. W jakim manifescie i dlaczego znajduje sie odzwierciedlenie nazwy Mloda Polska?

Najczęściej stosowana nazwa epoki - Młoda Polska - pochodzi od tytułu programowych artykułów
Artura Górskiego, opublikowanych w "Życiu" w 1898 r, będących manifestem ideowo-artystycznym
młodego pokolenia. "Młodzi" pragnęli odrodzić Polskę poprzez kontynuację ideologii romantyzmu
polskiego oraz stworzenie nowych norm i wartości etycznych i estetycznych.

2. Jaka filozofia ukazana jest w Kowalu? Interpretacja wiersza pod tym wzgledem
Kształtowanie charakteru porównuje do cieżkiej pracy kowala, który bedzie tworzył serce.Każdy
ma potencjał, talenty, ma w sobie coś, ma coś w swoim wnetrzu.Trzeba to tylko odnależć i
ukształtować-porównanie do wykuwania-kształtowanie to ciężka praca.Praca ta to radość, gdyż
powstanie silny, dzielny człowiek z wyjątkowym sercem, człowiek mocny nie pokonany, o
wyjątkowej osobowosci.Każdy moze stac sie takim człowiekiem.Człowiek może nie podołać temu
zadaniu, może być jednostka słabą.Lepiej żeby od razu zginął niż był ogarnięty
słabością,niemoca.Tak naprawde przetrwaja tylko jednostkisilne, mężne wyjatkowe.
Staff zwraca uwagę, że każdy człowiek może być wyjątkowy, ale musi mieć tego
świadomość.Wymaga to energi-dzwięki nadające ekspresję, emocję-podkreślają własne możliwości
człowieka.

3. Jak ukazany jest mlodopolski artysta w Albatrosie?
Jest to wiersz propagandowy. Albatros to symbol artysty. Charakterystyka sytuacji. Realny obraz:
pochwycenie ptaka, który jest doskonały w locie, a nieudolny będąc w niewoli. Strata piękna
wobec ludzi. Poeta, kiedy tworzy, przebywa wśród chmur własnej duszy, ma dar kreacyjny, ale
gdy zniża się do poziomu śmiertelników to traci swą moc. Artysta jest indywidualnością, stworzony
do wyższych celów. Nie może być porównywany z innymi śmiertelnikami. Reguły poetyckie
ograniczają jego swobodę. Tylko człowiek wolny jest podobny księciu na obłoku. Poeta jest
doskonałością poprzez naturę twórcy.

