Vous êtes sur la page 1sur 12

G ONIEC D OLNOLSKI

RUCH NARODOWY Dolnylsk


Wydanie 4/17 Padziernik 2017

Z cyklu: Nasi Wielcy Naszymi wzorcami

SPIS TRECI
Piotr Wawrzyniak

GEOPOLITYKA Eurazjatyzm(1)
Piotr G. urek str. 2

Podstawowym zaoeniem patronackim ks. P.. Wawrzyniaka by 12 Zalet Ruchu Narodowego


suszny pogld, e jedynie spoeczestwo silne ekonomicznie Krzysztof Tuduj str. 4
zdoa zachowa polsko podczas zaborw, dlatego nieustannie Uan- Historia prawdziwa
rozwija system spdzielczy, widzc w nim podstawowy czynnik Dziennikarz Obywatelski str. 5
rozwoju polskiej drobnej wytwrczoci w miecie i na wsi.
Czytaj na str. 10 Rozmylania prawego czowieka:
Co tam panie w polityce
Andrzej Szpulak str. 7
Friedrich List (1789 - 1846) Spoeczna Gospodarka Rynkowa
Twrca Szkoy Ekonomi Narodowej
Friedrich List
Dr Joanna Dzionek-Kozowska str. 8
Najsynniejszy ekonomista, o ktrym Polakom
nie wolno wiedzie. Nasi wielcy naszymi wzorcami
Jego teoria posuya Niemcom do dogonienia Piotr Wawrzyniak Krl Czynu
najbogatszych krajw wiata w XIX w. i Waldemar Bada str. 10
odbudowania gospodarek krajw zachodniej
Europy po II wojnie wiatowej. Ksigarnie Salus aegroti suprema lex!*
uniwersyteckie w Korei Poudniowej i Japonii Protest godowy lekarzy rezydentw
byy pene jego ksiek w czasie gdy kraje te Krzysztof Kowalski str. 12
stosoway jego teori i rozwijay si w tempie
10-12 proc. Rocznie.
Czytaj na str 9

wspieraj
nasze media

media
narodowe

11 Listopad 2017 czytaj


- polecaj
Dolnolski wyjazd na Marsz Niepodlegoci - przeka dalej!
2 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17

Geopolityka EURAZJATYZM (1)


