Vous êtes sur la page 1sur 14

Y. Litera numeralis, qu 150. denotat.

Unde versus :

Argolicus centum quinquaginta facitque character. Y. dat centenos et quinquaginta novenos.

Ita Ugutio, et Not numerorum antiqu. At Baronius versum sequentem habet : Id est, 159. Eidem liter si recta linea superaddatur, 150. millia significat. Y. Otfridus in Epist. prfixa Evangeliis Theotiscis :

Ea etiam hoc elementum (Y) lingua hc (Theotisca) horrescit interdum, nulli se characteri aliquotiens in quodam sono nisi difficiliter jungens.

Y. instar signi Crucis insertum fortasse est in Monogrammatis regiis, et ab Episcopis in suis subscriptionibus usurpatum. Vide Mabill. Diplom. lib. 2. cap. 10. num. 13. Y, nude, ut mox Ya, ex Onomastico ad calcem tom. 3. Act. SS. Julii. YA, Ita : vox Saxonica, ut na, non. Charta Adelstani Regis Anglor. tom. 1. Monastici Anglic. pag. 173 :

Et quod homines sint credendi et per suum Ya, et per suum na. Ya,

pro Ita, obtinet etiam apud omnes Germanicas nationes, imo etiam apud Armoricos et Guallenses. YBENNS, Ligni species, Ebenus, Gall. Ebene. Inventar. S. Capell Paris. ann. 1363. ex Bibl. Reg. :

Item unus baculus de Ybenus ornatus argento esmaillatus armis Franci et Burgondi,.... pro officio cantoris dict S. Capell. Baculus de Ybenns
rursus in Inventar. ann. 1376. Inventar. Gall. :

Item un baston de Ybenns aorn d'argent, esmaill aus armes de France et de Bourgoigne..... pour l'office du Chantre.
Aliud incerti anni :

Item unus baculus de Ysbernis, etc.

Quod facile ex allatis emendatur. YBERNAGIUM, supra Hybernagium. Vide in hac vode. YBURPANANSECA, Furtum vituli vel arietis, vel quantum quis supra dorsum suum poterit portare de cibo, in Regiam Majestatem lib. 4. cap. 16. Vocis origo Skeno ignota : quem vide prterea lib. de Verbor. significat. Spelmannus vero ait, compositam ex y, pro te, prnomen, byryin, onus, et seca, saccus, quasi dicas onerum saccus. Vide Byrthinsak. YCHIGARE, Redditum annuum dividere, solvere, a voce vulgari Ychide, Reditus seu proventus annuus. Consuet. Labourt. tit. 17. art. 4 :

Si par le contrat de l'engagement a est accord que le creancier doive donner ou payer celui de qui est la terre durant l'engagement certaine rente par an, vulgairement appell Ychide, etc. Ychide ou agrer,

in Consuet. Solensi tit. 31. art. 4. Consuet. Brageriac. art. 115 :

Item, si quis receperit animalia qucumque nutrienda ad lucrum et damnum et ad certum cabal ut supra ; dominus dictorum animalium quotiescumque ei visum fuerit poterit mandare dictum nutritorem de Yshic exegar, quo mandato dictus nutritor tenetur et debet post octo dies a tempore dict mandationis computandos, adducere dicta animalia in foro seu in villa Brageriaci, ubi dictus dominus animalium maluerit adducenda, et ea ipsi domino adhibere et Ychigare (alias Yshiguare.) Et nihilominus dare bonos et competentes fidejussores de tenendo, complendo, solvendo dictum Yshic sive lucrum, si quod sit domino memorato.
Vulgo Exiguer, quod de re pecuaria rationem facere, proprie sonat. Vide Capitale 4. YCHONIA, Imago, Gr. . Necrolog. B. M. de Argentolio fol. 56 : Vide Hyconia. YCONA. Confer Icne :

Contulit ecclesi Ychoniam Beat Mari cum cteris imaginibus. Una Ycona greca, in qua est factus Jhesus Christus usque ad medium.
Inv. card. Barbo, ex Transcript. Mntz, 1457. YCONOMUS, pro Oeconomus. Vit Abbatum S. Albini :

In Ecclesia illa Rex Offa vices agens Yconomi et Custodis specialis, etc. Alexius pincerna et Yconomus D. Adriani summi Pontificis,
in Charta ann. 1158.