4. Porownaj chlopstwo w Chlopach i Weselu


Wesele Stanisława Wyspiańskiego i Chłopi Władysława Reymonta to dwie ikony polskiego
modernizmu traktujące o życiu chłopskiej społeczności.
Akcja dramatu Wyspiańskiego obejmuje czas trwania wesela krakowskiego artysty, Lucjana Rydla
z gospodarską córką, Jadwigą Mikołajczykówną.
Chłopi to epopeja, gdyż przynoszą wszechstronny i niezwykle bogaty wizerunek życia
chłopów: ich pracy, rozrywek, obyczajów, mentalności, zamknięty w czasie trwania jednego roku
kalendarzowego.
Chłopi w Weselu ukazani są przez pryzmat ludomanii..
Było to zjawisko powszechnie obserwowane wśród polskiej inteligencji, która chcąc uciec od
postaw dekadenckich i cywilizacji, szukała szczęścia w chłopskiej prostocie. Sposobem na
znalezienie spokoju miały być małżeństwa między inteligentami a wiejskimi kobietami. Inteligenci
traktowali chłopów tak, jakby żyli w innym świecie. Ich fascynacja wsią była powierzchowna i
zamykała im oczy na wartości, jakie mogłyby się zrodzić wśród chłopów.
Była fascynacją śmieszną i naiwną mieszkańcy miasta doceniali tylko folklor, a nie postawę
chłopów. Mimo zachwytu nad obyczajami wsi, nie rozumieli ich, lub rozumieli je opatrznie.
Obraz chłopów jest wobec tego bardzo subiektywny.
Najbardziej zafascynowany kulturą chłopów jest Pan Młody. Dla niego wieś jest oazą spokoju,
ciszy. Jednak jego małżeństwo wynika tylko z owej fascynacji. W swojej żonie zauważa jedynie
piękno jej ludowego stroju, obyczajów w jakich wyrosła i prostotę. Nie kryją się za tym żadne
głębsze uczucia.
Wyspiański w swoim dramacie opisuje chłopów w zupełnie inny sposób niż Reymont. Nie chciał
ukazać całej panoramy chłopskiego życia, uroków i wad wsi, stosunków między chłopami. Jego
celem było postawienie diagnozy społeczeństwa polskiego i przepaści jaka istniała między
mieszkańcami wsi a inteligencją. Wyspiański ukazuje dobre cechy chłopów jak: pracowitość, chęć
do walki, siła, waleczność, ale nie gloryfikuje ich. Pokazuje mieszkańców Bronowic jak
o lud przywiązany do ojczyzny i chcący walczyć za jej wolność. Domagają się swojego udziału w
walce przypominając postawę chłopów-kościuszkowców. Nie potrafią jednak sami przystąpić do
działania. Tu właśnie miała zaznaczyć się rola inteligencji, która miała poprowadzić chłopów do
walki. Jednak niemożność porozumienia między klasami i bierność mieszkańców miasta sprawiają,
że piękna narodowowyzwoleńcza idea nie zostaje wprowadzona w czyn. Chłopi nie rezygnują z jej
realizacji, ale odkładają ją na później. Wynika to z ich nieświadomości narodowej i przywiązania do
dóbr materialnych (pawich piór), gdyż te były im bliższe niż marzenia o wolności.
Autor zarzuca chłopom prymitywizm zachować i ambicji oraz skłonność do pijaństwa i awantur.
Czekające na samoczynne rozwiązanie narodowych problemów społeczeństwo polskie zostało tu
skrytykowane i przedstawione w ironicznym świetle jako niezdolne do samostanowienia, bierne,
politycznie niedojrzałe.
Władysław Reymont chciał pokazać realistyczny obraz wsi, zmagające się ze sobą natury ludzkie
zdominowane przez biologiczne i religijne rytmy życia. Z wielką dokładnością opisuje różne aspekty
życia chłopów: ich pracę, rozrywki, obyczaje, mentalność.
Do ukazania życia chłopa Reymont posłużył się zarówno realizmem jak i naturalizmem.
Realizm przejawia się w dokładnej obserwacji dnia powszedniego chłopów i realiów polskiej wsi.
Zwraca uwagę na społeczną hierarchię gromady wiejskiej, pracę, obrzędy i obyczaje.
Naturalizm ukazuje związek ludności wiejskiej z naturą, jej uzależnienie od przyrody, popędy i
instynkty kierujące człowiekiem.
Celem Reymonta było poddanie wsi pewnej mitologizacji. Chłopa nobilituje jego ciężka praca i
życie zgodne z naturą. Czas pracy i odpoczynku jest ściśle wyznaczany przez nadchodzące po
sobie pory roku. Przedstawia to również pewną cykliczność życie zamknięte w wielkim kręgu
życia rozwoju śmierci. Człowiek w Chłopach jest też uzależniony od wydarzeń w
kalendarzu świąt kościelnych. Wyznacza on pewien mityczny porządek, trwałość tradycji i
obyczajów kultywowanych od wieków. Święta to wielkie wydarzenia w życiu chłopów.
Przygotowywane są one z namaszczeniem i wielkim oddaniem, a same wydarzenia celebrowane
z wielką dokładnością.
Autor Chłopów zauważa również cechy mieszkańców wsi, które są godne potępienia. Chłopi
nawet podczas Bożego Narodzenia nie potrafią się zjednoczyć cały czas myślą o swojej ziemi i o
dawnych urazach. Postawa autora jest też poniekąd wyrażona przez postać księdza, który wytyka
chłopom ich wady pijaństwo, bójki, sprzeczki, kłótnie, niezgody i ową walkę o ziemię.
Chłopi są ukazani przez pryzmat swojej ciężkiej pracy. Wiedzieli, że to od pracy ich rąk zależeć
będzie przyszłość ich rodzin. Ziemię traktują jako matkę, która wydaje na świat plony pozwalające
im żyć, dlatego traktują ją z wielką pieczołowitością.
Następuje tutaj porównanie lipieckiego chłopa do Piasta pierwszego chłopa, będącego wzorcem
dla wszystkim innych, celebrującego czynność zasiewania ziemi.
Reymont pokazuje też biologiczną walkę o przetrwanie walka ojców z dziećmi o ziemię, walka
chłopów z dworem. Życiem chłopów kieruje prawo bytu wszyscy muszą troszczyć się o swoją
przyszłość. Jest to ciągła walka, która nie daje chłopom wytchnienia.
Z biologiczną sferą chłopów wiążą się też ich instynkty, których nie potrafią powstrzymać i stłumić.
To te pierwotne uczucia mają destrukcyjny wpływ na mieszkańców wsi. Jednym z takich uczuć jest
miłość, która ukazana jest głównie jako upust ślepych rządz.
Stanisław Wyspiański w swoim dramacie porusza sprawy polityczne, przedstawia i ocenia warstwy
polskiego społeczeństwa w aspekcie ich świadomości narodowej. Ukazuje zarówno chęć chłopów
do walki o ojczyznę, a jednocześnie niemożność podjęcia przez nich działań.
Władysław St. Reymont ukazuje panoramę wiejskiego życia. - nierówności społeczne na wsi,
konflikty między mieszkańcami i dworem, głód ziemi. Skupia się głównie na realistycznym odtw

BadyL
18:38:02
orzeniu uroków polskiej wsi końca XIX wieku i niezwykłego związku chłopa z ziemią.


