ®, CÓõÀ, «ß ©ØÖ®
3. ©õk {»zøu EÊuÀ 4. ©õk Ási CÊzuÀ |sk ÷£õßÓ PqUPõ¼PøͲ®
÷PõÈ Áͺ¨¦ £»ÁøP ö£õ¸Íõuõµ •UQ¯zxÁ®
Áõ´¢u «ßPøͲ® uÛ¨£mh
÷PõÈPÒ •møhUPõPÄ®,
ö£õ¸zu©õÚ }º{ø»°À ÁͺUP
CøÓa]UPõPÄ® ÁͺUP¨£kQßÓÚ.
»õ®. ö\¯ØøP •zxUPÒ u¯õ›¨¤
÷PõÈPÒ Áͺ¨£uß ‰»®
¾®, CÓõÀ «ßPøÍ Áͺzx HØÖ©v
Á¸©õÚzøu¨ ö£¸UQU öPõÒÍ
ö\´x A¢{¯a ö\»Áõoø¯

176

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
DmkÁv¾® C¢v¯õ ªS¢u BºÁ® Q.¤. 1890À •uß •u¼À
PõmkQÓx. v»õ¨¤¯õ, ö©õ\õ®¤Põ, (SPCA) Society for prevention and Cruelty
•Àö»m•QÀ, ö\£õ»ì, Pm»õ Pm»õ GßÓ Â»[S £õxPõ¨¦a
to Animals

÷£õßÓ «ßPÒ ö\¯ØøP¯õP \mh® C¯ØÓ¨£mhx. v¸©v


ÁͺUP¨£kQßÓÚ. A¸s÷hÀ »[S |»Áõ›¯z
uø»ÁµõP uß ÁõÌ|õÒ •ÊÁx®
ö\¯À 12.1
öuõshõØÔÚõº.
©õmk¨£søn , ÷PõȨ£s&
12.2 ©¸¢xz uõÁµ[PÒ
ønUS Eß B]›¯¸hß ö\ßÖ
£»÷ÁÖÁøP¯õÚ ©õkPÒ, ÷PõÈP uØPõ»zvÀ uõÁµ[Pμ¸¢x
øͨ £õºzx öu›¢xöPõÒ. ö£Ó¨£k® ©¸¢xPÐUS |À»
Áµ÷Áئ EÒÍx. E»öP[S®,
12.1.6 »[S Áøu uøh ö\´uÀ
uõÁµ[PÎß ©¸zxÁ¨ £¯ß SÔzx
•uß •u¼À »[SPÐUS B´ÄPÒ ÷©ØöPõÒͨ£kQßÓÚ. |®
EøÓÂh® Aø©zuÁº A÷\õPa |õmiÀ ªP¨ £Ç[Põ»zv¼¸¢÷u
\UPµÁºzv BÁõº GÚ Áµ»õÖ uõÁµ[PøÍ £» ÁøP ÷|õ´PøÍU
TÖQÓx. C¸¨¤Ý®, BuµÁØÓ Sn¨£kzu £¯ß£kzv Á¸QßÓÚº.
Áõ°À»õ¨ ¤µõoPÐUS, »[S
12.2.1 ©¸zxÁz uõÁµ[PÎß
£õxPõ¨£P® B]µ©[PÒ
•UQ¯zxÁ® ©ØÖ® £¯ßPÒ
öuõßÖöuõmk C¸¢x Á¸QßÓÚ.
C¯ØøP°ß £øh¨¦PÍõÚ Â»[ Q÷µUP uzxÁ bõÛ¯õÚ
QÚ[PøÍ AUPøµ÷¯õk £õxPõ¨£x A›ìhõiÀ ©¸zxÁ¨ £¯ÝÒÍ £»
|® Phø©¯õS®. uõÁµ[PøÍ £mi¯¼mkU TÔ²Ò
Íõº. hõUhº ÂÀ¼¯® Âu›[ Cu¯
EnÄ, ÷uõÀ, £õÀ, ÷£õUS
÷|õ´US, iâhõ¼ì ö\i°¼¸¢x
Áµzx , CÊøÁ , Bµõ´a] ©ØÖ®
u¯õ›UP¨£mh ©¸¢øu¨ £¯ß£kzv
|m¦nºÄ ÷£õßÓ AøÚzx
Úõº. ©ø»ÁõÌ ©UPÒ ‰¼øP
÷uøÁPÐUS® ©Ûuß Â»[SPøÍ
PøÍ÷¯ GÀ»õ ÷|õ´PÐUS® £¯ß
E£÷¯õQzxU öPõÒQÓõß. CuØS¨
£kzv Á¸QÓõºPÒ. B²º÷Áu®,
£v»õP »[SPÎß SøÓ¢u £m\
]zu©¸zxÁ ©¸¢xPÒ u¯õ›UP
Á¼ø¯²® ÷ÁøuøÚPøͲ® Pøͯ
uõÁµ[PÒ £¯ß£kQßÓÚ.
•Ø£h÷Ásk®. »[S |»ÁõÌøÁ
Aµ\õ[PU öPõÒøP¯õPU öPõskÒÍ Aª÷Úõ Aª»[PÒ, Gsön´
|õkPÎÀ C¢v¯õÄ® JßÓõS®. PÒ, öµ]ßPÒ, ª³ê÷»äPÒ,
_ØÖa `Çø»²® , PõkPøͲ® , £ø\PÒ, BÀP»õ´kPÒ, ìjµõ´kPÒ
»[SPøͲ® £õxPõ¨£uØöPÚ •u¼¯øÁ uõÁµ[Pμ¸¢x QøhU
uÛ¨£mh J¸ Aø©a\P÷© C¯[Q S® ©¸zxÁ¨ £¯ßªUP ö£õ¸ÒPÍõ
Á¸QÓx. S®. CÁØÔÀ AÀP »õ´kPÒ ©ØÖ®

177

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
ìjµõ´kPÒ ªPÄ® •UQ¯©õÚøÁ P¸÷Á»©µ®
12.2.3 P¸÷Á»©µ ®
¯õS®.
B¾® ÷Á¾® £À¾US EÖv
ö£Û]¼ß, ìmöµ¨ GߣøuU ÷PÒ¨£mi¸¨£õ´.
÷hõø©^ß ÷£õßÓ Bßi£¯õiU P¸÷Á» ©µzvß uõÁµÂ¯À ö£¯º
SPÒ §gø\ ©ØÖ® £õUj›¯z AU÷Pê¯õ Aµõ¤UPõ. Cx ÁÓsh
v¼¸¢x ö£Ó¨£kQßÓÚ. {»z uõÁµ® BS®. ©µ©õP Á͵U
RÇõö|À¼ GßÓ ö\i ©g\Ò Ti¯x. C¢u uõÁµ® •mPøÍ
Põ©õø» ÷|õø¯U Sn¨£kzx® |À» Eøh¯x. A÷P]¯õ uõÁµzv¼¸¢x
‰¼øPz uõÁµ©õS®. C¢u Av\¯z ¤]ß QøhUQÓx. Cx ÷Á»® ¤]ß
uõÁµzvß uõÁµÂ¯À ö£¯º GÚ¨£k®. JmkÁuØS Cx |À»
¤À»õßuì ¤÷µhºÚ´. £ø\¨ ö£õ¸ÍõS®. ÷hÛß GßÓ
12.2.2 Cg] ö£õ¸Ð® P¸÷Á» ©µzvÀ EÒÍx.
Cg]°ß uõÁµÂ¯À ö£¯º Cx ÷uõÀ£uÛh¨ £¯ß£kQÓx.
âgâL£º A¤åÚõ¼À GÚ¨£k®. ÷Á» ©µzvß Pmøh Ási°ß
CuøÚ |õ® vÚ\› EnÄhß ÷\ºzx £õP[PÒ, £»ÁøP ©µa \õ©õßPÒ
EmöPõÒÐÁx |À»x. Cg], Áõ²U u¯õ›UP¨ £¯ß£kQÓx. P¸÷Á»
÷PõÍõÔØS®. ¤zu® ªSv¯õÀ ©µzvß Cø»PøÍ, BkPÒ Â¸®¤
HØ£k® Áõ¢vUS®, Cg] |À» EsQßÓÚ.
©¸¢uõS®. £h® 12.7&À PõsP. 12.2.4 öÁÒøͨ§sk
E»º¢u {ø»°À EÒÍ Cg]US _US
GßÖ ö£¯º. CuÚõÀ u¯õ›UP¨£k® Cuß uõÁµÂ¯À ö£¯º
_US}º ãµnzvØS |À»x. AÀ¼¯® \øhÁ®. Cx uøµURÌz
_US }º £¸QÚõÀ \ÎzöuõÀø» uskøh¯uõÁµ[PÎÀ J¸ ÁøP
w¸®. £» ÁøP EnĨ ö£õ¸ÒPÒ ¯õS®. Cuß usk, SªÌ GÚ¨£k®.
u¯õ›¨¤À Cg] ÷\ºUP¨£kQÓx. §sk EhÀ |»zvØS ]Ó¢u
÷©¾® Cg], ö©ß£õÚ[PÒ, CÛ¨¦ ö£õ¸ÍõS®. öÁÒøͨ §siÀ £»
ÁøPPÒ, EnĨ ö£õ¸mPÒ ÁøP ¯õÚ Áõ\øÚ Gsön´PÒ
•u¼¯ÁØøÓ u¯õ›UP¨ £¯ß EÒÍÚ. öÁÒøͨ§siß \õØÖUS
£kQÓx. ]» £õUj›¯[PøÍ AÈUS® vÓß
EÒÍuõPU Psk¤izxÒÍÚº. Á°Ø
ÖU÷PõÍõÖ, \Î •u¼¯ÁØÔØS
Sn® Põn öÁÒøͨ§sk |À»
ö£õ¸ÍõS®. £h® 12.8&À PõsP.
£h® 12.7 Cg]

178

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
£¯ß£kÁuõPU P¸u¨£kQÓx; Eh
¼ß öÁ¨£® uoUPÄ® ]Ö}º \ºUP
øµø¯ SøÓUPÄ®, {zv¯U PÀ¯õo
£¯ß£kQÓx. £h® 12.10. PõsP.

