Vous êtes sur la page 1sur 118

1/2016 stycze Wywiad: Marcin Blancard z rmy

Elektronik
10,00z (w tym 5%VAT) Elfa Distrelec str. 18
ISSN -1248-4030
www.elektronikaB2B.pl

INDEKS 340 731

MAGAZYN ELEKTRONIKI PROFESJONALNEJ


Obudowy i szafy dla elektroniki i przemysu
rynek jest coraz bardziej wymagajcy
Obudowy i szafy to pozornie nieskompliko-
wane elementy skadowe systemw elektroni-
ki i automatyki, ktre jednak maj kluczowe
znaczenie dla jakoci, atrakcyjnoci i powodze-
nia rynkowego wielu produktw technicznych.
Kondensatory Dobra obudowa zapewnia odporno mecha-
ceramiczne do niczn i rodowiskow, skuteczne odprowa-
dzanie ciepa, ochron elektromagnetyczn.
aplikacji w.cz. Do tego dochodzi bezpieczestwo uytkowa-
Wspczesne ukady elek- nia, atwo montau i serwisu, dugi czas eks-
troniczne dziaaj z coraz ploatacji, przy atrakcyjnym wygldzie zapew-
wikszymi czstotliwocia- niajcym pozytywne postrzeganie produktu.
mi i w coraz szerszym zakre- Lista cech jest duga, co powoduje e spenie- mentu, dostpnoci usug obrbki mechanicz-
sie aplikacji z uwagi na ko- nie ich wszystkich jest trudne i wymaga od do- nej obudw, tak aby moliwe byo dopracowanie
nieczno miniaturyzacji wy- stawcw posiadania bardzo szerokiego asorty- w szczegach produktw. Patrz str. 24
korzystuj powszechnie wie-
lowarstwowe kondensatory
ceramiczne (MLCC). W ar- Projektowanie obwodw drukowanych
tykule opisujemy szczegy
techniczne tych elementw dlazoonych ukadw elektronicznych
w zakresie w.cz. Patrz str. 77 Obwd drukowany przeznaczony do uka-
dw wysokich czstotliwoci i wykazujcy
odporno na interferencje elektromagne-
W numerze: tyczne nie jest atwy w projektowaniu. Sukces
Rynek analogowy dobra na tym polu wymaga od projektanta wiedzy,
sprzeda dziki dowiadczenia oraz duej uwagi i skrupulat-
urzdzeniom mobilnym ..... 16 noci. Na podstawie projektu wytwarzane s
Nowy zestaw z rodziny zyczne pytki drukowane, ktre maj fun-
STM32DISCOVERY
damentalne znaczenie dla powodzenia dal-
z LCD-TFT ............................. 56
szych etapw prac nad urzdzeniem. Czsto
Rnicowy duplekser
uwalnia od problemw w obliczu ograniczonych funduszy i czasu
ze sterowaniem szybkiego niewskazane jest nanoszenie poprawek i wy- prawdopodobne, gdy przestrzegane s zalece-
przetwornika A/C ................ 61 konywanie kolejnej partii pytek. Unikni- nia producentw i stosowane s dobre prak-
cie takiego scenariusza jest znacznie bardziej tyki inynierskie. Patrz str. 63
Nakad 10600 egz.

Chiczycy inwestuj w firmy


elektroniczne na wiecie str. 12
Elektronik www.elektronikaB2B.pl numer 224 stycze 2016 r. Obudowy i szafy dla elektroniki i przemysu szeroki i rnorodny rynek jest coraz bardziej wymagajcy
Elektronik www.elektronikaB2B.pl numer 224 stycze 2016 r. Obudowy i szafy dla elektroniki i przemysu szeroki i rnorodny rynek jest coraz bardziej wymagajcy
Od redakcji

Liczne przejcia zmieniaj


rynek dystrybucji
Rok 2015 dla producentw pprzewodnikw by wyjtkowy w historii, gdy licz-
ba przej, pocze i konsolidacji biznesw w skali wiata osigna nigdy wczeniej
nienotowan warto 102 mld dolarw. Na tak sum opiewaj wszystkie zanotowa-
ne transakcje i jest to 8 razy wicej ni rednia z ostatnich piciu lat.
Przejcia i fuzje byy zawsze czci biznesu elektronicznego, a dla producentw
chipw z uwagi na ogromne zaangaowanie kapitaowe byy wrcz codziennoci.
Ale bezsprzecznie w 2015 roku byo ich wyjtkowo duo i nierzadko dotyczyy one
najwikszych producentw. Wystarczy przypomnie transakcje FreescaleNXP,
IntelAltera, FairchildOn Semiconductor, MicrochipMicrel, Silicon LabsBluegiga,
AvagoBroadcom (byo to rekordowe w historii przejcie o wartoci 37 mld dol.)
i jeszcze niezakoczone procesy dotyczce Maxima i Atmela. W kocwce roku
Microsemi przej rm PMC-Sierra, pacc 25% wicej, ni zadeklarowa drugi kon-
kurent Skywork Solutions, co w wiecie biznesu jest wyjtkowe, bo o tyle si nie
przebija ofert, tym bardziej e Microsemi zapaci a 77% wicej, ni wynosia war-
to akcji PMC, czyli inaczej warto tego przedsibiorstwa. Skd wzia si taka go-
rczka zakupw i co ona oznacza?
Najatwiej wytumaczy ten ostatni ruch, bo zawzita licytacja to efekt tego, e na
rynku nie ma ju wielu rm, ktre mona i warto przej, przybyo za to duych gra-
czy, dysponujcych wielkimi zasobami gotwki, dla ktrych te 25% wicej, nawet od
2 mld dolarw, to wcale nie jest zawrotna suma.
Wikszo producentw pprzewodnikw to rmy giedowe, dziki czemu nie-
trudno si dowiedzie, e rednia rentowno tego biznesu w ostatnim roku wyno-
sia od 5 do 7%, czyli niewiele. Z tego powodu wielu mniejszych producentw woli
sprzeda si za dobr cen ni ciko walczy o te 5%, bo nansowo na tym wycho-
dzi si znacznie lepiej. A dla nabywcw kupno caego biznesu oznacza skokowy roz-
wj, brak kopotw z szukaniem inynierw do dziaw R&D, atwe dotarcie na nowe
rynki i do klientw, z ktrymi wczeniej nie mieli kontaktu.
Rosnce koszty projektowania i nansowania nowych przedsiwzi oraz silna
konkurencja, nie tylko ze strony rm w USA, ale take z krajw azjatyckich, utrud-
niaj zwikszenie rentownoci biznesu w inny sposb, a dodatkowo due rmy maj
kopoty z szybk zmian strategii biznesowej wynikajcej z pojawienia si takich
okazji jak chociaby IoT. Kupno niewielkiej lub redniej rmy, ktra wyczua wcze-
nie rynkowe trendy, jest zatem dla zarzdw gigantw metod na ograniczenie ry-
zyka inwestycji wynikajcej z nietraenia w trend i take sposobem na to, aby duzi
gracze, z natury rzeczy znacznie wolniej podejmujcy decyzje, nie tracili udziaw.
Blisko 40 akwizycji, jakie dokonay si w roku 2015, to take dowd, e cikie
czasy wiatowy przemys pprzewodnikowy ma ju zdecydowanie za sob. Lata
20082010 byy okresem, gdy due rmy takie jak chociaby NXP zamykay mao
rentowne piony, wydzielay ze swoich struktur obszary przynoszce straty po to, aby
po restrukturyzacji zazwyczaj je sprzeda. Dzisiaj nastpuje proces odwrotny i wy-
biera si z rynku rodzynki, aby mie zdywersy kowany biznes, ktry czerpie korzy-
ci z wielu rde. W cigu najbliszych piciu lat procesy te zmieni ksztat bran-
y, ustanawiajc nowy trway stan brany, zapewne znacznie rnicy si od tego, co
byo w ostatniej dekadzie. Wydaje si, e producentw chipw bdzie mniej, bo ro-
snce koszty rozwoju bd coraz trudniejsze do udwignicia dla maych wytwrcw.
Najwikszym przegranym gorczki przej bdzie prawdopodobnie rynek dys-
trybucji, bo wiadomo, e obserwowana fala przej burzy budowane przez ostatnie
lata relacje i powizania w acuchu sprzeday. Do niedawna posiadanie w port-
folio atrakcyjnego producenta pprzewodnikw byo sposobem na to, aby mie
stabiln sprzeda. Jeli gorczka zakupw si nie zmniejszy, za kilka lat taki atrak-
cyjny producent moe przynie wiele problemw i kojarzy si z wysikiem, kt-
ry nigdy si nie zwrci.
Robert Magdziak

4 Stycze 2016 Elektronik


Wszystko jest Analogowe

Systemy zasilania Zarzdzanie ciepem


konwertery DC/DC czujniki temperatury
zarzdzanie zasilaniem sterowniki wentylatorw
adowanie baterii Ukady kondycjonowania
pomiar zuycia energii wzmacniacze operacyjne
Komunikacja komparatory
CAN, LIN, USB, I2C, SPI, IrDA przetworniki A/C i C/A
Ethernet potencjometry cyfrowe

Systemy bezpieczestwa wzmacniacze pomiarowe

ukady czujnikw dymu Owietlenie LED


(standardowe i specjalizowane) zasilacze sieciowe
sterowniki syren piezoelektrycznych konwertery DC/DC

www.microchip.com/analog

Nazwa Microchip i logo oraz logo Microchip s zastrzeonymi znakami towarowymi rmy Microchip Technolog Incorporated w USA i innych krajach. Wszystkie pozostae wymienione znaki towarowe s wasnoci ich odpowiednich
wacicieli. 2015 Microchip Technology Inc. Wszystkie prawa zastrzeone. MEC2033Pol12/15
W numerze

24 12
Obudowy orazszafy dla elektroniki Chiczycy inwestuj wfirmy elektroniczne
iprzemysu na wiecie
Obudowy i szafy to pozornie nieskomplikowane elementy skadowe W cigu ostatnich lat Chiczycy dokonali wielu inwestycji w globalne
systemw elektroniki i automatyki, ktre maj kluczowe znaczenie rmy elektroniczne znacznie rozszerzajc udzia w wiatowym ryn-
dla jakoci i powodzenia rynkowego wielu produktw technicznych. ku. Ich planowa polityka inwestycyjna, aby przejmowa zagraniczne
Zapraszamy do zapoznania si z analiz rynku krajowej brany podmioty i udziay w nich, a take integrowa rmy rodzime z glo-
obudw, w ktrej staramy si poruszy istotne zjawiska i problemy. balnymi, jest po czci wyjciem naprzeciw nadarzajcej si okazji.

OD REDAKCJI
4 Liczne przejcia zmieniaj rynek
dystrybucji

GOSPODARKA
8 Aktualnoci

77 12 Chiczycy inwestuj wfirmy


elektroniczne na wiecie

Kondensatory ceramiczne do aplikacji w.cz.


16 Rynek analogowy dobra sprzeda
dziki urzdzeniom mobilnym
Wspczesne ukady elektroniczne dziaaj z coraz wikszymi cz-
stotliwociami w coraz szerszym zakresie aplikacji i z uwagi na
konieczno miniaturyzacji wykorzystuj powszechnie wielowar-
stwowe kondensatory ceramiczne (MLCC). W artykule opisujemy
WYWIAD
szczegy aplikacyjne tych elementw w zakresie w.cz.
18 Kierunek zmian na przysze miesice
ilata wyznaczaj nam obszary, takie jak
utrzymanie ruchu iautomatyka
przemysowa, mwi Marcin Blancard,
dyrektor firmy Elfa Distrelec

RAPORT
24 Obudowy orazszafy dla elektroniki
iprzemysu szeroki irnorodny rynek

63 jest coraz bardziej wymagajcy

DODAJ DO ULUBIONYCH
Projektowanie obwodw drukowanych
dlazoonych ukadw elektronicznych 48 CAU / mmCAU software library
Obwd drukowany przeznaczony do ukadw wysokich czstotli- Firma Freescale na swojej stronie internetowej udo-
woci i wykazujcy odporno na interferencje elektromagnetyczne
stpnia bibliotek CAU / mmCAU Software Library.
nie jest atwy w projektowaniu. Sukces na tym polu wymaga wie-
dzy, dowiadczenia oraz duej uwagi i skrupulatnoci. Na podsta- Zebrano w niej funkcje do realizacji wybranych
wie projektu wytwarzane s zyczne pytki drukowane. algorytmw kryptograficznych oraz funkcji haszujcych.

6 Stycze 2016 Elektronik


16
Rynek analogowy dobra sprzeda dziki
urzdzeniom mobilnym
Ukady analogowe obecnie znajduj si niemal w kadym elektro-
nicznym urzdzeniu. czna liczba takich pprzewodnikw zasto-
sowanych w 2015 r. to 121 mld sztuk. W ostatnich latach sprzeda
podzespow analogowych bya wysza ni wczeniej gwnie dziki
dwucyfrowemu wzrostowi dostaw urzdze mobilnych.

TECHNIKA
50 Uniwersalny system zczy MATE-N-LOK
TE Connectivity spenia wymagania
wielu brany
52 Uniwersytet Jagielloski poszukuje
inwestora
54 Przemysowe SSD niezawodno
wkadym calu
56 Nowy zestaw zrodziny
STM32DISCOVERY zLCD-TFT
58 Neutralizacja adunkw elektrostatycznych
wprzemyle za pomoc jonizatorw
61 Rnicowy duplekser uwalnia
od problemw ze sterowaniem
szybkiego przetwornika A/C
63 Projektowanie obwodw drukowanych
dla zoonych ukadw elektronicznych
72 Zrwnowaony biznes zwyciski
przepis na przyszo
74 Wykorzystanie analizy FFT i ukadu
wyzwalania oscyloskopu do identyfikacji
rde szumw w zasilaczach
77 Kondensatory ceramiczne do aplikacji w.cz.

NOWE PODZESPOY
80 Ukady cyfrowe, 81 Komunikacja
83 Moduy ikomputery
85 Optoelektronika, 87 Aparatura
pomiarowa, 92 Podzespoy pasywne
95 Przetworniki isensory
96 Mikrokontrolery
99 Elementy elektromechaniczne
102 Ukady zasilania
106 Podzespoy czynne
Aktualnoci
Computer Controls poszerza ofert Kolejny midzynarodowy kontrakt
Computer Controls, dostawca oprogramowania EDA i pod- kosmiczny dla Creotech Instruments
zespow elektronicznych, podpisa dwie nowe umowy dystry- Spka Creotech Instruments
bucyjne. Pierwsza dotyczy wsppracy z rm AMS (Austria podpisaa z Europejsk Agencj
Micro System), dostawc czujnikw oraz ukadw analogowych Kosmiczn kontrakt wart 3 mln
do zastosowa pomiarowych oraz zarzdzania energi. Kilka z na zaprojektowanie i mon-
miesicy temu AMS przej Acam Messelectronic, producen- ta fragmentw ukadw elektro-
ta scalonych przetwornikw pomiarowych typu: czas-cyfra, nicznych na potrzeby kosmicz-
pojemnociowych, ultradwikowych, pomiaru napre oraz nej misji Proba-3. Jego celem jest
prdkoci obrotowej. W ten sposb oferta austriackiego pro- pogbienie wiedzy o zewntrz-
ducenta staa si jeszcze szersza. Druga umowa dystrybucyj- nych warstwach atmosfery Soca.
na Computer Controls to nawizanie porozumienia z Artesyn Zlecone prace prowadzone bd
Embedded Technologies, dostawc rozwiza z zakresu zarz- w zakadzie Creotech Instruments
dzania energi oraz systemw embedded dla sektorw takich jak w Piasecznie w latach 20162017.
medycyna, przemys, telekomunikacja, kolej czy wojsko. Dla spki Creotech Instru-
ments uczestnictwo w misji
Proba-3 jest kolejnym kamieniem milowym w jej rozwo-
ju, mwi dr Grzegorz Brona, prezes zarzdu. Dotd z powo-
dzeniem udawao nam si realizowa zadania montau elek-
troniki na potrzeby kosmicznych misji. Teraz, po raz pierw-
szy, spka uczestniczy w tak szerokim zakresie w projekto-
waniu kosmicznej elektroniki. To wielki krok naprzd, kt-
ry znacznie przyblia nas do naszego strategicznego celu,
jakim jest zdobycie kompetencji wystarczajcych do in-
tegracji polskich satelitw o wadze do 150 kilogramw
dodaje dr Brona.

Conprod nowy adres ITR nagrodzony na targach wynalazkw


Conprod, specjalizowany dystrybutor w zakresie elektrycz- Na 64. wiatowych targach Brussels Innova 2015 powi-
nych i elektronicznych zczy przemysowych, otworzy nowe conych transferowi technologii i wdraaniu postpu technicz-
biuro we Wrocawiu przy ulicy Miskiej 38. Nowa siedziba nego Instytut Tele- i Radiotechniczny (ITR) otrzyma a dwa
pozwala zwikszy powierzchni magazynow i dostpno medale: zoty za System SEM rodzina moduowych ste-
komponentw. Przy okazji zmian przebudowana zostaa take rownikw GSM smart grid, a srebrny za Rodzin nowator-
witryna internetowa www.conprod.pl. skich przetwornikw prdowych PCB o wysokiej dynamice
i liniowoci oraz innowacyjnej konstrukcji umoliwiajcej a-
twy monta. Rozwizania swoje pokazywali przedstawiciele
Computer Controls szkoli 15 krajw caego wiata.
zoprogramowania Altium
W dniach od 2022 padziernika 2015 Computer Controls
zorganizowa kolejne praktyczne seminarium powicone
oprogramowaniu Altium Designer 16, ktre odbyo si kolej-
no w Warszawie, Wrocawiu i Krakowie. Spotkania powico-
ne byy najnowszej wersji Altium Designer i Altium Vault, na
ktrych zostay poruszone praktyczne aspekty projektowania
dla dwch grup uczestnikw. Rwnolegle prowadzone byy
sesja podstawowa dla pocztkujcych, ktrzy zaczynaj prac
oraz sesja zaawansowana dla posiadaczy licencji, ktrzy na co
dzie projektuj za pomoc tego oprogramowania.

Arrow przejmuje Setrona


Arrow Electronics przej rm Setron, istniejcego na
rynku od 1969 roku niezalenego dystrybutora komponen-
tw pprzewodnikowych, pasywnych i elektromechanicz-
nych. Setron by obecny poza rodzimym rynkiem niemieckim
take w Czechach, Polsce, Rosji i na Wgrzech, a obecnie
wzmocni portfolio produktowe rmy Arrow.

8 Stycze 2016 Elektronik


Aktualnoci | Wydarzenia

Kalendarium wydarze Microsemi chce przej PMC-Sierra za 2,3 mld dol.


Microsemi, dostawca wy-
Wydarzenia krajowe
dajnych ukadw analogo-
2729.01. Warszawa, wiato 2016 targi
sprztu owietleniowego wych, mixed signal i w.cz.,
1819.02. Krakw, Mobile-IT targi zoy w listopadzie propozy-
rozwiza IT, e-commerce iurzdze mobilnych cj przejcia PMC-Sierry, r-
14.03. Warszawa, Automaticon 2016
midzynarodowe targi automatyki ipomiarw
my o wartoci giedowej 2,3
911.03. Kielce, Control-Stom 2016 targi mld dol. Jest to druga oferta
przemysowej techniki pomiarowej (razem kupna PMC, ktrego udzia-
zinnymi imprezami STOM) owcy po przyjciu warun-
3031.03. Kielce, Enex targi energetyki
ielektrotechniki
kw Microsemi dostaliby po
12,05 dol. za akcj. W pa-
Imprezy zagraniczne dzierniku propozycj przejcia PMC-Sierry za 2 mld dol. zoya rma Skyworks.
1921.01. Berlin (Niemcy), Omnisecure PMC-Sierra dostarcza na rynek m.in. produkty sieciowe, magazynowania da-
targi powicone kartom elektronicznym
iaplikacjom (smart cards) nych m.in. sterowniki i ukady typu interconnect do macierzy dyskw SATA/
2729.01. Celje (Sowenia), Intronika SAS oraz ukady mixed-signal dla takich klientw, jak HP, Cisco, EMC, Fujitsu,
targi elektroniki przemysowej iautomatyki Hitachi, Huawei, ZTE czy Alcatel-Lucent. Obaj potencjalni nabywcy licz, e dzi-
2730.01. Antalya (Turcja), Eurasia Light ki transakcji zdoaliby wymiernie rozszerzy ofert produktw i powikszy baz
& Electricity targi owietlenia, automatyki
budynkowej isystemw bezpieczestwa klientw. Ostatnio obserwuje si wzmoony trend dziaa konsolidacyjnych na
2325.02. Dsseldorf (Niemcy), EMV rynku rm pprzewodnikowych d one do rozwoju skali dziaalnoci, sprze-
midzynarodowa konferencja kompatybilnoci day oraz staraj si zdobywa przyczki na kolejnych nowych rynkach.
elektromagnetycznej
2325.02. Norymberga (Niemcy),
Embedded World targi systemw
embedded UMC spodziewa si dwukrotnego wzrostu dostaw
910.03. Monachium (Niemcy), ukadw dla motoryzacji
Smart Systems Integration targi technologii
MEMS, NEMS ikomponentw United Microelectronics, jeden z naj-
1318.03. Frankfurt (Niemcy), wikszych producentw typu pure-play,
Light + Building targi owietlenia spodziewa si dwukrotnego wzrostu
itechnologii automatyki budynkowej
sprzeday pprzewodnikw wytwarza-
1418.03. Hanower (Niemcy), CeBIT
targi rozwiza IT nych dla brany motoryzacyjnej w 2015 r.,
1418.03. Drezno (Niemcy), DATE poinformowaa rma w owiadczeniu.
Design, Automation and Test in Europe Wedug przedstawicieli UMC tak duy
targi automatyki itestowania
wzrost wynika z tego, e producenci pod-
1518.03. Brno (Czechy),
Amper midzynarodowe targi elektroniki, zespow samochodowych coraz czciej
elektrotechniki, automatyki itelekomunikacji decyduj si na monta urzdze najwy-
1517.03. Moskwa (Rosja), szej jakoci, speniajcych wyrubowane normy, w miejsce ukadw klasy konsu-
ElectronTechExpo targi komponentw
elektronicznych isprztu do produkcji menckiej. Wzrost wynika take ze zwikszonych zamwie od producentw typu
elektroniki oraz Expo Electronica IDM oraz fabless przeznaczonych dla sektora motoryzacji. UMC wytwarza kompo-
targi komponentw, urzdze imateriaw nenty stosowane m.in. w ukadach infotainment, wywietlaczach HUD, ukadach
dlaprzemysu elektronicznego
2324.03. Pary (Francja), RTS Embedded
wspomagania kierowcy ADAS i radarze pracujcym na falach milimetrowych oraz
Systems wystawa technologii systemw w ukadzie napdowym i sterownikach wtrysku paliwa.
czasu rzeczywistego

Warsztaty, szkolenia, seminaria


1113.01. Wocawek, Szkolenie CID
Mitsubishi Electric zoy wniosek oprzejcie Medcomu
(Certified Interconnect Designer), Renex Mitsubishi Electric zoy w Urzdzie Ochrony Konkurencji i Konsumentw
13.01. Radom, 14.01 Wrocaw, wniosek o przejcie spki Medcom z Warszawy. W planowanej transakcji cho-
Warsztaty STM32 CubeMX, Masters dzi o przejcie przez Mitsubishi kontroli nad Medcomem poprzez nabycie 49%
2123.01. Wocawek, Kryteria
dopuszczenia pyt drukowanych, Renex
udziaw w spce od jej dotychczasowych udziaowcw, poinformowa UOKiK.
9.02. Gdask, 10.03. Pozna, Medcom jest aktualnie kontrolowany przez udziaowcw osoby zyczne.
24.03 Szczecin, Warsztaty STM32F0 + Ju w padzierniku ur. Medcom doszed do porozumienia z Mitsubishi Electric
GSM, Masters w sprawie strategicznego partnerstwa i przejcia mniejszociowego pakietu 49%
10.02. Gdask, Warsztaty STM32F4 +
TouchGFX, Masters udziaw. Transakcja wymaga zgody UOKiK. Mitsubishi Electric Corporation
11.02. Bydgoszcz, 15.03 Katowice, (Melco) to jeden z wiodcych wiatowych producentw elektrycznego i elektro-
23.03. Szczecin, Warsztaty STM32L4, nicznego wyposaenia i produktw dla systemw komunikacyjnych, technolo-
Masters
gii przemysowej, energii odnawialnej i transportu. Melco jest spk publicz-
24.02. Katowice, Warsztaty STM32F7,
Masters n notowan na giedach papierw wartociowych w Tokio oraz w Londynie.
Medcom prowadzi dziaalno polegajc na produkcji, instalacji oraz serwisie no-
woczesnych urzdze energoelektronicznych w zakresie przede wszystkim trak-
Wicej na www.elektronikab2b.pl/kalendarium cji elektrycznej, innych zastosowa przemysowych oraz dla przemysu zbrojenio-
Redakcja nie ponosi odpowiedzialnoci
za zmian ww. terminw. Zgaszanie wydarze: wego. Wszystkie produkowane przez Medcom urzdzenia s rezultatem wasnych
kalendarium@elektronik.com.pl opracowa technicznych.

10 Stycze 2016 Elektronik


Gospodarka

Chiczycy inwestuj
wfirmy elektroniczne
na wiecie
W dwch ostatnich latach Chiczycy dokonali wielu inwestycji wglobalne firmy
elektroniczne, znacznie rozszerzajc tym samym udzia wwiatowym rynku. Ich
koncepcja czy wrcz planowa polityka inwestycyjna, aby przejmowa zagranicz-
ne podmioty iudziay wnich, a take integrowa firmy rodzime zglobalnymi, jest
po czci wyjciem naprzeciw nadarzajcej si okazji. ZChinami sprzymierzaj
si bowiem wiodce midzynarodowe koncerny elektroniczne, wtym Qualcomm
iIntel, czynic to poprzez ogromne inwestycje dostawcw iproducentw p-
przewodnikw oraz rne przedsiwzicia wChinach.

N
a celowniku Chin znalazy si dzaju grupy Tsinghua, wydaje si udo- Chin przez Intela dziesitek tysicy pro-
ttechnologie oraz wasno in- mowienie ukadw pamici NAND. cesorw Xeon. Chiczycy potrzebowa-
ttelektualna zwizana z takimi W lipcu pastwowy holding Tsinghua li ich do modernizacji superkomputera
obszaram jak pamici masowe i p-
obszarami nieformalnie zaproponowa przej- Tiahne-2, w ktrym i tak ju pracuje ok.
przewodniki pamici, czujniki obra- cie Microna, oferujc za niego 23 mld 80 tysicy xeonw.
zu CMOS, serwery oraz zaawansowane dol. Micron odrzuci ofert, wyma-
usugi pakowania i testowania p- wiajc si wzgldami strategicznymi 47 miliardw
przewodnikw. Najwikszym wyzwa- Stanw Zjednoczonych. Z tych samych W listopadzie 2015 r. prezes holdin-
niem, jakie obecnie stawiaj sobie zreszt powodw rzd USA zabloko- gu Tsinghua Zhao Weiguo stwierdzi, e
Chiny lub te chiskie fundusze w ro- wa w 2015 r. transakcj sprzeday do jego grupa zamierza w cigu najbliszych

Tabela. Akwizycje w brany elektronicznej dokonane przez chiskie firmy


Firma Kupujcy Kwota transakcji Data Informacje dodatkowe
Tsinghua kupia 15% udziaw WD. Dziki pozyskanym rodkom
Western Digital Tsinghua Unisplendour 3,8 mld dol. 2015
WD mg sfinansowa przejcie SanDiska
Wczeniej H3C naleaa do 3Com.
H3C, marka naleca do HP Tsinghua Unisplendour 2,3 mld dol. 2015
Brana: serwery, magazynowanie danych
Konsorcjum Hua Capital, CITIC,
OmniVision 1,9 mld dol. 2015 Brana: czujniki obrazu CMOS
GoldStone Investment
ISSI Konsorcjum z udziaem Hua Capital 765 mln dol. 2015 ISSI fablesowy producent ukadw pamici z Kalifornii
Stats ChipPac Changjiang Electronics 1,03 mld dol. 2014 Brana: testowanie pprzewodnikw
Tsinghua kupia 25% udzia w tajwaskim Power Technology,
Power Technology Tsinghua Unigroup 600 mln dol. 2015
wiadczcym usugi testowania, pakowania i montau ukadw
Spreadtrum chiski dostawca fabless ukadw 2G, 3G i 4G,
Spreadtrum Tsinghua Unigroup 1,78 mld dol. 2013
w tym TD-SCDMA, do smartfonw

12 Stycze 2016 Elektronik


Gospodarka
5 lat zainwestowa 47 mld dol. w rmy wzgldw Google ostatecznie wycofa kontrakt na wytwarzanie 28-nanome-
i przedsiwzicia z brany elektronicznej. z Chin swoj sztandarow wyszukiwar- trowych snapdragonw chiskiemu pro-
Celem Tsinghua, jest utworzenie podmio- k w 2010 r., nie godzc si na objcie ducentowi typu pure play SMIC.
tu, ktry wielkoci i potencjaem biznesu wynikw wyszukiwania cenzur, nato- Powizania biznesowe zachodnich
dorwnywaby Intelowi czy Samsungowi. miast poczta Gmail jest okresowo cen- rm z Chinami wynikaj z lukratyw-
Wedug Weiguo posiadanie wasnego gi- tralnie blokowana. Apple za to musia nych moliwoci sprzeday produk-
ganta wyspecjalizowanego w projekto- zgodzi si, aby dane chiskich uyt- tw w tym kraju. A za ekspansj na du-
waniu i produkcji jest kluczowe dla mo- kownikw telefonw przechowywane ym rynku warto paci w rny sposb.
liwoci owocnego i sprawnego rozwoju byy na serwerach w Chinach, a take Kolejnym przykadem na skal zaanga-
krajowej brany elektronicznej. na inne warunki Chiczykw. owania Intela w Chinach jest jego inwe-
Oczywicie brak transakcji z Micro- Na pocztku 2015 r. Qualcomm zmu- stycja w 2014 r. kwoty 1,5 mld dol. w 20%
nem nie zmienia strategii Chiczykw szony zosta do zapacenia 975 mln dol. udziaw poczonych rm Spreadtrum
zakadajcej budow nowych fabryk kary, przystajc na rozstrzygnicia pro- i RDA, obu z Szanghaju. Ci dwaj fableso-
bd przejcie silnego gracza na rynku wadzonych przez chiskie urzdy po- wi dostawcy zostali przejci i poczeni
ukadw pamici NAND. W padzierni- stpowa antymonopolowych. Ponadto przez Tsinghu.
ku 2015 r. Intel zaskoczy obserwatorw Qualcomm zgodzi si zaproponowa Marcin Tronowicz
rynku decyzj o inwestycji 5,5 mld dol.
w modernizacj swojej fabryki proceso-
rw w Dalian w pnocno-wschodnich
Chinach. Intel planuje przeksztacenie
pro lu produkcji w zakadach z ukadw
CPU na wanie pamici NAND 3D, po-
trzebne rmie do wasnych dyskw p-
przewodnikowych. DOSTAWA NA CZAS
Niezalenie jak Intel postrzega t in-
westycj w obrbie wasnej strategii roz-
woju, jakie s interesy i cele dostaw-
cy procesorw w Pastwie rodka oraz
na jakie zachty ze strony Chiczykw
moe liczy, z pewnoci rozbudowa fa-
bryki ukadw NAND 3D w Dalian jest
po drodze obu stronom.

Wsplny biznes
9,4 mld dol. to kwota wydana przez
Tsinghu w cigu ostatnich dwu lat na
przejcia i inwestycje w kraju i za granic.
Obejmuj one przejcia udziaw w ta-
kich rmach jak H3C chiskiej marki
nalecej do Hewletta-Packarda za 2,3
mld dol., Western Digital za 3,8 mld dol.
czy Speadtrum i RDE. Finalizacja kolej-
nych transakcji to kwestia czasu nie-
dawno Tsinghua wyrazia zaintereso-
wanie m.in. MediaTekiem. Oczywicie
akwizycji dokonuj take inne chiskie
rmy. Ich upem pady w ostatnim cza-
sie fablesowy dostawca ukadw pamici
Integrated Silicon Solution Inc. (ISSI) czy
OmniVision, jeden z czoowych dostaw- RS COMPONENTS
cw czujnikw obrazu CMOS.
Wsplne interesy to jednak nie tyl-
DOSTAWCA, NA KTRYM
ko fuzje i przejcia, ale take mniej lub MONA POLEGA
bardziej skomplikowane relacje obu- ,GUVGO[YKQFE[OPCYKGEKGFQUVCYE
stronne, w tym niejednokrotnie kwe- CRTQFWMVY\\CMTGUWGNGMVTQPKMK
stia przetargowa, jak jest dostp do CWVQOCV[MKQTC\PCT\F\KKOCVGTKCY
wielkiego chiskiego rynku. Zdyy GMURNQCVCE[LP[EJ2QUKCFCO[RQPCFNCV
FQYKCFE\GPKCYDTCP[FNCVGIQYKGO[LCM
si o tym przekona Google i Apple, e
YCPCLGUVR[PPQRTQEGUYRTQFWME[LP[EJ
aby mc sprzedawa produkty czy usu- /QID[2CUVYQRGYPKGYU\[UVMKG
gi w Chinach, musiay i z chiskimi RQVT\GDPGE\EKFQUVCTE\[O[PCE\CU
wadzami na rne kompromisy. Z tych

pl.rs-online.com
Aktualnoci
Codico przejmuje X-Fab inwestuje wfabryk pytek
Broadband Technology krzemowych wMalezji
Codico, austriacki dystrybutor X-Fab zainwestuje 114 mln dol.
komponentw elektronicznych, w swoj fabryk pytek krzemo-
przej w listopadzie 2015 roku szwedzk rm Broadband wych w Kuching w Malezji, aby za-
Technology, od 15 lat zajmujc si dostawami specjalizowa- pewni moce produkcyjne na ko-
nych komponentw, gwnie do komunikacji bezprzewodo- lejne zlecenia uzyskiwane przez rm. W fabryce powstaj p-
wej, w krajach nordyckich. Przejcie ma za zadanie wzmoc- przewodniki w procesach produkcyjnych 0,18 i 0,35 m, gw-
nienie pozycji Codico na rynkach Europy Pnocnej, rozsze- nie ukady analogowe i mixed-signal do zastosowa motory-
rzenie oferty produktowej o nowe linie i pogbienie kompe- zacyjnych, przemysowych i medycznych. Inwestycja rozoo-
tencji w zakresie technologii komunikacyjnych. na jest na lata 20151017, do koca 2015 r. zaplanowano wyda-
nie 29 mln dol. Sprzeda ukadw X-Fab z zakadw w Kuching
rosa po 25% w dwu ostatnich latach i wzrost w takim samym
Flex otwiera centrum logistyczno-produkcyjne tempie jest oczekiwany na kolejne dwa lata, w zwizku z czym
Spka Flextronics Inter- inwestycje s koniecznoci. W malezyjskiej fabryce rma za-
national Poland, dziaa- trudnia ponad 1000 pracownikw, z czego ponad 80% wysoko
jca w Tczewie na tere- wykwali kowanych. Poza Malezj X-Fab ma po fabryce uka-
nie Pomorskiej Specjalnej dw w miastach Erfurt, Drezno i Itzehoe oraz w Teksasie.
Strefy Ekonomicznej, roz-
budowaa swj park prze-
mysowy o kolejny obiekt Nowa dystrybucja Piekarza
centrum logistyczno- Piekarz nawiza wspprac z tajwask rm Dinkle i b-
produkcyjne o powierzch- dzie sprzedawa produkowane prze ni zcza: do transfor-
ni 9300 m 2 . Centrum logi- matorw, na panel, zczki na szyn z zaciskami rubowymi
styczno-produkcyjne zo- i sprynowymi, a take akcesoria.
stao przystosowane do
kocowych etapw pro-
dukcji, wysokiego skado- Hackathon Touch the World 2015
wania towaru, zarzdza- zakoczony
nia nim oraz dystrybucji 13 grudnia 2105 zakoczy si 2-dniowy na konkursu
produktw wytworzonych Hackathon Touch the World 2015, jaki zorganizoway wspl-
w ssiednich halach pro- nie rma Kamami.pl i Studenckie Koo Naukowe Chip dziaa-
dukcyjnych. Nowy obiekt skada si z magazynu majcego 10 jce na Wydziale Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki
tys. miejsc paletowych i 8 dokw rozadunkowych, powierzch- Politechniki Gdaskiej. Partnerem technologicznym imprezy
ni produkcyjnej oraz zaplecza socjalno-biurowego i technicz- bya rma STMicroelectronics. Do udziau w konkursie zgo-
nego, w ktrym znajduj si pomieszczenia dla pracownikw, sio si 44 uczestnikw, ktrzy utworzyli 14 zespow studenc-
biura, obszary do segregacji odpadw i obsugi sprztu maga- kich. Zadaniem uytkownikw byo wykonanie podczas impre-
zynowego. Budowa rozpocza si w 2014 roku, kiedy to zreali- zy dowolnego projektu w oparciu o zestawy projektowe rmy
zowano wszystkie prace ziemne oraz fundamentowe. W 2015 STMicroelectronics dotykajcego za pomoc sensorw otacza-
roku powstaa pena konstrukcja obiektu oraz infrastruk- jcego wiata. Werdyktem 4-osobowego jury nagrody otrzymay:
tura drogowa. Uruchomione centrum logistyczno-produkcyjne za pierwsze miejsce: Dominik Zarba i Damian Woszczak
jest ju trzecim obiektem w istniejcym od 2000 roku parku z WAT za projekt System korekty punktu celowania broni
przemysowym Flextronics International Poland Sp. z o.o. Dwa indywidualnej onierza,
pozostae speniaj funkcj hal produkcyjnych w pierwszej za drugie miejsce: Aleksander Sawicki, ukasz Walu
z nich powstaj obudowy i czci metalowe, a w drugiej odby- i Radosaw Lewczuk z Politechniki Biaostockiej za pro-
wa si monta pytek elektronicznych, moduw oraz urzdze jekt Estymacja obrotu obiektu z wykorzystaniem sensorw
elektronicznych. MEMS,
ex aequo za trzecie miejsca: Marcin Rybak, Wojciech
Skwierawski, Baej Blok i Jakub Guszek z Politechniki
Wago Elwag rozbudowuje si Gdaskiej za projekt Miniaturowy zdalnie sterowany
Wago Elwag, niemiecki producent zczy i komponentw pojazd badawczy oraz Tomasz Ferlin i Karol Szymaski
automatyki przemysowej, zainwestuje ok. 40 mln z w miej- z Politechniki Gdaskiej za projekt Analizator poprawnego
scowoci Wrblowice w gm. Mikinia na terenie nalecym nawodnienia organizmu poprzez badanie jakoci moczu.
do Legnickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Na dziace o po-
wierzchni ponad 5 ha maj powsta trzy hale produkcyjno-
-magazynowe z zapleczem biurowym, w ktrych bdzie praco-
wa ok. 200 osb. Wago Elwag jest obecny na polskim rynku
od 1992 roku. Siedziba rmy znajduje si we Wrocawiu, gdzie
zlokalizowane s hale produkcyjne, biuro handlowe oraz cen-
trum szkoleniowe dla klientw. Spka zatrudnia w naszym
kraju ponad 600 osb.

14 Stycze 2016 Elektronik


Aktualnoci
W III kw. obroty na rynku NAND Flash AET ma now
wzrosy jedynie o2,4% stron
Ceny ukadw NAND Flash znacznie zmalay w III AET dostawca
kw. 2015 r., przez co wzrost obrotw na globalnym ryn- elementw indukcyj-
ku wynis tylko 2,4%, poinformowaa rma analityczna nych, materiaw ma-
TrendForce. Wedug analitykw do niskiego popytu na p- gnetycznych i podze-
przewodniki pamici przyczyniy si czynniki makroeko- spow elektronicz-
nomiczne. Skutkiem sabego popytu bya nadmierna poda nych i elektromecha-
i w konsekwencji gwatowny spadek cen ukadw NAND nicznych z Ostrowa
Flash, oznaczajcy nisze obroty producentw. Zdaniem Wielkopolskiego, ma
TrendForce nadpoda i gorsza koniunktura przecign si now stron interne-
take na kolejne miesice. tow (www.ate.com.
U Samsunga ceny zmalay zarwno w obrbie produktw pl). Zmieniono w niej szat graczn, dostosowano dziaa-
OEM, jak i kart pamici dostpnych w sprzeday detalicznej, nie do urzdze mobilnych oraz uporzdkowano informacje
co przeoyo si na nisze obroty Koreaczykw. 10-procen- w zwizku z poszerzaniem si oferty. Cao zyskaa na funk-
towy wzrost obrotw odnotowaa za to Toshiba, co zawdzi- cjonalnoci i estetyce.
cza inwestycjom w wytwarzanie produktw najwyszej klasy.
Firmie udao si przenie ju ponad poow swojej cakowi-
tej produkcji ukadw NAND Flash do procesu o charaktery- Energetics mocno wyspecjalizowany
stycznym wymiarze 15 nm. Szczeglnie wzrosa sprzeda trzy- wenergetyce
stanowych ukadw NAND Flash (TLC), traajcych gwnie W dniach 1719 listopada 2015 roku odbyy si 8. lubel-
do dostawcw smartfonw. Wedug TendForce klienci Toshiby skie Targi Energetyczne Energetics. Podczas trzech dni tar-
kocz take testowanie dyskw SSD do tej pory wytwarza- gowych swoj ofert zaprezentowao okoo 150 wystaw-
nych przez ni pilotaowo. cw reprezentujcych sektor energetyczny. Wrd pre-
zentowanych produktw znalazy si rozdzielnice niskie-
Tabela. Obroty producentw pamici NAND Flash w III kw., go i redniego napicia, stacje transformatorowe, obudowy,
rdo: DRAMeXchange (oddzia TrendForce)
Obroty w mln dol. Udzia w rynku
Firma
III kw. 2015 r. Zmiana kwartalna III kw. 2015 r. II kw. 2015 r.
Samsung 2 681 1% 31,5% 32,6%
Toshiba 1 745 10,2% 20,5% 19,1%
SanDisk 1 310 17,7% 15,4% 13,4%
Micron 1 176 6,5% 13,8% 15,2%
SK Hynix 928 4,7% 10,9% 11,7%
Intel 663 0,3% 7,8% 8%
Razem 8 502 2,4%

Jeszcze bardziej, bo a o 17,7%, dostawy pamici NAND


Flash w III kw. zdoa zwikszy SanDisk. Wzrost sprzeday
przez SanDiska liczony w bitach wynis a 49%, chocia ceny
rednie jego pamici Flash spady o 22%. Po trzech kwarta-
ach spadkw wielkoci mary amerykaskiej rmy, w III kw. Stoisko Bialla na targach Energetics
zwikszya si ona z 39% do 42% w skali kwartalnej. Niszy ni
15-procentowy udzia w rynku pamici NAND Flash naley do aparaty i urzdzenia do budowy zczy pomiarowych i ka-
rm Micron, SK-Hynix oraz Intel, w III kw. wszystkie one od- blowo-rozdzielczych, zabezpieczenia elektroenergetycz-
notoway spadki dostaw. ne, sensory, automatyka przemysowa, aparatura sygna-
lizacyjna, czeniowa i instalacyjna, systemy owietlenia.
Firm branowych kojarzonych z elektronik byo tylko kilka:
AMB Technic Astat, Dacpol, Phoenix Contact, Wago, a take Biall i Labimed.
zostao sponsorem
PSIiTM
AMB Technic, dostaw-
ca urzdze technologicz-
nych do dozowania pynw
montaowych w elektro-
nice, zosta sponsorem Polskiego Stowarzyszenia Inynierw
i Technikw Montau. Jest to organizacja promujca innowa-
cyjno, edukacj i nowe technologie bezporednio wpywaj-
ce na rozwj polskiej gospodarki, jednoczenie oferujca iny-
nierom i technikom dodatkowe moliwoci podnoszenia swo-
ich kwali kacji, certy kowane szkolenia, udzia w krajowych
i zagranicznych staach oraz inne sposoby przygotowania do
wykonywania zawodu.

Elektronik Stycze 2016 15


Gospodarka

Rynek analogowy
dobra sprzeda dziki
urzdzeniom mobilnym
Ukady analogowe obecne znajduj si niemal wkadym elektronicznym urz-
dzeniu. czna liczba takich pprzewodnikw zastosowanych w2015r. to 121
mld sztuk, wynika zdanych firmy badania rynku Semico. Wostatnich latach
sprzeda podzespow analogowych bya wysza ni wczeniej gwnie dzi-
ki dwucyfrowemu wzrostowi dostaw urzdze mobilnych. Wkady ztego typu
produkt wbudowanych jest wiele ukadw analogowych, wic oba rynki s ze
sob powizane. Do roku 2020 warto rynku analogowego signie 56,5 mld
dol., zapowiada Semico.

D
ostawcy ukadw obecnie mog komrkowego ciga do siebie kolejne in-
liczy na znaczne procentowe nowacyjne rozwizania urzdze i tech-
wzrosty sprzeday na nowych nologii, czsto bazujcych na czujnikach
rynkach, np. IoT, ktre staj si znacznym MEMS i ukadach analogowych.
odbiorc komponentw analogowych Jednym z ostatnich projektw jest czuj-
i czujnikw, cho na rzeczywicie du nik gazu MEMS opracowany przez bry-
skal sprzeday pod wzgldem wolume- tyjski Cambridge CMOS Sensors o wiel-
nu trzeba jeszcze kilka lat czeka. Krzywa koci 1 mm2 . Jest na tyle may, e moe
wzrostu dla ukadw analogowych obec- by integrowany w smartfonach. Czujnik
nie skieruje si w d i w perspektywie CCS811 zawiera m.in. sensor gazu z pyt-
najbliszych piciu lat redni wzrost tego k pokryt tlenkiem metalu (MOX)
rynku zwolni do 4,4% pod wzgldem i przetwornik analogowo-cyfrowy.
wielkoci obrotw oraz do 5,3%, liczc Czujnik moe mierzy zawarto w po- Pierwotnie byy one wyposaane w ma-
sprzeda ukadw w sztukach. wietrzu lotnych zwizkw organicznych tryce CCD, obecnie dominuje techno-
takich jak tlenek wgla, formaldehyd logia CMOS, w szczeglnoci czujni-
MEMS-y koem w pobliu niskiej jakoci mebli, dwutlen- ki o przyspieszonym zapisie i odczycie.
zamachowym ku azotu, ale take moe by wykorzy- Dobry aparat fotograczny zdaje si nie-
Dostawcy technologii cay czas postrze- stywany jako alkomat, co sugeruje mo- zbdnym elementem porzdnego telefo-
gaj smartfony jako platform do przebicia liwo zyskania klienta masowego. nu, cho jeszcze parnacie lat temu ta-
si z wasnym produktem na rynek ma- Coraz wicej urzdze przeno- kiego sprztu na rynku nie byo. Obecne
sowy. Miniaturowy komputer z telefonu nych ma zdolno rejestracji obrazu. smartfony czsto maj wbudowane apa-
raty z matryc CMOS 12 Mpx, cho przy-
kadowo w najnowsz Xperi Z5 Sony
wbudowao matryc 23 Mpx. W smartfo-
nach s ju powszechne take inne uka-
dy analogowe, jak choby czujniki iner-
cyjne, nacisku, mikrofony, czujniki li-
nii papilarnych. Mikrofon pozwala np.
uaktywni telefon za pomoc komendy
gosowej. Coraz popularniejsze staj si
aplikacje medyczne, do dziaania ktrych
potrzebne s dodatkowe czujniki, jak np.
ttna, nasycenia krwi tlenem, akcesoria
do pomiaru EKG. W ten sposb telefony
staj si wanym rdem wzrostu sprze-
day ukadw z rynku analogowego.
Rys. 1. Rynek czujnikw obrazu CMOS wedug zastosowa, rdo: Yole Developpement Marcin Tronowicz

16 Stycze 2016 Elektronik


Aktualnoci
Jabil zorganizowa Manufacturing Day
Due rmy zajmujce si produkcj
elektroniki na zlecenie (EMS), takie
jak Flextronics, Kimball czy Jabil, s
obecne w Polsce od wielu lat, np. Jabil
od 2002 roku, a sam zakad od 1991
roku jako Philips, niemniej odnoszc
ich dziaalno do krajowej brany,
z reguy przypominaj one niedostp-
ne twierdze biznesowe. Realizuj pro-
dukcj dla klientw z zagranicy, ko-
rzystaj z globalnych rde zaopa- Zegarek dla pywakw
trzenia w ramach caej swojej mi- polski akcent wJabilu
dzynarodowej struktury i pomijajc
drobne wyjtki, w najwikszym stopniu ich kontakt z gospo- pracowania sobie do-
dark odbywa si poprzez rynek pracy. brych relacji z pracow-
Niemniej bezproblemowa dostpno kadry technicznej po- nikami. Std warto pa-
woli si koczy. Wraz z kolejnymi inwestycjami zagraniczny- mita, e poza wspo-
mi, niem demogracznym, emigracj, zasoby pracownikw, mnianym ju utrzy-
po ktrych mona siga kurcz si, zmuszajc due zagra- maniem konkuren-
niczne rmy do wikszej otwartoci: organizuj dni otwarte, cyjnych pac liczy si
pozwalaj zwiedza zakady i organizuj praktyki dla studen- te bd aspekty zwizane z moliwoci awansu, warunkami
tw, w trakcie ktrych staraj si zachci najlepsze osoby do w rmie oraz atmosfer w pracy. Zmiany na rynku pracy to
podjcia pracy, dugofalowo inwestujc w kadr. Tak dziaal- z pewnoci kolejne wyzwanie i problem stojcy przed bran
no w ramach Manufacturing Day zainicjowaa rma Jabil, elektroniczn w kolejnych latach.
ktra 27 listopada zorganizowaa dla studentw Politechniki Pokazanie produkcji od wewntrz jest jedn z metod prze-
Gdaskiej i Lubelskiej oraz uczniw lokalnych szk, dzienni- konywania modych ludzi, e warto ksztaci si w kierun-
karzy i osb zainteresowanych program zwiedzania zakadu kach technicznych, gdy bezsprzecznie zakad Jabila jest w ska-
wzbogacony o prezentacj organizacji pod ktem warunkw li Polski ogromny. Na jednej zmianie pracuje w nim okoo
pracy, moliwoci awansu i rozwoju zawodowego. 800 osb, w sumie okoo 3300 pracownikw, a ogromne hale
Sukces rm elektronicznych w kolejnych latach i harmonicz- produkcyjne ciasno wypakowane s sprztem technologicz-
ny rozwj w przyszoci bdzie zalea coraz bardziej od wy- nym, robotami, ktry mona byo obejrze podczas rzeczy-
wistej pracy. MFD 2015 by te okazj dla pana Krzysztofa
Mioduszewskiego, prezesa zarzdu Jabil Circuit Poland, do
przedstawienia gwnych produktw. Obecnie w fabryce pro-
dukowane s inteligentne mierniki gazu i prdu elektrycznego,
urzdzenia monitorujce zuycie energii, moduy fotowolta-
iczne, kontrolery owietlenia LED, terminale kart patniczych,
kamery systemw dozorujcych oraz inne innowacyjne pro-
dukty. Przeomowym wydarzeniem jest te to, e Jabil niedaw-
no rozpocz take produkcj na zlecenie od polskiej rmy.
Tym rodzynkiem jest inteligentny zegarek dla pywakw, ktry
te mona traktowa jako dumny symbol, e krajowa elektro-
nika bya w stanie dostarczy zlecenie produkcyjne w tej skali.
Wicej zdj z zakadu Jabila w Kwidzynie pokazujemy na
www.elektronikaB2B.pl.

Rynek pprzewodnikw w2016r. majcym pobudza rynek


bdzie zalea od popytu pprzewodnikw, a nie
Rozwj sytuacji na rynku pprzewodnikw na zwikszaniu skali pro-
w 2016 r. bdzie zalea od popytu, wynika z opi- dukcji. W sytuacji, gdy Chi-
nii Tien Wu, szefa Advanced Semiconductor ny szukaj partnerw do
Engineering (ASE), dostawcy typu backend rozwoju technologii uka-
usug montau i pakowania pprzewodnikw. dw, moe to stanowi do-
Wpyw na rynek bd miay wic czynniki ma- godne okazje biznesowe dla
kroekonomiczne, takie jak wysoko stp procen- rm z Tajwanu. Niemniej,
towych w USA, stan gospodarek w UE czy polity- wedug Wu, rzd Tajwanu
ka monetarna rzdu w Japonii. Wedug Wu zmie- powinien zapewni rmom
nia si take strategia Chin odnonie do wspierania brany. ochron wasnoci intelektualnej, ale take umoliwi im po-
Pastwo rodka koncentruje si teraz na innowacji jako bodcu zostanie konkurencyjnymi w skali globalnej.