Procurator seu Yconomus monasterii Saxivivi,

in Charta Innocentii IV. PP. ann. 1243. apud Fontanin. in Antiquit. Hort pag. 405. Infra : Yconimus. Utuntur etiam Scriptores alii e recentioribus. Occurrit apud Murator. tom. 2. pag. 143. Georg. Christianum tom. 2. Rer. Mogunt. pag. 887. Kenett. in Antiquit. Ambrosd. pag. 616. Rymer. tom. 3. pag. 460. Marten. tom. 3. Anecd. col. 1739. etc. Ykonomus, apud Ekkeh. IV. Casus S. Galli cap. 16. Pertz. Scriptor. tom. 2. pag. 141. lin. 25. Yconomis, Eodem intellectu. Charta Henrici Comit. Blesensis apud Marten. tom. 1. Ampliss. Collect. col. 622 :

Sive per Yconomem suum decreverint, etc.

Ychonomus, in Charta Stephani Episc. Tornac. ann. 1197. apud Mirum tom. 2. pag. 1202. col. 1. YDAM, Arabice, pulmentum, in Glossar. MS. medic. Simon. Januens. ex Cod. reg.

6959. YDEMPTITAS, pro Indemnitas, in Charta ann. 1240. ex parvo Reg. S. Germ. Prat. fol. 30. v. col. 1. YDIOTA, Stolidus.

Alienatum a mente et factum penitus Ydiotam

, in Litteris ann. 1353. ex Regesto 82. Chartophylacii Reg. Ch. 61. YDOLAGIA, Idololatria. Folcuin. Gesta Abbat. Lobiens. in Prolog. :

Franci... Ydolagiam in christi tyrocinium commutaverunt.

YDONEUM, Prstatio qulibet, jus quodvis aut tributum legitimum jurique consonum. Pariag. inter reg. et abb. monast. S. Andr. Avenion. ann. 1292. in Reg. 93. Chartoph. reg. ch. 133 :

Item si contingeret dare leudam, sextayragium, portanagium, vel aliud Ydoneum, quod sit commune sicut jurisdictio, etc.

Vide supra Idoneare. YDONEUS, pro Idoneus, in Charta ann. 1204. ex Tabul. Episc. Paris. fol. ciii. et alia Caroli Comit. Provinc. ann. 1290. ex Cod. MS. D. Brunet fol. 76. v. Occurrit non semel alibi. YDRIA, pro Hydria, Mensura vini, semel et iterum apud Hansiz. tom. 1. Germ. sacr pag. 276. Metreta frumentaria, interdum liquidorum et vini. Ydrie, pro Cruche, Urceus, in Testam. Renati reg. Sicil. ann. 1474. tom. 2. Cod. Ital. diplom. col. 1279 :

Une des Ydries, esquelles nostre Seigneur fist miracle en conversion d'eaue en vin s nopces d'Architriclin.

Vide supra Hydria. Hinc Ydriata, Quantum ydria continetur. Lit. remiss. ann. 1355. in Reg. 84. Chartoph. reg. ch. 166 :

In vindemiis, unam Ydriatam vini, quam in alieno hereditagio ceperat, in dicta domo sua apportaverat.
YEMERIA. Pactum inter comitis. et capitul. S. Quint. ann. 1211. in Reg. 34. bis Chartoph. reg. part. 1. fol. 84. v :

Item ex parte comitiss propositum est, quod burgenses S. Quintini nullam debent emendam pro excommunicatione, nisi peccoris tunsionem et Yemeriam.

YEMS, pro Hiems, apud Madox Formul. Angl. pag. 138. Yemale semen, in Charta apud Blount in Nomolexico Anglicano. YERACA, Hiera, compositionis medicinalis species. Lit. Joan. Presbyt. ad Emanuel. imper. ann. circ. 1165. apud Pez. tom. 6. Anecd. part. 2. pag. 21. col. 1:

Magnificentia mea eorum, qu ad gaudia pertinent, copiam indigenti

tu per apocrisiarios nostros largiflue transmittet. Accipe Yeracam in nomine meo, et utere tibi.

Yerre nostris alias, pro Lierre, Hedera. Hist. S. Germ. Prat. inter Instr. part. 2. pag. 149. col. 2 :

Interdum quod erimus ad processionem, subeleemosynarius debet facere chorum juncari de Yerre, etc.

Yeulage vero, Acclamatio, ut videtur, in Recognit. feud. MS. terr de Bovincourt ann. 1269 :

Et chil le sire de ledite ville arrive prisme en sedite ville, iront en devant les hommes et les fillettes en faisant et criant l'Yeulage, comme de droit est.

YEROPHAGIA, male pro Xerophagia, in Consuetud. MSS. Cluniac. ex Tabul. B. M. Deaurat Tolos. YFFANTARIUS, Erro, qui infantes alienos abducit. Libert. Montis-oliviann. 1312. tom. 7. Ordinat. reg. Franc. pag. 505. art. 38 :

Latrones autem publici et fautores ipsorum, bucellarii, Yffantarii, et alii insignes latrones, quibuscunque nominibus censeantur, severitati legum subiciantur.