£h® 12.8 §sk

12.2.5 G¸US
Cuß uõÁµÂ¯À ö£¯º
P÷»õmiµõ¤ì øááõßi¯õ BS®.
ÁÍ©ØÓ ÁÓsh {»zvÀ Cx
Põn¨£k®. ö£¸® ö\i¯õP Á͸®.
£h® 12.10 {zv¯ PÀ¯õo
Cuß PÛ öÁizx ÂøuPÒ
öÁΨ£kQßÓÚ. ÂøuPÒ ö©À¼¯ 12.3 EnÄz uõÁµ[PÒ
£g_ ÷£õßÓ CøÇPøͨ ÷|µi¯õP÷Áõ (A) ©øÓ•P
ö£ØÖÒÍuõÀ AøÁ PõØÔÀ ªu¢x ©õP÷Áõ uõÁµ[PÎhª¸¢x uõß |õ®
£µÄQßÓÚ. Cø», usk, CÁØøÓU EnøÁ¨ ö£ÖQ÷Óõ®. »[SPÎß
RÖ® ÷£õx £õÀ ÷£õßÓ vµÁ® EnÄUS Buõµ® uõÁµ[PÍõS®.
ÁiQÓx. CvÀ £» ÁøP uõÁµzvß JÆöÁõ¸ £Sv²® E°›
÷Áv¨ö£õ¸ÒPÒ EÒÍÚ. £h® Ú[PÐUS £»ÁøPPÎÀ EnÁõP¨
12.9&À PõsP. £¯ß£kQÓx.
SÔ¨£õP uõÁµzvß usk¨
£SvPÒ, ÷Áº¨£SvPÒ Cø»PÒ,
PÛPÒ •u¼¯øÁ EnÁõP¨
£¯ß£kQßÓÚ. £h® 12.11&À PõsP.

£h® 12.9 G¸US (a) (b) (c)

12.2.6 {zv¯U PÀ¯õo


Cuß uõÁµÂ¯À ö£¯º
÷Puøµßuì ÷µõ]¯ì. Cz (d) (e) (f)
uõÁµzv¼¸¢x ¤›zöukUP¨£k® £h® 12.11 a uUPõÎ, b. B¨¤Ò, c.©õ®£Ç®,
d. vµõmø\, e. Bµg_, f ÁõøǨ£Ç®
ö£õ¸ÒPÒ ¦ØÖ ÷|õ´US ©¸¢uõP¨
179

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
12.3.1 ÷ÁºUQÇ[SPÒ (i) APõº & APõº
÷ÁºUQÇ[S Gߣx ÷Á›ß Cx B´ÄU Th[PÎÀ
©õØÓ[PÒ BS®. ÷Á›À Põº÷£õ £õUj›¯õUPÒ, §gø\PÒ, £õ]PÒ,
øím÷µm ÷\Pµ©õS® £Sv £¸zxU uõÁµz v_UPÒ BQ¯ÁØøÓ ÁͺUP¨
Põn¨£k®. Cøu÷¯ ÷ÁºQÇ[S £¯ß£kQÓx. Cx öáÀ¼i¯®
GßQ÷Óõ®. G.Põ. Põµm, •ÒÍ[Q, ©ØÖ® Qµõê÷»›¯õ ÷£õßÓ ]Á¨¦
¥m¹m. BÀPõUPμ¸¢x u¯õ›UP¨£kQÓx.
12.3.2 uskU QÇ[SPÒ (ii) øh¯õhø©m (Diatomite)
uskUQÇ[S Gߣx usk¨ Gߣx h¯õmh® GÝ® £õ]¯õÀ
£Sv°ß ©õØÖ¸ BS®. G.Põ. E¸ÁõS® ö£õ¸ÍõS®. Cx \ºUPøµ
E¸øÍUQÇ[S. uøµ©mhzvØSU RÌ, Bø»PÎÀ vµÁ[PøÍ ÁiPmhÄ®,
©soÀ ¦øu²sh uskU QøÍ ö£°sm u¯õ›¨¤¾® £¯ß£kQÓx.
PÎß ~Û°À ìhõºa ÷\ªUP¨ PhÀ ÁõÌ £õ]Pμ¸¢x
(iii)
£kQÓx. Cuß Põµn©õP A¨£Sv A÷¯õiß, ö£õmhõ毮 ÷£õßÓ
£¸zx ÷PõÍ ÁiÁ©õP÷Áõ (A) }Ò ö£õ¸ÒPÒ QøhUQßÓÚ.
E¸øÍ ÁiÁ©õP÷Áõ ©õÔU Põn¨ (iv) |õìhõU, AÚ¥Úõ •u¼¯
£k®. Cx÷Á uskUQÇ[S GÚ¨ £õ]PÒ, PõØÔ¾ÒÍ ø|mµáß
£k®. Áõ²øÁ Dºzx ø|mµáß ö£õ¸ÍõP
12.3.3 RøµPÒ ©õØÖQÓx. GÚ÷Á C¢u £õ]PÒ EÒÍ
£» uõÁµ[PÎß Cø»PÒ |©US {»® ÁÍ•ÖQÓx. C¢u¨ £õ]PøÍ
EnÁõP¨ £¯ß£kQßÓÚ. CvÀ |õºa E°º© Eµ[PÍõP¨ £¯ß£kzx
\zx, C¸®¦a \zx, øÁmhªßPÒ, QÓõºPÒ.
uõx E¨¦UPÒ AvP® C¸¨£uõÀ Ps, (v)SÔ¨£õP ᨣõÛÀ öPõ®¦,
£õºøÁ ©ØÖ® EnÄ ö\›©õÚzvØS Aµõª, ª¸ ÷£õßÓ £õ] EnÄ
RøµPÒ ªPÄ® |À»øÁ. ÁøPPÒ u¯õ›UP¨£kQßÓÚ.
G.Põ. ©g\Ò P›\»õ[Pso, (vi) |õº÷Á, ¤µõßì, Aö©
AøµURøµ, •¸[øPU Røµ, ¦vÚõ, ›UPõ, öhß©õºU, {³]»õsm
©nzuUPõÎ, PÔ÷Á¨¤ø», BQ¯ |õkPÎÀ PhÀ£õ]PÒ £» PõÀ
ö£õßÚõ[PßÛ, APzvU Røµ, |øhPÎß wÁÚ©õP¨ £¯ß£kzu¨
öPõzx©À¼ £kQßÓÚ.
12.3.4 £õ] ©ØÖ® §gø\PÎ (vii) £» £õ]PÎÀ A÷¯õiß
¼¸¢x EnÄ C¸¨£uõÀ, Cøu Ai¨£øh¯õPU
]» £õ]PЮ, §gø\PЮ öPõsk £»ÁøP ©¸¢x¨
EnÁõP¨ £¯ß£kQßÓÚ. ö£õ¸ÒPÒ, Pή¦PÒ u¯õ›UP¨

180

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
£kQßÓÚ. S÷ÍõöµÀ»õ, ìø£¸ EØ£zv°¾®, öµõmi EØ£zv°¾®
¼Úõ ÷£õßÓ £õ]PÒ AÁØÔ¾ÒÍ £¯ß£k® §gø\¯õS®. CvÀ
¦µua \zvØPõP ÁͺUP¨£kQßÓÚ. øÁmhªß B &Põ®¨ÍUì ©ØÖ®
Cx J¸ ö\À ¦µu® GÚ¨£k®. øÁmhªß A &²® EÒÍÚ. £h®
§gø\ (PõÍõß) 12.12&À PõsP.