Wspczesna Rosja wesza ponownie na drog
imperializmu. Po wielkiej smucie spowodowanej
upadkiem Zwizku Sowieckiego nastaa era nowego
cara Wadimira Putina. Nowy wadca Kremla
potrzebowa nowej podbudowy ideologicznej do budowy
nowego imperium. Spowodowao to renesans koncepcji
geopolitycznej znanej pod nazw eurazjatyzmu.
Gwnym ideologiem sta si Aleksander Dugin a jego
ksika Podstawy geopolityki opublikowana przy
wsparciu Wydziau Strategii Akademii Wojskowej Sztabu Traktowali, jako gwny kontynent wiata, jednoczenie
Generalnego Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej marginalizowali znaczenie samej Europy, sprowadzajc j
jest obowizkow lektur w rosyjskich Akademiach do roli peryferii. O wyjtkowoci Eurazji byli zbieni z
Wojskowych. Jednak zanim zapoznamy si z tezami zachodnimi geopolitykami. Sam Mackinder, brytyjski
Dugina i innych propagatorw neoerazjatyzmu geograf i geopolityk traktowa teren, na ktrym ley
powinnimy cofn si w czasie i pozna histori tej Rosja, jako heartland, czyli serce kontynentu a pastwo,
geopolitycznej koncepcji. ktre kontroluje ten obszar uwaa, e wpywa
Twrcami eurazjatyzmu byli rosyjscy emigranci, dominujco na losy polityczne wiata. Podobnie inni
ludzie zmuszeni opuci Rosj po przejciu wadzy przez przedstawiciele geopolityki zachodniej jak F. Ratzel czy K.
bolszewikw. Do grona eurazjanistw Godo Bizancjum
zaliczaj si takie Haushofer podkrelali znaczenie Rosji, jako imperium
postacie jak Nikoaj Siergiejewicz Trubieckoj, Piotr kontynentalnego.
Nikoajewicz Sawicki, Gieorgij Wadimirowicz Przedstawiciele nurtu Eurazjatyckiego dzielili
Wiernadski, Lew Patonowicz Karsawin, Gieorgij obszar Eurazji na trzy czci: pwysep Europejski, Rosj i
Florowski, Piotr Suwczyski, Mikoaj Aleksejew. waciw Azj, w ktrej gwn rol odgrywaj Chiny. W
Historia Eurazjatyzmu zostaa prawdopodobnie sprawie wytyczenia granicy midzy Europ a Rosj
zapocztkowana opublikowaniem w Sofii ksiki Europa wystpoway pewne rnice w pogldach przedstawicieli
i ludzko Nikoaja Siergiejewicza Trubieckoj, ktry by tego nurtu. P. Sawicki w latach 20 XX w. widzia granice
gwnym przywdc ideologicznym ruchu. Autor podobne do granic bolszewickiej Rosji. Inni w tym
przestrzega przed europeizacj Rosji, twierdzi, e Trubieckoj granic t widzieli bardziej na zachd.
Kultura Rosji nie jest ani kultur europejsk, ani jedn z Przyjmowano rwnie moliwo poczenia si z
kultur azjatyckich, ani sum czy te mechanicznym poudniowymi Sowianami. Polakw, Czechw i
poczeniem elementw rnych kultur. Jest ona Sowakw ze wzgldw kulturowych i religijnych
cakowicie szczegln, specyficzn kultur, posiadajc eurazjanici widzieli w Europie zachodniej
nie mniejsz warto i nie mniejsze znaczenie historyczne Eurazjatyzm swoje korzenie wywodzi z
ni kultura europejska i azjatycka. Naley j przeciwstawi imperialnej historii Rosji oraz pooenia geograficznego.
kulturze Europy i Azji, jako kultur rodka kultur Pooenie to powodowao cakowit odrbno
euroazjatyck. Termin ten nie neguje prawa narodu mentaln Rosjan od Europejczykw i Azjatw. Czsto
rosyjskiego do przewodnictwa (...) Musimy uwiadomi Rosjanie odczuwali, e s postrzegani przez
sobie swj eurazjatyzm, aby dostrzec w sobie rosyjsko. Europejczykw za Azjatw a Przez Azjatw za
Wyzwoliwszy si z jarzma tatarskiego, musimy take Europejczykw. Upadek carskiej Rosji i przejcie wadzy
zrzuci z siebie jarzmo europejskie. przez bolszewikw, ktre doprowadzio do upadku
Przedstawiciele Eurazjatyzmu mwili o Rosji, jako imperium spowodowao przewiadczenie o koniecznoci
o wsplnym obszarze kulturowym, do ktrego oprcz odbudowy pastwa na nowych zasadach, alterna-
Rosjan zaliczali takie ludy jak: Ugrofinowie, ludy turaskie tywnych w stosunku do ideologii komunistycznej. Bdc
a take ludy kultury stepowej, turkmesko mongolskie. negatywnie ustosunkowani do cywilizacji zachodu
Sam Trubieckoj twierdzi, e w yach Rosjan pynie oprcz potpiali bolszewikw o zaadoptowanie zachodniej
krwi ruskiej rwnie krew chazarska, tatarska, baszkirska i ideologii marksistowskiej w Rosji oraz krytykowali
poowiecka. Czonkowie ruchu rewidowali pogld na komunistw za negatywny stosunek do cerkwi i ateizacj
temat okresu historycznego, w ktrym Rosja znajdowaa pastwa. Jednoczenie pozytywnie widzieli silnie
si pod tatarskim jarzmem. Uwaali, e dziki temu Ru scentralizowan dyktatorsk wadz bolszewikw
moga znale si w pierwszym eurazjatyckim imperium i uniemoliwiajc ruchy odrodkowe. Bdc zwolenni-
dziki temu moga odkry swoje przeznaczenie, czyli kami gospodarki wolnorynkowej odnosili si negatywnie
odtworzy imperium pod patronatem Moskwy. Mwiono do kolektywizacji. Jednak pozytywnie oceniali
o historycznej cigoci Rosji z przed panowania Piotra industrializacj przynoszc si militarn Zwizkowi
Wielkiego a imperium mongolskim Czyngis Hana. Sowieckiemu. Odejcie od internacjonalizmu a zajcie si
Trubieckoj utrzymywa, e Moskwa jest spadkobierc budowaniem mocarstwa widziane byo w oczach
politycznym pastwa Mongow. Jako jedno z feudalnych eurazjatw, jako kontynuacja starej imperialnej polityki
ksistw upadajcego imperium wygrao walk o Rosji.
dominacj w Eurazji zachowujc cay system Koniec lat 30 XX w. przynis dezintegracj ruchu. Cz
Administracyjny i cywilizacyjny pastwa Hanw. dziaaczy ruchu zwizao si z prawicowymi
Eurazjanici, podobnie jak twrcy geopolityki wskazywali organizacjami a cz z reimem sowieckim. Jednak idee
na wyjtkowo obszaru, na ktrej ley Rosja. Eurazj C.d. na str 3
Wydanie 4/17 GONIEC DOLNOLSKI 3
C.d. ze str 3
Morza ze wiatem ldu, idei, ktr zaczerpnli z
zapocztkowane przez Nikoaja Siergiejewicza Trubieckoj klasycznych prac geopolitycznych Johna Halforda
czy Piotra Nikoajewicza Sawickiego przetrway. Mackindera i Carla Schmitta.
Ewoluoway i przyjy nazw neoeurazjatyzmu. Gwnym
przedstawicielem tej formy eurazjatyzmu by Lew Najwaniejszym dzieem
Gumiow. By geografem, zajmowa si histori i Aleksandra Dugina jest
e t n o g r a f i ko n t y n e n t u e u r a z j a t y c k i e g o . W ksika Podstawy Geo-
przeciwiestwie do twrcw ruchu z lat 20 nie zajmowa polityki, z ktrej Rosjanie
si kwestiami polityczno-terytorialnymi a geografi, mog zapozna si z myl
histori i etnografi. Byo to najprawdopodobniej geopolityczn i koncepcj
s p o w o d o wa n e c e n z u r i st o s u n k i e m w a d z eurazjatyck. Ksika jak
komunistycznych do erazjatyzmu. Gumiow podobnie jak pisaem na wstpie jest
Sawicki czy Trubieckoj opowiada si za tez, e Eurazja obowizkow lektur dla
rozciga si midzy Pacyfikiem, Atlantykiem i Oceanem adeptw rosyjskich Akademii
Indyjskim. Wedug Gumiowa geografia tego kontynentu Wojskowych.
pomijajc pwysep europejski jest podobna i miaa Prof.. Aleksander Dugin
decydujcy wpyw na krg kulturowy i cywilizacyjny tego Z wypowiedzi Dugina mona wycign wniosek,
obszaru. Geografia przyczynia si do powstania e jest on w opozycji do pierwszych ideologw
superetnosu eurazjatyckiego, ktry podzielony jest na euazjatyzmu w kwestii komunizmu. Dugina fascynuje
etnosy jak Wielkoruski, Biaoruski, Ukraiski, Kazachski idea kolektywizmu, ktra jest cech charakterystyczn
i Turkmeski. Dominacj Mongow na Rusi ocenia jak dla ludw stepowych. W swoim eurazjatymie stara si
wikszo Eurazjanistw pozytywnie. Uwaa, e uzasadnia konieczno ekspansji terytorialnej Rosji
dokonania stepowych koczownikw z Mongolii miay inspirujc si koncepcj geopolityczna Mackindera,
pozytywny wpyw na budow scentralizowanego wedug ktrej najwaniejszym obszarem wiata jest
imperium kontynentalnego. Podobnie jak klasyczni obszar od aby po Pacyfik nazwany heartlandem a wadza
eurazjanici by wrogiem zachodu i zachodniej cywilizacji. nad tym obszarem daje wadz nad wiatem. Dugin
Jednoczenie odmiennie od swoich poprzednikw sprowadza heartland do Rosji od klasycznej przez Zwizek
bagatelizowa czy marginalizowa wpyw Prawosawia na Sowiecki po dzisiejsz putinowsk Rosj. Wedug niego,
powstanie kultury rosyjskiej. Gumilow by wierny do aby myle o budowie eurazjatyckiego imperium trzeba
koca swoich dni swoim pogldom. W jednym z ostatnich najpierw odzyska, zebra ponownie tereny utracone po
swoich wywiadw powiedzia.: Wiem tylko i powiem rozpadzie ZSRR oraz zachowywa te, ktre s w strefie
wam w tajemnicy, ze, jeli Rosja bdzie uratowana to wpyww Moskwy. Jest zwolennikiem koncepcji starcia
tylko, jako pastwo eurazjatyckie i tylko dziki cywilizacji ldu z cywilizacj morza. Cywilizacje ldu
eurazjatyzmowi. reprezentuje Moskwa a morze reprezentuje najsilniejsze
R e n e s a n s ko n c e p c j i i d e o l o g i c z n y c h i obecnie pastwo morskie, czyli USA. Wedug niego jest to
geopolitycznych eurazjatyzmu przypada na okres upadku starcie na mier i ycie. Wygrana da Rosji wszystko,
Zwizku Sowieckiego i trwa do dnia obecnego. Jest to umoliwi zbudowanie wiatowego imperium
spowodowane tym, e wadze komunistyczne traktoway kontynentalnego. Jednak przegrana doprowadzi do
eurazjatyzm, jako pewn form reakcjonizmu kolidujc z geopolitycznej katastrofy. Punktem wyjcia w grze jest
oficjalnym internacjonalizmem goszonym przez parti ponowne zebranie wszystkich ziem, ktre odpady po
komunistyczn. Z tego powodu w czasach ZSRR nikt upadku ZSRR oraz odzyskanie wpyww w Europie
otwarcie nie utosamia si z tymi ideami. rodkowej. W walce o wypchnicie USA z Europy naley
Wspczeni eurazjaci podobnie jak ich poprzednicy wedug niego wspiera uni franco-germask, czyli
dziaaj jak twierdz w obronie rosyjskiej kultury, w ktrej centrum decyzyjne w UE, Pary i Berlin.
mieszaj si elementy bizantyjskie z elementami kultury Aleksander Dugin w swoich rozwaaniach wskazuje trzy
plemion stepowych. Podobnie jak ich poprzednicy z lat gwne zagroenia dla Rosji. Na wschodzie, ze strony
20 XX w. uwaaj, e naley dokonywa reform Chin. Od poudnia ze strony islamskiego ekspansjonizmu
politycznych, zachowujc jednoczenie tradycj, take oraz na zachodzie gdzie dostrzega zagroenia ze strony
religijn, ( za co byli przeladowani w czasach ZSRR). wiata morza, ktry prbuje rozszerzy swoje wpywy na
Twierdz, e Rosja to odrbna cywilizacja, ani azjatycka, obszarze ruskiego mira (np. Ukraina). Wedug Dugina
ani europejska. Uwaaj, e Rosja jest spadkobierczyni naley stworzy trzy strategiczne osie, aby mc
Bizancjum i Zotej Ordy Hanw mongolskich. S przeciwdziaa tym zagroeniom. O Berlin-Moskwa,