Elektronik Stycze 2016 17


Wywiad

Kierunek zmian
na przysze miesice
ilata wyznaczaj nam
obszary, takie jak
utrzymanie ruchu
iautomatyka
przemysowa,
mwi Marcin Blancard,
dyrektor firmy Elfa Distrelec
Elfa Distrelec to rma, ktra w dys- ga rynku. Te, jak wiemy, stale si zmie- nych po Europie, a caa spedycja to-
trybucji katalogowej bya na rynku niaj i kryteria wyboru s dzi cakiem warw do Polski sza przez magazyn
pierwsz a dzisiaj ma wielu konkuren- odmienne od tego, czego klienci wyma- w Szwecji. W efekcie zdarzao si, e
tw, bo okazao si, e ten sektor sta gali od nas dawniej. Cz zmian wynika klient na towar, teoretycznie dostpny
si w ostatnich latach dla biznesu bar- te z pojawienia si konkurencji. Chcc w magazynie, oczekiwa nawet do 10
dzo atrakcyjny. Jak si w tych wszyst- jej si opiera, musielimy znacznie zmo- dni. Takie sytuacje, w poczeniu z dy-
kich zmianach odnajdujecie? dykowa pierwotny model biznesowy. namicznym rozwojem informatyki, co-
To prawda, e historia rmy, z ktrej Zmiany nie byy szybkie ani atwe. raz atwiejszym i powszechniejszym
si wywodzimy, zacza si w 1945 roku, Nasz obecny waciciel, szwajcarski dostpem do produktw, stale rosnc
a na rynku polskim jestemy obecni koncern Datwyler, tworzy struktury liczb rm konkurencyjnych nie tylko
ju od bardzo dawna niedugo minie Distrelec na nowych rynkach, gw- z Polski, ale praktycznie z caego wiata
20 lat. Przez wielu klientw jestemy roz- nie poprzez akwizycje rm bdcych spowodowa znaczce zahamowanie
poznawani i postrzegani przez pryzmat lokalnymi liderami. Spowodowao to, naszego rozwoju i konieczno zmiany
tej historii. Z jednej strony jest to dla nas e jeszcze do niedawna mielimy kilka strategii dziaania.
korzystne, bo marka Elfa jest na ryn- magazynw i dziaajcych obok siebie Kolejnym znaczcym problemem by-
ku doskonale znana, ale z drugiej wiele systemw dystrybucji, bo nie chciano o kojarzenie rmy z wysokimi cena-
osb ocenia nas stereotypowo, tak jakby od razu zmienia przyzwyczaje, uwa- mi. Taka etykieta zawsze utosamia-
przez te 20 lat nic si u nas nie zmienio. runkowa i struktur operacyjnych lo- na bya ze szwedzkim wacicielem i na-
A zmian jest bardzo duo cznie z tym, kalnych organizacji sprzedaowych, wet zmiana marki z Elfa na Elfa Distrelec
e nie jestemy ju od 8 lat rm szwedz- aby nieostronym czy pochopnym dzia- oraz struktury wasnociowej nie zmie-
k, ale szwajcarsk. aniem czego nie zepsu. nia sposobu postrzegania naszej ofer-
Dla naszych kontrahentw to, e jest W efekcie zaczlimy odstawa od ty przez klientw. Jak wiemy obecnie, na
inny waciciel oczywicie niewiele zmie- tego, co uznaje si dzi za standard rynku komponentw w Polsce cena jest
nia, ale faktem jest, e przez ostatni de- dla dystrybucji katalogowej. Doszo do jednym z najwaniejszych kryteriw se-
kad zmienialimy struktur biznesu tak, tego, e caa nasza oferta bya skado- lekcji dostawcy. Przez wiele lat bylimy
eby jak najlepiej dopasowa j do wyma- wana w czterech magazynach rozsia- skoncentrowani na rozwijaniu oferty

18 Stycze 2016 Elektronik


Wywiad

skierowanej do grupy klientw bizneso- kie nasze oddziay pracuj na jednym, gazyn. Bazuje na najnowszych systemach
wych i niestety nie dokonywalimy ad- wsplnym systemie SAP. Proces konso- logistycznych i jest zarzdzany przez
nych znaczcych zmian w ofercie kiero- lidacji odbywa si oczywicie etapami. oprogramowanie minimalizujce bdy
wanej do odbiorcw indywidualnych, W kilku etapach poszczeglne rynki wynikajce z pracy ludzkiej. Ma to bez-
przez co dla duej ich liczby przestali- i klienci byli przenoszeni z poprzed- porednie przeoenie na jako dostaw
my z czasem by konkurencyjni. To niego systemu do nowego. Dla oddziau i znaczco zmniejsza liczb reklamacji
z kolei, o ile nie wpywao dramatycznie polskiego to przeniesienie nastpio we po prostu wpyw czynnika ludzkie-
na wielko naszych obrotw, w znacz- wrzeniu 2015 roku. Szczliwie nie by- go jest minimalizowany. Mamy te ju
cym stopniu wpywao na spadek licz- limy w tej kolejce pierwsi, przez co mo- pierwsze sygnay od klientw, e nowy
by klientw, na ktrych z de nicji zaley glimy unikn wielu problemw orga- magazyn poprawi sprawno operacyj-
nam najbardziej. nizacyjnych. n do ponad 80% klientw w Polsce
Obecnie prawie caa nasza oferta jest moemy dostarczy towar w cigu 20
Domylam si, e te problemy maga- dostpna z jednego magazynu centralne- godzin od przyjcia zamwienia.
zynowo-logistyczne ju miny go w Holandii. Funkcjonuje take maga- Dziki podpisaniu globalnej umowy
Szczliwie te problemy to ju prze- zyn w Szwajcarii, co jest spowodowane z DHL do wikszoci miejsc w Polsce,
szo. Ju 4 lata temu podjto decy- specy k rynku oraz faktem, e nie na- nawet zamwienia standardowe do-
zj o zmianie tej sytuacji, ale to wanie ley ona do UE. Mamy obecnie w ofer- starczamy czsto na nastpny dzie.
rok 2015 by dla nas przeomowy. W ra- cie ponad 250 tysicy produktw, z czego Te wszystkie zmiany zostay przez nas
mach przeksztace rma zbudowaa ponad 150 000 jest dostpnych od rki. wprowadzone wanie w odpowiedzi na
jeden nowoczesny magazyn centralny Firma obsuguje z tego magazynu zam- wyzwania stawiane przez zmieniajce si
w Holandii, w ktrym skonsolidowano wienia z 16 krajw, w ktrych mamy od- wymagania rynku i coraz silniejsz jego
towar wszystkich marek handlowych dziay oraz dzia eksportu obsugujcy konkurencyjno.
wchodzcych w skad Grupy Distrelec, zamwienia z reszty wiata. Realizujemy
czyli Nedis, Reichelt i Elfa Distrelec. zamwienia na blisko 20 tysicy produk- Wycig na rynku dystrybucji kata-
Ujednolicono take system zarzdzania tw dziennie. Warto doda, e jest to su- logowej kieruje si wyranie w stron
wszystkimi procesami. Obecnie wszyst- pernowoczesny, zautomatyzowany ma- poszerzenia oferty produktowej, nie-

Elektronik Stycze 2016 19


Wywiad

Jeden magazyn centralny, nowy nowoczesny


sklep internetowy, ujednolicony system
zarzdzania SAP, poszerzona oferta Service
Plus, jeszcze szybsze dostawy, do 50 tys.
nowych produktw rocznie ukierunkowanych
na nowe obszary rynku oraz nisze ceny
katalogowe to gwne zmiany,
ktre maj nam pomc odzyska pozycj
lidera rynku w Polsce

rzadko do ogromnych milionowych sygnacyjnego czy innych form wsp- da jakich realnych szans na znaczce
iloci produktw, po to, aby w jed- pracy. Jeli jestemy w stanie dostar- zmiany obowizujcego dzi podzia-
nym miejscu dao si kupi jak naj- cza do nich towar w cigu 24 godzin, u rl. Oczywicie wszyscy udziaowcy
wicej. Bdziecie ewoluowa w tym to jest to z pewnoci propozycja do rynku prbuj poszerza swoje obsza-
kierunku, czy te przeciwnie, naley rozwaenia, bo pozwala na zbalanso- ry oddziaywania. Std coraz czciej,
oczekiwa, e nastpi co na ksztat wanie wielkoci ich lokalnego magazy- szczeglnie w przypadku komponen-
specjalizacji? nu z niezbdn operatywnoci i szyb- tw do produkcji masowej, zaczynamy
Nasza rma od zawsze specjalizowaa koci dziaania, bdcymi wanymi ze sob mocno konkurowa. Inn na-
si w dostawach maych iloci produk- elementami oferty w obsudze sektora tomiast spraw jest wchodzenie w na-
tw, ju od pojedynczych sztuk. Take utrzymania ruchu. sze obszary dziaania nowych graczy.
w obszarze rynku produktw specjali- Takich zmian i prb dopasowania si Firm sabo lub wcale niezwizanych
stycznych dla elektroniki i komponen- do biecej sytuacji rynkowej i tren- do tej pory z naszym sektorem, ale
tw mniej popularnych, wykorzysty- dw bdziemy podejmowa wicej, bo dysponujcych olbrzymim dowiad-
wanych w dziaach R&D, jednostkach dynamika zjawisk jest dua i co chwi- czeniem na rynku usug e-commer-
badawczych czy placwkach edukacyj- l pojawiaj si nowe obszary lub nisze. ce. Nowe technologie, nowe moliwo-
nych, Elfa Distrelec ma nadal wietn Chcemy walczy o swj udzia w ryn- ci logistyczne, coraz powszechniejsza
ofert i siln pozycj. Dziki staej do- ku w nowych segmentach, bo jeli cho- automatyzacja procesw zamawiania
stpnoci towaru w magazynie jestemy dzi o nasze tradycyjne obszary dziaa- i logistyki, a take powszechny dostp
w stanie go szybko dostarczy. Ale ten nia, to Elfa Distrelec jest nadal moc- do informacji specjalistycznych powo-
obszar biznesu jest ograniczony i rela- nym graczem. duj, e obsuga sprzeday produktw
tywnie niewielki. Std kierunek roz- Natomiast w kwestii kierunku ma- bdcych jak dotd domen wykwali-
woju na przysze miesice i lata wy- sowego, wielkich iloci produkcyj- kowanych specjalistw coraz czciej
znaczaj nam obszary, takie jak utrzy- nych, to mamy na nim obszary, w kt- obywa si bez tego charakterystyczne-
manie ruchu i automatyka przemyso- rych funkcjonujemy i cakiem dobrze go dla naszego rynku wsparcia tech-
wa. W te obszary zastosowa i zwiza- sobie radzimy. Nie sdz jednak, eby nicznego.
ne z nimi grupy produktowe inwestu- by to dla nas w najbliszym czasie
jemy, jeli chodzi o poszerzanie ofer- kierunek jakiego znacznego rozwo- Czy sprawna logistyka i otwarcie si
ty. Rozwijamy ofert dopasowan do- ju. Trudno przejcia z jednego ob- na obszar utrzymania ruchu wystar-
kadnie do potrzeb naszych klientw, szaru w drugi (zarwno z dostaw ma- cz, aby zapewni Ele rozwj?
zdajc sobie spraw, e w tych zastoso- sowych na detaliczne, czyli konfek- Podpatrujemy i wykorzystujemy tak-
waniach, czas odgrywa najwiksz rol. cjonowanie, ale take jak w naszym e dowiadczenia innych rm dziaaj-
Aktualnie obszar utrzymania ru- przypadku i w drug stron), zwiza- cych w sektorze e-commerce. Kolejn
chu w duej mierze opiera si na lokal- na jest z zasadniczo rnym systemem olbrzymi zmian jest te nasza nowa
nych rmach specjalistycznych, skle- logistyki. Wymagaj one rnych sys- witryna internetowa. Zmieniona zo-
pach i hurtowniach, ktre istniej bli- temw logistycznych, narzdzi obsu- staa ona nie tylko od strony gracz-
sko klientw, zapewniajc niezbdn gi, a take innego rodzaju wyszkole- nej, a wic tego, co wida na zewntrz,
w tym obszarze szybko reakcji. Ale nia i umiejtnoci personelu. Z tego, co ale take w zakresie mechanizmu wy-
przedsibiorstwa te maj ograniczone na razie widzimy, podejmowane przez szukiwania. Oparlimy j na technolo-
moliwoci magazynowania towarw. dostawcw masowych prby moc- gii hybrydowej po to, aby wyniki poja-
Std chcemy sta si ich partnerami niejszego wejcia w nasz obszar ryn- wiy si ju w trakcie wpisywania da-
i wspomaga ich w poszerzaniu oferty, ku nie s zbyt spektakularne. Wydaje nych. Dziki temu cay proces wyszu-
np. poprzez stworzenie magazynu kon- mi si, e przynajmniej na razie nie wi- kiwania i zamawiania produktw jest

20 Stycze 2016 Elektronik


Wywiad
o wiele szybszy i bardziej przyjazny. jc si tradycyjnymi metodami. Jest to cia technicznego, grupujcy wycz-
Priorytetem jest teraz przekazanie ryn- niewtpliwie zaskakujce, ale jak to m- nie inynierw z duym dowiadcze-
kowi i klientom informacji, e si zmie- wi klient nasz pan. niem i wiedz merytoryczn. Nasi pra-
nilimy i mamy nowe moliwo ak- cownicy s cenieni przez klientw, bo
tywnego dziaania. Koncentrujemy si Wiele rm katalogowych oprcz maj szerokie horyzonty, gbok wie-
te na umocnieniu naszej pozycji w pi- oferty B2C ma wyranie zarysowan dz fachow, s w stanie dobrze dora-
ciu grupach produktowych, wybranych ofert B2B, a wic sprzeday wikszych dzi, a nawet wesprze rozwizanie ja-
jako najbardziej perspektywiczne. serii produktw producentom elektro- kiego problemu.
Elfa Distrelec zaczyna te wykorzysty- niki. Jak to wyglda w Waszym przy-
wa synergi posiadania w swoim ska- padku? Czy takie zmiany wystarcz, aby
dzie rnych rm, bdcych liderami lo- Zdajemy sobie spraw, e przy bardzo zmieni przyzwyczajenia klientw na
kalnych rynkw. Do niedawna te rmy duych zamwieniach nasz model bizne- rynku wraliwym na cen?
byy swego rodzaju wyspami bizneso- sowy generuje zbyt wysokie koszty ob- Gdyby wszyscy kierowali si wycz-
wymi, dziaajcymi niezalenie. Nawet sugi. To z kolei nie pozwala nam efek- nie cen, na rynku nie byoby tyle rm
z wasnymi magazynami, o czym m- tywnie walczy o znaczce udziay w tej dystrybucyjnych, tylko jedna najtasza.
wiem wczeniej. To si te zmienio. czci rynku. Rynek, na ktrym przyszo nam funk-
Dzisiaj zaczynamy wykorzystywa zbu- Oczywicie, jak wczeniej mwiem, cjonowa, jest bardzo zrnicowany
dowan w oparciu o nie synergi, dzieli- klient biznesowy jest naszym gwnym i wiele rm, o zasadniczo rnych pro-
my si wzajemnie wiedz i dowiadcze- odbiorc z punktu widzenia wielkoci lach i sposobach dziaania, znajdzie na
niami z poszczeglnych rynkw po to, obrotw. Klientem docelowym s dla nim swoje miejsce. Nam udao si prze-
aby bardziej kompleksowo obsugiwa nas gwnie rmy produkujce elektro- ama trend spadku liczby klientw, wy-
klientw oraz dociera do innych, dotd nik i zamawiajce mae i rednie iloci woany zamieszaniem zwizanym z na-
nierozpoznanych a naturalnie pasujcy produktw. S one dzisiaj naszym gw- szymi zmianami i widz, e coraz rza-
do nas tematycznie odbiorcw. nym partnerem biznesowym. W ra- dziej spotykam si ze stereotypowym
Nowoci jest te nadanie przez nas mach rozwoju pragniemy poszerzy ob- podejciem, e Elfa znaczy drogo.
nowego znaczenia naszej sztandarowej szar dziaania, czego przykadem mog Ciesz si, e mam dowody na to, i
usudze Service Plus. Jest to nasz pro- by omwione wczeniej dziaania na jest to nieprawda. Jednoczenie, zdaje-
gram pozwalajcy zamwi poszukiwa- rynku utrzymania ruchu i automatyki my sobie spraw, e nasze dotychcza-
ny komponent spoza naszej oferty, jee- przemysowej. sowe ceny katalogowe, a wic te skiero-
li tylko jest produkowany przez ktrego Elfa Distrelec obsuguje producen- wane do rynku B2C, czasami w sposb
z naszych dostawcw. Wsppracujemy tw elektroniki na podobnej zasadzie do znaczcy odstaway od cen rynko-
z wieloma producentami i wiadomo, jak inne rmy o podobnym pro lu po- wych. Dlatego od pierwszego stycznia
e nasza oferta jest tylko fragmentem przez rnicowanie cen w funkcji wiel- 2016 obniamy ceny katalogowe pra-
znacznie szerszego portfolio wyrobw koci zamwienia. Nasi klienci z tego wie 81 000 produktw z naszej oferty.
produkowanych przez dostawcw, z kt- obszaru po zalogowaniu si do swoje- Dla popularnych produktw maso-
rymi wsppracujemy. Dziki usudze go konta handlowego maj te inaczej wych wprowadzamy dodatkowe progi
Service Plus moemy zamwi dowolny wyceniane komponenty. Gdy zamawia- cenowe, zalene od zamawianych ilo-
produkt z tej ogromnej oferty i dostar- j duo, cena, naturalnie do oczekiwa, ci. Jestem przekonany, e te wszystkie
czamy go szybko i w dobrych cenach. Do spada. Mamy te szeciu przedstawicie- zmiany, ktre miay miejsce na prze-
niedawna program ten by ograniczony li regionalnych w terenie, ktrzy docie- strzeni ubiegego roku: jeden magazyn
i przeznaczony jedynie dla klientw biz- raj do potencjalnych klientw i pro- zamiast czterech i zwizana z nim wik-
nesowych. W nowym sklepie interneto- ponuj wspprac z nami w ramach sza dostpno produktw i szybsze do-
wym usuga ta jest dostpna on-line dla indywidualnego porozumienia i pod- stawy, nowa strona sklepu internetowe-
wszystkich zarejestrowanych klientw pisanej umowy. Osoby te odpowiada- go skracajca i uatwiajca proces wy-
sklepu. Jest to nasze najnowsze dziecko j te za wzajemne kontakty, nadzoru- szukiwania i zamawiania produktw,
i nie jestem pewny czy w momencie pu- j proces przygotowywania ofert na za- nowy jednolity system SAP pozwala-
blikacji bdzie ju dostpne w Polsce pytania z ich strony i decyduj w indy- jcy nam wyduy czas przyjmowa-
warto zatem sprawdzi, by samemu si widualnych przypadkach, zapewnia- nia zamwie do realizacji na nastpny
przekona. jc dystrybucji niezbdn elastyczno dzie do godziny 17.00, system Service
W tym roku, po 2 latach przerwy, wra- i szybko dziaania. Jest to szczeglnie Plus pozwalajcy zamawia produkty
camy te do druku katalogu papierowe- istotne w utrzymaniu ruchu, bo klien- spoza naszego katalogu czy wspomaga
go. Okazuje si, e nadal jest wielu klien- ci z tego obszaru wymagaj indywi- optymalizacj zamwie naszych klien-
tw, ktrzy si nim posuguj, wykorzy- dualnego podejcia oraz dopasowania tw, a take podpisanie umowy global-
stuj go m.in. do porwnywania para- oferty i warunkw handlowych do ich nej z DHL, dziki czemu do wikszo-
metrw lub szukania rozwiza i pomy- oczekiwa. Fakt, e maj kogo dba- ci lokalizacji w Polsce nawet standar-
sw. W pewnym momencie odeszlimy jcego o ich interesy i pomagajcego dowe zamwienia dostarczamy ju na
od drukowania papierowego informato- w razie kopotw, stanowi nadal spor nastpny dzie; one wszystkie pomo-
ra, ale spotkao si to z szerok dezapro- warto dodan. g nam odnie sukces i w sposb zna-
bat. Z tego, co mwi nasi klienci, to W zdobywaniu udziaw w rynku czcy umocni pozycj Elfy Distrelec na
prace koncepcyjne w elektronice nadal zwizanym z utrzymaniem ruchu po- rynku, w nadchodzcym czasie.
czsto wygodniej jest robi, wspomaga- maga nam kompetentny dzia wspar- Rozmawia Robert Magdziak

Elektronik Stycze 2016 21


Aktualnoci
Productronica jubileuszowa czya 1300. Bezsprze-
20. edycja za nami cznie wiadczy to o du-
W dniach 1013 listopada ubiege- ym potencjale, nie-
go roku w Monachium odbyy si targi mniej indywidualne
Productronica najwiksze branowe wy- oceny staych bywal-
darzenie w caoci powicone zagadnie- cw mwi o nieco
niom produkcji elektronicznej. Wystawa sabszych odczuciach
jest ukierunkowana na kluczowe techno- na temat rozmachu im-
logie, stawia na pierwszym miejscu naj- prezy w porwnaniu do
nowsze trendy i przedstawia cay proces lat ubiegych. Szersze
technologii produkcji elektronicznej, pre- przejcia, mniejsze sto-
zentujc komplet dostawcw, producen- iska oraz czste wspl-
tw i rm usugowych z brany w ska- ne wystawianie si kil-
li wykraczajcej poza Europ. W targach ku firm dostawcw
uczestniczyo cznie 7 rm z Polski, co Stoisko Interphone Service dostawcy usug EMS zMielca i dystrybutorw na jed-
na prawie 1300 wystawcw nie jest im- nej powierzchni byy
ponujc liczb. Przedstawiciele polskich widoczne czciej ni
rm pojawiali si te gocinnie na sto- dawniej. Drugim zjawi-
iskach swoich dostawcw i partnerw. skiem bya dua obec-
Organizatorzy poinformowali, e im- no przedstawicie-
prez odwiedzio 38 tysicy specjalistw li rm azjatyckich, kt-
z 80 krajw, a liczba wystawcw przekro- rzy tumnie przyjecha-
li do Monachium w po-
szukiwaniu kontaktw,
dostawcw i rynkw
zbytu. Trendy to roz-
szerzona rzeczywisto oraz robotyzacja, ktra coraz liczniej
traa do produkcji elektroniki, dajc ciekawy maria tech-
nologiczny midzy producentami robotw przemysowych
i sprztu technologicznego dla produkcji elektroniki.

Staym bywalcem targw Productronica zwasnym stoiskiem jest


Renex, ktry wcoraz wikszym stopniu staje si producentem
odziey antystatycznej wykorzystywanej w halach produkcyjnych
istrefach czystych (marka Reeco) oraz sprztu warsztatowego
iurzdze do lutowania. Oferta firmy wzakresie wasnych produk-
tw konsekwentnie, co roku, poszerza si okolejne pozycje, co
wskali naszego kraju trzeba doceni ipochwali. Maszyny Mechatroniki cieszyy si zainteresowaniem goci

Farnell element14 uzyskuje wEuropie starczania oryginalnych produktw wysokiej jakoci oraz do-
certyfikat AS9120 skonaej obsugi dla klientw z brany lotniczej oraz obron-
Farnell element14 uzyska wany certy kat AS9120 zawiad- nej. Oparty na normie ISO 9001:2008 i rozszerzony o blisko
czajcy o przestrzeganiu globalnego standardu dotyczcego 100 dodatkowych wymogw standard AS9120 gwarantuje
kontroli jakoci, ktry zosta opracowany przez bran lotni- klientom rmy Farnell element14 kompleksowy system kon-
cz w celu zaspokojenia szerokich potrzeb troli jakoci skoncentrowany na obszarach
z zakresu ledzenia przesyek i kontroli ja- bezporednio wpywajcych na pewno
koci w dystrybucji. Uzyskujc ten certy- co do moliwoci ledzenia produktw
kat, rma Farnell element14 potwierdzi- (traceablility) oraz niezawodnoci. Mimo
a wykorzystywanie przez siebie rodkw e standard ten zosta opracowany przez
kontroli ledzenia przesyek oraz proce- bran lotnicz, powinny go przestrzega
sw dla kadego podzespou elektronicz- wszystkie rmy tworzce produkty o kry-
nego, ktry ma na stanie bd ktry wy- tycznym znaczeniu, ktre musz gwaran-
sya do klienta. Stanowi to gwarancj do- towa wysoki poziom niezawodnoci.

22 Stycze 2016 Elektronik


Raport

Obudowy orazszafy
dla elektroniki
iprzemysu
szeroki irnorodny rynek
jest coraz bardziej wymagajcy
24 Stycze 2016 Elektronik
Raport

Obudowy i szafy to pozornie nieskompliko-


wane elementy skadowe systemw elektro-
niki iautomatyki, ktre jednak maj kluczowe
znaczenie dla jakoci, atrakcyjnoci ipowo-
dzenia rynkowego wielu produktw technicz-
nych. Dobra obudowa to taka, ktra zapew-
nia odporno mechaniczn i rodowisko-
w, skuteczne odprowadzanie ciepa, ochro-
n elektromagnetyczn, daje bezpiecze-
stwo uytkowania, atwo montau i ser-
wisu, dugi czas eksploatacji, przy atrakcyj-
nym wygldzie zapewniajcym pozytywne
postrzeganie produktu. Szczeglnie wprzy-
padku elektroniki konsumenckiej atrakcyjny
wygld, dobre materiay, ciekawa kolorystyka
tak samo decyduj opowodzeniu sprzeday
i o pozytywnym postrzeganiu wyrobw, jak
funkcjonalno, wydajno ipodobne czyn-
niki techniczne. Lista wymaga jest duga, co
powoduje, e spenienie ich wszystkich jest
trudne iwymaga od dostawcw posiadania
bardzo szerokiego asortymentu, dostpno-
ci usug obrbki mechanicznej obudw, tak
aby moliwe byo dopracowanie produktw
wszczegach. Obudowy do urzdze elek-
tronicznych to produkty, ktrych znaczenie
Spis treci
Due szafy oddzielna kategoria ......27
na rynku stale wzrasta, a zdaniem niektrych
Zjawiska charakterystyczne specjalistw istnieje grupa aplikacji, gdzie
dla rynku obudw ...............................28
Coraz peniejsza kompleksowo......29
znaczenie obudowy jest wiksze od tego,
Indywidualizacja imoduowo .........29 co jest wjej rodku. Zwymienionych powo-
Druk 3D, klawiatury iintegracja ..........30
Dua konkurencja rdem dw na rynku panuje silna konkurencja mi-
problemw ...........................................31 dzy producentami krajowymi izagranicznymi
Nowe firmy imodernizacje .................31
Obudowy od strony biznesu...............32 oraz dystrybutorami. Zapraszamy do zapo-
Ranking kryteriw technicznych
ihandlowych .......................................33
znania si znasz analiz rynku powicon
Dostawcy producenci ......................35 krajowej brany obudw, wktrej staramy si
Dostawcy dystrybutorzy ..................35
Przegld ofert wtabeli ........................35
poruszy wszystkie istotne zjawiska iproble-
my dla niej charakterystyczne.
Elektronik Stycze 2016 25
Raport

O
budowy to jak wiadomo pojcie, za ktrym kryje si
ogromna liczba produktw przeznaczonych do r-
nych zastosowa, wykonanych z rnych materiaw,
o rnej wielkoci itd. Podzia i kategoryzacja rynku jest trud-
na, ale niestety niezbdna, bo nierzadko termin ten de niu-
je skrajnie rne wyroby i diametralnie rn ofert rynku.
Warto zatem krtko i oglnie opisa bran.
Najprostszy podzia dotyczy materiaw, z ktrych wykonu-
je si obudowy, czyli metal i tworzywa sztuczne. Moe to by
stal zazwyczaj malowana proszkowo, ewentualnie nierdzew-
na lub w wersji specjalnej (np. kwasoodporna lub pokrywa-
na galwaniczne). Uywane jest te aluminium, zdecydowa-
nie za rzadziej inne metale, jak cynk i mosidz. Stal zapew-
nia du wytrzymao mechaniczn, dobr izolacj termicz-
n i elektromagnetyczn, do tego daje moliwo wzgldnie a-
twego czyszczenia, std te jest materiaem typowym szcze-
glnie do wikszych obudw, skrzynek instalacyjnych i szaf.
Wykorzystywane tworzywa sztuczne to gwnie ABS, polisty- Rys. 1. Wzrosty ispadki sprzeday do obudw zanotowane przez
ren i poliwglan, ktre rni si gwnie odpornoci na tem- dostawcw wlatach 20132015 (rok do roku) wskazuj na du
peratur i naraenia mechaniczne. stabilno biznesow tej brany
Kolejny podzia moe by dokonywany pod wzgldem wiel-
koci obudw. Oferta rynku obejmuje zarwno te maogaba- kompletne systemy dystrybucji energii) oraz stanowiska pracy
rytowe (gwnie dla urzdze elektronicznych, automatyki bu- i inne obudowy o charakterze specjalistycznym.
dynkowej, maych systemw elektrycznych), w dalszej kolejno- Dalszy podzia moe by wykonywany pod wzgldem
ci wersje kompaktowe (niewielkie szafk i sterownicze i elek- aplikacyjnym i branowym. W tym zakresie mona wyr-
tryczne, obudowy dla urzdze przemysowych), jak te due ni obudowy do maych urzdze elektronicznych, obudo-
szafy (dla potrzeb IT i systemw sterowania w przemyle, na wy przemysowe (np. na szyn), moduowe do zestawiania

Tabela 1. Przegld ofert dostawcw obudw dla elektroniki i przemysu

Firma Piekarz
Apra-Optinet

Jakubowski
Euro-Impex

Mechanika
element14
Electronic

Marketing
Logistyka

Eltronika
Distrelec
Conrad

Ex-Con
Dacpol

Farnell
Agmar

Ergom
Eltron
Eaton
Astat
Apar

BNS

Elfa
CSI

Nazwa firmy

Obudowy s dla nas:


Profil firmy

Produktem, w ktrym si specjalizujemy


Jedn z wielu grup produktw w naszej ofercie
Jestemy producentem obudw
Typy: mae / przemysowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
telekomunikacyjne / 19 / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Obudowy metalowe

moduowe / uniwersalne / / / / / / / / / / / / / / / / / /
panelowe / na szyn / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Materia: aluminiowe / stalowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Pokrycia: malowane / galwanizowane / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Powoki: antykorozyjne / chemiczne / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Waciwoci: hermetyczne / odporne rodowiskowo / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Certyfikaty: bezpieczestwa / przeciwwybuchowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Szafa przemysowa penogabarytowa
Szafy penogabarytowe

Kompaktowe szafki sterownicze / stanowiska przem. / / / / / / / / / / / / / / / / / /


Penogabarytowe szafki sterownicze
Zabezpieczenia EMC / odporne na UV / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Z powok antykorozyjn / do trudnych warunkw / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Obudowy malowane / z powokami chemicznymi / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Certyfikaty: bezpieczestwa
niepalnoci / przeciwwybuchowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Typy: mae / przemysowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
telekomunikacyjne / rczne / / / / / / / / / / / / / / / / / /
panelowe / moduowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Obudowy plastikowe

uniwersalne / na szyn DIN / / / / / / / / / / / / / / / / / /


Tworzywa: poliwglan (PC) / ABS / / / / / / / / / / / / / / / / / /
polistyren (PS) / polipropylen (PP) / / / / / / / / / / / / / / / / / /
tworzywa wzmacniane / tworzywa przezroczyste / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Waciwoci: z ochron EMC / odporne na UV / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Podwyszona odporno rodowiskowa i mech.
Certyfikaty: bezpieczestwa
niepalnoci / przeciwwybuchowe / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Akcesoria: nki, przepusty, zalepki
Elementy wentylacji i odprowadzania ciepa
Usugi

Dopasowywanie obudw do specyficznych wymaga


Obudowy na zamwienie / nadruki i etykiety / / / / / / / / / / / / / / / / / /
Oferujemy system obudw

26 Stycze 2016 Elektronik


Raport

Maciej W przypadku szaf iobudw przemy- wikszo producentw stosuje palet


Abratkiewicz sowych wzornictwo jest dla klientw kolorw RAL, a dominujca powoka
Rittal spraw mao znaczc. Produkt powi- jest jasnoszara ooznaczeniu RAL7035.
nien spenia odpowiednie parametry Producenci maszyn bardzo czsto
techniczne oraz jakociowe, a nie zaspo- zamawiaj obudowy wwybranym przez
kaja poczucie estetyki. Klienci wswoich siebie kolorze, aby wspgra zwizualn
dokumentacjach projektowych najcz- koncepcj caego produktu. Wzornictwo
ciej maj specyfikacje zawierajce wy- wprzypadku obudw iszaf sterow-
miary, rodzaj materiau, stopie ochrony niczych skupia si przede wszystkim na
przed wod, pyem oraz uszkodzeniami zapewnieniu odpowiedniej funkcjonal-
Czy firmy przywizuj wag do mechanicznymi czy kolor wraz ztypem noci imaksymalnej elastycznoci ofero-
nowoczesnego wzornictwa? lakieru. Do zastosowa przemysowych wanych rozwiza.

w wiksze instalacje, szafk i instalacyjne (do montau syste- Due szafy oddzielna kategoria
mw i instalacji, aparatury elektrycznej i elektronicznej oraz O ile przedstawiony powyej podzia obudw ma charakter
komponentw automatyki) oraz due szafy dla urzdze nieostry, a wiele grup i typw przenika si wzajemnie, o tyle
przemysowych, infrastruktur IT (serwery wraz z ukada- wspomniane due szafy przemysowe stanowi odrbn, cen-
mi chodzenia i zasilania) i specjalistyczne rozwizania obu- n biznesowo grup, ktra jest wykorzystywana do montau
dw, na przykad typu rack, z atestem przeciwybuchowym urzdze do rozdziau energii, sterownikw, napdw i oczywi-
Ex lub dla przemysu spoywczego. W miar upywu lat licz- cie systemw teleinformatycznych. Produkty takie, cho czsto
ba wykona specjalizowanych poszerza si o nowe rozwi- znajdziemy w ofercie dostawcw sprzedajcych rwnie mniej-
zania, ktre nierzadko bazuj na tak nezyjnych rozwiza- sze gabarytowo obudowy, rni si znaczco od tych ostat-
niach mechanicznych, e tworz nowe moliwoci technolo- nich. Szafy zwykle s wypakowane sprztem elektronicznym
giczne dla urzdze. po brzegi. Ich typowe zastosowanie to centrum informatyczne
Components
Jean Muller

Elecrronics

Sypniewski

Weidmller
Automatic
Elektronik

Elektronik

Spelsberg
Maszczyk

Radiolex

Semicon
Microdis
Kommet

Stermag
Mera EX

Phoenix
Contact
Kradex

Soyter
Jotkel

ZPAS
Rittal
Lafot

OEM

TME
RS
LC




/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /
/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /


/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /



/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Elektronik Stycze 2016 27


Raport

Marek cyjnym na rynku. Oczywicie mona pod wytyczne klienta jest wdzisiej-
Pitkowski-Zajec dostarczy sam obudow, ale coraz szych czasach bardzo wana.
Dacpol czciej klienci oczekuj obudowy
gotowej do zamontowania samej pyt- Jakie warto wymieni zmiany
ki PCB wewntrz, natomiast obrbk, narynku wostatnich latach?
montaem interfejsu izczy oraz zo- Coraz wicej producentw urzdze
eniem wszystkiego wcao zajmu- imaszyn zwraca uwag na atrakcyjne
je si dostawca. Klient oszczdza czas wzornictwo oraz unikalno obudw,
iponosi mniejsze ryzyko. Wprzypad- aby ich urzdzenie miao finalnie niepo-
Jakie jest znaczenie kompleksowo- ku wersji zatestem Ex do stref zagro- wtarzalny wygld. Klienci chc, by ich
ci oferty wobudowach na rynku onych wybuchem sama obudowa wyrb oprcz zalet czysto technicznych
krajowym? zcertyfikatem nic nie daje, bo klient takich jak: wysoki stopie IP, specjalne
Kompleksowo jest coraz bardziej nie moe wykona samemu obrb- powoki, przemysowe wykonanie, rw-
wymagan wartoci wbrany, jeli ki mechanicznej, gdy nie ma upraw- nie bardzo adnie wyglda iwyrnia
oczywicie chce si by konkuren- nie. Dlatego te kompleksowa usuga si na tle konkurencji.

rmy, zawierajce serwer, sprzt sieciowy, Producenci obudw wykorzystuj drukarki 3D


central telefoniczn, zasilanie gwaranto-
wane, system alarmowy, rejestrator wideo do szybkiego prototypowania, tworzc
z kamer monitoringu, system archiwiza-
cji danych. Sprzt taki stanowi podsta- prototypowe modele idetale po to, aby
w infrastruktury informatycznej rmy, mona byo przymierzy ioceni cao przed
std obudowa, ktra go mieci, musi by
nie tylko wysokiej jakoci, ale zawiera uruchomieniem produkcji. To naturalny ioczywisty
wiele przemylanych rozwiza umo-
liwiajcych rozbudow wraz z przed-
pocztek wykorzystania tej technologii, niemniej
sibiorstwem, wydajne chodzenie, ser- mona oczekiwa, e wprzyszoci drukarki 3D
wis i obsug techniczn urzdze i po-
dobne czynniki. Tak obudow kupuje zyskaj szersze znaczenie
si na lata, std szafy mona traktowa
jako niszow na rynku obudw kategori, cigw elektrycznych, rozbudow o kli- Zjawiska charakterystyczne
ale wartociow i chwilami nawet elitar- matyzatory itd. Szafy wykonywane s dla rynku obudw
n. Wida to te po stronie producentw zazwyczaj z blachy stalowej, czsto fos- Cech charakterystyczn dostp-
i dostawcw. O ile mae obudowy sprze- foranowanej i malowanej. nych obudw jest dua uniwersalno
daje i produkuje wiele rm, o tyle dostaw- Szafy najczciej nie maj z gry zde- tych produktw i szerokie spektrum
cw szaf, zwaszcza tych najlepszych, jest niowanej konstrukcji, a wikszo produ- odbiorcw, ktrzy nie ograniczaj si
znacznie mniej. centw pozwala na ich kompozycj z ele- do jednego sektora ani nawet brany.
Taki sprzt bazuje na pro lach meta- mentw skadowych. Uytkownik moe Pozytywnym skutkiem takiego sta-
lowych tworzcych szkielet, do ktrych dobiera nie tylko wielko, ale te spo- nu jest to, e popyt na takie produkty
doczane s ciany, podoga, sut sb czenia, materia drzwi, itd., a do jest stosunkowo stabilny, bo urednia
w rnych wykonaniach, aczkolwiek za- tego czsto rne urzdzenia dodatkowe on wiele drobnych strumieni sprzeda-
zwyczaj standaryzowanych pod wzgl- (wentylatory, klimatyzatory, systemy roz- y na rne sektory. Negatywnym, e
dem wymiarw. Pozwala to na ich mo- dziau energii, panele owietleniowe) oraz zjawisko to ogranicza tempo wzrostu
duowe zestawianie, atwe prowadzenie osprzt (np. mocowania, haki, nogi, itd.). sprzeday obudw do plus minus ryn-
kowej redniej, bez spektakularnych
wybi i nowych otwar, bo zwykle jak
w jakim sektorze sprzeda ronie, to
w innym maleje i odwrotnie. Patrzc
na rynek w skali makro, mona powie-
dzie, e szerokie spektrum odbiorcw
stabilizuje warunki biznesowe na ryn-
ku obudw i uodparnia je na zmiany
koniunktury.
Drug cech charakterystyczn oma-
wianego rynku jest ogromny asorty-
ment, bogactwo funkcjonujcych ma-
teriaw, z ktrych s one wytwarzane
Rys. 2. Zestawienie opinii na temat stopnia konkurencji na rynku izmian wkoniunkturze i typw ukierunkowanych na poszcze-

28 Stycze 2016 Elektronik


Raport
atwe zadanie przekazania informa-
cji o nowociach klientom, a dodatko-
wo nierzadko zmiany dotycz szczeg-
w konstrukcyjnych. Przebicie si no-
wych wzorw i rozwiza nie jest pro-
ste, bo inynier to zwykle konserwaty-
sta, ktry chtnie siga po rzeczy wy-
prbowane.
Obudowy s atrakcyjnym dodatkiem
do komponentw automatyki i podze-
spow elektronicznych, ktre gdzie
trzeba naby: u producenta lub specja-
lizowanego dystrybutora, takiego kt-
ry jest w stanie dostarczy produkt do-
Rys. 3. Struktura obrotw dostawcw obudw dla elektroniki wPolsce. Mniej wicej co trze- pasowany do aplikacji o cechach indy-
cia firma ma sprzeda roczn przekraczajc 1 mln z widualnych lub obudow standardow
z katalogu. Ta druga jest znacznie ta-
glne aplikacje. Rynek w tym obszarze si we wszystkich popularnych i uni- sza, dostpna od rki i dla wielu klien-
podobnych jest do tego, co mona za- wersalnych grupach, jak np. obudowy tw ma wystarczajc funkcjonalno.
obserwowa w zakresie zczy, a wic prostopadocienne lub na szyn, kt- Z tego powodu dystrybutorzy kompo-
poczenia w ramach brany wielu re s uzupeniane o bardziej specjali- nentw czsto maj je w ofercie po to,
producentw produktw wielkoseryj- styczne rozwizania, np. do automa- aby kompleksowo obsugiwa zamwie-
nych i niszowych, bez wyranej domi- tyki budynkowej, wywietlaczy lub nia. Firmy te musz si te jako rozwi-
nacji kilku rm nad reszt. Nierzadko zoptymalizowane pod ktem okrelo- ja, poszerza front sprzeday, a dystry-
producenci obudw dziaaj na tak od- nych brany. Efektem s coraz bar- bucja obudw jest jednym z wielu ele-
legych rynkach, e nie konkuruj ze dziej opase katalogi, zacierajce si mentw takich dziaa.
sob ani te nie maj wsplnych klien- powoli pierwotne podziay np. na pla-
tw. Mona nawet zaryzykowa twier- stik i metal, wyroby konsumenckie lub Indywidualizacja
dzenie, e obudowy daj kademu cht- profesjonalne oraz podziay determi- imoduowo
nemu i zasobnemu w gotwk przed- nowane przez technologi wykonywa- Usugi indywidualizacji produktw
sibiorcy szanse zaistnienia w biznesie, nia obudw. Innymi sowy, producen- seryjnych, takie jak frezowanie, otworo-
o ile ma on ciekawe pomysy w zakre- ci nieustannie rozszerzaj swoje ofer- wanie itp., stay si ju normaln i obo-
sie wzornictwa i funkcjonalnoci, bo ty produktowe, starajc si wypra- wizkow czci tytuowego biznesu.
technologia wytwarzania raczej nie za- cowa sobie pene pokrycie w strate- To dobra wiadomo dla projektantw,
licza si do skomplikowanej i nie kryje gicznych obszarach. To samo dotyczy gdy zmniejsza zapotrzebowanie na
w sobie jakich rozwiza chronionych dystrybutorw specjalizujcych si obudowy projektowane na zamwienie
mnstwem patentw. Co do zasady w obudowach, czcych w ofercie han- na rzecz wersji katalogowych. Zjawisko
jest to oczywicie bardzo pozytywne, dlowej liczne rne niekonkurujce ze to wida w brany od lat, a razem opi-
niemniej niestety spora cz pomy- sob marki. sane czynniki sprzyjaj promocji roz-
sw producentw sprowadza si do ko- Oczywicie z ofert wypadaj wer- wiza moduowych i systemowych.
piowania markowych wyrobw i pro- sje, ktre si nie przyjy, ale per sal- Zestaw elementw skadowych tworz-
dukcji tandety. do tych nowych jest wicej. Tworzy cych system pozwala w wielu wypad-
Wielu producentw i dystrybutorw to wiele problemw po stronie mar- kach zagodzi negatywne skutki wie-
obudw pracujcych obok siebie po- ketingu technicznego, ktry ma nie- lu ogranicze i problemw z szerok
woduje, e konkurencja na rynku jest
do silna, bo ograniczone przez bran-
e i pro l produkcji wyspy biznesowe
przed ni wcale nie chroni. Trudno
te na takim rynku jak obudowy zna-
le dla siebie, nawet jak wsk, ni-
sz. W obrbie kadej grupy produkto-
wej, na przykad takiej czcej obudo-
wy z tworzywa do montau na szynie
DIN, zawsze znale mona minimum
kilku dostawcw walczcych o udziay.

Coraz peniejsza
kompleksowo
Coraz wiksza liczba producentw
obudw dysponuje kompleksow ofer- Rys. 4. 58% dostawcw uczestniczcych wraporcie uzyskuje ze sprzeday obudw co naj-
t produktw. Asortyment zwiksza wyej 10% swoich obrotw, dla 12% firm obudowy to gwna cz biznesu

Elektronik Stycze 2016 29


Raport
ofert, chci zapewnienia indywidu-
alnych cech wzorniczych oraz dopaso-
wania obudowy do wymaga aplika-
cyjnych. Kiedy moduowo dotyczy-
a kompletnej marki i wszystkich wy-
robw producenta, dzisiaj coraz cz-
ciej dotyczy ona serii lub jednej rodzi-
ny, w ramach ktrej daje si wymiennie
uywa poszczeglnych detali.

Druk 3D, klawiatury


iintegracja
W ostatnich piciu latach na ryn-
ku pojawiy si niedrogie i precyzyjne
drukarki 3D, ktre pozwalaj na two-
rzenie detali przestrzennych z du do-
kadnoci i rozdzielczoci. Obecnie
druk 3D szybko przenika do bizne-
Rys. 5. Ranking najwaniejszych cech oferty handlowej wskazuje, e klienci poszukuj su, przestajc by jedynie ciekawostk
przede wszystkim dostawcw zdolnych do zapewnienia szybkiej dostawy produktw i stajc si cennym narzdziem dla ser-
owysokiej jakoci iwniskiej cenie wisw, dziaw utrzymania ruchu, ale

Tabela 2. Dane kontaktowe do krajowych dostawcw obudw


Nazwa firmy Siedziba Telefon E-mail WWW Marki dystrybuowane lub wasne
Agmar Mielec 17 788 57 70 agmar@agmar.com www.agmar.com Agmar
APAR Warszawa 22 101 27 31 obudowy-zlacza@apar.pl www.apar.pl Italtronic, Gainta, Multibox
Apra-optinet Opole 77 415 01 07 sales@apra-optinet.pl www.apra-optinet.pl Apra-optinet
Astat Logistyka Pozna 61 849 80 86 w.teresiak@astat.com.pl www.astat.com.pl ETA, Iboco
BNS Katowice 32 250 45 42 biuro@bns.com.pl bns.com.pl Gainta, Kradex
Conrad Electronic Krakw 12 622 98 22 b2b@conrad.pl conrad.pl Hammond, Rittal, Fibox, Weidmller, Bopla, Axatronic
CSI Krakw 12 390 61 80 kontakt@csi.pl www.csi.pl Schroff, Hoffman, Pentair
Dacpol Piaseczno 22 703 51 00 dacpol@dacpol.eu www.dacpol.eu Rolec, Camdenboss, Hi-Tec, Metcase, Hammond, Flextec
Eaton Electric Gdask 58 554 79 00 pl-gdansk@eaton.com www.moeller.pl Eaton Electric
Elfa Distrelec Warszawa 22 570 56 00 obsluga.klienta@elfa.se elfadistrelec.pl Fibox, Hammond, Schroff, OKW, Bopla, CamdenBoss
Eltron Wrocaw 71 343 97 55 eltron@eltron.pl www.eltron.pl Dold, Pentair (Schroff/Hoffmann), Phoenix Contact
Eltronika omianki 22 751 97 44 biuro@eltronika.pl www.eltronika.pl Gainta, Boxco
Ergom d 42 689 33 89 bok@ergom.com www.ergom.com Ergom
Euro-Impex Marketing Krakw 12 421 95 51 rs@euroimpex.krakow.pl www.euroimpex.krakow.pl Schneider Electric, Legrand, Hammond, Rittal, Bopla
Ex-Con Wrocaw 71 794 70 47 info@ex-con.pl www.ex-con.pl Bopla, Rose
Farnell Krakw 00 800 12129 67 info-pl@farnell.com www.farnell.com/pl CamdenBoss, Hammond, Bud
Firma Piekarz Warszawa 22 835 50 37 sprzedaz@piekarz.pl www.piekarz.pl Gainta, Hammond, Takachi, Bopla
Jakubowski-Mechanika d 42 307 25 71 biuro@jakubowski-mechanika.pl www.jakubowski-mechanika.pl Jakubowski-Mechanika
Jean Mueller Polska Warszawa 22 751 79 01 info@jeanmueller.pl www.jeanmueller.pl Jean Mueller
Jotkel Krotoszyn 62 725 22 91 office@jotkel.com www.jotkel.com Jotkel
Kommet Warszawa 602 379 886 biuro@kommet.pl www.kommet.pl Kommet
Kradex Warszawa 22 613 08 88 kradex@kradex.com.pl www.kradex.com.pl Maszczyk, Hammond, Gainta, OKW
Lafot Elektronik Puszczykowo 61 819 40 15 handel@lafot.com www.lafotelektronik.com Fischer Elektronik
LC Elektronik Warszawa 22 569 53 00 lcel@lcel.com.pl lcel.com.pl OKW, Takachi, Hammond, Apra Norm
Maszczyk Sulejwek 22 783 45 20 maszczyk@maszczyk.pl www.maszczyk.pl Maszczyk
Mera EX Warszawa 22 863 71 48 biuro@mera-ex.pl www.mera-ex.pl Rose, Bopla
Microdis Electronics Wrocaw 71 301 04 00 wroclaw@microdis.net www.microdis.net Fischer Elektronik, CamdenBoss
OEM Automatic Warszawa 22 863 27 22 info@pl.oem.se www.oemautomatic.pl Bernstein, Molex, Conta-Clip
Phoenix Contact Wrocaw 71 398 04 10 phoenixcontact@phoenixcontact.pl www.phoenixcontact.pl Phoenix Contact
Radiolex Gdask 58 305 65 00 radiolex@radiolex.pl www.radiolex.pl Radiolex
Rittal Warszawa 22 310 06 00 rittal@rittal.pl www.rittal.pl Rittal
RS Components Warszawa 22 223 11 11 bok@rspoland.com pl.rs-online.com Fibox, Hammond, Bopla
Semicon Warszawa 22 615 73 71 info@semicon.com.pl www.semicon.com.pl Elma, Hammond, Rolec, OKW
Soyter Components Klaudyn 22 752 8255 handlowy@soyter.pl www.soyter.pl Bernic, Bopla, Raychem RPG, Teko, Euroclamp, Csatari
Spelsberg Gogw Ma. 512 090 745 robert.marzec@spelsberg.pl www.spelsberg.pl Spelsberg
Stermag Wrocaw 71 718 33 24 sklep@stermag.pl www.stermag.pl Rittal, Schneider, Legrand
Sypniewski Zielona Gra 68 325 66 10 firma@hsypniewski.com.pl www.hsypniewski.com.pl Sypniewski
TME d 42 645 55 55 dso@tme.pl www.tme.eu Fibox, Bopla

30 Stycze 2016 Elektronik


Raport
chyba w najwikszym stopniu jest on
przydatny dla biur projektowych i la-
boratoriw. Producenci obudw wy-
korzystuj drukarki 3D do szybkiego
prototypowania, tworzc prototypowe
modele i detale po to, aby mona byo
przymierzy i oceni cao przed uru-
chomieniem produkcji. To naturalny
i oczywisty pocztek wykorzystania tej
technologii, niemniej mona oczeki-
wa, e w przyszoci drukarki 3D zy-
skaj szersze znaczenie. Po kolejnych
udoskonaleniach powinny pozwoli na
wydruk maych serii produktw z two-
rzywa lub metalu oraz uatwi indywi-
dualizacj obudw. Drukarki 3D bazu-
jce na drukowaniu z metalu mog te Rys. 6. Zestawienie najwaniejszych kryteriw technicznych rozwaanych podczas selekcji obu-
pomc w obnieniu kosztw przygoto- dowy. Najwaniejsza jest prostota mocowania elementw urzdzenia we wntrzu i atwymonta
wania produkcji obudw z tworzywa,
bo jak wiadomo, wykonanie form wtryskowych jest drogie nych. Import z krajw azjatyckich jest szczeglnie widoczny
i czasochonne. Na razie produkcja obudw poprzez wydru- w zakresie standardowych obudw z tworzywa sztucznego
ki 3D jest za droga i za wolna, a powierzchnia uzyskiwanych i maych obudw metalowych.
paszczyzn jest za bardzo chropowata, z punktu widzenia za-
stosowania ich w produkcji. Nowe firmy imodernizacje
Wanym zjawiskiem jest rwnie to, e producenci obudw Rynek elektroniki w Polsce szybko si rozwija, a wiele rm,
bior na swoje barki coraz wicej zada zwizanych z kon- jeszcze niedawno dziaajcych w maej skali, dzisiaj na tyle uro-
strukcj mechaniczn urzdze elektronicznych. Poza ob- so, e zaczyna by je sta na wasne formy wtryskowe lub przy-
rbk mechaniczn, tak jak wiercenie otworw lub frezowa- najmniej na personalizacj obudowy na etapie wtrysku two-
nie, dotyczy to take integracji klawiatury, wywietlacza wraz rzywa. Na taki wzrost wpywaj nowe perspektywiczne otwar-
z szyb ochronn, panelu frontowego, systemu uszczelnie-
nia i innych opcji zwizanych z zabezpieczeniem konstrukcji
przed wpywem rodowiska. Oferta usug dostarczana przez
dostawcw obudw poszerza si, bo takie oczekiwania maj
dzisiaj klienci, ktrzy czsto nie dysponuj oprzyrzdowa-
niem, aby takie operacje wykonywa samodzielnie oraz nie
maj dowiadczenia w tym kierunku. Kompleksowa obsuga
to nie tylko haso, ktre dotyczy komponentw, ale oglnie
caego podejcia do biznesu.