§gø\PÎÀ APAPõõ ›Pì ø£ì 12.3.5 uõÁµ EnÄPÎß


÷£õµì (|õ´USøh) ÁÀ÷Á›¯À»õ, •UQ¯zxÁ®
ÁÀ÷Á]¯õ (]¨¤U PõÍõß) ÷£õß uõÁµ EnÂÀ GÀ»õ \zx¨
ÓøÁ ]Ó¢u EnÄU PõÍõßPÍõS®. ö£õ¸mPЮ Ah[Q²ÒÍÚ. uõÁµ
CÁØøÓ¨ ö£¸©ÍÂÀ EØ£zv EnÂÀ uµ\® (Starch) , ¦µu®,
ö\´x ÂØQÓõºPÒ. Dìm GßÝ® |õºa\zx, C¸®¦a\zx, øÁmh
J¸ ö\À §gø\ ©x£õÚ ªßPÒ, öPõʨ¦ BQ¯ Fmh¨
ö£õ¸mPÒ EÒÍÚ. uõÁµ EnøÁa
\õ¨¤mhõÀ £» ÷|õ´PÒ HØ£kÁøuz
uºUP»õ®. (AmhÁøn 12.1)
12.4 |õº u¸® uõÁµ[PÒ
|õº u¸® uõÁµ[PÒ £¸zv,
£h® 12.12. APõ›Pì
\nÀ, öí®¨, \ß&öí®¨
•u¼¯øÁ BS®.
AmhÁøn 12.1 uõÁµ EnÄPÎß Fmha \zxPÒ
Gs uõÁµ EnÄ \zxPÒ £¯ßPÒ
1. £aø\U Põ´PÔPÒ, uõxE¨¦PÒ G¾®¦ Áͺa]
2. ÷Pµm, ©UPõa÷\õÍ® øÁmhªß A ]÷µõ¨ uõÀª¯õ ÷|õ´
Sn©õS®.
3. •møhU÷Põì, Põ¼¤ÍÁº øÁmhªß K Cµzu® EøÓ¯ £¯ß£kQÓx.
4. wmh¨£hõu A›], •Ê uõÛ¯[PÒ øÁmhªÚ B1 ö£›ö£› ÷|õ´ }[P
5. £¸¨¦ ÁøPPÒ øÁmhªß B6 |µ®¦z uͺa] AÛª¯õ
6. uUPõÎ, Bµg_ øÁmhªß C ìPºÂ Sn©õP
7. QÇ[S ÁøPPÒ Põº÷£õøím÷µm EhÀ Áͺa]US®
uõx E¨¦UPÒ BØÓ¾US®
8. uõÁµ usk¨ £SvPÒ P¸®¦, |õºa\zx, \ºUPøµ Áͺa], BØÓÀ ÷£õßÓøÁ
Røµz usk \zx PøÍU öPõkUQÓx.

181

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
12.4.1 |õºPÎß •UQ¯zxÁ® EØ£zv, \õUS ö|´uÀ ©ØÖ®
£» uõÁµ[PÎß uskPÒ, Pmk©õÚ¨ £oUS £¯ß£kzu¨
÷ÁºPÒ PÛPÒ, ÂøuPÒ £kQßÓÚ.
CÁØÔ¼¸¢x QøhUS® |õºPÎÚõÀ 12.4.3 Cø» |õºPÒ
|õºz÷uøÁ §ºzv ö\´¯¨£kQÓx. CøÁ Cø»Pμ¸¢x ¤›z
»[SPμ¸¢x QøhUS® £mk, öukUP¨£k® |õºPÍõS®. G.Põ.
P®£Î ÷£õßÓ |õºPЮ AvP PØÓõøÇ |õº. Cx EÖv Áõ´¢u
AÍÂÀ £¯ß£kQßÓÚ. P°ÖPøÍz u¯õ›UP¨ £¯ß£kQÓx.
xo ö|´¯, Áø»¤ßÚ, PõQu® 12.4.4 ÷©Ø£µ¨¦ |õºPÒ
ö\´¯¨ £¯ß£k® |õºPÒ GÚ¨ £»
ÁøPPÒ EÒÍÚ. GÁØÔ¼¸¢x uõÁµ ÂøuPμ¸¢x Á͸®
|õºPÒ QøhUQßÓÚ GßÓ Ai¨ ¦ÓÁÍ›PÒ ÷©Ø£µ¨¦ |õºPÒ GßÖ
£øh°¾® |õºPÒ ÁøP¨£kz AøÇUQ÷Óõ®. G.Põ. £¸zv. CøÁ
u¨£kQßÓÚ. PÛ°¼¸¢x xo ö|´¯¨ £¯ß£kQÓx.
Qøh¨£Ú, usi¼¸¢x Qøh¨£Ú, 12.5 Gsön´ u¸® uõÁµ[PÒ
Âøu°¼¸¢x Qøh¨£Ú, £» ÁøP¯õÚ uõÁµ[Pμ¸¢x
Cø»°¼¸¢x Qøh¨£Ú GßÖ Gsön´ QøhUQÓx. G.Põ. {»U
ÁøP¨£kzu¨£kQßÓÚ. Phø», ÷\õ¯õ, ö©õaø\, £øÚ, GÒ,
|õº Gߣx }sh ö©À¼¯ B©nUS. CvÀ ]»ÁøP Gsön´
EÖv¯õÚ CøǯõS®. usk |õºPÒ PÒ EnÄ u¯õ›UP¨ £¯ß£kQßÓÚ.
PõQu®, |õº £»øP, PsnõiU PõQu® Gsön´PÒ RÌUPsh ÁøP°À
(Cellophane) ©ØÖ® ÷µ¯õß ÷£õßÓøÁ ÁøP¨£kzu¨£k QßÓÚ.
u¯õ›UP¨ £¯ß£kQßÓÚ (£h® 12.5.1 uõÁµU öPõʨ¦PÒ
12.13).
G.Põ. ÷u[Põ´ Gsön´, {»U
Phø» Gsön´. CøÁ ÂøuPÎ
¼¸¢x ¤È¢öukUP¨£kQßÓÚ. £h®
(b) 12.14 PõsP.
(a)
(a)

£h® 12.13 (a) £g_ (b) P°Ö


(b)
12.4.2 usk |õºPÒ
usk |õºPÒ ¦Óo¨ £Sv
©ØÖ® ¦Óz÷uõ¼¼¸¢x QøhU (C)

QßÓÚ. G.Põ. \nÀ (öí®¨) ©o»õ


|õº, ¦Îaø\ |õº. C¢u |õºPÒ P°Ö £h® 12.14 a.÷u[Põ´ b.{»UPhø» c.`›¯Põ¢v

182

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
12.5.2 GÎvÀ B¯õS® 12.6 ö\À»¨ ¤µõoPÒ
Gsön´PÒ |õ® »[SPЮ, uõÁµ[PЮ
C¢u ÁøP Gsön²® ÂøuPÎ {øÓ¢u `ǼÀ ÁõÌQ÷Óõ®. EßøÚa
¼¸¢x GkUP¨£kQÓx. Cx öÁÎU _ØÔ EÒÍ Â»[SPøͨ £õº. ]»
PõØÖ £mhÄhß GÎvÀ B¯õQ »[SPøͲ®, £ÓøÁPøͲ® |õ®
Âk®. G.Põ. : ÷\õ¯õ. ÃkPÎÀ ö£õÊx ÷£õUQØPõPÄ®,
12.5.3. ªu©õP B¯õS® AߤØPõPÄ® øÁzxÒ÷Íõ®.
Gsön´PÒ AøÁPÒ |©US w[S ÂøÍÂUPõx.
AøÁ÷¯ ö\À»¨ ¤µõoPÒ BS®.
C¢u ÁøP Gsön´ GÎvÀ
ö\À»¨ ¤µõoPÒ |®•øh¯
B¯õÁvÀø». }sh ÷|µzvØS¨
Sk®£zvß A[P[PÍõPÄ® BQ
¤ßÚ÷µ B¯õS®. G.Põ. `›¯Põ¢v.
ÂkQßÓÚ.
C¢u Gsön´ \ø©¯¾US EuÄ
QÓx. C¢u Gsönø¯ £¯ß£kzx |õ´, §øÚ, •¯À, PõuÀ
Áx Cu¯ ÷|õ¯õÎPÐUS |À»x. £ÓøÁPÒ, «ß ÷£õßÓøÁ •UQ¯
©õÚ ö\À»¨ ¤µõoPÒ BS®. £h®
12.5.4 E»µõ Gsön´PÒ
12.15&À PõsP.
C¢u ÁøP Gsön´ BÂ
BÁvÀø». G.Põ. B©nUS
Gsön´, {»UPhø» Gsön´.
{»UPhø» Gsön´ ÁÚì£v
u¯õ›UP £¯ß£kQÓx. B©nUS
Gsön´ ©»® CÍUQ¯õPÄ®
÷\õ¨¦ u¯õ›UPÄ® £¯ß£kQÓx.
]Ó¢u E¯Ä Gsön¯õP B©nUS
Gsön´ £¯ß£kQÓx.
12.5.5 Gsön´ ¤È¢öukzuÀ £h® 12.15 ]» ö\À»¨¤µõoPÒ

ö£¸ C¯¢vµ[PÒ ‰»©õPÄ®, ö\¯À 12.3


|õmk ö\US ‰»©õPÄ® Gsön´
EÚx ÃmiÀ EÒÍ ö\À»¨
¤È¢öukUP¨£kQÓx.
¤µõoPøÍ £mi¯¼mkU Põmk.
ö\¯À 12.2
12.6.1 |õ´, §øÚ
EnÄ Gsön´ ¤È¢öukUS®
Bø»US Eß B]›¯º xøn÷¯õk |® ÃkPÎÀ \õuõµn©õPU
ö\ßÖ GÆÁõÖ Gsön´ ¤›zöukU Põn¨£k® ö\À»¨ ¤µõoPÒ
P¨£kQÓx Gߣøu ÷|›À AÔ¢x ¯õøÁ GßÓõÀ |õ´, §øÚ GßÖuõß
öPõÒ. TÖÁõ´. |õ´, §øÚ ÷£õßÓ ö\À»¨

