Vous êtes sur la page 1sur 3

Reclamewereld

Onderzoeksvraag:
Is het verantwoord dat bedrijven kindermarketing gebruiken op ongezonde voeding.

Deelvragen:
1. Wat is kindermarketing?
2. Wie zijn betrokken?
3. Wat zijn de wetten en regels rondom kindermarketing?

Wat is kindermarketing?
Kindermarketing is reclame en promotie, specifiek voor voedingsmiddelen, gericht op kinderen.
Kindermarketing heeft een groot effect op de kennis, voorkeuren en de eetpatronen van kinderen.
Bovendien heeft het een effect op de gezondheid van kinderen. Marketing is elke vorm van een
commerciële boodschap die is gemaakt om de herkenbaarheid, aantrekkingskracht of consumptie
van een product te verhogen. Je komt kindermarketing overal tegen op het internet, buitenreclames
zoals borden langs de weg, op tv en je komt het zelfs tegen in YouTube video’s van bekende mensen
of in tv series. Ook kom je het tegen in reclame spotjes op de radio. Met kindermarketing proberen
bedrijven kinderen een eetbehoefte te creëren. Kindermarketing komt vooral voor bij ongezonde
voeding, ze proberen kinderen zo ver te krijgen dat ze in de pauze even snel een snackje nemen. En
de meeste kinderen van 12 jaar snappen nog niet dat dit reclame is. Gelukkig is de hoeveelheid
reclame voor kinderen niet heel groot.

In 2005 heeft het `Institute of Medicine` een onderzoek gepubliceerd over reclame voor
voedingsmiddelen en dranken, gericht op kinderen en tieners. Daarin waarin werd geconcludeerd
dat:

 Bijna alle producten waar reclame voor wordt gemaakt veel calorieën, suiker, vet en zout
bevatten.
 De voorkeur voor deze ongezonde producten door reclames hoger wordt en daardoor ook de
vraag van kinderen aan ouders om deze producten te kopen.
 Dit bijdraagt aan ongezonde voedingspatronen en overgewicht.

Wie zijn betrokken?


Een groot aantal bedrijven zijn betrokken bij kindermarketing van voedingsmiddelen en dranken.
Deze organisaties huren marketingbureaus in of promoten het zelf. Natuurlijk zijn de kinderen zelf
ook betrokken. Jonge kinderen maken zelf nog weinig aankoopbeslissingen. Op deze leeftijd hebben
de ouders nog wel redelijk veel controle op welke reclames kinderen zien en wat kinderen kopen (of
krijgen)
Deze controle wordt echter minder bij kinderen tussen de 12 en 14 jaar oud. Hier komt bij dat
kinderen van deze leeftijd vaak ook eigen geld beginnen te krijgen. Daarnaast komen ze meer in
aanraking met televisie en internet en dus met marketingacties. Online komen ook meer reclames
voor met een bericht als ‘jouw vrienden vinden dit product leuk’. Kinderen van 10 tot 14 zijn hier
enorm gevoelig voor, omdat ze veel waarde hechten aan het zelfde gedrag hebben als naaste
personen. Ook blijkt dat de promotie voor ongezonde voedingsmiddelen succesvol is en kinderen
zich er door laten beïnvloeden. Dit heeft gevolgen voor wat ouders in huis halen. Zo blijkt dat
(Amerikaanse) ouders slechts de helft van de keren een verzoek van hun kinderen weigeren. De
afgelopen 30 jaar is obesitas daarom ook onder kinderen erg gestegen.

Wat zijn de wetten en regels rondom kindermarketing?


We hebben gezien dat kinderen gevoeliger zijn voor marketing, dat er steeds nieuwe manieren
bedacht worden om kinderen te bereiken en dat kindermarketing in de voedingsindustrie grote
gevolgen kan hebben. Is kindermarketing juridisch gezien dan wel toegestaan? Om deze vraag te
beantwoorden moeten we twee wetten bekijken.

In de Reclamecode Voor Voedingsmiddelen wordt één regel voor kindermarketing genoemd:


reclame voor voedingsmiddelen is niet toegestaan voor kinderen onder de 13. Tenzij deze reclame is
ontstaan in samenwerking met de overheid of op het gebied van voeding, gezondheid of beweging.

Meer regels staan in de Kinder- en Jeugdreclamecode. Hierin staat onder andere vermeld dat
rekening gehouden moet worden met het bevattingsvermogen en verwachtingspatroon van
kinderen. Ook mag er geen gebruik gemaakt worden van de goedgelovigheid van kinderen en mag
reclame niet suggereren dat het wel/niet hebben van een product een kind een voordeel of nadeel
biedt ten opzichte van andere kinderen. In de Kinder- en Jeugdreclamecode wordt een onderscheid
gemaakt tussen verschillende soorten marketing, zoals social media of games. Over het algemeen
komt het er op neer dat reclame duidelijk te onderscheiden moet zijn als reclame. Dit kan
bijvoorbeeld door middel van een ander beeld of geluid te gebruiken of het woord ‘reclame’ te
vermelden.

Acties tegen kindermarketing


Er worden verschillende acties gehouden tegen kindermarketing door verschillende organisaties.
Zoals ook bijvoorbeeld de consumentenbond, die heeft een petitie aangemaakt tegen
kindermarketing voor ongezonde voeding. Ze consumentenbond wil de volgende maatregelen:

 Toepassing van voedingscriteria.


Hier wordt mee bedoeld dat kindermarketing uitsluitend mag worden toegepast op gezonde
voeding.
 De definitie van reclame conform artikel 1 van de Nederlandse Reclame Code wordt
onverkort gehanteerd.
Dit betekent specifiek dat geen reclame voor voedingsmiddelen gericht op kinderen is
toegestaan via: mediakanalen zoals televisie en radio. Hiervoor geldt: van 06.00 tot 21.00 uur
geen reclame-uitingen voor ongezonde voedingsmiddelen.
 Leeftijdsgrens
Een leeftijdsgrens van minimaal 13 jaar is noodzakelijk. Marketing van voedingsmiddelen
richting kinderen onder de 13 jaar mag alleen als die voedingsmiddelen voldoen aan de
hierboven genoemde voedingscriteria.

Conclusie
Kinderen zijn gevoeliger voor marketing, omdat ze niet genoeg vaardigheden hebben om de
achterliggende bedoelingen te snappen. Wel worden veel ongezonde voedingsmiddelen gepromoot
aan kinderen, met obesitas en smaakveranderingen als gevolg. In mijn ogen misbruiken
voedingsbedrijven hier de naïviteit van kinderen. Dit is echter ongelooflijk moeilijk om aan te tonen,
waardoor de Reclamecodes niet direct toegepast kunnen worden.

Aan de andere kant is het voor kinderen wellicht ook goed om met verleidingen om te leren gaan.
Jong geleerd is oud gedaan? Ook wordt kindermarketing gebruikt om gezonde dingen aan te prijzen,
zoals sporten en het eten van fruit. Maakt dit ook misbruik van de naïviteit van kinderen? Waar leg je
de grens en wie is hier verantwoordelijk voor? Al met al een enorm moeilijke discussie.

Bronnenlijst
 https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/kindermarketing.aspx
 https://www.google.nl/
 https://www.stopkindermarketing.nl/
 https://www.consumentenbond.nl/acties/kindermarketing

Lasse Meesters V4A