Dua konkurencja rdem problemw


Skutkiem istnienia bardzo szerokiego rynku jest te dua
konkurencja. Dostawcw obudw jest wielu, zwaszcza tych
najpopularniejszych rodzin obudw na przykad przeznaczo-
nych do montau na szynie DIN. Niestety, pomijajc wyjtki,
technologia produkcji nie jest skomplikowana, co w skali
wiata przyciga duo chtnych do zajcia si tak dziaal-
noci. Najlepsi wytwrcy stawiaj na jako, dobre materia-
y i ciekawe wzornictwo, inni walcz cen o klienta, oszcz-
dzajc na materiaach i precyzji lub po prostu produkuj
mniej lub bardziej udane podrbki. Niestety ciekawy, prze-
mylany projekt obudowy lub systemu moduowego to nie
jest banalne zadanie, a dostpno skanerw trjwymiaro-
wych i oprogramowania pozwalajcego na tworzenie prze-
strzennych modeli detali niewtpliwie rodzi pokus chodze-
nia na skrty w biznesie. Podobne zjawiska dotycz obszaru
obudw metalowych, gdzie tasi dostawcy konkuruj cen,
wykorzystujc blachy ciesze i gorszej jakoci. Takie uwa-
runkowania porednio zaostrzaj konkurencj. Dla rynku
obudw czynnikiem negatywnym s te do wysokie ceny
walut, zwikszajce koszt wyrobw importowanych i surow-
cw, a take okres przejciowy midzy okresami dopat unij-

Elektronik Stycze 2016 31


Raport

Robert ka. Innym razem wykonano frezowa- Jakie znaczenie ma nowoczesne


Radzikowski nie otworw na zasilanie przed przy- wzornictwo obudw?
Kradex gotowaniem finalnej wersji pytki, Absolutnie jest to jeden zkluczowych
ktra rozjechaa si zotworem itd. elementw, ktry decyduje obecnie
Dlatego przed ostatecznym wyborem ozakupie. Dzi obudowa powinna by
obudowy naley zaakceptowa pro- przede wszystkim adna iestetyczna,
totyp urzdzenia/pytki, okreli para- ale tylko tam, gdzie uytkownik moe
metry urzdzenia: zakres temperatur si na ni natkn. Jeli obudowa nie
pracy, ostateczne wymiary zewntrzne jest widoczna lub dostpna, liczy si
iwewntrzne. tylko CCC (cena czyni cuda). Obudowy
W jaki sposb najlepiej podej Naley sprawdzi dostpno obudo- majce kontakt zuytkownikiem musz
do wyboru obudowy, aby unikn wy dla duych iloci wdanym kolo- si czym wyrnia. Nawet kolor ma
problemw zintegracj caoci urz- rze imateriale na terenie kraju iwnaj- znaczenie standardowy kolor szary
dzenia? bliszym czasie, dopasowa persona- RAL7035 jest ju tak oklepany, e ta
Moim zdaniem jest to najwaniej- lizacj (frezowanie, nadruk, klawiatur sama obudowa winnych kolorach
sze zagadnienie, od ktrego trze- membranow) wszystkich elementw potrafi si sprzedawa 20 razy lepiej
ba zacz prac, bo nie ma tygodnia, urzdzenia, aby wszystko do siebie ni jasnoszara. Std coraz czciej
eby nie dzwoni nowy klient wspra- idealnie pasowao. Na koniec trzeba produkujemy obudowy katalogowe
wie ratowania jego projektu. A to zamwi zwyprzedzeniem elementy, zamiast czarno-szare wywych kolo-
wybrana obudowa okazaa si o4mm ktre s najtrudniej dostpne wacu- rach: tym, czerwonym, zielonym,
za niska, ato za wska, ato za szero- chu dostaw. ostatnio nawet fioletowym.

cia np. w automatyce budynkowej dla bu- cenci systemw alarmowych) lub zama- Obudowy od strony biznesu
downictwa mieszkaniowego, w specjali- wia wersje na zamwienie u producen- Rysunek 1 ilustruje sumaryczne wzro-
stycznych urzdzeniach przemysowych ta, np. chiskiego. Stymulujco dla ryn- sty i spadki obrotw zanotowane przez
oraz tych instalowanych w ramach in- ku dziaa oglna poprawa koniunktury dostawcw obudw w latach 20132015.
frastruktury technicznej w transporcie. w gospodarce, wzrost eksportu oraz dua Jak wida, sytuacja na rynku charakte-
Poniewa cena na rynku krajowym, za- liczba maych rm, ktre produkuj spe- ryzuje si znaczn stabilnoci w porw-
wsze miaa i ma due znaczenie, wik- cjalistyczne urzdzenia i w sumie s one naniu do wielu innych produktw i kom-
sze rmy staraj si obnia koszty za- istotnym klientem dla rynku dystrybu- ponentw z naszej brany omawianych
opatrzenia, skracajc acuch dostaw cji. Poza produkcj nowych urzdze do- w naszych analizach. Zmiany pomidzy
i kontaktujc si bezporednio z pro- chodz jeszcze modernizacje starych in- poszczeglnymi latami s niewielkie, ale
ducentami. Im wiksza skala dziaa- stalacji i systemw, ktre dotycz cao- warto odnotowa, e z roku na rok wa-
nia producentw OEM, tym zapotrze- ci. Takich prac jest wiele i przekadaj runki biznesowe si poprawiaj. Ronie
bowanie na obudowy katalogowe i do- si one na cakiem wyranie widoczn liczba tych, ktrzy notuj wysz sprze-
starczane przez niezalenych wytwr- sprzeda, bo powodw do modernizacji da, std wskaniki procentowe w skali
cw si zmniejsza, bo przy duych se- jest wiele: poprawa jakoci, ch uzyska- rok do roku si poprawiaj. Druga cecha
riach opaca si ju wytwarza je we wa- nia lepszej ochrony przed rodowiskiem, charakterystyczna jest taka, e popra-
snym zakresie (dowodem s np. produ- nowe wymagania norm i przepisw itd. wa dotyczy gwnie rednich i dolnych
przedziaw (1025%), a praktycznie nie
wida jej na samej grze. Wykres po-
twierdza tym samym wczeniejsze roz-
waania, e sprzeda na rynku obudw
jest redni wielu kontraktw i nie za-
skakuje jakimi wyskokami. To jest biz-
nes rozwijajcy si ewolucyjnie.
Uzupenieniem podanych informacji
jest zestawienie z rysunku 2, gdzie poka-
zano zebrane opinie specjalistw na te-
mat tego, jakie s tendencje w koniunk-
turze, a take jak oceniana jest konku-
rencja. Sytuacja na rynku przez 41% oce-
niona zostaa jako poprawiajca si, co
dobrze wry, natomiast zgodnie z wcze-
niejszymi oczekiwaniami konkurencja
na rynku postrzegana jest jako silna.
Rys. 7. Gwnymi odbiorcami obudw wPolsce s producenci automatyki przemysowej, Takiego zdania byo a 61% pytanych,
systemw zasilania energetyki oraz aplikacji budynkowych co znaczy, e na rynku obudw nie ma

32 Stycze 2016 Elektronik


Raport
wiele miejsca na swobodne dziaanie,
a o udziay trzeba si zwyczajnie bi.
Kolejn wan informacj s dane na
temat osiganych obrotw ze sprzeda-
y obudw (rys. 3). W porwnaniu do
innych analizowanych sektorw rynku
od razu wida, e rednia warto jest
dla obudw wiksza ni w komponen-
tach mniej wicej jedna trzecia rm
przekracza 1 mln z rocznie, a w prak-
tyce z uwagi na to, e nie wszyscy poda-
j nam dane na temat sprzeday, mona
zakada, e co drugi dostawca ma ta-
kie obroty. Innymi sowy, obudowy s
produktem, ktry pozwala dobrze zaro-
bi, a nawet utrzyma wyspecjalizowan Rys. 8. Popularno poszczeglnych typw obudw na rynku krajowym
w tej tematyce rm.
Ocen, w jakim stopniu obudowy ca specjalizowany, dla ktrego obudo- Ranking kryteriw
mog sta si rodkiem biznesu dla wy to centrum biznesu. Wydaje si, e to technicznych ihandlowych
przedsibiorcw, mona prbowa wy- nie jest duo, ale i tak znacznie wicej, Zgodnie z danymi zebranymi w an-
wnioskowa z rysunku 4, gdzie na wy- ni dla innych grup wyrobw analizo- kietach i pokazanymi na rysunku 5,
kresie pokazano, ile procent sprzeda- wanych przez nas w artykuach. W po- najwaniejszym czynnikiem oferty
y tworz obudowy. Dla ponad poowy rwnaniu do poprzedniego naszego ze- handlowej jest dzisiaj krtki czas do-
(56%) rm sprzeda obudw przynosi stawienia sprzed trzech lat liczba do- stawy i niska cena, ktre w ankietach
do 10% sprzeday, drugi biegun ozna- stawcw specjalizowanych nieco zmala- uznane zostay za rwnie istotne. Jest
czajcy pen specjalizacj obejmuje a (z 16 do 12%), a tych drobnych wzrosa to dowd na to, e klienci wol obec-
12% rm, czyli inaczej mwic, co sid- (z 48 do 56%). To z pewnoci efekt sil- nie kupowa na bieco potrzebne ilo-
ma rma z tego zestawienia to dostaw- nej konkurencji. ci. Gotowe obudowy kupowane s do
Raport

Maciej Dziuban pomidzy producentw krajowych, Jakie trendy na rynku obudw s


Microdis Group dystrybutorw firm zagranicznych, pro- najbardziej widoczne?
dukcj wewntrzn klienta, czy pro- Baza naszych klientw ronie bardzo
dukcj zlecon. Tym samym trud- dynamicznie. Coraz czciej mamy
no mwi okonkretnych profitach do czynienia ze startupami pracujcy-
poszczeglnych firm. Zpewnoci mi nad urzdzeniami nietypowymi, tra-
postrzegamy projektowanie isprzeda fiajcymi wnisze rynkowe, a zdru-
obudw jako istotny element naszej giej strony przywizujcymi niezwykle
oferty, ktry przynosi nam zyski iwroz- du wag do intrygujcego inowo-
wj ktrego mocno inwestujemy. czesnego designu urzdzenia imaj-
Obudowy dla przemysu czy ten Obudowy s produktem specyficznym, cymi due aspiracje. Klienci ztego seg-
biznes wwarunkach krajowych przy- czsto wymagajcym modyfikacji, mentu szukaj ciekawych iindywidual-
nosi istotne profity? dodatkowej obrbki, integracji wielu nych projektw obudw plastikowych,
Niemal kade urzdzenie elektryczne elementw skadowych, ale przede najczciej nie majc moliwoci zain-
czy elektroniczne musi by umiesz- wszystkim caociowego spojrzenia westowania sporych pienidzy wformy
czone wobudowie, ktra zjednej na aplikacj. Do skutecznej obsugi wtryskowe ju na etapie projektowa-
strony bdzie je chroni przed wpy- klientw potrzebna jest nie tylko wie- nia urzdzenia, czy produkcji krtkich
wem warunkw rodowiskowych, dza idowiadczenie, ale te moliwo serii. Wymagania te sprawiaj, e coraz
zdrugiej zapewni komfort ibezpie- zaangaowania si wprojekt klienta popularniejsze wnaszej ofercie staj
czestwo uytkowania. Warto rynku ich powicenia mu czasu. Microdis si alternatywne technologie wykona-
jest wic spora, zwaszcza e obudo- bdc firm wdroeniow ma wtej nia obudw, ktre nie wymagaj inwe-
wa czsto ma znaczcy udzia wkosz- kwestii istotn przewag nad firmami stycji na pocztku. Doskonaym przy-
cie caego urzdzenia. czysto handlowymi ito pozwala nam kadem jest FSPT (Flat Sheet Plastic
Wiele firm dostrzega ten potencja, skutecznie konkurowa na tak wyma- Technology), czyli formowanie obudo-
wic rynek jest mocno rozproszony gajcym rynku. wy na gorco zarkusza plastiku.

produkcji maych lub co najwyej red- niajc im swoje plany zapotrzebowania. teraz ju s na trzecim. Jest to z pewno-
nich serii, specjalistycznych urzdze, Warto te przyjrze si kolejnym pozy- ci dua i znaczca zmiana na korzy
ktre nierzadko si wytwarza na za- cjom w rankingu, ktre wypady tak- i dowd na dojrzao rynku obudw.
mwienie. Producenci kupuj przez to e jako znaczco wane, np. wysoka ja- Wykres na rysunku 7 ilustruje, ktre
obudowy dopiero po uzyskaniu pew- ko lub kompletna oferta u dostaw- brane, postrzegane przez pryzmat spe-
noci co do kontraktu, tym bardziej e cy. Obudowa w wietle danych pokaza- cycznych dla nich urzdze, stanowi
w porwnaniu do innych elementw nie nych na rysunku 5 to produkt dostp- dla rynku obudw w kraju najbardziej
s to produkty tanie. Ci, ktrzy dziaa- ny od rki z magazynu renomowanego wartociow grup odbiorcw. Na czo-
j w wikszej skali, produkuj obudo- wytwrcy, w dobrej cenie i jakoci oraz owych pozycjach ulokoway si syste-
wy we wasnym zakresie lub te blisko w postaci caej rodziny pasujcych do my automatyki i elektroniki przemyso-
wsppracuj z producentami, udostp- siebie elementw. wej, systemy zasilajce, a take urzdze-
Na rysunku 6 zamieszczono zestawie- nia energetyczne wraz z OZE oraz apli-
nie najwaniejszych kryteriw technicz- kacje inteligentnej automatyki budynko-
nych dla obudw, ktre s brane pod wej. Te obszary rynku mona zaliczy do
uwag przy selekcji produktw spord niszowych, maoseryjnych i nierzadko
ofert rnych producentw. Na czoo- tworzonych indywidualnie rozwiza,
wych pozycjach znalazy si prosto- czyli obszarw modelowych dla dostaw-
ta montau i mocowania, dostpno cw obudw katalogowych. Potwierdza
usug indywidualizacji oraz wysoka do- to paradoksalnie dolna cz wykresu,
kadno i jako, a take moduowo a wic elektronika medyczna, telekomu-
i systemowo konstrukcji. Oznacza to, nikacja oraz systemy alarmowe, czyli ob-
e rmy chc kupowa obudowy bezpro- szary takie, gdzie obudowy z uwagi na
blemowe, takie, ktre oka si nie tylko du skal i specy k wytwarzaj pro-
niekopotliwe w produkcji, ale rwnie ducenci we wasnym zakresie.
nie oka si konstrukcj zamknit Kolejny wykres prezentuje, ktre
i niepodatn na zmiany. Wysoka pozy- typy obudw ciesz si najwiksz po-
cja usugi indywidualizacji to dowd, jak pularnoci na rynku i zbytem (rys. 8).
wielkie zmiany zaszy w brany w ostat- Liderami okazay si mae obudowy pla-
nich latach. Jeszcze dekad temu te dwie stikowe i mae obudowy metalowe. Jest
pozycje wyldowayby na samym dole to z pewnoci wynik potencjau apli-
rysunku, w poprzedniej edycji sprzed kacyjnego, bo wiadomo, e najwicej na
trzech lat byy one na miejscu pitym, rynku sprzedaje si urzdze niewiel-

34 Stycze 2016 Elektronik


Inne materiay na temat obudw
wpoprzednich
numerach Elektronika

Raporty
Urzdzenia do produkcji
elektroniki EL 11/2015
Chodzenie elektroniki EL 5/2014
Obudowy iszafy dla elektroniki
iprzemysu EL 3/2014

Teksty techniczne
Ekstremalna elektronika
EL 10/2015
Nielutowany monta ukadw
elektronicznych kiedy, teraz
iwprzyszoci EL 6/2015
Jak wbudowywanie podzespow
zmienia technik montau PCB?
EL 1/2015
Rys. 9. Najwiksze problemy trapice rynek obudw wPolsce Wyniki bada EMC nie s dobre
co robi? EL 12/2014
kich od strony gabarytw. Nawet jeli cze, systemy alarmowe i kontroli dost-
Wymienione teksty s dostpne na
obudowy due s drosze, to jednak pu, urzdzenia telewizji przemysowej,
naszym portalu: www.elektronikab2b.pl
z uwagi na mniejsz sprzeda ich global- zasilacze, obudowy do sprztu telein-
ny potencja okazuje si mniejszy. formatycznego, szafy telekomunikacyj-
ne i podobne. Takie zastosowania po-
Dostawcy producenci zwalaj wspistnie maym innowa-
W zakresie obudw na rynku kra- cyjnym rmom krajowym razem z sil- Przykadem rm dystrybucyjnych,
jowym mamy do siln reprezentacj n konkurencj ze strony duych pro- dla ktrych obudowy to wana cz
producentw. Producenci zwykle spe- ducentw z Europy Zachodniej. Takimi biznesu, mog by LC Elektronik, Apar,
cjalizuj si we waciwym dla siebie ty- rmami w tym zestawieniu s Ergom, Dacpol, Eltron, CSI, Mera EX. Drug
pie, obszarze rynku, a nawet konkret- Jakubowski, Sypniewski, Kommet, grup dystrybutorw tworz dostaw-
nych aplikacjach, wytwarzajc produk- Jotkel oraz ZPAS. W zakresie produk- cy zwizani z jedn lub maksymal-
ty niszowe, na przykad produkty odle- cji obudw z tworzyw sztucznych wy- nie dwoma producentami. Obudowy
wane. Produkcja obudw to obszar ka- mieni naley przede wszystkim r- w tym przypadku s uzupenieniem
pitaochonny od strony przygotowania m Kradex oraz rm Maszczyk, znane i dopenieniem innej czci biznesu
produkcji, maszyn, oprzyrzdowania, na rynku z wytwarzania maych obu- i pozwalaj im zwikszy warto do-
form wtryskowych i tym samym produ- dw dla elektroniki. Do kluczowych na dan. Przykadem moe by tutaj rma
cenci nie s w stanie szybko poszerza rynku dostawcw zagranicznych nale- Semicon, LaFot, Eltronika, Microdis,
asortymentu. W zamian wypracowuj przedsibiorstwa bdce oddziaami Soyter, lub OEM. Obudowy sprzedaj
swj styl, ktry staje si rozpoznawal- producentw zagranicznych, jak Rittal, te wszyscy dystrybutorzy katalogowi,
ny, specjalizuj si na grupy urzdze Pentair, Apra, Phoenix Contact, Eaton. na przykad TME, Farnell element14,
lub brane. W duej czci rmy te zaj- Conrad Electronic, Elfa Distrelec.
muj si wytwarzaniem obudw meta- Dostawcy dystrybutorzy Firmy te maj szerokie spektrum pro-
lowych lub szaf przemysowych, celujc Drug grup dostawcw stanowi duktw, bez znamion specjalizacji.
w niszowe i wymagajce aplikacje spe- dystrybutorzy i resellerzy, ktrzy cz-
cjalistyczne, np. w zakresie odpornoci sto oferuj po kilka marek produktw Przegld ofert wtabeli
na czynniki rodowiskowe czy o wyso- i dla nich sprzeda obudw jest dodat- Przegld ofert dostawcw w zakresie
kim poziomie indywidualizacji. Ich pro- kiem do wikszej caoci. Jest to kon- obudw zawiera tabela 1. Ma ona cztery
dukty przeznaczone s do zastosowa sekwencj tego, e wielu producentw sekcje na temat wielkoci rmy, oferty
w telekomunikacji, sterowniach, syste- ma wsk specjalizacj i dystrybutor w zakresie obudw metalowych, plasti-
mach zasilania, systemach komputero- musi wsppracowa z kilkoma produ- kowych, szaf oraz akcesoriw i dostp-
wych i podobnych zastosowaniach prze- centami, aby zapewni szerok ofert. nych usug. W tabeli 2 zostay zawarte
mysowych. W takich ramach miesz- Dla czci rm dystrybucyjnych obu- dane kontaktowe do dostawcw i poda-
cz si m.in. pulpity i panele sterowni- dowy stanowi jeden z kluczowych ele- no ich gwne linie dystrybucyjne (naj-
mentw oferty, co dotyczy m.in. tych pierw te autoryzowane).
Tabela 3. Plan raportw Elektronika skupiajcych si na sektorach elektro- Robert Magdziak
na najblisze miesice
technicznym i automatyki, dla innych
Miesic Temat raportu
za w szczeglnoci zajmujcych si
Komunikacja w przemyle
Luty 2016 dystrybucj katalogow jeden z kom- rdem wszystkich danych przedstawio-
(Ethernet, Bluetooth, ZigBee, Wi-Fi)
Marzec 2016 Przekaniki elektromagnetyczne
plementarnych elementw bardzo sze- nych w tabelach oraz na wykresach s wy-
Mechatronika dla elektronika
rokiej oferty. Obudowy znajdziemy niki uzyskane w badaniu ankietowym prze-
Kwiecie 2016 (silniki, siowniki, elementy wykonawcze, te u dostawcw obudw do systemw prowadzonym wrd dostawcw obudw dla
przekadnie, pozycjonery) komputerowych i mechaniki 19. urzdze elektronicznych w Polsce.

Elektronik Stycze 2016 35


Raport | Prezentacje

BNS szeroka oferta obudw


dlaelektroniki i przemysu
BNS to firma specjalizujca si wsprzeday podzespow ielementw elektrotech-
nicznych, elektronicznych oraz wyrobw automatyki. Mamy wier wieku dowiad-
czenia wbrany, co pozwolio nam stworzy bogat ofert handlow dostosowan
do potrzeb imoliwoci finansowych naszych odbiorcw. Mamy take due grono
staych iwiernych klientw zadowolonych znaszych usug.

N
asza oferta liczy aktualnie po- czone do montau na cianie
nad 25 tysicy pozycji asorty- lub nawet w cianie. Oferta
mentowych, co dodatkowo roz- BNS w tym obszarze jest za-
szerzane jest o moliwo dostarczenia skakujco bogata i obejmu-
elementw nietypowych. Dziki temu je produkty rm Hammond,
wsppraca z BNS to korzystny wybr, Bopla, Gainta i Kradex.
pozwalajcy oszczdzi wielu proble- W sprzeday znajduj si
mw i czasu zwizanego z zaopatrze- obudowy przeznaczone do
niem. Zapraszamy do kontaktu z kom- montau na szynie DIN,
petentnym i dowiadczonym dostaw- o rnej szerokoci i opcjach
c. W zakresie obudw ofert rmy ce- montaowych, take w wer-
chuje bardzo szeroki zakres estetycz- sji z przezroczystym frontem.
nych, wysokiej jakoci obudw do zabu- Produkty takie przeznaczone
dowy ukadw elektronicznych i elek- rze naturalnym lub w wersjach malo- s do montau maej automatyki, regula-
trycznych, pracujcych czsto w trud- wanych. Ich charakterystyczn cech torw i osprztu przemysowego.
nych warunkach rodowiskowych. BNS jest wysoka odporno rodowiskowa Drug du grup tworz obudowy
koncentruje si w tym obszarze gwnie (IP67) i szeroki zakres temperatur pra- uniwersalne prostopadocienne wyko-
na obsudze rynku OEM, a wic produ- cy (40...+80C). nane z ABS. Dostpne s w kilkudziesi-
centw urzdze elektronicznych i sys- Drug grup obudw aluminiowych ciu opcjach wymiarw, z opcjami taki-
temw automatyki. s produkty wykonywane z pro li o r- mi jak otwory wentylacyjne, przezroczy-
nej dugoci oraz paneli czoowych. ste cianki i podobne. Ofert uzupeniaj
Obudowy metalowe Charakteryzuj si one nowoczesn sty- obudowy rczne aparaturowe (z pojem-
Siln pozycj w ofercie BNS tworz listyk i atw instalacj. Ksztat pro- nikami na baterie i oknami na wywie-
obudowy metalowe z aluminium rm lu ma wyznaczone miejsce pod pyt- tlacz), a take specjalizowane wersje do
Gainta i Hammond Manufacturing. S k i elementy rozszerzajce, co pozwala zasilaczy. Poza standardowym kolorem
one dostpne w szerokim zakresie roz- na rne warianty montau. Obudowy czarnym i biaym znale mona wyko-
miarw, w wykonaniach o wysokim stop- takie idealnie nadaj si do zastosowa nania przezroczyste i kolorowe.
niu ochrony IP, duej odpornoci na uda- jako obudowa rczna, nacienna, pul-
ry mechaniczne, na dziaanie promieni pitowa lub montowana na szynie DIN. Obudowy zpoliwglanu
ultraoletowych, czynniki chemiczne, ni- Stopie ochrony moe by zwikszony Osobn kategori produktw tworz
sk i wysok temperatur, co sprawia, e a do IP 67, umoliwiajc prac w skraj- obudowy z poliwglanu (biae, czarne
mona ich uywa do wielu zastosowa nie niesprzyjajcych warunkach. i przezroczyste). S one dostpne w wer-
w rnych warunkach rodowiskowych, sjach prostopadociennych, wyposao-
nawet tych najbardziej wymagajcych. Obudowy ztworzyw nych w uszczelki i przeznaczone do mon-
Oferta obejmuje obudowy prostopa- sztucznych tau urzdze przemysowych. Zape-
docienne odlewane i wtryskiwane ci- Obudowy z tworzyw sztucznych prze- wniaj wysok odporno mechaniczn.
nieniowo, ktre dostpne s w kolo- waaj w zastosowaniach OEM i o nie-
wielkich rozmiarach, w przenonym
sprzcie elektronicznym, aparaturze po-
miarowej itp. Obudowy dla urzdze
elektronicznych s zazwyczaj mniejsze
gabarytowo i maj dodatkowo takie ce-
chy, jak adny wygld, niezbyt duy sto-
pie ochrony przed czynnikami rodo- BNS sp. zo. o.
wiskowymi. Obudowy przeznaczone dla ul. Tysiclecia 31, 40-873 Katowice
urzdze elektrotechnicznych maj inny tel. 32250 45 42, faks 32351 00 41
charakter, s zwykle wiksze i przezna- biuro@bns.com.pl, www.bns.com.pl

36 Stycze 2016 Elektronik


Prezentacje | Raport

Nowa seria obudw


zrodziny Plastic Box
Plastic Box to rodzina nowych obudw charakteryzujca si stosunkowo niewiel-
kimi rozmiarami, du rnorodnoci typw oraz bardzo atrakcyjn cen. Dziki
temu mog stanowi podstaw do wielu urzdze zbrany drobnej elektroniki,
takich jak czujniki, regulatory, przyciski, sterowniki, piloty, czy te by wykorzysta-
ne jako standardowa ochrona mechaniczna pytek PCB przed naraeniami.

O
budowy produkowane s z po-
listyrenu (PS), ktry ma do-
skonae waciwoci dielek-
tryczne, a dziki elastycznemu podej-
ciu producenta istnieje moliwo wy-
konania serii obudw w peni przygoto-
wanych pod wymagania klienta. W za-
kres wiadczonych przez rm Dacpol
usug wchodzi oprcz samej sprzeda- konkuren-
y frezowanie, grawerowanie, znako- cyjnej cenie.
wanie, malowanie (dostpne s wszyst- W chwili obec-
kie kolory z palety RAL) oraz mon- nej posiadamy 13
ta mechaniczny elementw takich jak wtryskarek o cz-
przyciski lub dawnice kablowe. nej redniej wydaj-
Wychodzc naprzeciw oczekiwaniom noci 20 000 obudw na trol nad caym procesem produkcyjnym
uytkownikw i rm produkcyjnych, je- dob, jestemy wic w stanie szybko zre- od samego pocztku, a take na bardzo
stemy w stanie zapewni dostaw bez- alizowa nawet bardzo due zamwienia. szybk i sprawn interwencj w razie po-
patnych prbek z przeznaczeniem do Stale rozszerzamy asortyment produko- trzeby. Narzdziownia obsuguje potrze-
wykonania prototypw nowych urz- wanych przez nas obudw. Realizujemy by wasne i zlecenia zewntrzne oraz po-
dze. Inn moliwoci jest produk- zamwienia indywidualne, w ktrych siada wysokiej jakoci maszyny do pro-
cja puszki od zera, co wie si z wy- klient ma moliwo wyboru rodzaju ma- dukcji form wtryskowych.
konaniem rysunku technicznego, for- teriau i jego koloru (np.: polipropylen, PC
my wtryskowej i przygotowania wydru- ABS, noryl). Posiadana przez nas wiedza Sprawna logistyka
ku 3D. W przypadku, gdy obudowa spe- i technologia umoliwia stworzenie wy- inatychmiastowa dostpno
ni oczekiwania, wersja testowa zostaje praski dokadnie takiej, jakiej potrzebuje Utrzymywanie wysokich stanw ma-
wdroona do produkcji. klient. Przy wikszych zamwieniach ofe- gazynowych i cigoci produkcji zapew-
rujemy korzystne rabaty. Gwarantujemy nia klientom natychmiastowy dostp do
Moliwoci produkcyjne cigo produkcji i dostaw produkowa- asortymentu. Dopracowana logistyka
Firma Dacpol jest w stanie zaprojek- nych przez nas obudw oraz ich wysok obsugi klienta i byskawiczna wysy-
towa detal, wykona form wtrysko- jako nawet dla duych iloci. ka gwarantuj szybko dostawy. Dziki
w oraz rozpocz produkcj wypra- Dziki wieloletniemu dowiadczeniu, profesjonalnemu traktowaniu naszych
sek. Standardowo nasze obudowy pro- wci udoskonalanej technologii i wa- odbiorcw zyskalimy przez lata moc-
dukowane s z polistyrenu (PS) lub snej produkcji form wtryskowych jeste- n pozycj na rynku, zaufanie i szacu-
z ABS w kolorze czarnym i jasnoszarym. my w stanie zapewni wysokiej jakoci nek odbiorcw. Wielu duych uytkow-
Odpowiedni dobr materiaw, nowo- produkty przy zachowaniu bardzo atrak- nikw przekonao si o naszej lojalnoci
czesne wtryskarki oraz sprawdzone r- cyjnych cen. Od pocztku istnienia rmy i wysokiej jakoci obsugi, dziki czemu
da zaopatrzenia w surowce daj w efek- posiadamy wasn narzdziowni, co po- s nam wierni od lat. Jednoczenie do-
cie produkt najwyszej jakoci w bardzo zwala na redukcj kosztw i pen kon- ceniamy rwnie mniejszych odbiorcw
i dokadamy wszelkich stara, aby spro-
sta ich wymaganiom.
Dominik Kowalczyk

Dacpol, ul. Puawska 34


05-500 Piaseczno, tel. 22703 51 00
dacpol@dacpol.eu
www.dacpol.eu

Elektronik Stycze 2016 37


Raport | Prezentacje

Szafy iobudowy firmy ETA


Firma Astat jest dystrybutorem szaf sterowniczych irozdzielczych oraz rnego
typu obudw. Producentem szaf sterowniczych iobudw, ktre proponujemy
naszym klientom jest firma ETA. ETA specjalizuje si wprodukcji innowacyjnych
szaf iobudw do aplikacji przemysowych oraz elektroniki. Dziki dugoletniej
dziaalnoci ma ona ugruntowan pozycj na rynku woskim iprnie zdobywa
rynki wiatowe poprzez grono partnerw zagranicznych.
Kompletny asortyment do samodzielnego mon-
szaf iobudw tau w wersji podstawo-
W ofercie ETA dostpne s m.in. sys- wej skada si z:
temy szafy sterowniczych szerego- dachu i podogi,
wych ENUX, pojedynczych typu mono- drzwi razem ze
blok z serii EMOX oraz E COMP, sza- wspornikami,
fek naciennych (ST) i skrzynek zacisko- ciany tylnej razem
wych (SD) oraz pulpitw sterowniczych. z wspornikami,
Analogiczne rozwizania oferowane s cian bocznych.
w wykonaniu ze stali nierdzewnej (304L Szafy ENUX stan-
oraz 316L), zapewniana jest te bogata dardowo maj ocynko-
oferta akcesoriw. Jednym z agowych wan pyt montao-
produktw jest szafa szeregowa model w, regulowany prze-
ENUX w wersji do samodzielnego mon- pust kablowy oraz co-
tau (at-pack) oraz wersja zmontowa- k o wysokoci opcjo-
na, ktr chcielibymy szerzej zaprezen- nalnie 100 lub 200 mm.
towa poniej. Dostpne konguracje
to: szafa z drzwiami pe-
Szafy szeregowe ENUX nymi oraz przezroczy-
Szafy tego typu speniaj wszelkie stymi z pleksiglasu, sza-
wymagania funkcjonalne i standar- fa z drzwiami tylnymi,
dy techniczne, a take potrzeby naj- rack 19, szafa dla kom-
putera przemysowego
oraz wersja z zabudow
moduow (dystrybu-
cja mocy). Szafy s ma-
lowane metod proszko-
w w kolorze RAL 7035
wikszej grupy uytkownikw. ciany i maj odpowiednie certy katy dopusz-
boczne i tylne s zdejmowane, co za- czajce je na rynek europejski tj. CE,
pewnia maksymaln ich moduowo. TUV, amerykaski i kanadyjski CSA,
Dach i podoga s poczone z cztere- UL, a take certy kat Ex, pozwalajcy
ma metalowymi wspornikami, zapew- na zastosowanie ich w rodowisku za-
niajc niezawodn sztywno i stabil- groenia wybuchem.
no. Pro l obudowy jest zaprojektowa- Oferta rmy ETA zasuguje na uwa-
ny tak, aby umoliwi zmontowanie ze g przede wszystkim ze wzgldu na ko-
sob wikszej liczby moduw, skraca- rzystny stosunek ceny do jakoci wyko-
jc czas i koszt montau do minimum. nania. Produkcja cakowicie zautoma-
Na uwag zasuguje rozwizanie po- tyzowana przez systemy robotyczne po-
zwalajce na zmian sposobu otwiera- zwala na wykonywania szerokiego wa-
nia drzwi (prawostronne lub lewostron- chlarza standardowych i specjalizowa-
ne) poprzez zamian zawiasw oraz ele- nych dostosowanych produktw. Cige
mentw czteropunktowego zamka pr- badania i uzyskiwane certy katy gwa-
towego. Drzwi maj dodatkowo pro l rantuj najwyszy poziom jakoci oraz
wzmacniajcy oraz wylewan uszczel- niezawodnoci. Szafy ENUX w podsta-
k poliuretanow zapewniajc stopie wowych wymiarach s dostpne w ma-
ochrony na poziomie IP55. Szafa ENUX gazynie rmy Astat.

38 Stycze 2016 Elektronik


Prezentacje | Raport

E NUX rozdzielnia do to absolutnie najlepszy z punktu widze-


zastosowa specjalnych nia ochrony, wydajnoci i niezawodnoci
E NUX to model szafy szeregowej do system nawet w trudnych warunkach.
zastosowa w automatyce oraz dystry- Na system skadaj si:
bucji energii, ktry jest oferowana za- jednoczciowy profil przegubowy
rwno w stali malowanej proszkowo wystpujcy w czterech wersjach (I, J,
(take do aplikacji zewntrznych), jak L, S), dostpny w rozmiarach standar-
i stali nierdzewnej z materiau AISI304L dowych i niestandardowych,
i AISI316L. Funkcjonalno i design, ela- szeroka gama zczy obrotowych,
styczno i wytrzymao: te skadniki staych, podstawowych cznikw
s idealnie poczone w rozwizaniach i uchwytw montaowych wykona-
szaf E NUX. Woski design i wysoka ja- nych ze stali nierdzewnej AISI303 lub
ko szaf E NUX wyrniaj now kon- AISI304L (wszystkie mog by atwo
cepcj produktw wykonanych pod montowane przez uytkownika ko-
mark ETA, a zgodne z normami mi- cowego). Wymienno elementw po-
dzynarodowymi rozdzielnia wyposao- zwala na pen funkcjonalno zarw-
na jest standardowo w stopie ochrony no jeli chodzi o rne kombinacje jak
IP55, NEMA 12, IK10. i kocowe zastosowania.
E NUX to kompletny system skada- Obudowa panelu operatorskiego jest
jcy si z cakowicie nowej struktury wykonana ze stali nierdzewnej AISI304L
i moe by wyposaony w specjalne ze- (AISI316L na yczenie) z wykoczeniem
stawy tam, gdzie trzeba zapewni naj- typu Scotchbrite, obudowa jest szlifo-
lepsz wydajno w zalenoci od wy- wana i spawana ze wszystkich stron.
stpujcego rodowiska. W celu zwik- Wyposaona jest w pokryw na zawia-
szenia stopnia ochrony powyej IP55, sach, wraz z blokad panelu przykrcon
ETA oferuje specjalne zestawy dostar- lizacji w rnych skalach geogracznych. w grnej czci w celu uatwienia konser-
czane razem z rozdzielniami (dostpne Rozwizania zostay opracowane we wacji. System ma zaokrglone uchwyty
zarwno jako zestaw ze stali malowa- wsppracy z Fundacj Eucentre Pavia,
nej proszkowo lub ze stali nierdzewnej), Trees Lab ( Laboratory for Training and
do stosowania wewntrz i na zewntrz. Research in Earthquake Engineering
Ponadto ETA oferuje trzy rne spraw- and Seismology ),
dzone rozwizania do aplikacji instalo- ETA wykonaa nastpujce prace
wanych w rejonach zagroenia sejsmicz- badawcze: modelowanie i symulacj
nego (podstawowe, rednie, silne), ktre numeryczn odpowiedzi sejsmicznej
mog by wybrane w zalenoci od loka- dwch szaf (Szafa E NUX ze specjalnym
cokoem antywibracyj-
nym i szafa E NUX z ze-
stawem antysejsmicz-
nym). Symulacja sej-
smiczna zostaa wyko-
nana na dwch szafach
z uyciem dynamiczne-
go stou wibracyjnego.

E RAM system ze stali nierdzewnej, ktre mog by


ramion dla paneli umieszczone po bokach, na dole lub na
operatorskich zakrzywionej powierzchni obudowy.
wykonany ze stali ETA oferuje wykonanie w standardo-
nierdzewnej wych i niestandardowych rozmiarach,
E RAM to nowy za- obudowa moe by otworowana dla kon-
projektowany przez ETA kretnego panelu dotykowego (zarwno
system ramion i obu- na tylnej ciance, jak i na uchylnej po-
dw dla paneli operator- krywie). Stopie ochrony dla E RAM to:
skich wykonany w cao- IP66 / IP69K.
ci ze stali nierdzewnej. Rafa Cegowski
Ramiona none i obudo-
wa E RAM s dostpne
w standardowych i nie-
standardowych rozmia- Astat Sp. zo.o., ul. Dbrowskiego 441
rach na podstawie wy- 60-451 Pozna. tel. 61 848 88 71
maga uytkownika, jest info@astat.com.pl, www.astat.com.pl

Elektronik Stycze 2016 39


Raport | Prezentacje

Przemysowe obudowy metalowe


nazamwienie
Na polskim rynku, gdzie produkowane serie produktw najczciej okrelane
s jako mae irednie oraz przy specjalistycznym charakterze produkowanych
urzdze iduej zmiennoci produkcji, wanym trendem rynku obudw jest pro-
dukcja pod wymagania klienta. Tego typu obudowy zmetalu, take wersje wiel-
kogabarytowe, mona znale wofercie firmy Jakubowski-Mechanika zodzi.
form wtryskowych. Dodatkowo meta-
lowe cianki tworz naturalny ekran
poprawiajcy odporno urz-
dzenia na zaburzenia elektro-
magnetyczne oraz ograniczaj-
cy emisj elektromagnetyczn
na zewntrz. Co wicej, mimo
e obudowy z tworzyw sztucz-
nych maj wiele korzystnych pa-
rametrw w stosunku do metalu, ta- Obudowa wywietlacza owymiarach
kich jak na przykad mniejszy ciar, do 300200 mm stosowanego w urzdze-
wielu urzdze obudowy z metalu bd niach nadzorujcych procesy przemyso-
sprawdza si jednak lepiej. Metal od we, wykonana zjednego bloku aluminium,
Osony wykrawane izaginane zawsze kojarzy si z solidnoci i trwa- frezowana gruboci 25 mm
oci. Obudowy wykonane na zam-

W
ytwarzane przez rm obu- wienie to najlepszy wybr przy maych wykoczenie radiatorw (obrbka, ci-
dowy wykonywane s z gi- i rednich specjalistycznych seriach, tam cie, gwintowanie, montowanie wka-
tej blachy stalowej lub frezo- gdzie istnieje konieczno wyrnienia dek gwintowanych).
wane z jednego bloku aluminium. S si ciekawym projektem, gdy istnieje ry-
one kierowane w potrzeby producentw zyko wandalizmu, problemy z ochron Nowo sklep online
wytwarzajcych urzdzenia dla ener- wasnoci intelektualnej oraz gdy trze- Pod adresem http://obudowydlaelek-
getyki, taboru kolejowego, elektroniki ba zapewni najwysz jako produktu troniki.pl w ostatnich miesicach zosta
przemysowej, telekomunikacji, sektora przez dugi czas. uruchomiony sklep online. Znajduj si
owietleniowego, a nawet medycznego W ofercie znale mona: tam obudowy do wywietlaczy i ekra-
(obudowy przegldarek medycznych), obudowy (zasilaczy, falownikw, prze- nw dotykowych, obudowy dla energe-
a take staj si baz specjalizowanych twornic, wywietlaczy, ekranw doty- tyki i taboru szynowego, a take obu-
rozwiza w przemyle spoywczym kowych), dowy do zasilaczy i radiatory. Sklep po-
lub jako wersje wandaloodporne, prze- szafy sterownicze zwyke oraz ociepla- zwala na szybkie zapoznanie si z ofer-
ciwwybuchowe. ne, jak te elementy ich wyposaenia, t produktw oraz moliwociami pro-
Jakubowski-Mechanika wiele uwagi pyty czoowe, dukcyjnymi rmy i realnymi cenami
przykada zarwno do ciekawego wzor- pyty podkadowe do klawiatur mem- oraz podstawowymi parametrami tech-
nictwa (ksztaty, ergonomia, kolorysty- branowych, nicznymi. Przez cay czas powikszamy
ka) jak i funkcjonalnoci. W obecnych specjalistyczne konstrukcje spawane, zasoby informacyjne sklepu i poszerza-
uwarunkowaniach rynkowych takie my opisy produktw.
aspekty staj si tak samo wane i decy-
dujce o pozytywnym postrzeganiu wy-
robw, jak dobre materiay i dokadne
wykonanie.

Metal to solidno
Obudowy metalowe daj wik-
sze moliwoci producentom Jakubowski-Mechanika
urzdze elektronicznych. W ich ul. Szczeciska 27, 91-222 d
przypadku moliwe jest wyko- tel. 42307 25 74
nanie maych serii przy zachowa- biuro@jakubowski-mechanika.pl
niu realnych cen, dziki braku ko- Obudowa falownika owymiarach www.jakubowski-mechanika.pl
niecznoci zamawiania specjalnych 8001200 mm, wykonana ze stali www.obudowydlaelektroniki.pl

40 Stycze 2016 Elektronik


Prezentacje | Raport

Obudowy do komputerw
jednopytkowych przegld nowoci
Ostatnie lata przyniosy ogromny rozwj komputerw jednopytkowych, ktre tra-
fiaj do ukadw automatyki domowej ibudynkowej, staj si podstaw maej
robotyki isystemw pprofesjonalnych wtechnice. Do takich ukadw coraz
czciej mona kupi specjalizowane idobrze dopasowane obudowy, pozwala-
jce zamieni go pytk wpenowartociowy produkt.

J
ednym z popular-
niejszych kompu-
terw jednopyt-
kowych jest Raspberry
Pi, ale w lad za nim id
inne produkty takie jak:
KL-XXX, Intel Galileo
GEN 2 oraz te z rodziny
Arduino. W zakresie obu-
dw do nich par lat temu Fot. 1. Przykady obudw do komputerw jednopytkowych przygotowanych przez firm Hammond Mfg
zacza przeciera szlak
rma Hammond Mfg, ktra na bazie obudowy 1593 stwo- cza do komunikacji zewntrznej, dostpu do karty SD oraz do
rzya seri obudw do komputerw jednopytkowych z wyko- zamocowania na cianie. Pytka komputera przykrcana jest
nanymi na etapie wtrysku podstawowymi otworami na zcza, rubkami do kokw mocujcych. Otwory wentylacyjne znaj-
karty pamici, poczenia elastyczne (fot. 1). Produkt jest ci- duj si w podstawie.
gle rozwijany, pojawiaj si nowe ksztaty i kolory tworzywa.
Dodatkowym proponowanym elementem jest podstawka pod
pytk, umoliwiajca na etapie uruchamiania aplikacji swo-
bodny dostp do komputera. Do podstawki od spodu mo-
na przymocowa pojemniki na baterie typu 3AAA lub 4AAA.
W omawianym obszarze ciekaw propozycj obudowy przy-
gotowaa te rma OKW, ktra wypucia ciekaw zawiaso-
w konstrukcj o nazwie Raspberry Case fot. 2.
Ta efektowna i uyteczna jednoczciowa obudowa przezna-
czona jest do komputerw jednopytkowych Raspberry PIB+
oraz PI 2. Wykonana jest z polipropylenu w formie paskie-
go elementu ska-
dajcego si w for-
m 3D wzdu li-
nii zagicia tworz-
cych zawiasy spi-
najce cianki. Do
montau nie potrze-
ba adnych narz-
dzi. Produkowana
z transparentnego
tworzywa w dwch
kolorach: zielonym
mitowym i czerwo-
nym malinowym,
Fot. 2. Obudowa Raspberry Case ma zatrzaski spina-
firmy OKW jce i otwory na z-

LC Elektronik, Pukowa 58, 01-969 Warszawa


tel.22 569 53 00, www.lcel.com.pl
raspberrycase@lcel.com.pl, oneboardcomp@lcel.com.pl

Elektronik Stycze 2016 41


Raport | Prezentacje

Kompleksowa oferta obudw


ztworzyw sztucznych
Firma Kradex istnieje od 1985 roku ijest najwikszym wPolsce producen-
tem obudw ztworzyw sztucznych na potrzeby elektroniki. Nasze produkty
dostarczamy do ponad 2000 klientw krajowych izagranicznych. Nasza ofer-
ta skada si zszerokiej gamy obudw uniwersalnych, obudw do zasilaczy,
pilotw, centralek alarmowych, multimetrw, gonikw, moduw elektrycz-
nych oraz wielu innych. Mamy wasn narzdziowni ibiuro projektowe.
obudw na dob, jestemy wic w stanie szybko zrealizowa na-
wet bardzo due zamwienia. Stale rozszerzamy asortyment pro-
dukowanych przez nas produktw. Realizujemy zamwienia in-
dywidualne, w ktrych klient ma moliwo wyboru rodzaju ma-
teriau i koloru (np. polipropylen PP, PC, ABS, noryl). Nasza
wiedza i posiadana technologia umoliwiaj stworzenie wypra-

Szukacie Pastwo obudowy do nowego


urzdzenia?
Jestemy w stanie dla Pastwa zaprojektowa detal, wy-
kona form wtryskow oraz rozpocz produkcj wypra-
sek. Standardowo nasze obudowy produkowane s z poli-
styrenu (PS) lub z ABS w kolorze czarnym i jasnoszarym.
Odpowiedni dobr materiaw, nowoczesne wtryskarki oraz ski dokadnie takiej, jakiej potrzebuje klient. Przy wikszych za-
sprawdzone rda zaopatrzenia w surowce daj w efekcie pro- mwieniach oferujemy korzystne rabaty. Gwarantujemy cigo
dukt najwyszej jakoci w bardzo konkurencyjnej cenie. Obecnie dostaw produkowanych przez nas obudw oraz ich wysok ja-
posiadamy 13 wtryskarek o cznej redniej wydajnoci 20 tys. ko nawet przy duych ilociach.

Pilnie potrzebuj
Pastwo
maej dostawy
doprodukcji
lubsklepu?
Posiadamy zaplecze ma-
gazynowe bezporednio na
terenie zakadu produk-
cyjnego. Dziki cznej po-
wierzchni magazynowej po-
nad 1000 m2 (kubatura 3000
m 3) utrzymujemy wysokie
stany magazynowe i dzi-
ki temu maj Pastwo pew-
no, e kade mae i rednie
zamwienie zostanie zreali-
zowane w cigu 24 godzin.

42 Stycze 2016 Elektronik


Prezentacje | Raport

Solidny partner zwieloletnim


dowiadczeniem
Dziki wieloletniemu dowiadczeniu, wci udoskonala-
nej technologii i wasnej produkcji form wtryskowych jeste-
my w stanie zapewni wysokiej jakoci produkty przy za-
chowaniu bardzo atrakcyjnych cen. Od pocztku istnienia r-
my mamy wasn narzdziowni, co pozwala na redukowanie
kosztw i pen kontrol nad caym procesem produkcyjnym
od jego pocztku, a take na bardzo szybk i sprawn inter-
wencj w razie potrzeby. Narzdziownia obsuguje zarwno
potrzeby wasne, jak i zlecenia zewntrzne oraz ma wysokiej
jakoci maszyny do produkcji form wtryskowych.

Warto znami wsppracowa


Utrzymywanie wysokich stanw magazynowych i cigo-
ci produkcji zapewnia klientom natychmiastowy dostp do
asortymentu. Dopracowana logistyka obsugi i byskawicz-
na wysyka gwarantuj szybko dostawy. Dziki profesjo-
nalnemu traktowaniu naszych klientw zyskalimy przez
lata mocn pozycj na rynku, zaufanie i szacunek odbior-
cw. Dotyczy to duych rm, ale take mniejszych odbior-
cw, ktrych doceniamy i dokadamy wszelkich stara, aby
sprosta ich wymaganiom.

Kradex, tel. 22 613 08 88, faks 22 812 10 68


www.kradex.com.pl
Raport | Prezentacje

Rittal TS8 najpopularniejszy


na rynku system szaf sterowniczych
W roku 1999 firma Rittal wprowadzia na rynek system przemysowych szaf
sterowniczych TS8. To rozwizanie szafy szeregowej do dzisiaj jest podstaw
moduowego systemu Rittal The System istao si wiatowym standardem
technologii szaf sterowniczych wniemal wszystkich branach. Po wyprodukowa-
niu 10 milionw egzemplarzy, TS8 powszechnie uwaa si za najpopularniejszy
system szaf sterowniczych na wiecie.

S
zafa sterownicza TS 8, ktrej mocy mona spenia rne wymaga-
10-milionowy egzemplarz wy- nia klientw. Do najwaniejszych czyn-
produkowano w tym roku, znaj- nikw sukcesu TS 8 zalicza si du ela-
duje zastosowanie w 92% z 1005 bran styczno i efektywno, wysokie stan-
na caym wiecie i w cigu 15 lat opano- dardy jakoci i bezpieczestwa oraz do-
waa praktycznie wszystkie rynki prze- stpno na caym wiecie.
mysowe. Do kluczowych bran nale:
przemys budowy maszyn, urzdze ste- Dua elastyczno
rowniczych i rozdzielczych, motoryza- iefektywno
cja, energetyka, a take IT oraz teleko- Platforma moduowego systemu
munikacja. Do wanych obszarw za- Rittal The System umoliwia kon-
stosowa tego solidnego i popularnego struowanie dopasowanych rozwi-
systemu szaf naley take przemys spo- za dla rozdzielni, automatyki przemy- Wysoka elastyczno, efektywno, jako
ywczy i przetwrczy. sowej, inteligentnych budynkw oraz ibezpieczestwo to cechy, ktre sprawiy,
Na system ten postawiy znane r- centrw danych dziki optymalnemu e TS8 sta si wiodcym produktem na ca-
my, m.in. niemiecki Siemens WKC, je- wspdziaaniu komponentw mecha- ym wiecie
den z wiodcych dostawcw aparatu- nicznych, klimatyzacji i rozdziau mocy.
ry rozdzielczej i usug inynieryjnych Klienci nie musz wic uywa rnych Dziki prostocie i wysokiej standa-
na europejskim rynku budowy maszyn, typw szaf do rnych zastosowa, lecz ryzacji w TS 8 prawie wszystko odby-
gdy dziki TS 8 jako platformie modu- zawsze mog korzysta z zalet jednoli- wa si intuicyjnie. Stale opracowywane
owego systemu Rittal oraz kompatybil- tej i uniwersalnej platformy systemowej s nowe produkty czy akcesoria, jak np.
nej technologii klimatyzacji i rozdziau oraz kompletu akcesoriw. system cokow Flex-Block do beznarz-
Prezentacje | Raport

dziowego montau. Poza tym znacznych


oszczdnoci czasu i kosztw dostarcza-
j konstruktorom urzdze pomysowe
nowoci, jak wsparcie pozycjonowania,
moliwo montau jednoosobowego,
beznarzdziowe mocowanie zatrzasko-
we, powikszona przestrze do szybkiej
instalacji akcesoriw.
Oprcz idealnego zgrania dopasowa-
nych komponentw klimatyzacji i roz-
dziau prdu, na bazie TS 8 moliwe jest
take wykorzystanie synergii z innymi
typami obudw Rittal. Uywajc jednoli-
tego zestawu akcesoriw dla np. systemu
szeregowego TS 8, szafy pojedynczej SE 8,
szafy kompaktowej CM, szafy PC czy sys-
temu TP TopPult, konstruktorzy urz-
dze oszczdzaj sporo czasu i pienidzy.