183

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
¤µõoPÐUS Âøͯõmk PØÖU £õxPõUQÓx. |õ°ß ÷©õ¨£ \Uv
öPõkUP»õ®. SÇ¢øuPÒ AÁØ÷Óõk ©ÛuøÚ Âh B°µ® ©h[S
Âøͯõh ¸®¦ÁõºPÒ. ÃmiÀ AvP©õP EÒÍuõÀ |õ´PÒ |ÃÚ
EÒÍ AøÚÁ›h•® ÂøÍ £õxPõ¨¦z vmhzvÀ (•øÓ°À)
¯õkÁ÷uõk |©US ©QÌa]ø¯²® £°Ø]¯ÎUP¨£mk £¯ß £kzu¨
öPõkUS®. £kQßÓÚ. £h® 12.17&À PõsP.
§øÚPÒ, ¤÷ÍU, ö»¨÷hõ 12.6.2 •¯À ©ØÖ® PõuÀ £ÓøÁPÒ
ìø£÷µõ]ì •u¼¯ ÷|õ´Pøͨ •¯¾®, PõuÀ £ÓøÁPЮ
£µ¨£UTi¯ G¼PøÍzvßÖ ÷|õ´PÒ ö\À»¨ ¤µõoPÒ Gߣx }
HØ£hõ©À |®ø©¨ £õxPõUQßÓÚ. AÔ¢u÷u. •¯À £»ÃÚ©õÚ, £¯¢u
£h® 12.16&À PõsP. _£õÁ ¤µõo¯õS®. •¯À £õº¨£uØS
ªPÄ® AÇPõP öÁÆ÷ÁÖ {Ó[PÎÀ
Põn¨£k®. Auß PõxPÒ
ö£›uõPÄ®, iµ®ö£m GßÝ® Cø\U
P¸Â ÷£õ» Põn¨£k®. •¯ÀPÒ
G¨÷£õx® ußÝøh¯ }sh Põøu
G¼ §øÚ _ÇØÔU öPõsk, G[Q¸¢uõÁx \zu®
£h® 12.16 §øÚ G¼ø¯z yµzxQÓx Á¸QÓuõ GßÖ £õºzx Ga\›UøP¯õP
ö\¯À 12.4 C¸US®. AøÁPÒ xÀ¼¯©õP
©nzøu AÔ²® ußø© Eøh¯øÁ.
Eß ÃmiÀ EÒÍ |õ´, §øÚ
¤ßÚ[PõÀPÒ }Í©õP EÒÍuõÀ
EÚUS GÆÁõÖ EuÄQÓx Gߣøu
AøÁPÍõÀ ÷ÁP©õP Kh •iQÓx.
PÁÛzx¨ £õº.
£h® 12.18(a)&À PõsP.
|õ´ |ßÔ²ÒÍ ¤µõo. |õ´
|®•øh¯ EØÓ |s£ß. AøÁ
v¸hºPøͲ®, A¢{¯ºPøͲ®
xµzx®. Ax |®•øh¯ Ãmøh¨ £h® 12.18 (a) •¯À

PõuÀ £ÓøÁPÎß ö£õ¼ÄªUP


Ásn[PЮ, Auß Ra, Ra GßÓ
\zu•® ©ÛuÝUS ©QÌa]
FmkÁuõPÄ®, ©Ú AÊzuzøuU
SøÓ¨£uõPÄ® EÒÍx. AøÁ uõÛ
¯[PøÍ Esq®. £h® 12.18 (b)&À
£h® 12.17 |õ´ A¢{¯øµ¨ £õºzxU SøµzuÀ PõsP.
184

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
«ß ÷£õßÓøÁ AÇQØPõP
ÁͺUP¨£kQßÓÚ.
£h® 12.18 (b) «ß öuõmiø¯ G¨£i £µõ©›UP
PõuÀ £ÓøÁPÒ ÷Ásk® Gߣøu öu›¢x öPõÒ.
45 ö\« × 30 ö\« × 30 ö\.«
ö\¯À 12.5 AÍÄÒÍ _zu©õÚ Psnõiz
Eß ÃmiÀ J¸ Tk Aø©zx öuõmiø¯ Gkzx, Auß EÒ |ßS
AvÀ J¸ ÷áõi PõuÀ £ÓøÁPøÍ _zu® ö\´¯¨£mh ©nø» Cmk,
øÁzx AÁØÔß £ÇUP Áõ¼ì÷Ú›¯õ, øíi›À»õ
ÁÇUP[PøÍz öu›¢x öPõÒ. ÷£õßÓ }º uõÁµ[PøÍ öuõmi°ß
12.6.3 «ß Áͺ¨¦ («ß Põm]¯P®) EÒ÷Í ÷Ásk®. ¤ßÚº A¢uz
öuõmi°À «øÚ Ch ÷Ásk®.
«ß, |® GÀ÷»õ¸US® öu›¢u ö£¸®£õ»õÚ «ßPÒ •møh°k®
¤µõouõß. «ß GÆÁõÖ ö\À»¨ ußø© öPõshøÁ÷¯ BS®. ]»
¤µõo¯õP ÁͺUP¨£kQÓx Gߣøu «ßPÒ Smi ÷£õk® ußø©
} öu›¢x öPõÒ. «øÚ ÃkPÎÀ GvÀ Eøh¯uõS®. ~øµ ‰»©õP }›À Tk
Áͺ¨£õºPÒ? Psnõiz öuõmi E¸ÁõUQ AvÀ •møh°k®. A¢uU
PÎÀ ÂuÂu©õÚ {Ó «ßPøÍ } Tmøh Bs «ßPÒ £õxPõUS®.
£õºzv¸UQÓõ¯õ? CÀø»ö¯ÛÀ Eß «ß ÁͺzuÀ Gߣx J¸
AÔ¯À B]›¯¸hß «ß ö£õÊx÷£õUS A®\©õP ©mk
Põm]¯PzvØSa ö\ßÖ AøÁPøÍ ©À»õ©À, |©US »õ£® Dmizu¸®
|ßS PÁÛzx¨ £õº. £h® 12.19À J¸ ö\¯»õPÄ® EÒÍx.
PõsP. ö\À»¨ ¤µõoPÎß £¯ßPÒ
(i) ö\À»¨ ¤µõoPÒ ©ÛuÝUS
©QÌa]³mkQÓx.
(ii) AøÁPÒ |©US ö£õÊx
÷£õUPõP Aø©QÓx.
(iii) |õ´, «ß Áͺ¨¦ ÷£õßÓøÁ
»õ£Pµ©õÚ öuõÈ»õPÄ® P¸u¨
£h® 12.19 «ß öuõmi
£kQÓx.
ö\¯À 12.6 (iv) |õ´ ÃmøhU PõUQÓx, ©ØÖ®
Eß ÁS¨£øÓ°À J¸ «ß £°Ø]¯ÎUP¨£mh |õ´PÎß
öuõmiø¯ øÁzx AvÀ £» Ásn ~so¯ ÷©õ¨£ \Uvz vÓø©¯õÀ
«ßPøÍ Cmk Auß Áͺa]ø¯ SØÓÁõÎPøͨ ¤iUP PõÁÀ
£vÄ ö\´. xøÓ°À |ÃÚ •øÓ°À
1. P¨¥ì 2. ø£mhº 3. öP͵õª £¯ß£kzu¨ £kQÓx.
4. ¤ÍõU÷©õ¼ 5. ÷PõÀhß «ß (v) §øÚ ÃmiÀ EÒÍ G¼
6. øhPº «ß 7. J°m ÷©õ¼ 8. Hg\À ÷£õßÓ w[S°›PøÍ AÈUQÓx.
185

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. •uß •u¼À µ¨£º uõÁµzøu Psk¤izuÁº
A. P½¼÷¯õ B. Q›ì÷hõ£º öPõ»®£ì
C. A›ìhõiÀ D. \õUµjì
2. ©g\ÒPõ©õø» ÷|õø¯U Sn¨£kzu £¯ß£k® uõÁµ®
A. ¦À B. RÇõö|À¼ C. AÁøµ D. ö\®£¸zv
3. Cu¯ ÷|õ¯ÎPÒ £¯ß£kzu ÷Ási¯ Gsön´.
A. ÷u[Põ´ Gsön´ B. |Àö»sön´
C. ÂÍUöPsön´ D. `›¯ Põ¢v Gsön´
4. RÌUPõq® ÷PõÈÁøPPÎÀ Gx öÁÎ|õmk CÚzøua \õº¢ux.
A. A^À B. ¤øÍ©Äz C. PõPÀ D. ]mhPõßì
5. ÷ÁP©õP Kk® ö\À»¨ ¤µõo
A. §øÚ B. £_ C. •¯À D. PõøÍ
6. AÇQØPõP ÁͺUP¨£k® «ß
A. Pm»õ Pm»õ B. öP͵õª C. v÷»¨¤¯õ D. ö\£õ»ì
7. ......... uõÁµzvÀ J¸ ÁøP ÁsiÚzuõÀ ©mk÷© ©Pµ¢ua ÷\ºUøP
|øhö£ÖQÓx.
8. Cg] Gߣuß uõÁµÂ¯À ö£¯º .......
9. uõÁµ ÷©Ø£µ¨¦ |õºPÐUS Euõµn® .........
10. .................. J¸ P»¨¤Ú¨ £_.
11. |õ°ß ÷©õ¨£\Uv ©ÛuøÚÂh.......................... ©h[S AvP©õP EÒÍx.
12. «ß Tk ...............‰»©õP }›À E¸ÁõUP¨£kQÓx.
13. ÂøuPÒ ÁÍ•hß Á͵ GßÚ ÷uøÁ¨£kQÓx?
14. uß ©Pµ¢ua ÷\ºUøP GßÓõÀ GßÚ?
15. |õºPÒ Aø©¨ø£¨ ö£õÖzx GÆÁõÖ ÁøP¨£kzu¨£kQÓx?
16. Âøu¨£µÄuÀ GzuøÚ ÁøP¨£k®?
17. Cø»PÒ EnÁõP £¯ß£k® uõÁµ[PÒ I¢vøÚ SÔ¨¤kP.
18. Cg] ©ØÖ® öÁÒøͧsiß ©¸zxÁ £¯ßPÒ ¯õøÁ?
19. ö\À»¨ ¤µõoPÒ GßÓõÀ GßÚ?
20. |õ´ GÆÁõÖ |©US EuÄQÓx.?
21. ©¸¢x uõÁµ[PÎß •UQ¯zxÁzøu¨ £ØÔ ÂÁ›.
22. Gsön´PÒ SÔzx® AÁØÔß •UQ¯zxÁ® SÔzx® ÂÁ›.
23. H÷uÝ® Cµsk ©¸zxÁ uõÁµ[PÎß ö£¯ºPøÍ GÊxP.
24. ö\À»¨ ¤µõoPÎß E£÷¯õP® ¯õx?