5. 5 symboli z interpretacja w Ludziach Bezdomnych
- W Ludziach bezdomnych Żeromski posługuje się bardzo często symbolem. Stykamy się z
nim już w pierwszym rozdziale pierwszego tomu, gdy główny bohater przygląda się z zachwytem
w paryskim muzeum posągowi Wenus z Milo, będącym symbolem radości i urody życia.
- Kolejnym symbolem jest obraz Rybak (właściwy tytuł brzmi Ubogi rybak), autorstwa
francuskiego malarza Puvis de Chavannesa, ukazujący społeczną krzywdę i niesprawiedliwość.
- Innym przykładem symbolu jest kwiat tuberozy metafora bezużytecznego piękna, do którego
bohater porównuje postawę i życie utracjusza i amanta Karbowskiego
- W utworze występuje motyw krzyku pawia symbolu śmierci i zwiastuna nieszczęścia.
- rozdarta sosna" - symbol cierpiącej duszy bohatera oraz losów Judyma i Joasi, które się
rozłączyły

6. 3 nowe zjawiska w mlodopolskim dramacie
Ekspresjonizm - ukształtował się w opozycji do tendencji twórczych dominujących w drugiej
połowie XIX wieku i początku XX wieku; kierunek funkcjonował w literaturze i sztuce. Ukazywał
silne przeżycia psychiczne, dążył do ich uzewnętrznienia, akcentował ostre kontrasty w obrazie
rzeczywistości, posługiwał *:f się jaskrawymi środkami wyrazu.
W swoich wczesnych dramatach (Ojciec, Panna Julia), które mają charakter naturalistyczny,
podejmował problematykę walki płci, skupiał się na analizie psychologicznej ludzkich zachowań.
Symbolizm - narodził się we Francji w latach dziewięćdziesiątych XIX wieku. Szybko upowszechnił
się także w Polsce. Ambicją symbolistów stało się wyrażenie tego, co niewyrażalne. Dążyli do
ukazania świadomych i nieświadomych stanów psychicznych za pomocą symbolu, czyli znaku,
pojęcia lub układu pojęć użytych dla oznaczenia innego przedmiotu.

7. Impresjonizm w Krzaku dzikej rozy
W wierszu tym występuje obrazowanie typowo impresjonistyczne np. :

ciemnosmerczyńskie skały
szary złom
krwawy pąs róży
niebieski kryształ
ciemnosmerczyński los
bladobłękitne fale
srebrnolity pas
seledyn niebiosów
czerwone próchno
biel rosy

W opisie tym zwraca uwagę uchwycenie rozmaitych tonacji kolorystycznych, grę światła i cienia.
Poeta opisuje w każdym z kolejnych sonetów przyrodę, która wzbogacona jest o nowe elementy
tatrzańskiej przyrody.

8. Dekadentyzm z Deszczu jesiennym + definicja dekadentyzmu
wiersz przybiera tonację dekadencką. Jak wiele tekstów z tej epoki operuje typowymi elementami
świata przedstawionego. Pojawiają się więc tu symboliczne mary powiewne, które wędrują w dal
bezkresną przez pustynię. Dalej mamy śmierć żebraka i spalone dzieci i dom. Niezwykle popularny
jest również obraz szatana wędrującego przez ogród. Zostawia po sobie zgliszcza i popioły, trwogę
i śmierć.
Dekadentyzm (inaczej: choroba wieku) nurt światopoglądowy i artystyczny, który swój początek
miał około 1890 roku. Pojęcie to wywodzi się od francuskiego słowa décadence, oznaczającego
"chylenie się ku upadkowi", "schyłek" (wieku).

9. Katastrofizm w "Dies irae"!
Dies Irae oznacza dokładnie dzień sądu. Wiersz nawiązuje do biblijnego dnia Sądu
Ostatecznego. Ukazuje nam odwieczną walkę dobra ze złem, gdzie dobro utożsamiane jest z
Chrystusem, natomiast zło z szatanem.
Podmiot liryczny jest przedstawicielem całej ludzkości w dniu Sądu Ostatecznego. Ziemia w tym
momencie jest kryzysem, przyroda przeraża swoim wyglądem, pojawiają się zwierzęta, które
budzą zazwyczaj odrazę np. pijawki, skłębione żmije, jaszczury. Pojawiają się także jadowite
rośliny. Ziemia staje się nieprzyjazna człowiekowi, budzi lęk. Odgłosy trąb nawiązują do
apokalipsy. Wśród ludzi jest przerażenie, ludzkość boi się nie tylko tego, co jest wokół niej, ale
również Boga, bowiem Bóg ma sądzić. Grzeszna ludzkość boi się reakcji Boga, podąża na
stracenie, panuje chaos. Postać Chrystusa jest przerażona tym, co widzi, nie potrafi zareagować
na zło. Natomiast szatan jest górą, czuje przewagę, wie,

BadyL
18:38:02
że wygrywa i śmieje się z tego, co dzieje się na Ziemi. Podmiot liryczny jest zrozpaczony i zwraca
się do Boga. Prosi, żeby Bóg nie stał bezczynnie, żeby nie patrzył na grzeszność ludzką i
zainterweniował. Podmiot liryczny prosi o łaskę, o pomoc. Prosi Boga by zwolnił świat od
cierpienia, by ingerował w świat zła. Zarzuca Bogu niesprawiedliwość, obojętność. Bóg stworzył
świat, lecz niedoskonały, a człowiek wciąż grzeszy. To Bóg naznaczył człowieka grzechem, zatem z
góry skazał go na zagładę. Podmiot liryczny stwierdza więc, że to Bóg stworzył zło, szatana i
grzech. Skoro teraz stoi spokojnie i patrzy na to co się dzieje, tzn., że zarzuty podmiotu lirycznego
są słuszne: świat jest pozbawiony miłości Bożej. Bóg milczy, zgadza się na zło i sądzi.
Rodzaj postawy podmiotu lirycznego jest postawa prometejska. Podmiot mówi i cierpi w imię
ludzkości. W ich imię buntuje się. Bóg stworzył świat, ale szatanowi powierzył rolę w jego
ingerencję. Stąd słabość ludzka, ponieważ zło jest wpisane w ludzki los. Wiersz ukazuje wyraźny
katastrofizm. Po raz pierwszy motywy katastroficzne pojawiają się właśnie w twórczości
Kasprowicza.
Złoty róg to symbol walki, znak czynu, ma poderwać ospałe społeczeństwo. Do walki nie dochodzi,
bo gospodarz oddał róg Jaśkowi, który go gubi.

