Vous êtes sur la page 1sur 8

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

Vak: Boekhouden
Leerinhouden
(welke leerstof moet je als kandidaat opzoeken om dit vak te studeren?)

Boekhouden
1 2 Basisprincipes en wettelijke bepalingen van de boekhoudreglementering Boekhouding als beleidsinstrument: nut Wettelijke bepalingen van de boekhoudreglementering voor de zeer kleine en kleine ondernemingen Begrip en noodzaak van de boekhouding Vormvoorwaarden Verantwoordingsstukken Volledigheid - voorzichtigheid Bewaringstermijn Vereenvoudigde boekhouding Aankoopboek leverancierskaarten: kunnen invullen aan de hand van eenvoudige aankoopfacturen en inkomende creditnotas Verkoopboek klantenkaart: kunnen invullen aan de hand van eenvoudige verkoopfacturen en uitgaande creditnotas Financile boeken: kasboek, bankboek, postboek kunnen invullen aan de hand van kasdocumenten en van rekeninguittreksels van de bank en van bpost Voorraad / inventaris Resultaatberekening: het resultaat kunnen berekenen in de juiste volgorde en met gebruik van de juiste benamingen voor alle onderdelen BTW-aangifte kunnen invullen aan de hand van de verschillende dagboeken Dubbelboekhouden: inleiding Het minimum algemeen rekeningstelsel (MAR) * * Begrip Werking: indeling in klassen, groepen, subgroepen, rekeningen en subrekeningen

3 -

De jaarrekening: vorm, inhoud, publicatieplicht

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

4 5 -

Grondbeginselen van de boekhouding De inventaris De beginbalans (aan de hand van een inventaris kunnen opstellen) Boekingsalgoritmen of redeneringsschema invullen Het grootboek: balansrekeningen en resultatenrekeningen - boekingsregels De proef- en saldibalans De eindbalans Courante commercile verrichtingen in een handelsonderneming Boekhoudkundige verwerking van inkomende facturen Boekhoudkundige verwerking van inkomende creditnota's Boekhoudkundige verwerking van inkomende facturen met commercile kortingen, met aankoopkosten, met financile kortingen, met terugstuurbare verpakking, met verschillende btw-tarieven Boekhoudkundige verwerking van uitgaande facturen Boekhoudkundige verwerking van uitgaande creditnota's Boekhoudkundige verwerking van uitgaande facturen met commercile kortingen, met doorberekende kosten, met financile kortingen, met terugstuurbare verpakking, met verschillende btw-tarieven Vereffening van vorderingen en schulden Boekhoudkundige verwerking courante vereffeningen (= betalingen) Verrichtingen in specin Het giraal verkeer: kredietinstellingen en bpost (overschrijvingen) Het gebruik van "Interne overboekingen" tussen Bank, Post en Kas Bezoldiging van het personeel Berekening van de personeelskosten: berekeningsschema van bruto naar netto bezoldiging voor arbeiders en bedienden Werkgeversbijdrage RSZ Andere personeelskosten Boekhoudkundige verwerking van de bezoldiging Boekhoudkundige verwerking van de betaling van de schulden in verband met het personeel Investeringen Algemeenheden: begrippen vaste activa, oprichtingskosten, immaterile vaste activa, materile vaste activa en financile vaste activa Boekhoudkundige verwerking van de aankoop van een vast actief Afschrijvingen Begrippen: aanschaffingswaarde, afschrijving en boekwaarde

Aankopen van handelsgoederen en van diensten en diverse goederen

Verkopen van handelsgoederen -

6 7 8 -

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

Boekhoudkundige verwerking van lineaire afschrijvingen 9 Boekhoudkundige verwerking van de verkoop van een niet volledig afgeschreven vast actief (met uitzonderlijk resultaat) Financiering van de onderneming Eigen vermogen Vreemd vermogen * * * 10 Verwerking van kredieten op korte termijn (kaskrediet) Verwerking van kredieten op lange termijn (investeringskredieten) Intrestberekening

Verrichtingen einde boekjaar De inventaris: begrip Voorlopige proef- en saldibalans: kunnen herkennen Inventarisverrichtingen (regularisatieposten): * * * Inventarisverrichtingen met betrekking tot de voorraden (voorraadwijzigingen) Inventarisverrichtingen i.v.m. de afschrijvingen Overlopende rekeningen