YGUMINUS, pro Hegumenus, , Abbas. Utitur non semel Thiotfridus Abbas Epternacensis in Florib. epitaphii Sanctorum in promio libri 1. eod. lib. cap. 6. et alibi. YINGEMAN. Leges Henrici I. cap. 16 :

Danagildum, quod aliquando Yingeman dabatur, i. 12. den. de una quaque hida per annum, si ad terminum non redditur, wita emendetur.
Sic Cottonianus codex et noster, inquit Spelmannus ; sed utrique fidem suspectam habeo, ne mendose forte pro Ynglisman vel Englisman, i. Anglico. Thorp. Pingemannis, cap. 15. Vide ibi not. YLARITAS. Ylaritas, virilitas, liberalitas. B. N. MS. Lat. 16089. f. 112 . YLIA. Ilia : Yliis simiorum comparata. B. N. MS. Lat. 16089. f. 107 . YLLA, Insula, Gall. Isle. Charta ann. 1295 :
a b

Item tres fessoriatas prati cum verneto, sitas in Yllas retro molendinos suos.
Alia ann. 1321. in Reg. 60. Chartoph. reg. ch. 177 :

Retentis etiam domino regi altis et bassis justitiis, mero et mixto imperio in Yllis sive insulis prdictis. Cum eidem Johanni impositum extitisset dominos Petrum Ruffi et Guillelmum Ferrals ad jussum seu Ymachinationem dicti Johannis furatos

YMACHINATIO, Instigatio, Impulsio. Lit. remiss. ann. 1364. in Reg. 98. Chartoph. reg. ch. 4 :

fuisse, etc.

YMACHINATUS, Qui vices alterius in rebus gerendis implet, et imaginem quodammodo refert, supposititius, in iisd. Lit. :

Idem Johannes tractavit malitiose et calidiose cum quodam alio homine, qui se fingens se procuratorem dicti Guillelmi,.... ipsum Johannem quittaret ab omnibus, qu occasione societatis seu comand... tenebat... Qui Johannes una cum dicto homine Ymachinato accessit, per quem se quittari fecit.

Vide Imaginarius. YMAGINACIO, Cogitatio. Elmham. in Vita Henrici V. Reg. Angl. cap. 36. pag. 91 :

Regalis nobilitas Ymaginacione multiplici toto corde deliberat et exquirit, quomodo antiqua jura recuperet.
Instrum. ann. 1406. ex Bibl. Reg. :

Un des serviteurs de Messire Guil. Belier vint dire audit Rigolet que il s'en venist tantost en la sainte Chapelle, et que l'uys en estoit ouvert.... Ils apperurent que les lampiers, qui estoient d'argent en estoient ostez et considererent comment ce pooit avoir est fait et trouverent par Ymagination que ce avoit est fait tant comme l'en disnoit en cloistre.
YMAGINATIO.

Ratione Ymaginationis fortis tempore conventionis.


c

B. N. MS. Lat. 16089. f. 112 . YMAGINATOR, Phrygio, Brodeur, recensetur in Catalogo Sodalitatis B. M. Deaurat Tolos. YMAGINATURA, Imago acupicta. Inventar. Eccl. Noviom. ann. 1419 :

Una cappa de Cardinali de Limoges panni aurei cum orfretis de broderie et Ymaginaturis Apostolorum, operata auro et serico.
YMAGINATUS, Imaginibus adorna tus, sculptus, nostris Ymagin ; unde Ymaginerie, Sculptura seu opus scuptile, et Ymaginette, Parva imago, figura. Charta ann. 1351. in Reg. 80. Chartoph. reg. ch. 503 :

Item gobeletum unum cum tribus pedibus, Ymaginatum de uno gallo sursum et tribus cavaillieriis.
Inventar. MS. Jocal. Eduardi I. reg. Angl. ann. 1297 :

Item une coupe d'argent dore, dont le pis est une rose six fuelles, s'est Ymagine de rois.... Item un pot lavoir d'argent Ymaginettes..... Item un autre (pot) purement dorei et portrait d'Ymaginerie sans esmail.
Lit. remiss. ann. 1353. in Reg. 81. ch. 766 :

Un gobelet d'argent, esmailli et dor, quatre piez, Ymaginez trois pelerins. Ymageri,

Acupictus, vulgo Brod, in Testam. Petri ducis Brit. ann. 1457. ex Bibl. reg. :

Deux paremens d'autel de tapisserie d'Arras,..... Ymageriez de la Passion, et esquels sommes nous et nostre compagne en presentation.