zwolennikami ideokracji, czyli uwaaj priorytet idei nad Moskwa-Teheran oraz Moskwa-Tokio. Mona dostrzec,
gospodark i technologi. Najwaniejszy przedstawiciel e koncepcje Dugina wpywaj na polityk pastwa
tego ruchu Aleksander Dugin, twrca obecnej formy rosyjskiego. Widzimy, e polityka Moskwy doprowadzia
neoeurazjtyzmu da rwnie pocztek wspczesnej ju do stworzenia dwch pierwszych osi.
szkole geopolitycznej w Rosji, co dao mu znaczcy wpyw Piotr G. urek
na elity decyzyjne w Federacji Rosyjskiej. Dugin i jego Koniec czci (1) cig dalszy nastpi
adepci s zwolennikami idei odwiecznej walki wiata
4 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17
sposb jest ewenementem nie tylko na dzisiejszej scenie
12 zalet Ruchu Narodowego politycznej ale w caym okresie po 89 r. Nie jest wic
projektem urodzonym na sejmowych korytarzach w
Autor: Krzysztof Tuduj wyniku personalnych roszad (zdrad), czy nowy wymys
specw od marketingu politycznego, czy te jako wrzutka
Czonek ZG RN
obcych pastw przywieziona z obcej stolicy jako projekt w
Penomocnik d.s. rozwoju walizce z pienidzmi. I cho znajd si tacy, ktrzy ten
struktur argument bd kwestionowa z uwagi na trudnoci i
dalsze perypetie w ramach wsppracy wszystkich
Mylc o naszej dziaalnoci nie moemy traci z wymienionych organizacji, to w moim odczuciu nie naley
oczu jej wyjtkowoci. Wsptworzymy wspczesny obz mimo wszystko zapomina o piknie pocztkw.
narodowy budujc ugrupowanie o nazwie Ruch Urodziny wituje si stale.
Narodowy. To wielki zaszczyt i odpowiedzialno. Wasne Czwarty. Rozpoznawalny szyld. Pomijajc fakt, e
przekonanie wewntrzne to jednak za mao. Budujc dla przecitnego Polaka cho Polacy s oczywicie
struktury trzeba wykaza atrakcyjno i wyjtkowo nieprzecitni narodowcy wrzuceni s w wiadomoci
naszej dziaalnoci, w sposb zrozumiay dla innych, dla do jednego worka - z czego zreszt warto wyciga
potencjalnych kandydatw bd wyborcw. Jest to wnioski - to naley wskaza, i partia Ruch Narodowy
wane, szczeglnie przy czarnym pijarze wytwarzanym istnieje w sondaach ju od kilku lat. Utrwala si przez to
narodowcom przez lewicowo liberalne przekaziory. w wiadomoci spoecznej przy kadych kolejnych
Odpowiadajc na t potrzeb chciabym przedstawi 12 wyborach jako podmiot. To daje przewag nad wszelkimi
argumentw za Ruchem Narodowym, uzupeniajc je o nowymi i konkurencyjnymi inicjatywami.
kolejne zebrane w toku dyskusji wrd krajowych liderw Pity. Oglnokrajowy zasig. Tworzymy
RN. organizacj o wyranie krajowym charakterze. W czci
Cz wyliczonych argumentw jest regionw mamy silne struktury, w czci sabsze,
uniwersalnych i mog by one pomocne rwnie dla gdzieniegdzie nas jeszcze nie ma ale naszymi kontaktami
innych organizacji narodowych, cz jest stricte otaczamy cay kraj, a take tworzymy placwki
erenowska. W tekcie nie bdzie systematyki, ktr zagraniczne w oparciu o poloni lub Polakw. W znacznej
pozostawiam czytajcym. wikszoci wojewdztw mamy reprezentacj. Centrala
Pierwszy. Uniwersalno idei. Si idei narodowej ulokowana w stolicy rwnie wyranie wskazuje, e nie
jest jej ponadczasowo. Technologia mylenia, ktra jestemy inicjatyw regionaln. Ta cecha ju odgrywaa
wskazuje na poszukiwanie interesu narodowego w kadej wan rol i ponownie okae si kluczowa.
sytuacji i w kadej epoce oraz stawianiu go jako nadrzdny Szsty. Ustabilizowane przywdztwo. Z jednej
w yciu zbiorowym, oczywicie w aspekcie ycia strony istnieje potrzeba dobrych liderw, z drugiej nawet
doczesnego. Widzc jak w obecnych czasach Polskie najlepszy lider bez realnego wsparcia ekipy pozostaje
interesy s rozgrywane przez inne pastwa, czy mao skuteczny. Zdrowe przywdztwo to przywdztwo
wewntrznie przez grupy spoeczne bez odniesienia do stabilne, za ktrym ludzie id chtnie w atmosferze
dobra wsplnego, kady uczciwy patriota powinien wsppracy i - uyjmy tego mocnego w sferze polityki
przybliy si do mylenia kategoriami interesu sowa zaufania. Z takim stanem mamy obecnie do
narodowego. czynienia w RN.
Drugi. Historyczne dziedzictwo. Rola jak odegrali S i d m y. D o w i a d c z o n e p o l i t y c z n i e i
polscy narodowcy w wieku XX jest nie do przecenienia. samorzdowo kadry. Czonkami RN s obecny pose i byli
Istniej dziesitki ksiek na ktrych kartach spisany jest posowie reprezentujcy katolicko narodowy elektorat w
dorobek polskich narodowcw na wielu polach. W formacjach LPR i ZCHN. Mimo redniego, a jak na warunki
obliczu takich postaw nie pozostaje nic innego jak polityczne to bardzo modego wieku, zarwno
inspirowanie si wielkimi poprzednikami i wzbudzenie w przywdztwo jak i drugi szereg to wieloletni aktywici,
sobie chci dorwnania zacnym narodowcom. czonkowie stowarzysze, liderzy narodowych i
Szczeglnie wane jest to w czasach konfrontacji patriotycznych czy te katolickich inicjatyw oraz byli i
cywilizacyjnej i zakusw do kwestionowania obecni czonkowie wadz samorzdowych, na szczeblach
prawdziwych autorytetw. miejscowych i lokalnych. To wszystko tworzy spory aktyw.
Trzeci. Pikne narodziny Ruchu Narodowego. smy. Dowiadczenie poraek. Porakami byo
Partia Ruch Narodowy narodzia si z ruchu spoecznego odejcie aktywnych i rozpoznawalnych czonkw ruchu.
powstaego na wielkim i piknym suwerennociowym Tego typu straty zawsze rodz fale goryczy, zawodu i
poruszeniu Polakw, jakim sta si w ostatnich latach zniechcenia. Czy da si tego unikn? Cakowicie
Marsz Niepodlegoci. Ten z kolei jest owocem zapewne nie ale bdc bogatszymi o to dowiadczenie
wsppracy i sojuszu poniekd konkurencyjnych wielkich stratedzy RN mog analizowa przyczyny takich zjawisk i
organizacji narodowych jakim s Obz Narodowo minimalizowa ich powtrzenie w przyszoci, poprzez
Radykalny i Modzie Wszechpolska. Wsppraca popaca, odpowiedni polityk kadrow. Kto chce szuka kariery
a trwajce do dzi w tym projekcie porozumienie cigle politycznej niech idzie prbowa w innych formacjach, w
rodzi wietne owoce choby jak inicjatywa Media RN potrzebni s ludzie, ktrzy naprawd swoj
Narodowe. Trzeba wic wskaza, e zaoenie w taki dziaalno traktuj w charakterze suby.
C.d. na str 5
2Wydanie 4/17 GONIEC D
GONIEC DOLNOLSKI
OLNOLSKI 5
Wydanie 2/17
C.d. ze str 4 Wiele osb dochodzi do susznej konstatacji, e bicie
Dziewity. Reprezentacja parlamentarna. Czy serca i wzniose emocje niewiele znacz, a liczy si
jeden pose to duo czy mao? Jeli partia si rozwija i jest konsekwentna troska i walka o narodowe interesy.Duo
to dopiero pocztek, to duo i trzeba ten fakt traktowa mniej fanatyzmu politycznego ni w partiach
jako szans. Pose w sejmie uatwia przebicie si w korwinowskich czy w pisie.
debacie publicznej. To przewaga stosunku do formacji Szeroka reprezentacja spoeczna. Nie jestemy ruchem
zamierajcych, nie posiadajcych reprezentacji ani klasowym ani elitarnym. Wrd czonkw mona
parlamentarnej. Jest moliwo najmowania i korzystania z n a l e p e ny p r ze k r j s p o e c z ny o d o s b
z biur poselskich, organizacji konferencji prasowej w niewyksztaconych po doktorw, od osb niemajtnych
sejmie, przygotowywania interpelacji poselskich czy po bogate, od pracownikw po szefw i wacicieli firm.
wreszcie zabierania gosu z trybuny sejmowej. Co te si Pikno przedwojennego ruchu narodowego zaczyna lni
regularnie dzieje. i dzi. Szukamy dobra wsplnego caego narodu i je
Dziesity. Podmiotowo polityczna. Czym innym stawiamy nad prywatne dobro.
jest wchodzenie w sojusz, a czym innym hod lenny. RN ycie yciem narodu, a nie elit. RN nie jest ugrupowaniem
udowodni poprzez dziaania swoich liderw, e jest kawiorowym. Zajmuj nas problemy zwykych ludzi
ugrupowaniem niezalenym, penym potencjau i jakimi sami jestemy.
moliwoci dziaania. W tym miejscu mona co najwyej Istnieje szerokie zaplecze osobowe dla tego projektu,
wyrazi ubolewanie, e osoby chcce suy idei brak inne alternatywy.
narodowej zwizay swj los z ugrupowaniem Mode przywdztwo. Zaleta jest podwjna. Po pierwsze
krtkookresowym noszcym w nazwie nazwisko swojego jest ono dugoterminowe i nie zapowiadaj si wojny o
lidera. My budujemy pryncypialnie narodowo katolickie prym. Po drugie dziki temu atwo unikn oskare o
rodowisko. ws p p ra c z ko m u n i st yc z ny m i s u b a m i
Jedenasty. Budzimy silne emocje u przeciwnikw. bezpieczestwa. Pesel jest najlepsz lustracj.
To bardzo dua zaleta, bo z miakim i nijakim nikt si Nasz ambicj jest nie tylko przekona do siebie baz
specjalnie nie liczy. Jestemy dostrzegani i zwalczani spoeczn ale zmiana paradygmatw.
otwarcie lub obojtnoci. Po prawej stronie te trudno Tworzymy rodowisko metapolityczne. Reflektujemy
odszuka entuzjastw naszego istnienia. Pewnie dlatego, polityk rwnie od strony teoretycznej i filozoficznej.
e jestemy narodowo katolickim wyrzutem sumienia dla
partii rzdzcej, a konkurencj dla reszty. Na koniec, cho ten argument mgby by pierwszy,
posiadamy odniesienie wysze, dla jednych jest to etyka
Dwunasty. Moliwo szerokiego kreowania katolicka dla innych ywa wiara.
rzeczywistoci. Czym innym jest prywatny wpyw kadego
z nas na rzeczywisto, a czym innym dziaalno w Gratuluj wytrwaoci i dzikuj wszystkim, ktrzy dotarli
sposb zorganizowany, w silnej grupie. Dyscyplina i do tego momentu. Koczc chciabym wyjani, i
uznawanie wsplnych priorytetw daj realne szanse zestawienie to zostao sporzdzone z trzech powodw.
znacznie silniejszego wpywu na zachodzce w kraju Po pierwsze jako pomoc dla dziaa czonkw RN w caym
przemiany spoeczne. kraju. Krtko mwic jest duma! Po drugie dla
Wyliczenie zalet obiecanych tytuem kandydatw na czonkw ruchu. Ludzie w dziaalno
artykuu zamkn argumentami wniesionymi przez wczaj si z rnych pobudek i czasem niewiele trzeba
kolegw z rady politycznej ruchu. by podj odpowiedzialn decyzj o wsparciu RN. Po
trzecie dla zaprzyjanionych organizacji narodowych i
RN jest czym wicej ni tylko parti. Jestemy katolickich aby jasnym byy kryteria i sposb budowania
jednoczenie rodowiskiem formacyjnym. partii RN, co moe zaowocowa, nie tylko, jeszcze lepsz
Sojusz stadionw i uniwersytetw. RN tworz i wspprac rodowiskow ale te zgaszaniem akcesu, co
sympatyzuj na pozr skrajnie rne rodowiska jak ruchu jeszcze bardziej wydoskonalioby baz spoeczn
kibicowskiego i k naukowych przy uczelniach wyszych. ugrupowania, a tym samym jego si. Zachcam aby tekst
Fenomen ten zasuguje na osobne potraktowanie, warto poda dalej.
jednak zauway, e wiele serc bije dla jednej Polski. Krzysztof Tuduj