186

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
13. EhÀ |»•® _Põuõµ•®

|® EhÀ EÖ¨¦UPÎß Á¯xU÷PØÓ {øÓ ©ØÖ® E¯µ®


ö\¯À£õkPøͨ £ØÔ |õ® AÔ¢x öuõhº£õÚ AmhÁøn 13.1&I
öPõs÷hõ®. AÁØÔß ^µõÚ PõsP.
ö\¯À£õkPÐUS ÷|õ¯ØÓ ÁõÌÄ® AmhÁøn 13.1
|À» B÷µõUQ¯©õÚ EhÀ |»•®,
Á¯x {øÓ (QQ) E¯µ® (ö\«)
_Põuõµzøu¨ ÷£q® £ÇUP
ÁÇUP[PЮ AÁ]¯©õQÓx. ÷\õºÄ ¤Ó¢u SÇ¢øu 3 50.0
HØ£hõ©À C¸UP, EhØ£°Ø] ö\´¯, 1 Á¯x 8 72.5
B÷µõUQ¯©õÚ EhÀ |»® ÷uøÁ. 5 Á¯x 14.5 101.5
AuØS Fmha\zxÒÍ EnÄ 10 Á¯x 23.5 128.5
÷uøÁ¨£kQÓx. |©x AP ©ØÖ® ¦Ó
15 Á¯x 39 149.5
ÁõÌUøP •øÓø¯U öPõs÷h
_Põuõµzøu¨ ÷£n •i²®. 20 Á¯x 43.5 151.5

13.1 EhÀ |»® £ØÔ¯ ö£õxÁõÚ


£s¦PÒ
""÷|õ¯ØÓ ÁõÌ÷Á SøÓÁØÓ
ö\ÀÁ®'' GßÝ® £Çö©õÈ EÚUSz
öu›¢u÷u. ©ÛuÛß ©QÌa]
AÁÝøh¯ |»zvß Ai¨£øh°À
13.1 B÷µõUQ¯©õÚ SÇ¢øu°ß ÷uõØÓ®
uõß Aø©¢xÒÍx. |»® AÁÝøh¯
Âø»©v¨£ØÓ Ehø©¯õP P¸u¨ 13.1.1 B÷µõUQ¯zvØPõÚ
£kQÓx. |»zvØS E»P |» PõµoPÒ
{ÖÁÚzvß (WHO – World Health Gøu |õ® B÷µõUQ¯® GßÖ
Organisation) Áøµ¯øÓ ¤ß Á¸©õÖ.
TÖQ÷Óõ® Gߣøu öu›¢x öPõÒ.
""|»® GßÝ® ö\õÀ öÁÖ® (i) Á¯xU÷PØÓ E¯µ® ©ØÖ® Gøh
÷|õ°ßø©ø¯ ©mk® SÔ¨£vÀø». (ii) JΪS PsPÒ
Eh»Í¾® ©Úzu;® \‰P (iii) Jθ® •i
A;® ÷|õ´ AÀ»x SøÓPÍØÓ (iv) B÷µõUQ¯©õÚ £ØPÒ
{ø»°À C¸¨£øuU SÔUS®. (v) _¸UP[PÍØÓ ÷uõÀ

187

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
|®ø© E»÷Põk öuõhº¦ £kz
x® •UQ¯ EÖ¨¦ Ps. PsoøÚ
|À» •øÓ°À £õxPõzxU öPõÒÍ
÷Ásk®. PsqUSz ÷uøÁ¯õÚ
Fmha \zx øÁmhªß A BS®.
Põµm, £¨£õÎ ÷£õßÓ øÁmhªß A
{øÓ¢u EnĨ ö£õ¸ÒPøÍ Esn
13.2 B÷µõUQ¯©ØÓ SÇ¢øu°ß ÷uõØÓ® ÷Ásk®. _zu©õÚ }øµU öPõsk
B÷µõUQ¯•ÒÍ ©ØÖ® B÷µõU J¸ |õøÍUS C¸•øÓ PsPøÍU
Q¯©ØÓ SÇ¢øu°ß ÷uõØÓzøu 13.1 PÊÁ ÷Ásk®. ©[Q¯ JΰÀ
©ØÖ® 13.2 £h[PÎÀ PõsP. £izuõÀ Ps £õºøÁ £õvUS®.
|õ® B÷µõUQ¯zøu¨ £õxPõUP AÍÄUS AvP©õP öuõø»U Põm]
¤ßÁ¸® ÁÈ•øÓPøͨ ¤ß£ØÓ £õº¨£øu uºzuÀ ÷Ásk®.
÷Ásk®. |À» \zuõÚ EnÄPøÍ \zuõÚ EnøÁ EsquÀ,
÷|µz÷uõk Esn ÷Ásk®. _zu©õÚ }øµ¨ £¸SuÀ ÷£õßÓ
÷uøÁ¯õÚ J´Ä GkzxU öPõÒÍ •øÓPøÍ Pøh¤izx ÷|õ´ Áµõ©À
÷Ásk®. £õxPõzxU öPõÒÍ ÷Ásk®.
EøǨ¤ØS ¤ÓS Pøͨ£øh ©Ú¨ ÷£õµõmh® CÀ»õ©À
²®÷£õx K´Ä®, ö£õÊx÷£õUS® öuÎÁõP C¸zuÀ ÷Ásk®. •øÓ
÷uøÁ¨£kQÓx. ‰øÍ |ßS C¯[P ¯õÚ EhØ £°Ø]²®, Âøͯõmk®
Ä® ©ØÓ Eh¼¯À ö\¯ÀPÐUS® Eh¼À ^µõÚ Cµzu Kmh®, ö\›zuÀ
yUP® CßÔ¯ø©¯õux. y[S® ©ØÖ® _Áõ]zuÀ ÷£õßÓ ö\¯ÀPÒ
÷£õx EhÀ •Ê K´ÂÀ C¸¨£uõÀ |ßS |øhö£Ó EuÄQßÓÚ. £h[PÒ
yUPzvØS ¤ÓS •Ê _Ö_Ö¨¦hß 13.3, 13.4&À PõsP.
C¯[P •iQÓx.