Wysoka jako
ibezpieczestwo Wyprodukowany dotychczas w10 milionach egzemplarzy TS8 to najpopularniejszy system
Unikaln pozycj TS 8 na rynku zapew- szaf sterowniczych na wiecie
nia take wysoka klasa ochrony przed
korozj, jaka jest stosowana w prze- i midzynarodowym, szafy TS 8 s do- argument przy ponownym zakupie.
myle motoryzacyjnym. Trjetapowa stpne dla prawie wszystkich bran na Poprzez uruchomienie nowego centrum
obrbka powierzchni z nanoceramicz- caym wiecie. globalnej dystrybucji w Haiger oraz no-
n obrbk wstpn, elektroforezowym wego centrum dostaw w Korei (Incheon
gruntowaniem zanurzeniowym i powle- Oglnowiatowa dostpno Songdo) Rittal podkrela swoje zaanga-
kaniem proszkowym zapewnia opty- Pocztkowo TS 8 byy produkowa- owanie w poszerzanie dziaalnoci mi-
maln ochron powierzchni. Wysokie ne tylko w Niemczech. Teraz s wy- dzynarodowej oraz utrzymanie termi-
standardy jakoci i zadowolenie klientw twarzane take w czterech innych kra- nw dostaw i dostpnoci TS 8 na naj-
na caym wiecie gwarantuje wasne, jach: Anglii, Indiach, USA oraz Chinach wyszym poziomie na caym wiecie.
akredytowane laboratorium jakoci i wraz z akcesoriami s one dostpne glo-
w centrali rmy w Herborn. Bada si balnie. 64 spki-crki Rittal dbaj o to
w nim jako i bezpieczestwo pro- by dotary do klientw na caym wiecie. Rittal Poland sp. zo.o.
duktw wedug norm krajowych oraz Klienci ceni sobie natychmiastow do- ul. Domaniewska 49, 02-672 Warszawa
midzynarodowych. Dziki wszystkim stpno w ok. 90 magazynach na wie- tel. 22 310 06 00, faks 22 310 06 16
najwaniejszym aprobatom krajowym cie i potwierdzaj, e jest to decydujcy rittal@rittal.pl, www.rittal.pl
Raport | Prezentacje

Flat Sheet Plastic Technology


indywidualne projekty obudw
bez ponoszenia kosztw form
wtryskowych idruku 3D
Bez wtpienia konkurencja panujca na rynku jest motorem napdowym, wymu-
szajcym na producentach bezustanny rozwj produktw. Dla konsumentw
sytuacja taka jest wyjtkowo komfortowa, zwaszcza jeli chodzi o elektroni-
k uytkow. Wregularnych odstpach czasu pojawiaj si nowoci, dziaaj-
ce iwygldajce lepiej ni poprzednicy. Dla producentw oznacza to olbrzymie
inwestycje wdziay rozwoju, wzornictwa przemysowego imarketingu, bo krzywa
uczenia si jest nieubagana kady kolejny krok do przodu jest trudniejszy ibar-
dziej kosztowny. A wszystko to wotoczce nieustannej walki oklienta ipresji na
redukcj kosztw produkcyjnych ioperacyjnych.

W
ejcie na tak nasycony rynek FSPT jest przeomow koncepcj,
z nowym produktem jest nie- pozwalajc wszystkim, nawet tym naj-
zwykle trudne. Wejcie na ry- mniejszym rmom, myle o dedykowa-
nek nowego podmiotu, bez dowiadcze- nych obudowach wysokiej jakoci, do-
nia, duego budetu czy zaplecza mar- stpnych w krtkich seriach oraz przy
ketingowego jest prawdziwym wyzwa- bardzo maych nakadach nansowych.
niem. Nic wic dziwnego, e dziay roz- Cechy charakterystyczne obudw wyko-
woju rm dziaajcych w naszym kraju, nanych w technologii FSPT:
poczwszy od tych najwikszych, sko- Rys. 2. Urzdzenie automatyki konstrukcja brak kosztw narzdziowych, w przy-
czywszy na startupach, przywizuj bar- predefiniowana padku zoonych projektw wymaga-
dzo du uwag do kadego detalu ka- ne s jedynie opaty za przygotowanie
dego projektu. Pracujc zarwno z wik- przed jego zakupem. Atrakcyjny wygld dokumentacji,
szymi, jak i mniejszymi, rmami wida, jest jednym z najistotniejszych czynni- czas dostawy prbek 12 tygodnie,
jak coraz wikszy nacisk producenci ka- kw, niejednokrotnie bezporednio prze- prototypy s w peni funkcjonalne,
d na kwestie nowoczesnego wzornictwa. sdzajcym o kupnie. Nikomu ju nie wy- wykonane w tej samej technologii i na
Nic w tym dziwnego, obudowa urzdze- starcza, e urzdzenie po prostu dziaa. tych samych urzdzeniach co pniej-
nia jest jednym z pierwszych elementw, sza produkcja seryjna,
z ktrym styka si klient, czsto jeszcze Produkty CamdenBoss mae minima zamwieniowe (od 1 do
Podajc kilku sztuk w zalenoci od zoonoci
za trenda- projektu),
mi rynko-
wymi Microdis postanowi rozszerzy Opis koncepcji
(np. szkic, opis sowny itp.)
portfolio o produkty brytyjskiej rmy
CamdenBoss, bdcej jednym z bardziej Wycena
liczcych si producentw komponen-
tw elektromechanicznych w Europie.
Projekt CAD
Poza bardzo rozbudowan ofert obu-
dw typowych, zawierajc cay prze- Prototyp
krj rozwiza poczwszy od brelo-
kw do kluczy skoczywszy na sza-
fach 19, CamdenBoss oferuje produk- Modyfikacja
ty dedykowane realizowane w unikal-
nym procesie termicznego formowania Produkcja masowa
Rys. 1. Urzdzenie medyczne konstrukcja plastiku (Flat Sheet
Complex Plastic Technology). Rys. 3. Proces tworzenia projektu FSPT

46 Stycze 2016 Elektronik


Prezentacje | Raport

konkurencyjna cena w stosunku do


obudw odlewanych w formach wtry-
skowych dla mao i rednio-wolume-
nowej produkcji,
moliwo wprowadzenia modyfika-
cji na kadym etapie produkcji urz-
dzenia, bez ponoszenia dodatkowych Rys. 4. Przejcie zprojektu FSPT na form wtryskow
kosztw,
nieograniczona dostpno pro- Konstrukcja predefiniowana
dukt nigdy nie zostanie wycofany 1 dzie 1 tydzie 23 tygodnie

z oferty
moliwo przejcia na obudowy wy-
konane w formach wtryskowych wg
tego samego projektu w przypadku
wzrostu zapotrzebowania.

FSPT odpowied na potrzeby


specjalistycznego rynku
Cechy te sprawiaj, e technologia
FSPT jest bardzo ciekaw opcj sytu-
ujc si pomidzy drukiem 3D, opa- Konstrukcja kompleksowa
calnym w przypadku wykonania poje- 1 tydzie 2 tygodnie 34 tygodnie

dynczych egzemplarzy prototypowych,


a produkcj w formach wtryskowych,
gdzie zwrot inwestycji w formy wymaga
serii liczonej w tysicach sztuk (tab. 1).
Koszt inwestycji w dedykowan form
wtryskow zostaje zamortyzowany po
wykonaniu 1315 tysicy obudw i do-
piero przy takiej skali produkcji techno-
logia FSPT przestaje by konkurencyj- Rys. 5. Konstrukcja predefiniowana oraz kompleksowa
na. Oczywicie w dalszym cigu nie ni-
weluje to jej zalet odnonie elastycznoci Koncepcje rozwiza nie klienta jak i producenta. W zwizku
produkcji, zwaszcza moliwoci wpro- Wychodzc naprzeciw partnerom z tym procedura jest rwnie nieco bar-
wadzania zmian w konstrukcji. Trzeba CamdenBoss przygotowa 13 przykado- dziej kosztowna, ale w dalszym cigu s
mie rwnie na uwadze, e CamdenBoss wych konstrukcji obudw. W tym przy- to kwoty o rzd wielkoci nisze, ni za-
w kadej chwili, w przypadku wzrostu padku ingerencja klienta ogranicza si kup formy wtryskowej, czy w przypad-
zapotrzebowania po stronie klienta, moe do podania wymiarw, koloru i rodza- ku skomplikowanych obudw, skadaj-
wykona form wtryskow i w dalszym ju materiau, wyspecy kowania dodat- cych si z wielu elementw skadowych,
cigu wiadczy usugi klientowi wg tego kowych elementw, jak otwory czy ko- kilku form (rys. 5).
samego projektu, wykonywanego wcze- ki montaowe itp. Sama konstrukcja po- Oczywicie poza samym ksztatowa-
niej w systemie FSPT (rys. 4). zostaje niezmieniona. Uatwia to bardzo niem obudowy, CamdenBoss oferuje
Wida wic doskonale, e koncep- prac i przyspiesza proces przygotowa- pen palet usug powizanych, takich
cja ta stanowi bardzo dobre rozwizanie nia nowej obudowy do produkcji. jak obrbka CNC, grawerowanie, sito-
w przypadku produkcji maych lub red- Drug opcj jest wykonanie obudowy druk, ekranowanie obudw itp.
nich serii. Sprawdza si rwnie doskona- od podstaw, zgodnie ze specy kacj. Jest Serdecznie zapraszamy do kontak-
le w przypadku projektw o duym po- to rozwizanie bardziej elastyczne, kt- tu z przedstawicielami handlowymi
tencjale, pozwalajc speni oczekiwa- re pozwala speni najbardziej wyma- Microdis w celu zapoznania si ze szcze-
nia odbiorcy na kadym etapie ycia pro- gajce oczekiwania, ale wymaga te po- gami oferty. Wicej informacji mo-
duktu, od prbek, poprzez partie prbne wicenia znacznie wicej czasu na przy- na rwnie znale na stro-
i pierwsze serie, a do produkcji masowej. gotowanie projektu zarwno po stro- nie www.camdenboss.com.
Zapraszamy rwnie do obej-
Tabela 1. Cechy technologii FSPT rzenia lmu obrazujcego pro-
Cecha obudowy Z formy wtryskowej Obudowa FSPT
ces produkcyjny.
Cena jednostkowa obudowy 2 euro/sztuka 2,6 euro/sztuka
Koszt narzdzi Forma ok. 8000 euro Brak kosztw Maciej Dziuban
Czas dostawy pierwszej partii 6-10 tygodni 1-3 tygodnie prototyp, 3-4 produkcja Product & Marketing Manager
Minimum zakupu 2000 sztuk 5 sztuk
Prbki Brak w peni funkcjonalnych Tak, s prbki w peni funkcjonalne
Moliwo wprowadzania poprawek do prototypu Nie, potrzebna jest nowa forma Tak, bez ekstra kosztw
Moliwo wprowadzania poprawek Microdis Group, tel. 71301 04 00
Nie, potrzebna jest nowa forma Tak, bez ekstra kosztw
w pniejszym etapie projektu wroclaw@microdis.net
Czas ycia Taki jak formy Bez ogranicze www.microdis.net

Elektronik Stycze 2016 47


Dodaj do ulubionych

CAU/mmCAU
software library
Firma Freescale na swojej stronie internetowej pod adresem www.freescale.com
udostpnia bibliotek CAU / mmCAU Software Library. Zebrano w niej procedury
realizacji wybranych algorytmw kryptograficznych oraz funkcji haszujcych.
Bibliotek mona pobra za darmo.

Z
funkcji zaimplementowanych w bibliotece CAU/
mmCAU Soft ware Library mona korzysta w mikro-
kontrolerach ColdFire oraz ColdFire+, ktre wyposao-
no w koprocesor CAU (Cryptographic Acceleration Unit ) oraz
w mikrokontrolerach Kinetis (ARM Cortex M4), ktrych cz-
ci jest jednostka obliczeniowa mmCAU (Memory-Mapped
Cryptographic Acceleration Unit). Gwna rnica pomidzy
koprocesorem CAU a jednostk mmCAU jest taka, e pierw-
szy dostpny jest przez rejestry procesora, natomiast ta druga
jest poczona z procesorem poprzez magistral PPB (Private
Peripheral Bus).

Jakie algorytmy zaimplementowano?


W bibliotece CAU/mmCAU Soft ware Library zaimplemento-
wano nastpujce algorytmy kryptograczne: AES (Advanced
Encryption Standard) symetryczny szyfr blokowy, w ktrym
128-bitowe bloki danych wejciowych s szyfrowane z wyko-
rzystaniem kluczy 128-bitowych, 192-bitowych oraz 256-bito-
wych (AES128, AES192, AES256) oraz DES (Data Encryption
Standard) i jego mody kacj algorytm 3DES (Triple Data
Encryption Standard). cau_des_chk_parity sprawdzenie bitw parzystoci klucza,
Algorytm DES to symetryczny szyfr blokowy, w ktrych cau_des_decrypt deszyfrowanie pojedynczego, 8-bajtowe-
64-bitowe bloki danych wejciowych s szyfrowane z wyko- go bloku danych.
rzystaniem kluczy o dugoci 64 bitw (56 bitw + 8 bitw pa-
rzystoci). Kiedy wymagany jest wyszy poziom bezpiecze- Funkcji cig dalszych
stwa, naley skorzysta z algorytmu 3DES. Polega on na trzy- Jeeli chodzi o funkcje haszujce do dyspozycji projektan-
krotnym przetworzeniu danych algorytmem DES przy uyciu tw aplikacji na mikrokontrolery rmy Freescale s nast-
trzech kluczy. pujce metody, w przypadku funkcji MD5:
Najpierw szyfruje si je pierwszym kluczem, nastpnie de- cau_md5_initialize_output inicjalizacja zmiennych stanu
szyfruje drugim kluczem, a na koniec szyfruje jeszcze raz trze- MD5,
cim kluczem. Dodatkowo w bibliotece CAU/mmCAU Soft ware cau_md5_hash_n aktualizacja zmiennych stanu MD5
Library udostpniono metody do realizacji funkcji haszujcych dla jednego lub wikszej liczby blokw danych wejciowych
MD5, SHA1 oraz SHA 256. (uyteczna w przetwarzaniu niecigych blokw danych, wy-
maga wczeniejszego wywoania funkcji cau_md5_initiali-
Funkcje biblioteki CAU/mmCAU ze_output),
Software Library cau_md5_update aktualizacja zmiennych stanu MD5
Skorzysta mona z nastpujcych funkcji do implementa- dla jednego lub wikszej liczby blokw danych wejciowych
cji algorytmw kryptogracznych, dla AES (AES128, AES192, (wszystkie bloki danych musz by cige, nie wymaga wcze-
AES256): niejszego wywoania funkcji cau_md5_initialize_output),
cau_aes_set_key wykonuje ekspansj klucza, cau_md5_hash implementuje algorytm MD5 dla poje-
cau_aes_encrypt szyfrowanie pojedynczego, 16-bajtowe- dynczego bloku danych wejciowych (dziaa tylko dla poje-
go bloku danych, dynczego bloku danych, wymaga wczeniejszego wywoania
cau_aes_decrypt deszyfrowanie pojedynczego, 16-bajto- funkcji cau_md5_initialize_output),
wego bloku danych oraz w przypadku DES / 3DES: w przypadku funkcji SHA1:
cau_des_encrypt szyfrowanie pojedynczego, 8-bajtowe- cau_sha1_initialize_output inicjalizacja zmiennych stanu
go bloku danych, SHA1,

48 Stycze 2016 Elektronik


Dodaj do ulubionych
cau_sha1_hash_n haszowanie i generowanie zmiennych
stanu SHA1 dla jednego lub wikszej liczby blokw danych
wejciowych (uyteczna w przetwarzaniu niecigych blo-
kw danych, wymaga wczeniejszego wywoania funkcji
cau_sha1_initialize_output),
cau_sha1_update aktualizacja zmiennych stanu SHA1
dla jednego lub wikszej liczby blokw danych wejciowych
(wszystkie bloki danych musz by cige, nie wymaga wcze-
niejszego wywoania funkcji cau_sha1_initialize_output),
cau_sha1_hash implementuje algorytm SHA1 dla poje-
dynczego bloku danych wejciowych (dziaa tylko dla poje-
dynczego bloku danych, wymaga wczeniejszego wywoania
funkcji cau_sha1_initialize_output)
oraz dla funkcji SHA256:
cau_sha256_initialize_output inicjalizacja wyjcia
i sprawdzenie wersji CAU,
cau_sha256_hash_ aktualizacja wyjcia SHA256 dla jed-
nego lub wicej blokw danych (uyteczna w przetwarzaniu
niecigych blokw danych, wymaga wczeniejszego wywo-
ania funkcji cau_sha256_initialize_output), Zaprenumeruj codzienny newsletter
cau_sha256_update aktualizacja zmiennych stanu
SHA256 dla jednego lub wikszej liczby blokw danych wej- z branowymi informacjami
ciowych (wszystkie bloki danych musz by cige, nie wy-
maga wczeniejszego wywoania funkcji cau_sha256_initia-
ElektronikaB2B.pl/newsletter
lize_output),
cau_sha256_hash implementuje algorytm SHA256 dla po-
jedynczego bloku danych wejciowych (dziaa tylko dla poje-
dynczego bloku danych, wymaga wczeniejszego wywoania
funkcji cau_sha256_initialize_output).

Jak korzysta zbiblioteki CAU/mmCAU


Software Library?
Najwaniejsze pliki w bibliotece CAU/mmCAU Soft ware
Library to:
cau_api.h wsplny plik nagwkowy funkcji dla obu jed-
nostek obliczeniowych: CAU i mmCAU, musi by docza-
ny do kadego projektu, w ktrym bd uywane metody
z tej biblioteki, Zaprenumeruj codzienny newsletter
cau_lib.a plik biblioteki CAU,
mmcau_lib.a plik biblioteki mmCAU. z branowymi informacjami
W zalenoci od tego, czy mikrokontroler ma koprocesor
typu CAU, czy mmCAU, zde niowa naley jedn ze staych,
AutomatykaB2B.pl/newsletter
odpowiednio FREESCALE_CAU albo FREESCALE_MMCAU.
Na przykad: #dene FREESCALE_CAU informuje o tym, e
funkcje dla CAU s dostpne w bibliotece cau_lib.a.
Naley oprcz tego pamita, eby korzystajc z bibliote-
ki CAU / mmCAU Soft ware Library w mikrokontrolerach
ColdFire/ColdFire+, argumenty do metod przekazywa po-
przez stos, a nie rejestry CPU. Jest to wymagane przez kompi-
lator Freescale CodeWarrior.

Wicej informacji
Wicej informacji o bibliotece CAU/mmCAU Soft ware
Library mona znale na stronie internetowej rmy Freescale.
Przykadowe przydatne dokumenty, ktre tam udostpnio-
no, to m.in. ColdFire/ColdFire+ CAU and Kinetis mmCAU
Soft ware Library User Guide oraz Using the CAU and mmCAU
in ColdFire, ColdFire+ and Kinetis.
ElektronikaB2B.pl
Portal branowy dla elektronikw
Monika Jaworowska

http://www.freescale.com

Elektronik Stycze 2016 49


Technika

MATE-N-LOK TE
Connectivity
uniwersalny system zczy
spenia wymagania wielu brany
System zczy o nazwie Universal MATE-N-LOK firmy TE Connectivity (TE) zosta
opracowany kilkadziesit lat temu, niemniej jego znaczenie i rynkowy popyt ci-
gle si zwikszaj do dnia dzisiejszego. Jest to zasug kilku czynnikw, m.in.
prostej konstrukcji o wysokiej jakoci oraz wysokiej uniwersalnoci aplikacyjnej.

Z
cza Universal MATE-N-LOK dostpne jest kodowanie
bazuj na rastrze 0,25 cala (6,35 wtyczek uniemoliwiajce
mm). Obudowa oraz elementy woenie do gniazda innej
wtyczki s zaprojektowane w taki spo- ni prawidowe. S te ozna-
sb, e mona dowolnie wykorzysty- czenia pinw z tyu i zatrza-
wa w nich piny zaciskane, wsuwko- ski. Kontakty maj podwjne
we i gniazdowe tworzc elastyczne roz- lance blokujce stabilne po-
wizania poczeniowe. Co wicej pin oenie elementu stykowe-
po wsuniciu w obudow wtyczki za- go wewntrz obudowy. Piny
trzaskuje si mechanicznie co stabilizu- zostay wykonane z brzu
je poczenie. fosforowego oraz mosidzu
Zcza te mog by obciane prdem i s pokrywane galwaniczn
do 19 A i napiciem do 600 V AC/DC. cyn lub zotem. Wymagana
Izolacja midzy stykami wytrzymuje do dokonania poczenia sia
5 kV, a dostpne piny pozwalaj na wy- wynosi 2 kG, a wic na tyle
korzystanie przewodw o rednicy od nieduo, e moliwe jest wy-
30 do 10 AWG, czyli o przekrojach od Fot. 2. Opcjonalne uszczelnienie zapewnia odporno godne manipulowanie z-
0,05 do 5 mm 2 . poczenia na rozbryzgi cieczy ipodnosi znaczco czem, z kolei zacisk pinw
Zarwno wtyczka jak i gniazdo zosta- wspczynnik IP
y zaprojektowane do realizowania po-
cze, w ktrych przewd
poczeniowy nie musi
by mocowany i moe
zwisa swobodnie, mo-
liwy jest te monta ele-
mentw zcza do pane-
lu frontowego. Kolejnym
aspektem wpywajcym
na uniwersalno zasto-
sowa jest dostpno
wersji z wyjciem pro-
stym i ktowym, co po-
zwala wykorzysta zcze
Fot.1. Szerokie spektrum produktw wchodzcych do pocze pytka-kabel.
wskad rodziny zczy Universal MATE-N-LOK Dla uatwienia wyko- Fot. 3. Do zastosowa sygnaowych lub takich
obejmuje wersje przewd-panel, przewd-przewd, nywania pocze i aby gdzie wymagany jest mniejszy raster, TE proponu-
przewd-pytka zmechanizmem zatrzaskowym blo- wyeliminowa moliwo je wersj Mini-Universal MATE-N-LOK, z odstpem
kujcym poczenie. Zcza dostpne s zrastrem zego podczenia w roz- midzypinowym 0,163 cala (4,14 mm) i obcialno-
0,25 cala (6,35 mm) iobcialnoci do 19A/600 V AC budowanych instalacjach ci maksymalnej 9,5 A/ 600 V

50 Stycze 2016 Elektronik


Technika
wytrzymuje si ok. 6 kG bez wyrwa- lu kolorach co uatwia orien-
nia pinu. Producent zapewnia specjal- tacj instalatora przy mon-
ne narzdzie pozwalajce na demonta tau rozbudowanych wizek
zcza bez niszczenia konstrukcji obu- kablowych. Uzupenieniem
dowy i zatrzaskw w pinach. oferty zczy s specjalistycz-
Wersje przewd-przewd oraz prze- ne narzdzia, takie jak zaci-
wd-panel mog mie od 1 do 10 sty- skarki rczne lub pauto-
kw, a wersje przewd-pytka od 2 do matyczne, ktre sprawdzaj
15 stykw w jednym lub kilku rzdach. si w pracach serwisowych
S te wykonania okrge przeznaczo- i terenowych oraz nadaj si
ne do zastosowa w brany owietle- do produkcji w maej i red-
niowej oraz zcza z konierzem i blo- niej skali.
kad poczenia poprzez obrt prze- Zcza z rodziny Universal
znaczone do urzdze gospodarstwa MATE-N-LOK s certy ko-
domowego, w ktrych wntrze obudo- wane przez UL, CSA i VDE
wy uszczelniane jest piank i konstruk- pod ktem bezpieczestwa
cja zcza musi uniemoliwia wypy- Fot. 4. Wersja Micro MATE-N-LOK to jeszcze bardziej i niepalnoci. TE dostarcza
nicie uszczelnienia na zewntrz. Takie zminiaturyzowana wersja z rastrem 0,118 cala (3 mm) oczywicie pen dokumen-
rozwizanie, gdzie zcze mocuje si iobcialnoci sigajcej 5 A/ 250 V tacj elektryczn i mechani-
w otworze wykonanym w panelu po- czn oraz modele komputero-
przez wcisk, a nastpnie wtyczk wka- -LOK dostpne akcesoria i piny zapew- we do oprogramowania projektowego
da si i blokuje przez obrcenie, jest naj- niajce odporno poczenia na roz- dla opisanej serii.
prostszym i najtaszym rozwizaniem, bryzgi cieczy, s te kapturki chronice
ktre cieszy si uznaniem specjalistw. wntrze zcza w stanie rozczonym,
Warto doda, e poczenie z wykorzy- ktre mona stosowa w opcji do mon- Farnell element14
staniem takiego zcza mona wyko- tau na panelu, blokady kodujce do tel. 00 800 121 29 67
na bez uycia narzdzi. Opcjonalnie montau we wtyczkach i oczka maso- info-pl@farnell.com
w ramach systemu Universal MATE-N- we. Obudowy zczy s dostpne w wie- www.farnell.com/pl
Technika

Uniwersytet Jagielloski
poszukuje inwestora
Uniwersytet Jagielloski opracowa dwa innowacyjne ukady elektroniczne pe-
nice rol tzw. analog front end czuych obwodw pomiarowych wsppracu-
jcych zdetektorami promieniowania: przedwzmacniacz adunkowy oraz ukad
do gromadzenia ipomiaru wolnozmiennego adunku elektrycznego. Ukady te
zawieraj na wejciu komplementarn par tranzystorw J-FET, maj zabezpie-
czone wejcie przed uszkodzeniem na skutek przepi iwyadowa powstaj-
cych wodcznym do wejcia detektorze, zapewniajc ochron bez pogarszania
wasnoci szumowych wzmacniacza. Charakteryzuj si bardzo wysok czuo-
ci idokadnoci. Obie konstrukcje maj status wynalazku iUniwersytet poszu-
kuje chtnych do licencjonowania tych opracowa.

P
rzedwzmacniacz przeznaczo- zowe. Najdokadniejsz elektronicz- ku silnych zmian napicia na detekto-
ny jest do wsppracy z detek- n metod pomiaru jest adunku jest rze wsppracujcy z nim ukad elek-
torem czstek jonizujcych (np. jego przeniesienie na pojemno sprz- troniczny staje si naraony na prze-
czstek elementarnych, promieniowa- gajc przedwzmacniacza adunkowe- cienie i uszkodzenie. Zmiany napi-
nia gamma lub X). Sensory te wykry- go. Do tego celu wykorzystuje si po- cia na detektorze mog mie wiele przy-
waj je na podstawie pomiaru adun- jawienie si wielkiej pojemnoci dy- czyn. Najczstsze to uszkodzenie zasi-
ku w orodku, ktry wypenia detek- namicznej na wejciu przedwzmacnia- lacza wysokiego napicia, bd zmia-
tor. Stosowane s detektory staociao- cza, ktra jest wynikiem efektu Millera. na warunkw pracy detektora, np. spa-
we (detektor pprzewodnikowy), jak Tak wic wejcie przedwzmacniacza dek cinienia gazu i zachodzce w kon-
i cieke i gazowe. Obecnie w zastosowa- jest podczone rwnolegle do okrelo- sekwencji wyadowanie. Takie zmiany,
niach medycznych coraz czciej sto- nego, mierzcego generowany adunek w przypadku w przypadku braku za-
suje si wielodetektorowe systemy ga- detektora. W ten sposb, w przypad- bezpiecze w ukadach elektronicznych
z reguy doprowadzaj do uszkodzenia,
bd zniszczenia kosztownych ukadw
elektronicznych. Z tego powodu stosu-
je si rne zabezpieczenia. Niestety ich
dodanie do czuych obwodw wejcio-
wych powoduje z reguy psucie wasno-
ci metrologicznych ukadu, na przy-
kad wzrost szumw pogarszajcy do-
kadno pomiaru.

Innowacyjna ochrona
Opracowany ukad przedwzmacniacza
adunkowego, dziki zastosowanym roz-
wizaniom ma skutecznie zabezpieczo-
ne wejcie przez udarem napiciowym,
a zarazem moe poprawi jej wasnoci
(lepszy stosunek sygna-szum, wiksze
wzmocnienie). Zastosowanie rozwiza-
nia pozwala na now metod rozadowa-
nia pojemnoci sprzenia zwrotnego co
jest bardzo istotne w super-niskoszumi-
cych detektorach promieniowania X sto-
sowanych np. przy badaniu skadu po-
wierzchni rnych materiaw.

52 Stycze 2016 Elektronik


Technika
Unikalne cechy tego rozwizania to:
zdolno do samo zabezpieczania wej-
cia wzmacniacza przed wyadowa-
niem w detektorze. Jest to szczegl-
nie istotne w systemach detektoro-
wych stosowanych zarwno w uka-
dach eksperymentalnych jak i komer-
cyjnych (np. w medycynie urzdze-
nia przewietlajce). Dotychczasowe
ukady albo takich zabezpiecze nie
posiadaj albo s w nie dodatkowy
wyposaone,
zastosowanie rozwizania poprawia
parametry urzdzenia takie jak: zwik-
sza jego wzmocnienie, a dla wikszych
pojemnoci detektorw poprawia sto-
sunek sygna/szum zamiast pogarsza
te parametry,
w przedstawionym rozwizaniu mo- Stopie wejciowy integratora zawiera acjach, w ktrych adunek gromadzo-
liwa jest nowa metoda rozadowania par komplementarn typu JFET, kt- ny jest stosunkowo powoli przyka-
pojemnoci sprzgajcej rozadowa- rych bramki przyczone s do wejcia dowo w procesie jego indukowania
nie przez rdo, integratora tak, charakteryzujcy si trwajcym nawet przez kilka lub kil-
ukad moe zosta zaimplementowany tym, e tranzystor typu n z pary kom- kadziesit sekund.
w chipie, plementarnych tranzystorw ma dren
odejcie od zerowej wartoci prdu podczony ukadem regulujcym na- Duy potencja rynkowy
pozwala na rozadowanie pojemnoci picie, ktry to ukad reguluje si tak Opisane ukady mog by uyty jako
Cf ze gromadzonego adunku o dowol- by prd bramki tranzystora typu p tzw. analog front end detektorw pro-
nym znaku ze sta czasow, ktra by rwny prdowi bramki tranzysto- mieniowania X, gamma, alfa oraz beta
moe osign nawet kilka minut. I tak ra typu n. Pomiar adunku elektrycz- midzy innymi w sprzcie medycznym
np. niska dolna czstotliwo ukadu nego w takim ukadzie tego typu pole- (aparaty rentgenowskie, mammografy,
wraz z bardzo dobrymi wasnociami ga na przeniesieniu adunku zebranego CT, SPECT, PET), militarnym (wykry-
szumowymi umoliwiaj np. rejestra- w ukadzie detektora na wzorcow po- wanie i identy kacja izotopw), prze-
cj sygnau EKG przy zastosowaniu jemno ukadu sprzenia zwrotnego mysowym (pomiary gruboci produ-
sondy pojemnociowej (bez jej kontak- i odczytaniu napicia na tej pojemno- kowanych folii czy tam) oraz w ochro-
tu z ciaem pacjenta), ci. Doczone do wejcia zcza tran- nie radiologicznej. Jedn z ich gwnych
ukad umoliwia ekstremalnie czue zystorw typu JFET stanowi dwie an- zalet jest dua czuo, co zwiksza po-
pomiary adunku generowanego tak ty-rwnolegle poczone diody reali- tencja komercyjny urzdzenia. Innym
w ukadach biologicznych jak i w inne- zujcy klasyczny ukad zabezpieczaj- potencjalnym kierunkiem komercja-
go rodzaju sondach pomiarowych przy cy przed pojawieniem si zbyt wysokie- lizacji wynalazku jest jego zastosowa-
doskonaych wasnociach szumowych go impulsu napiciowego. Jednoczenie nie w superniskoszumnych detektorach
i duej opornoci wejciowej rzdu ukad rwnowaenia prdw bramki promieniowania X, stosowanych np.
10121013 . Ukad przy zachowaniu pozwala na uzyskanie duej opornoci przy badaniu skadu powierzchni r-
swych wasnoci ma wejcie ukad wejcia ukadu i praktyczny brak prdu nych materiaw. Innymi bardzo czu-
w peni zabezpieczone przed przepi- adowania pojemnoci Cf ze strony pr- ymi urzdzeniami, w ktrych mona
ciami i mogcym si pojawi przypad- dw bramek tranzystorw JFET. zastosowa opisane ukady, s bram-
kowo adunkiem elektrostatycznym. Unikalne cechy tego rozwizania to: ki radiometryczne, montowane na lot-
ukad moe by stosowany do pomia- niskach, wysypiskach mieci oraz in-
Ukad do gromadzenia ru bardzo wolno indukowanego adun- nych instytucjach naraonych na kon-
ipomiaru wolnozmiennego ku, dziki kompensacji spoczynko- takt z promieniowaniem.
adunku elektrycznego wych prdw wejciowych integratora Rozwizania zostay zgoszone do
Drugie opracowanie dotyczy uka- (wwczas oporno wejciowa ukadu ochrony patentowej w trybie midzy-
du do gromadzenia i pomiaru wolno- dy do nieskoczonoci), narodowym. Pierwsze z nich uzyska-
zmiennego adunku elektrycznego, ukad znajduje szerokie zastosowa- o ju patent w Stanach Zjednoczonych.
zwaszcza adunku indukowanego po- nie, zarwno w badaniach naukowych,
przez pole o bardzo niskiej czstotli- medycznych i przemysowych, dzi-
woci. Wykorzystuje on unikalny spo- ki temu, e wejcie ukadu jest zabez- Uniwersytet Jagielloski
sb pomiaru adunku elektrycznego pieczone przed przebiciami i pojawie- Centrum Transferu Technologii CITTRU
z detektorem pojemnociowym przy- niem si stosunkowo duych sygnaw ul. Czapskich 4, 31-110 Krakw
czonym do integratora adunku bd- adunkowych, tel. 12 663 38 30
cego wzmacniaczem operacyjnym z po- zastosowanie ukadu w standardo- www.sciencemarket.pl
jemnociowym sprzeniem zwrotnym. wych sytuacjach, jak rwnie w sytu- aleksandra.kubica-misztal@uj.edu.pl

Elektronik Stycze 2016 53


Technika

Przemysowe SSD
niezawodno wkadym calu
Stosowanie dyskw pprzewodnikowych wprzemyle wie si zich najwa-
niejsz zalet jak jest wysoka odporno mechaniczna. Noniki te nie zawie-
raj elementw ruchomych, a jak wiadomo to wanie ich uszkodzenia s gw-
n przyczyn usterek, zwaszcza waplikacjach pracujcych wtrudnych warun-
kach rodowiskowych. Dopiero noniki SSD pozwalaj na stworzenie wydaj-
nych itrwaych komputerw przemysowych, cakowicie pozbawionych jakich-
kolwiek podzespow ruchomych.

W
arto zauway, e nie ka- 40 do +85C. Wszystkie uy-
dy dysk SSD cechuje si tak te komponenty pasywne i z-
sam odpornoci na trud- cza rwnie cechuj si bar-
ne warunki rodowiskowe. Uyte dzo wysok odporno-
w nonikach tego typu podzespo- ci na skrajne tempe-
y mog by przystosowane do pra- ratury. Metalowe obu-
cy w rnych zakresach tempera- dowy zapewniaj od-
tur, a sposb ich montau i rodzaj porno na uszkodzenia
obudowy w duej mierze decydu- mechaniczne oraz chro-
j o odpornoci na wstrzsy, wi- ni przed polem elektro-
bracje i zaburzenia elektromagnetycz- magnetycznym.
ne. Wybierajc nonik SSD do przemy- Obwody na pytce druko-
su, warto sign po taki, ktrego pro- wanej s projektowane tak, by
ducent zapewnia sprawno dziaania zapewni dobr odporno
w planowanych warunkach. na wyadowania elek-
trostatyczne, skoki na-
ASpec firmy KingSpec pi i zaburzenia EM.
Jedn z rm oferujcych dyski SSD Trwao pocze jest
przeznaczone do zastosowa w prze- zwikszona dziki uy-
myle jest KingSpec. Producent ciu wikszych rozmiarw
ten od okoo 10 lat specjalizuje si padw lutowniczych, a dodat-
w nonikach pprzewodnikowych, kowo sposb rozmieszczenia kompo-
a w 2011 roku we wsppracy z rm nentw zwiksza odporno na wstrz-
Taiwan JMicron Technology wprowadzi sy. W kocu kady gotowy produkt jest
na rynek now mark ASpec, w ramach poddawany dokadnym zaawansowa-
ktrej dostarcza produkty klasy przemy- menckich zarwno pod wzgldem uy- nym testom, ktre maj sprawdzi, czy
sowej. Rni tych podzespow, podejcia podczas kada szuka zostaa wyprodukowana
si one od noni- projektowania, jak i sposobu testowania. zgodnie z projektem i czy spenia normy.
kw konsu- W dyskach tego producenta zasto- Badana jest kolejno odporno na upa-
sowany laminat PCB cechuje si wy- dek, wibracje, wstrzsy i uderzenia me-
sok dopuszczaln temperatur, na- chaniczne, skrajne wysokie i niskie tem-
wet do 170C, a podzespoy uy- peratury, wyadowania elektrostatycz-
to w wersjach na tempe- ne oraz na cykliczne zmiany tempera-
ratury pracy od tury pracy.

Dostpne produkty
W ramach rodziny ASpec rma
oferuje kilka rodzajw noni-
kw SSD, rnicych si
przede wszystkim za-
stosowanymi interfejsa-
mi i wymiarami.

54 Stycze 2016 Elektronik


Technika
z klasycznym interfejsem SATA III albo
z rwnolegym PATA.
Niektre z komputerw przemyso-
wych, szczeglnie te najmniejsze lub
przystosowane do rozbudowy o ze-
wntrzne noniki, s take wyposa-
one w miejsce do montau kart pa-
Do aplikacji wymagajcych najwik- te noniki podobnych rozmiarw, ale mici Compact Flash (oparte o inter-
szej wydajnoci, takich jak szybkie syste- z interfejsem PATA pasujcym do star- fejs IDE) lub CFast (oparte o interfejs
my wizyjne lub serwery danych, poleca- szych komputerw lub z interfejsem SATA III). ASpec dostarcza takie kar-
ne s noniki w postaci kart PCI Express Serial Attached SCSI uywanym w nie- ty o pojemnociach do 64 GB MLC lub
3.0 (z interfejsem PCIe x8). Ich podsta- ktrych serwerach. 32 GB SLC.
wow zalet jest wysoka szybko od-
czytu (4400 MB/s) i zapisu (3500 MB/s).
Maksymalna pojemno pojedyncze-
go nonika tego typu to 8 TB. Ponadto
mog one pracowa w trybach RAID0,
RAID1 i RAID10. Wymiary tych kart to
18564 mm. Producent oferuje te alter-
natyw odmian o rozmiarach 19898
mm, maksymalnej pojemnoci do 2 TB
i szybkoci odczytu i zapisu na poziomie
odpowiednio 3700 MB/s i 3000 MB/s
chodzon wentylatorem.
Jeli dostpny interfejs to PCI Express Jeli przestrze w komputerze jest Wszystkie opisane powyej produk-
2.0, warto sign po kart niskopro lo- bardzo ograniczona, moliwe, e ma on ty mona naby w odmianach przy-
w (18564 mm) o pojemnoci do 1 TB miejsce na dysk MSATA. Noniki tego stosowanych do pracy w temperaturze
z transferem do 750800 MB/s. Polecane typu maj wymiary 3050 mm. ASpec od 20 do +75C lub w wersjach, kt-
s one przede wszystkim do dowolnych, oferuje je w dwch seriach: K6 o pojem- re mog pracowa nawet w zakresie od
nieduych, ale wydajnych komputerw noci do 512 GB (MLC) lub do 256 GB 40 do +85C.
przemysowych. (SLC) oraz K8 o pojemnoci do 128 GB Marcin Karbowniczek
Do celw modernizacji istniejcego lub do 64 GB.
komputera najlepszym wyborem bdzie W przypadku maej dostpnej prze-
zapewne skorzystanie z dyskw 2,5-ca- strzeni, ale i braku interfejsu MSATA,
lowych: K6, K7 i K8. Wszystkie z nich mona skorzysta z nonikw SSD w po- Unisystem
korzystaj z interfejsu SATA III, przy staci moduw dyskowych (DOM Disk ul. Nowy wiat 36, 80-299 Gdask
czym rni si maksymaln pojemno- on Module). Producent oferuje modele tel. 58 761 54 20, faks 58 553 29 68
ci do 1 TB w zalenoci od typu chi- o pojemnoci do 64 GB (MLC) lub 32 GB sprzedaz@unisystem.pl
pw pamici (MLC/SLC). Dostpne s (SLC), w wersjach z interfejsem USB 2.0, www.unisystem.pl
Technika

STM32DISCOVERY
zLCD-TFT nowy zestaw
Przedstawiamy nowe narzdzie dla fanw graficznych mikrokontrolerw STM32
wyposaony wsmartfonowy wywietlacz LCD-TFT zestaw STM32F469I-DISCO.

S
prawna obsuga kolorowych wy-
wietlaczy LCD o duej licz-
bie wywietlanych pikseli wy-
maga zastosowania specjalnie wyposa-
onych, wydajnych mikrokontrolerw.
Integralnym elementem specjalnego
wyposaenia jest interfejs komunika-
cyjny, odpowiadajcy za szybki trans-
port danych pomidzy kontrolerem
LCD i mikrokontrolerem. Dotychczas
du popularnoci w aplikacjach gra-
cznych cieszyy si interfejsy rwnole-
ge, ktrych zalet bya prostota obsugi
i dua prdko transferu danych, a po-
wan wad dua liczba pinw niezbd-
nych do poprawnej pracy interfejsu.
Nowoczesna alternatyw dla interfej-
sw rwnolegych jest synchroniczny
interfejs szeregowy MIPI-DSI (Mobile Fot. 1. Zestaw STM32F469I-DISCO
Industry Processor Interface Display
Serial Interface), ktry zosta wyko- ny MIPI-DSI, ktrego zalet jest moli- oraz jedn lini taktujc (synchronizu-
rzystany do komunikacji z kontrole- wo szeregowego transportu duej ilo- jc), co jest zgodne ze standardem in-
rem LCD-TFT w zestawie STM32F469I- ci danych w krtkim czasie z wykorzy- terfejs MIPI-DSI skada si z dwch r-
DISCO (jego wygld przedstawiono na staniem w warstwie zycznej inter- nicowych linii danych oraz jednej tak-
fot. 1), ktry jest bohaterem artykuu. fejsu rnicowego, ktry minimalizu- e rnicowej linii sygnau zegarowe-
Podstawowe elementy wyposae- je poziom emitowanych zakce EMC go (rys. 2).
nia uytego w zestawie mikrokontrole- i jednoczenie jest odporny na zakce- Zastosowany w zestawie STM32469I-
ra STM32F469NIH6 s identyczne jak nia zewntrzne. Konstruktorzy mikro- -DISCO mikrokontroler STM32F469-
w starszych mikrokontrolerach gra- kontrolerw STM32F469/479 wyposay- NIH6 wyposaono w 2 MB pamici
cznych z rodziny STM32F4. Wan li DSI w kongurowalny interfejs zycz- Flash, 324 kB RAM, rdze Cortex-M4F
nowoci jest interfejs komunikacyj- ny z jedn lub dwoma liniami danych i akcelerator gra czny Chrom-ART
(rys. 3). Rdze mikrokontrolera moe
by taktowany sygnaem zegarowym
o czstotliwoci do 180 MHz, kt-
ry zapewnia prdko wykonywania
programu do 225 DMIPS. Na rysun-
ku 3 pokazano trzy moliwe w mikro-
kontrolerach STM32F469 konguracje
interfejsw sucych do komunika-
cji mikrokontrolera z wywietlaczem
LCD. Jak wida, najprostsze jest uy-
cie interfejsu DSI, co jak pokazano
powyej minimalizuje liczb pinw
wykorzystanych do transmisji danych
i poziom zakce oraz zmniejsza licz-
b elementw niezbdnych do realiza-
cji aplikacji to wszystko przy zacho-
waniu moliwoci wywietlania obra-
Rys. 2. Schemat ilustrujcy budow interfejsu MIPI-DSI zw wideo bez utraty jakoci.

56 Stycze 2016 Elektronik


Technika
Mikrokontroler w prezentowanym
zestawie obsuguje 4-calowy wywie-
tlacz o wymiarach matrycy 800480
pikseli, na ktrym jest naklejony po-
jemnociowy touch-panel. Schemat
elektryczny ilustrujcy sposb do-
czenia LCD do mikrokontrolera poka-
zano na rysunku 4.
Poza wywietlaczem standardowym
wyposaeniem zestawu STM32F469I-
DISCO s trzy mikrofony MEMS z wyj-
ciami cyfrowymi, przetwornik DAC
audio, a take pamici: SDRAM 4M32
bity oraz NOR Flash z interfejsem qSPI
o pojemnoci 128 Mb. Mniej spektaku-
larnymi, lecz przydatnymi w prakty-
ce, elementami wyposaenia prezento- Rys. 4. Fragment schematu elektrycznego ilustrujcy doczenie wywietlacza LCD-TFT
wanego zestawu s: zcze dla kart mi- do mikrokontrolera wzestawie STM32F469I-DISCO
croSD, 4 LED dla aplikacji uytkow-
nika oraz zcze microUSB OTG FS.
Zestaw wyposaono w zcza zgod-
ne z systemem Arduino UNO rev. 3
(fot. 5), co zapewnia jego zgodno tak-
e z coraz popularniejszymi pytkami
NUCLEO. Standardowo, podobnie do
innych zestaww z serii DISCOVERY,
take STM32F469I-DISCO ma wbudo-
wany programator-debugger zgodny
z ST-Link/v2-1 (komunikuje si z mi-
krokontrolerem via SWD). Zastosowana
wersja interfejsu umoliwia prac jed-
noczenie z realizacj funkcji programa-
tora-debuggera jako konwerter USB/ Fot. 5. Zestaw STM323F469I-DISCO jest przystosowany do wsppracy zshieldami
UART (vCOM) oraz urzdzenie USB systemw Arduino UNO oraz NUCLEO
klasy MassStorage. ST-Link/v2-1 jest po-
nadto zgodny ze standardem mbed, ze- Prezentowany zestaw jak wida j 161 linii GPIO. Pord nich 157 jest
staw mona wic wygodnie programo- jest bogato wyposaony w elementy pe- przystosowanych do zmiany stanw
wa take bezporednio z sieciowego ryferyjne, co wymaga uycia mikrokon- z czstotliwoci do 90 MHz, a a 159
rodowiska mbed.org rmy ARM. trolera o duej liczbie pinw. Producent linii moe wsppracowa z logik za-
zastosowa w STM32F469I-DSCO uka- silan napiciem 5 V.
dy w obudowach BGA216, ktre oferu- Piotr Zbysiski

Rys. 3. Schemat blokowy akceleratora


graficznego wbudowanego wmikrokontro-
lery STM32F469

Elektronik Stycze 2016 57


Technika

Neutralizacja adunkw
elektrostatycznych
wprzemyle za pomoc
jonizatorw
W praktycznie kadej brany igazi przemysu spotykamy si ze zjawiskiem
powstawania adunkw elektrycznych na skutek elektryzacji statycznej. Problem
ten ma ogromne znaczenie w brany elektroniki, bowiem przyczynia si do
uszkodze montowanych komponentw, a w konsekwencji zwiksza ryzyko
wyprodukowania wadliwego urzdzenia. Jednak negatywny wpyw tego zjawiska
widoczny jest rwnie wprzemyle tworzyw sztucznych, poligrafii, lakiernictwie,
wkiennictwie, produkcji ywnoci ioptyce.

N
a powstanie efektu ESD, czyli jest transport automatyczny, cho tu bez znaczenia pozostaje rwnie kwestia
wyadowania elektrostatyczne- naley jeszcze wzi pod uwag prd- wilgotnoci powietrza, temperatury pa-
go de niowanego jako trans- ko tarcia, rodzaj nonika, na kt- nujcej w pomieszczeniu oraz warunki
fer adunkw midzy obiektami o r- rym transportowane s materiay oraz atmosferyczne panujce w czasie proce-
nych potencjaach elektrycznych, ma szorstko powierzchni. Innym czyn- su elektryzacji. Jak zatem zabezpieczy
wpyw wiele czynnikw. adunki po- nikiem moe by pocieranie syntetycz- produkcj przed ryzykiem strat nanso-
wstaj najczciej gdy dwa rne mate- nych czci ubra, przesuwanie pla- wych spowodowanych wadliwym pro-
riay izolacyjne s wzajemnie pocierane stikowych pojemnikw czy rozwija- duktem bd zatrzymaniem caej linii
lub si od siebie oddalaj. Przykadem nie tamy z tworzywa sztucznego. Nie produkcyjnej?

58 Stycze 2016 Elektronik


Technika
Jonizatory welektronice a)
Jonizatory powietrza pozwalaj zabez-
pieczy linie produkcyjne oraz stanowi-
ska pracy przed szkodliwym dziaaniem
ESD, ktre prowadzi do obnienia jakoci
produkowanej elektroniki, zwikszenia
wspczynnika jej awaryjnoci i w kon-
sekwencji wzrostu niezadowolenia
klientw. Podczas prac serwisowych
oraz produkcji elektroniki ronie war-
to adunku elektrostatycznego na po-
wierzchni materiau, przez co na po-
wierzchni osiadaj zanieczyszcze-
nia i kurz. Natomiast samo wyado-
wanie ma destrukcyjne oddziaywa-
nie na podzespoy elektroniczne. Z tego
powodu do rcznych prac serwisowych
czy montaowych idealnym uzupe-
nieniem stanowiska pracy usytuowa-
nego w stree EPA jest stoowy joniza-
b)
tor taki jak na przykad Panasonic ER-F Linie transportowe
(rys. 2b). Z powodu niewielkich wymia- Problem wyadowania elektrostatycz-
rw oraz braku koniecznoci doprowa- nego dotyczy take brany poligracz-
dzenia spronego powietrza, mona go nej oraz wszelkich rm, ktre uywa-
wykorzysta praktycznie w kadej prze- j linii transportowych. Do problemw
strzeni roboczej. Dwie atwo wymienial- moe przyczynia si mechanizm poda-
ne kratki umoliwiaj wybr trybu pra- wania arkuszy papieru lub folii, co pro-
cy jonizatora kratka prosta zapewnia- wadzi do ich sklejania si oraz do od-
jca daleki zasig lub ktowa o szerokim pychania farby od podoa. Takie zja-
obszarze pracy. wiska obniaj jakoci druku bd, co
W niektrych pracach serwisowych czsto si zdarza, prowadz do zatrzy-
dopiero wykorzystanie jonizatora pisto- mania maszyn drukarskich w celach Rys. 2. Jonizatory ER-TF iER-F (na dole)
letowego pozwala skutecznie pozby si serwisowych. na stanowiska pracy
adunkw. Pistoletowy jonizator EC-G02 Jonizatory z serii ER-VS oraz ER-VW
(rys. 1), ktry wymaga doprowadzenia to rozwizania, ktre przy odpowied- w przypadku szerokiego transportu lub
spronego powietrza, zapewnia uzy- niej konguracji i instalacji mog roz- dwch linii pracujcych koo siebie.
skanie efektu w niespena p sekun- wiza takie problemy. W obu mode- Podczas produkcji i montau urz-
dy. Rozwizanie pistoletowe zapewnia lach zastosowano metod generowa- dze elektronicznych z punktu widzenia
bezporedni emisj zjonizowanego po- nia jonw o przeciwnych adunkach. ekonomicznego na rwni z jakoci liczy
wietrza na elementy i PCB. Tworzy ona wyadowanie przez poda- si take szybko i wydajno pracy li-
Innym produktem, ktry czy zalety nie napicia przemiennego na ig wy- nii produkcyjnej. Aby zapewni jak naj-
wiatrakowego i listwowego jonizatora adowcz, dziki czemu powstaj jony wysze bezpieczestwo dla wraliwych
w jednej obudowie jest jonizator DC ER- dodatnie i jony ujemne. Model ER-VS ukadw scalonych, zgodnie z obowi-
TF (rys. 2a). Dostpno w trzech wymia- (rys. 3b) cechuje si najwysz ela- zujcymi normami ESD, w poczeniu
rach sprawia, e bardzo atwo mona do- stycznoci zastosowania. Dziki wy- z bardzo wysok efektywnoci produk-
pasowa jonizator do szerokoci pola ro- korzystaniu odpowiednich adapte- cji, konieczne jest zastosowanie joniza-
boczego. Co ciekawe, rozwizanie to daje rw do dysz, listew jonizujcych oraz torw o duej stree dziaania i wyso-
moliwo regulacji kierunku wydmuchi- elastycznych ramion, moliwe jest kiej wydajnoci, jak modele z serii ER-X
wanego powietrza nawet po instalacji. uycie jonizatora praktycznie do ka- (rys. 3c). Niezwykle krtki czas rozado-
dej aplikacji. Model ER-VW (rys. 3a) wania adunkw elektrostatycznych po-
to produkt majcy wbudowane dwie zwala na eliminowanie zagroenia, na-
gowice z moliwoci dowolnej ich wet w przypadku szybko przemieszcza-
regulacji w pionie nawet po insta- jcych si materiaw i ju przy cinieniu
lacji. Takie rozwizanie pozwala na powietrza poniej 0,5 bara (0,05 Mpa).
pionowy lub poziomy monta same-
go jonizatora, co jest istotne przy li- Inne zastosowania jonizatorw
niach uytkowanych na ograniczonej Warto doda, e ze skutkami wyado-
przestrzeni. Niewtpliw zalet serii wa elektrostatycznych borykaj si tak-
ER-VW (rys. 3a) jest moliwo czenia e rmy posiadajce pneumatyczne linie
ze sob 5 kolejnych urzdze i dowolne- transportowe. Elektryzowanie si moe
Rys. 1. Jonizator pistoletowy EC-G02 go ich rozmieszczenia, co przydatne jest powodowa przyklejanie si transpor-

Elektronik Stycze 2016 59


Technika
a)
powodujc, e powstaa powoka nie jest
gadka. To sprawia, e produkt staje si
niezdatny do dalszej obrbki lub wyma-
ga polerowania i ponownego lakierowa-
nia. W innych przypadkach nagroma-
dzony adunek elektrostatyczny moe
powodowa sklejanie si nici, zrywanie
b) osnowy, zbieranie zanieczyszcze pod-
czas pakowania maych produktw, ze
ukadanie si np. tabletek podczas pa-
kowania w blistry. Wszystkie tego typu
wady powstajce na liniach produkcyj-
nych wi si z przestojami, drogimi
akcjami serwisowymi, a w konsekwen-
cji ze stratami nansowymi.
c) Wida zatem, e zastosowanie joniza-
torw nie zawa si tylko i wycznie do
rynku elektroniki. Wraz z pomoc do-
radcy techniczno-handlowego oraz po-
moc techniczn, jak zapewnia rma
Panasonic, warto rozway opcj mini-
malizacji ryzyka spowodowanego przez
wyadowanie elektrostatyczne dziki in-
Rys. 3. Moliwoci zastosowania jonizatorw: ER-VW (gra), ER-VS (w rodku) iER-X (na dole) stalacji odpowiedniego jonizatora.

towanego materiau do cianek ruroci- cesie formowania wtryskowego wypra-


gw, powstawanie zatorw oraz koniecz- ski pozostaj w formie lub przycigaj do Renex, 87-800 Wocawek
no czstej konserwacji instalacji. Z ko- siebie zanieczyszczenia. Podobnie w pro- al. Kazimierza Wielkiego 6E
lei w brany produkcji tworzyw sztucz- cesie lakierowania rnych powierzch- tel./faks 54411 25 55, 54231 10 05
nych znane s przypadki, kiedy w pro- ni detale przycigaj zanieczyszczenia, office@renex.com.pl, www.renex.com.pl
Technika

Rnicowy duplekser
uwalnia od problemw
ze sterowaniem szybkiego ADC
Przetworniki analogowo-cyfrowe zbezporednim prbkowaniem s rdem
wielu niepodanych produktw mieszania czstotliwoci, podobnie jak jest
to wprzypadku zwykych pasywnych mieszaczy. Wprzypadku szybkich prze-
twornikw skadowe sumacyjne irnicowe procesu przemiany sigaj czsto-
tliwoci gigahercowych is one efektami stanw przejciowych, szpilek napi-
ciowych powstajcych przy przeczaniu kondensatorw wukadach prbku-
jcych podczas procesu ledzenia sygnau wejciowego przez przetwornik.
Dodatkowo zaburzenia przewodzone pojawiajce si wobwodach wejcio-
wych od zewntrznych pl elektromagnetycznych pogbiaj te problemy. Im
wiksza szybko konwersji idokadno dziaania takich przetwornikw, tym
niestety problemy zniepodanymi produktami zwizanymi zprzeczaniem
obwodw cyfrowych si te pogbiaj.