- Czapka z piór to symbol przywiązania do rzeczy błahych i materialnych. Ostrzeżenie by nie
przekładać wartości prywatnych
nad państwowe.

- Sznur to symbol niewoli.
- Dzwon Zygmunta symbol wielkości Polski.
- Kosy nasadzone na sztorc to mit racławicki, gotowość walki.

W Weselu jesteśmy świadkami prawdziwego symbolicznego teatru
gestów i rekwizytów. Gdybyśmy odrzucili całą warstwę ukrytych znaczeń, otrzymalibyśmy dość prostą,
może nieco bajkową historię o zagubieniu złotego rogu i letargicznym śnie bohaterów. Ale wymowa
poszczególnych zdarzeń jest dużo głębsza i bardziej skomplikowana.
Pod koniec aktu I młoda para zaprasza na wesele chochoła. Jest on twórcą urojeń. W utworze tym
występują trzy rodzaje symboli:
y rzeczy
y postaci
y sceny
Chochoł rzuca czar na zebranych, budzą się w nich ukryte uczucia. Uosobienia utajnionych pragnień.
Chochoł to także krzak bez życia otulony słomą na zimę. Oznacza uśpione wartości narodu. Na
wiosnę się obudzi i latem rozkwitnie, co wyraża nadzieję na odzyskanie niepodległości.

Widmo - symbol miłości romantycznej
.
Narzeczony Marysi, który zmarł na suchoty. Malarz francuski. Jego duch przybył na wesele.
Rozpamiętuje chwile gdy byli razem, gdy istniała między nimi jakaś więź.

Jest to upostaciowanie wewnętrznych przeżyć Marysi. Z jednej strony cieszy się ona z jego przybycia,
a z drugiej obawia. Pogodziła się z jego śmiercią. Jest to symbol utraconej miłości. Marysia
przypomina sobie spędzone z kochankiem chwile i boi się stabilizacji z mężem. Nie wie czy ma zostać
z Wojtkiem. To właśnie wesele sprowokowało ją do tych rozważań.
Rycerz (Zawisza Czarny)
Symbol honoru i patriotyzmu. Jest uosobieniem pragnień poety. Poeta ma odczucie siły. Chociaż w
epoce Młodej Polski panują dekadenckie postawy, tęskni do mocy
i siły.

Rycerz to symbol mocy, odwagi i zwycięstwa. Zwiastun odrodzenia. Nazywa poetę nędzarzem. Poeta
cierpi bo to, co tworzy jest odzwierciedleniem ducha czasu. Rycerz przypomina czasy Jagiełły. Poeta
ma szansę prowadzenia ludu do walki. We fragmencie tej rozmowy osądzona jest zdegenerowana
młodopolska poezja. Poeta nie chce napisać wielkiego dzieła. Nie jest w stanie podołać przywództwu
narodu. Rycerz to symbol dawnej siły poezji oddziałującej na społeczeństwo.

Neoromantyzm podkreślał związki tego okresu w dziejach literatury polskiej
z romantyzmem, wskazując na liczne pokrewieństwa i analogie w dziełach obu epok.
Wesele´ Stanisława Wyspiańskiego można określić mianem dramatu neoromantycznego. Autor
wykorzystał nowe tendencje, charakterystyczne dla sztuki modernistycznej, takie jak
symbolizm i ekspresjonizm, łącząc je z romantyczną ideologią i poetyką. Poza cechami, specyficznymi
dla romantycznej dramaturgii, można odnaleźć w dziele bezpośrednie nawiązania do konkretnych
utworów wielkich romantyków. Literackim pierwowzorem postaci Hetmana jest widmo Złego Pana z II
części ÄDziadów´ oraz widmo Doktora z III części ÄDziadów´ Adama Mickiewicza. Z kolei kreację
postaci Wernyhory można uznać za poetycką kontynuację postaci wieszcza ze ÄSnu srebrnego
Salomei´ Juliusza Słowackiego.

Dramat Wyspiańskiego, podobnie jak dzieła polskich romantyków, nasycony jest treściami
patriotycznymi. Wzywa do walki narodowowyzwoleńczej, do podjęcia czynu zbrojnego. W utworze
stanowi to bardzo istotny i zarazem trudny do rozwiązania problem, ponieważ żadna z
przedstawionych grup społecznych nie jest zdolna do podjęcia się roli przewodzenia narodowi. Z
literatury romantycznej wywodzi się także pragnienie znalezienia odpowiedniego miejsca w
społeczeństwie dla artysty i inteligenta, którzy mogli spełniać funkcję duchowego przewodnika
narodu.