Sobotnie, ciepe przedpoudnie 2017 r. Wielu

Uan mieszkacw miast i osiedli wyjeda na wypoczynek,


wielu pozostaje w domu. W ten pikny, ciepy dzie
decyduj si na jazd moim ulubionym rowerem wok
przepiknie pooonych pod poznaskich jezior.
Walczy o Polsk, zabito Trasa rowerowa, ktr jechaem, biega uczszczan i
mu on. ulubion ciek przez spacerowiczw. Z tego te
powodu jechaem bardzo wolno, by kogo nie potrci.
Historia prawdziwa Rne rzeczy mona zaobserwowa na tej ciece, nie
tylko skaczce czy fruwajce ptaki, len zwierzyn ale
take i mieci, porozrzucane na drodze.
C.d. na str 7
6 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17
C.d. ze str 5
Wielokrotnie ranny, doceniany nawet za bohaterstwo
Zauwayem wwczas na rodku cieki, po ktrej przez wroga (broni sam barykady, gdy reszta obrocw
jechaem, lece niedue, owalne opakowanie. Co mnie zgina, broni do ostatniego naboju. Zakrwawionemu,
tkno, zatrzymaem si i je podniosem. To byo, jak wielokrotnie rannemu Niemcy darowali ycie za
wynikao z opisu na opakowaniu, lekarstwo ratujce ycie, bohaterstwo i powicenie), zapragn mierci.
lekarstwo na serce.
Wspomina w rozmowie, jak oeni si z R, wielk,
Pomylaem wwczas moe kto zgubi to lekarstwo i swoj mioci ze szkolnych lat. Kocha j nad ycie, to ta
potrzebuje pomocy? Zboczyem wwczas na rozwidleniu z mio pozwala mu jak stwierdzi posiada
zaplanowanej trasy i pojechaem t bardziej uczszczan czowieczestwo, gdy inny go stracili w wojnie i walce.
przez pieszych. Po kilku minutach jazdy, zobaczyem
Ten bohater narodowy zaamuje si w obliczu otrzymanej
starszego mczyzn siedzcego na awce, ciko
informacji o mierci swojej ukochanej Ry i
oddychajcego, ktry wyranie mia kopoty z
nienarodzonego dziecka i to po zakoczeniu wojny i
oddychaniem, dusi si.
rozpoczciu pokoju, gdzie mia jako obroca Polski y w
Co si stao? zapytaem. - Zgubiem moje lekarstwo i spokoju, leczc wojenne rany.
mam okropne dusznoci, nie dojd do domu - wyszepta
Szukajc prawdy o mierci ony, wszdzie gdzie
pytany. To lekarstwo? - pokazaem opakowanie. TAK -
tylko mg si uda, zdradzony przez konfidentw, zostaje
odpowiedzia i szybko zay jedn tabletk. Po kilku
aresztowany. Prbuje ucieka przez otwarte okno w
minutach podzikowa z umiechem.
budynku w Ministerstwie Bezpieczestwa Publicznego
Dlaczego Pan nosi na gowie furaerk? - zapytaem o to na Koszykowej w Warszawie, jednak w czasie ucieczki
nietypowe nakrycie gowy. - Widzi Pan po chwili namysu potyka si i przewraca. Zostaje zapany.
odpowiedzia - widzi Pan, jestem uanem, niech Pan
Przywleczono Tadeusza do katowni UB i torturowano
zobaczy. I pokaza mi fotografi umiechnitego, bardzo
szczeglnie okrutnie, zamykajc w specjalnej maszynie
modego uana na koniu, w obecnoci piknej dziewczyny
do tortur, pozosta po oprawcach gestapowskich. By to
To ja z moj R w 1938 r. rodzaj maej szafy, ktra miadya koci Tadeusza.
- Och! - Umiechnem si. - To dobrze si skada, zostaem Oskarono go wwczas o zdrad Polski, udzia w
wychowany przez rotmistrza II RP - odpowiedziaem. konspiracyjnym podziemiu. Bito go przez wiele godzin, w
Wwczas rozmwca umiechn si i -Powiedzia te sowa: dzie i w nocy. Powyrywano obcgami paznokcie u
- Widzi Pan, przeyem wrzesie 1939, broniem palcw rk. Gaszono palce si papierosy na jego ciele.
Warszawy, przeyem akcje bojowe Szarych Szeregw, Wytrwa te tortury.
przeyem Powstanie i prawie nie doczekaem wolnej dano od niego nazwisk i pseudonimw
Polski. I opowiedzia mi oto t histori. konspiracyjnych kolegw i koleanek, danych dowdcw
z AK z Powstania Warszawskiego. Odmawia. Zostaje
skazany na mier, zamienion pniej na doywocie.
W wigili 1948 roku - tak zacz mj rozmwca o
Kaci z UB bij go krzesem, skacz po jego zakrwawionym
imieniu Tadeusz - do mieszkania, gdzie mieszka wraz z
torsie. Oprawcy fabrykuj wreszcie wersj, i zezna w
on, wpada kilku funkcjonariuszy komunistycznej czasie przesuchania, podajc dane onierzy podziemia
bezpieki. Przeszukuj oni mieszkanie i zabieraj z sob antykomunistycznego, co oczywicie okazao si
on Pana Tadeusza, ktra bya czniczk w Powstaniu nieprawd. Widzi mier wielu onierzy AK, w tym kolegi
Warszawskim, pniej oddziaw WiN. Funkcjonariusze z Powstania Warszawskiego, legendarnego onierza
bezpieki obiecuj, e jego ona po przesuchaniu szybko Batalionu Zoka - porucznika Jana Radowicza.
wrci do domu, a przesuchanie to tylko zwyka Gdy wadze PRL ogaszaj amnesti, zostaje
formalno. warunkowo zwolniony. Przy yciu utrzymuje go myl o
Po dwch tygodniach otrzymuje on wiadomo, i jego odnalezieniu groby ukochanej ony. Po piciu lat
ona zmara na chorob puc i zostaa pochowana w bezowocnych poszukiwa, gdy pomaga mu rodowisko
zbiorowej mogile. Tadeusz zrozpaczony, zaczyna szuka onierzy AK, dowiaduje si, e jego ona jednak yje,
miejsca pochwku ony i dowiaduje si od kolegw z stracia pami i jest w podwarszawskim przytuku.
konspiracji, i jego ona bya w ciy i w wyniku bicia po Oprawcy z UB celowo spreparowali nieprawdziw
brzuchu doszo do zabicia podu, krwotoku i jej mierci. informacj o jej mierci, by Tadeusz si zaama i zeznawa
Oprawcy prbowali wmwi mu, i zmara z przezibienia na przesuchaniach.
i chorb nabytych w czasie okupacji. Odnajduje j schorowan, z ograniczon pamici.
Tadeusz, wysoki dobrze zbudowany uan - oficer Poddaje leczeniu. Wyjedaj wsplnie do Kanady.
AK odznaczony przez Grota Roweckiego komendanta Si Wadze komunistyczne nie stawiaj przeszkd, uwaajc
Zbrojnych na kraj krzyem Virtuti Militari za bohaterstwo ich za "element wywrotowy i obcy klasowo".
w czasie wojny, zaama si psychicznie. Odezway si Koledzy z czasw Powstania Warszawskiego, mieszkajcy
odniesione rany fizyczne i te psychiczne. Uan, bronicy w Kanadzie, organizuj leczenie oraz prac dla niego.
Polski we wrzeniu 1939 r, walczy bohatersko pod Bzur, Ra odzyskuje pami, lecz trauma przey powoduje, i
Obroca Warszawy zniszczy 3 czogi Niemieckie, umiera na obcej ziemi.
dowdca odcina bojowego w Powstaniu Warszawskim. C.d. na str 7
Wydanie 4/17 GONIEC DOLNOLSKI 7
C.d. ze str 6 Powoli wsta, skin gow w moim kierunku,
mwic: niedugo zobacz moj Re i tych, z ktrymi
Tadeusz wraca do Polski, odnajduje swoich krewnych, z walczyem o Polsk, o woln Polsk, a warto byo, oj
ktrymi zamieszkuje. warto. Umiechajc si powoli, odszed daleko, w swj
Pragnie umrze w kraju, dla ktrego powieci wszystko - wiat bohaterw, w swj wiat prawdy. A ja dugo jeszcze
cae swoje ycie i rodzin. Gdy na zakoczenie rozmowy siedziaem, patrzc na oddalajcego si przygarbionego,
zapytaem, dlaczego powrci mimo doznanych krzywd, niezwykego Polaka, onierza Rzeczypospolitej.
odpowiedzia: Krzywd wyrzdzili mi ludzie, nie Polska, Chwaa bohaterom!
dla ktrej powieciem siebie. Dziennikarz Obywatelski