(a) _zu©õÚ EnøÁ EsquÀ (b) J´ÄGkzuÀ (c) |À» öÁÎa\zvÀ £izuÀ

13.3 |À» B÷µõUQ¯zvØPõÚ ]» ÁÈ•øÓPÒ

188

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
(i) Ps£õºøÁ¯ØÓÁºPøͨ £õºzuõÀ
AÁºPÐUSz ÷uøÁ¯õÚ ]Ö ]Ö
EuÂPøÍa ö\´uÀ (ii) £zxU
Pøͨ £õºUP ÷|º¢uõÀ A¸Q¼¸U
S® ©¸zxÁ©øÚUS AÀ»x £õvU
P¨£mhÁ›ß EÓÂÚºPÐUS uPÁÀ
öPõkUP ÷Ásk®. Põ¯©øh¢u
£h® 13.4 ÂøͯõkuÀ
Á¸US •i¢u EuÂø¯a ö\´uÀ. (iii)
13.2 EhÀ |»® öuõhº£õÚ •v÷¯õºPÐUS \õø»ø¯ PhUP
©v¨¦PÒ EuÂa ö\´uÀ. £h® 13.5&À PõsP.
EÚx ©Ú|»•® EhÀ |»zvß (iv) } ÷£¸¢xPÎÀ £¯n® ö\´¯
J¸ £Sv÷¯ BS®. |À» ÷|›k® ÷£õx, EßÝøh¯ A©º
B÷µõUQ¯©õÚ Eh¾®, ©Ú•® Âhzøu •v÷¯õº ©ØÖ® £õºøÁ
C¸US® J¸Áº EhÀ EÖv²hÝ® ¯Ø÷ÓõºPÐUS ÁÇ[Q AßÚõ›ß
_Ö_Ö¨¦hÝ® C¸¨£ ÷uõk, |ß©v¨ø£¨ ö£ÖuÀ.
Ãmi¾®, öÁΰ¾® ©ØÓÁºPÎß
|ß ©v¨ø£¨ ö£Ó •i²®. AÁºPÒ
uõß uÚUS GßÓ _¯|»z ußø©
CÀ»õ©À ©ØÓÁº PÐhß Jzx¨
÷£õP •i²®.
ö£Ø÷Óõ›h•® ©ØÖ® EßøÚa £h® 13.5 ]» |À» £ÇUP[PÒ
\õº¢u AøÚÁ›hzv¾® Aߦhß 13.3 EnÅmh•® Auß
£ÇP ÷Ásk®. AÁºPÐUPõÚ ]Ö, •UQ¯zxÁ•®
]Ö EuÂPøÍa ö\´Áx AÁ]¯®. EnÁõÚx, EhÀ |»z÷uõk
Esø©²hß |h¢x öPõÒÐuÀ, |À» Á͵Į, ÷|õ´ EshõUS®
£ÇUPÁÇUP[PÒ Eøh¯ |s£º Q¸ªPÐUS GvµõP ÷£õµõhÄ®
PÐhß £ÇSuÀ, ÷uøÁ¨£mhõÀ Eh¼ØSz ÷uøÁ¯õÚ \Uv AÎUPÄ®
AÁºPÐUS ]Ö ]Ö EuÂPøÍa ÷uøÁ¨£kQÓx. GÚ÷Á ÁõÌÁuØS
ö\´uÀ, £ÒÎUS uÁÓõ©À ö\À¾uÀ. JÆöÁõ¸ E°›US® EnÄ
£õh[PøÍ |ßS £izuÀ, EÚUS›¯ ÷uøÁ¨£kQÓx. EnÅmh® Gߣx
÷Áø»PøÍ ö£õÖ¨¦hß ö\´uÀ EnÄ EmöPõÒÐuÀ, ö\›zuÀ,
BQ¯øÁ •UQ¯©õÚ EhÀ |»® EmQµQzuÀ, uß©¯©õuÀ, PÈĨ
öuõhº£õÚ ©v¨¦PÒ BS®. ö£õ¸ÒPøÍ öÁÎ÷¯ØÖuÀ BQ¯
ö\¯ÀPøÍU öPõshuõS®.
13.2.1 \•uõ¯zvÀ EÚx £[S
13.3.1 EnĨ ö£õ¸ÒPÎÀ
öÁΰÀ ö\À¾® ÷£õx ©ØÓÁº Ah[Q²ÒÍøÁ
PÐUS EßÚõÀ •i¢u EuÂPøÍa |õ® JÆöÁõ¸|õЮ Cm¼,
ö\´¯z u¯õµõP C¸UP ÷Ásk®. ÷uõø\, \¨£õzv, £¸¨¦ ÁøPPÒ,
189

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
Røµ, Põ´PÔPÒ, £Ç[PÒ, £õÀ |õ® Esq® EnĨ
÷£õßÓ £À÷ÁÖ EnĨ ö£õ¸mPøÍ ö£õ¸ÒPøͲ®, AÁØÔÀ Ah[Q
EsQ÷Óõ®. C¢u EnÂÀ Põn¨ ²ÒÍ BÖ ÁøP¨ ö£õ¸ÒPøͲ®
£k® Fmha\zxUPÍõÚ Põº÷£õ AÁØÔß £¯ßPøͲ® AmhÁøn
øíi÷µmkPÒ, ¦µu[PÒ, ¼¨¤kPÒ, 13.2&À £õºzx öu›¢x öPõÒP.
øÁmhªßPÒ, uõx E¨¦UPÒ 13.3.2 \›ÂQu EnÄ
÷£õßÓøÁ ]» •UQ¯ £oPøÍa J¸ SÔ¨¤mh EnÁõÚx GÀ»õ
ö\´QßÓÚ. £h® 13.6&À PõsP. Âu©õÚ •UQ¯a \zøu²® öPõkU
Põx, GÚ÷Á, öÁÆ÷ÁÖ EnÄ
(a) ÁøPPÒ |® EnÂÀ C¸zuÀ
¦µu[PÒ AÁ]¯©õS®.

ö\¯À 13.1
(b) JÆöÁõ¸ |õЮ } Esq®
Põº÷£õ EnÂß ÁøPø¯ AmhÁøn
øði÷µm
13.3&À £mi¯¼k. HÊ |õÒPÐUS¨
¤ÓS GÀ»õ ÁøP¯õÚ EnÄ®
(c)
øÁmhªßPÒ Av¾ÒÍuõ GßÖ £õº. GÀ»õ Fmha
\zxUPЮ EÚx AßÓõh EnÂÀ
C¸UP ÷Ásk®. CÀø»ö¯ÛÀ
£h®. 13.6 EnÂß ÁøPPÒ
(a) Áͺa]¯Î¨£øÁ (b) \Uv¯Î¨£øÁ CßÔ¼¸¢uõÁx ©õØÔU öPõÒ.
(c) JÊ[S£kzx£øÁ
AmhÁøn 13.2
Á.Gs. EnĨ ö£õ¸ÒPÒ Ah[Q²ÒÍ ö£õ¸ÒPÒ £¯ß
1. A›], ÷Põxø©, \ºUPøµ, E¸øÍUQÇ[S Põº÷£õøíi÷µm \Uv¯Î¨£øÁ
2. Gsön´, öÁsön´, ö|´ öPõʨ¦ \Uv¯Î¨£øÁ
3. •møh, £õÀ, ÷\õ¯õ¥ßì £¸¨¦ÁøP, «ß CøÓa] ¦µu® Áͺa]¯Î¨£øÁ
4. Põ´PÔPÒ, CøÓa] «ß, •møh uõx E¨¦UPÒ JÊ[S£kzx£øÁ
5. £Ç[PÒ, £aø\U Røµ ÁøPPÒ, Põ´PÔPÒ øÁmhªß JÊ[S £kzx£øÁ
6. }º }º ÷£õUSÁµzx FhP®
AmhÁøn 13.3 AßÓõh® Esq® EnÂß ÁøPPÒ
Á›ø\ Gs ÷uv EnÄ Põø» / ©v¯® / CµÄ \Uv AΨ£øÁ Áͺa] AΨ£øÁ JÊ[S £kzx£øÁ

190

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
¦µu®, Põº÷£õøíi÷µm, uõS®. HöÚÛÀ \•uõ¯® ©ÛuÚõÀ
öPõʨ¦, uõx E¨¦UPÒ øÁmhªß E¸ÁõUP¨£mhuõS®.uÛ©Ûu
©ØÖ® }º BQ¯ £Sv¨ ö£õ¸mPÒ _Põuµ® Gߣx J¸ ©Ûuß uß
\›¯õÚ ÂQuzvÀ P»¢x Esq® Ehø»²® Eøhø©PøͲ®, _ØÖ¨
En÷Á \›ÂQu EnÁõS®. |õ® ¦Ózøu²®, y´ø©¯õP øÁzv¸zuÀ
Esq® EnÂÀ, ©»a]UPø»z BS®. ©Ûuß ÷|õ´ ö|õiPÒ
uºUP ö\›UP¨£hõu |õº¨ ö£õ¸Ð® CÀ»õ©À ÁõÌÁuØS _Põuõµ®
C¸zuÀ AÁ]¯©õS®. GÚ÷Á, |À» ªPÄ® ÷uøÁ Gߣøu }[PÒ •u¼À
EhÀ |»zøu¨ £µõ©›UP \›ÂQu
öu›¢x öPõÒÍ ÷Ásk®.
EnÄ AÁ]¯©õS®.
AmhÁøn 13.4&À öÁÆ÷ÁÖ 13.4.1 ußøÚzuõ÷Ú PÁÛzxU
EnĨ ö£õ¸mPÎÀ 100 QµõªÀ öPõÒЮ •øÓ
GÆÁÍÄ Põº÷£õøíi÷µmk, ¦µu® Ehø» GÆÁõÖ _zu©õP
©ØÖ® öPõʨ¦ C¸UQÓx GÚ øÁzxU öPõÒÍ ÷Ásk®.
öPõkUP¨£mkÒÍx. GߣuØPõÚ ]» ÁÈ•øÓPøÍ
AmhÁøn 13.4 £õº¨÷£õ©õ?
Á. EnÄ ÁøPPÒ Põº÷£õ ¦µu® öPõʨ¦
vÚ•® Sκ¢u }›À SΨ£
Gs øíi÷µmk
÷uõk, _zu©õÚ BøhPøÍ÷¯ Ao¯
1. uõÛ¯[PÒ 70 10 0 ÷Ásk®. Cuß ‰»® ÷|õ´ öuõØÖ
2. £¸¨¦ ÁøPPÒ 60 20 0 uø» uºUP»õ®
3. ÷\õ¯õ ¥ßì 20 40 20 £ØPÒ ªPÄ® •UQ¯©õÚ
Aø©¨¦ BS®. £ØPÒ •PzvØS
4. £Ç[PÒ, Põ´PÔPÒ 10 1 0
ÁiÁzøuU öPõk¨£÷uõk ©mk©À»õ
5. £_® £õÀ 3 4 4 ©À ÷£_ÁuØS®, EnĨ ö£õ¸m
6. ÷PõÈ •møh 0 13 13 PøÍ Es£uØS® HxÁõP Aø©¢xÒ
7. «ß, CøÓa] 0 20 0 ÍÚ. Põø»°¾® ©ØÖ® JÆöÁõ¸
•øÓ EnÄ EshuØS¨ ¤ß¦®
8. ö|´ 0 0 100 £ØPøÍ |À» •øÓ°À x»UP
9. \ºUPøµ 100 0 0 ÷Ásk®. CÀø»÷¯À £ØPÎß
10. öPõmøh ÁøPPÒ 20 20 50 CøhPÎÀ JmiU Põn¨£k®
EnÄz xPÒPÎÀ ~sQ¸ªPÒ
13.4 uÛ ©Ûu _Põuõµ® Áͺa] Aøh¢x £ØPøͲ®
_Põuõµ©õÚ \•uõ¯zvØS, uÛ DÖPøͲ® £õvzxÂk®. £h[PÒ
©Ûu _Põuõµ® ªPÄ® CßÔ¯ø©¯õu 13.7, 13.8 PõsP.