Tweede voorlopige proef- en saldibalans Het bepalen van het resultaat van het boekjaar De bestemming van het resultaat van het boekjaar De definitieve proef- en saldibalans Eenvoudige resultatenrekening opstellen Eindbalans (verkort schema) opstellen

Aspecten van bedrijfsbeleid


11 Starten als zelfstandig ondernemer Vereiste vaardigheden en attitudes bij het ondernemerschap Risico's, opportuniteiten, voor- en nadelen bij het ondernemerschap 12 13 Belang van zelfkennis Informatie en ondersteuning voor startende ondernemers Professionele raadgevers en het belang om zich te laten bijstaan Opstellen ondernemingsplan en bestuderen van zijn haalbaarheid Reglementering betreffende ruimtelijke ordening

Commercieel beleid Analyse van de concurrentie Beheer van leveranciers en klanten Een gezonde financile structuur
Boekhouden

Januari 2013

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

14 15 16 17

Het financieel plan: de raming van ontvangsten en investerings- en financieringsuitgaven Principe van financieel evenwicht Kosten en kostprijsberekeningen Elementen van de kostprijs Onderscheid tussen variabele en vaste kosten Eenvoudige kostprijsberekening Kostenanalyse Omzet en verkoopprijsberekening Elementen van de verkoopprijs Berekenen van de verkoopprijs De omzet Break-even punt: begrip en kunnen berekenen De begrippen netto- en brutowinst en winstmarge De winstmarge Netto- en brutowinst: begrip en kunnen berekenen Het begrip rendabiliteit Cashflow: begrip Voorraadbeleid

Bibliografie / studiemateriaal / lectuurlijst


(welke handboeken kun je gebruiken om de leerinhouden te studeren?)

Uitgeverij De Boeck: Bedrijfsbeheer Kringen 3: module 1 (+ cd-rom) Kringen 4: module 1 (+ cd-rom) Uitgeverij Pelckmans: Voor eigen rekening. Bedrijfsbeheer Leerwerkboek (incl. cd-rom) Uitgeverij Plantyn: Bedrijfsbeheer De h@ndel en wij 3.2 Leerwerkboek (incl. online ICT), Boekhouden in een handelsonderneming Probeer steeds een zo recent mogelijke uitgave te gebruiken.

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

De kandidaat is natuurlijk vrij in zijn keuze van studiemateriaal. Wij wensen er de kandidaat echter op te wijzen dat er soms (dure) cursussen worden aangeboden die onvolledig zijn of geen correcte informatie bevatten. Mocht je bepaalde leerstof niet in n van de vermelde boeken vinden, dan zoek je die natuurlijk elders. De verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij de kandidaat zelf.

Verloop van het examen


Het examen is schriftelijk en duurt 2 uur. Je bekomt een MAR (zie bijlage) en een rekenmachine. Je brengt eigen schrijfgerief mee.
Bijlage: MIMIMUM ALGEMEEN REKENINGENSTELSEL (MAR)
KLASSE 1: 10 EIGEN VERMOGEN, VOORZIENINGEN VOOR RISICO'S EN KOSTEN EN SCHULDEN OP MR DAN N JAAR