Felieton z cyklu: Co tam Panie


w polityce?
Rozmylania prawego czowieka
Kiedy pisz ten tekst, troch poganiany przez
Redaktora Naczelnego, dwa pozornie odlege od siebie
wydarzenia przykuwaj moja uwag. Vaclavske Namesti. Przyjedam rano z kolejnymi
Zaczn od naszego, krajowego, dolnolskiego. gomi, ktrych chc oprowadzi. Parkuj jak zwykle
Ot w Poniedziaek 25 wrzenia Orodek Szkole naprzeciw dworca gwnego, wychodzimy na gwn,
Specjalistycznych Stray Granicznej w Lubaniu otrzyma reprezentacyjn ulic/plac a tu pod lamp uliczn siedzi
sztandar i imi gen. Wilhelma Orlika - R ke manna . A w modzieniec o niadej cerze i chyba pi, obok na chodniku
Niemczech, tu za granic odbd si w niedziel wybory. ley komrka, kelnerka ju krzta si w ogrdku
Jest jaki zwizek? Na pozr nie. W naszym wojewdztwie restauracji, may samochodzik jedzi po placu i suby
i na caej zachodniej granicy Stra Graniczna pozostaa w aduj gazety, niedopaki i sprztaj liczne lady sobotniej
stanie szcztkowym. Wiadomo, Schengen ale, ale Za nocy. Tumacz moim gociom, e kiedy to byo
nasza zachodni granic wa si losy Europy na kilka Idziemy dalej. Chyba jednak pobdziem, postanawiam
nastpnych lat. Za t granic ley kraj, ktry naley zapyta w maym sklepiku. Wchodz, a tu dwch
(zwaszcza ostatnio), do najdziwaczniej kierowanych w sprzedawcw o niadej cerze po czesku (!!!)
historii kontynentu. Kraj w ktrym wybory s w wytumaczyo mi, e id dobrze.
konsekwencji dla naszego kraju wyborami midzy dum, Obrazek drugi, mae niemieckie miasteczko.
choler i innymi jeszcze chorobami gronymi dla zdrowia i Wieczr, siedz na aweczce w centrum. To byo jeszcze w
nawet ycia. czasach kawiarenek internetowych i znajoma posza
To co Niemcy robi ze swoja ojczyzn mao nas mogoby wanie skontaktowa si z krajem w ten sposb a ja
obchodzi, ale dalej s silni gospodarczo i nastawieni do czekam. Otoczya mnie grupa dzieciakw. Wiadomo kolor
nas po profesorsku. Bez wzgldu jednak na to, kto tam skry ciemny. Zaczy aman angielszczyzn pyta skd
wygra, potrzeba istnienia silnej ochrony naszej granicy jestem. Sytuacja nienormalna dla obu stron, bo aden
moe si sta potrzeb chwili. Niemiec o tej porze nie siedzi na aweczce w centrum a
Ruchy prawicowe w Europie mimo wieszczenia ich adne niemieckie dziecko nie przebywa o tej porze na
renesansu, maj si niezbyt dobrze. A my nie mamy co ulicy w centrum. To byy chyba tureckie dzieci, ale gowy
liczy, e w Niemczech wygra kto, kto Polsk doceni i nie dam. W kadym razie znay jakie nazwiska z polskiej
zrozumie. Niemcy od wiekw (jak to ju zauwaa Roman piki nonej.
Dmowski), szukaj korytarza i wpyww w Europie To byy obrazki sprzed tzw. kryzysu a teraz...
wschodniej i nie bd si godzi na rosnce w tym Opowiada mi pewien lzak, e jak by na wycieczce w
regionie wpywy Polski. W zwizku z tym mona si Paryu to: Panie jo ech tam ani jednego bioego nie
spodziewa, oprcz istniejcej ju presji, jakich nowych widzia. Czy chciabym teraz pojecha do Parya ? Nie.
zagrywek z ich strony. I w tym momencie silna stra W latach komuny, znany wwczas prof. Ryszka z
graniczna na pewno moe si przyda. Bdziemy jeszcze Uniwersytetu Wrocawskiego napisa ksik pod
na pewno przyglda si tej sytuacji i pisa o tym a na razie tytuem Pastwo stanu wyjtkowego. Rzecz dotyczya
pjdziemy w troch innym kierunku w naszych Trzeciej Rzeszy, ale dzi takich krajw jest kilka a w
rozwaaniach. jednym, ktrego prezydent pluje cigle na Polsk, stan
To moe na pocztek tradycyjnie kilka przykadw. wyjtkowy trwa ju bardzo dugo, wic wspczenie
Kocham Prag. Pierwszy raz pojechaem tam w latach 70- miano nadane przez profesora naley si chyba Francji.
tych. Nie byo jeszcze tak nowoczenie, ale za to byy Opowiada mi nasz kolega z Berlina na dwch
gazowe latarnie i atmosfera. Praga rano, Praga spotkaniach szkoleniowych o zachowaniu tzw.
wieczorem. Nikt i nic nie zakcao pobytu. Od tamtej pory uchodcw w niemieckiej stolicy. Kradziee i dewastacja
bywaem w stolicy Czech moe ju nawet kilkadziesit w skrcie. No wanie. Uchodcy, imigranci. Baagan
razy. Obserwowaem zmiany, ale obrazek z ostatniego terminologiczny. Cign tu na zaproszenie Pani Kanclerz.
pobytu utkwi mi na dobre. C.d. na str 8
8 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17

C.d. ze str 7 Niech mi cierpliwy czytelnik wybaczy.


Troch moe chaotyczny ten tekst. Ale prosz mi wierzy,
Cign do miejsc, gdzie ze cian wychodz e to zamiar celowy. Powody s dwa. Caa ta obecna
banknoty, gdzie kobiety s skpo ubrane Porzucili swoje sytuacja w Europie jest niezwykle chaotyczna. Rna
kozy i jak zobaczyli wysokie obcasy, minispdniczki, dugie grupy, partie, synni ludzie, zjawiska, problemy. Cigy
nieosonite wosy To jakby po porzuceniu roweru nagle atak rnych informacji, pogldw, opinii
dosta si do krainy Ferrari. Nie zdaj sobie sprawy, e Demonstracje, protesty, zamachy, gwaty.
mieli sprzta kible po rasie panw, ktra ju opywa w Ciko to uporzdkowa w analizie. To drugi powd
taki dostatek, e nie chce si zatrudnia w takim ksztatu tego tekstu, bo w takiej objtoci nie mona
charakterze. Europa ju zapomniaa dlaczego upado wszystkiego ogarn.
Cesarstwo Rzymskie. Jednak jakie wnioski wycign mona i sprbujmy to
Bogata Europa ju nie chce podejmowa trudnych decyzji. zrobi.
Sta j tylko na gupie gesty i szybkie przechodzenie do Kiedy na biaej koszuli usidzie mucha od razu j
codziennoci po kolejnych ,,incydentach. wida. Jeli koszula ma czarne rkawy to mucha ma si
Waciwie s to takie problemy, o ktrych mona mwi w gdzie ukry. Jeli takie rkawy maj swoje nazwy,
nieskoczono. Oczywicie naraajc si na posadzenie o powiedzmy Rosengard, czy Molenbek to mucha ma si
nietolerancj, ksenofobi i inne lewackie pojcia, ktrymi dobrze. A u nas takich rkaww nie ma. S jakie plamki
szafuje si z ochot. na koszuli, ale muchy lub stado much s wyranie
Nie bjmy si jednak mwi otwarcie. widoczne.
Dlaczego kto chce aby wanie t religi i tym typem ludzi W duym sklepie z artykuami budowlanymi
,,zasili kultur europejsk. Czy lewactwo osigno ju staem w kolejce do kasy i za mn ustawi si pan z
taki stan umysw, jak bydo gosujce na rzenikw? ogromn pyt drewnian. W pewnym momencie pyta
Czy moe inwazja ma inne podoe, bo przecie ropa nie wysuna mu si z rk i pacna o ziemi. Wierzcie mi,
bdzie wiecznie wypywa z piasku? Moe trzeba wysa przypominao to strza. Nikt si nie ruszy.
ju emisariuszy, kupujc jednoczenie kluby pikarskie, Odwrciem si i powiedziaem:
hotele, ziemi, zajmowa zidiocia Europ niejako od - Wie pan, gdybymy stali w takim sklepie we Francji,
gry i dou? Trudno na te pytania da jednoznaczn wszyscy by ju leeli na ziemi.
odpowied. Uwaam, e czynnikw powodujcych te A on mi na to:
procesy i zjawiska jest kilka. Brak wody w pewnych - Patrz pan, a tu nawet ochroniarz si nie ruszy!!!
regionach Afryki te. Wanie.
W kadym spoeczestwie jest pewien odsetek Niech Stra Graniczna obchodzi swoje wita.
przyjezdnych. Kiedy jednak ogldamy mecz siatkwki Niech byli milicjanci doywaj swych dni jako ochroniarze
Polska Iran na trybunach siedz kobiety i kibicuj w supermarketach. Niech Niemcy wybieraj swoich
naszym przeciwnikom. Jest pewna grupa Persw w Polsce kolejnych pajacw do wadz.
podobnie jak i innych nacji. Kiedy nasza reprezentacja
Niech nasz kraj jak niemodna biaa koszula obnaa kade
jedzie na rewan, na sali nie ma pa. I takiej Europy chc
stado much, ktre by na niej chciao usi.
zalepione lewaczki i lewacy. Niektre panie walcz o
uchodcw a jednoczenie o prawa kobiet, cho akurat ci Bo muchy dzi ju nie tylko sraj na portret Cesarza.
obcy i prawa kobiet to zbiory wykluczajce si. Andrzej Szpulak