Z dramatu romantycznego Wyspiański zaczerpnął konstrukcję świata przedstawionego, w którym
sceny realistyczne przeplatają się z fantastycznymi. Osobom rzeczywistym ukazują się różnorakie
zjawy ze świata nadprzyrodzonego, a różany chochoł nabiera cech ludzkich. Także sceny wizyjne,
występujące w ÄWeselu´, są charakterystyczne dla twórczości romantycznej.

Swoistą cechą literatury doby romantyzmu był zwrot
ku ludowości, co można również odnaleźć w dziele Wyspiańskiego. Ponadto ludowość w epoce
Młodej Polski była także modą na Äludomanię´ i wiązała się z fascynacją malowniczością wsi, jej
zwyczajami i strojami. Przejawem chłopomanii w ÄWeselu´ jest małżeństwo Pana Młodego z córką
gospodarza oraz jego zachwyt nad prostolinijnym życiem z dala od miasta
stworzył w ÄWeselu´ nowatorską wizję teatru
, łącząc wzorce romantyczne
ze współczesnymi mu tendencjami w dramaturgii. Sięgnął również do antyku, zachowując zasadę
trzech jedności: miejsca, czasu i akcji. W twórczości polskich
romantyków dostrzegał niewyczerpane źródło inspiracji i nowych pomysłów. W swym dziele poruszył
istotną dla
czasów, w których żył, problematykę narodowowyzwoleńczą, polemizując jednocześnie z pewnymi
cechami i poglądami romantycznymi. Podjął ważny temat roli artysty w społeczeństwie, problem
wolności osobistej i całego narodu oraz ocenę zróżnicowanego społeczeństwa.

Dekudentyzm - prud wyruĽu|ucy sle w podstuwle pesymlstyczne| l skru|nle lndywlduullstyczne|,
obruzu|ucy poczucle săuboĜcl l bezrudnoĜcl czăowleku wobec spodzlewunego kresucywlllzuc|l.
Odwoăywuă sle do fllozofll Schopenhuueru, któru pesymlstycznle ocenluău ludzku nuture l sens
egzystenc|l. WyruĽuă nlechec do Ĝwlutu, utrute ldeuăów, poczucle nledorzecznoĜcl lstnlenlu.
Ten nlepokó| fllozoflczno-morulny domlnu|e w "Otchăunl Buudelulreu", wlerszuch Tetmu|eru:
"Konlec wleku XIX", "Nle wlerze w nlc". Poczucle bezcelowoĜcl dzluăuą ludzklch l wypăywu|ucu z
tego udreku churukterystycznu |est m.ln. dlu hymnów Kusprowlczu ("ěwlety BoĽe", "Dles lrue"),
wlerszu "Deszcz |eslenny" Stuffu.
Ekspres|onlzm - klerunek w sztuce l llteruturze rozwl|u|ucy sle w lutuch 1910-1925, który,
przeclwstuwlu|uc sle nuturullzmowl l lmpres|onlzmowl, duĽyă do wyruĽenlu w sposób
spotegowuny l drumutyczny wewnetrznych przeĽyc twórcy.
Typowo impresjonistyczny charakter ma wiersz Kazimierza Przerwy-Tetmajera
"Melodia mgieł nocnych". Młodopolskie zamiłowanie do Tatr doskonale oddaje
widok górskich mgieł spowijających dolinę. Sposób przesuwania się mgieł
przypomina taniec, który jest "okręcaniem się wstęgą naokoło księżyca".
Kształty opisywanych przedmiotów są nieostre, ulotne, kolory nieokreślone, zaś
ruch współgra z muzycznym wrażeniem.
"Deszcz jesienny" Leopolda Staffa jest wierszem łączącym techniki
impresjonizmu i symbolizmu. Nastrój utworu jest niezwykle smutny i
melancholijny, co podkreśla pierwsza zwrotka i jednocześnie refren: "O szyby
deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny/ i pluszcze jednaki, miarowy,
niezmienny...". Aura smutnego, szarego, jesiennego dnia podkreśla dekadencką
postawę podmiotu lirycznego. Dzięki zastosowaniu impresjonistycznych
chwytów autor tworzy sugestywny nastrój padającego deszczu: wyrazy
onomatopeiczne przywołują na myśl krople deszczu, gdyż nagromadzenie
głosek: s, sz, cz, dż przypomina szmer kapiącej wody. Staff zawarł w swym
utworze cały przegląd typowo młodopolskich symboli i charakterystycznych
motywów: przygnębiająca wizja czyjegoś pogrzebu, wypadek, smutny, płaczący
szatan, zjawy. Charakterystyczny dla tego wiersza nastrój całkowitego
przygnębienia i nieopisanego żalu sprawia, że jest on jednym z najlepszych
przykładów dekadenckiego widzenia świata.