Vide Imaginatus. YMATHINATIO, mendose pro Intimatio, declaratio. Ad jussum seu Ymathinationem, in Litteris ann. 1364. ex Regesto 98. Chartophylacii Reg. Ch. 4. Male lectum pro Ymachinatio. Vide supra in hac voce. YMBERNAGIUM, ut supra Hybernagium. Charta Petri Episc. Meld. ann. 1226. ex Chartul. ejusdem Eccles. :

Habebit autem capellanus, pro victu et vestitu suo et clerici sui de bonis dict domus duos modios bladi Ymbernagii rationabilis.
Occurrit rursum in Charta ann. 1229. Locus est in Grenerium. 1. YMIUS, comparat. ab Imus, in Chron. Johan. Whethamstedii pag. 405 :

Dum transisset sabbatum sive solstitium anni istius, descendissetque sol Ymius et Ymius, etc. Ferri non laborati, plumbi, stagni, rammi, terr Ymi, de qua fit anchalchum (pro aurichalcum).

2. YMIUS, Fossilis. Terra Ymia, idem quod Cadmia, Gall. Calamine. Charta ann. 1281. apud Murator. tom. 2. Antiq. Ital. med. vi col. 902 :

YMNISFITH, Porcellus ablactatus, Schiltero in Gloss. Teuton. Vocem corruptam esse censet Eccardus in Notis ad Leg. Sal. tit. 2. 5. ubi Ymnis, vel potius Ynnis solidum interpretatur. YMNIZARE, a Gr. , Laudare, prdicare, hymnos cantare. Pontificale antiquissimum :

Perveniens (Rex consecrandus) ad ecclesiam prosternat se coram altare et Ymnizetur


Te Deum laudamus, Te Dominum confitemur, finetenus :

quo Ymnizato erigatur de solo, etc.


Dudo de Ducibus Normannorum :

Ymnizante melos psallere voce queas.

Vide Hymnizare in Hymnus. YMNODIA, Canticum. Bibl. Heilsbr. pag. 63 :

Sit Jesu laus, et gloria sit Virgini Mari Quod completum est carmen hujus Ymnodi.

Vide Hymnodia. YMPNARE, Liber hymnos continens, apud Will. Thorn. pag. 1935. YMPNUS, pro Hymnus, apud Elmham. in Vita Henrici V. Reg. Angl. cap. 124. pag. 321 :

Laudum Ympnos concinit.

YMPRECEPS. Prceps : Ympreceps, trebuchans. Lex. Lat. Gal. Bibl. Ebroic. n. 23. XIII. s. YNDARDUS, Autissiodorensibus Indard, Intrumentum quo naves adverso flumines navigant : unde Yndardus nuncupatur quidquid ea ratione exsolvitur. Codex censualis Episcopat. Autiss. ann. circ. 1290 :

Yndardi et aqua circa xii . lib. Yndardus S. Mariani circa xvi. lib.
xx

Vide Indardus. YNDEMPTITAS. Indemnitas :

Idcirco nos Yndemptitati providere volentes.

Mandat. Camer. Apost. Arch. Vatic. f. 85. an. 1434-39. YNOLATUS. Statuta Vercell. lib. 5. fol. 123. v :

Item quod fiant singulis sex mensibus duo libri Ynolati pro parte pusterne et parte ursonis, qui vocentur Memoriale.
YNSPURUS, pro Impurus, nothus. Locus est supra in Vastardus. YOCRUS. Alex. Iatrosoph. MS. lib. 2. Passion. cap. 11 :

Si infirmus colore Yocro fuerit, i. colore siligeneo, etc.

YOPA, Germ. Yopen, Vestimenti genus. Privil. sartor. ann. 1288. apud Ludewig. tom. 11. Reliq. MSS. pag. 637 :

Prsertim volumus quod nullus deferat tunicas crustatas, seu capucia, aut coltas vel Yopas in foro rerum venalium venales, prter in nundinas, quod interpretatur forum annuale.
YPA. Souppe en Yawe. Gloss. Lat. Gal. Bibl. Insul. E. 36. XV. s. YPAPANTI, Festum Purificationis Beat Mari. Vide supra Hypapanti. YPATUS, Gr. . Vide Hypatus. YPEPA, Locus vel prdium a majori dependens, ut videtur. Descriptio bonorum domini de Eska ex Tabular. Audomar. :

In territorio et dominio vill de Eska et aliarum Ypeparum circumjacentium.... Dividitur namque tota terra de Eska et de suis antedictis Ypepis, etc.

YPERLIRICUS, Vox Grca vim comparativi habens a lyricus. Elmham. in Vita Henrici V. Regis Angl. cap. 12. pag. 23 :

Ubi totidem tubarum tumultuosus strepitus partes thereas tonitruoso rugitu reboare cogebat, cithardorumque Yperlirica melodia, etc.
YPERPERATA, Yperperus. Vide Hyperperum. YPERPERUM. Moneta Venetorum :
ta

In Corphoy vero et Mothono, sibi presententur de rebus comestilibus pro valore Yperperorum L .
Venise, Senato misti, LX. f. 218. an. 1440. YPERUS, ut Hyperperum, Moneta Imperatorum Byzantinorum aurea. Bern.