Spoeczna Gospodarka Rynkowa


.Podstawowa praca to Narodowy system ekonomii
politycznej z roku 1841. Dzieo monumentalne, mimo e
List by w stanie ukoczy jedynie pierwszy z
zamierzonych trzech tomw.
Friedrich List (1789-1846) twrca szkoy narodowej Punktem wyjcia i podstawowym przedmiotem
(historycznej) Mistrz szkoy narodowej i jej waciwy analizy nie jest tak jak u klasykw jednostka, lecz nard.
twrca; Pogldy na temat istoty bogactwa s zblione do
Porzuci karier naukow by aktywnie wczy si pogldw A. Mllera bogactwo opiera si nie tylko na
w ycie polityczne zosta liderem niemieckiego zasobach materialnych, ale i na kapitale duchowym
stowarzyszenia kupcw i przemysowcw (w 1819) i sta narodu. Fundamentalnym celem rozwoju gospoda-
si jednym z najbardziej aktywnych propagatorw rczego powinno by zwikszanie nie samego bogactwa
zjednoczenia Niemiec, ktre po zakoczeniu wojen materialnego, lecz powikszanie mocy produkcyjnych
napoleoskich byy podzielone na 39 jednostek (sic!), z (Zdolno do produkowania bogactwa jest ()
ktrych wikszo bya politycznie i ekonomicznie nieskoczenie waniejsza ni samo bogactwo). Naley
oddzielona od pozostaych. Relacje gospodarcze pomidzy dy do ich maksymalizacji, nawet jeli wizaoby si to z
tymi jednostkami byy utrudnione przez nakadanie barier Wystawa
czasowym maszyn
ograniczeniem rolniczych
bogactwa w Lipnie
materialnego.
celnych w wymianie wewntrz niemieckiej C.d. na str 9
Wydanie 4/17 GONIEC DOLNOLSKI 9
Std autorzy ci starali si w rozwoju ludzkoci
wskaza//wyodrbni pewne etapy. W szczeglnoci List
stworzy 5-cio etapow teori stadiw rozwoju: - stan dzikoci -
ycie koczownicze,

- stadium pasterstwa,
- stadium rolnictwa,
- stadium rolniczo-przemysowe,
- stadium rolniczo-przemysowo-handlowe
Kade z tych stadiw wymaga odpowiedniej polityki, ktra
Krytykowa jedn z podstawowych idei ekonomii powinna by podporzdkowana naczelnemu celowi
klasycznej, e denie poszczeglnych jednostek do awansowania do kolejnych stadiw. Przejciu ze stanu dzikoci
zaspokajania wasnych interesw przyczyni si do do pasterstwa, a nastpnie do stanu rolnictwa najlepiej
najefektywniejszego zaspokojenia interesw ogu zdaniem Lista sprzyja polityka wolnego handlu z narodami
spoeczestwa. List uwaa, e dla osignicia oglnego wyej rozwinitymi. Ale pokonywanie kolejnych szczebli
dobrobytu niezbdne jest kierownictwo pastwa (zwaszcza w wymaga ju duej ostronoci. Tu korzystniejsza jest polityka
gospodarkach takich krajw, jak Niemcy czy Stany protekcjonistyczna, zwaszcza jeli mamy na uwadze pastwa,
Zjednoczone). Dla Anglii, ktra bya wwczas najlepiej ktre nie s liderami w rozwoju. Jeli bowiem jaki kraj osign
rozwinitym gospodarczo krajem wiata klasyczna polityka ju ostatni, najwyszy szczebel, to moe on zmonopolizowa
liberalna jest korzystna. Ale dla rozwoju krajw sabiej produkcj przemysow uniemoliwiajc uczynienie tego
rozwinitych konieczna jest ochrona rynku wewntrznego kroku innym krajom. Trzeba przy tym podkreli, e List nie by
przed konkurencj zagraniczn, czyli konieczne jest stosowanie tym samym zagorzaym przeciwnikiem wolnego handlu, a
protekcjonizmu. protekcjonizm traktowa po prostu jako niezbdny rodek
P o g l d y n a t e m a t p o l i t y k i g o s p o d a r c ze j pozwalajcy umocni pozycj krajw rozwijajcych si.
charakterystyczne dla szkoy historycznej okrela si mianem Dr Joanna Dzionek-Kozowska
PROTEKCJONIZMU WYCHOWAWCZEGO. Ochrona gospodarki Materia uzupeniajcy do wykadw z historii
krajowej, a zwaszcza nowopowstajcego przemysu przed
obc konkurencj. Ochron ma zapewni pastwo, ktre
powinno si w tym celu posuy systemem celnym i stworzy
barier pozwalajc osoni krajowych producentw przed Ad Rem:
obc konkurencj. Pastwo ma wic odgrywa rol Powstaje pytanie: dlaczego prawie nikt w Polsce
wychowawcy, a funkcj t ma wypenia a do momentu,
kiedy chronione gazie stan si na tyle silne, e bd si nie wie o Friedrichu Liscie?
mogy oby bez ochrony. Ot najwaniejsza cz jego teorii ekonomicznej mwi
Przekonanie charakterystyczne rwnie dla innych o tym, e integrowa mona ze sob tylko gospodarki
przedstawicieli starszej szkoy historycznej, i naczelnym krajw na zblionym poziomie gospodarczym. W
zadaniem ekonomii jest odkrywanie praw ekonomicznych przypadku otworzenia granic midzy krajem
waciwych dla poszczeglnych stadiw rozwoju
gospodarczego. rozwijajcym si a rozwinitym zostan w pierwszej
kolejnoci zniszczone najbardziej rozwinite przemysy.
W efekcie kraj biedniejszy wyspecjalizuje si w produkcji
towarw nisko przetworzonych, na ktrych mao si
zarabia, czyli wyspecjalizuje si w biedzie. I dokadnie to
stao si w wyniku integracji Polski z krajami Unii
Europejskiej.

Co ciekawe, zamiast Friedricha Lista na polskich


uczelniach uczy si teorii Adama Smitha, ktry
przestrzega USA przed budowaniem przemysu za
ochron barier celnych namawiajc Amerykanw by
specjalizowali si w produkcji rolniczej, a reszt
produktw sprowadzali z Europy. Amerykanie nie
posuchali Smitha i pod ochron najwyszych na wiecie
ce zbudowali najbogatsze pastwo wiata. Teraz
wszystkim zalecaj stosowanie si do teorii Adama
Smitha chocia ani oni ani aden inny duy, bogaty kraj na
wiecie si do niej nie stosowa. Teoria Friedricha Lista
jest konsekwentnie zamilczana na mier.
10 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17