Symbol jako środek młodopolski został wykorzystany w utworze Kazimierza
Przerwy-Tetmajera "Anioł Pański", aby podkreślić przemijanie rzeczy
materialnych i bezsens egzystencji ludzkiej. To właśnie symbolizuje szara,
smutna rzeka, która opływa łąki, drogi, torfowiska. Tak jak rzeka nie może
zawrócić swych wód, tak nic w świecie nie może się powtórzyć i powrócić do
początku. Występujące w wierszu motywy są symbolem nieodwracalności życia,
braku jego sensu, żałosnego końca ludzkiej egzystencji. Większość symboli jest
niezwykle tajemnicza i trudna do rozszyfrowania, dlatego wiersz zawiera liczne
niedopowiedzenia. Być może jest to spowodowane zastosowaniem przez autora
opisu wewnętrznego pejzażu duszy, który może być nie do końca zrozumiały dla
innego człowieka.

Chłopi:
y interesują się kwestiami politycznym;
y są patriotami i mają wolę walki narodowowyzwoleńczej (Czepiec przypomina o
udziale chłopów w walkach w trakcie powstania kościuszkowskiego);
y są lepiej przygotowani do działania niż inteligencja, która nie chce objąć roli
przywódczej;
y potrafią manifestować swą siłę i chęć działania;
y bez wstydu mówią o przynależności do swojej warstwy społecznej;
y mimo wszystko nie są dostatecznie dojrzali do powstania;
y według Gospodarza są rozważni, godni i przyzwyczajeni do ubóstwa - te cechy
mają świadczyć o ich potędze;
y dla Gospodarza jest to bardziej wartościowa grupa niż inteligencja, z racji ślubu z
chłopką poznał nie tylko zewnętrzne aspekty ich życia, ale także ważne wartości
moralne;
y mogą być niebezpieczną siłą;
y posiadają znaczny temperament;
y ich myślenie jest proste, ale logiczne, mają dużo dobrych chęci, ale są
jednocześnie zapalczywi;
y ważny jest dla nich porządek społeczny;
y są mocno związani ze swoją kulturą i tradycją, ale jednocześni nie zamykają się
na świat;
y nieco nieufni wobec osób spoza ich kultury.
Inteligenci:
y są zachwyceni wsią, jej przyrodą, ale w rzeczywistości nie znają realiów życia, nie
rozumieją chłopskiej mentalności;
y twierdzą, że chłopi nie powinni interesować się polityką, ponieważ jest to dla nich
zbyt trudny temat, powinni skupić swoją uwagę na własnych gospodarstwach;
y nie znają prac polowych;
y są niechętni chłopstwu, traktują je z wyższością i pobłażaniem;
y nie chcą próbować przybliżyć sobie prawdziwych problemów wsi;
y według słów Gospodarza na wsi szukają jedynie rozrywki i relaksu;
y są bardziej świadomi politycznie, ale nie potrafią tego wykorzystać;
y kompromitują się przed chłopami politycznie, społecznie, towarzysko.
Inteligencja nie potrafi sprostać zadaniom i wymaganiom, jakich oczekuje od nich
społeczeństwo w chwili możliwości powstania narodowego. Jeśli chłopi byli gotowi do
podjęcia walk, ale brakowało im przywódców, tak inteligenci nie są przygotowani na
przyjęcie roli przywódczej, która była dla nich przewidziana. Polacy jako naród nie są
gotowi na zorganizowanie powstania, które miałoby szansę powodzenia

5. Symbole : Adam i Ewa symbolizują grzech pierworodny obciążający ludzkość,
szatan jako symbol kuszenia, Chrystus w koronie cierniowej symbolizuje
odkupienie z grzechu. Wizje te symbolizują świat chylący się ku upadkowi. Obrazy zagłady
ludzkości, śmierci i zatracenia przyrody są symbolami tragizmu życia. Muł wypełniający świat może
symbolizować niechęć do przeciwstawiania się grzechowi. Dlatego grzesznicy zostali odepchnięci od
raju i Pana. Z różnych miejsc, korzeni, sitowia, trzciny i trawy, rowów i jam wypełza teraz ͞żmij
skłębiony płód͟ ʹ może to symbol właśnie grzechu ludzkiego. Podmiot zwraca się do Boga, który
roztoczył przed ludźmi wielki grób, w który wpadają krzyże symbolizujące ludzi, jest ich bardzo dużo.
Impresjonizm - (od impressio) czyli wrażenie:
A) metoda twórcza, która polegała na utrwalaniu przelotnych, indywidualnych i
niedefiniowalnych stanów psychicznych; był to zapis tego, co artysta doznawał albo
obserwował w konkretnej chwili,
B) korzystanie z efektów malarskich - stosowanie pastelowych barw oraz świetlnych
refleksów,
* Ekspresjonizm:
A) dynamiczne przedstawianie emocji, stanów i przeżyć psychicznych, wizji człowieka,
B) sięganie po kontrowersyjne tematy,
* Symbolizm - kierunek artystyczno-literacki, który opierał się na przedstawianiu myśli za
pomocą symbolu, czyli znaku posiadającego dwa znaczenia: realne i ukryte; symbol
starał się wyrazić niewyrażalne; symbol mógł być interpretowany różnorodnie ze względu
na odwoływanie się do ukrytych treści.