L
iniowe skadowe przemiany cz- zapewniaj 80 dB warto wspczynni- wowa adnego spadku ich amplitudy. Co
stotliwoci, a wic sumy i rnice, ka SNR. Do poprawnej pracy ukad wy- wicej, wysoki wspczynnik SNR prze-
nie s wielkim problemem ponie- maga, aby obwody wejciowe w.cz. mia- twornika LTC2107 okazuje si tu i zalet
wa w wikszoci przypadkw wypadaj y bardzo dobry wspczynnik VSWR i wad, bo wikszej pojemnoci konden-
poza pasmo wejciowe, co najwyej po- w zakresie czstotliwoci do gigahercw, satory w ukadzie prbkowania zwiksza-
woduj one niewielkie bdy wzmocnie- a wic w caym pamie, gdzie mog po- j moc tych skadowych niepodanych
nia. Gorsze s skadowe nieliniowe, bo jawia si sygnay niepodane. wynikajcych z mieszania, ale jednocze-
wiele z nich mieci si w pamie uytecz- To wymaganie nie jest czsto uznawane nie zwikszaj moliwoci kompensacji
nym, nie daje od ltrowa i tym samym za obowizujce dla czstotliwoci wik- tych skadowych poprzez odpowiedni do-
powoduj one znieksztacenia sygnau szych ni 5 GHz w nowoczesnych szyb- br impedancji obwodu wejciowego.
wejciowego, a take problemy czasowe. kich przetwornikach. Niemniej okazuje Z opisanych powodw w obwodach
Projektanci obwodw w.cz. staraj si si, e produkty niepodane pojawiaj wejciowych umieszcza si ltry tumi-
opisane problemy rozwizywa w spo- si na kadej harmonicznej sygnau ze- ce skadowe niepodanego mieszania
sb podobny jak robiono to w przypad- garowego jako sumy i rnice midzy i w wikszoci przypadkw ich uycie
ku pasywnych mieszaczy czstotliwoci, tymi harmonicznymi a sygnaem uy- zapewnia dobre wyniki. Problemem jest
a wic poprzez ltracj sygnaw, co nie- tecznym i do 2 GHz nie da si zaobser- jednak koszt implementacji wynikajcy
koniecznie sprawdza si po stronie uzy-
skiwanych efektw takich dziaa. To
dlatego, e poziomy skadowych niepo-
danych oraz liczba takich sygnaw
zakcajcych jest wiksza, czsto za-
skakujco dua. Filtracja nie jest prosta,
bo wymaga rozbudowanych sieci ltru-
jcych, nad dziaaniem ktrych trudno
zapanowa, aby jeden obwd nie wpy-
wa na drugi i cao miaa wyrwnan
charakterystyk.
Ukad LT2107 to przetwornik 12-bi-
towy A/C o szybkoci prbkowania
210 MSps, ktrego obwody wejciowe Rys. 1. Driver przetwornika A/C dla pasma 20400 MHz zwykorzystaniem dupleksera

Elektronik Stycze 2016 61


Technika
wicej ni 20 dB, aby cay zakres przetwarzania by wolny
od znieksztace SFDR Spurious Free Dynamic Range. 10
dB strat odbiciowych przy czstotliwoci 1 GHz niestety po-
garsza zakres SFDR o 20 dB.
Filtr ceramiczny HMD6117J-T rmy Soshin zapewnia
eliminacj niepodanych skadowych mieszania w pa-
mie powyej 400500 MHz do okoo 3 GHz. Ma on
charakter tumicy wy ltrowane skadowe s tracone
w doczonych rezystorach terminujcych. Jego uycie ra-
zem z LTC6430, tak jak pokazano na rysunku 1, zapew-
nia proste i kompaktowe rozwizanie trudnego proble-
mu i zapewnia efektywn konwersj A/C w pamie od 20
MHz do 400 MHz, bez zakce od aliasingu lub produk-
Rys. 2. Przykad drivera zapewniajcego poprawne wysterowanie tw mieszania na harmonicznych zegara.
przetwornika wpamie DC-100 MHz W poczeniu z LTC6409, jak pokazano na rysunku 2,
razem z ltrem opartym na duplekserze LTCC otrzymuje
z ich skomplikowania. Liczba komponentw ltru przepusto- si rozwizanie konwertera A/C pracujcego w pamie od DC
wego tumicego skadowe niepodane jest 23 razy wiksza do 100 MHz lub przy niewielkim pogorszeniu parametrw na-
ni ltru zaporowego (odbiciowego) tego samego rzdu. Due wet do 200 MHz.
skomplikowanie powoduje w konsekwencji problemy ze stro- Z kolei do aplikacji, gdzie wymagany jest jak najlepszy wsp-
jeniem i pasoytniczymi rezonansami wasnymi i impedan- czynnik SNR, duplekser HMD6117J-T nadal moe by wykorzy-
cjami rozproszenia. stany w roli ltra po to, aby poprawi straty odbiciowe na wy-
Z tych powodw Linear Technology proponuje, aby do ste- sokich czstotliwociach i uproci konstrukcj i layout pytki
rowania przetwornikiem wykorzysta szybki wzmacniacz- drukowanej. Moe on take by uywany, aby zredukowa szu-
-driver rnicowy, taki jak LTC6409, ktry zapewni na wyjciu my lub poprawi odpowied czstotliwociow linii transmisyj-
nisk impedancj dajc poprawne wysterowanie na jego wyj- nej lub baluna w.cz. Takie linie s wykorzystywane, gdy wejcio-
ciu i dopasowanie falowe na wejciu z maym wspczynnikiem wy wzmacniacz taki jak LTC2107 jest oddalony o ok. kilkana-
fali stojcej w penym pamie. Taki wzmacniacz zapewnia tak- cie centymetrw od wejcia. Wymaga to poczenia go syme-
e dobre straty odbiciowe (return loss S22). Nastpnie za trze- tryczn lini transmisyjn, wykorzystania balunw, co powodu-
ba doda za wzmacniaczem rnicowy duplekser zapewniajcy je odbicia sygnau, pojawienie si skadowych asymetrycznych
pochanianie niepodanych produktw mieszania czstot- i niepodanych sprze. Wiele z takich niekorzystnych zja-
liwoci dziaajcy na czstotliwociach gigahercowych. Jego wisk, mimo e dotycz one domeny sygnaw wsplnych, prze-
konstrukcja bazuje na ceramice wspwypalanej niskotempe- nosi si na skadowe rnicowe i degraduje warto wspczyn-
raturowo (LTCC Low Temperature Co-red Ceramic), w kt- nika SFDR. Duplekser jest w stanie t pojawiajc si asymetri
rej tworzone s elementy skadowe LC ltru i czone w sie l- ograniczy i poprawi jako uytych linii transmisyjnych lub
trujc. Modu ltru na bazie ceramiki LTCC charakteryzuje balunw, zwaszcza powyej 400 MHz. Transformatory syme-
si wsk tolerancj elementw skadowych (z moliwoci la- tryzujce (baluny) maj zwykle zbyt duo reaktancji pasoytni-
serowego trymowania) i maymi wymiarami. czych, aby dobrze dziaay z szybkim przetwornikiem A/C, std
Taki ltr w postaci dupleksera dla potrzeb sterowania prze- uycie dupleksera eliminuje wiele ich wad.
twornikiem A/C opracowaa rma Soshin Electric Japan. Jest on Na koniec warto doda, e gdy linia transmisyjna, ktr sy-
wczony pomidzy driver LTC6430 zapewniajcy du linio- gna wejciowy dociera do przetwornika od wejcia, wykona-
wo i due wzmocnienie w szerokim pamie w.cz. i p.cz. a take na jest w postaci mikropaskowej na laminacie PCB, to kontro-
zapewnia dopasowanie falowe 50 oraz konwerter A/C. Niestety la impedancji i dopasowanie takiej linii do standardowego ob-
powyej 500 MHz jego straty odbiciowe s za due w stosunku cienia 50 nie jest prosta, bo kada przelotka lub paszczy-
do tego, co wymaga przetwornik LTC2107. Przykadowo przy zna masy wpywa negatywnie na impedancj lub powoduje
1 GHz straty odbiciowe wynosz 10 dB a przetwornik wymaga sprzenia. W efekcie dobrze dopasowana linia zajmuje sporo
miejsca na laminacie, nierzadko znacznie wicej ni duplekser
o wymiarach 3,22,5 mm.

Podsumowanie
Uzyskanie katalogowych parametrw konwersji w szybkim
przetworniku A/C z bezporednim prbkowaniem wymaga po-
wicenia znacznej uwagi integralnoci sygnau wejciowego
oraz wszystkich elementw doczonych do toru wejciowego.
Rnicowy duplekser LTCC jest w stanie rozwiza wiele do-
kuczliwych problemw zwizanych z niecigoci impedancji
linii, reaktancjami pasoytniczymi wywoujcych zakcenia
wysokoczstotliwociowe na skutek mieszania si harmonicz-
nych sygnau zegarowego przetwornika z sygnaem wejciowym.
Derek Redmayne, Linear Technology
Rys. 3. Mozaika pytki drukowanej zHMD6117J-T iLTC2107 http://www.linear.com/

62 Stycze 2016 Elektronik


Technika

Projektowanie obwodw
drukowanych dla zoonych
ukadw elektronicznych
Obwd drukowany przeznaczony do ukadw wysokich czstotliwoci iwyka-
zujcego odporno na interferencje elektromagnetyczne nie jest atwy wpro-
jektowaniu. Sukces na tym polu wymaga od projektanta wiedzy, dowiadczenia
oraz duej uwagi iskrupulatnoci. Na podstawie projektu wytwarzane s fizyczne
pytki drukowane, ktre maj fundamentalne znaczenie dla powodzenia dalszych
etapw prac nad urzdzeniem. Czsto wobliczu ograniczonych funduszy iczasu
niewskazane jest nanoszenie poprawek i wykonywanie kolejnej partii pytek.
Uniknicie takiego scenariusza jest znacznie bardziej prawdopodobne, gdy prze-
strzegane s zalecenia producentw istosowane s dobre praktyki inynierskie.
Dc do optymalizacji kosztw i czasu przeznaczonego na prototypowanie
naley uczyni proces projektowania wjak najmniejszym stopniu przypadkowy.

R
ealizacj projektu rozpoczyna si najczciej od sposb trasowania. Niektre pakiety EDA dziki znaczni-
schematu elektrycznego. Warto zadba o jego wa- kom (dyrektywy, etykiety, etc.) s w stanie rozpozna sy-
ciwe opracowanie, aby proces projektowania PCB gnay rnicowe i pozwalaj przypisywa odpowiednie re-
by jak najbardziej uatwiony. Jedn z technik jest umiesz- guy projektowe odpowiedzialne za nadzr nad zachowa-
czanie oznacze i dyrektyw, ktre na dalszym etapie bd niem ich waciwych parametrw.
stanowiy jasn wskazwk, jak projektowa poszczegl- Kolejnym aspektem wartym odnotowania na schemacie s
ne moduy obwodu. Przykadem moe by oznaczanie par cieki wysokoprdowe, grupy pocze z koniecznym wy-
rnicowych i waciwe ich nazywanie, aby w edytorze PCB rwnaniem dugoci cieek, elementy wymagajce radiatora,
mona byo atwo je wychwyci i zastosowa odpowiedni cieki o okrelonej impedancji charakterystycznej, czy punkty

Elektronik Stycze 2016 63


Technika

czenia mas. Zmniejszy to liczb bdw w projekcie, szcze-


glnie, gdy za projektowanie PCB odpowiada inny zesp.
Przystpujc do pracy nad pytk drukowan, pierwsz,
najbardziej oczywist czynnoci bdzie zdecydowanie ile
warstw ma mie obwd drukowany. Liczba ta zawsze stanowi
kompromis midzy:
szybkoci projektowania wiksza liczba warstw pozwala
rozoy krzyujce si poczenia na poszczeglnych pasz-
czyznach, dziki czemu projektant mniej czasu powica na
rozlokowanie cieek,
cen wzrost liczby warstw pociga za sob wzrost kosz-
tw wytworzenia dokumentacji produkcyjnej oraz samych
obwodw,
integralnoci sygnaw wiksza liczba warstw pozwa-
la dodawa plany zasilania, plany masy i prowadzi cieki
z peniejsz kontrol impedancji.
Liczba warstw nie zawsze moe zosta obniona poniej
pewnego poziomu w zoonych projektach, nawet gdy pomi-
nie si duszy czas projektowania i zwizane z tym koszty.
Spowodowaoby to pogorszenie parametrw elektrycznych do
tego stopnia, e bd one nieakceptowalne i przeo si na nie-
prawidow bd niestabiln prac urzdzenia. W przypad-
ku prostych urzdze zawierajcych jedynie niewielkie mi-
krokontrolery obwd drukowany moe zosta zaprojektowa-
ny na pytce jedno- bd dwuwarstwowej. Obwody bardziej
zoone, wyposaone w zaawansowane podzespoy cyfrowe,
takie jak pamici DDR2/DDR3, ukady programowalne czy
procesory sygnaowe s praktycznie niemoliwe do zapro-
jektowania na pytkach liczcych mniej ni cztery warstwy.
Niestety, zbyt ma iloci moe okaza si rwnie 6 czy 8
warstw. Wspczesne komponenty, umieszczone w obudowach
BGA liczcych setki wyprowadze wymagaj najczciej kilku
warstw jako punkt wyjcia. Warstwy sygnaowe i plany masy
oraz zasilania ukada si w tzw. stos (stack layer) rysunek 1.
Uoenie i liczba planw masy i zasilania decyduje o aspektach
takich jak: impedancja charakterystyczna cieek, waciwoci
elektromagnetyczne urzdzenia (EMI), jako zasilania, itd.
Przed przystpieniem do projektu opartego o zaawanso-
wane i zoone ukady cyfrowe naley mie na uwadze szereg
wymaga do spenienia, aby zagwarantowa ich poprawn
prac. Dobrym punktem wyjcia do poznania tych wymaga
s udostpniane przez producentw noty aplikacyjne wskazu-
jce rzeczy najbardziej istotne. Mog to by pojemnoci kon-
densatorw odsprzgajcych, dopuszczalne tolerancje dugo-
ci cieek, sposb wykonania terminacji pocze, impedan-
cja charakterystyczna pocze, itd. Spotka mona rwnie
gotowe listy kontrolne, na ktrych wyszczeglniono krok po
kroku jak zwery kowa projekt obwodu, aby mie jak naj-
wiksz pewno, e bdzie on dziaa poprawnie.

64 Stycze 2016 Elektronik


Pomocne s profesjonalne, komercyjne pakiety EDA za-
wierajce wbudowane moduy symulacji obwodw drukowa-
nych oraz szereg narzdzi usprawniajcych proces projekto-
wania z dbaoci o parametry elektryczne pocze. Potra
one ostrzega o problemach z integralnoci sygnaw, czy te
z przesuchami midzy ciekami. S to rozwizania warte
poznania, gdy mog uchroni od oczywistych bdw i zmu-
sz do wery kacji potencjalnie problematycznych pocze.
Projekt warto przemyle take w aspekcie mechanicznym.
Nie chodzi tu tylko o umiejscowienie zczy, przystosowanie
do montau seryjnego, ale rwnie o kwestie takie jak stae za-
gszczenia miedzi na caym obszarze pytki. Ma to znaczenie
zwaszcza dla pytek o duych powierzchniach, gdy ograni-
cza powstawanie wypacze gotowej pytki, zwaszcza, po osa-
dzeniu na niej cikich elementw. Stae zagszczenie sprowa-
dza si do zastpowania pustych obszarw PCB planem masy
bd zasilania (w formie jednolitej, siatki czy punktw). Dobr
praktyk bdzie zwery kowanie np. za pomoc narzdzi do
symulacji, czy wprowadzone w ten sposb zmiany nie wpy-
n na pogorszenie waciwoci elektrycznych i elektromagne-
tycznych ukadu.

Zasilanie
Kluczow spraw stanowi zasilanie, ktre jest porednio za-
lene od sposobu uoenia warstw. W obwodach jedno i dwu-
warstwowych zasilanie najczciej jest rozprowadzane w for-
mie cieek. Im s one dusze i ciesze, tym ich rezystancja jest
wiksza. Problem zaczyna si, gdy pobr prdu ma charakter
impulsowy, co czsto ma miejsce we wspczesnych ukadach
cyfrowych. Chwilowe zapotrzebowanie na prd, ktre w mo-
mencie przeczania jest stosunkowo wysokie, nie zawsze moe
zosta zaspokojone. Spadki napicia powstae wskutek zwik-
szonej impedancja cieek obniaj napicie zasilania ukadw
cyfrowych przez co moe ono by za niskie. Przeciwdziaa
temu zjawisku mona stosujc jednolite plany masy oraz za-
silania. Ze swej natury gwarantuj one ciek zarwno naj-
grubsz i najkrtsz, co zmniejsza pasoytnicz impedan-
cj do minimum.
Dc do zapewnienia waciwej dystrybucji energii nie
mona zapomina, e gsto rozmieszczenia przelotek musi
by adekwatna do pyncego przez nie prdu. Pojedyncza
przelotka w skutek nadmiernego obcienia prdowego ule-
gnie uszkodzeniu, wic tylko odpowiednia ich liczba umiesz-
czona obok siebie pozwoli unikn problemw. Dodatkow
zalet takiego podejcia jest zmniejszenie impedancji i popra-
wa jako zasilania podzespow.
Technika
densatorem a pinem zasilania uka-
du. Pasoytnicza indukcyjno ule-
gnie dziki temu zredukowaniu i po-
prawi si skuteczno ltrowania za-
kce. Teoretycznie elementy te spe-
niaj funkcj ltru pojemnociowe-
go zwierajcego do masy harmoniczne
o czstotliwoci wikszej ni 1/(2fC).
Mogoby si wydawa, e zwikszanie
pojemnoci spowoduje zwikszenie
skutecznoci odsprzgania. W prak-
tyce jednak tak nie jest i stosuje si
kondensatory rzdu nanofaradw ze
Rys. 1. Przykadowy stos warstw obwodu drukowanego wzgldu na mniejsza indukcyjno pa-
soytnicz, ktra ma kluczowe znacze-
Starannym i przemylanym rozmiesz- nie dla pracy w wyszej czstotliwoci.
czanie przelotek mona uatwi sobie Na rysunku 2 pokazano rzeczywisty
pomiary oscyloskopem na etapie uru- model zastpczy kondensatora dla wy-
chamiania projektu. Przelotki umoli- sokich czstotliwoci.
wiaj przyoenia sondy do cieek bie- Rys. 2. Model kondensatora pracujcego Obecnoci takiego rzeczywiste-
gncych po wewntrznych warstwach. przy wysokiej czstotliwoci: LS ekwiwa- go elementu powoduje powstanie l-
Stopie zaszumienia pomiaru i jego ja- lentna indukcyjno szeregowa, RP- rezy- tru rezonansowego. Harmoniczne prze-
ko zale w znacznej mierze od blisko- stancja rwnolega, ESR ekwiwalentna kraczajce czstotliwo rezonansow
ci punktu masy podczonej do oscy- rezystancja szeregowa, CO pojemno nie bd zwierane do masy impe-
loskopu. Zbyt dua odlego moe nominalna dancja bdzie rosa w funkcji czsto-
utrudni ocen parametrw sygnau, tliwoci. Zachowanie to zobrazowano
wic warto dba o dostpno lokalnej ciepo i przekae do otoczenia. Nie za- wykresem na rysunku 3. Chcc uzy-
masy tam, gdzie planuje si prowadze- wsze jest to jednake moliwe, wic war- ska pokrycie moliwie szerokiego pa-
nie pomiarw. Kolejnym uatwieniem to pamita o wykonaniu przelotek, kt- sma ltrowanych zakce stosuje si
bd opisy przelotek umieszczone na re rwnie odbior cze energii cieplnej kilka kondensatorw o rnej pojem-
warstwie opisowej pytki drukowanej. i przenios j do planu masy bd zasi- noci poczonych rwnolegle. Jest to
Pozwoli to szybko zlokalizowa punkt lania. Warto dy do zwikszania licz- szczeglnie wane w obwodach cyfro-
przyoenia sondy bez zagldania w do- by przelotek w takich miejscach, aby po- wych pracujcych z sygnaami o wy-
kumentacj. prawi jako chodzenia i zapobiec od- sokich czstotliwociach. Dy si tak-
Plan masy jest kluczowy, gdy w uka- parzeniu viasw. e do obnienia pasoytniczej induk-
dzie wystpuj sygnay wysokiej cz- cyjnoci do minimum umieszczajc
stotliwoci, wymagany jest niski po- Odsprzganie zasilania przelotki wewntrz padw bd doda-
ziom szumw wasnych, czy odpor- Podstawow zasad podczas roz- jc je po obu stronach kondensatora.
no na zaburzenia elektromagnetycz- mieszczania kondensatorw odsprz- Dalsze zmniejszenie indukcyjnoci
ne. Paszczyzna masy skraca cieki po- gajcych jest maksymalne skraca- mona osign stosujc kondensa-
wrotne prdu i dodatkowo ekranuje po- nie poczenia midzy takim kon- torw o specjalnej konstrukcji po-
czenia na innych warstwach. Dzielc
paszczyzn masy mona wyodrbni
poszczeglne bloki funkcjonalne, co po-
zwoli dodatkowo poprawi jako za-
silania w obszarach szczeglnie wra-
liwych, zmniejszy zaburzenia elektro-
magnetyczne przedostajce si do wra-
liwych miejsc ukadu, takich jak obwody
analogowe, zasilanie wraliwych kom-
ponentw elektronicznych, czy wysoko-
czuy odbiornikw sygnau.
Omawiajc zagadnienia zwizane
z zasilaniem nie sposb nie wspomnie
o problemach zwizanych z rozprasza-
niem ciepa. Elementy w obudowach
SMD emitujce due iloci ciepa wy-
magaj starannego przemylenia kwe-
stii jego odprowadzania. Najprostsz
metod pozostaje pozostawienie odpo-
wiednio duego padu, ktry odbierze to Rys. 3. Impedancja kondensatora wfunkcji czstotliwoci

66 Stycze 2016 Elektronik


Technika
siadajce wyprowadzeniami na du-
szych bokach (np. 0204 zamiast 0402
rys. 4). Elementy w obudowach typu
X2Y oferuje kilku producentw, jed-
nak warte s zainteresowania ze wzgl-
du na znacznie lepsze zachowanie w ob-
szarze wysokich czstotliwoci. Warto
dy do umieszczania kondensatorw
jak najbliej planw masy i zasilania
im dusza przelotka, tym wiksza in-
dukcyjno pasoytnicza.
Warto zauway, e plan masy i za-
silania moe zachowywa si jak oka-
dziny kondensatora i wprowadza wa-
sn pojemno do ukadu i stano-
wi dodatkowy element odsprzgania
zasilania. Korzystne jest zwiksza-
nie tej pojemnoci, co mona osign Rys. 4. Zmniejszenie indukcyjnoci pasoytniczych mona osign stosujc kondensa-
poprzez zmniejszanie odlegoci mi- torw ospecjalnej konstrukcji posiadajce wyprowadzeniami na duszych bokach, np.
dzy warstw zasilania i masy. Wynika wrozmiarach 0204, 0306, 0508, 0612
to bezporednio ze wzoru na pojem-
no, ktra jest wprost proporcjo- ukadw w maych seriach lub prototy- cyjnej kontroli parametrw. Producent
nalna do powierzchni okadzin i od- pw. Koszt wytworzenia dokumenta- najczciej wprowadzi pewne mody-
wrotnie proporcjonalna do odlegoci cji technicznej niezbdnej do urucho- kacje do projektu, aby skompensowa
midzy nimi. mienia produkcji bywa liczony w tysi- wpyw procesu technologicznego na
cach zotych. Cen dodatkowo podnosi impedancj cieek.
Produkcja uywanie przelotek zagrzebanych i le-
Wytworzenie zycznych obwodw pych, stosowanie maych otworw pod Kontrola impedancji
drukowanych jest najczciej zleca- przelotki (rzdu 0,1 mm wymagaj Kontroli impedancji wymagaj uka-
ne rmom zewntrznym. Jeeli cena one wycinania laserem) i zwikszanie dy przeznaczone do pracy z sygnaami
jest kluczowa, to warto decydowa liczby warstw. o wysokich czstotliwoci rzdu se-
si na konkretnego dostawc jesz- Firmy produkcyjne czsto poda- tek megahercw. Dopasowanie impe-
cze przed rozpoczciem projektowa- j wytyczne niezbdne dla prawido- dancyjne midzy nadajnikiem, a od-
nia PCB. Pozwoli to oceni jak spo- wego przebiegu procesu produkcji. biornikiem pozwala uzyska sygna
sb projektowania wpynie na ca- Zatrudniaj wyspecjalizowanych iny- o najlepszych parametrach elektrycz-
kowity koszt produkcji. Wybr tech- nierw, wic warto wyjania wtpli- nych. Proces kontroli impedancji roz-
nologii i liczby warstw ma znacz- woci ju na etapie tworzenia projek- poczyna si ju na etapie wyboru licz-
cy wpyw na cen jednostkowej pyt- tu. Jest to szczeglnie wskazane pod- by warstw w obwodzie drukowanym.
ki, a take cen kocowego produktu. czas projektowania obwodw druko- Pierwszy krok stanowi ustalenie, jak
Odnosi si to zwaszcza do produkcji wanych wymagajcych bardzo restryk- maj by rozmieszczone plany zasila-
Technika
nia oraz warstwy sygnaowe wzgldem siebie, co
ma niebagatelne znaczenie dla utrzymania pra-
widowej impedancji cieek. W idealnym przy-
padku paszczyzny masy powinny by znacz-
nie wiksze ni obszar zajmowany przez cieki.
Zawsze gdy jest to moliwe, naley unika dzie-
lenia paszczyzny masy na sekcje. Niejednolito
planu masy na skutek powstaych przerw spra-
wi, e cieki bd miay pogorszone parame-
try elektrycznych. Rozwizaniem tego problemu
moe by dooenie kolejnej warstwy masy, ale
nie zawsze jest moliwe z ekonomicznego punk-
tu widzenia.
O wartoci impedancji, poza uoeniem warstw
w stosie, decyduj: odlegoci midzy ciekami
(zwaszcza dla par rnicowych), grubo cieek,
grubo warstwy miedzi i odlego midzy war-
stwami. Warto zauway, e wykonujc zaawan-
sowane obwody drukowane naley poinformo-
wa producenta o podanych odlegociach po-
midzy warstwami i oczekiwanej gruboci mie-
dzi. Nie zawsze producent jest w stanie zagwaran- Rys. 5. Rozbudowane narzdzie Saturn PCB Design Toolkit umoliwiajce wyli-
towa pen elastyczno w tej kwestii. Pozostaje czenie wielu uytecznych parametrw takich jak impedancja cieek, impedancja
wtedy zaakceptowa wartoci odgrnie narzuco- przelotek iwiele innych
ne oraz dobra gruboci cieek i/lub odlego
midzy nimi. Wspczesne narzdzia EDA usprawniaj pro- kich udogodnie, lecz na szczcie dostpne s aplikacje ze-
ces kontroli impedancji poprzez udostpnienie wygodnych wntrzne. Przykadem niech bdzie rozbudowane narzdzie
kreatorw samodzielnie dobierajcych potrzebne parametry. Saturn PCB Design Toolkit umoliwiajce wyliczenie wielu
Prostsze narzdzia do projektowania PCB s pozbawione ta- uytecznych parametrw takich jak impedancja cieek, impe-
dancja przelotek i wiele innych (rys. 5). Na podstawie wprowa-
dzonych danych obliczana jest wybrana warto. Przykadowe
wyliczenia pokazano na rysunku 5. Wprowadzajc odlegoci
midzy ciekami, ich grubo, sposb umieszczenia wzgl-
dem planw masy, aplikacja podaje impedancj tych pocze.
Dysponujc oprogramowaniem do symulacji impedan-
cji pocze warto powici troch czasu na zabaw nim.
Obserwowanie wpywu geometrii cieek, ich uoenia oraz
odlegoci pozwoli uzmysowi sobie jak zmienia si impedan-
cja w funkcji tych parametrw. Pozyskane w ten sposb do-
wiadczenie przeoy si z czasem na lepsze zrozumienie pro-
blemu impedancji i w efekcie skrci czas projektowania.
Warto pamita, e umieszczanie przelotek na ciekach ob-
jtych kontrol impedancji moe pogarsza ich waciwoci
elektryczne. W miar moliwoci warto unika przelotek, a gdy
nie bdzie to moliwe wyliczy parametry przelotki, aby zmi-
nimalizowa jej wpyw na impedancj poczenia. Stosowanie
przelotek lepych bd zagrzebanych potra znaczco pod-
nie koszty zwizane z produkcj obwodw drukowanych,
jednak pozwala to dodatkowo poprawi parametry elektrycz-
ne. Jeeli z przejciem sygnau przez przelotk wie si zmia-
na paszczyzny masy stanowicej punkt odniesienia, to war-
to w ssiedztwie umieci przelotki przewodzce mas. Jeeli
jedn z paszczyzn odniesienia bdzie plan zasilania, korzyst-
ne jest umieszczenie w pobliu kondensatora odsprzgajcego.

Kontrola dugoci pocze


Dc do zapewnienia jak najlepszej integralnoci sygna-
w nie mona zapomnie o wyrwnywaniu dugoci cieek
sygnaowych. Problem ten narasta wraz ze wzrostem czsto-
tliwoci sygnau zegarowego. Propagacja sygnau elektrycz-
nego nie jest nieskoczenie krtka i rnica w dugoci cie-

68 Stycze 2016 Elektronik


Technika

Rys. 6. Wyrwnanie dugoci pocze osiga si poprzez skracanie cieek do dugoci najkrtszej zdomeny zegarowej lub poprzez
wyduanie najkrtszych. Wspczesne rodowiska projektowe maj narzdzia wspomagajce ten proces powyej pokazano narzdzie
dostpne wAltium Designer

ek w obrbie danej domeny zegarowej sprawi, e dane bd innych pocze lecych w pobliu. Warto przemyle roz-
przesunite wzgldem zbocza sygnau zegarowego. Zjawisko mieszczenie pocze na dostpnych warstwach obwodu dru-
to wymusza na projektantach utrzymywanie dugoci po- kowanego, aby ograniczy krzyowanie i uzyska moliwie
cze na staym poziomie, w ramach dopuszczalnej tolerancji. krtkie cieki. W tym miejscu jeszcze raz naley podkreli
Przekroczenie dopuszczalnej tolerancji sprawi, e sygna nie
bdzie stabilny w chwili wystpienia zbocza zegarowego (za-
trzaskiwania danych). Tym samym warto zadba, aby cieka
prowadzca sygna zegarowy nie bya krtsza ni najdusza
ze cieek danych.
Wyrwnanie dugoci pocze osiga si poprzez skraca-
nie cieek do dugoci najkrtszej z domeny zegarowej lub
poprzez wyduanie najkrtszych. W praktyce najczciej ko-
nieczne jest wyduanie cieek. Wspczesne rodowiska pro-
jektowe maj narzdzia wspomagajce ten proces (rys. 6 na-
rzdzie dostpne w Altium Designer). Umoliwiaj one pyn-
ne zwikszanie dugoci, tak aby osign zaoon warto.
Komplikacje na tym etapie powstaj z powierzchni zajmowa-
nej przez tak wyduane cieki nie zawsze jest dostpne wol-
ne miejsce. W praktyce konieczne moe si okaza odsuwanie

Elektronik Stycze 2016 69


Technika
znaczenie wyboru liczby warstw w projekcie. Im ich liczba jest nie metalowych elementw bezporednio do masy. Pozostaje
wiksza, tym atwiej kontrolowa dugo pocze, gdy w ra- rozwaenie poczenia z mas poprzez rezystor, kondensator
zie potrzeby mona je przenosi midzy warstwami. bd ich rwnolege poczenie, co rwnie przynosi popraw.
Prowadzc pary rnicowe warto dy do prowadzenia ich Pomocne okazuj si zabezpieczenia umieszczane na przewo-
prosto, gdy zapewnia to rwn dugo kadej cieki w pa- dach takie jak koraliki ferrytowe, dawiki.
rze. W sytuacji, gdy powyszy warunek nie jest dotrzymany Przemylany projekt PCB przyczynia si do zmniejszenia
wystpi rnica dugoci obu cieek i niezbdne bdzie za- emisyjnoci. Mona to osign umieszczajc cieki prze-
dbanie o ich wyrwnanie poprzez skrt w przeciwnym kie- wodzce sygnay szybkozmienne na wewntrznych war-
runku lub wyduenie jednej ze cieek. Dopuszczalny jest stwach obwodu drukowanego lub pomidzy planami masy.
zazwyczaj pewien margines niezrwnowaenia cieek pary Zwikszeniu ulega przy okazji odporno samego obwodu na
rnicowej, jednak naley pilnowa, aby go nie przekroczy. zewntrzne zaburzenia elektromagnetyczne. Sytuacja nie jest
Niezachowanie tego warunku skutkuje rnymi czasami pro- tak komfortowa przy projektowaniu obwodw jedno- oraz
pagacji sygnau w obu liniach pary rnicowej, w efekcie cze- dwustronnych, ale pozostaje moliwo prowadzenia wrali-
go bd przesunite midzy sob (skew). wych pocze midzy ciekami masy. Pamita naley o we-
ry kacji i ewentualnej kompensacji impedancji takich po-
Interferencje elektromagnetyczne cze, gdy prowadzone w pobliu cieki masy mog j zmie-
Projektujc obwody drukowane nie mona zapomina o in- ni. Opracowujc obwody z krytycznym wpywem impedan-
terferencjach elektromagnetycznych (EMI), ktre staj si cji pocze na dziaanie ukadu pozostaje przewidzie cieki
szczeglnie problematyczne, gdy urzdzenie operuje sygna- testowe pozwalajce zmierzy rzeczywist impedancj na wy-
ami wysokiej czstotliwoci. Podstawowy problem stanowi produkowanej pytce drukowanej. atwiej wtedy zwery ko-
emisja zaburze elektromagnetycznych do otoczenia, przez wa zgodno projektu z rzeczywistoci.
co urzdzenie moe nie spenia wymogw kompatybilnoci
elektromagnetycznej. Szczeglnie wraliwe pod tym wzgl- Podsumowanie
dem s zcza przewidziane do komunikacji z urzdzeniami Zaprojektowanie zoonego obwodw drukowanych dla
zewntrznymi. Zwizane z nimi poczenia przewodowe sta- szybkich ukadw cyfrowych w sposb prawidowy nie jest rze-
nowi naturaln anten emitujce fale elektromagnetyczne do cz atw. Dodatkowym utrudnieniem jest konieczno spe-
otoczenia. Ekranowanie obudowy zczy pozwala ograniczy niania rygorystycznych norm stawianych przez europejskie
szkodliwe zjawiska, nie zawsze jednak podane jest cze- prawodawstwo. Istnieje szereg zalece i dobrych praktyk opi-
sanych w literaturze czy te notach aplikacyjnych, przestrze-
ganie ktrych znaczco zwiksza szans powodzenia i pozwoli
unikn wielu puapek. Warto powici czas na przeanalizo-
wanie materiaw dostarczanych przez producentw ukadw
scalonych, gdy majc za sob szereg przeprowadzonych bada
i wykwali kowanych inynierw potra najlepiej doradzi,
jak unikn problemw. Bezcenne jest dowiadczenie i prakty-
ka, gdy to one pozwalaj szybko i skutecznie wychwyci poten-
cjalne problemy i zaradzi im na samym pocztku, zanim ob-
wd zostanie przekazany do wykonawcy. Brak dowiadczenia,
spotykany np. u modszych projektantw, warto kompenso-
wa narzdziami wspomagajcymi projektowanie, gdy s one
w stanie ustrzec przed czci bdw i pomog oceni szanse
na prawidowe zakoczenie etapu projektowania.
Jakub Borzdyski

Faldruk s.c., 05-462 Emw, ul. Wizowska 2E


tel. +48 22 872 43 01, 612 67 76
+48 698 468 850
biuro@faldruk.pl, www.faldruk.pl

pytki jednostronne i dwustronne


pytki na podou aluminiowym
testy elektryczne pytek
pokrycia pytek: cyna lub cyna/ow Q&R_337

70 Stycze 2016 Elektronik


Technika

Unidruk jubileuszowe
inwestycje
Rok 2016 to dla firmy Unidruk okres jubileuszowy, w ktrym firma obchodzi
25-lecie swojego powstania. Nasza stabilna pozycja, na krajowym oraz zagranicz-
nym rynku producentw obwodw drukowanych, to zasuga cigego denia
do podnoszenia jakoci naszych produktw. Posiadamy duy potencja produk-
cyjny, co umoliwia wykonywanie zarwno niewielkich partii prototypowych, jak
iprodukcji seryjnej. Staramy si osiga stuprocentow bezbdno wykonania
izgodno zwymaganiami technicznymi klienta, poniewa jako produktu jest
dla nas spraw najwaniejsz. Dbamy take oestetyk produktu, ktra ma coraz
wiksze znaczenie dla naszych odbiorcw.

N
ieustannie dymy do spenie- W 2015 r. zakupilimy nowoczesne dowisko. We wrzeniu 2013 roku wpro-
nia rosncych wymaga naszych maszyny: szczotkark rmy Pola & wadzilimy system zarzdzania ro-
klientw, dlatego te stale rozwi- Massa, automatyczny laminator 1600-G dowiskowego zgodnego z norm
jjamy nasz park maszynowy. Jesieni 2013 rmy Dynachem oraz bardzo szybki PN-EN ISO 14001:2005. Od 2010 roku
roku zakoczylimy budow nowego i precyzyjny tester optyczny (AOI) Orion posiadamy Certy kat Systemu Zarz-
skrzyda budynku, w ktrym znajdu- rmy Camtek, ktry wesprze dwa po- dzania ISO w zakresie sprzeday pytek
je si nowa linia metalizacji i nowa linia siadane dotychczas testery: Loc8-EVO3 obwodw drukowanych speniaj-
do nakadania powok z metali szlachet- rmy Gardien oraz Speedy 588 rmy cych wymagania normy PN-EN ISO
nych takich jak zoto i pallad. Pokrycie Mania Technology. 9001:2009. Na kadym etapie produkcji
palladem to nowo na naszym rynku Nasz park maszynowy w poczeniu dbamy o czysto i sterylno w celu
i wyraamy nadziej, e spotka si ona ze wietnie zgran i dowiadczon kadr zapewnienia niezawodnoci produ-
z duym zainteresowaniem klientw, dla pozwalaj na produkcj obwodw naj- kowanych obwodw oraz zachowania
ktrych najwaniejsza jest wytrzyma- wyszej jakoci, ktre miao mog kon- ich wysokiej odpornoci na czynniki
o pytek oraz atwo lutowania. Pod kurowa z wyrobami krajowych oraz zewntrzne, korozj. Nie spoczywamy
koniec 2015 roku zakoczylimy nastp- zagranicznych producentw. wiadczy na laurach w zakresie rozwoju produkcji,
n rozbudow budynku rmy i oddali- o tym chociaby zaufanie naszych do- dlatego cigle szukamy nowych moli-
my do uytku nowe pomieszczenia pro- tychczasowych klientw, a take rosnca woci, ktre uczyni nasz produkcj
dukcyjne, w ktrych rozmieszczone s baza nowych kontrahentw, ktrzy coraz jeszcze lepsz i wydajniejsz. Planujemy
nowo zakupione maszyny. czciej wybieraj jako gwarantowan rwnie zakup nowych technologii
Dynamiczny rozwj naszej firmy przez Unidruk przy rozsdnych kosztach. wszystko w trosce o zadowolenie
nie byby moliwy bez do nansowa- Oferujemy wyroby wykonane przy naszych klientw.
nia przez Uni Europejsk. Pozyskane uyciu wycznie najlepszej jakoci
rodki umoliwiy nam zakup wielu materiaw sprowadzanych z obszaru
nowoczesnych urzdze, takich jak UE, dostarczanych przez renomowane
wiertarka CNC oraz linie metaliza- rmy, m.in.: Atotech, Grilex, Elektra.
cji i pokrycia metalami szlachetnymi. Wsppracujemy z dwiema zaufany-
Niedawno wprowadzilimy nowy system mi rmami, ktre zapewniaj naszym
bazowania klisz oparty na precyzyjnym klientom dogodne warunki realizacji
urzdzeniu do bazowania, profesjonal- zamwie na monta elementw SMD Unidruk S.C. Jacek Stencel,
nym fotoploterze oraz nowych nawie- i przewlekanych. Pawe Stencel
tlarkach. Pozwolio nam to na wykony- Nie zapominamy o innych aspektach ul. Boruty 5a, 95-100 Zgierz
wanie obwodw o wikszym upakowa- zwizanych z nasz dziaalnoci, tel. 42 716 09 85, faks 42 716 41 51
niu cieek i wikszej dokadnoci. a w szczeglnoci o trosce o nasze ro- unidruk@unidruk.pl, www.unidruk.pl

Elektronik Stycze 2016 71


Technika

Zrwnowaony biznes
zwyciski przepis na przyszo
Jesieni 2013r. firma NCAB Group rozpocza prac
nad zrwnowaonym rozwojem prowadzonych pro-
cesw biznesowych. Troska orodowisko izrwno-
waony rozwj spoeczny przy jednoczesnej dbao-
ci oaspekty finansowe nie byy dla NCAB Group
niczym nowym. W2003r. firma uzyskaa dla swo-
jego systemu zarzdzania certyfikat zgodnoci
znorm ISO 14001 iwymaga tego samego certyfi-
katu we wsppracy zfabrykami. W2009r. wprowa-
dzono kodeks postpowania obowizujcy zarw-
no dla NCAB Group, jak ijej fabryk. Dalszy cig tych
dziaa nastpi wroku 2011, kiedy to rozpoczto
regularne kontrole CSR (spoecznej odpowiedzial-
noci biznesu) wfabrykach. Kontrole te sprawdza-
j stosowanie iprzestrzeganie zakadowego kodek-
su postpowania.

P
rzez przyjcie zdecydowane-
go i kompleksowego podejcia Budowanie zrwnowaonego biznesu wie si
do prac zwizanych ze zrwno- ze wiadomym sukcesem ekonomicznym opartym
waonym rozwojem NCAB Group de- na odpowiedzialnoci spoecznej irodowiskowej.
klaruje wol przejcia odpowiedzialno- Sdz, e jeli wwyniku wsplnych wyrzutw sumie-
ci za spoeczne i rodowiskowe konse- nia zaczniemy otym rozmawia, to dobry pocztek.
kwencje swojej dziaalnoci. Obejmuje Oznacza to, e jestemy bliscy okrelenia dziaa
to take pragnienie przekazania przy- zmierzajcych do zabezpieczenia przyszoci nastp-
szym pokoleniom zdrowego wiata, nym pokoleniom. WNCAB pilnujemy, aby dziaania
przy czym zarzd rmy utrzymuje, e zwizane ze zrwnowaonym rozwojem skupiy si
bdzie to te korzystne dla prowadzo- na sprawach najwaniejszych inajbardziej brzemien-
nej dziaalnoci biznesowej. nych wskutki. Bd temu towarzyszyy szczegowe
NCAB postanowio przeksztaci so- raporty suce nam za punkt odniesienia wdalszych
wa i ambicje w konkretne dziaania pracach. Wten sposb unikniemy pustych, czysto symbolicznych,
w oparciu o norm ISO 26000 wytycz- gestw ihase. Mamy nadziej wprowadzi naprawd istotne zmiany
ne w sprawie odpowiedzialnoci spoecz- zaznaczy Micha Kopcewicz, dyrektor zarzdzajcy NCAB Group Polska.
nej. Uzyskanie certykatu zgodnoci z t
norm nie jest jeszcze moliwe, ale w nie-
ktrych krajach, w tym w Szwecji, przed- przedsibiorstwem, przestrzeganie praw do jakiego stopnia NCAB Group stosu-
sibiorstwa mog zoy owiadczenie, e czowieka, praktyki dotyczce traktowa- je wytyczne normy ISO 26000, co mo-
bd jej przestrzega. Wypenianie tego nia pracownikw, uczciwe zasady dzia- na udoskonali i jak. Proces obejmuje
owiadczenia jest nastpnie kontrolowane alnoci, ochrona rodowiska, waciwe badanie priorytetw kluczowych grup
i zatwierdzane przez organ certykacyj- traktowanie konsumentw/klientw oraz stron zainteresowanych, na ktre w r-
ny, w przypadku NCAB Instytut Bada zaangaowanie spoeczne i w rozwj spo- ny sposb wpywa dziaalno NCAB
Technicznych Szwecji (SP Technical ecznoci lokalnych. i ktre maj due znaczenie dla rozwoju
Research Institute of Sweden). Obszary, Konsultanci szczegowo zbadali sp- rmy klienci, fabryki, waciciele, pra-
ktre obejmuje ta norma, to zarzdzanie k i ocenili obecn sytuacj, analizujc, cownicy. W czerwcu 2015 roku NCAB

72 Stycze 2016 Elektronik


Technika
Group otrzymaa owiadczenie SP (SP Transport to inna wana kwestia wy-
Technical Research Institute of Sweden) magajca uwagi. Obecnie przesyki
przejcia audytu i spenienia wymaga PCB z Chin s niemal wycznie trans-
deklaracji SIS-SP 2:2013, wykazujce portowane drog lotnicz, co powo-
zgodno z ISO 26000. duje znaczne emisje dwutlenku wgla.
Jednym z priorytetw NCAB jest po-
Wymagania ju s stawiane prawa pomiaru i monitorowanie emi-
Aspekt rodowiskowy jest niezwy- sji zwizanej z transportem. Spka,
kle istotny z uwagi na to, e produkcja wraz z klientami i partnerami trans-
PCB obejmuje procesy wykorzystujce portowymi, szuka sposobw na reduk-
znaczne iloci wody, chemikaliw i ma- cj tych emisji.
teriaw. W rezultacie nie dziwi, e od- Dwa inne wane obszary to walka
dziaywanie produkcji PCB na rodo- z wszelkimi formami korupcji stano-
wisko ju od dawna jest przedmiotem wica integraln cz kodeksu post-
dugich dyskusji. Z przyjemnoci za- powania NCAB, a take praca nad stwa-
uwaamy, e NCAB Group ju poczyni- rzaniem wszystkim rwnych szans bez
a znaczne kroki w kierunku stosowa- dobrych warunkw pracy. NCAB ju wzgldu na takie czynniki, jak pe, na-
nia zasobooszczdnego, przez co mniej obecnie stawia wymagania fabrykom, rodowo czy wiek, np. podczas rekru-
zanieczyszczajcego, procesu produkcji. z ktrymi wsppracuje, w kwestiach tacji. NCAB podkrela te znaczenie za-
Oczywicie zmniejszenie iloci odpadw zarwno odpowiedzialnoci rodowi- chowania rwnowagi midzy prac a y-
bdzie jednym z wynikw powicenia skowej, jak i spoecznej. Dziki obecne- ciem prywatnym pracownikw.
przez spk znacznej uwagi kwestiom mu naciskowi na zrwnowaony roz-
doskonalenia jakoci i pomagania klien- wj prace nad udoskonaleniami w tych
tom w stworzeniu projektu PCB od sa- obszarach bd coraz intensywniejsze.
mego pocztku dostosowanego do po- Obejmuje to powicanie wikszej uwa- NCAB Group Polska Sp. zo.o.
trzeb produkcji fabrycznej. gi tym kwestiom w procesie zaopatrze- Diamond Business Park
Inn wan kwesti, ktrej powico- nia oraz audyty kontrolne na miejscu ul. J. Pawa II 66, 05-500 Piaseczno
no uwag, jest zapewnianie przez fabryki w fabrykach. http://www.ncabgroup.com/pl/poland/
Technika

Wykorzystanie analizy FFT


iukadu wyzwalania
oscyloskopu do identyfikacji
rde szumw wzasilaczach
Cigy rozwj technologii postpujcy zgodnie zprawem Moorea oraz szeroka
oferta rynkowa tanich mikrokontrolerw sprzyjaj produkcji rnego rodzaju
produktw elektronicznych ostale rosncej funkcjonalnoci. Te nowoczesne
produkty wyposaone wwiele wbudowanych funkcji wymagaj rde zasila-
nia DC ocoraz lepszych parametrach. Jednym zproblemw dowiadczanych
przez projektantw tych urzdze jest dostarczenie czystego zasilania do ich
obwodw. Badanie skutecznoci dostarczania zasilania DC zwyj przetwornicy
do bramek logicznych okrela si mianem integralnoci zasilania. Oscyloskopy
czasu rzeczywistego s najczciej uywanymi przyrzdami do pomiaru zabu-
rze, szumw, odpowiedzi impulsowej iinnych parametrw. Wartykule opisano
sposb wykorzystania analizy FFT iukadu wyzwalania oscyloskopu do analizy
rde szumw zasilaczy.

J
ako zasilania nabie-
ra coraz wikszego zna-
czenia wraz z rosn-
c gstoci upakowania elek-
troniki i szybkoci dziaa-
nia kolejnych generacji urz- Zasilacz 3,3 V
dze. Fluktuacje napicia na
szynie DC mog by najwik-
szym rdem jitteru sygna- Zegar 10 MHz
w zegara i danych w syste-
mach cyfrowych. Okrela si go
mianem PSIJ (power supply in-
duced jitter). Obnienie napi-
cia zasilajcego ukad cyfro-
wy moe zmniejszy czas pro-
pagacji sygnau przechodzce- Przetwornica 2,8 MHz
go przez bramki logiczne urz-
dzenia, skutkujc zmniejsze- Zegar 10 MHz
niem marginesw czasowych
lub nawet pojawianiem si b-
dw bitowych. Wraz z rosnc
szybkoci przeczania i szyb-
koci narastania napicia (slew
rate) ronie te prawdopodo-
biestwo indukowania w zasi- Rys. 1. Sygna wyjciowy zasilacza 3,3 V (2 grne przebiegi) izegara 10 MHz (kolejne 2przebiegi)
laczu zaburze impulsowych. oraz widmo sygnau zwyjcia zasilacza 3,3 V

74 Stycze 2016 Elektronik


Powstajce w wyniku tego zaburzenia
czstotliwoci przeczanych prdw Analiza FFT woscyloskopie
mog atwo przekroczy granic 1 GHz.
Zwikszanie sprawnoci i redukcja po- Oscyloskop rejestruje sygna jedynie woknie ookrelonej szerokoci, bazu-
boru mocy stanowi kolejne wyzwania jc na pojemnoci wewntrznej pamici iszybkoci prbkowania. Analiza FFT
dla projektantw. Aby utrzyma pobr nie pozwala zobaczy skadowych sygnau wejciowego oczstotliwociach
mocy w akceptowalnym zakresie mu- mniejszych ni odwrotno szerokoci jego okna czasowego. Najmniejsza cz-
sz oni obnia napicia zasilajce i/lub
stotliwo mogca by zobrazowana przez oscyloskop zwykorzystaniem ana-
zawa tolerancje parametrw zasila-
lizy FFT jest okrelona zalenoci 1/[1/(szybko prbkowania) X (gboko
czy. Dlatego te duym wyzwaniem sto-
jcym przed projektantami jest pomiar pamici)]. Aby zobrazowa podejrzane rdo zaburze za pomoc FFT naley
coraz mniejszych i szybszych sygnaw upewni si, e gboko pamici jest wystarczajca do zebrania odpowied-
AC w zasilaczach. niej liczby prbek. Na przykad, jeli zasilacz impulsowy pracuje zczstotliwo-
ci taktowania 33 kHz, prbki naley zbiera przez 1/(33 kHz), czyli 30 s, aby
Szum zasilacza DC zobrazowa t czstotliwo za pomoc FFT. Przy szybkoci prbkowania 20
W idealnym przypadku zasilacz DC
GSa/s odpowiada to gbokoci pamici wynoszcej 600 tys. punktw. Analiza
nie powinien generowa adnych zabu-
rze. W jaki wic sposb one powstaj? FFT typowo opiera si jedynie na danych widocznych na ekranie oscyloskopu.
Zwyky szum o rozkadzie Gaussa
obecny na wyjciu zasilacza wynika
z niemoliwego do wyeliminowania szu- w wyniku pracy impulsowej mog po- prdu przez obcienie bdziemy mo-
mu termicznego generowanego przez zornie wydawa si losowe w funk- gli atwiej zmierzy je i przeanalizo-
podzespoy. Zazwyczaj nie jest on jed- cji czasu, jednak maj tendencj do wa. Biorc pod uwag szerokopasmo-
nak rdem dominujcym. korelowania si z sygnaami zegarowy- wy charakter zaburze wytwarzanych
Dominujce rda zaburze w zasila- mi systemu. przez zasilacz DC, czsto preferowanym
czu DC to jego impulsowy tryb pracy oraz Zakadajc, e zaburzenia na wyjciu sposobem ich pomiaru jest zastosowa-
zaburzenia indukowane przez obcie- zasilacza wynikaj z poczenia sygna- nie oscyloskopu o odpowiednio szero-
nie pobierajce moc rwnie w sposb w generowanych w wyniku jego im- kim pamie, zreszt rwnie ze wzgl-
impulsowy. Zaburzenia generowane pulsowej pracy i impulsowego poboru du na jego dostpno i atwo obsugi.