Thesaurarius de acquisitione T. S. apud Murator. tom. 7. col. 777 :

Jussit solium in palatio deferri, et Balduinum in eo sedentem, Yperis aureis usque ad verticem cooperiri sive circumdari.

YPIA, Morsus gallin, in Glossar. MS. medic. Simon. Januens. ex Cod. reg. 6959. YPOCAMISIUM, Vestimentum quod subtus camisium est. Vide Hypocamisium. YPOCARE, pro Ypothecare. Obligare, oppignerare. Charta ann. 1308. in Histor. Tull. pag. 470 :

Spontanee confessus est se jam dudum Ypocasse et pignorasse venerabili patri et DD. Conrado tunc Episcopo Tullensi....... medietatem vill de Vannis.

YPOCISIS, Aggregatio humidorum circa pupillam densatorum, in Glossis ad Alex. Iatrosoph. MS. lib. 1. Passion. cap. 94 : Adhuc autem et senioribus tate defectum visifici spiritus reparant (axydorcica) et renovationem faciunt visui, et incipientes Ypocisis solverunt. YPOCOERCIUM, vox ibrida, Locus ubi soleis ferreis equorum pedes muniuntur. Vide supra Hippocoercium. YPOCRASIUM, a Gallico Hypocras, Submistum vinum. Proces. Egid. de Rays ann. 1440. ex Bibl. reg. :

Dictus gidius de Rays reus cibariis et vinis delicatis, etiam Ypocrasio et clareto vulgariter nuncupato,... usus fuit.

YPODECANUS, Subdecanus. Erlanus Ypodecanus subscribit Chartam Theotolonis Archiepisc. Turon. ann. 943. apud Marten. tom. 1. Anecdot. col. 74. YPODIAC, Subdiaconus. Charta Ludov. Pii ann. 824. tom. 2. Geneal. Diplom. aug. gentis Habsburg. pag. 20 :

Ego itaque Cospreht immerens Ypodiac... rogatus scripsi et subscripsi.

YPODROMIUM, Travail (equestre). Glos. Lat. Gal. Bibl. Insul. E 36, xv. s. YPODROMUM, Ypodromus. Vide Hypodromum, et Spidromum. YPODROMUS, Latrina, privada, Prov. Glossar. Provinc. Lat. ex Cod. reg. 7657. YPOGAMUS, Navis species, f. pro Ypogavus, in eod. Glossar. Hippegus, navis qua equi transvehuntur. Vide Ypogaubin. YPOGAUBIN, Ypogavus, Navis, , Papi, Navis, in qua equos vehere solitum est. Glossar. Saxon. lfrici : Ypogavus, horsa scip, i. ad verbum, equi navis. Somnerus Hippagus, vel Hippago restituit. Vide Huisserium. YPOGLOTIA, Paulo pillul, qu sub lingua tenentur, qu bekiki dicuntur.Glossar. MS. medic. Simon. Januens. ex Cod. reg. 6959. YPOMENUM. Cordial : Ypomenis miscent aconita. Du Mril, Poes. lat. med. t. p. 164. YPOPANTON, pro Ypapanti, in Charta Paschalis II. PP. ann. 1104. inter Instrum. tom. 1. Gall. Christ. nov edit. pag. 66. et in Charta Alexandri III. PP. apud

Rocchum Pirrum in Sicilia sacra pag. 28. Vide Hypapanti. YPOPIA, Aggregatio nigri sanguinis ex percussura, in Glossis ad Alex. Iatrosoph. MS. lib. 1. Passion. cap. 93 : Nescio an hoc melius sit ad Ypopias aliud collirium. Et cap. 100 : Ad Ypopias et myocephala facit cum ovi liquore albo inunctum... Si autem myocephala aut Ypopius (sic) fuerit, post inunctionem ligabis oculos aut linteo in aqua infuso frigida, aut spongia in ipsa aqua infusa. Glossar. MS. medic. Simon. Januens. ex Cod. reg. 6959 : Ypopium. Theod. Priscianus cap. de gritudinibus oculorum : sed aut, inquit, declinantibus oculorum doloribus, quidam tumor circa inferiorem angulum apparuit, quam Ypopisi (sic) dicimus. YPOPIRGIUM, Area. Glossar. Lat. Gall. ann. 1352. ex Cod. Reg. 4120 : Ypopirgium, Aire. YPOPYRGIUM, Gall. Andier, in Glossar. Lat. Gall. ex Cod. reg. 521. Aliud Provinc. Lat. ex Cod. 7657. Guachafaec, Prov.Ypopyrgium. Vide supra Ipopigerium. YPOROGIUM. Vide infra Yvorye. YPOSTASIS, Gr. , Substantia, res. Liutprand. Antapod. lib. 3. cap. 41 :

Gezo cum omni sua Ypostasi meis tradatur in manibus.