Naturalizm ukazuje zwi zek ludno ci wiejskiej z natur . Czas pracy i odpoczynku jest ci le wyznaczany przez nadchodz ce po . Inteligenci traktowali ch opów tak. rozrywki. ale odk adaj j na pó niej. W adys aw Reymont chcia pokaza realistyczny obraz wsi. Jednak niemo no porozumienia mi dzy klasami i bierno mieszka ców miasta sprawiaj . Wynika to z ich nie wiadomo ci narodowej i przywi zania do dóbr materialnych (pawich piór). która mia a poprowadzi ch opów do walki. Ich fascynacja wsi by a powierzchowna i zamyka a im oczy na warto ci. Wyspia ski ukazuje dobre cechy ch opów jak: pracowito . Nie kryj si za tym adne g bsze uczucia. Jego celem by o postawienie diagnozy spo ecze stwa polskiego i przepa ci jaka istnia a mi dzy mieszka cami wsi a inteligencj . Zwraca uwag na spo eczn hierarchi gromady wiejskiej. e pi kna narodowowyzwole cza idea nie zostaje wprowadzona w czyn. ch do walki. pop dy i instynkty kieruj ce cz owiekiem. gdy te by y im bli sze ni marzenia o wolno ci. Autor zarzuca ch opom prymitywizm zachowa i ambicji oraz sk onno do pija stwa i awantur. Wyspia ski w swoim dramacie opisuje ch opów w zupe nie inny sposób ni Reymont. bierne. ale nie gloryfikuje ich. Z wielk dok adno ci opisuje ró ne aspekty ycia ch opów: ich prac . Ch opi nie rezygnuj z jej realizacji. Sposobem na znalezienie spokoju mia y by ma e stwa mi dzy inteligentami a wiejskimi kobietami. obrz dy i obyczaje. obyczaje. Mimo zachwytu nad obyczajami wsi. Ch opa nobilituje jego ci ka praca i ycie zgodne z natur . zmagaj ce si ze sob natury ludzkie zdominowane przez biologiczne i religijne rytmy ycia. Jednak jego ma e stwo wynika tylko z owej fascynacji. prac . a nie postaw ch opów. obyczajów w jakich wyros a i prostot . Realizm przejawia si w dok adnej obserwacji dnia powszedniego ch opów i realiów polskiej wsi. uroków i wad wsi. mentalno . Domagaj si swojego udzia u w walce przypominaj c postaw ch opów-ko ciuszkowców. Tu w a nie mia a zaznaczy si rola inteligencji. W swojej onie zauwa a jedynie pi kno jej ludowego stroju. waleczno . nie rozumieli ich. Najbardziej zafascynowany kultur ch opów jest Pan M ody. Pokazuje mieszka ców Bronowic jak o lud przywi zany do ojczyzny i chc cy walczy za jej wolno . si a. Celem Reymonta by o poddanie wsi pewnej mitologizacji. ciszy. politycznie niedojrza e. Obraz ch opów jest wobec tego bardzo subiektywny. Nie potrafi jednak sami przyst pi do dzia ania. Dla niego wie jest oaz spokoju. Czekaj ce na samoczynne rozwi zanie narodowych problemów spo ecze stwo polskie zosta o tu skrytykowane i przedstawione w ironicznym wietle jako niezdolne do samostanowienia.By o to zjawisko powszechnie obserwowane w ród polskiej inteligencji. lub rozumieli je opatrznie. która chc c uciec od postaw dekadenckich i cywilizacji. jakie mog yby si zrodzi w ród ch opów. stosunków mi dzy ch opami. Nie chcia ukaza ca ej panoramy ch opskiego ycia. jej uzale nienie od przyrody. szuka a szcz cia w ch opskiej prostocie. jakby yli w innym wiecie. Do ukazania ycia ch opa Reymont pos u y si zarówno realizmem jak i naturalizmem. By a fascynacj mieszn i naiwn mieszka cy miasta doceniali tylko folklor.

przedstawia i ocenia warstwy polskiego spo ecze stwa w aspekcie ich wiadomo ci narodowej. 5. . niezgody i ow walk o ziemi . autorstwa . si te ich instynkty. wi ta to wielkie wydarzenia w yciu ch opów. Postawa autora jest te poniek d wyra ona przez posta ksi dza. 5 symboli z interpretacja w Ludziach Bezdomnych -W Ludziach bezdomnych eromski pos uguje si bardzo cz sto symbolem. g ód ziemi. Wiedzieli. a jednocze nie niemo no podj cia przez nich dzia a . sprzeczki.Kolejnym symbolem jest obraz Rybak (w a ciwy tytu brzmi Ubogi rybak ). gdy g ówny bohater przygl da si z zachwytem w paryskim muzeum pos gowi Wenus z Milo. celebruj cego czynno Reymont pokazuje te biologiczn walk o przetrwanie ch opów z dworem. ch opów W adys aw St. Cz owiek w Ch opach ycie zamkni te w wielkim kr gu tradycji i celebrowane jest te uzale niony od wydarze w kalendarzu wi t ko cielnych. których nie potrafi powstrzyma i st umi . Ch opi ca y czas my l o swojej ziemi i o nawet podczas Bo ego Narodzenia nie potrafi si zjednoczy ch opom ich wady b dzie przysz o dawnych urazach. Reymont ukazuje panoram wiejskiego ycia. które s godne pot pienia. . trwa o obyczajów kultywowanych od wieków. Ukazuje zarówno ch do walki o ojczyzn . k ótnie. która nie daje ch opom wytchnienia.nierówno ci spo eczne na wsi. Nast puje tutaj porównanie lipieckiego ch opa do Piasta dla wszystkim innych. To te pierwotne uczucia maj destrukcyjny wp yw na mieszka ców wsi. który wytyka pija stwo. która wydaje na wiat plony pozwalaj ce pierwszego ch opa. konflikty mi dzy mieszka cami i dworem. Przedstawia to równie pewn cykliczno ycia rozwoju mierci. Skupia si g ównie na realistycznym odtw BadyL 18:38:02 orzeniu uroków polskiej wsi ko ca XIX wieku i niezwyk ego zwi zku ch opa z ziemi . Autor Ch opów zauwa a równie cechy mieszka ców wsi. e to od pracy ich r k zale e Ch opi s ukazani przez pryzmat swojej ci ich rodzin. dlatego traktuj j z wielk pieczo owito ci . b d cego wzorcem walka ojców z dzie mi o ziemi . Jednym z takich uczu jest mi o . walka wszyscy musz troszczy si o swoj im y . Wyznacza on pewien mityczny porz dek. Jest to ci g a walka. Ziemi traktuj jako matk . yciem ch opów kieruje prawo bytu Z biologiczn sfer ch opów wi zasiewania ziemi. Przygotowywane s one z namaszczeniem i wielkim oddaniem.sobie pory roku. Stykamy si z nim ju w pierwszym rozdziale pierwszego tomu. a same wydarzenia z wielk dok adno ci . która ukazana jest g ównie jako upust lepych rz dz. b d cym symbolem rado ci i urody ycia. Stanis aw Wyspia ski w swoim dramacie porusza sprawy polityczne. kiej pracy. bójki. przysz o .