Elektronik Stycze 2016 75


Technika
ewentualnych zmian w pro-
jekcie mogcych zminimali-
zowa ich wpyw.
Ukad wyzwalania oscy-
loskopu moe pomc w wi-
zualizacji i pomiarze skado-
Zasilacz 3,3 V wych zaburze na wyjciu
zasilacza wprowadzanych
z zewntrz i koherentnych
w fazie z innymi elementa-
mi systemu. Aby to zade-
monstrowa podczono do
wej przyrzdu jednocze-
Zegar 10 MHz nie sygna z wyjcia zasila-
cza i sygna zegara 10 MHz.
Nastpnie trzeba skongu-
rowa oscyloskop tak, aby
by wyzwalany narastajcym
zboczem zegara 10 MHz.
W kocowym etapie tryb
akwizycji ustawiono na
urednianie. Uredniajc ko-
lejne paczki danych, w tym
przypadku 1024 mona wy-
eliminowa cay szum przy-
Rys. 2. Wyzwalanie sygnaem zegara 10MHz iwczenie uredniania pozwala usun szum losowy padkowy pochodzcy od in-
iskadowe niekoherentne zzegarem. Wwyniku tego otrzymujemy obraz zaburze na wyjciu zasilacza nych elementw systemu,
3,3 V zwizanych zobecnoci zegara 10 MHz niekoherentnych z sygna-
em zegara. W wyniku tego
Analiza wdomenie 2,8 MHz. Porwnujc sygna z wyj- otrzymuje si obraz wycznie tych za-
czstotliwoci cia zasilacza 3,3 V z sygnaem zegara burze, ktre s skorelowane z zegarem
Wykorzystanie oscyloskopowej anali- 10 MHz nie mona by pewnym, czy sy- 10 MHz. Przedstawia to rysunek 2. Czy
zy FFT do zobrazowania sygnau w dzie- gna zegara ma jakikolwiek wpyw na warto wprowadza do projektu zmia-
dzinie czstotliwoci moe by pomoc- sygna wyjciowy zasilacza. ny majce na celu zminimalizowanie
ne w identy kacji rde majcych naj- Jednak obserwujc reprezentacj cz- lub wyeliminowanie zaburze wprowa-
wikszy wpyw na zaburzenia wytwa- stotliwociow sygnau wyjciowego wi- dzanych przez zegar w tym konkretnym
rzane przez zasilacz. da wyranie prki zwizane z cz- przypadku? T decyzj musi podj sam
Wykorzystamy przykad przetwornicy stotliwoci pracy zasilacza 2,8 MHz projektant, analizujc uzyskane infor-
DC-DC obniajcej napicie z 5 do 3,3 V. (i jej harmoniczne) oraz prek na cz- macje i inne parametry systemu.
Pracuje ona z czstotliwoci taktowa- stotliwoci 10 MHz zwizany z zabu-
nia 2,8 MHz. Gdzie w systemie znaj- rzeniami wprowadzanymi przez zegar. Podsumowanie
duj si te obwody zasilane napiciem Obserwacja w dziedzinie czstotliwoci Wyizolowanie wszystkich moliwych
5 V i taktowane zegarem o czstotliwo- prowadzona obok obserwacji przebiegu rde zaburze sygnau na wyjciu za-
ci 10 MHz. czasowego pozwala wic lepiej identy- silacza DC jest kluczowym zadaniem in-
Przy wykorzystaniu specjalnej sondy kowa poszczeglne rda zaburze. yniera zajmujcego si kwesti integral-
dla linii zasilajcych Keysight N7020A noci zasilania. Po ich zidenty kowaniu
Power Rail i oscyloskopu S-Series bada- Wykorzystanie ukadu mona podj kroki prowadzce do ich
my przebieg wyjciowy zasilacza 3,3 V. wyzwalania ipomiar wyeliminowania. Dostpna w oscylosko-
Rwnoczenie przy uyciu zwykej son- skadowych sygnau pie funkcja analizy FFT pozwala zaw-
dy pasywnej obserwujemy sygna ze- zzasilacza zi obszar poszukiwa i atwiej zidenty-
garowy 10 MHz. Na rysunku 1 wida Wykorzystujc funkcj FFT oscylo- kowa poszczeglne rda zaburze.
przebiegi czasowe sygnau z wyjcia za- skopu mona zaobserwowa, e cz Nastpnie wykorzystujc ukad wyzwa-
silacza 3,3 V i sygnau zegara oraz re- zaburze sygnau wyjciowego zasila- lania i funkcj uredniania sygnau mo-
prezentacj czstotliwociow sygnau cza pochodzi od sygnau zegara i uka- na zwery kowa, czy s maj one wpyw
wyjciowego z zasilacza 3,3 V wyzna- dw cyfrowych z zasilanego urzdze- na sygna wyjciowy zasilacza.
czon z wykorzystaniem funkcji FFT nia. Majc te informacje, nastpnym
wbudowanej w oscyloskop. Na prze- krokiem projektanta moe by okrele-
biegu czasowym sygnau 3,3 V z wyj- nie jak duy wpyw na wytwarzane za- AM Technologies
cia zasilacza wida wyranie skado- burzenia maj zaburzenia wprowadza- Al. Jerozolimskie 146C
w o okresie ok. 360 ns zwizan z cz- ne przez zegar 10 MHz. W wyniku tego 02-305 Warszawa, tel. 22 532 28 00
stotliwoci pracy zasilacza wynoszc mona podj decyzj o wprowadzeniu e-mail: info@amt.pl, www.amt.pl

76 Stycze 2016 Elektronik


Technika

Kondensatory ceramiczne
do aplikacji w.cz.
Wspczesne ukady elektroniczne dziaaj zcoraz wikszymi czstotliwocia-
mi wcoraz szerszym zakresie aplikacji iz uwagi na konieczno miniaturyzacji
wykorzystuj powszechnie wielowarstwowe kondensatory ceramiczne (MLCC).
Wartykule opisujemy szczegy aplikacyjne tych elementw wzakresie w.cz.

W
mao wymagajcych aplika- ra jest czstotliwo jego rezonansu wa- Budowa kondensatora
cjach selekcja kondensatora snego (self-resonant frequency, SRF). Charakterystyki kondensatora w du-
sprowadza si do wyboru po- Drugim wanym parametrem konden- ej mierze zale od jego budowy. Na ry-
jemnoci i odpowiedniego dopuszczal- satora przy wielkich czstotliwociach sunku 1 przedstawiono przekrj typo-
nego napicia pracy. Wybiera si rw- jest jego zastpcza rezystancja szerego- wego kondensatora MLCC. Od rodza-
nie sposb jego przyczenia (kocw- wa (equivalent series resistance, ESR). ju materiau ceramicznego zale war-
ki osiowe lub boczne, monta przelotowy Proporcjonalnie od niej zaley tracona toci SRF i ESR. Materiay klasy I (zwy-
lub powierzchniowy) oraz ksztat i roz- w nim w postaci ciepa moc. kle NP0/C0G) rezonuj przy wyszych
miar. Czasem trzeba jeszcze bra pod
uwag wymagania temperaturowe i cz-
stotliwociowe.
Przy wyszych czstotliwociach zna-
czenia nabieraj jeszcze inne parametry.
Na przykad tumienno, ktra w ob-
wodach radiowych pracujcych przy
2,4 GHz obnia poziom wysyanych sy-
gnaw. Podobnie, zaleno tumie-
nia w kondensatorze od czstotliwo-
ci ma wpyw na charakterystyki l-
trw. Miar tumiennoci kondensato- Rys. 1. Budowa typowego wielowarstwowego kondensatora ceramicznego (MLCC)

Elektronik Stycze 2016 77


Technika

Rys. 2. Zaleno rezystywnoci stopu


AgPd od jego skadu

Rys. 6. SRF iPRF dla kondensatora MLCC owielkoci 0402 wzalenoci od pojemnoci

Rys. 3. ESR kondensatora MLCC wfunkcji


czstotliwoci przy rnych materiaach
elektrod

Rys. 7. SRF iPRF dla kondensatora MLCC owielkoci 0603 wzalenoci od pojemnoci

Rys. 4. Obraz termiczny obcionych


MLCC ornym materiale elektrod

Rys. 5. Temperatura obcionych MLCC Rys. 8. Tumienno wtrceniowa MLCC 1 pF wielkoci 0402 ornym materiale elektrod
ornym materiale elektrod wfunkcji czasu wzalenoci od czstotliwoci

czstotliwociach (wysza SRF i ni- lub nikiel (Ni). W kondensatorach do przewodnoci idealnym materiaem na
sza ESR), a klasy II (zwykle X7R) przy wielkich czstotliwoci, wymagajcych elektrody byoby srebro, gdyby nie jego
niszych czstotliwociach (nisza SRF maych strat, stosuje si metale szlachet- stosunkowo niska temperatura topnie-
i wysza ESR). Do aplikacji wysokich ne: platyn (Pt), pallad (Pd) lub srebro nia. W praktyce wic do produkcji kon-
czstotliwoci zwykle stosuje si mate- (Ag). Czsto jest uywany 100% pallad, densatorw ceramicznych stosuje si sto-
riay klasy I. ktry znosi bardzo wysokie temperatury, py palladowo-srebrowe, najczciej jest
Na parametry kondensatorw istotny co umoliwia maksymalne zagszczenie to srebro z 5% udziaem palladu (rys. 2).
wpyw ma rwnie materia elektrod. materiau w wypalanych ceramicznych Przewodno tego stopu jest okoo trzy-
Podstawowym surowcem jest mied (Cu) kondensatorach. Z powodu najwyszej krotnie wiksza ni czystego palladu

78 Stycze 2016 Elektronik


Technika
(3,8 mcm wobec 10,3 mcm). Dua
przewodno obnia ESR kondensatora.
No i jest on dziki temu znacznie taszy.

Straty mocy
W zakresie wielkich czstotliwoci do
strat w MLCC w wikszym stopniu przy-
czynia si rezystywno elektrod ni ro-
dzaj materiau ceramicznego. Udzia ESR
w stratach kondensatorw mona prze-
ledzi na rysunku 3, przedstawiajcym
zaleno strat od czstotliwoci. S one
okoo dwukrotnie wiksze dla czystego
palladu w porwnaniu ze stopem srebrowo-
-palladowym. Przy wielkich czstotliwo-
ciach wydzielanie si ciepa w kondensa-
torach o niszym ESR jest wyranie ni-
sze. Demonstruj to pomiary temperatu- Rys. 9. Tumienno wtrceniowa MLCC 10 pF wielkoci 0402 ornym materiale elektrod
ry kondensatorw MLCC obcionych wzalenoci od czstotliwoci
cigym napiciem wielkiej czstotliwo-
ci. Dwa kondensatory 180 pF o wielko- Inne parametry wielkoci 0402 i 0603, ze 100% palladem
ci 1111, jeden ze 100% palladem, a dru- Od materiau elektrod kondensato- i z 95,5% srebra z palladem, od ich po-
gi z 95,5% srebra z palladem, podda- ra MLCC zaley ESR i wydzielanie si jemnoci. Uzalenienie to jest, jak wida,
no obcieniu moc 120 W dla napicia w nich ciepa, a take jeszcze inne para- niewielkie. Rysunki 8 i 9 przedstawia-
zmiennego 360 MHz. Termiczna fotogra- metry s uzalenione od materiau elek- j zaleno tumiennoci wtrceniowej
a (rys. 4) pokazuje, e rni si w tem- trod. Na rysunkach 6 i 7 pokazano za- MLCC od czstotliwoci. I na nich wi-
peraturze o 5%. Rysunek 5 przedstawia leno SRF i rwnolegej czstotliwo- da, e wpyw tego materiau jest bar-
zmiany ich temperatury w funkcji czasu. ci rezonansowej (PRF) kondensatorw dzo may (KKP).
Nowe produkty | Ukady cyfrowe
Transceivery CAN onapiciu zasilania 3,3 V
odporne na promieniowanie jonizujce
Oferta rmy Intersil w zakresie ukadw scalonych odpor-
Elektronik poleca

nych na promieniowanie jonizujce powikszya si o 3 trans-


ceivery CAN rodziny ISL7202xSEH, przeznaczone do zasto-
sowa w systemach komunikacji satelitarnej. S to pierwsze
tego typu ukady dostpne na rynku, pozwalajce w znacz-
nym stopniu ograniczy koszt i mas zainstalowanego na sa-
telicie okablowania; wynika to z ich duej impedancji wejcio-
wej, umoliwiajcej wspprac nawet do 120 wzw pod-
czonych do wsplnej szyny.
Transceivery CAN rodziny ISL7202xSEH pracuj z na-
piciem zasilania 3,3 V. Uzyskay kwali kacj QML-V i za-
pewniaj kompatybilno ze standardem warstwy zycznej
ISO11898-2. Realizuj komunikacj szeregow z maksymaln ISL72028SEH moe by przeczany w tryb shutdown,
szybkoci 1 Mbps pomidzy kontrolerem i szyn. Stopie od- w ktrym pobr prdu zmniejsza si do 50 A.
biorczy zawiera wejcia fail-safe zapewniajce wysoki stan lo- Waniejsze cechy transceiverw rodziny ISL7202xSEH:
giczny na wyjciu Rx przy zwartych/rozwartych wejciach lub zabezpieczenie ESD: do 4 kV (HBM) na wszystkich wypro-
braku sygnau wejciowego. Funkcja cold spare umoliwia wadzeniach,
poczenie redundantne dwch transceiverw, z ktrych je- zakres napi zasilania: 3,03,6 V,
den, pozostajcy normalnie w trybie wyczonym, jest w sta- zakres napi sumacyjnych: 7+12 V,
nie przej funkcjonalno drugiego w razie awarii. odporno linii CANH/CANL na przepicia: do 20 V,
Poszczeglne transceivery wchodzce w skad rodziny 3 konfigurowalne czasy narastania/opadania sterownika linii,
ISL7202xSEH rni si unikalnymi funkcjami. ISL72026SEH brak przepi na liniach I/O przy wczaniu i wyczaniu
oferuje funkcj loopback test pozwalajc diagnozowa i ra- zasilania,
portowa stan wza rwnie w trakcie trwania normalnej pobr prdu w stanie spoczynkowym: 7 mA,
transmisji danych. Ponadto moe pracowa w trybie listen, odporno na promieniowanie jonizujce:
w ktrym sterownik linii jest normalnie wyczony, a odbior- Low dose rate (0,01 rad(Si)/s): 75 krad(Si),
SEL/B do 60 MeV.cm /mg,
2
nik nasuchuje danych na szynie i aktywuje nadajnik jedynie
w razie potrzeby. Pobr prdu w trybie listen wynosi 2 mA. zgodno ze standardem ISO11898-2,
ISL72027SEH zawiera wyjcie typu split termination. Na do- zabezpieczenie termiczne i podnapiciowe.
datkowym wyprowadzeniu napicia odniesienia Vref utrzy- ISL72026SEH, ISL72027SEH i ISL72028SEH s produkowane
mywany jest poziom Vcc/2. Zwiksza to odporno na zabu- w 8-wyprowadzeniowych obudowach ceramicznych atpack
rzenia elektromagnetyczne i stabilizuje napicie szyny, zapo- oraz mog by dostarczane w postaci nieobudowanych struk-
biegajc jego uktuacji przy braku aktywnoci. tur pprzewodnikowych.
www.intersil.com

3-wyjciowy ukad dystrybucji sygnau z wasnym dzielnikiem i ukadem opnienia fazy. Moe
zegarowego obdzie jitteru <20 fs rms wsppracowa m.in. z przetwornikami A/C wysokiej roz-
LTC6954 to ukad dystrybucji sygnau zegarowego, wpro- dzielczoci stosowanymi w torach w.cz. i p.cz. odbiornikw,
wadzajcy bardzo may bd jitteru poniej 20 fs rms w pa- gdzie wymagane jest zapewnianie odpowiednio duego wsp-
mie 12 kHz20 MHz (<85 fs w zakresie od 10 Hz do czsto- czynnika SNR. Wystpuje w 4 wersjach rnicych si kombi-
tliwoci Nyquista). Zawiera 3 niezalene tory sygnaowe, kade nacj wyj (LVPECL i LVDS/CMOS).
LTC6954 pracuje z maksymaln czstotliwoci wejciow
1,8 GHz. Umoliwia jej podzia o wspczynniki z zakresu od
1 do 63 oraz opnienie sygnau wyjciowego o maksymalnie
63 cykle zegarowe niezalenie w kadym z kanaw, co po-
zwala na sterowanie przetwornikw A/C w I i Q odbiornikw
systemw komunikacyjnych. Programowanie ukadu odbywa
si za porednictwem interfejsu SPI. Oprcz pracy autonomicz-
nej, LTC6954 moe by te synchronizowany w systemach wie-
lokanaowych za pomoc wejcia EZSync.
LTC6954 jest specy kowany dla zakresu temperatur z-
cza od 40C do +105C. Pracuje z napiciem zasilania 3,3 V.
Jest zamykany w obudowie QFN-36 o wymiarach 74 mm.
Ceny hurtowe zaczynaj si od 7,50 USD przy zamwieniach
1000 sztuk.
www.linear.com

80 Stycze 2016 Elektronik


Nowe transceivery imoduy Bluetooth Low
Energy zoferty Microchip
Microchip dodaje do oferty swoje najnowsze transceivery
Bluetooth Low Energy o oznaczeniach IS1870 i IS1871 oraz ba-
zujcy na nich modu komunikacyjny BM70. S to produk-
ty kompatybilne ze standardem Bluetooth 4.2, adresowane do
aplikacji IoT i Bluetooth Beacon, w ktrych pozwalaj ogra-
niczy pobr mocy i zoono obwodu w porwnaniu z mo-
duami Bluetooth poprzedniej generacji. Zawieraj wbudo-
wany stos protokow Bluetooth 4.2, zapewniajcy 2,5-krot-
nie szybsz, a take bezpieczniejsz transmisj danych, zgod-
nie ze standardami FIPS. Dane s tu przesyane i odbierane po
czu Bluetooth w trybie Transparent UART, uatwiajc inte-
gracj z dowolnym mikroprocesorem lub z setkami rnych
mikrokontrolerw Microchip z rodziny PIC, wyposaonych
w interfejs UART. Moliwa jest rwnie praca w trybie autono-
micznym bez wsppracy z hostem, przydatnym w aplikacjach
Bluetooth Beacon. Do najwaniejszych zalet chipw i moduw

z nowej oferty naley bardzo may pobr mocy, zapewniaj-


cy duszy czas pracy na baterii oraz mae wymiary, wynosz-
ce 44 mm w przypadku IS1871, 66 mm w przypadku IS1870
i 1512 mm w przypadku moduu BM70. BM70 jest dostpny
w wykonaniu z certy katem oraz bez certy katu (nieekrano-
wany, bez anteny), przeznaczonym do integracji w produkcie
kocowym, podlegajcym niezalenej certy kacji.
Microchip oferuje moduy Bluetooth LE dostpne wraz
z caym osprztem, oprogramowaniem i certy kacjami nie-
zbdnymi dla projektanta. Dostpne s tu pro le m.in. GAP,
GATT, ATT, SMP i L2CAP oraz odpowiednie usugi dla trybu
Transparent UART. Konguracja moduw odbywa si z wy-
korzystaniem narzdzi pracujcych w rodowisku Windows.
www.microchip.com

ElektronikaB2B.pl
Portal branowy dla elektronikw
Nowe produkty | Komunikacja
Tanie uniwersalne moduy bezprzewodowe
na pasmo 2,4 GHz
Murata wprowadza do oferty nowe moduy komunikacji
bezprzewodowej na pasmo 2,4 GHz, stanowice rozszerzenie
rodziny DNT. Mog one znale zastosowanie w aplikacjach
wymagajcych dugiego zasigu transmisji i maych opnie,
np. w systemach SCADA, dronach komercyjnych, systemach
owietleniowych czy aplikacjach rolniczych. W otwartej prze-
strzeni, przy bezporedniej widocznoci anten ich zasig si-
ga 10 km, a wewntrz pomieszcze do 100 m. Moduy DNT s
produkowane w wersjach o przepustowoci 250 kbps (DNT24)
i 500 kbps (DNT2400). Wykorzystuj mechanizm transmisji
z rozpraszaniem widma FHSS, zapewniajcy wiksz odpor-
no na interferencje, co ma due znaczenie zwaszcza w przy-
padku mocno obcionych pasm, jak 2,4 GHz. Produkowane zasilanie: 3,3...5,5 V,
s wersje z anten chipow i zczem U.FL. Oferta moduw moc nadajnika: 1...100 mW,
DNT obejmuje obecnie 10 wersji rnicych si m.in. przepu- czuo odbiornika: 104 dBm,
stowoci, zakresem mocy wyjciowych nadajnika, rodzajem pobr prdu: 300 mA (nadawanie), 53 mA (odbir),
anteny i wymiarami. Producent oferuje dla nich zestawy ewa- 50 A (sleep),
luacyjne pozwalajce na szybk ocen przydatnoci w konkret- przepustowo: 500 kbps,
nych zastosowaniach. Moduy DNT24 i DNT2400 s kompaty- szyfrowanie transmisji: AES-128,
bilne pod wzgldem rozkadu wyprowadze z wczeniejszymi topologia sieci: Mesh, Point-to-Point, Point-to-Multipoint,
moduami DNT90 i DNT900 na pasmo 900 MHz. Peer-to-Peer,
Waniejsze dane techniczne modelu DNT2400C: interfejs Host: UART/SPI,
antena: zewntrzna (gniazdo U.FL.), uniwersalne linie I/O: analogowe, cyfrowe, interfejsy
wymiary: 52,134,04,3 mm, szeregowe.
www.murata.com

Elastyczne anteny RFID zfal biec Przecznik SPDT 300 kHz...8000 MHz
doinstalacji wciasnych przestrzeniach ostaej impedancji na wszystkich portach
Firma HARTING ma w ofercie anteny z fal biec Ha-VIS W najnowszym monolitycznym przeczniku SPDT rmy
Loceld przeznaczone do aplikacji RFID. S to elastyczne an- IDT, oznaczonym symbolem F2923, zastosowano opatento-
teny dostarczane w postaci kabli wsposiowych z wycicia- wan technologi KZ Constant Impedance zapewniajc sta
mi, polecane m.in. do ledzenia obiektw przemieszczajcych impedancj na wszystkich portach podczas przeczania, bez
si po przenonikach tamowych oraz do zastosowa wszdzie duych skokw VSWR typowych dla tradycyjnych przecz-
tam, gdzie ze wzgldu na ma przestrze nie ma moliwoci nikw. Cech t, osignito
montau tradycyjnych anten. Ich zalet jest moliwo zagi- bez pogarszania innych pa-
nania wzdu dowolnych ksztatw, a co za tym idzie dopaso- rametrw ukadu, takich jak
wania do dowolnych instalacji uytkownika. Promie odczy- izolacja, liniowo czy straty
tu wynosi od kilku cm do okoo 1 m w zalenoci od rodzaju wtrcone. F2923 jest prze-
czytnika i transpondera, rodzaju kabla i parametrw rodowi- cznikiem absorpcyjnym
skowych. Anteny Ha-VIS LOCFIELD s wykonywane w wer- o maych stratach wtrco-
sjach standardowych o dugoci do 3 m oraz w wersjach na za- nych (0,48 dB @ 2 GHz),
mwienie o dugoci do 10 m. mogcym znale zastoso-
Waniejsze parametry: wanie w telekomunikacyj-
pasmo: 865...868 nych stacjach bazowych, te-
MHz, 902928 MHz, lewizji kablowej i przenonej aparaturze pomiarowej. Pracuje
impedancja: 50, w zakresie czstotliwoci sygnaw wejciowych od 300 MHz
VSWR: < 1.8:1, do 8 GHz. Zapewnia wspczynnik IIP3 na poziomie powy-
maks. moc: 2 W, ej 66 dBm i izolacj rwn 74 dB (oba parametry dla 2 GHz).
wzmocnienie: 7 dBi, Jego wspczynnik VSWR w trakcie przeczania (<1,4:1) nie-
zakres temperatur wiele odbiega od wartoci w stanie stabilnym, podczas gdy
pracy: 20...+65C, w tradycyjnych przecznikach jest na poziomie ok. 9:1.
stopie ochrony: F2923 pracuje z napiciem zasilania 3,3 V, przy czym zapew-
IP65, nia kompatybilno z poziomami logicznymi sygnaw ste-
zcze: mskie SMA rujcych 1,8 i 3,3 V. Jest produkowany w obudowie TQFN-20
lub TNC-rev. o powierzchni 44 mm.
HARTING Polska, tel. 71 352 81 71, www.harting.pl www.idt.com

82 Stycze 2016 Elektronik


Moduy i komputery | Nowe produkty
Szybka karta interfejsowa RS-232/RS-422/
RS-485/RS-530 formatu PCI Express x1
Firma Sealevel Systems dodaa do oferty niskopro lo-
w kart interfejsow formatu PCI Express x1 z pojedyn-
czym, szybkim portem szeregowym kongurowa-
lnym pomidzy standardami RS-232, RS-422,
RS-485 i RS-530. Karta 7106e zawiera pami
FIFO w torach Tx/Rx o pojemnoci 256 bajtw.
Obsuguje szeroki zakres standardowych i nie-
standardowych szybkoci transmisji asynchro-
nicznej, przekraczajcych 921,5 kbps. Oferuje funkcj
kontroli Slew Rate pozwalajc zmniejszy poziom gene-
rowanych zaburze elektromagnetycznych w sytuacji, gdy
nie jest konieczna bardzo dua szybko transmisji. Ponadto
zawiera diody sygnalizujce m.in. aktywno cza i rodzaj
wybranego interfejsu elektrycznego, uatwiajce szybk iden-
ty kacj i rozwizywanie ewentualnych problemw.
W trybie RS-485 nadajnik jest automatycznie aktywowa-
ny sprztowo, co eliminuje konieczno zapewnienia kontroli
programowej. Pozwala to na zastosowania karty 7106e w stan-
dardowych aplikacjach z komunikacj szeregow, eliminujc
ryzyko rywalizacji urzdze o dostp do szyny i pojawiania
si bdw transmisji. W trybie RS-232 s implementowane Do karty producent docza sterownik programowy
wszystkie sygnay kontrolne modemu dla zapewnienia mak- SeaCOM i zestaw programw narzdziowych dla rodo-
symalnej kompatybilnoci z szerok gam szeregowych urz- wisk Windows i Linux. Ceny modelu 7106e zaczynaj si
dze peryferyjnych. od 219 USD.
www.sealevel.com

Elektronik Stycze 2016 83


Nowe produkty | Moduy i komputery
Modu EnOcean Click do realizacji Nowy komputer panelowy zekranem
przetwornikw iczujnikw zasilanych 10,4 cala
ze rde energy harvest Firma DFI, dostawca systemw wbudowanych do zastoso-
Oferta moduw Click rmy MikroElektronika powikszy- wa przemysowych, wprowadzia na rynek nowy przemyso-
a si o nowy model EnOcean Click wyposaony w energoosz- wy bezwentylatorowy komputer panelowy KS104-CD z ekra-
czdny transceiver radiowy TCM 310 na pasmo 868 MHz, mo- nem o przektnej 10,4 i o rozdzielczoci 1024768 pikseli.
gcy znale zastosowanie w systemach komunikacji bezprze- Urzdzenie bazuje na procesorze Intel Atom N2800, ktry ce-
wodowej energy harvesting pobierajcych zasilanie z kompa- chuje si wiksz wydajnoci w przetwarzaniu danych oraz
tybilnych, oferowanych przez EnOcean przetwornikw ruchu, mniejszym poborem mocy ni poprzednia generacja.
wiata i temperatury.

EnOcean Click pozwala na realizacj bezprzewodowych


przecznikw, czujnikw i elementw wykonawczych nie-
wymagajcych zasilania z baterii, znajdujcych zastosowanie KS104-CD jest dostpny w wersjach z 5-przewodowym, re-
w aplikacjach przemysowych i systemach automatyki domo- zystywnym ekranem dotykowym lub z ekranem pojemnocio-
wej. Zawiera wbudowan anten chipow i interfejs mikro- wym. Wywietlacz jest w peni paski, co pozwala speni r-
BUS UART do komunikacji z mikrokontrolerem. Standardowe norodne oczekiwania klientw i lepiej dopasowa go do wa-
rozmiary pytki i standardowy rozkad wyprowadze zcza snych aplikacji. Komputer wyposaono w jedno dodatkowe
mikroBUS zapewniaj kompatybilno plug-and-play z wie- wyjcie VGA, dwa zcza audio typu minijack, dwa gigabitowe
loma dostpnymi na rynku platformami deweloperskimi, jak porty ethernetowe, 3 porty COM, 2 USB, 1 zatok na 2,5-calo-
Raspberry Pi, BeagleBone, LaunchPad, Discovery, Freescale wy dysk SATA i w jedno gniazdo mini PCIe, w ktrym mona
Freedom czy Arduino. Najnowsze pytki deweloperskie z oferty umieci kart Wi-Fi lub modu mSATA. Ponadto panel fron-
rmy MikroElektronika rwnie s wyposaone w zcze mi- towy urzdzenia cechuje si stopniem ochrony rwnym IP65,
kroBUS. Nale do nich serie Easy (EasyPIC v7, EasyMx PRO co pozwala na uytkowanie komputera nawet w trudnych wa-
v7 for STM32, EasyPIC Fusion v7, EasyAVR v7, Easy FT90x) runkach rodowiskowych. KS104-CD jest przeznaczony do
oraz mniejsze Clicker i Clicker 2. Firma MikroElektronika ofe- rnorodnych aplikacji, takich jak np. systemy zautomatyzo-
ruje dla modelu EnOcean Click przykadowe kody programw wanej sprzeday, automatyczne punkty informacyjne (KIOSK)
w jzykach C, Basic i Pascal dostpne na stronie Libstock.com. oraz systemy prezentacji reklam.
www.enocean.com Unisystem, tel.58 761 54 20, www.unisystem.pl

Komputer embedded zmikroprocesorem Pomimo maych obudw (21017070 mm) oferuje szerok
4-rdzeniowym Atom E3845 iszerok gam interfejsw:
gam interfejsw 3xGbE,
Do oferty rmy ADLINK Technology dodano kolejny 6xUSB 2.0 + 1xUSB 3.0,
komputer embedded wyrniajcy si rozbudowanym zesta- 8 izolowanych linii DI/O,
wem interfejsw i pasywnym ukadem chodzenia przy du- 6xCOM (z tego 4 konfigurowalne jako RS-232/422/485),
ej mocy obliczeniowej. Matrix MXE-1400 bazuje na 4-rdze- kiesze na dysk SATA 2,5 hot-swap,
niowym mikroprocesorze Atom E3845. Dziki duej odpor- port CFast,
noci mechanicznej i wielu rodzajom interfejsw do czno- 2xmini PCIe,
ci przewodowej i bezprzewodowej (BT/WiFi, 3G/LTE) jest gniazdo kart USIM,
on polecany do zastosowa w transporcie, systemach moni- DisplayPort, DVI-I
torowania i automatyce przemysowej. Zapewnia odporno (z sygnaami DVI
na udary mechaniczne do 100 g, wibracje do 5 g i tempera- i VGA).
tury z szerokiego zakresu od 40 do +70C. Obsuguje opra-
cowany przez Adlink system SEMA Cloud do monitorowa-
nia w czasie rzeczywistym aktywnoci i kondycji systemu,
pozwalajcy optymalnie zarzdza zasobami systemowymi.
Guru Control Systems, tel. 22 831 10 42, www.kamlab.pl, www.adlinktech.com

84 Stycze 2016 Elektronik


Optoelektronika | Nowe produkty
arniki LED 1,830 mm osprawnoci 7-segmentowe wywietlacze LED
150 lm/W ogruboci 2,10 mm
Osram Opto Semiconductors prezentuje pierwsz seri ar- Firma VCC opra-
nikw LED zastpujcych stosowane wczeniej druty wolfra- cowaa seri naj-
mowe. arniki Soleriq L 38 emituj biae ciepe wiato (zakres cieszych na ryn-
temperatury 2500...4000 K). Charakteryzuj si ktem emisji ku 7-segmentowych
360, du sprawnoci rzdu 150 lm/W i wspczynnikiem wywietlaczy LED,
oddawania barw powyej 80, pozwalajcym na zastosowania ktrych grubo wyno-
w systemach owietleniowych stosowanych wewntrz budyn- si zaledwie 2,1 mm. S to
kw, w tym zwaszcza w owietleniu domowym. S produko- elementy przystosowane do montau
wane w wersjach o jasnoci 90, 130 i 140 lm pozwalajcych na SMT w ukadzie top mount lub re-
realizacj arwek o jasnoci odpowiadajcej tradycyjnym a- verse mount. Wystpuj w wersjach
rwkom o mocy do 60 W. Mog pracowa w zakresie tempera- jednocyfrowych czerwonych (super bright red) opartych na
tur otoczenia od 40 do +55C. technologii AlGaInP/GaAs oraz zielonych (pure green) opar-
Waniejsze dane techniczne: tych na technologii InGaN/GaN. Zapewniaj dugi czas beza-
wymiary: 1,830 mm, waryjnej pracy, przekraczajcy 100 tys. godzin. W zalenoci
jasno: 90, 130, 140 lm, od wersji ich zakres jasnoci wynosi od 5...25 mcd (DSM7-
sprawno: ok. 150 lm/W, UA2-0101, czerwony o wysokoci cyfry 5,1 mm) do 350...700
napicie pracy: mcd (DSM7UA70105, zielony o wysokoci cyfry 17,8 mm).
90 lm: 56...64 V, 130 lm: 82...90 V, Wywietlacze serii DSM s dostpne w wersjach o czterech r-
140 lm: 88...96 V, nych wysokociach cyfry wynoszcych 5,1, 7,7, 14,0 i 17,8 mm.
prd przewodzenia: 5...10 mA,
www.vcclite.com
temperatura koloru: 2500...4000 K,
wspczynnik oddawania barw (CRI): >80,
odporno na wyadowania ESD: do 2 kV,
zakres temperatur pracy: 40...+55C. Miniaturowy rezonator TCXO ostabilnoci
0,510 6 zamykany wobudowie SMD
www.osram-os.com
2,01,60,7 mm
TG2016SBN to nowy, miniaturowy rezonator TCXO z ofer-
ty rmy Epson mogcy znale zastosowanie w odbiorni-
Precyzyjne czujniki odcieni kolorw kach GPS i systemach komunikacyjnych CDMA/WCDMA/
ozasigu pomiarowym 500 mm LTE/WiMAX. Jest on zamykany w obudowie SMD o wy-
Keyence zaprezentowa now seri czujnikw kolorw LR-W miarach zaledwie 2,01,60,7 mm. Wystpuje w dwch kla-
wyposaonych w bia diod owietlajc, analizujcych peen sach stabilnoci: podwyszonej 0,510 6/30+85C dla od-
zakres wiata widzialnego. Mog one znale zastosowanie za- biornikw GPS oraz standardowej 2,010 6/30+85C do
rwno w prostych aplikacjach wykrywajcych obecno obiek- pozostaych zastosowa. Wersja o podwyszonej stabilno-
tw na linii produkcyj- ci moe by opcjonalnie dostarczana w wykonaniu nisko-
nej, jak i bardziej zo- temperaturowym na zakres temperatur pracy ju od 40C.
onych, wymagajcych TG2016SBN moe pracowa w stosunkowo szerokim zakresie
rozrniania produk- napi zasilana od 1,7 do 3,6 V. Jest produkowany na zakres
tw o bardzo zblio- czstotliwoci wyjciowych od 13 do 52 MHz.
nych odcieniach barw.
www.epsondevice.com
Charakteryzuj si a-
tw kalibracj realizo-
wan za pomoc po-
jedynczego przycisku.
Keyence nieustannie
dy do uatwienia ob-
sugi produkowanych
przez siebie czujnikw,
a seria LR-W nie jest
tu wyjtkiem. Szczegowy wywietlacz cyfrowy i dobrze wi-
doczne sygnalizatory optyczne zostay zaprojektowane z my-
l o zwikszeniu ergonomii obsugi. Zasig wynoszcy 500
mm zapewnia du elastyczno montau. Regulowana plam-
ka zwiksza stabilno detekcji, pozwalajc precyzyjnie skupi
wizk wiata na badanym obiekcie, nawet przy dugim dy-
stansie pomiarowym. Zalet jest te obudowa o stopniu ochro-
ny IP65/67 zapewniajca odporno na wod i py.
www.keyence.com

Elektronik Stycze 2016 85


Nowe produkty | Optoelektronika
Sprzgacz optyczny oprzepustowoci Nowe mae wywietlacze TFT
20 Mbps, drodze upywu 8 mm inapiciu Firma Riverdi poszerzya swoj ofert o nowe wywietlacze
izolacji 5000 V rms TFT o przektnej 2,83-cala wyposaone w nowoczesny kon-
TLP2768A to najnowszy sprzgacz optyczny z oferty rmy troler z rodziny FT80x (FT800, FT801). Chip FT801 przezna-
Toshiba, produkowany w paskiej obudowie SO6L 103,8 mm czony jest do wywietlaczy LCD TFT z pojemnociowym pa-
o gruboci 2,3 mm, mniejszej o prawie poow ni poprzed- nelem dotykowym, a FT800 do modeli z panelem rezystancyj-
nich wersji w obudowach SDIP6. Zapewnia drog upywu i od- nym bd bez panelu. Wywietlacze dostpne s w czterech

wersjach: z panelem rezystancyjnym, pojemnociowym, z pa-


nelem pojemnociowym i szkem dekoracyjnym uxTouch
stp izolacyjny wynoszce po 8 mm oraz napicie izolacji 5000 oraz bez panelu dotykowego. Wywietlacze maj kontrast
V rms. Jest to sprzgacz jednokanaowy, zaprojektowany do 500, jasno 250300 cd/m 2 oraz rozdzielczo 240320 pik-
zastosowa w systemach automatyki przemysowej, mogcy seli. Pracuj w temperaturze od 20 do +70C. Maj 20-pino-
pracowa w szerokim zakresie temperatur otoczenia od 40 do we gniazdo ZIF z rastrem 0,5 mm. MCU moe komuniko-
+150C. Parametry jego wewntrznej diody emisyjnej IR LED wa si z wywietlaczem poprzez interfejs SPI lub I2C. Kady
i fototranzystora umoliwiaj transmisj sygnaw z szybko- z opisywanych modeli zosta wyposaony w przetwornic
ci 20 Mbps. TLP2768A pracuje z napiciem zasilania z zakre- LED, dziki czemu uytkownik musi jedynie dostarczy za-
su od 2,7 do 5,5 V. Zapewnia odporno na wejciowe impulsy silanie do logiki, wszystkie pozostae napicia s generowa-
przepiciowe o szybkoci narastania do co najmniej 20 kV/s. ne na pycie kontrolera.
www.toshiba.semicon-storage.com Unisystem, tel.58 761 54 20, www.unisystem.pl

Dioda UV LED omocy 3,6 Wjako zamiennik moc promieniowania: 2500 mW @ 500 mA
dla lamp rtciowych (3600 mW @ 700 mA),
Do oferty rmy Vishay wchodzi nowa dioda LED UV du- dugo fali: 380390 nm,
ej mocy o symbolu VLMU5200-385-140, charakteryzujca intensywno ktowa: 1054 mW/sr @ 700 mA,
si dugim czasem bezawaryjnej pracy. Jest ona produkowana zakres temperatur pracy: od 40 do +85C.
w ceramicznej obudowie 5,25,23,1 mm z si-
likonowymi soczewkami. Ze wzgldu na du
moc znamionow (3,6 W) moe by stosowana
w charakterze zamiennika dla lamp rtciowych
w medycynie, przemyle i maszynach drukar-
skich. Zapewnia znacznie duszy czas bezawa-
ryjnej pracy, wiksz odporno na udary me-
chaniczne i czste cykle wczania/wyczania
oraz wiksz przyjazno dla rodowiska (brak
metali cikich). Nie wymaga skomplikowanego
ukadu sterowania oraz charakteryzuje si bra-
kiem czasu nagrzewania, wynoszcego w przy-
padku lamp rtciowych od 2 do nawet 15 minut.
VLMU5200-385-140 wymaga jedynie prostego,
niskonapiciowego ukadu sterowania.
Pozostae cechy:
technologia: InGaN,
kt emisji: 70,
www.vishay.com

86 Stycze 2016 Elektronik


Aparatura pomiarowa | Nowe produkty
Jedyny na rynku analizator rmy Keysight pozwalaj przeprowadza pomia-
sygnaw wektorowych PXIe ry w pamie 20 GHz przy rednim
opamie 50 GHz poziomie szumu (DANL) rwnym
Keysight Technologies rozszerza do 50 GHz 110 dBm DANL w czasie krt-
szeroko pasma analizatora sygnaw wek- szym ni 10 s, umoliwiajc szyb-
torowych PXIe M9393A, nieosigaln dotd k identy kacj sabych sygnaw
w moduowych przyrzdach pomiarowych. zakcajcych i harmonicznych.
Dziki pokryciu czstotliwoci z pasma Ka Ten podstawowy test nie jest ad-
i wyszych, M9393A moe znale zastoso- nym obowizujcym standardem,
wanie przy produkcji i zatwierdzaniu pro- lecz jedynie kluczowym parame-
jektw modemw, transponderw i ich trem wiadczcym o wydajnoci
komponentw skadowych w komercyj- systemu pomiarowego. Dotychczas
nych i wojskowych systemach komuni- przy wykonywaniu tego typu pomia-
kacji satelitarnej. Innowacyjna konstrukcja rw konieczne byo dobranie optymalnego ba-
modelu M9393A umoliwia zatwierdzanie parametrw pro- lansu szerokoci pasma i czasu, a sam pomiar mg zaj-
jektw urzdze pracujcych w pamie Ka, zapewniajc ci- mowa od kilka minut do nawet godzin. Dua szybko prze-
ge przemiatanie czstotliwoci w zakresie od 3,6 do 50 GHz miatania czstotliwoci w przypadku M9393A eliminuje ko-
(opcja FRX) i bezporedni dostp do pasma p.cz. 800 MHz nieczno dobierania balansu pomidzy parametrami i pozwa-
(opcja WB1). Dziki redniemu poziomowi szumu (DANL) po- la projektantowi w krtkim czasie bada zakcenia sygnau,
niej 155 dBm/Hz na czstotliwoci 40 GHz i zwikszonej ktrych analiza jeszcze do niedawna bya kopotliwa do prze-
szybkoci przemiatania, M9393A zapewnia najwiksz szyb- prowadzenia. Moliwo modernizacji przyrzdu, w tym po-
ko wyszukiwania sabych sygnaw zakcajcych wrd szerzenia zakresu czstotliwoci wejciowych, szerokoci pa-
wszystkich tego typu przyrzdw dostpnych obecnie na ryn- sma pomiarowego, liczby kanaw i pojemnoci pamici po-
ku. Ekstremalnie niska podoga szumowa modelu M9393A zwalaj szybko adaptowa analizator do zmieniajcych si wy-
w pamie Ka w poczeniu z oprogramowaniem 89600 VSA mogw pomiarowych, ograniczajc cakowity koszt bada.
www.keysight.com

Elektronik Stycze 2016 87


Nowe produkty | Aparatura pomiarowa
Precyzyjne multimetry cyfrowe ostopniu kow funkcj pomiaru zawartoci harmonicznych oraz tryb
ochrony IP67 iwyduonym czasie niskiej impedancji (Z LOW) pozwalajcy wyeliminowa na-
dziaania na baterii picia szcztkowe wystpujce np. wskutek sprze pojem-
Do oferty Keysight Technologies tra y dwie nowe se- nociowych i indukcyjnych midzy przewodami.
rie multimetrw cyfrowych wyrniajcych si stopniem Multimetry obu serii charakteryzuj si stopniem ochro-
ochrony IP67 i wyduonym czasem pracy na baterii. Seria ny IP 67 zapewniajcym odporno na wnikanie kurzu do
U1280 obejmuje najprecyzyjniejsze obecnie multimetry wntrza obudowy i zanurzenie w wodzie do gbokoci 1 m.
Ponadto s odporne na upadki z wysokoci do 3 m.
Dodatkowo multimetry serii U1240C nale do kate-
gorii pomiarowej CAT IV 600 V i CAT III 1000 V za-
pewniajcej bezpieczestwo uytkownika podczas te-
stw urzdze elektrycznych. Przyrzdy z obu serii
charakteryzuj si wyduonym czasem pracy na bate-
rii w stosunku do poprzednich modeli. Wynosi on 800
godzin w przypadku serii U1280 i 400 godzin w przy-
padku U1240C. Jest to wana cecha w zastosowaniach
przemysowych, gdzie priorytetem jest utrzymanie
cigoci dziaania linii produkcyjnych.
Do obsugi zaawansowanych funkcji i reje-
stracji danych pomiarowych suy dostarcza-
ne przez Keysight oprogramowanie Handheld
Meter Logger dostpne do pobrania pod adre-
sem www.keysight.com/ nd/hhmeterlogger.
Umoliwia ono automatyczn rejestracj danych
z wywietlaczem o rozdzielczoci 60 000 w formie tabeli lub wykresu trendw oraz rczn po nacini-
i podstawowej dokadnoci 0,025%, do prac ciu przycisku. Zarejestrowane dane mog by konwertowane
produkcyjnych, instalacyjnych i serwisowych z zakresu do rnych formatw raportw. Multimetry obu serii mog
elektroniki. Seria U1240C obejmuje multimetry z wywie- by obsugiwane zdalnie w rodowiskach stanowicych za-
tlaczem o rozdzielczoci 10 000 i dokadnoci podstawowej groenie dla uytkownika.
0,09%, do zastosowa przemysowych. Oferuj one dodat-
www.keysight.com

3-wyjciowy precyzyjny zasilacz niezalenie konfigurowane zabezpieczenia nadprdowe


laboratoryjny omocy wyjciowej 375 W i nadnapiciowe na poszczeglnych wyjciach,
MX180T/TP to trjwyjciowy precyzyjny zasilacz labora- wewntrzna pami na 200 zestaww parametrw konfigu-
toryjny o mocy znamionowej 375 W, opracowany przez r- racyjnych,
m Aim-TTi. Zawiera dwa wyjcia wysokoprdowe 180-wa- niezalene przyciski DC On/Off do poszczeglnych wyj,
towe mogce pracowa z parametrami 60 V/3 A, 30 V/6 A Lock Key i 4-cyfrowe haso dostpu do zabezpieczania pa-
i 15 V/10 A oraz wyjcie pomocnicze 18-watowe o parame- nelu czoowego,
trach 5,5 V/3 A i 12 V/1,5 A. Po poczeniu obu wyj wyso- obudowa o wysokoci 3U i szerokoci half-rack do montau
koprdowych dostpne s 4 dodatkowe zakresy: 30 V/12 A, na stole lub w szafie przemysowej,
15 V/20 A, 60 V/6 A i 120 V/3 A. Wszystkie wyjcia s wza- rozdzielczo programowania napi i prdw do 1 mV i 1 mA.
jemnie odizolowane i niezalene od siebie, przy czym mo-
liwe jest zaprogramowanie ich sekwencyjnego zaczania
z czasem opnienia regulowanym w szerokim zakresie od
10 ms do 20 s. Ostatni stopie z regulatorem liniowym za-
pewnia mae wyjciowe napicie zaburze. Wersja o ozna-
czeniu MX180TP zawiera dodatkowe terminale rubowe
na tylnym panelu oraz interfejsy USB, RS232, GPIB i LXI.
Producent oferuje sterownik IVI do aplikacji wymagajcych
zgodnoci ze rodowiskami LabView, LabWindows i HP/
Agilent VEE.
Pozostae cechy:
graficzny ekran LCD z podwietleniem prezentujcy para-
metry sygnaw na wszystkich wyjciach,
intuicyjny interfejs uytkownika z keypadem i pokrtem
regulacyjnym,
www.tti-test.com

88 Stycze 2016 Elektronik


Aparatura pomiarowa | Nowe produkty
Laboratoryjne analizatory
elektrochemiczne
2450-EC i2460-EC
zekranem dotykowym
Tektronix dodaje do oferty pierw-
sze na rynku laboratoryjne anali-
zatory elektrochemiczne z rodziny
Electrochemistry Lab System, ozna-
czone symbolami 2450-EC i 2460-EC,
wyposaone w 5-calowy wywietlacz
graczny z ekranem dotykowym. Te
interaktywne przyrzdy zapewniaj
tasz, bardziej elastyczn i atwiej-
sz metod przeprowadzania ekspe-
rymentw elektrochemicznych wolta-
metrycznych, chronoamperometrycz-
nych i chronopotencjometrycznych.
Tradycyjne podejcie do testw elek-
trochemicznych polegao dotd na wykorzystaniu potencjosta- i prdw do 200 V i 1 A w zakresie mocy wynoszcej do 22 W.
tu z oprogramowaniem dostarczonym przez jego producenta, Z kolei 2460-EC mierzy i wytwarza napicia i prdy do 100 V
ktre najczciej nie mogo by mody kowane. Rozwizanie i 7 A w zakresie mocy do 100 W. Czuo pomiarowa obu przy-
proponowane przez Keithley daje wiele zalet, do ktrych nale- rzdw wynosi 10 nV i 10 fA, najmniejsze zakresy pomiaro-
y zaliczy nisz cen i niszy koszt uytkowania, moliwo we to 20 mV i 10 nA, a podstawowa dokadno 0,012% przy
mody kacji oprogramowania, atwiejsz obsug oraz moli- 6,5-cyfrowej rozdzielczoci wywietlacza.
wo prowadzenia eksperymentw, wykonywania pomiarw Modele 2450-EC i 2460-EC s ju dostpne. Ich ceny zaczy-
i generowania woltamogramw bezporednio na ekranie do- naj si od 6900 USD.
tykowym przyrzdu. Za pomoc typowych gestw pinch and
www.tektronix.com
zoom uytkownicy mog teraz znacznie szybciej analizowa
wyniki pomiarw i podejmowa decyzje co do dalszego prze-
biegu prac. W przypadku potencjostatw pozbawionych pane-
lu kontrolnego, kongurowanie i prowadzenie eksperymentw
wymagao wsppracy z komputerem.
Elektrochemicy, chemicy i naukowcy z innych dziedzin wy-
korzystuj techniki pomiarw elektrycznych do badania re-
akcji chemicznych i dynamiki ich zachodzenia. Analizatory
Electrochemistry Lab System rmy Keithley s uniwersalny-
mi przyrzdami do precyzyjnego generowania i pomiaru na-
pi i prdw, mogcymi znale zastosowanie przy porwny-
waniu wynikw z parametrami uzyskiwanymi w eksperymen-
tach woltamperometrycznych i chronoamperometrycznych.
Jako przyrzdy 4-kwadrantowe umoliwiaj zarwno pomiar,
jak i wytwarzanie prdu. Typowe potencjostaty s urzdze-
niami 2-kwadrantowymi, co ogranicza ich zakres zastosowa
jako przyrzdw uniwersalnych wycznie do aplikacji elektro-
chemicznych. W odrnieniu od nich nowe modele 2450-EC
i 2460-EC mog by traktowane jako przyrzdy laboratoryjne
oglnego przeznaczenia do testw I-V, pomiaru prdw upy-
wu czy okrelania pro li adowania/rozadowania akumula-
torw. Podczas gdy wikszo potencjostatw korzysta z pre-
de niowanych procedur testowych niemoliwych do mody-
kacji, nowe analizatory oferuj praktycznie nieograniczon
funkcjonalno wynikajc z zastosowania systemu openso-
urce Test Script Processor (TSP). Pozwala on uytkownikom
tworzy wasne biblioteki elektrochemicznych skryptw testo-
wych, ktre mog by dowolnie mody kowane w miar przy-
szych potrzeb.
Analizatory 2450-EC i 2460-EC s zamykane w niewielkich
obudowach umoliwiajcych ich atwe przenoszenie w obr-
bie laboratorium; w przypadku tradycyjnego zestawu obej-
mujcego potencjostat i komputer niezbdny by do tego w-
zek. Model 2450-EC umoliwia pomiar i wytwarzanie napi