YPOSTOR. Ypostor, coton. Lex. Lat. Gal. Bibl. Ebroic. n. 23, xiii. s. YPOTECA, Ypotheca, Oppigneratio, obligatio, apud Rymer. tom. 2. pag. 303. Charta ann. 1282. apud Lobinell. tom. 3. Hist. Paris. pag. 272. col. 2 :

Obligaverit titulo specialis Ypothec.

Alii ann. 1477. ex Tabul. B. M. de Bononuntio Rotomag. :

Sub suorum omnium et singulorum Ypotheca et obligatione bonorum mobilium et immobilium. Dictas triginta quinque libras Cluniacenses sub prestito sacramento et sub Ypotheca rerum suarum omnium ecclesie Cluniacensi totaliter restitueret.
(Chart. Cluniac. Coll. Burgund. B. N. t. 82, n 333, an. 1255.) Ypotecaria, Fundus oppigneratus, Gall. Hypothecaire. Charta ann. 1195. apud Cencium inter Census Eccl. Rom. :

Quodcumque itaque jus et quamcumque actionem personalem et in rem sive Ypotecariam adversus Romanam ecclesiam, etc.

Hinc Ypotecare, Ypothecare, Oppignerare, Hypotequer, apud Rymer. loco laudato, Marten. tom. 7. Ampl. Collect. col. iiii. et Lobinell. tom. 5. Hist. Paris. pag. 655. Vide Hypothecare. YPOTHECARIUS, pro Apothecarius. Vide in hac voce. Computus ab ann. 1333. ad ann. 1336. tom. 2. Hist. Dalph. pag. 283 :

Item, cuidam Lombardo per manus Michaelis Ypothecarii domini pro

muscato empto per dominum, xii. flor.

YPOTHETICE, Jure ypothecario seu oppignerationis. Charta ann. 1246. ex Tabul. Episc. Paris. fol. ccxiii :

Eidem Episcopo Ypothetice titulo specialiter obligavit.


Alia ann. 1256. ex Tabul. S. Crispini in Cavea :

Pro qua summa x. lib. Ypothetice obligavit dimidium bladi hyemalis.

YPOVICARIUS, Yppovicarius, Subvicarius, qui Vicarii vices agit. Vide in Vicarius. YPOYCARIA. Charta ann. 1322. in Reg. 61. Chartoph. reg. ch. 126 :

Habent ab aliis personis diversas summas pecuni in operatoriis suis, tam de payreria quam de Ypoycaria.
Melius infra : Ypothecaria ; pro Apothecarii seu pharmacopol officina. Vide Ypothecarius. YPROBARE. Improbare : Yprobare, desprover. Lex. Lat. Gal. Bibl. Ebroic. n. 23, xiii. s. YPSIVREMETA, ex Gr. , Altitonans. Epitaphium Crescentii, qui obiit ann. 1010. apud Baronium ann. 996. n. 11 :

Dic rogo, dic lacrimis pietatis clausula, Jesu, Parce tuo famulo Ypsivremeta pie.

YPULTIO, Impulsio : Ypultio, haitement. Lex. Lat. Gal. Bibl. Ebroic. n. 23, xiii. s. YRANEA. Aranea :

Et reperte fuerunt ab infra circum circa lymacie et Aranee.


Chevalier, Visit. episc. Gratianop. p. 57. YRCINUS. Hircinus :
b

Barba Yrcina, paucorum pilorum ; spadoni enim similatur.


B. N. ms. lat. 16089, f. 110 . YRCUS, pro Hircus. Statuta Arelat. MSS. art. 37 :

Et pro quolibet porco et porca, ove seu mutone, Yrco et capra dent 11. den.
YRENEUS, Pacificus, Gr. . Acta S. Frederici tom. 4. Jul. pag. 461 :

Episcopum oportet esse irreprehensibilem, sobrium,... doctorem, Yreneum, non vinolentum, etc.
YRIAS. Indiculus superstitionum et Paganiarum cap. 24 : YRONICE. Ironice :

De pagano cursu, quem Yrias nominant, scissis pannis, vel calceis. De aliis obloquens Yronice.
B. N. ms. lat. 16089, f. 110 . YRSUTUS. Hirsutus :
b

Yrsuta nimium et rugosa, cute tamen circumdata exili.


B. N. ms. lat. 16089, f. 107 .
b

YSADRA, EA.

Ysadree vitree fracte sunt...... in Ysadris non sunt vitree.

