3.

Omawiając treść i formę czterech dzieł reprezentujących odmienne kierunki artystyczne

Powstałe w pierwszym dziesięcioleciu XX wieku, wykaż różnorodność źródeł inspiracji artystów.

Pierwsze dziesięciolecie XX wieku to okres rozwoju gospodarczego i technologicznego. Czas
dobrobytu, bogactwa, okres przemiany miast w przemysłowe metropolie. Czas kiedy fotografia
stawała się coraz bardziej popularna, czego skutkiem były zmiany w malarstwie. Obrazy w tym
okresie przestały być mimetyczne, a przedstawienia malarskie pokazywały świat subiektywnie,
emocjonalnie. XX wiek to okres, kiedy powstawało wiele kierunków artystycznych. Do
najsławniejszych z nich zaliczane są; fowizm, ekspresjonizm, futuryzm czy kubizm. Czy artyści
współcześni inspirowali się tym samym? Nie. W mojej pracy postaram się to udowodnić.

Fowizm to kierunek powstały na początku 20 wieku. Sztuka fowistów charakteryzowała się dużą
swobodą, syntetyzmem i jaskrawymi kolorami. Warto, że sama nazwa fowizm pochodzi od
francuskiego słowa oznaczającego „dzikie zwierzęta”. (Tak, bowiem, nazwał artystów tworzących w
tym nurcie pewien krytyk po ujrzeniu ich pierwszej wystawy w Paryżu). Dobrym przykładem ekspresji
fowistycznych przedstawień jest dzieło Vlamincka „Domy w Chatou”. Malarz przedstawia na nim, w
sposób bardzo uproszczony, pejzaż małej francuskiej miejscowości. Tematyka dzieła nie jest
przypadkowa, gdyż jedną z inspiracji fowistów była ludowość. Obraz jest pełen kontrastów
temperaturowych i walorowych, nadaję mu to żywiołowy, dynamiczny charakter. W sztuce fowistów
bardzo charakterystyczny jest sposób nakładania farby na płótno. Jest ona aplikowana szerokimi
liniami pole zaznaczone przez mocny czarny kontur. Faktura dzieła sprawia wrażenie chropowatej.
Ponad to obraz jest pełen diagonali, co tylko potęguję jego dynamiczny charakter. Wszystkie te cechy
wskazują, inspirowanie się fowistów sztuką postimpresjonistów. Obraz „Domy w Chatau”
pozbawiony jest tradycyjnej perspektywy, modelunku światłocieniowego czy skrótów
perspektywicznych. Sposób malowania nakładania farby na płótno, do złudzenia przypomina obraz
Van Gogh, natomiast jaskrawa kolorystyka i sielankowe tematy przywodzą na myśl obrazy
przedstawiające tahitańskie kobiety Paula Gauguina.

Innym dziełem pochodzącym z dziesięciolecia XX wieku jest „Ukrzyżowanie” Emila Nolde. Twórca
ten należał do nurtu zwanego ekspresjonizmem. Ten nurt powstały w Niemczech jak sama nazwa
wskazuję charakteryzował się dużą emocjonalnością w przekazie. Artyści za starali się oddać dramat,
cierpienie czy strach, co można zaobserwować w przywołanym przeze mnie obrazie Nolde. Podobnie
do fowizmu ekspresjonizm charakteryzował się przedstawianiem świata w sposób bardzo
uproszczony. Sylwetki na obrazie są płaskie, pojawia się tu częsta repetycja barwna. W
przeciwieństwie do fowizmu, ekspresjonizm tworzył przedstawienia zwulgaryzowane,
skarykaturowane, o ponurym charakterze. Jezus na obrazie ”Ukrzyżowanie” jest wychudzony,
zakrwawiony oraz z grymasem bólu na twarzy. Dodatkowo, jego skóra jest w abstrakcyjnym kolorze,
żółtym. Owy zabieg od razu przywodzi na myśl obraz „Żółty Chrystus” Paula Gauguina. Jednak, ten
obraz nie pokazuje takiej brutalności, jaką zaproponował w swoim przedstawieniu Nolde.
Wulgaryzację wizerunku artyści ekspresjonistyczni zaczerpnęli od secesyjnego artysty Muncha,
autora obrazu „Krzyk”, czy realistycznych przedstawień Van Gogha. Podobnie jak oni, Nolde starał się
podkreślić brzydotę, wprawić odbiorcę w stan niepokoju.