Elektronik Stycze 2016 89


Nowe produkty | Aparatura pomiarowa
Wireless Test System
do szybkich testw
urzdze komunikacyj-
nych wpamie
65 MHz...5 GHz
National Instruments posia-
da w ofercie zintegrowany system
pomiarowy WTS (Wireless Test
System) pozwalajcy obniy kosz-
ty testowania urzdze do bezprze-
wodowej transmisji danych przy
produkcji wielkoseryjnej, w tym
telefonw komrkowych, table-
tw, kart i moduw. WTS zapew-
nia du szybko prowadzenia
pomiarw i elastyczno kongu-
racji. Obsuguje wiele standardw
komunikacji bezprzewodowej oraz
pozwala prowadzi testy wielopor-
towe na kilku urzdzeniach DUT
rwnoczenie, przy wykorzystaniu oprogramowania TestStand je sygnay wejciowe o czstotliwoci z zakresu od 65 MHz
lub LabView. Zapewnia atw integracj na liniach produkcyj- do 5 GHz. Zapewnia szeroko pasma pomiarowego do 200
nych, dziki dostarczanym przez producenta gotowym sekwen- MHz. Zawiera interfejsy USB oraz Ethernet z obsug komend
cjom testowym opracowanym dla urzdze korzystajcych SCPI. Jest kompatybilny z nastpujcymi standardami trans-
z chipsetw produkcji m.in. Qualcomm i Broadcom. misji bezprzewodowej:
WTS to najnowszy system pomiarowy rmy National Wi-Fi 802.11a/b/g/n/ac,
Instruments zbudowany na bazie platformy sprztowej PXI, Bluetooth i Bluetooth LE,
ktry moe by programowany z wykorzystaniem oprogra- GPS,
mowania LabView i TestStand. Rok wczeniej w ofercie r- FM/RDS,
my pojawi si podobny system dla linii do produkcji p- LTE-A/LTE/HSPA+/WCDMA/TD-CDMA/CDMA2000/
przewodnikw (Semiconductor Test System). WTS akceptu- EDGE/GSM.
www.ni.com

Sondy oscyloskopowe na zakres S one kompatybilne z seriami oscyloskopw InniiVision


temperatur pracy od 40 do +85C i In niium. Nadaj si idealnie do prowadzenia pomiarw
Keysight Technologies dodaje do oferty sond oscyloskopo- w komorach termicznych sucych do testowania pracy pro-
wych dwa nowe modele zdatne do pracy w przemysowym za- duktw elektronicznych w rnych warunkach rodowisko-
kresie temperatur otoczenia od 40 do +85C: sondy pasywne wych. Czsto do tego celu inynierowie stosuj zwyke son-
N7007A oraz zestaw kocwek pomiarowych N7013A dla red- dy, ryzykujc ich uszkodzenie lub podczaj dodatkowe kable
nio- i wysokonapiciowych, rnicowych sond aktywnych. wysokotemperaturowe, generujce jednak duy bd pomiaru
wynikajcy z wprowadzenia do obwodu du-
ej dodatkowej indukcyjnoci.
N7007A to sondy pasywne 10:1 o dugoci
2 m, charakteryzujce si rezystancj wej-
ciow rwn 10 M i pasmem 400 MHz.
Zestaw N7013A obejmuje 70-centyme-
trowe kocwki pomiarowe dla aktyw-
nych sond rnicowych N2790A (1500 V),
N2791A (700 V), N2792A (20 V) i N2818A
(20 V). Nadaj si one do testowania m.in.
zasilaczy i rnicowych szyn transmisyj-
nych stosowanych w elektronice samocho-
dowej: CAN, CAN FD i FlexRay. Zapewniaj
szeroko pasma pomiarowego wynoszc
25 MHz przy wsppracy z sond N2790A
oraz 70 MHz przy wsppracy z sondami
N2791A, N2792A i N2818A.
www.keysight.com

90 Stycze 2016 Elektronik


Aparatura pomiarowa | Nowe produkty
Tanie rnicowe generatory impulsw
oczasie narastania/opadania sygnau <40 ps
Tanie generatory impulsowe nowej serii PicoSource PG900
produkowane przez Pico Technology nadaj si do zastoso-
wa przy testowaniu m.in. systemw radarowych, podzespo-
w pprzewodnikowych, szybkich interfejsw i kabli. S to
generatory z portem USB, wsppracujce z komputerem pra-
cujcym w rodowisku Windows. Oferta obejmuje trzy mode-
le: PG911, PG912 i PG914. PG911 to generator z rnicowym
wyjciem impulsowym zapewniajcym czasy narastania/opa- Generator impulsw PG914
dania <60 ps i zakres regulacji napicia wyjciowego od 2,5
do 6 V. PG912 zawiera gowic z diod tunelow, charakte-
ryzujc si czasem narastania <40 ps, lecz mniejszym napi-
ciem wyjciowym wynoszcym 200 mV. PG914 zawiera oba
typy wyj. Wszystkie generatory serii PG900 oferuj ten sam
zakres szerokoci impulsw wyjciowych, wynoszcy od 200
ns do 4 s (z regulacj co 25 ns), okres wewntrznego gene-
ratora zegarowego od 1 s do 1 s (z regulacj co 200 ns) i za-
warto jitteru wynoszc maksymalnie 3,5 ps rms wzgldem
zewntrznego sygnau wyzwalajcego. Korekcja wzajemne-
go przesunicia wyjciowego sygnau dodatniego i ujemnego
moe by wykonywana z rozdzielczoci 1 ps, a jej zakres wy-
nosi 1 ns dla PG911 i 500 ns dla PG912.
Ceny generatorw PG911, PG912 i PG914 wynosz odpo-
wiednio 8095 USD, 10585 USD i 13075 USD. Przyrzdy te s
objte 2-letni gwarancj. Ksztat impulsu wyjciowego modelu PG911

www.picotech.com

MDO4000C
4 kanay analogowe
Szeroki wybr modeli: praca w pamie
od 200 MHz do 1 GHz
Wyposaenie w sondy napiciowe o niespotykanej
pojemnoci wejciowej rzdu 3,9 pF (modele 1 GHz Ponad 135 moliwoci wyzwolenia
otrzymuj sondy 1 GHz w standardzie) 45 pomiarw automatycznych
16 kanaowy analizator stanw logicznych (opcja) Dekodowanie magistral szeregowych (opcja)
Wbudowany analizator widma do 3 lub 6 GHz (opcja) Wbudowany generator arbitralny (opcja)
Prdko rejestracji > 340 000 przebiegw /s Wbudowany multimetr cyfrowy oraz licznik
20 milionowe rekordy akwizycji czstotliwoci

Tespol Sp. z o.o. | ul. Kleciska 125, 54-413 Wrocaw tespol@tespol.com.pl


tel. +48 71 783 63 60 fax +48 71 783 63 61 www.tespol.com.pl
Nowe produkty | Elementy pasywne
Precyzyjne rezystory foliowe
10 125 k/0,01% na zakres
temperatur pracy do+225C
Rezystory foliowe FRSG rmy Vishay zostay zaprojekto-
wane do zastosowa w rodowiskach wysokotemperaturo-
wych, w ktrych konieczne jest zapewnienie bardzo duej pre-
cyzji i stabilnoci w dugim okresie. Charakteryzuj si ma-
ym wspczynnikiem TCR, wskim przedziaem tolerancji
i bardzo dobr stabilnoci dugoterminow. S produkowane
w wersjach o rezystancji z zakresu od 10 do 125 k. Warto
podkreli, e na indywidualne zamwienia mog by produ-
kowane wersje o dowolnej ustalonej przez uytkownika rezy-
stancji z podanego zakresu (z 6-cyfrow rozdzielczoci), do-
starczane w tej samej cenie i w tych samych terminach, co wer-
sje standardowe.
Rezystory serii FRSG, produkowane w technologii Z1 Foil, TCR: maksymalnie 2,5 ppm/C w zakresie 55+200C,
przenosz wszelkie zalety rezystorw linii Bulk Metal, w tym stabilno dugoterminowa: 0,1% (2000 h, +200C),
wski przedzia tolerancji i stabilno dugoterminow do za- moc znamionowa: do 750 mW @ +70C (300 mW @ +200C),
kresu wysokotemperaturowego, zachowujc may wspczyn- czas narastania sygnau: 1 ns,
nik TCR. Dziki pozacanym terminalom s kompatybilne czas stabilizacji termicznej: <1 s (w zakresie 10 ppm od war-
z rnymi technikami montau. Ich zakres zastosowa obej- toci stabilnej),
muje aparatur stosowan w szybach wiertniczych, lotnictwie, szum prdowy: <0,01 Vrms/V (< 40 dB),
sprzcie wojskowym itp. wspczynnik napiciowy: <0,1 ppm/V,
Waniejsze parametry: odporno na wyadowanie ESD: co najmniej 25 kV,
zakres rezystancji: 10 125 k, indukcyjno pasoytnicza: <0,08 H,
tolerancja: od 0,01%, obudowy: od 0603 do 2512.
www.vishayfoilresistors.com

Niskoprofilowe, wysokoprdowe cewki Filtr EMI wobudowie 33 mm do samocho-


0,2233 H odopuszczalnej temperaturze dowych interfejsw BroadR-Reach
pracy +180C EMIF02-01OABRY to ltr EMI do samochodowych inter-
Do oferty rmy Vishay Dale tra nowy typ wysokopr- fejsw ethernetowych standardu BroadR-Reach, pozwalaj-
dowej cewki indukcyjnej IHLP-3232DZ-8A mogcej praco- cego spina systemy multimedialne i wspomagania kierow-
wa w temperaturze otoczenia sigajcej +180C. Jest to cew- cy za pomoc nieekranowanej skrtki. Pod wzgldem funk-
ka niskopro lowa, produkowana w obudowie rozmiaru 3232 cjonalnym jest to ltr dolnoprzepustowy wyposaony dodat-
o gruboci 4 mm. Wystpuje w wersjach o indukcyjnoci od kowo w zabezpieczenie przed przepiciami do 15 kV (zgod-
nie z ISO 10605). Uzyska kwali kacj AEC-Q101. Eliminuje
konieczno realizacji ltrw EMI kompatybilnych ze specy-
kacj BroadR-Reach na bazie elementw dyskretnych, wy-
magajcej precyzyjnego zestrojenia parametrw. Jest produ-
kowany w obudowie QFN o powierzchni 33 mm. Moe pra-
cowa w zakresie temperatur otoczenia od 40 do +125C.
Zapewnia pen kompatybilno z wymogami BroadR-Reach,
zapewniajc m.in. straty powrotne na poziomie 20 dB @ 60
MHz oraz tolerancj dopasowania komponentw midzy lini
1 i 2 wynoszc 1%. Cena hurtowa EMIF02-01OABRY wynosi
0,48 USD przy zamwieniach 1000 sztuk.

0,22 do 33 H. Moe by stosowana w obwodach pracuj-


cych z maksymaln czstotliwoci 2 MHz. Uzyskaa kwali-
kacj AEC-Q200 potwierdzajc ich wysok niezawodno,
niezbdn w elektronice samochodowej. Charakteryzuje si
odpornoci na gwatowne zmiany temperatury, wilgo oraz
udary i wibracje mechaniczne. Przewodzi impulsy wysokopr-
dowe bez wchodzenia w twarde nasycenie.
www.vishay.com www.st.com

92 Stycze 2016 Elektronik


Elementy pasywne | Nowe produkty
Miniaturowe transile Transformatory SMD 985,7 mm serii
SMD na napicie pracy B82805x do przetwornic impulsowych
do36 V Maogabarytowe transformatory SMD nowej serii B82805x
LittelFuse powiksza ofert o no- zostay zaprojektowane do zastosowa w przetwornicach im-
w seri miniaturowych transi- pulsowych. Wystpuj w 5 wersjach zawierajcych uzwojenia
li SPxx-01WTG-C-HV produkowa- pierwotne i wtrne z odczepem, ktrych zakres przekadni
nych w obudowach SMD typu 0201. wynoszcy od 1:1 do 1:3,8
S to elementy przeznaczone do zasto- umoliwia realizacj prze-
sowa w urzdzeniach przenonych, twornic o napiciu wej-
produkowane na szeroki zakres na- ciowym i wyjciowym
pi pracy (12, 15, 24, 36 V) pokrywa- od 5 V5 V do 3,3 V12 V.
jcy 95% stosowanych obecnie rodza- W zalenoci od modelu
jw interfejsw. W szczeglnoci nowe indukcyjno uzwojenia
wersje 36 V mog znale zastosowanie do pierwotnego zawiera si
zabezpieczania przepiciowego ekranw doty- w przedziale od 9,5 do 94
kowych o duej powierzchni. Mog one bezpiecznie absorbo- H. Transformatory serii
wa wyadowania ESD powyej maksymalnego poziomu okre- B82805x mog pracowa w zakresie czstotliwoci do 250 kHz.
lanego przez standard IEC61000-4-2 bez degradacji parame- Ich dopuszczalny zakres temperatur pracy rozciga si od 25
trw oraz bezpiecznie przewodzi impulsy prdowe o nate- do +125C. Wymiary wynosz 985,7 mm.
niu do 8 A. Charakteryzuj si ma rezystancj dynamiczn
rzdu 0,4 . W porwnaniu z innymi podobnymi transilami Model Przekadnia L (12) Przykadowa konfiguracja
dostpnymi obecnie na rynku umoliwiaj rozpraszanie wik- B82805A0363A250 1:1 : 1,7 : 1,7 36 H 3,35 V
szych o 25% impulsw energetycznych oraz zapewniaj mniejszy B82805A0773A250 1:1 : 1,1 : 1,1 77 H 55 V
o 50% prd upywu i mniejsz o 40% pojemno wewntrzn. B82805A0943A250 1:1 : 1,1 : 1,1 94 H 1212 V
Uzyskay kwalikacj AEC-Q101 gwarantujc ich wysok ja- B82805A0952A250 1:1 : 3,8 : 3,8 9,5 H 3,312 V
B82805A0173A250 1:1 : 2,6 : 2,6 17 H 5 12 V
ko, pozwalajc na zastosowania w elektronice samochodowej.
www.littelfuse.com www.epcos.com

Rezystory pomiarowe current-sense Samochodowe diody prostownicze


0,01...0,05 / 0,1% zwyprowadzeniami onapiciu przebicia powyej 1000 V
4-punktowymi Do oferty rmy Diodes wchodz dwie wysokonapiciowe dio-
Do oferty rmy Vishay Dale tra a kolejna seria rezystorw dy prostownicze zaprojektowane do zastosowa w elektroni-
pomiarowych current-sense rodziny Power Metal Strip wypo- ce samochodowej, charakteryzujce si napiciem przebicia po-
saonych w wyprowadzenia 4-punktowe (Kelvina). Bazuj one wyej 1000 V. Uzyskay one kwalikacj AEC-Q101. S produ-
na niklowo-chromowych lub manganowo-miedzianych ele- kowane w maogabarytowych obudowach SOD123F o wymia-
mentach rezystywnych o maym wspczynniku temperatu- rach 3,51,81,0 mm, dwukrotnie niszych i ponad dwukrot-

rowym (TCR<20 ppm/C), zapewniajcych odporno na due nie mniejszych pod wzgldem powierzchni od podobnych diod
impulsy elektromagnetyczne. S zamykane w obudowach SMD zamykanych w obudowach SMA. Dodatkowo, charakteryzuj si
rozmiaru 1206 w wersjach o rezystancji od 0,01 do 0,05 i to- niemal 3-krotnie mniejsz rezystancj termiczn (13 vs. 30C/W).
lerancji od 0,1 do 1,0 %. Rezystory WSK1206 nadaj si do za- Wystpuj w wariancie standardowym S1MSWFQ-7 i szybkim
stosowa w czujnikach prdu i dzielnikach napicia ukadw RS1MSWFQ-7, ktrych typowy czas regeneracji trr wynosi odpo-
zasilania urzdze przenonych i podsystemw samochodo- wiednio 1000 i 240 ns, a pojemno wewntrzna odpowiednio 6
wych. Mog pracowa w zakresie temperatur otoczenia od 65 i 3 pF @ 1 MHz. Obie wersje charakteryzuj si dopuszczalnym
do +170C. Ich 4-terminalowa konstrukcja ogranicza bdy sys- rednim prdem wyjciowym wynoszcym 1 A i dopuszczalnym
temowe i eliminuje konieczno przeprowadzania kalibracji. rednim prdem szczytowym wynoszcym 25 A.
www.vishay.com www.diodes.com

Elektronik Stycze 2016 93


Nowe produkty | Elementy pasywne
Wysokoprdowe cewki SMD na zakres Transile Bourns serii PTVS3 wnowej wersji
wysokich temperatur iwysokich onapiciu pracy 15 V
czstotliwoci pracy Bourns rozszerza ofert transili serii PTVS3 o now wersj
Do oferty rmy TT Electronics dodano now seri wysokopr- charakteryzujc si napiciem pracy 15 V. Model PTVS3-
dowych cewek SMD przeznaczonych na zakres wysokich tem- 015C-TH jest przeznaczony do zabezpieczania 12-wolto-
peratur i wysokich czstotliwoci pracy. Seria HA65A obejmuje wych zasilaczy DC i systemw zarzdzania moc korzysta-
jcych z 12-woltowych akumulatorw. Zawiera wysokopr-
dowe diody zapewniajce dwukierunkow ochron prze-
piciow portw
zgodnie z wy-
mogami normy
IEC 61000-4-5.

7 typw cewek z rdzeniem ferrytowym, charakteryzujcych W porwna-


si duym wspczynnikiem dopuszczalnego prdu przewo- niu z elementami re-
dzenia do objtoci, produkowanych na zakres indukcyjnoci alizowanymi w technolo-
od 3,3 do 33 H. Mog one pracowa w zakresie temperatur gii MOV, zastosowanie innowacyj-
otoczenia od 40 do +155C. Uzyskay kwali kacj AEC-Q200 nej technologii krzemowej pozwolio tu ob-
potwierdzajc ich wysok jako, pozwalajc na zastosowa- niy napicie powielania lawinowego (clamping
nia w podsystemach samochodowych. W zalenoci od mode- voltage) oraz zapewni wiksz stao parametrw
lu cewki te mog przewodzi prdy o maksymalnym nate- i wiksz niezawodno.
niu od 10 do 87 A (Isat). Ich rezystancja staoprdowa wynosi Waniejsze dane techniczne:
typowo 2,3 m, a maksymalnie 2,6 m. pobr prdu w trybie standby (ID): maks. 10 A,
napicie pracy (V WM): 15 V,
Indukcyjno napicie przebicia (VBR): typ. 17,5 V,
Oznaczenie ISAT SRF DCR (maks.)
@ 0 ADC
napicie powielania lawinowego (VC): 28 V dla impulsu pr-
HA65A-25153R3LF 3,3 H 87,0 24 MHz
HA65A-25154R7LF 4,7 H 61,0 21 MHz
dowego 8/20 s,
HA65A-25156R8LF 6,8 H 46,0 17 MHz prd szczytowy przy powielaniu lawinowym (IPPM): 3 kA,
HA65A-251510RLF 10 H 31,8 14 MHz 2,6 m pojemno: 7,5 nF,
HA65A-251515RLF 15 H 22,0 10 MHz zakres temperatur pracy zcza: 40...+125C.
HA65A-251522RLF 22 H 15,5 9 MHz Cena modelu PTVS3-015C-TH wynosi 9,90 USD przy za-
HA65A-251533RLF 33 H 10,3 6 MHz mwieniach 50 sztuk.
www.ttelectronicsmagnetics.com www.bourns.com

Nowy materia ferrytowy do wysoko lepsz wydajnoci ze wzgldu na niskie straty w materiale. Na
sprawnych aplikacji konwersji mocy wykresie przedstawiono porwnanie obecnych ju na rynku
Nowy materia ferrytowy N59 rmy Epcos przeznaczony materiaw N87 oraz N49 z nowym materiaem ferrytowym
jest do wykorzystania w elementach indukcyjnych nowocze- N59. Pomiary zostay przeprowadzone na rdzeniach toroidal-
snych zasilaczy oraz inwerterw bazujcych na pprzewod- nych przy temperaturze pracy 100C.
nikach mocy z azotku galu pracujcych z bardzo
wysokimi czstotliwociami przeczania, nawet 2
MHz. Materia N59 zosta opracowany specjalnie
pod te potrzeby i jednoczenie zosta zoptymalizo-
wany pod ktem strat do pracy w zakresie czsto-
tliwoci od 700 kHz do 2 MHz i pozwala na prac
w temperaturze do 100C. Ferryt N59 idealnie nada-
je si do transformatorw tworzonych na bazie rdze-
ni toroidalnych. Jego znakomite waciwoci pozwa-
laj na projektowanie bardziej kompaktowych zasi-
laczy, jednoczenie charakteryzujcych si znacznie
Elhurt, tel. 58554 08 00, www.elhurt.com.pl

94 Stycze 2016 Elektronik


Elementy pasywne | Przetworniki i sensory | Nowe produkty
Paski kondensator 5 mF/3,2 V do zasilania Nowa rodzina dawikw mocy
kart iurzdze niskoprofilowych dla motoryzacji
Na wystawie Cartes Secure Connections rma TDK za- Firma TDK rozszerzya ofert dawikw mocy o seri CLF-
prezentowaa paski kondensator wysokoenergetyczny NI-D, ktra zostaa zaprojektowana gwnie pod ktem apli-
EDLC041720-050-2F-13 mogcy suy jako rdo zasila- kacji motoryzacyjnych. Nowe dawiki drutowe SMD z serii
nia do wywietlaczy electronic paper i systemw identy ka- CLF7045NI-D pracuj w zakresie temperatur od 55 do +150C
cji biometrycznej wbudowywanych w inteligentne karty oraz i oferuj zakres indukcyjnoci w przedziale od 1,0 H do 470
do innych urzdze o pa- H (seria E6). Ich wy-
skiej konstrukcji. Nietypowe miary to 7,47,04,5
wymiary tego kondensatora, mm, a dopuszczalne
wynoszce 27170,45 mm, natenie prdu oscy-
a zwaszcza bardzo maa gru- luje w przedziale od
bo umoliwiaj jego monta 0,41 do 8,5 A. Nowa
wewntrz typowej karty kre- seria spenia wymaga-
dytowej. EDLC041720-050- nia normy AEC-Q200.
2F-13 to kondensator double- Wykorzystane do pro-
layer o pojemnoci 5 mF i na- dukcji materiay cha-
piciu znamionowym 3,2 V. rakteryzuj si wyso-
Po naadowaniu moe przechowywa okoo 50 mJ energii. k odpornoci temperaturow i rodowiskow. Dodatkowo
Charakteryzuje si szybkim procesem adowania, umoliwia- zastosowano innowacyjn technik nawijania oraz specjalny
jcym wspprac np. z obwodami energy harvesting wykorzy- materia na wyprowadzenia, ktry gwarantuje wysok wy-
stujcymi energi fal elektromagnetycznych. Przeprowadzone trzymao mechaniczn. Produkcja tej serii jest w peni zauto-
testy wykazay moliwo jego penego naadowania w czasie matyzowana, co zapewnia wysok powtarzalno produktu.
krtszym od 1 s energi emitowan przez standardowy czytnik
Elhurt, tel. 58554 08 00, www.elhurt.com.pl
NFC. Pomimo bardzo maej gruboci, odpowiadajcej jedynie
1/5 gruboci oferowanych przez TDK kondensatorw EDLC
poprzednich generacji, EDLC041720-050-2F-13 jest niezwykle
odporny na uszkodzenia wynikajce z jego skrcania i zgina- Czujnik tensometryczny Sensor Gage
nia oraz charakteryzuje si dugim czasem bezawaryjnej pracy. zintegrowany zczujnikiem temperatury
Spenia wymogi norm ISO 10373-1 5.8 na zginanie dynamicz- Pomimo ograniczenia wpywu zmian temperatury na sy-
ne i ISO 10373-1 5.9 na skrcanie dynamiczne. Moe pracowa gna wyjciowy i udoskonalenia technologii produkcji stopw
w zakresie temperatur otoczenia od 20 do +60C. stosowanych w tensometrach, precyzyjne monitorowanie ich
temperatury wci ma decydujcy wpyw na dokadno po-
www.tdk.eu
miaru. Firma Micro-Measurements dokada wszelkich stara,
aby zwikszy dokadno charakteryzacji termicznej swoich
tensometrw. Wykorzystuje do tego celu wielomiany korek-
Najmniejszy na rynku 3-osiowy cyjne czwartego rzdu, ktrych wspczynniki s precyzyj-
czujnik przyspieszenia owymiarach nie wyznaczane na podstawie pomiarw prowadzonych dla
1,11,10,74 mm
MC3571 to najmniejszy obecnie na rynku 3-osiowy czujnik
przyspieszenia zamykany w obudowie WLCSP, ktrego obj-
to nie przekracza 1 mm3. Jest zamykany w obudowie WLCSP
o wymiarach 1,11,10,74 mm i wymaga do wsppracy tylko
jednego zewntrznego
kondensatora. Zosta
zrealizowany w tech-
nologii MEMS na stan-
dardowej linii produk-
cyjnej ukadw CMOS.
Zawiera interfejs sze-
regowy I2C. Moe pra- kadej partii tensometrw produkowanych z okrelonego typu
cowa w trybach 8-, materiau. W ostatnim czasie do oferty rmy dodano czujniki
10- lub 14-bitowej roz- Sensor Gage zawierajce zintegrowany na tym samym podou
dzielczoci z szybko- tensometr i element RTD. Zalet tych ukadw jest zmniejsze-
ci prbkowania programowan w zakresie od 1 do 1024 Hz. nie liczby komponentw w systemie pomiarowym oraz dua
Charakteryzuje si maym poziomem szumw (<200 g/Hz) dokadno wynikajca z bardzo maej odlegoci midzy oby-
i maym poborem prdu (typ. 84220 A). Oferuje zakresy dwoma elementami pomiarowymi, pozwalajca precyzyjnie
pomiarowe 2, 4, 8, 12 i 16 g. Rozpoczcie masowej produkcji korygowa zmian rezystancji tensometru w funkcji zmian
modelu MC3571 przewidziano na drugi kwarta 2016. jego temperatury.
www.mcubemems.com www.micro-measurements.com

Elektronik Stycze 2016 95


Nowe produkty | Mikrokontrolery
Ultraenergooszczdne mikrokontrolery
ARM Cortex-M0+ opoborze prdu
40 A/MHz
Oferta mikrokontrolerw FM0+ rmy Cypress powikszya
si o dwie nowe serie S6E1B i S6E1C charakteryzujce si bardzo
maym poborem prdu, wynoszcym 40 A/MHz w stanie ak-
tywnym i 0,6 A w trybie standby oraz szerok gam wbudowa-
nych blokw peryferyjnych, typow dla bardziej zaawansowa-
nych mikrokontrolerw klasy Cortex-M3/M4. Mikrokontrolery
S6E1B wyrniaj si najwiksz pojemnoci wewntrznej pa-
mici (do 560 KB Flash + 64 KB SRAM) spord innych se-
rii o architekturze Cortex-M0+, natomiast wyrnikiem serii
S6E1C jest rekordowo may pobr mocy (35 A/CoreMark).
Ukady te przechodz w bardzo krtkim czasie pomidzy try-
bem upienia i aktywnym, co pozwala skrci do minimum ich
czas aktywnoci wicy si z podwyszonym poborem prdu.
Zawieraj precyzyjny (1%) ukad zegarowy eliminujcy potrzeb
doczania zewntrznych oscylatorw kwarcowych.
Do kluczowych cech mikrokontrolerw FM0+ naley zaliczy: interfejs I2S,
unikalny 64-kanaowy kontroler DMA zapewniajcy efek- 2-kanaowy interfejs Smart Card,
tywn transmisj danych midzy pamici RAM i blokami 8-kanaowy 12-bitowy przetwornik A/C SAR o szybkoci
peryferyjnymi bez interwencji CPU, prbkowania do 1 MSps,
6-kanaowy wielofunkcyjny interfejs szeregowy kontroler wywietlacza LCD,
(UART/I2C/SPI), do 102 linii GPIO.
kontroler USB 2.0 Host/Device, MikrokontroleryFM0+ s produkowane w miniaturo-
sprztow jednostk kryptograficzn AES, wych obudowach QFN, QFP i WLCSP o powierzchni ju
2-kanaowy interfejs HDMI-CEC, od 6,4 mm2.
www.cypress.com

Tanie mikrokontrolery PIC z1 MB pamici


Flash Dual-Partition
Microchip wprowadza do sprzeday now rodzin tanich mi-
krokontrolerw PIC o oznaczeniu PIC24F GB6. Ukady te wy-
rniaj si du pojemnoci wbudowanej pamici Flash (do
1 MB), eliminujc w wielu przypadkach konieczno wsppra-
cy z pamici zewntrzn. Jest to pami typu Dual-Partition
z korekcj ECC i funkcjonalnoci Live Update, pozwalajc na
rwnoczesne wykonywanie kodu znajdujcego si w jednej par-
tycji i aktualizowanie kodu znajdujcego si w drugiej partycji.
Mikrokontrolery PIC24F GB6 s adresowane do systemw
always-on znajdujcych zastosowanie w przemyle i medy-
cynie oraz w urzdzeniach przenonych wymagajcych du-

giego czasu pracy na baterii. Charakteryzuj si maym po-


borem prdu, wynoszcym 190 A/MHz w stanie aktyw-
nym i 3,2 A w trybie Sleep. Zawieraj m.in. 32 KB pami-
ci RAM, do 12 timerw, 6 nadajnikw-odbiornikw UART,
port USB OTG mogcy pracowa w trybie Host lub Device
oraz 24-kanaowy 12-bitowy przetwornik A/C o maksymalnej
szybkoci prbkowania 200 kSps. S to kolejne mikrokontro-
lery z oferty Microchip oferujce bloki peryferyjne CIP (Core
Independent Peripheral) mogce funkcjonowa autonomicz-
nie, bez interwencji ze strony CPU. Naley do nich jednostka
CLC (Congurable Logic Cell) i kontroler DMA.
Obecnie w ramach rodziny PIC24F GB6 produkowanych jest
8 typw mikrokontrolerw zawierajcych od 128 KB do 1 MB
Architektura wewntrzna mikrokontrolerw PIC24F GB6 pamici Flash. Ich ceny hurtowe zaczynaj si od 1,74 USD.
www.microchip.com

96 Stycze 2016 Elektronik


Mikrokontrolery | Nowe produkty
Mikroprocesory MSP430 zpamici
FRAM itechnologi CapTIvate
do interfejsw pojemnociowych
Texas Instruments dodaje do oferty seri specjalizo-
wanych mikroprocesorw MSP430 z pamici FRAM
i technologi CapTIvate, pozwalajcych na realizacj pro-
stych interfejsw pojemnociowych zastpujcych przy-
ciski mechaniczne, odpornych na zaburzenia elektroma-
gnetyczne, zabrudzenie i wod. Mog one znale zasto-
sowanie w systemach kontroli dostpu, przemysowych
panelach sterujcych, jak rwnie w elektronice uytko-
wej. Obecnie dostpny jest pierwszy 16-bitowy mikrokon-
troler z tej serii, oznaczony symbolem MSP430FR2633.
Pozwala on uytkownikom o dowolnym poziomie za-
awansowania atwo realizowa niezawodne wielodotyko-
we interfejsy HMI z pojemnociowymi przyciskami, po-
tencjometrami i czujnikami zblieniowymi na rnych
podoach, np. metalowych oraz szklanych o gruboci do
60 mm i plastikowych o gruboci do 25 mm. Korzystajc
z aplikacji CapTIvate Design Center, uytkownik moe
zaprojektowa w cigu kilku minut metod drag-and-
drop interfejs pojemnociowy gotowy do konguracji.
Dziki ukadowi wake-on-touch zapewniajcemu cige
skanowanie do 4 elektrod przez mikrokontroler pozostajcy wynosia 0,90 USD przy zamwieniach 1000 sztuk. Texas
w trybie shutdown, moliwe jest tworzenie interfejsw pracu- Instruments oferuje te zestaw deweloperski MSP-CAPT-
jcych przez wiele lat na pojedynczej baterii zegarkowej, kt- -FR2633 CapTIvate w cenie 99 USD.
rych pobr prdu moe by ograniczony w trybie upienia do
www.ti.com
0,9 A na przycisk. Wbudowana nieulotna pami FRAM cha-
rakteryzuje si du trwaoci i krtkim czasem zapisu, dzi-
ki czemu system moe by wyprowadzany z trybu upienia je-
dynie na bardzo krtkie przedziay czasu, a dodatkowo zawar-
to pamici jest przechowywana rwnie po utracie zasila-
nia, eliminujc potrzeb stosowania baterii podtrzymujcych.
MSP430FR2633 jest odporny na impulsy ESD i EFT do
4 kV. Moe pracowa w trybach pojemnoci wasnej (self-ca-
pacitance) i pojemnoci wzajemnej (mutual-capacitance) po-
zwalajcych na obsug paneli zawierajcych odpowiednio do
16 i do 64 przyciskw. Zawiera zesp zaawansowanych funk-
cji sprztowych (specjalizowany regulator napicia, frequen-
cy hopping, synchronizacja przejcia przez zero, algorytmy
przetwarzania sygnau) zapobiegajcych faszywym wskaza-
niom w rodowiskach silnie zaszumionych. Praca z rozpra-
szaniem widma obnia poziom generowanych przez ukad
zaburze EMI.
Zalety technologii CapTIvate:
moliwo pomiaru zmian pojemnoci ju od 10 fF,
szeroki zakres dynamiczny do 300 pF,
moliwo realizacji interfejsw na panelach szklanych
o gruboci do 60 mm,
moliwo realizacji interfejsw na panelach szklanych
o gruboci do 25 mm,
moliwo realizacji czujnikw zblieniowych o zakresie
do 30 cm,
10-bitowa rozdzielczo uyteczna przy realizacji
potencjometrw i suwakw,
korekcja wpywu duych pojemnoci pasoytniczych,
mniejsze rozmiary interfejsu wynikajce z moliwoci
stosowania mniejszych elektrod.
Mikrokontroler MSP430FR2633 w wersjach z pamici
FRAM o pojemnoci do 16 KB ma by dostpny w ilociach
hurtowych jeszcze przed kocem br. Jego cena hurtowa bdzie

Elektronik Stycze 2016 97


Nowe produkty | Mikrokontrolery
Ultraenergooszczdny mikrokontroler interfejs I2C/SPI Master do wsppracy z czujnikami,
owspczynniku 377 wtecie EEMBC interfejs I2C/SPI Slave do wsppracy
ULPBench z mikrokontrolerem Host,
Firma Ambiq Micro poinformowaa, e opracowany przez UART do komunikacji z transceiverem bezprzewodowym,
ni mikrokontroler Apollo o ultraniskim poborze mocy uzy- oscylator kwarcowy 32,768 kHz,
ska wynik 377 w tecie EEMBC ULPBench ponad dwu- wysoko- i niskoczstotliwociowy oscylator RC,
krotnie lepszy ni najbliszy odpowiednik. Test EEMBC zegar RTC.
ULPBench, stworzony dla potrzeb projektantw
energooszczdnych systemw embedded, nor-
malizuje rne parametry pracy mikrokontrole-
ra, takie jak pobr prdu w stanie aktywnym, po-
br prdu w trybie sleep, czas przejcia z trybu
sleep do stanu aktywnego oraz sprawno jed-
nostki obliczeniowej i pamici Cache. Na tej pod-
stawie wyznacza wspczynnik okrelajcy rze-
czywisty pobr energii niezbdny do realizacji
okrelonego zadania.
Mikrokontrolery Apollo zaprojektowano do za-
stosowa w czujnikach bezprzewodowych, prze-
nonych akcesoriach medycznych i sportowych,
inteligentnych zegarkach i elektronice uytkowej.
Dziki energooszczdnej pracy mog one pracowa nawet kilka Wykonujc rozkazy pobierane z pamici Flash, mikrokon-
miesicy lub lat na pojedynczej baterii. Bazuj na 32-bitowym trolery Apollo charakteryzuj si poborem prdu wynoszcym
rdzeniu ARM Cortex-M4 z jednostk oblicze zmiennoprze- 34 A/MHz w stanie aktywnym, a w trybie sleep z aktywnym
cinkowych, taktowanym zegarem 24 MHz. Ponadto zawieraj: zegarem RTC ich pobr prdu obnia si do zaledwie 140 nA.
do 512 KB pamici Flash i 64 KB pamici RAM, Zakres napi zasilania wynosi od 1,8 do 3,8 V, a zakres tem-
10-bitowy 13-kanaowy przetwornik A/C o szybkoci prb- peratur pracy od 40 do +85C. Dostpne s warianty pro-
kowania 1 MSps, dukowane w obudowach CSP-42 (2,772,4 mm) z 27 liniami
czujnik temperatury o dokadnoci 2C, GPIO oraz BGA-64 (4,54,5 mm) z 50 liniami GPIO.
www.ambiqmicro.com

8-bitowe mikrokontrolery 8051 zprecyzyj- liczeniowej 8051 taktowanej zegarem do 72 MHz, zawiera-
nymi analogowymi blokami peryferyjnymi jce od 16 do 64 KB pamici Flash i od 1 do 4 KB pamici
Silicon Labs dodaje do oferty now rodzin 8-bitowych RAM. Ich zestaw analogowych blokw peryferyjnych obej-
mikrokontrolerw EFM8LB1 Laser Bee wyrniajcych si muje 14-bitowy przetwornik A/C o szybkoci prbkowania
wbudowanymi precyzyjnymi analogowymi blokami pery- 900 kSps, do czterech 12-bitowych przetwornikw C/A, wy-
feryjnymi. S to mikrokontrolery oparte na jednostce ob- kalibrowany fabrycznie czujnik temperatury o dokadno-
ci 3C i dwa komparatory. Przetwornik A/C wsppracu-
je z wejciowym sekwenserem i kontrolerem DMA umoli-
wiajcym zbieranie danych bez obciania jednostki CPU.
Ze wzgldu na specyczne wyposaenie i mae rozmiary
obudw, mikrokontrolery EFM8LB1 Laser Bee idealnie na-
daj si do moduw optycznych. Poza tym mog te znale
zastosowanie w inteligentnych czujnikach, aparaturze po-
miarowej i przemysowych systemach sterowania. Ich wy-
posaenie uzupeniaj 4 kongurowalne jednostki logiczne
CLU pozwalajce na implementacj logiki kombinacyjnej i/
lub ukadw synchronizacji zdarze systemowych bez po-
trzeby stosowania elementw zewntrznych.
Mikrokontrolery EFM8LB1 Laser Bee s obecnie produko-
wane w dwch typach obudw, QFN-24 i QFN-32. Ich ceny
hurtowe zaczynaj si od 0,52 USD przy zamwieniach 10 tys.
sztuk. Firma Silicon Labs oferuje zestaw startowy SLSTK2030A
z oprogramowaniem demonstracyjnym do pomiaru tempera-
tury i napicia oraz symulacji oscyloskopu i generatora funk-
cyjnego wykorzystujcych wbudowane przetworniki A/C i C/A
ukadu. Cena zestawu startowego wynosi 29,99 USD.
www.silabs.com

98 Stycze 2016 Elektronik


Elementy elektromechaniczne | Nowe produkty
Silnoprdowe zczki do puszek Miniaturowy koder 12-pozycyjny
instalacyjnych owymiarach 963 mm
Wago ma w ofercie seri silnoprdowych zczek do pu- Firma Knitter-switch opracowaa nowy typ miniaturowego
szek instalacyjnych i skrzynek przyczeniowych, jak rwnie kodera obrotowego przeznaczonego do zastosowa w urzdze-
do urzdze sterujcych w przestrzeniach zagroonych wy- niach o najwikszej gstoci upakowania podzespow. Model
buchem. Zczki serii 773 jako pierwsze na wiecie uzyskay
aprobat Ex e zgodnie z dyrektyw
unijn 94/9-ATEX i norm ame-
rykask UL-Aex. Oznacza
to moliwo stosowania
ich w wikszoci krajw
w stree 1 i 2 (ochrona
przed wybuchem gazu)
oraz stree 21 i 22 (ochro-
na przed wybuchem pyw).
W porwnaniu ze zczkami stoso-
wanymi tradycyjnie w przestrzeniach Ex
i wyposaonymi w zacisk gwintowy, zczki do puszek instala-
cyjnych Ex WAGO oferuj wiele dodatkowych korzyci:
oszczdno czasu i nisze koszty dziki zastosowaniu zaci-
sku Push Wire,
poczenie odporne na drgania i niewymagajce konserwacji,
pena ochrona przed dotykiem bezporednim,
zamocowanie zczki w wybranej pozycji dziki adaptero-
wi montaowemu,
produkt OEM (wyposaenie uzupeniajce obudw i puszek
elektroinstalacyjnych oferowanych przez dostawcw specja-
lizujcych si w urzdzeniach do przestrzeni zagroonych
wybuchem).
Zczki serii 773 wystpuj w wersjach 2-, 3-, 4- i 6-wejcio-
wych. Umoliwiaj obsadzanie przewodw o przekroju od 1,5
do 6 mm2. Charakteryzuj si napiciem znamionowym 400 V,
izolacj do 4 kV i dopuszczalnym prdem przewodzenia wyno-
szcym w zalenoci od wersji do 41 A.
Wago Elwag, tel. 71 360 29 70, www.wago.com

MERS 5-12 wymaga powierzchni montaowej wynoszcej je-


dynie 96 mm i zajmuje wysoko niecaych 3 mm. Jest kode-
Aluminiowe obudowy przemysowe rem 12-pozycyjnym. Pomimo swojej miniaturyzacji charak-
Woska rma ILME rozszerza swoj ofert obudw alumi- teryzuje si dugim czasem bezawaryjnej pracy, okrelanym
niowych dla przemysu o obudowy z rodziny APV. S one pro- przez producenta na 100 tys. godzin.
dukowane w siedmiu rozmiarach i w 3
www.knitter-switch.com
rnych wykonaniach. Ponadto ist-
nieje moliwo ich indywidualizo-
wania poprzez nawiercanie dodat-
kowych otworw na wejcia kablo-
we, wykonywanie dodatkowych
wytocze lub nadrukw lasero-
wych. Obudowy zachowuj kla-
s szczelnoci IP66/67 i s wy-
posaone w ruby ze stali nie-
rdzewnej i wewntrzne uszczel-
ki. Standardowo s lakierowa-
ne proszkowo w kolorze szarym
do zastosowania w przemyle. Specjalne
wykonanie obudw typu W ma swoje za-
stosowanie w rodowisku agresywnym i jest odporne na mg
soln i inne wpywy chemiczne. Seria APV przystosowana zo-
staa do zabudowy pyt lub szyn montaowych.
Conprod, tel. 880 583 378, www.conprod.pl

Elektronik Stycze 2016 99


Nowe produkty | Elementy elektromechaniczne
Moduowy system obudw na szyn to standardowa grubo pojedynczego najmniejszego mo-
Modulbox XTS Compact duu wynoszca 17,5 mm. Konstrukcja mechaniczna obu-
Modulbox XTS Compact to kompaktowa wersja najpo- dowy bazuje na trzech czciach: podstawie, haczyku i r-
pularniejszej obudowy Italtronica przystosowana do moco- nej czci grnej, jak wspomniano w trzech wersjach. Daje
wania na szynie DIN i dostpna w trzech wykonaniach A, to moliwo dopasowania produktu do rnych wymaga
B i C rnicych si midzy sob liczb wnk umoliwia- w zakresie wielkoci i opcji zczy. Kada wersja pozwala na
jcych wyprowadzenie zczy z pytki drukowanej na ze- zamontowanie pytki drukowanej o standardowej grubo-
wntrz, odpowiednio po obu stronach, po jednej stronie oraz ci bez uycia narzdzi i akcesoriw. Trzy typy obudw po-
bez takich wyprowadze. Obudowa wykonana jest z niepal- zwalaj te na elastyczno projektow w zakresie rozka-
nego (UL94-V0) tworzywa PC i ABS w kolorze jasnoszarym. du podzespow na pytce drukowanej. Wersja A pozwala
Obudowy na szyn DIN 35 mm maj standardow wysoko na monta duej liczby zczy i panelu kontrolnego, wersje
90 mm i gboko 32,2 mm, dziki czemu pasuj do skrzy- B i C daj z kolei moliwo zastosowania wyszych elemen-
nek instalacyjnych i dobrze komponuj si z reszt osprz- tw, co nie jest atwe, gdy obudowa na szyn DIN ma rela-
tu instalacyjnego. W zalenoci od potrzeb ich szeroko tywnie niewiele wolnej przestrzeni midzy PCB a obudow
moe wynosi 2M, 3M, 4M, 5M, 6M, 8M, 9M, 12M, gdzie M w obnionej czci.

Apar, tel. 22101 27 31, www.apar.pl

Nowa seria przekanikw kanika, a nastawione wartoci mog zosta zmody kowane
czasowych Relpolu w dowolnym czasie.
Nowe jednofunkcyjne przekaniki cza- Rodzina tych produktw obejmuje trzy modele:
sowe MT-TWU, MT-TE, MT-TBP r- MT-TE-17S-11-9240 realizujcy funkcj E opnione za-
my Relpol przeznaczone s do zasto- czenie. Wczenie napicia zasilania U rozpoczyna odmie-
sowa w instalacjach niskiego napi- rzenie nastawionego czasu T opnienia zaczenia przekani-
cia. Pozwalaj na ustawienie 8 zakre- ka wykonawczego R. Po odmierzeniu czasu T przekanik wy-
sw czasowych od 1 s do 10 dni oraz za- konawczy R zacza si i pozostaje zaczony do momentu wy-
pewniaj pynn nastaw czasow od czenia zasilania U.
0,1 do 1 wybranego zakresu czasowe- MT-TBP-17S-11-9240 realizuje funk-
go. Przekaniki maj uniwersalne napi- cj Bp symetryczna praca cykliczna roz-
cie wejciowe i napicie sterowania 12... poczynajca si od przerwy. Wczenie
240 V AC/DC i zostay umieszczone w ty- napicia zasilania U rozpoczyna prac cy-
powych moduach instalacyjnych o szero- kliczn od odmierze-
koci 17,5 mm. Wielko czasu oraz zakre- nia czasu T wycze-
su odczytywane s w trakcie pracy prze- nia przekanika wyko-
nawczego R, po kt-
rym nastpuje zacze-
nie przekanika wyko-
Monta SMT i THT. nawczego R na czas T.
Gwarancja jakoci, Praca cykliczna trwa
do momentu wycze-
skutecznoci,
nia zasilania U.
terminowoci M T-T W U-17S -11-
-9240 realizuje funk-
cj Wu zaczenie na
nastawiony czas. Wczenie napicia zasila-
nia U powoduje natychmiastowe zaczenie
przekanika wykonawczego R na nastawio-
Microtronic, ul. Dzieci Warszawy 31/17,
02-495 Warszawa ny czas T. Po odmierzeniu czasu T przeka-
Produkcja: ul. Regulska 66, nik wykonawczy R wycza si.
02-495 Warszawa, tel. +48 602 738 856
microtronic@grabarczyk.pl
Relpol, tel. 68479 08 50, www.relpol.com.pl

100 Stycze 2016 Elektronik


Elementy elektromechaniczne | Nowe produkty
Miniaturowe terminale IDC-PCB Obudowy do komputerw jednopytkowych
3,33,32,8 mm do przewodw Italtronic ma w ofercie specjalne wersje obudw przeznaczo-
orednicy do 1,1 mm nych do komputerw jednopytkowych Raspberry Pi, Arduino,
ERNI Electronics rozszerzya ofert zczy kabel-pyt- BeagleBone. Wersje dla Raspberry Pi (take B+) s dostp-
ka o miniaturowe terminale IDC-PCB (insulation-displace- ne w klasycznej wersji na szyn DIN o wielkoci 4 i 6 i 8 mo-
ment contact) przeznaczone do kabli wieloyowych AWG24/7 duw z panelem czoowym (XTS) jako kompaktowa wersja
i AWG26/7 o rednicy wynoszcej wraz z izolatorem do 1,1 paska bez panelu XTS Compact
mm. Podobnie jak wczeniejsze wersje AWG22 s one dostp- oraz w wykonaniu z prosto-
ne w nowych wersjach kolorystycznych, w tym zielonej, czer- ktnym otworem na wy-
wonej i czarnej co uatwia dopasowanie koloru zcza do ko- wietlacz LCD TFT.
loru kabla, zmniejszajc ryzyko pomyki przy podczaniu. Z kolei wersja
o oznaczeniu
PLC tej obudo-
wy ma wiksz
wysoko, co
pozwala poza
samym kom-
puterem zmie-
ci w obudowie
take dodatkowe
moduy rozszerze.
Inna seria dla tego kom-
putera o oznaczeniu Railbox
22,5, to przykad obudowy
te przeznaczonej do montau
na szynie, ale gbokiej (120 mm) i wskiej,
Terminale IDC-PCB, dziki swoim miniaturowym rozmiarom bo zajmujcej w wersji podstawowej jedynie 22,5 mm lub
(3,33,32,8 mm) nadaj si do zastosowa w obwodach o du- w wersji podwjnej 45 mm. Tak obudow montuje si pio-
ej gstoci upakowania podzespow. Ich najwaniejsze zale- nowo, co zapewnia oszczdno miejsca i zapewnia ona lep-
ty to dua niezawodno poczenia oraz wyeliminowanie ko- szy dostp do gniazd komputera. Do komputera Beaglebone
niecznoci cigania izolacji i lutowania. Pomimo maych roz- Black przeznaczone s obudowy z serii XTS (klasyczna na
miarw, zcza IDC-PCB umoliwiaj przewodzenie prdw szyn z panelem o szerokoci 4 M), XTS Compact (o obni-
o nateniu do 14 A. Mog by stosowane w aplikacjach pra- onej wysokoci) oraz dwie analogiczne obudowy o szero-
cujcych w zakresie temperatur otoczenia od 40 do +150C. koci 6M. Cao tworzy grup kilkudziesiciu rnych pro-
Wystpuj w wersjach przelotowych (feed-through) do po- duktw (wersji i rozmiarw), zapewniajcych du moli-
cze acuchowych oraz jednostronnych z zalepk (wire stop). wo wyboru.
www.erni.com Apar, tel. 22101 27 31, www.apar.pl
Nowe produkty | Ukady zasilania
Dwuwyjciowy kontroler DC-DC po fazie rozruchu jego dopuszczalne napicie wejciowe za-
zniezalenymi sekcjami pewniajce poprawn prac mona obniy nawet do 2,5 V.
boost ibuck Konwerter boost wytwarza napicia wyjciowe do 60 V i po-
LTC7812 to dwuwyjciowy (boost + buck) kontroler DC- zwala regulowa cykl pracy od 0%. Konwerter buck wytwa-
-DC o maym poborze prdu w stanie spoczynkowym. rza napicia wyjciowe od 0,8 do 24 V i zapewnia sprawno
W poczeniu kaskadowym jego niezalene sekcje boost sigajc 98%.
i buck umoliwiaj prac z napiciem wyjciowym niszym LTC7812 moe zosta skon gurowany do pracy w try-
lub wyszym od napicia wejciowego. W odrnieniu od bie burst, w ktrym pobr prdu w stanie spoczynkowym
konwencjonalnych regulatorw buck-boost z pojedyncz zmniejsza si do 28 A przy aktywnym kanale buck i do
cewk indukcyjn, taka architektura zapewnia szybk od- 33 A przy aktywnych obu kanaach. Zawiera sterowniki ze-
powied impulsow oraz mae wyjciowe napicie zaburze wntrznych tranzystorw n-MOS, charakteryzujce si re-
i ma emisj elektromagnetyczn. LTC7812 pracuje z na- zystancj wewntrzn 1 i wydajnoci prdow przekra-
piciem wejciowym z zakresu od 4,5 do 38 V, przy czym czajc 10 A na kana, ograniczan jedynie przez elementy
zewntrzne. Natenie prdw wyj-
ciowych moe by w przypadku
LTC7812 analizowane poprzez po-
miar spadku napicia na cewce lub
zewntrznym rezystorze szerego-
wym. Czstotliwo pracy jest staa
i moe by programowana w zakre-
sie 50...900 kHz lub synchronizowa-
na sygnaem zewntrznym z zakresu
75...850 kHz. Do standardowego wy-
posaenia naley ukad mikkiego
startu, ogranicznik prdu wyjcio-
wego, zabezpieczenie nadnapicio-
we wyjcia i wyjcie sygnalizacyjne
Power Good. LTC7812 jest produko-
wany w obudowie QFN-32. Jego ceny
hurtowe zaczynaj si od 4 USD przy
zamwieniach 1000 sztuk.
www.linear.com

Przetwornica DC-DC Buck ozakresie BD9G341AEFJ jest produkowany w obudowie HTSOP-J8


napi wejciowych 12...76 V iwydajnoci o wymiarach 6,04,91,0 mm. Jego cena hurtowa wynosi 1,82
prdowej 3 A USD przy zamwieniach 2500 sztuk.
Firma Rohm wprowadza na rynek nowy typ przetwornicy Pozostae dane techniczne BD9G341AEFJ:
DC-DC typu Buck o duej niezawodnoci, duej mocy wyj- technologia: BiCDMOS 0,6 m,
ciowej i pomijalnych stratach w trybie standby, mogcej zna- parametry wewntrznego tranzystora n-MOS:
le zastosowanie w ukadach napdowych i infrastrukturze 80 V/3,5 A/150 m,
komunikacyjnej o typowym napiciu zasilania 48 V. Ukad ten zakres napi wejciowych: 12...76 V,
zawiera wbudowany tranzystor MOSFET o napiciu przebicia zakres napi wyjciowych: od 1,0 V do VCC,
80 V, zapewniajcy odporno na due przepicia wejciowe wydajno prdowa: 3 A,
wywoane m.in. wyadowaniami ESD. Pracuje w trybie prdo- czstotliwo taktowania: od 50 do 750 kHz.
wym zapewniajcym szybk odpowied impulso-
w i atw kompensacj fazy. Charakteryzuje si
du sprawnoci uzyskiwan przy duej rni-
cy midzy napiciem wejciowym i wyjciowym;
przykadowo wynosi ona >80% w warunkach
VCC=48 V, VOUT=5 V, IOUT=1,0 A, f=300 kHz. Do
standardowego wyposaenia naley ukad mik-
kiego startu, zestaw obwodw zabezpieczajcych
(nadprdowy, podnapiciowy, termiczny i nadna-
piciowy) oraz precyzyjne rdo napicia refe-
rencyjnego 1,0 V o stabilnoci wynoszcej 1,5%
w temperaturze pokojowej i 2% w zakresie od
40 do +85C.
www.rohm.com

102 Stycze 2016 Elektronik


Ukady zasilania | Nowe produkty
Podwjny kontroler przetwornicy DC-DC
zinterfejsem IC/PMBus
LTC3884 to dwuwyjciowy kontroler przetwornicy DC-DC
step-down wyposaony w interfejs IC/PMBus do kongura-
cji i odczytu parametrw pracy. Pracuje w zakresie napi wej-
ciowych od 4,5 do 38 V i umoliwia programowanie napi
wyjciowych w zakresie do 5,5 V. Moe pracowa z rwnoleg-
ym poczeniem obu wyj, pozwalajcym na dwukrotne
zwikszenie wydajnoci prdowej oraz w konguracji wielo-
ukadowej z maksymalnie 6 kanaami przesunitymi w fazie.
Przy rwnolegym poczeniu obu wyj ich wzajemne dopa-
sowanie prdu jest realizowane z dokadnoci 5%.