Chevalier, Visit. episc. Gratianop. p. 131. YSARNODORI, Ostium ferreum, lingua Teutonica seu veteri Gallica, ex Vita S. Eugendi tom. 1. Jan. pag. 50. col. 1. YSBERNUS. Vide supra Ybenns. YSEMBRUNUS, Panni species. Vide Isembrunus. YSENGRINI, Populi quidam de quibus in Hist. Viconiensis Monast. apud Marten. tom. 6. Ampl. Collect. col. 303 :

Sic Spiritus sunctigratia in vita exstitit debriatus (gidius Abbas) ut meruerit pacem inter Ysengrinos et Flaventinos, vel Flampedes in partibus Hollandi et Zelandi, et Flandri, quam nullus hominum attentare quibat, sive Rex, sive Comes, aut Baro reformare.

Furnensis tractus in Flandria incol, factiosi virtute bellica prstantes sub Philippo Augusto, nostris Ingrins ; quare vero ita appellati, vide in Isengrinus. YSHARTUS. Vide mox in Yssartum. YSHIC, Yshiguare. Vide Ychigare. YSHIDA, Vectigalis species, et maxime illud, quod pro evehendis vinis aliisque mercibus ex aliquo loco persolvitur. Vide supra Isshac. YSICIUS, Salmo. Vita S. Kentigerni tom. 1. Jan. pag. 820 :

Nuntio cum hamo ad ripam fluminis Clyd festinare prcepit, et piscem primo extractum scilicet Ysicium, qui et Salmo dicitur, ad se reportare.
Codex MS. Rames. apud Spelman. :

In capite autem Quadragesima, octo fratribus Ysicios, etc.

YSITARE, Exhaurire, ni fallor. Charta ann. 1293. ex Tabul. Montispessul. :

Dominus Raymundus de Polano archidiaconus Fenolheti in ecclesia Narbonensi habens potestatem plenariam..... agotandi scilicet, Ysitandi ac desiccandi stagnum Castri-novi in Narbonesio, etc.
YSMIRALLUS, Smaragdus, Ital. Smeraldo, Gall. Emeraude. Invent. ann. 1314. apud Cl. V. Garamp. in Disquis. de sigil. Garfagn. pag. 87 :

Item una mitra solemnis.... cum zaphiris, balatiis, perlis, Ysmirallis, etc.
Vide supra Esmaraudus, YSNECA, Navigii species, scapha. Nostris Esneche ; idem quod Naca 1. Vide in hac voce. Statuta Massil. lib. 4. cap. 1 :

Puniatur inde taliter quod pro nave qualibet, et Ysneca, vel coca compellatur dare communi Massili pnam arbitrio rectoris, vel consulum Massili.

YSOLUS, Parva insula, Gall. Islot. Charta ann. 1258. ex Tabul. S. Victoris Massil. :

De meridie de dicto verdono descendit usque ad Ysolum, et de Ysolo in

verdono.

YSON. Dialog. creatur. dial. 73 :

Yson, dicit Brito, avis est de genere vulturis, alba et minor quam vultur, sed rapacissima.

YSOPUM, Aspersorium, Gall. Goupillon. Vide Ferratum et Hysopus. YSOPUS, Ysope. Glos. Lat. Gal. Bibl. Insul. E 36, xv. s. YSOTONUM, ut Ysopum, mendose, ut suspicor, scriptum in Inventario ann. 1341. ex Tabul. S. Victoris Massil. :

Item feiratum unum cum Ysotono.

YSPIA, Explorator ; unde Yspiare, explorare. Comput. ann. 1362. inter Probat. tom. 2. Hist. Nem. pag. 259. col. 2 :

Cum diceretur quod in loco Lunelli erat capta una Yspia, quod vellet eos certifficare de confessione sua, etc.
Ibid. pag. 260. col. 1 :

Ad indagandum et Yspiandum quid in patria faciebant inimici.

Vide Espia et Ispia. YSSAC, Vectigalis species, et maxime illud, quod pro evehendis vinis aliisque mercibus ex aliquo loco persolvitur. Vide supra Isshac. YSSAROP, Gall. Sirop :

Pro i. libra de Yssarop... pro pulvere posito in conserva de bryola.

Arch. histor. de la Gironde, t. 22. p. 331. YSSARTUM, Ysshartum, Yshartus, Ager exaratus, dumetis purgatus ; unde Ysshartare, Interlucare silvas, Gall. Essarter. Charta ann. 1341. in Reg. 72. Chartoph. reg. ch. 368 :

Idem procurator dicebat quamplurima Yssharta et ignis commissiones quamplurimas in diversis nemoribus et dumis... eos immisisse, et ad novam culturam reduxisse....... Prdictis consulibus (S. Amancii) asserentibus se esse in possessione.... Ysshartandi, extra tamen forestas supradictas, Yssharta et campos faciendi.
Alia ejusd. ann. in Reg. 80. ch. 466 :

Quod homines castri sive loci de Cabrayrolis... Yssharta quamplurima... inde fecerant et terras ad culturas redegerant.
Charta ann. 1361. in Reg. 103. ch. 78 :

Hredes Guillelmi Raimundi serviunt unum sextarium frumenti pro quadam Yshartu, loco dicto ad Caverias.