191

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
AÊUSPÒ |õ® Esq® En÷Áõk
Á°ØÔÀ ö\ßÖ ÷|õ´PøÍ HØ£kz
x®. øPPøÍ |ßS Pʯ ¤ßÚ÷µ
EnÄ EsquÀ AÁ]¯©õS®.
ö\¯À 13.2
£h® 13.7 _PõuõµzvØPõÚ ]» ÁÈPÒ
¤ßÁ¸® £ÇUP[PøÍ |À»x
öPmhx GÚ ÁøP¨£kzx. •Pzøu
‰iUöPõsk y[SuÀ, øP PÊÁõ©À
EsquÀ, JÆöÁõ¸ •øÓ EnÄ
Esh ¤ß¦® £ØPøÍz x»USuÀ,
‰UQÝÒ Âµø» ÂkuÀ, |P[PøÍU
PizuÀ, }sh ÷|µ® öuõø»UPõm]
£h® 13.8 uÛ ©Ûu _PõuõµzvØPõÚ
£õºzuÀ, _zu©õÚ EøhPøÍ
Ai¨£øh ö£õ¸mPÒ
EkzxuÀ.
öÁ°À Põ»[PÎÀ Cµsk
‰ßÖ •øÓ SΨ£uß ‰»•®, ÷©À _Áõ\U SǼÀ HØ£kQßÓ
öÁΰ¼¸¢x ÃmiØS Á¢uÄhß _Áõ\zöuõØÖ ÷|õ¯õÚ \Î ¡ØÖUS
øP, PõÀPøÍ _zu¨£kzxÁuß ÷©Ø£mh £»ÁøP øÁµìPÍõÀ
‰»•®, ÷uøÁ¯ØÓ •P¨§a_ ÷£õßÓ ÷uõØÖÂUP¨£kQÓx. C¢÷|õ´
ö£õ¸mPÎß E£÷¯õPzøu uº¨£ GÎvÀ £µÄ® ußø© Eøh¯uõS®.
uß ‰»•® ÷uõø» |À»•øÓ°À AvPU Tmh•®, PõØÖ Á\v
£õxPõUP •i²®. _zu©õP °ßø©²®, C¢÷|õ´ £µÁU Põµn©õP
C¸¨£xhß ]Ó¢u _Põuõµ •øÓPøÍ Aø©QßÓÚ. GÚ÷Á AøÁ
¤ß£ØÔÚõÀ ö\õÔ ]µ[S ÷£õßÓ uºUP¨£h ÷Ásk®. \Î
÷uõÀ ¯õvPøÍz uºUP»õ®. EÒÍÁºPÒ £¯ß£kzv¯ øPUSmøh
PøÍ÷¯õ, xoPøÍ÷¯õ ©ØÓÁºPÒ
uø»•i EvºÁøuz ukUPÄ®,
£¯ß£kzuU Thõx. x®©À ©ØÖ®
AuøÚ £Í£Í¨¦hß £õxPõUPÄ®
C¸©¼ß ÷£õx Áõø¯²®, ‰UøP²®
uÁÓõ©À vÚ•® Gsön´ uhÂ,
xo¯õÀ ‰iU öPõÒÁuß ‰»®
÷£ß, ö£õkS CÀ»õ©À _zu©õP
C¢u ÷|õ´ ©ØÓÁºPÐUS £µÁõ©À
øÁzv¸zuÀ AÁ]¯©õS®. ©ØÖ®
uºUP»õ®.
Fmha\zx ªUP EnøÁ Es£vß
‰»® •iÁͺa]ø¯ AvP›UP 13.5 EhÀ |»® ©ØÖ® _ØÖ¨¦Ó®
C¯¾®. C¯ØøP°ß £›\õPU P¸u¨£k®
G¨÷£õx® |P[PøÍ öÁmia PõØÖ, }º ©ØÖ® `›¯ JÎ |»©õÚ
_zu©õP øÁzxU öPõÒÍÀ ÷Ásk®. ÁõÌUøUSz ÷uøÁ¯õÚ Ai¨£øh
CÀø»÷¯À |P[PÎÀ EÒÍ ö£õ¸ÒPÍõS®.

192

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
13.5.1 EhÀ|»zøu¨ £õvUS®
_ØÖ¨¦Ó PõµoPÒ
öuõÈØ\õø»PÎß ¦øP
÷£õUQPÎÀ öÁΨ£k® |a_¨ ¦øP,
ÁõPÚ[Pμ¸¢x öÁÎ÷¯Ö® PõØÖ,
µõUöPm, ÁõÚ FºvPμ¸¢x
öÁÎ÷¯Ö® ¦øP, S¨ø£, h¯ºPÒ
©ØÖ® µ¨£º ö£õ¸ÒPÒ G›UP¨
£h® 13.9 PõØÖ®, }¸® ©õ\øh²® ÁÈPÒ
£kÁuõÀ EshõS® ¦øP ÷£õßÓøÁ
PÒ |õ® ÁõÊQßÓ `ǼÀ C¸US® `Ì{ø» ©õ_Öu¾US Cøµa\
PõØøÓ £õvUP ö£›x® Põµn©õP ¾® J¸ •UQ¯ Põµn©õS®.
EÒÍÚ. PõØÖ ©õ_Öu»õÀ JÆÁõø©, ÷uøÁ¯ØÓ J¼US Cøµa\À GßÖ
C¸©À, \Î, Cu¯ ÷|õ´PÒ _Áõ\U ö£¯º. öuõÈÀ {ÖÁÚ[PÎÀ EÒÍ
÷PõÍõÖPÒ, ©ØÖ® ¦ØÖ÷|õ´ ÷£õßÓ C¯¢vµ[PÒ, ÷©õmhõºPÒ, ªß\Uv
£»Âu ÷|õ´PÒ EshõQßÓÚ. EshõUS® \õuÚzvß C¯UPzvÚõ
¾® ÷£õUSÁµzx ÁõPÚ[PÍõ¾®,
©õ_Öu»õÀ }º{ø»Pξ®
J¼ ö£¸UQ ÁõöÚõ¼, öuõø»U
£õuP©õÚ ÂøÍÄPÒ HØ£kQßÓx.
Põm] BQ¯ÁØÓõ¾® J¼°ß AÍÄ
Qµõ©¨¦Ó[PÎÀ EÒÍ QnÖPÒ,
AvP›U QÓx (£h® 13.10).
SÍ[PÒ GÀ»õ® \›¯õÚ £µõ©›¨¦
Cøµa\»õÀ HØ£k® ©õ_Öu»õÀ Põx
CÀ»õuuõ¾®, uÁÓõÚ E£÷¯õ
÷PÍõø©, Cu¯ ÷|õ´PÒ, ShÀ¦s
Pzuõ¾® ©õ_ Aøh¢xÒÍÚ.
©ØÖ® |µ®¦ ©sh» £õv¨¦
Euõµn©õP, QnÖPÒ, SÍ[PÎß
•u¼¯øÁ HØ£kQßÓx. A[RP›U
A¸Q÷»÷¯ ÷\õ¨¦UPøÍU öPõsk
P¨£mh Cøµa\À AÍÃkPÒ 81
xo xøÁ¨£x® £õzvµ® x»US
öh]£¼¼¸¢x 120 öh]£À BS®.
Áx®, »[SPøÍU SΨ£õmkÁx®
}º ©õ_ÖuØS •UQ¯ Põµn[PÍõS®.
E»P _ØÖa `ÇÀ |õÒ áüß&5
Cøuzuµ \õUPøh }º, öuõÈØ
\õø»UPÈÄPÒ, ©ØÓ PÈÄPÒ,
§a]UöPõÀ¼, PøÍUöPõÀ¼ ©ØÖ® £h® 13.10 J¼ ©ØÖ® {»®
Eµ[PÒ E£÷¯õQzu¾® }º ©õ\øh ©õ\øhÁøu Põmk® £h®

Áøu AvP›US® ©ØÓ ÁÈPÍõS®. {»® ©õ_ AøhuÀ


Cuß Põµn©õP Põ»µõ, øh£õ´k,
vhU PÈÄPÒ, ¤ÍõìiU ©ØÖ®
^u÷£v, ©g\Ò Põ©õø» ©ØÖ®
£õ¼zvÚõÀ ö\´¯¨£mh ö£õ¸Ò
ö»¨m÷hõìø£÷µõêì •u¼¯
PøÍ GÔÁuõÀ, ÃkPμ¸¢x
÷|õ´PÒ EshõQßÓÚ (£h® 13.9).
193