Kapitaal 10000 Geplaatst kapitaal 10100 Niet opgevraagd kapitaal (-) 11 Uitgiftepremies 11000 Uitgiftepremies 12 Herwaarderingsmeerwaarden 12000 Herwaarderingsmeerwaarden op immaterile vaste activa 12100 Herwaarderingsmeerwaarden op materile vaste activa 12300 Herwaarderingsmeerwaarden op voorraden 13 Reserves 13000 Wettelijke reserve 13100 Onbeschikbare reserves 13200 Belastingvrije reserves 13300 Beschikbare reserves 14 Overgedragen winst of overgedragen verlies 14000 Overgedragen winst 14100 Overgedragen verlies (-) 16 Voorzieningen en uitgestelde belastingen 16000 Voorzieningen voor pensioenen en soortgelijke verplichtingen 16100 Voorzieningen voor belastingen 16200 Voorzieningen voor grote herstellings- en onderhoudswerken 16300 Voorzieningen voor overige risicos en kosten 17 Schulden op meer dan n jaar 17200 Leasingschulden 17300 Schulden aan kredietinstellingen 17400 Hypothecaire lening 17410 Investeringslening KLASSE 2: OPRICHTINGSKOSTEN, VASTE ACTIVA EN VORDERINGEN OP MEER DAN N JAAR 22 Terreinen en gebouwen 22000 Terreinen 22008 Meerwaarde op terreinen 22009 Waardevermindering op terreinen (-) 22100 Gebouwen 22108 Meerwaarde op gebouwen 22109 Afschrijving en waardevermindering op gebouwen (-) 23 Installaties, Machines en Uitrusting 23000 Installaties 23009 Afschrijving en waardevermindering op installaties (-) 23100 Machines 23109 Afschrijving en waardevermindering op machines (-) 23200 Uitrusting 23209 Afschrijving en waardevermindering op uitrusting (-) 24 Meubilair, Kantoormachines en Rollend Materieel 24000 Meubilair 24009 Afschrijving en waardevermindering op meubilair (-) 24010 Kantooruitrusting

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

24019 Afschrijving en waardevermindering op kantooruitrusting (-) 24020 Computers 24029 Afschrijving en waardevermindering op computers (-) 24100 Rollend materieel 24109 Afschrijving en waardevermindering op rollend materieel (-) KLASSE 3: VOORRADEN EN BESTELLINGEN IN UITVOERING 30 Grondstoffen 30000 Voorraad grondstoffen 30900 Waardeverminderingen voorraad grondstoffen (-) 34 Handelsgoederen 34000 Voorraad handelsgoederen 34090 Waardevermindering voorraad handelsgoederen (-) KLASSE 4: VORDERINGEN EN SCHULDEN OP TEN HOOGSTE N JAAR 40 Handelsvorderingen 40000 Handelsdebiteuren 40400 Te innen opbrengsten 40410 Op te maken creditnotas 40700 Dubieuze vorderingen 40900 Geboekte waardeverminderingen (-) 41 Overige vorderingen 41100 Terug te vorderen btw 41110 Aftrekbare btw 41120 Aftrekbare btw op uitgaande creditnotas (-) 41600 Vorderingen op de eigenaar 41610 Voorschotten op bezoldigingen 41800 Terug te sturen verpakking 42 Schulden op meer dan 1 jaar die binnen het jaar vervallen 42200 Binnen het boekjaar vervallende leasingschulden 42300 Binnen het boekjaar vervallende schulden aan kredietinstellingen 42400 Binnen het boekjaar vervallende hypothecaire lening 42410 Binnen het boekjaar vervallende investeringslening 43 Financile schulden 43300 Kredietinstellingen schulden op rekening-courant 43900 Diverse financile schulden 44 Handelsschulden 44000 Leveranciers 44400 Te ontvangen facturen 44410 Te ontvangen creditnotas 45 Schulden met betrekking tot belastingen, bezoldigingen en sociale lasten 45000 Geraamde belastingschulden 45100 Te betalen btw 45110 Verschuldigde btw 45120 Verschuldigde btw op inkomende creditnotas 45130 Verschuldigde btw wegens Intracomm. Verwerving 45140 Verschuldigde btw wegens invoer met verlegging van heffing 45150 Verschuldigde btw wegens medecontractant 45300 Ingehouden bedrijfsvoorheffingen 45400 Rijksdienst voor Sociale Zekerheid (RSZ) 45520 Verschuldigde lonen 45530 Verschuldigde salarissen 47 Schulden uit de bestemming van het resultaat 47000 Dividenden en tantimes over vorige boekjaren 47100 Dividenden over het boekjaar 47200 Tantimes over het boekjaar 47300 Andere rechthebbenden 48 Diverse schulden 48800 Verpakking bij klanten 48900 Schulden aan eigenaar 49 Overlopende rekeningen 49000 Over te dragen kosten 49100 Verkregen opbrengsten 49200 Toe te rekenen kosten 49300 Over te dragen opbrengsten KLASSE 5: GELDBELEGGINGEN EN LIQUIDE MIDDELEN 53 Termijndepositos 53000 Termijndepositos op meer dan 1 jaar 53100 Termijndepositos op meer dan 1 maand en op ten hoogste 1 jaar 53100 Termijndepositos op ten hoogste 1 maand 55 Kredietinstellingen 55000 Bank 55500 Bank: geblokkeerde rekening 57 Kassen