Zabieg ten widać. inspiracje artystów pierwszego dziesięciolecia XX wieku były bardzo różnorodne. których celem było uchwycenie przedstawienia w konkretnej chwili. Widać to doskonale w innym przedstawieniu G. dlatego widać tylko psa i nogi jego pani. Miasto. że artysta malując światło starał się podkreślić feerię barw. Podsumowując. Na koniec kilka słów o futuryzmie. Ta zabawa kolorem przypomina działania impresjonistów. Futuryzm w malarstwie charakteryzował się odrzucaniem klasycznych zasad konstruowania dzieła. Ekspresjoniści tworząc dzieła przygnębiające zwulgaryzowane również wiele czerpali od Van Gogha. stożki czy kwadraty. Sztandarowym dziełem tego nurtu jest obraz „Panny z Awinionu” Pabla Picassa. maszyna. Kubizm w malarstwie charakteryzował się geometryzacją kształtów. radosnym. jaką wyzwala zapalona lampa miejska. szybkim tempa życia mieszczan. kierował się tymi samymi prawami. Ten obraz charakteryzuję się bardzo szeroką gamą barwną. Tematem dzieła jest ruch poruszającego się psa. Został on tu przedstawiony w sposób uproszczony. Inną charakterystyczną cechą futurystów był zachwyt miastem. widać. Innym kierunkiem mającym również swój początek w pierwszym dziesięcioleciu XX wieku jest kubizm. Gauguina czy Muncha. upodobnić je do doskonałych kształtów. jakimi są koła. . masa. czego świetnym przykładem jest dzieło G. Futuryści zachwyceni nowoczesnością. Tworzył on kompozycję sprawiające wrażenie płaskich. od impresjonistów. Ujęcie całej sceny jest bardzo bliskie. Niewątpliwą inspiracją dla kubistów był żyjący we wcześniejszym stuleciu malarz Cézanne. przy użyciu kolorów czystych bez pomocy czerni. „Światło Uliczne”. Futuryści interesowali się ruchem. chcieli zapomnieć o przeszłości. który konstruując martwą naturę. symultaniczny. dokładne studium koloru zapożyczyli. Futuryści natomiast uwieczniając ruch czerpali inspirację z fotografii Maybridge’a. Balli pt. Kubiści natomiast tworząc swoje zgeometryzowane przedstawienia wzorowali się głównie na Cézannie. Obraz przedstawia idącego psa wraz z właścicielką. Geometryzował rzeczywistość by nadać im harmonii. Hasłem tej grupy były trzy słowa. zawieszonych w próżni przedmiotów. blaskiem świateł lamp wieczornych. idealizacji obecnej w klasycyzmie czy renesansie. w sposobie konstrukcji ciał modelek. jak gdyby malarz nałożył kolejno na sobie klatki filmowe. inspirowali się sztuką ludową oraz przedstawieniami Van Gogha czy Gauguina. Fowiści tworząc sztukę w duchu żywiołowym. natomiast. Fotograf w swoich dziełach składających się z kilku fotografii uwieczniał każdy etap ruchu wybranej przez siebie istoty. szybkim rozwojem wielkich miast. malowaniem przedmiotów z różnymi punktami zbiegu na obrazie. Balla „dynamizm psa smyczy”. Inspiracją Balli były bez wątpienia fotografie Muybridge’a poświęcone badaniom ruchu. w przywołanym przeze mnie obrazie Picassa.