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
öÁÎ÷¯Ö® PÈÄ }º ©ØÖ® §a]U •øÓPÒ ¯õøÁ?
öPõÀ¼ ©¸¢x, E£÷¯õPzuõ¾® {»® i) SÇõ´PÎÀ \›¯õP ‰h¨£hõ©À
AvP©õP ©õ\øhQÓx (£h® 13.10). }º ]¢xÁøu¨ £õºzuõÀ,
13.5.2 EnÄ ©ØÖ®, }º y´ø© EhÚi¯õP CÖUP©õP ‰h
÷PmiøÚ Pmk¨ £kzxuÀ ÷Ásk®.
©ÛuÛß _Põuõµ©ØÓ £ÇUP[ ii) ÷uõmh[PÐUS uspºÂh
PÍõÀ }º ©ØÖ® EnÄ A_zu©øh SÇõø¯¨ £¯ß£kzuõ©À
QßÓÚ. (£h® 13.11) CÁØÔß ‰»® Áõ롧 ‰»® }º FØÓ
÷|õ´ £µÁõ©À ukUP, ÷Ásk®.
(i) öPõvUP øÁzu }øµ¨ £¸P iii) ©øÇ}øµ £õzvµ[PÎÀ ÷\ªzx
÷Ásk®. £¯ß£kzu ÷Ásk®.
(ii) £aø\U Põ´PÔPÒ ©ØÖ® iv) øP ©ØÖ® £ØPøÍa _zu®
£Ç[PøÍ Esq®•ß, ö\´²® ÷£õx®, øP ©ØÖ® •P®
_zu©õÚ }›À |ßS PÊÁ PÊÄ® ÷£õx® SÇõø¯z vÓ¢u
÷Ásk®. {ø»°À E£÷¯õQUPõ©À J¸
(iii) \õø»÷¯õµ[PÎÀ ÂØP¨£k® £õzvµzvÀ }øµ Gkzx
A_zu©õÚ EnĨ ö£õ¸ÒPøÍ £¯ß£kzu ÷Ásk®.
EsnU Thõx. v) AvP©õP §a]UöPõÀ¼ ©ØÖ®
(iv) D ö©õ´zu EnÄ ÁøPPøÍ PøÍUöPõÀ¼PøÍz ÷uõmh[P
Es£øuz uºUP ÷Ásk®. ÎÀ £¯ß£kzxÁøuz uºUP
÷Ásk®.
Cx EßÝøh¯ _ØÖa
`ÇÀ, Auß £õxPõ¨¦ EßÛh
ª¸¢÷u öuõh[SQÓx.
(b) ÷|õ´ £µÄuø»z
(a) ÷|õ´ £µÄ® ÁÈPÒ ukUS® ÁÈPÒ
£h® 13.11

13.5.3 _ØÖ¨¦Ózøu¨ ÷£qu¾®


©õ_Öuø»U Pmk¨£kzxu¾®
CßøÓ¯ `ǼÀ }º÷\ª¨¦,
Auß £õxPõ¨¦, PÈÄ ÷©»õsø©,
_ØÖa_ÇÀ £õxPõ¨¦ •u¼¯øÁ
•UQ¯z ÷uøÁPÍõS®. Aøu¨
13.12 (a) S¨ø£PøÍ K›hzvÀ (b) S¨ø£Pøͨ
¤ß£ØÖÁuØPõÚ ]» Gί ÁÈ öPõmkuÀ ¤›zuÀ

194

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
PÈÄ ÷©»õsø©°À •UQ¯©õP PÁÛUP ÷Ásk®. G¢u¨ ö£õ¸øÍ
PÁÛUP ÷Ási¯øÁ. E£÷¯õQzuõ¾® AÍ÷Áõk® •øÓ
i) PÈÄPÒ EshõÁøuU SøÓzuÀ ÷¯õk® E£÷¯õQUP ÷Ásk®.
Euõµn©õP, ö£õ¸ÒPøÍ
ii) ©Ö E£÷¯õP®
Áõ[SuØS £õ¼wß ø£PÐUS¨
iii) PÈÄ ©Ö _ÇØ] £v»õP xo¨ ø£PøÍ E£÷¯õQz
BQ¯ ‰ßÖ •øÓPøͲ® uõÀ |® ÃkPÎÀ ¤ÍõìiU
•UQ¯©õPU Pøh¨¤izuÀ ÷Ásk®. ö£õ¸ÒPÒ ÷\¸Áøuz ukUP»õ®.
ÃmiÀ AßÓõh ¦ÇUPzuõÀ S¨ø£PÒ ÷©¾®, |® Ãmkz ÷uõmhzvÀ Cø»,
÷\¸Áøu¨ £õºzv¸¨£õ´. A¢u uøÇPÒ ©ØÖ® Cuµ S¨ø£PøÍ
S¨ø£PøÍ ]øuÄÖ® ÁøP, ÷uõmhzv÷»÷¯ J¸ ChzvÀ SÂzx
]øuÄÓõ ÁøP GÚ ¤›zxU öPõÒÍ AøÁPøÍa ]øu²Óa ö\´¯»õ®.
÷Ásk®. £h® 13.12&À PõsP. ÷©ØTÔ¯ CzuøP¯ |À» £ÇUPzøu
]øuÄÓõU PÈÄPÍõÚ ¤Íõ ÷©ØöPõshõÀ, |õ® B÷µõUQ¯©õP
ìiU ÷£õßÓÁØøÓ ©Ö _ÇØ] ‰»® ÁõÌÁxhß |©x _ØÖ¨¦Ózøu²®
EØ£zv°À ÷\¸QÓuõ GߣøuU |ßÓõP øÁzxU öPõÒÍ»õ®.

uß ©v¨¥k
(÷uºÂØS, ö\¯ÀPÒ ©ØÖ® £õh¨ £Sv°¼¸¢x ¦v¯ ÂÚõUPøͲ®
÷PmS©õÖ B]›¯ºPÒ ÷PmkU öPõÒͨ£kQÓõºPÒ)
1. PsqUSz ÷uøÁ¯õÚ Fmha\zx
(A) øÁmhªß A (B) øÁmhªß D (C) øÁmhªß E (D) øÁmhªß B

2. EhÀ Áͺa]US EuÄ® EnÄ


(A) öPõʨ¦ (B) }º (C) uõx E¨¦UPÒ (D) ¦µu®
3. ©»a]UPø»z uºUPz ÷uøÁ¯õÚ EnÄ
(A) QÇ[SPÒ (B) |õº EnÄ (C) öPõmøhPÒ (D) CøÓa]
4. _Áõ\U ÷PõÍõøÓ EshõUSÁx
(A) PõØÖ ©õ_ÖuÀ (B) }º ©õ_ÖuÀ
(C) {»® ©õ_ÖuÀ (D) J¼ ©õ_ÖuÀ
5. \Îø¯ EshõUSÁx ¡ØÖUS ÷©Ø£mh
(A) £õUj›¯õ (B) JmksoPÒ
(C) øÁµìPÒ (D) J¸ ö\À E°›PÒ
195

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd
6. EnÁõÚx ............, ............, ............ USz ÷uøÁ¯õÚx.
7. |õ® Esq® EnÂÀ ............ ÁøP¯õÚ ‰»¨ ö£õ¸ÒPÒ Ah[Q²ÒÍÚ.
8. |À» EhÀ |»zøu¨ £µõ©›UP ............ AÁ]¯©õS®.
9. ÷|õ´ ö|õi CÀ»õ©À ©Ûuß ÁõÌÁuØS ............ ªPÄ® AÁ]¯®.
10. |õ® ............ öÁmia _zu©õP øÁzxU öPõÒÍ ÷Ásk®.
11. \Î EÒÍÁºPÒ £¯ß£kzv¯ ............, ............ ©ØÓÁºPÒ £¯ß£kzuU
Thõx.
12. |»©õÚ ÁõÌUøPUSz ÷uøÁ¯õÚ Ai¨£øh¨ ö£õ¸ÒPÒ ............ , ...........
©ØÖ® ............ .
13. }º ©õ\øhÁuõÀ ............, ............ ............, ........... ©ØÖ® ö»¨m÷h
ìø£÷µõêì •u¼¯ ÷|õ´PÒ EshõQßÓx.
14. EnÄ Es£uØS •ß¦ GßÚ ö\´¯ ÷Ásk®.
15. \Î GÆÁõÖ EshõQÓx.
16. EnÄ JÊ[S£kzuø©US |õßS Euõnµ[PøÍU öPõk.
17. \›ÂQu EnÄ & Áøµ¯Ö.
18. Eß Ehø» GÆÁõÖ £õxPõ¨£õ´? C¸ •øÓPøÍ GÊx.
19. Cøµa\¼ÚõÀ EshõS® C¸ ÷|õ´PøÍ GÊx.
20. }º ©õ_Öu¾UPõÚ PõµoPÒ ¯õøÁ?
21. {»® GÆÁõÖ ©õ\øhQÓx?
22. } EÚx Ehø» GÆÁõÖ _zu©õP øÁzxU öPõÒÁõ´?
23. PõØÖ ©õ_Öu»õÀ GßöÚßÚ ÷|õ´PÒ EshõQßÓx.
24. |©x `Ì{ø»°À PÈÄ ÷©»õsø©°ß £[S ÂÁ›.
25. ©õ_ØÓ }›ß ‰»® £µÄ® ÷|õ´PÒ ¯õøÁ?

196

M1\F:\Modern\Book\Bi-K0.pmd