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

57000 Kas Interne overboekingen 58000 Interne overboekingen KLASSE 6: KOSTEN 60 Handelsgoederen, grondstoffen en hulpstoffen 60400 Aankopen van handelsgoederen 60401 Retours op aankopen (-) 60940 Voorraadwijzigingen handelsgoederen 61 Diensten en diverse goederen 61000 Huur en huurkosten 61100 Onderhoud en herstellingen 61200 Energiekosten 61300 Telefoonkosten 61400 Postzegels, portkosten 61500 Reclame en advertenties 61600 Verzekeringen (andere dan voor personeel) 61700 Vervoer- en verplaatsingskosten 61800 Beheerskosten sociaal secretariaat 61900 Andere diverse kosten 62 Bezoldigingen en sociale lasten 62020 Bezoldigingen arbeiders 62030 Bezoldigingen bedienden 62100 Werkgeversbijdrage RSZ 62300 Andere personeelskosten 63 Afschrijvingen, waardeverminderingen en voorzieningen voor risicos en kosten 63000 Afschrijvingen op oprichtingskosten 63010 Afschrijvingen op immaterile vaste activa 63020 Afschrijvingen op materile vaste activa 63100 Waardeverminderingen op voorraden (toevoeging) 63110 Waardevermind. op voorraden (terugneming) (-) 63400 Waardevermind. op handelsvord op ten hoogste 1 jaar (toevoeging) 63410 Waardevermind. Op handelsvord op ten hoogste 1 jaar (terugneming) 63600 Voorzieningen voor grote herstellings- en onderhoudswerken (toevoeging) 63610 Voorzieningen voor grote herstellings- en onderhoudswerken (besteding en terugneming) 64 Andere bedrijfskosten 64000 Bedrijfsbelastingen 64013 Niet-aftrekbare btw 64100 Minderwaarden op courante realisatie van vaste activa 64200 Minderwaarde op de realisatie van handelsvorderingen 64900 Diverse bedrijfskosten 65 Financile kosten 65000 Rente en kosten verbonden aan schulden 65100 Kosten van leasingschulden 65400 Wisselresultaten 65500 Resultaten uit de omrekening van vreemde valuta 65700 Betalingskortingen aan klanten 65900 Diverse financile kosten 66 Uitzonderlijke kosten 66300 Minderwaarden op realisatie van vaste activa 66900 Diverse financile kosten 67 Belastingen op het resultaat 67000 Verschuldigde of gestorte belastingen en voorheffingen 67020 Geraamde belastingen 69 Resultaatverwerking 69000 Overgedragen verlies van het vorige boekjaar 69100 Toevoeging aan het kapitaal 69200 Toevoeging aan de wettelijke reserve 69210 Toevoeging aan de overige reserves 69300 Over te dragen winst 69400 Vergoeding van het kapitaal 69500 Bestuurders of zaakvoerders 69600 Andere rechthebbenden KLASSE 7: OPBRENGSTEN 70 Omzet 70400 Verkopen handelsgoederen 70401 Retours op verkopen (-) 74 Andere bedrijfsopbrengsten 74200 Meerwaarden op realisatie van handelsvorderingen 74400 Huuropbrengsten 74600 Doorgerekende kosten 74900 Diverse bedrijfsopbrengsten 75 Financile opbrengsten 58

Januari 2013

Boekhouden

Derde graad BSO: Kantoor/ Kantooradminstratie en gegevensbeheer

76

79

75000 Opbrengsten uit financile vaste activa 75100 Opbrengsten uit vlottende activa 75400 Wisselresultaten 75500 Resultaten uit de omrekening van vreemde valuta 75700 Betalingskortingen van leveranciers 75900 Diverse financile opbrengsten Uitzonderlijke opbrengsten 76300 Meerwaarden op de realisatie van vaste activa 76900 Diverse uitzonderlijke opbrengsten Resultaatverwerking 79000 Overgedragen winst van het vorige boekjaar 79100 Onttrekking aan het kapitaal 79200 Onttrekking aan de reserves 79300 Over te dragen verlies

Januari 2013

Boekhouden