Vide Exartus. YSSEMBRUNUS, Panni species. Charta Maurit. Cenoman. episc. ann. 1227. ex Tabul. monial. S. Juliani de Prato :

Mantellis etiam non utantur, nisi de prfatis pannis, aut de Yssembruno,

aut de essaio de sancto Dionysio.

Vide supra Isembrunus. YSSERTUS, a Gallico, ut videtur, Issue, Transitus, exitus. Lit. Lancel. de Roya magist. forest. et aquar. in Occit. ann. 1394. ex Reg. 146. Chartoph. reg. ch. 121 :

In paxeria molendinorum Badacley Tholos nullus erat passus sive Yssertus, per quem dicti querelantes cum suis gabarrotis et parvis navibus navigando per flumen Guaron... libere transire poterant nec valebant... Concedimus licentiam..... in dictis Ysserto sive Ysserthis tendere et pisces regales....... capere.
Vide supra Passus 4. YSSHIDIA, Yssida, Vectigalis species, et maxime illud, quod pro evehendis vinis aliisque mercibus ex aliquo loco persolvitur. Vide supra Isshac. YSTORIA.

Ystorias, fabulas et comestionis querit habundantiam.


d

B. N. ms. lat. 16089, f. 110 . YSTORIATUS, Intextus figuris, ornatus, Nostris Histori. Inventar. ann. 1416. ex Tabul. S. Victoris Massil. :

Cum duobus retaulis desuper Ystoriatis... Item duas postes modicas Ystoriatas nativitatis Domini et Veroniss.
Vide Historiatus. YSTRAICUS, Funestus. Isidorus Pacensis Episcopus, in Chron. ra 780 :

Sed quia nequaquam eam ignorat omnis Hispania, ideo illa minime recensiti tam Ystraica bella ista decrevit historia, quia jam il alia Epitoma qualiter cuncta extiterunt gesta patenter et paginaliter manent nostro stylo conscripta.
Ex Lat. forte Oestraicus. In edit. ann. 1729. stragica, a Strages. 1. YSTRIO, Leno, ut videtur. Statuta Astens. collat. 11. cap. 8. fol. 27. v :

Ystrio, vel publicus lecator, vel publica meretrix.

Vide Histriones. 2. YSTRIO, pro Histrio, qui buccinas inflabat, vel musica instrumenta pulsabat. Lit. remiss. ann. 1355. in Reg. 84. Chartoph. reg. ch. 470 :

Cum Robinus pauper Ystrio sive menestrellus pro ludendo de suo artificio cum corneto ivisset, etc.
YUCA, Plant seu radicis species in America.

Nemo vel Hispanus vel Indus... faciat azua ex fora cum mistura Yuc,

in Synodo Limensi ann. 1585. inter Conc. Hispan. t. 4. p. 426. Occurrit rursum p. 761.

Battata Indica in Diction. Hispan. ad hanc vocem. YVERNAGIUM. Vide Hybernagium. YVERNALE, f. Ager yvernagio seu secali satus. Charta Joan. ducis Bitur. ann. 1401. in Reg. ejusd. ex Cam. Comput. Paris. fol. 179. r :

Molendina nostra... cum eorum saltibus, aquis, ripperiis, exclusis, alberiis, alberiatis, piscaturis, Yvernalibus, aquductis, etc.

Vide supra Hybernagium. YVORYE. Joan. Germ. Cabillon. episc. in vita Phil. III. ducis Burg. apud Ludewig. tom. 11. Reliq. MSS. pag. 124 :

Jussionem principis completurus per alpes Cottias et montem Jura viam capit, per yporogium, quam Yvorye appellant ad plana Lumbardi se confert.
Eporedia, hodie Ivrea. YYESIA, f. Ccus paterni animi affectus in filium, a Gr. , filius. Hugonis Cetelli Epist. 54. tom. 2. Monument. sacr. Antiquit. pag. 411 :

Nescis prorsus quid sit Yyesia, vir es discretionis, homo est pacis, nihil inmaniter, nihil inhumaniter agis. Literius 3. Yzanes 2. etc.

YZANES, inter supellectilem lecti recensetur, in Charta Hispanica r 1060. apud Ant. de Yepez in Chron. Ordin. S. Bened. tom. 5. pag. 435 :