Nasi Wielcy
Naszymi wzorcami
Krl spdzielczego czynu.
Nauczy Polakw oszczdzania
Prawd o yciu ksidza Piotra Wawrzyniaka
najpikniej streszcza inskrypcja na tablicy pamitkowej,
ufundowanej przez bliski jego sercu rem:
"Indygenat (z ac. uznanie obcego szlachectwa) sam
sobie wyrba mdroci, wytrwaoci i dobroci". To
prawda: kapan ten przeszed do historii ani nie za
spraw dostojestw, nadawanych z czyjej aski, ani te
pozycji przodkw, ale wycznie dziki wasnej pracy,
powiceniu, pracowitoci.
Ur o d z o n y w e w s i W y r z e k a p o w i a t u
kociaskiego 30 stycznia 1849 r. nie mia na pocztku
ycia wielu drg do wyboru. Raz, e rodzicw - chopw,
owszem niele sytuowanych, ale przecie tylko chopw
- nie byo sta na wiele, dwa - e ciarna matka zoya w
sanktuarium w Grce Duchownej lubowanie, i jeli tamtejsz Kas Oszczdnoci i Poyczek w nowoczenie
noszone pod sercem dziecko bdzie synem, powici je zorganizowany Bank Ludowy, ktrym kierowa nastpnie
kapastwu. I tak si stao. sakramenty kapaskie i od 1876 do 1896 r. (w latach 1873-1876 by jego
posug w charakterze wikarego rozpocz w parafii wicedyrektorem, a od 1896 do 1910 prezesem rady
Wniebowzicia Najwitszej Marii Panny w remie. nadzorczej). Za jego kadencji liczba czonkw banku i
Po wybuchu Powstania Styczniowego porzuci nawet wysoko ich wkadw pieninych wzrosy
szko i usiowa przedosta si do Krlestwa Polskiego, trzydziestokrotnie! Gdy bank (dziaajcy do dzi pod
aby wstpi tam do oddziaw zbrojnych, walczcych z nazw Spdzielczy Bank Ludowy im. ks. Piotra
wojskiem carskim. W okresie nauki seminaryjnej Wawrzyniaka) w 1878 r. wszed w skad polskiego Zwizku
natomiast da si pozna arcybiskupowi metropolicie Spek Zarobkowych i Gospodarczych, ksidz obj
gnienieskiemu i poznaskiemu Mieczysawowi funkcj jego wicepatrona, a w 1891 r. - patrona.
Ledchowskiemu z tak dobrej strony, i purpurat udzieli W tej roli take odnis wiele sukcesw. Nie tylko rozwija
mu stypendium na kontynuowanie studiw spki parcelacyjne, stawiajce sobie za cel utrzymanie
teologicznych w Muenster. Spdzi tam jednak tylko rok - polskiej ziemi w polskich rkach, i spdzielnie
wypeniony wprawdzie zgbianiem teologii oraz nauk zaopatrzenia i zbytu rolniczego (dziaajce pod nazw
przyrodniczych i technicznych, ale nie uwieczony "Rolnik"), ale przede wszystkim spowodowa, i Zwizek
uzyskaniem stopnia naukowego i powrci do Spek Zarobkowych i Gospodarczych poszerzy zakres
macierzystego seminarium. dziaania z Wielkopolski na Pomorze, Warmi i Mazury, a
Kariera w hierarchii nie rozwijaa mu si nawet Grny lsk.
najlepiej. W remie posugiwa jako wikariusz a 26 lat. Ekspansja przysza o tyle atwiej, i dziki ks.
Sprawdzi si jako zaradny gospodarz i troskliwy Wawrzyniakowi zwizek zyska wane narzdzie
duszpasterz. Sprowadzi do parafii elbietanki, odnowi wspierania polskiej spdzielczoci - zaoony w 1886 r.
koci, zbudowa wikarwk, jednak szans na objcie Bank Zwizku Spek Zarobkowych, przejmujcy w
wyszego stanowiska nie mia. Po mierci proboszcza depozyt fundusze od spdzielni oszczdnociowo-
Michaa Mentzela (zmar w 1889 r.) Administracja kredytowych dysponujcych nadwykami pieninymi, i
pruska nie wyraaa zgody na przekazanie probostwa ks. kredytujcy te instytucje, ktrym brakowao wolnych
Wawrzyniakowi, dlatego peni on tylko funkcj zarzdcy zasobw. Take i w tym banku kapan zasiada w radzie
parafii - wikariusza-Substytuta. nadzorczej oraz zajmowa pozycj kuratora. By ponadto
W 1896 r. otrzyma honorowy tytu szambelana autorem podrcznika dla spdzielcw - publikacji
papieskiego, rok pniej za tytu praata. zatytuowanej "Wskazwki dla czonkw rady nadzorczej
Czym narazi si pruskiej administracji? Najkrcej w spkach". Jak pisa biograf ks. Wawrzyniaka dr hab.
powiedzie mona, e swym polskim patriotyzmem i Rafa tocha, "(...) skupia si na propagowaniu wrd
dziaalnoci na rzecz rodakw. Upatrujc szans ludnoci polskiej nawyku oszczdzania oraz lokowania
uniezalenienia si wielkopolskich Polakw od nadwyek pieninych w bankach. Na zebraniach,
widzimisi zaborcw w uzyskaniu wysokiego statusu spotkaniach, wiecach, ale i podczas koldowania gosi, i
materialnego aktywnie i umiejtnie rozwija organizacje przyzwyczajenie do oszczdzania naley w sobie
gospodarcze, umoliwiajce rdzennym Wielkopolanom wyksztaci. Jednoczenie po powstaniu pierwszych
rozwj ich gospodarstw i przedsibiorstw. polskich spek kredytowych apelowa o pobieranie z
Od 1873 do 1899 przewodniczy Towarzystwu nich poyczek.
C.d. na str 11
Przemysowemu w. Wojciecha w remie, przeksztaci
Wydanie 4/17 GONIEC DOLNOLSKI 11
C.d. ze str 10 Rwnolegle z piastowaniem urzdu kocielnego i
Przynioso to podany skutek, tak i po latach mg z aktywnoci w organizacjach finansowych ks.
satysfakcj skonstatowa usunicie lichwiarstwa, ktre Wawrzyniak pracowa jako czonek zarzdu Towarzystwa
- jak stwierdza - naley u nas ju do legendy wspomnie Kek Rolniczych na powiat mogileski i w Towarzystwie
minionych czasw". Wdziczno rodakw zaskarbi Przemysowym w Mogilnie. Dziaa take niezwykle
sobie take z innych powodw. W okresie pracy w parafii ofiarnie w proowiatowym Towarzystwie Pomocy
w remie zaoy oglnodostpn bibliotek, firmowan Naukowej im. Karola Marcinkowskiemu (przekaza mu 10
przez Towarzystwo Owiaty Ludowej. Przez sze lat tys. wasnych zaoszczdzonych marek na fundusz elazny,
(1896-1899) prezesowa remskiemu Towarzystwu ku z ktrego wspierano materialnie uczc si modzie),
Upikszania Miasta (istniejcemu do dzi - pod nazw dotowa Towarzystwo Naukowe w Berlinie i tamtejsz
Towarzystwa Mionikw Ziemi remskiej). Od 1878 do Bratni Pomoc. Ks. Piotr Wawrzyniak y chyba zbyt
1898 r. sta na czele lokalnego Kka Rolniczego s zy b ko i i n te n sy w n i e , b y m g c i e s zy s i
(wczeniej piastowa stanowisko prezesa Kka dugowiecznoci. 9 listopada 1910 r., wkrtce po
Rolniczego w Zbrudzewku remskim).
zakoczeniu posiedzenia Rady Nadzorczej Zwizku
Zorganizowa szko wieczorow dla rzemielnikw oraz Spek Zarobkowych i Gospodarczych, ktre odbyo si w
przeznaczon dla dziewczt Szko Gospodarstwa Poznaniu, dozna miertelnego ataku serca. Spocz w
Kobiecego i Pracy Domowej. Utworzy Towarzystwo miejscu, ktre wskaza w testamencie w Mogilnie. W
Czeladzi Rzemielniczej i Towarzystwo piewu ostatni drog odprowadzio go kilkanacie tysicy
Kocielnego pod opiek w. Cecylii, wygasza wykady i aobnikw. Berliska prasa a zaznaczy trzeba, i o
odczyty, urzdza obchody rocznic narodowych, zgonie kapana informoway niezliczone tytuy prasowe -
wycieczki, wieczornice i zabawy. nazwaa go w poegnalnym tekcie "Polskim niekoro-
Nie unika te dziaalnoci stricte politycznej - przez jedn nowanym krlem".
kadencj, od 1893 do 1898, zasiada w Sejmie Pruskim egnajcy ks. Wawrzyniaka ks. Jan Kos (redaktor
(Landtagu), gdzie zajmowa stanowisko sekretarza Koa naczelny Przewodnika Katolickiego nazwa go "krlem
Polskiego. Podczas wyjazdw na posiedzenia czynnie czynu". W kazaniu powiedzia m.in., e zmary "(...) nie po
angaowa si w sprawy berliskiej Polonii; by nb. to rozsiewa zasady spkowego gospodarstwa i zakada
inicjatorem wydawania w jzyku polskim czasopisma spki na dobrodziejstwo i na dwigni maluczkich i
"Dziennik Berliski" (wczeniej, gdy obj stanowisko wyzyskiwanych, aby spoeczestwo wzbogacone
patrona Zwizku Spek Zarobkowych, powoa jego zawodzio taniec bawochwalny okoo zotego cielca, lecz
organ prasowy "Poradnik dla Spek"). A jakby tego aby wzmoony dobrobyt sta si stopniem, z ktrego
wszystkiego byo mao, od 1902 r. a do mierci kierowa atwiej signie po dobra wyszej natury. Za to, e spkom
Drukarni i Ksigarni w. Wojciecha w Poznaniu.Na zarobkowym taki da rozmach, e zbudzi przez nie cnot
kocielny awans musia czeka a do 1898 roku, w ktrym rozumnej oszczdnoci, e wywid niewolnikw z jarzma
obj probostwo w Mogilnie (jako zwierzchnik parafii pw. lichwiarzy, e granitowe kad fundamenty pod rozwj
w. Jakuba odpowiada rwnie za poklasztorny koci zdrowego stanu redniego, za to bogosawi dzi nard
w. Jana). Cho mnogo sprawowanych funkcji i cay jego dzieo". By on rzeczywistym przywdc