Parametry odczytywane przez interfejs IC/PMBus: Pozostae cechy:


VIN, VOUT, IIN, IOUT, rejestr bdw, programowalna ptla kompensacji,
temperatura, flagi Power Good staa czstotliwo pracy od 200 kHz do 1 MHz,
flagi bdw i ostrzee,
wbudowane sterowniki tranzystorw n-MOS o rezystancji
Parametry programowane przez interfejs IC/PMBus:
wyjciowej 1,1 ,
VOUT, parametry sygnau PWM,
sekwencja zaczania napi, natenie prdu progowego
czujnik prdu wejciowego,
parametry kompensacji ptli, ogranicznika, 2 wyjcia sygnalizacyjne Power Good,
parametry ukadu mikkiego startu, parametry progowe zabezpieczenia pod-/ programowalny ukad mikkiego startu,
czstotliwo pracy + przesunicie nadnapiciowego i termicznego
fazowe, maks. bd napicia wyjciowego 0,5% w caym dopusz-
czalnym zakresie temperatur pracy,
dokadno pomiaru prdu wyjciowego 1,5%.

Sprawno istraty mocy LTC3884 wtypowej konfiguracji LTC3884 wkonfiguracji 3-fazowej

Dziki duemu wspczynnikowi SNR wzmacniacza sy-


www.linear.com
gnau sprzenia zwrotnego, LTC3884 moe wsppraco-
wa z cewkami o bardzo maej rezystancji (od 0,3 m), co
zmniejsza straty mocy i zwiksza sprawno energetycz-
n. Jest on polecany do zastosowa w redundantnych za-
silaczach oraz obwodach zasilania mikroprocesorw, uka-
dw ASIC i ukadw FPGA. Zawiera precyzyjny ogranicz-
nik prdowy mogcy pracowa ju przy napiciach sygnau
zwrotnego na poziomie 10...30 mV, co dodatkowo zmniej-
sza straty mocy. Oprogramowanie LTpowerPlay z gracz-
nym interfejsem uytkownika uatwia kon guracj uka-
du oraz umoliwia monitorowanie jego parametrw pra-
cy, co skraca czas programowania systemu zasilajcego.
Zaprogramowane parametry kon guracyjne s przechowy-
wane w wewntrznej pamici EEPROM i adowane podczas
uruchamiania ukadu. Alternatywnie, najwaniejsze para-
metry pracy mog by ustalane sprztowo za pomoc ze-
wntrznych rezystorw.
LTC3884 jest produkowany w obudowie QFN-48 o po-
wierzchni 77 mm. Jego cena hurtowa wynosi 6,35 USD przy
zamwieniach 1000 sztuk.

Elektronik Stycze 2016 103


Nowe produkty | Ukady zasilania
Maogabarytowy 250-watowy zasilacz Nowe zasilacze impulsowe serii RZI...M,
sieciowy open-frame osprawnoci 94% RZI...P Relpolu
Do oferty rmy XP Power tra maogabarytowy zasilacz sie- Nowe zasilacze impulsowe z serii RZI
ciowy CHD250 o mocy znamionowej 250 W, dostarczany w po- typu P rmy Relpol przeznaczone s
staci moduu open-frame o wymiarach 1277636 mm. Jest do aplikacji w automatyce przemyso-
to zasilacz chodzony przez naturaln konwekcj, speniaj- wej, zasilania maszyn pakujcych, bu-
cy wymogi midzynarodowych norm bezpieczestwa dla apa- dowlanych, tkackich
ratury IT (UL 60950-1) i medycznej (ANSI/AAMI ES60601-1) itp. Mog pracowa
oraz zgodny z wymogami normy EN55022/11 Class B w zakre- w szerokim zakre-
sie przewodzonych zaburze elektromagnetycznych. Wystpuje sie temperatur od 25
do +80 C i zapewnia-
j pewny zimny start
nawet przy 40 C, co
pozwala na sprawne uruchomienie instala-
cji nawet przy silnym mrozie. Zastosowane
w zasilaczach kondensatory elektrolityczne
cechuj si wyjtkowo dugim okresem trwa-
oci, nawet do 10 lat. Lekka aluminiowa kon-
strukcja odporna na wibracje i wstrzsy jest
w stanie wytrzyma cikie warunki prze-
mysowe. Pytk i elementy pokryto powok
konformaln PCB (conformal coating),
co zabezpiecza elektronik zasilacza
przed wpywem rodowiska. W kon-
w wersjach o ustalonym fabrycznie napiciu wyjciowym wyno- sekwencji zasilacze RZI typu P s od-
szcym 12, 15, 24, 28 i 48 VDC. Przy braku obcienia pobiera porne na uszkodzenia i awarie w duo
mniej ni 0,5 W mocy. Charakteryzuje si bardzo du spraw- wikszym stopniu ni standardowe
noci, sigajc 94% przy napiciu wejciowym 230 VAC i pe- produkty tego typu dostpne na rynku.
nym obcieniu, ktrej wykres jest paski w szerokim zakresie Z kolei zasilacze RZI typu M prze-
prdw wyjciowych. Pozwala to unikn koniecznoci cho- znaczone s do zastosowa w automa-
dzenia wentylatorem i zapewni cich prac zasilacza. tyce przemysowej, zasilania urzdze
Pozostae cechy modelu CHD250: gospodarstwa domowego, automaty-
zakres dostrajania napicia wyjciowego: +5/4%, ki budynkowej. Mog pracowa w sze-
wyjcie Power Fail, rokim zakresie temperatur od 25 do
funkcja Output Inhibit, +70 C i maj lekk konstrukcj z wy-
opcjonalne wyjcie pomocnicze 5 VDC/0,5 A (standby), trzymaego tworzywa zapewniajc skuteczn wentylacj, co
zakres temperatur pracy od 20 do +70C (z pen moc wyj- pozwala na prac zasilacza w trudnych warunkach. Podobnie
ciow do +50C), jak dla modeli P tutaj te wykorzystano elektrolity long-life.
3-letnia gwarancja.
www.xppower.com Relpol, tel. 68479 08 50, www.relpol.com.pl

Wysokonapiciowy konwerter DC-DC LT8331 to wysokonapiciowy konwerter DC-DC mog-


pracujcy wtrybach Boost, SEPIC, Flyback cy pracowa w trybach Boost/SEPIC/Flyback/Inverting, za-
iInverting pewniajcy sprawno do 90%. Zawiera wbudowany klucz
MOSFET o parametrach 140 V/500 mA, dziki czemu do re-
alizacji kompletnego obwodu wymaga jedynie kilku miniatu-
rowych komponentw zewntrznych, w tym pojedynczego re-
zystora ustalajcego napicie wyjciowe: zarwno dodatnie,
jak i ujemne. Akceptuje napicia wejciowe od 4,5 do 100 V.
Umoliwia programowanie czstotliwoci taktowania w zakre-
sie od 100 do 500 kHz. Oferuje tryb pracy Burst, w ktrym po-
br prdu wynosi okoo 6 A, a wyjciowe napicie zaburze
nie przekracza 20 mVP-P. LT8331 zawiera zabezpieczenie pod-
napiciowe i termiczne. Jest produkowany w obudowie MSOP-
16E w wersjach na standardowy i rozszerzony (40...+125C)
zakres temperatur. Jego cena hurtowa wynosi 2,95 USD przy
zamwieniach 1000 sztuk.
www.linear.com

104 Stycze 2016 Elektronik


Ukady zasilania | Nowe produkty
Regulatory impulsowe Buck zwejciem 5 V
owydajnoci prdowej do 8 A
Intersil dodaje do oferty 5 typw regulatorw impulsowych
typu Buck obniajcych napicie wejciowe 5 V do wartoci ju
od 0,6 V. S to ukady wysokoprdowe przeznaczone do zasi-
lania ukadw FPGA, DSP i mikroprocesorw. Model ISL8018
dostarcza do obcienia maksymalny prd cigy 8 A ze rda
wejciowego 2,7...5,5 V, zapewniajc przy tym sprawno siga-
jc 97% i wikszy stopie integracji ni inne podobne regu-
latory. Z kolei miniaturowe ukady rodziny ISL8003x, produ-
kowane w obudowach o powierzchni 22 mm, dostarczaj do
obcienia maksymalny prd cigy 3 A, zapewniajc spraw-
no do 95%.
ISL8018 umoliwia czenie i synchronizowanie kilku re-
gulatorw pracujcych z t sam czstotliwoci taktowania
w konguracji master/slave z wzajemnym przesuniciem fa- zakres programowania napicia wyjciowego od 0,6 V do
zowym. Ogranicza to impulsy prdowe i generowane zabu- V IN (opcjonalne wersje z ustalonym fabrycznie napiciem
rzenia EMI. Napicie wyjciowe moe by dostrajane w za- wyjciowym),
kresie 10% wartoci nominalnej, umoliwiajc kompensacj synchronizacja czstotliwoci taktowania od 500 kHz do
spadku napicia wyjciowego na kablach. Wbudowany ogra- 4 MHz,
nicznik prdowy dla aplikacji 8 A, 5 A i 3 A pozwala stosowa wbudowany ukad mikkiego startu,
mniejsze cewki indukcyjne, co ogranicza przestrze montao- funkcja soft-stop zapewniajca rozadowanie pojemnoci
w i koszt podzespow. Czstotliwo pracy moe by w przy- wyjciowej w trybie disabled,
padku modelu ISL8018 programowana w zakresie od 500 kHz ogranicznik prdu szczytowego,
do 4 MHz, umoliwiajc wspprac z miniaturowymi ele- zabezpieczenie zwarciowe i termiczne.
mentami pasywnymi. Kluczowe cechy ISL80030, ISL80030A, ISL80031 i ISL80031A:
ISL80030, ISL80030A, ISL80031 i ISL80031A to regulatory sprawno do 95% przy prdzie wyjciowym 3 A,
wzajemnie kompatybilne pod wzgldem rozkadu wyprowa- czstotliwo taktowania do 2 MHz,
dze, wyposaone w wewntrzne tranzystory PMOS i NMOS pobr prdu w stanie spoczynkowym na poziomie 35 A,
o bardzo maej rezystancji R DS(on). Wymagaj minimum ele- przeczalne tryby pracy PFM/PWM,
mentw wsppracujcych. Dziki niskiej temperaturze pra- zabezpieczenie zwarciowe, nadprdowe, termiczne,
cy struktury nie musz by chodzone radiatorami ani wenty- wbudowany ukad mikkiego startu,
latorami, nawet przy pracy z maksymalnym prdem wyjcio- funkcja soft-stop zapewniajca rozadowanie pojemnoci
wym 3 A. Zawieraj wewntrzny obwd kompensacyjny elimi- wyjciowej w trybie disabled,
nujcy cz elementw zewntrznych. Cakowity obwd moe zabezpieczenie podnapiciowe i nadnapiciowe.
w ich przypadku zosta zrealizowany na powierzchni nieprze- 8-amperowy regulator ISL8018 jest produkowany w obudo-
kraczajcej 64 mm2. ISL80031 i ISL80031A oferuj dodatkowo wie QFN-20 o powierzchni 43 mm. Jego cena hurtowa wyno-
tryby pracy light load zapewniajce du sprawno przy ma- si 1,60 USD przy zamwieniach 1000 sztuk. Producent oferuje
ych obcieniach. do niego pytk demonstracyjn ISL8018DEMO1Z w cenie 20
Kluczowe cechy ISL8018: USD i pytk ewaluacyjn ISL8018EVAL3Z w cenie 115 USD.
sprawno do 97%, 3-amperowe regulatory ISL80030, ISL80030A, ISL80031
moliwo realizacji kompletnego regulatora i ISL80031A s produkowane w obudowach DFN-8 o po-
na powierzchni <97 mm2, wierzchni 22 mm. Ich ceny hurtowe zaczynaj si od 0,59
zakres dostrajania napicia wyjciowego 10%, USD. Dostpne s pytki demonstracyjne ISL80030DEMO1Z
programowalny ogranicznik prdowy, i ISL80031DEMO1Z w cenie od 18 USD.
www.intersil.com

160-watowe zasilacze sieciowe open- rach 1025138 mm, mogce pracowa w zakresie tempera-
-frame 1025138 mm ozakresie tur od 40 do +85C. Zawieraj zabezpieczenie nadprdowe
temperatur pracy 40+85C i nadnapiciowe. Zapewniaj sprawno sigajc 93% i zni-
Do oferty rmy Murata wchodzi nowa seria 160-wato- komy pobr mocy przy braku obcienia, wynoszcy oko-
wych zasilaczy sieciowych MVAD160 zaprojektowanych do o 0,3 W. Pracuj w uniwersalnym zakresie napi zasilania
zastosowa m.in. w przemyle i telekomunikacyjnych sta- 85264 VAC . S produkowane w wersjach o znamionowych
cjach bazowych, gdzie jednym z najbardziej istotnych kry- napiciach wyjciowych 12, 24 i 48 V DC z dodatkowym wyj-
teriw jest szeroki zakres dopuszczalnych temperatur pra- ciem pomocniczym 5 V DC/0,1 A. Speniaj wymogi midzy-
cy. S to zasilacze chodzone przez przewodzenie, dostarcza- narodowych norm bezpieczestwa uytkowania IEC 60950
ne w postaci moduw open-frame o standardowych wymia- i IEC 60601.
www.murata.com

Elektronik Stycze 2016 105


Nowe produkty | Ukady zasilania | Podzespoy czynne
60-amperowy konwerter DC-DC
point-of-load do zasilania ukadw
FPGA/ASIC imikroprocesorw
Firma Ericsson wprowadza do oferty nowy 60-am-
perowy konwerter DC-DC point-of-load przeznaczo-
ny do zasilania niskonapiciowych ukadw FPGA
i ASIC oraz mikroprocesorw w systemach IT, te-
lekomunikacyjnych i przemysowych. BMR466, za-
mykany w obudowie o wymiarach 25147 mm, wy-
maga jedynie poowy powierzchni pytki drukowa-
nej w porwnaniu z alternatywnymi obwodami ba-
zujcymi na elementach dyskretnych. Moe by sto-
sowany w konguracjach wielofazowych o maksy-
malnie 8 kanaach i sumarycznej wydajnoci prdo-
wej 480 A, pozwalajcych rwnomiernie rozprowa-
dzi ciepo na wikszej powierzchni i uproci sys-
tem chodzenia. Zastosowana tu obudowa LGA o sy-
metrycznym rozkadzie wyprowadze zapewnia bardzo do- 1,8 V za pomoc rezystora lub komendy PMBus. Sprawno
bry kontakt mechaniczny i du niezawodno po przyluto- siga 95% przy V IN=5 V, VOUT= 1,8 V i poowie maksymal-
waniu oraz mniejsz indukcyjno pocze obniajc po- nego obcienia. BMR466 zapewnia niezawodno na pozio-
ziom generowanych zaburze EMI. BMR466 akceptuje na- mie 50 milionw godzin MTBF wedug specy kacji Telcordia
picia wejciowe z zakresu od 4,5 do 14 V, co pozwala na jego SR-332 Issue 3, Method 1. Zawiera zabezpieczenie podnapi-
zastosowania w aplikacjach z szyn poredni. Jego napi- ciowe, termiczne, zwarciowe i nadnapiciowe, wejcia akty-
cie wyjciowe moe by programowane w zakresie od 0,6 do wujce oraz wyjcie sygnalizacyjne Power Good.
www.ericsson.com

Wzmacniacz audio 5,7 W/4 klasy D 5,7 W/4 (3,8 W/8 ) przy napiciu zasilajcym 4,2 V
do tabletw ismartfonw i wspczynniku THD+N rwnym 1% (odpowiednio
TAS2555 to atwy w implementacji, jednokanaowy wzmac- 6,9 W i 4,5 W przy THD+N=10%). Wyrnia si maym na-
niacz mocy audio klasy D zaprojektowany do zastosowa piciem szumu w trybie idle (15,9 V ICN) eliminujcym przy-
w nowej generacji smartfonw i tabletw. Zosta wykona- dwik akustyczny w trybie receive/pause oraz pozwalajcym
ny jako ukad typu SoC o duej skali integracji, wymaga- wyeliminowa cz elementw wsppracujcych. Zawiera
jcy minimum elementw zewntrznych. Bazuje na opra- wbudowan przetwornic napicia typu Boost i ukad auto-
matycznej kontroli wzmocnienia, pozwalajce wykorzysta do
maksimum energi zgromadzon w akumulatorze.
Pozostae cechy TAS2555:
SNR: 111 dB (THD+N=1%, R L=8 ),
PSRR: 110 dB (zaburzenia 200 mVpp, 217 Hz),
szybko prbkowania sygnau wejciowego: 8...96 kHz,
sprawno: 87% (700 mW, 8 , VBAT=4,2 V),
ukad AGC ograniczajcy pobr prdu z baterii,
ukad kontroli szybkoci narastania napicia wyjciowego,
napicie zasilania (wejcie Boost): 2,9...5,5 V,
napicie zasilania sekcji analogowej i cyfrowej: 1,65...1,95 V,
napicie zasilania sekcji I/O: 1,62...3,6 V,
zabezpieczenie termiczne, podnapiciowe i zwarciowe,
interfejs wejciowy I2S,
interfejs I2C do kontroli wewntrznych rejestrw.
TAS2555 jest produkowany w obudowie WCSP-42 o po-
wierzchni 3,53,2 mm. Zosta zaprojektowany do pracy w prze-
mysowym zakresie temperatur otoczenia. Jego cena hurtowa
wynosi 2,5 USD przy zamwieniach 1000 sztuk. W ofercie TI
dostpny jest te modu ewaluacyjny TAS2555YZEVM w cenie
cowanym przez TI ukadzie DSP realizujcym algoryt- 149 USD oraz pakiet oprogramowania PurePath Console 3 dla
my pozwalajce uzyska maksymaln gono bez ryzyka pocztkujcych i zaawansowanych uytkownikw, wspoma-
uszkodzenia gonika. Pomimo maych gabarytw TAS2555 gajcy projektowanie systemw audio i ich integracj w pro-
jest w stanie dostarczy do obcienia maksymaln moc duktach docelowych.
www.ti.com

106 Stycze 2016 Elektronik


Podzespoy czynne | Nowe produkty
16-kanaowe przedwzmacniacze AFE do Resetowalny bezpiecznik 2,5 A/5 V
medycznych skanerw ultradwikowych zkontrol slew-rate iwycznikiem
Od stosowanych obecnie medycznych skanerw ultra- termicznym
dwikowych wymaga si zapewnienia coraz lepszej jako- AP91352 to elektroniczny bezpiecznik resetowalny do urz-
ci obrazu, a rwnoczenie maej masy i wymiarw uatwia- dze konsumenckich i podzespow komputerowych hot-plug,
jcych ich przenoszenie. Aby sprosta tym wymogom, rma realizujcy zabezpieczenie podnapiciowe (4 V), nadnapicio-
Texas Instruments opracowaa dwie nowe serie 16-kanaowych we (6 V), termiczne (+150C) i nadprdowe (2,5 A). Po usta-
przedwzmacniaczy AFE o oznaczeniach AFE5818 i AFE5816, niu zagroenia powraca on automatycznie do normalnego

wyposaonych w rne typy funkcjonalnoci majcy zapewni


ich may pobr mocy i niski koszt realizacji systemu pomia-
rowego. Ukady te wystpuj w trzech wersjach: podstawowej,
zawierajcej blok demodulatora oraz zawierajcej blok demo-
dulatora i interfejs JESD204B.

Pobr mocy
Cena hurtowa
Oznaczenie Funkcja Szum (12 bitw, 80
(>1000 sztuk)
MSPS)
AFE5818 LVDS 0,75 nV/ 143 mW/ch (1) 130 USD
LVDS, demodulator,
AFE58JD18 0,75 nV/ 163 mW/ch (2) 215 USD
JESD204B
AFE5816 LVDS 1,00 nV/ 94 mW/ch (1) 120 USD
LVDS, demodulator,
AFE58JD16 1,00 nV/ 114 mW/ch (2) 200 USD
JESD204B
LVDS, demodulator,
ADS52J90 N/A 38 mW/ch (1) 120 USD
JESD204B
(1) pobr
Architektura wewntrzna AP91352
mocy z interfejsem LVDS
(2) pobr mocy z interfejsem JESD204B i wczonym demodulatorem
trybu pracy. Zawiera dwukierunkow, trjstanow lini EN/
AFE5818 i AFE5816 pobieraj odpowiednio 94 i 52 mW Fault z moliwoci wykorzystania do wyczania wyjcia (po-
mocy na kana mniej o 33% ni produkty konkurencyjne. przez wymuszenie na niej niskiego stanu logicznego zewntrz-
Wersje z su ksem -JD zawieraj interfejs szeregowy JESD204B nym elementem z otwartym drenem) oraz mogc suy do
o przepustowoci 5 Gbps uatwiajcy komunikacj z ukadami sygnalizacji zadziaania wycznika termicznego, pozwalajcej
wsppracujcymi, np. z wielordzeniowym mikroprocesorem rwnoczenie wyczy inne elementy wsppracujce. Linia
66AK2L06 z oferty TI. Wszystkie wersje zostay wyposaone SAS z zabezpieczeniem ESD do 1 kV HBM umoliwia wpro-
w cyfrowe obwody kompensacji wzmocnienia DTGC (Digital wadzenie ukadu w tryb oszczdnociowy o maym poborze
time gain compensation) o rozdzielczoci 0,125 dB, pozwala- prdu, rwnoczenie wymuszajc niski stan logiczny na wej-
jce zredukowa poziom szumu, pobr mocy i liczb elemen- ciu EN/Fault i wyczenie wyjcia. Wewntrzny tranzystor
tw wsppracujcych w porwnaniu z tradycyjnymi, analogo- IsoFet wycza si po wykryciu odwrcenia polaryzacji pr-
wymi ukadami kompensacyjnymi. Opcjonalnym wyposae- du wyjciowego. W normalnym trybie pracy jego rezystancja
niem jest cyfrowy demodulator dokonujcy konwersji wejcio- R DS(on) wynosi 50 m. AP91352 zawiera dodatkowo ukad kon-
wych sygnaw w.cz. ze wszystkich 16 kanaw do czstotli- troli slew-rate o ustalonym fabrycznie czasie narastania wyno-
woci podstawowej, zmniejszajcy obcienie systemowej jed- szcym 13 ms 20%. Akceptuje napicia wejciowe z zakresu
nostki obliczeniowej oraz zapewniajcy krtszy czas opnie- od 3,6 do 12 V. Jest zamykany w obudowie QFN3020-12 o wy-
nia i wysz jako obrazu. miarach 3,12,10,8 mm.
www.ti.com www.diodes.com

Elektronik Stycze 2016 107


Nowe produkty | Podzespoy czynne
Ukad monitorowania acuchw Moe znale zastosowanie m.in. w samochodach o napdzie
ogniw bateryjnych do zastosowa elektrycznym i hybrydowym, gdzie pozwala monitorowa do
wmotoryzacji 12 ogniw poczonych szeregowo przy cakowitym bdzie po-
LTC6811 to ukad monitorowania acuchw ogniw bate- miaru mniejszym od 1,2 V. Zakres monitorowanych napi,
ryjnych mogcy stanowi bezporedni zamiennik dla wcze- wynoszcy od 0 do 5 V, umoliwia wspprac z ogniwami
niejszej wersji LTC6804, z ktr jest w peni kompatybilny o rnych skadach chemicznych. LTC6811 zapewnia krtki
pod wzgldem programowym i rozkadu wyprowadze. Poza czas pomiaru napi, wynoszcy ju od 290 s dla wszyst-
lepszymi parametrami jest on o 25% taszy od poprzednika. kich ogniw, przy czym moe by rwnie przeczony w tryb
o mniejszej szybkoci akwizycji, redukujcy poziom
szumw. Istnieje moliwo wsppracy wielu uka-
dw w przypadku koniecznoci monitorowania du-
ych stosw bateryjnych. LTC6811, jako ukad za-
projektowany do zastosowa w samochodach, cha-
rakteryzuje si szerokim zakresem dopuszczal-
nych temperatur pracy od 40 do +125C. Spenia
wymogi standardu ISO 26262 (ASIL) w zakresie nie-
zawodnoci. Zawiera izolowany interfejs szerego-
wy isoSPI o przepustowoci 1 Mbps, umoliwiajcy
transmisj danych na odlego do 100 m przy wy-
korzystaniu skrtki. Moe by przeczany w tryb
oszczdnociowy, w ktrym pobr prdu jest redu-
kowany do 6 A.
LTC6811 jest zamykany w obudowie SSOP-48
o powierzchni 128 mm. Jego cena hurtowa wynosi
8,19 USD przy zamwieniach 1000 sztuk.
www.linear.com

2-kanaowe sterowniki tranzystorw Charakteryzuj si ma rezystancj wyjciow (R DS(on)) wy-


MOSFET owydajnoci prdowej 5 A noszc 0,55 , bardzo krtkim czasem propagacji (19 ns)
iczasie narastania 5 ns i szerokim zakresem napi wejciowych/wyjciowych do
Do oferty rmy In neon wesza nowa rodzina podwj- 20 V. Wytrzymuj ujemne napicie do 10 V DC na wejciu
nych sterownikw tranzystorw MOSFET o wydajnoci pr- sterujcym i Enable. Zawieraj zabezpieczenie podnapicio-
dowej 5 A i czasie narastania/opadania sygnau rwnym 5 we. S produkowane w trzech typach obudw: PG-DSO-8,
ns. Precyzyjne dopasowanie czasw opnienia kanaw PG-WSON-8 i PG-TSSOP-8.

z dokadnoci do 1 ns umoli-
wia ich czenie rwnolege, po-
zwalajc uzyska wydajno pr-
dow 10 A. Sterowniki 2EDN7524
EiceDRIVER mog znale za-
stosowanie m.in. w zasilaczach
impulsowych, gdzie zapewnia-
j du sprawno i gsto mocy. Przykad zastosowania sterownikw 2EDN7524 EiceDRIVER wzasilaczu impulsowym

www.infineon.com

108 Stycze 2016 Elektronik


Podzespoy czynne | Nowe produkty
Pierwsze na rynku superzczowe
MOSFET-y onapiciu przebicia 1500 V
Do oferty rmy STMicroelectronics doczyy dwa superz-
czowe tranzystory MOSFET rodziny MDmesh K5, bdce
pierwszymi na rynku tego typu elementami o napiciu prze-
bicia 1500 V. Zaprojektowane do zastosowa m.in. w zasila-
czach impulsowych i spawarkach, zapewniaj dodatkowy mar-
gines bezpieczestwa i wiksz sprawno energetyczn wy-
nikajc z bardzo maego wspczynnika FOM bdcego ilo-
czynem rezystancji R DS(on) i adunku bramki. W tego typu za-
stosowaniach, gdzie moc wyjciowa wynosi 200 W lub wicej,
technologia superzczowa jest preferowana ze wzgl-
du na bardzo dobre waciwoci dynamiczne tranzystorw.
STW12N150K5 i STW21N150K5 charakteryzuj si dopusz-
czalnym prdem drenu wynoszcym odpowiednio 7 i 14 A. wynoszc 0,9 . Oba s zamykane w obudowach TO-247. Ich
Pierwszy z nich wyrnia si bardzo maym adunkiem bramki, cena hurtowa wynosi 14 USD przy zamwieniach 1000 sztuk.
wynoszcym 47 nC, a drugi bardzo ma rezystancj R DS(on) Tranzystory te kierowane s do zasilaczy impulsowych pracu-
jcych z topologii rezonansowej pmostkowej LLC2, ukadw
maks. RDS(on) poseudorezonansowych i przetwornic zaporowych, gdzie wy-
Oznaczenie VDSS maks. ID PTOT typ. Qg
@ VGS=10 V magana jest wysoka sprawnoc przetwarzania (do 96%) i jed-
STW12N150K5 1500 V 1,9 7A 250 W 47 nC noczenie zdolno do pracy w bardzo szerokim zakresie na-
STW21N150K5 1500 V 0,9 14 A 446 W 95 nC pi wejciowych oraz mocy wyjciowej do 200 W.
www.st.com

Tranzystory IGBT TrenchStop S5 minowa konieczno stosowania niekt-


do zastosowa wymagajcych rych elementw zewntrznych (konden-
najwyszej niezawodnoci satory, diody Zenera), upraszczajc pro-
In neon Technologies dodaje do oferty now se- jekt obwodu i zmniejszajc jego koszt.
ri tranzystorw IGBT TrenchStop S5 do zastoso- Dodatkowo pozwalaj na przewodzenie
wa przemysowych wymagajcych najwyszej impulsw prdu udarowego o wikszym
sprawnoci i niezawodnoci, przede wszyst- o 25% nateniu ni w przypadku tranzy-
kim zasilaczy UPS i falownikw do instala- storw wczeniejszych serii. Niskie napicie
cji fotowoltaicznych. S one projektowane na nasycenia VCE(sat), wynoszce 1,6 V w tempe-
zakres czstotliwoci przeczania od 10 do raturze +175C, pozwala zachowa du spraw-
40 kHz. Pozwalaj uzyska sprawno siga- no rwnie w ekstremalnych warunkach pracy.
jc nawet 98% i zapewni 20 lat bezawa- Oferta tranzystorw TrenchStop S5 obejmuje wer-
ryjnej pracy. Ze wzgldu na agodne cha- sje o napiciu przebicia 650 V i prdach kolektora 30,
rakterystyki przeczania mog wyeli- 40, 50 i 75 A. S one zamykane w obudowach TO-247.
www.infineon.com www.infineon.com

Standardowe i
modykowane
obudowy plastikowe i
metalowe z aluminium
oraz stali
sales@hammondmfg.eu

www.hammondmfg.com
Elektronik Stycze 2016 109
Nowe produkty | Podzespoy czynne
Wzmacniacz operacyjny omaym dem polaryzacji, pozwalajcym na produkcj analizatorw
wejciowym prdzie polaryzacji chemicznych o najwikszej dokadnoci pomiaru i powta-
do analizatorw chemicznych rzalnoci w szerokim zakresie temperatur pracy. Wejciowy
ADA4530 to wzmacniacz operacyjny klasy Electrometer- prd polaryzacji tego ukadu wynosi 250 fA w temperatu-
Grade wyrniajcy si bardzo maym wejciowym pr- rze +125C i 20 fA w temperaturze +85C, czyli odpowiednio
20 i 50 mniej ni w przypadku innych podobnych wzmac-
niaczy. Ma to due znaczenie przy wsppracy z podzespoa-
mi wraliwymi na obcienie wyjcia, takimi jak fotodiody
i inne czujniki wysokoimpedancyjne czsto stosowane w pre-
cyzyjnej aparaturze pomiarowej: spektrofotometrach, chro-
matografach, spektrometrach masy i kulometrach. ADA4530
moe by stosowany jako przedwzmacniacz pikoamperomie-
rzy, wzmacniacz transimpedancyjny fotodiod i bufor wyso-
koimpedancyjny sensorw chemicznych i pojemnociowych.
Jest obecnie jedynym na rynku wzmacniaczem operacyjnym,
wykazujcym jednakowe natenie wejciowego prdu pola-
ryzacji w zakresie od temperatury pokojowej do +85C. Jest
te jedynym wzmacniaczem tej klasy, ktrego prd polaryza-
cji zosta w peni przetestowany fabrycznie w temperaturach
+25C i +125C. Projektanci aparatury pomiarowej nie musz
dziki temu pozostawia duych marginesw projektowych,
co pozwala lepiej wykorzysta du czuo wzmacniacza.
ADA4530-1 moe by zasilany napiciem symetrycznym lub
asymetrycznym z zakresu 2,5...8 V i 5...16 V. Jest zamykany
w obudowie SIC-8. Jego cena hurtowa wynosi 11,40 USD przy
zamwieniach 1000 sztuk.
www.analog.com

Inteligentne moduy mocy do 3-fazowych


ukadw napdowych omocy wyjciowej
300 W...3 kW
Do oferty STMicroelectronics wchodzi nowa rodzina inte-
ligentnych moduw mocy SLLIMM 2nd series projektowa-
nych do zastosowa w ukadach napdowych silnikw 3-fazo-
wych znajdujcych zastosowanie w kompresorach, pompach,
wentylatorach i innych aplikacjach przemysowych. Pozwalaj
one tworzy bardziej energooszczdne i niezawodne produk-
ty w porwnaniu z poprzedni rodzin moduw SLLIMM1.
Moduy SLLIMM 2nd series s produkowane na szerszy zakres
prdw wyjciowych oraz wystpuj w dodatkowych typach
obudw DIL 3824 mm, pozwalajcych ograniczy wymo-
gi co do powierzchni wsppracujcego radiatora. Zawieraj nio z niskonapiciowymi wyjciami mikrokontrolera i silni-
wewntrzne sterowniki high-side i low-side z wyjciowymi kiem duej mocy. Ich minimalna izolacja, wynoszca 1500 V
600-woltowymi tranzystorami trench-gate eld-stop IGBT. rms, eliminuje potrzeb stosowania sprzgaczy optycznych.
Znajduj zastosowanie w ukadach napdowych o mocy wyj- Maksymalny prd kolektora moduw SLLIMM 2nd series wy-
ciowej od 300 W do 3 kW pracujcych z czstotliwoci do nosi 35 A @ +25C. Maksymalna temperatura pracy zcza to
20 kHz. Zastpuj do 10 komponentw aktywnych, pozwala- +175C. Ceny moduw SLLIMM 2nd series zaczynaj si od
jc zrealizowa ukad sterowania wsppracujcy bezpored- 9,5 USD przy zamwieniach 1000 sztuk.
www.st.com

Zaprenumeruj codzienny newsletter


ElektronikaB2B.pl z branowymi informacjami
Portal branowy dla elektronikw
AutomatykaB2B.pl/newsletter

110 Stycze 2016 Elektronik


Podzespoy czynne | Nowe produkty
Wielokanaowe izolatory cyfrowe
do ochrony przed wyadowaniami ESD
do 10 kV
Silicon Labs wprowadza do oferty now rodzin wieloka-
naowych, pojemnociowych izolatorw cyfrowych Si86xxxT
charakteryzujcych si krtkim czasem odpowiedzi, du
niezawodnoci, dugim czasem bezawaryjnej pracy i ma
emisj elektromagnetyczn.
S one przeznaczone do zastosowa w aplikacjach narao-
nych na wyadowania do 10 kV, takich jak wzmacniacze sta-
cji bazowych, ukady napdowe, zasilacze UPS, aparatura po-
miarowa czy systemy zarzdzania akumulatorami w pojaz-
dach elektrycznych. Wystpuj w wersjach 2-, 3- i 4-kana-
owych kompatybilnych pod wzgldem rozkadu wyprowa-
dze z wczeniejszymi izolatorami cyfrowymi. Mog by sto-
sowane jako zamienniki dla innych serii izolatorw z oferty
Silicon Labs w obwodach, w ktrych wymagana jest wiksza
szybko transmisji, krtszy czas propagacji sygnaw i wik-
sza niezawodno.
Waniejsze cechy izolatorw rodziny Si86xxxT:
wejcia z bramk Schmitta zapewniajce wiksz
odporno na szumy,
odporno na wyadowania ESD do 10 kV,
maksymalna szybko transmisji 150 Mbps,
krtki czas propagacji sygnau (10 ns) i precyzyjne
dopasowanie kanaw (1 ns), tryb pracy fail-safe pozwalajcy kontrolowa stan wyjcia
wejcie Enable umoliwiajce doczenie/odczenie po utracie zasilania.
stopnia wyjciowego, Izolatory cyfrowe Si86xxxT s ju dostpne w sprzeday
odporno na przepicia wejciowe o czasie narastania w rnych wariantach obudw typu wide-body. Przy zam-
do co najmniej 100 kV/s, wieniach 10 tys. sztuk ich ceny hurtowe wynosz 1,52 USD
maa emisja elektromagnetyczna (mniejsza o 20 dB za wersj dwukanaow Si862xxT, 2,17 USD za trjkanaow
ni izolatorw konkurencyjnych), Si863xxT i 2,93 USD za czterokanaow Si864xxT. Ponadto
dugi czas bezawaryjnej pracy, producent oferuje zestaw ewaluacyjny Si86xxTISO-KIT w ce-
maksymalny pobr prdu na kana 1,8 mA przy szybkoci nie 29,00 USD pozwalajcy oceni przydatno tych ukadw
transmisji 10 Mbps, w aplikacjach docelowych.
www.silabs.com

Tranzystory bipolarne
150Wdowzmacniaczy
audio high-fidelity
Toshiba wprowadza na rynek par bipolarnych
tranzystorw mocy zaprojektowanych do zasto-
sowa we wzmacniaczach audio najwyszej klasy.
2SA1943N (PNP) i 2SC5200N (NPN) zapewniaj
te same parametry elektryczne, co wczeniejsze
wersje 2SA1943 i 2SC5200, natomiast s zamyka-
ne w mniejszych obudowach TO-3P(N) o wymia-
rach 40,515,94,8 mm, ktrych wysoko i sze-
roko zmniejszono o 25% w stosunku do po-
przedniego modelu TO-3P(L). Charakteryzuj
si wzmocnieniem staoprdowym (hFE) rwnym
80 V/V przy VCE=5 V/IC=1 A (35 V/V przy VCE=5
V/IC=7 A) oraz bardzo dobr liniowoci charak-
terystyki hFE i VBE. Ich maksymalna moc strat wy-
nosi 150 W, maksymalne napicie kolektor-emiter
(VCE0) 230 V, maksymalny cigy prd kolektora
15 A, a czstotliwo f T to 30 MHz.
www.toshiba.semicon-storage.com

Elektronik Stycze 2016 111


Nowe produkty | Podzespoy czynne
Kontroler diody idealnej do zastosowa
welektronarzdziach ielektronice
samochodowej
LM74610-Q1 to kontroler realizujcy we wsppracy z ze-
wntrznym tranzystorem n-MOS diod idealn przeznaczo-
n do obwodw zabezpieczajcych przed odwrceniem polary-
zacji m.in. w elektronice samochodowej i elektronarzdziach.
Jego zalet jest brak poczenia z mas, a co za tym idzie ze-
rowy upyw prdu w stanie spoczynkowym. LM74610-Q1 za-
wiera sekcj sterowania bramk zewntrznego tranzystora
z przetwornic DC-DC z przeczanymi pojemnociami oraz
komparator zapewniajcy szybkie rozadowanie bramki po
wykryciu odwrcenia polaryzacji midzy elektrodami ano-
dy i katody. Jest on zgodny ze specy kacjami CISPR25 Class
5 i ISO7637 okrelajcymi dopuszczalny poziom generowa-
nych zaburze elektromagnetycznych oraz uzyska kwali-
kacj AEC-Q100 pozwalajc na zastosowania w elektronice
samochodowej. Jest odporny na wyadowania ESD do 4 kV.

Zapewnia mniejszy pobr mocy od rwno-


wanych obwodw realizowanych z wyko-
rzystaniem diody Schottkyego i tranzystora
p-MOS. Charakteryzuje si krtkim czasem
reakcji na odwrcenie polaryzacji napicia,
wynoszcym okoo 2 s, dopuszczalnym na-
piciem wstecznym 45 V i dopuszczalnym za-
kresem temperatur pracy od 40 do +125C.
Jest zamykany w obudowie VSSOP-8 o wy-
miarach 531,1 mm. Jego cena hurtowa wy-
Schemat aplikacyjny LM74610-Q1 nosi 1,25 USD przy zamwieniach 1000 sztuk.
www.ti.com

Wielokanaowe izolatory cyfrowe 150Mbps Analog Devices powiksza ofert izolatorw cyfrowych
owytrzymaoci dielektrycznej do 5 kV iCoupler o nowe ukady przystosowane do pracy w rodowi-
skach przemysowych i aplikacjach medycznych naraonych
na wystpowanie znacznych przepi na liniach wejciowych.
Przykadem z zakresu elektroniki przemysowej mog by ro-
boty spawalnicze. Przykadem z zakresu elektroniki medycz-
nej mog by systemy monitorowania pacjenta, od ktrych wy-
maga si cigej pracy rwnie podczas stosowania debry-

Wytrzymao Liczba Cena hurtowa


Wersja Obudowa
dielektryczna kanaw (>1000 sztuk)
ADuM110 3,0 kV 1 1,29 USD SOIC_N-7
ADuM13x 3,75 kV 3 1,72 USD SOIC_W-16
ADuM13x 3,0 kV 3 1,72 USD SOIC_N-16
ADuM14x 3,75 kV 4 2,18 USD SOIC_W-16
ADuM14x 3,0 kV 4 2,18 USD SOIC_N-16
ADuM23x 5,0 kV 3 2,47 USD SOIC_W-16
ADuM24x 5,0 kV 4 3,15 USD SOIC_W-16

latora. Nowe izolatory iCoupler, produkowane w obudowach


SOIC-8 i SOIC-16, mog zastpowa znacznie wiksze od siebie
sprzgacze optyczne. Wystpuj w wersjach zawierajcych od
1 do 4 kanaw. S odporne na wejciowe przepicia sumacyjne
o szybkoci narastania do co najmniej 100 kV/s. Zapewniaj
przepustowo 150 Mbps i czas opnienia <13 ns. Ich wytrzy-
mao dielektryczna wynosi w zalenoci od wersji od 3 do
5 kV, a dopuszczalne napicie pracy 600 V rms.
www.analog.com

112 Stycze 2016 Elektronik


Dlaczego warto czyta Elektronik
Magazyn Elektroniki Profesjonalnej

Elektronika? Numer 1 (224) stycze 2016 r.

Redakcja magazynu
Redaktor naczelny
Robert Magdziak
tel. 22 257 84 96
r.magdziak@elektronik.com.pl
Co miesic publikujemy ponad sto stron z nowociami z brany, wywiadami,

Zastpcy red. nacz.
analizami rynku i artykuami technicznymi Zbigniew Pitek
Piszemy dla konstruktorw elektronikw, projektantw, pracownikw
z.piatek@elektronik.com.pl

dziaw zaopatrzenia zainteresowanych pogbianiem kompetencji Tomasz Daniluk


t.daniluk@elektronik.com.pl
zawodowych oraz zdobywaniem informacji o nowych technologiach
Wsppracownicy:
Zajmujemy si tematyk projektowania i produkcji elektroniki,
Monika Jaworowska, Grzegorz Michaowski,
Krzysztof Pochwalski, Jarosaw Doliski,
oprogramowaniem, narzdziami i technologiami Piotr Zbysiski, Marcin Tronowicz,
Wsppracuj z nami czoowe wiatowe firmy krajowe izagraniczne
Agnieszka Grabowska
oraz instytucje zwizane zbran elektroniczn
Redakcja techniczna
Wszystkie artykuy redaguj inynierowie elektronicy otrzymujesz dziki
Beata Gowacka-Woniak
temu sprawdzone, merytoryczne informacje
Adres redakcji
Publikujemy unikalne wywiady z ludmi odnoszcymi sukcesy
Redakcja magazynu Elektronik,
w naszej brany ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa
Co miesic opracowujemy analizy rynku w formie raportw zawsze
Dzia marketingu i reklamy
bdziesz na bieco z ofert dostawcw Meneder magazynu
Tylko u nas znajdziesz opisy nowych produktw, zanim pojawi si one
Boena Krzykawska
tel. 22 257 84 42, faks 22 257 84 67
u polskich dystrybutorw tel. kom. 501 047 583
Co roku wydajemy darmowy Informator Rynkowy Elektroniki kompleksowe
b.krzykawska@elektronikaB2B.pl

opracowanie zawierajce analizy rynku i przedstawiajce najwaniejszych Zesp marketingu i reklamy


dostawcw dziaajcych w brany Katarzyna Gugaa
Gwarantujemy codzienny dostp do nowoci poprzez stron ElektronikaB2B.pl
tel. 22 257 84 64
k.gugala@elektronikaB2B.pl
oraz newsletter
Magdalena Korgul
tel. 22 275 84 69
Jak by na bieco z bran? m.korgul@elektronikaB2B.pl
Dajemy Ci moliwo czytania nowoci z brany i merytorycznych artykuw Grzegorz Krzykawski
tel. 22 257 84 60
wsposb, jaki lubisz. Magazyn Elektronik to kilka form publikacji: g.krzykawski@elektronikaB2B.pl
Andrzej Tumaski
tel. 22 257 84 63
a.tumanski@elektronikaB2B.pl
Katarzyna Winiewska
tel. 22 257 84 65
k.wisniewska@elektronikaB2B.pl

Serwis internetowy
http://www.elektronikaB2B.pl
Redaktor prowadzcy
Mateusz Woniak
Wydanie

Wydanie Portal oraz

Wydanie

mateusz.wozniak@avt.pl
papierowe elektroniczne newsletter tabletowe
Co miesic na Twoim Darmowe wydanie cyfrowe Znajdziesz nas Czytaj take Elektronika Wydawnictwo
biurku. Prenumerat regularnie wTwojej w Internecie na bieco korzystajc z iPada AVT-Korporacja spka z o.o.
ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa
zamwisz tutaj: skrzynce e-mailowej. aktualizowany portal Wpisz w kiosku Apple
tel. 22 257 84 99, faks 22 257 84 00
www.elektronikab2b.pl/ Zamwisz je tutaj: www.elektronikaB2B.pl Store haso Elektronik
prenumerata www.elektronikab2b.pl/ Moesz rwnie zamwi AVT-Korporacja lub link: Dyrektor wydawnictwa
prof. Wiesaw Marciniak
eprenumerata codzienny newsletter https://itunes.apple.
com/us/app/elektronik/ Dzia prenumeraty
id581347005?mt=8 ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa
tel. 22 257 84 22, faks 22 257 84 67
prenumerata@avt.pl

Wydanie papierowe, elektroniczne, tabletowe i strona


Wszystkie wymienione produkty i nazwy podajemy wycz-
internetowa wraz znewsletterem czytaj nas tak, jak lubisz! nie w celach identyfikacyjnych i mog one by zastrze-
onymi znakami odpowiednich wacicieli. Redakcja nie
zwraca materiaw niezamwionych oraz zastrzega sobie
prawo do adiustacji, doboru tytuw i dokonywania skrtw
Magazyn Elektronik to gos inyniera elektronika w Polsce! w nadsyanych materiaach. Redakcja nie ponosi odpowie-
dzialnoci za tre reklam.

Docz do elitarnej spoecznoci najlepiej


poinformowanych specjalistw! AVT-Korporacja
jest czonkiem
Elektronik to gwarancja zawsze aktualnych i merytorycznych Izby Wydawcw Prasy

artykuw oraz newsw branowych


Indeks reklam
EL 1/2016 Chcesz by
AET .................................................. 85
Alfine................................................ 97
najlepiej poinformowanym
AM Technologies............................. 75 elektronikiem wPolsce?
Astat .......................................... 23, 38
BNS ................................................. 36
Bornico ............................................ 69
Computer Controls ......................... 87
Conrad Electronic ..................... 1, 115 Drogi Czytelniku!
Dacpol ....................................... 31, 37 Ambicj wydawcy miesicznika Elektronik jest realizacja hasa
Digi-Key ............................................. 1 Elektronik na biurku kadego elektronika, dlatego wprenumeracie brano-
Elhurt ................................................. 3
wej nasz magazyn dostpny jest ze znik a 50%.
Jeeli jeste elektronikiem, zamw roczn prenumerat za poow
Elmark Automatyka ......................... 89
ceny, tj. tylko 60 z.
Elmax............................................... 99
Elpin ................................................ 49
Nie ma znaczenia, wjakiej firmie ina jakim stanowisku pracujesz
Eltron ............................................. 1, 7 wystarczy, e zamawiajc prenumerat, wypenisz iwylesz
Essentra Components .................... 69 do nas krtk ankiet, ktr zamieszczamy na stronie
Faldruk ............................................ 70 www.elektronikaB2B.pl/prenumerata.
Farnell element14.......................... 116 Standardowa cena prenumeraty 12-miesicznej wofercie publicznej
Hammond Manufacturing ............. 109 wynosi 110 z, za prenumeraty 24-miesicznej 160 z.
Horizon Technologies ................... 101
InterPhone Service .......................... 68 Nie zwlekaj!
Koma Laser SMT............................. 49 Prenumerat moesz zamwi wsposb, ktry Tobie najbardziej
Kompania Elektroniczna ................. 64 odpowiada:
Kradex ....................................... 42, 43 poprzez dokonanie wpaty na konto: AVT-Korporacja sp. z o.o.

Lastenic ........................................... 57 ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa, BNP Paribas Bank Polska SA
LC Elektronik ................................... 41 97 1600 1068 0003 0103 0305 5153
Linear Technologies .......................... 2 poprzez stron www.elektronikab2b.pl/prenumerata

Microchip .......................................... 5 lub www.avt.pl, dokonujc transakcji kart patnicz
Microdis ..................................... 33, 46 poprzez wysanie wiadomoci SMS otreci PREN na numer

Microtronic .................................... 100 663 889 884 my oddzwonimy do Ciebie iprzyjmiemy
NCAB............................................... 73 Twoje zamwienie
Neopta Electronics.......................... 49 kontaktujc si wdowolny sposb bezporednio zDziaem Prenumeraty

PB Technik ................................ 65, 81 Wydawnictwa AVT, ul. Leszczynowa 11
Printor ............................................ 103 03-197 Warszawa, tel. 22 257 84 22, faks 22 257 84 00
Qwerty ............................................. 70 e-mail prenumerata@avt.pl
Renex ................................................ 9
Rittal .......................................... 44, 45 Jeeli jeste elektronikiem, zamw
RS Components.............................. 13 roczn prenumerat za poow ceny,
Semicon ......................................... 83
tj. za jedyne 60 z.
SMT-TECH ....................................... 64

k
my

i
z r
STMicroelectronics ..................... 1, 11 card
Blan tr. 18

n
M a rcin lec s 30
e
iad: Distr ISSN -1S24348- 0 731
40

o
Targi Automaticon ........................... 60 Wyw Elfa EK

r
IND

t
Techno-Service................................ 67

k
ze AT)

e
styctym 5% V EJ

l
(w LN
Tespol .............................................. 91 16
10,0
0 z
NA
1/20
O su

E
my E SJ
rze OF
Unidruk ............................................ 71 iip PR
o nik gajcy KI
.pl

t r
I lek ma
B2B

ON la e iej wy
Unisystem ....................................... 55 TR
nika

yd
EK zaf bardz
ktro

L i s
E y az pliko-
dow t cor
.ele

N
Uniwersytet Jagielloski ................. 52 ZY Obu k jes ornie nieskw elektrozonwe
www

om i-

A GA y ne poz system j k luc dze-


M r to
sza fy dow
e
ak m
a
pow
o
WG Electronics ............................... 79
h. i c
yi sk a re jed n jnoci niczny a-
dow nty y h ech -
Obu eleme k i, kt atra kc tw tec
e ty i, m a
wan utoma ja koc produ k dporno odprow .
i a la lu o e cz n
Zakad Mechaniki Jakubowski........ 40
k i d ie ia z n
zenie go w ew n utec nety a- g ob
r
znac y nkowe wa zap w, sk tromag y tkow s- usu we b
ia r u d o k o le k o u s ek - oci li
n
ra o
b
dow
is n e est w i cz a pn by mo .
Prenumerata?
w dost
Dob i ro , ochro zpiecz u, d ug ie zape . a
ntu, w, tak rodu kt
w
ic z n p a i b e r w is d z k tu m e
n cie hodz w yg
l du d p
u i se j obu
ory nie
d za go doc onta y jny m eganie e spen - ne czeg
pro ie- ach
sat do
Naprawd warto! den an
m c o
te o y atra k postrz oduje ga od d - w sz
114
Do
Stycze 2016 Elektronik Kon miczn .cz.
ce r a
e
ji w
-
atw
ata o
e
a
w
nia, cji, prz zy ty w n , co po i w y m o asort
dru
e kow cz
i
a
g
y

w ektron
le k plo c y m p g d n k ie
kac y e u u
st d jest tr zo szero
k ad ora z iaj
d
apli zesne u aj z c cia- nLista cec szystkicania bard
h je
o
h
bw el
ie o adw
iwo w
c zia - ich siad
Wsp iczne d z stotl za k re nie w po
wan k
n c y m - w c
kto nych u
tr o i
m szersz k o st a
k sz y i na -
w i w coraz z uwag acji w y k a-
ii acji uryz wie- o j e yd
o u cy
j

-
nicz
cha
i me wanie
rbk opraco str. 24
d z
byo Patr

h
nyc h
c
zny
ZAMIE PROJEKT TO
W RZECZYWISTO
Design Center
portal online z bezpatnymi
zasobami projektowymi
Wyjtkowe i dostpne tylko
u nas zestawy rozwojowe
Indywidualne wsparcie od
projektu a po produkcj,
blisko klienta

pl.farnell.com