obowizkw obligowaa go do nieustannych wyjazdw, i polskiego spoeczestwa. Jako finansista oraz mczyzna
tam zdoa zostawi po sobie lad - dobrego gospodarza. z elazn wol i niewyczerpan energi musia mdrze
Odnowi obie witynie, sfinansowa wzniesienie kaplicy czy zagorza nienawi wobec niemczyzny ze
Najwitszego Serca Jezusa, powikszy budynek zdrowym rozsdkiem; by on nie tylko polskim ministrem
plebanii, zaoy ogrd, uporzdkowa, powikszy i finansw, ale w wyniku rwnoczesnego penienia wielu
ogrodzi cmentarz. Jako proboszcz powoa w 1907 r. rnych wanych funkcji spoecznych rwnie osob
Zwizek Kapanw "Unitas", swego rodzaju zwizek wywierajc decydujcy wpyw na wszystkie due polskie
zawodowy duchownych, stawiajcy sobie za cel organizacje. W kadym razie jego mier spowodowaa w
pielgnowanie ycia duchowego, naukowego i wojujcej spoecznoci polskiej w Wielkopolsce du
towarzyskiego, zapewnienie ksiom materialnego luk, ktr nieatwo bdzie wypeni". Czy jednak mona
zabezpieczenia na staro, branie ich w obron w si dziwi takiemu szacunkowi - rwnie ze strony
nierzadkich przypadkach oskarania o rozmaite nieprzyjaci? Zasugi ks. Wawrzyniaka dla rozwoju
wykroczenia przeciw wadzy wieckiej, a take polskich organizacji gospodarczych nie tylko w
ubezpieczanie duchownych od nieszczliwych Wielkopolsce s trudne do przecenienia. Kiedy
wypadkw, chorb, mierci, klsk elementarnych i obejmowa funkcj kuratora Zwizku Spek
wama. Prezesem Unitasu by do ostatnich dni ycia. Zarobkowych i Gospodarczych, zrzesza on w 76
W 1909 r. ks. Wawrzyniak zainicjowa ostatnie w spdzielniach 26,5 tys. czonkw. Gdy zmar, w 248
yciu dzieo: utworzenie spki o nazwie Towarzystwo wchodzcych w skad zwizku organizacjach dziaao
Domu Zdrowia dla Kapanw Katolickich w Zakopanem. blisko 117 tys. osb. Aktywa spdzielni wzrosy w tym
Odkupiony przez nie od Adama hrabiego Krasiskiego okresie z 18 mln marek do a 234 milionw. Te liczby
dom z ogrodem, ochrzczony Ksiwka, przewidziany na najlepiej wiadcz, i cel, jaki postawi sobie wiaty
Dom wypoczynkowy dla duchownych, po dzi dzie kapan, zosta osignity: Polacy, yjcy w zaborze
funkcjonuje - teraz ma status centrum formacyjno- pruskim, potrafili zapewni sobie materialn
szkoleniowego. niezaleno. rdo: Waldemar Bada www.historia
12 GONIEC DOLNOLSKI Wydanie 4/17
Salus aegroti suprema lex!*
wymian midzynarodowych "zwarci i gotowi" do
Tytu artykuu mgby sugerowa, e jestem pniejszej emigracji.
przeciwnikiem powyszego wydarzenia. Cho nie mam Bardzo dugie kolejki do specjalistw i
cakowitego przekonania co do siowej formy protestu, niezadowolenie skania pacjentw do skorzystania z tzw.
sprawa okazuje si duo bardziej skomplikowana anieli medycyny niekonwencjonalnej, a swoj wiedz medyczn
mogoby si wydawa. Postaram si przybliy zaczynaj czerpa poprzez popularn wyszukiwark
problematyk polskiej suby zdrowia z punktu widzenia
studenta medycyny. Postanawiam zabra gos, poniewa internetow... Przyznam szczerze, e samemu, gdy
chciabym wykorzysta okoliczno bycia jedn nog chwilowo brakuje mi dostpu do podrcznika, mam du
przecitnym obywatelem, pacjentem, a drug, w trudno z odnalezieniem podstawowych, prawdziwych
perspektywie, modym lekarzem. informacji zwizanych z funkcjonowaniem organizmu, a
Temat jest wielowtkowy, ale na pocztku niektrzy pragn w internecie odnale ostateczn
diagnoz i rozwizanie dla swoich chorb. Jest to
wypadaoby przybliy genez protestu. W ostatnich
doskonae rodowisko dla rnego rodzaju osb, ktre
latach, nie bez powodu, bardzo dua ilo lekarzy manipuluj ludmi i czerpi na tym zyski, nierzadko
wyjechaa do pracy za granic. Cierpi na tym zarwno niewiele mniejsze ni osoby decyzyjne w korporacjach
polski budet, jak i polska spoeczno. W odpowiedzi farmaceutycznych. Nie sposb zaprzeczy temu, e
ministerstwo grozi zapowiedzi kontraktw zwizanych niekiedy bioenergoterapeuci i im podobni ze wzgldu na
niejako z odpracowaniem studiw w Polsce. Taki system pozytywny stosunek wobec pacjenta, humanistyczne
odnajdziemy m. in. w Szwajcarii. Jednake naley podejcie potrafi wpyn dodatnio na stan zdrowia
podkreli fakt, jak diametralnie rni si zarobki, pacjenta poprzez poprawienie stanu psychicznego, a jak
wiemy ukad nerwowy steruje caym organizmem. Tu,
warunki pracy, jako wiadczenia usug medycznych na zamiast nauki, wkracza absurdalna wiara w mistyczn moc
Zachodzie. uzdrowiciela, a w przypadku gronych chorb bardzo
wiadczy to o tym, e lekarze wyjedaj za szybko moemy utraci na stae swoje zdrowie lub ycie.
granic nie tylko dla pienidzy, ale rwnie dlatego e Kolejnym bardzo wakim tematem pozostaje
komfort (a de facto bezpieczestwo) pracy jest wyszy. kwestia szczepionek. Nie mam zamiaru rozwodzi si nad
Ponadto lepsze s moliwoci nabywania najnowszej t kwesti, bo informacje i argumenty obydwu stron
dostpnej wiedzy medycznej (w Niemczech ksiki i kursy konfliktu s atwe do znalezienia. Jednak wspominam o
s czsto refundowane przez pracodawc, w Polsce takich tym, poniewa chciabym zwrci uwag na jeden fakt. Do
sensownych rozwiza brakuje). Co wicej, w u nas przecitnego obywatela w tym temacie dochodzi
brakuje nie tylko pienidzy na pensje dla lekarzy, ale "informacyjna sieczka", a polaryzacja spoeczestwa staje
przede wszystkim, co jest dla wszystkich jasne, na leczenie si coraz wiksza. Warto o tym rozmawia, merytorycznie
pacjentw. Zwrci uwag pragn natomiast na zwizany dyskutowa, a nie chowa spraw pod dywan tak jak
z tym fakt, e niemono leczenia pacjenta najlepszymi media warszawskie protesty STOP NOP lub nieustannie si
dostpnymi metodami dla kadego rzetelnego lekarza, namiewa z oponenta, co jest bardzo popularne w wielu
profesjonalisty, jest swoistego rodzaju traum. rodowiskach, zwaszcza studenckich. Naley doj do
Staysta, po 6 latach nieatwych, a przede kompromisu w sprawie iloci obowizkowych szczepie i
wszystkim czasochonnych studiw i bezpatnych praktyk, rzetelnego nauczania o tym w szkoach- dzi s to tylko
przez pierwszy rok zarabia minimaln pensj krajow, oglniki. Natomiast obecnie, gdy w rodowisku
natomiast pniej przez 4-6 lat specjalizacji od 2200 do antyszczepionkowcw zaryzykujemy stwierdzenie, e
2570 z netto w zalenoci od tego, czy wybra niektre szczepionki s niezbdne, jestemy psami na
specjalizacj zwyk czy deficytow. Naley pamita, e smyczy Rockefellerowskiej medycyny, a gdy w rodowisku
taki lekarz cay czas intensywnie doksztaca si (drogie medycznym kto powie, e niektre szczepionki mogyby
ksiki, kursy, czas spdzony na nauce poza prac). Nie by dobrowolne, refundowane, jest wykluczony ze
mczc liczbami dodam, e zarobki w Europie Zachodniej rodowiska. Bardzo daleko tej sprawie od osignicia
s kilkukrotnie wysze, i sam stosunek zarobkw do zotego rodka, a prawnie jestemy bardziej rygorystyczni
redniej krajowej, rwnie w naszym kraju pozostaje ni wiele krajw o wyszym poziomie systemu
niepowany wzgldem innych. Niestety w spoeczestwie zdrowotnego...
panuje totalna niewiadomo tego, e cieka uczciwego W cigu tych wakacji 3 lekarzy w wyniku
lekarza do zarobienia konkretnych pienidzy jest bardzo komplikacji zwizanych z przepracowaniem umaro na
duga! dyurze, sytuacja wic zaostrza si. Mam nadziej, e
Narastajca frustracja i bezsilno obnia jako protest nie spali na panewce, a mediom nie uda si obrci
wiadcze oferowanych usug zdrowotnych, co wie si kota ogonem i zaogni konfliktu midzy pacjentami, a
automatycznie ze zym stosunkiem pacjentw, ktrzy lekarzami, ktrzy rzekomo odeszli od ek. Czy
wylewaj swoj gorycz na przemczonych lekarzy i nie rodowisko okae si na tyle skonsolidowane by strajk
myl caociowo- o tym kto stoi za zym systemem. Co przebieg sprawnie i konsekwentnie? Czy duo osb si
gorsza, jeli nic si nie zmieni, jeszcze wicej specjalistw wyamie? Czas pokae!
wyjedzie i deficyt si zwikszy, a rednia wieku lekarzy Krzysztof Kowalski
jeszcze bardziej wzronie. Przykadowo norm jest *Z ac. "Zdrowie pacjenta najwyszym prawem"
obecnie uczenie si j. niemieckiego lub ktrego ze Hipokrates
skandynawskich na wykadach, a studenci wracaj z