gr tatrza skiej przyrody. które si 7. która wzbogacona jest o nowe elementy . rozdarta sosna" .W utworze wyst puje motyw krzyku pawia roz czy y 6. d y do ich uzewn trznienia.francuskiego malarza Puvis de Chavannes a. skupia si na analizie psychologicznej ludzkich zachowa . podejmowa problematyk walki p ci. poj cia lub uk adu poj u ytych dla oznaczenia innego przedmiotu. . : ciemnosmerczy skie ska y szary z om krwawy p s ró y niebieski kryszta ciemnosmerczy ski los bladob kitne fale srebrnolity pas seledyn niebiosów czerwone próchno biel rosy W opisie tym zwraca uwag uchwycenie rozmaitych tonacji kolorystycznych. kierunek funkcjonowa w literaturze i sztuce. ukazuj cy spo eczn krzywd i niesprawiedliwo . czyli znaku.ukszta towa si w opozycji do tendencji twórczych dominuj cych w drugiej po owie XIX wieku i pocz tku XX wieku. co niewyra alne. 8. Impresjonizm w Krzaku dzikej rozy W wierszu tym wyst puje obrazowanie typowo impresjonistyczne np. Szybko upowszechni si tak e w Polsce. do którego bohater porównuje postaw i ycie utracjusza i amanta Karbowskiego symbolu mierci i zwiastuna nieszcz cia. Ambicj symbolistów sta o si wyra enie tego. Poeta opisuje w ka dym z kolejnych sonetów przyrod .symbol cierpi cej duszy bohatera oraz losów Judyma i Joasi.narodzi si we Francji w latach dziewi dziesi tych XIX wieku. Panna Julia). które maj charakter naturalistyczny. D yli do ukazania wiadomych i nie wiadomych stanów psychicznych za pomoc symbolu. metafora bezu ytecznego pi kna. Ukazywa silne prze ycia psychiczne. 3 nowe zjawiska w mlodopolskim dramacie Ekspresjonizm . Symbolizm . akcentowa ostre kontrasty w obrazie rzeczywisto ci. pos ugiwa *:f si jaskrawymi rodkami wyrazu.Innym przyk adem symbolu jest kwiat tuberozy . W swoich wczesnych dramatach (Ojciec. Dekadentyzm z Deszczu jesiennym + definicja dekadentyzmu wiat a i cienia.

by ingerowa w wiat z a. przyroda przera a swoim wygl dem. Katastrofizm w "Dies irae"! Dies Irae oznacza dok adnie dzie s du . Pojawiaj si wi c tu symboliczne mary powiewne. nie potrafi zareagowa BadyL 18:38:02 e wygrywa i mieje si z tego. "schy ek" (wieku). oznaczaj cego "chylenie si ku upadkowi". który swój pocz tek mia oko o 1890 roku. Wiersz nawi zuje do biblijnego dnia S du Ostatecznego. Ukazuje nam odwieczn walk dobra ze z em. wie. poniewa z o jest wpisane w ludzki los. natomiast z o z szatanem. które w druj w dal bezkresn przez pustyni . eby nie patrzy na grzeszno zainterweniowa . które budz zazwyczaj odraz np. jaszczury. lecz niedoskona y. 9. co jest wokó niej. Ziemia w tym momencie jest kryzysem. trwog stracenie. gdzie dobro uto samiane jest z Chrystusem. o pomoc. eby Bóg nie sta bezczynnie. pijawki. pojawiaj si zwierz ta. Jak wiele tekstów z tej epoki operuje typowymi elementami wiata przedstawionego. Zostawia po sobie zgliszcza i popio y.. e to Bóg stworzy z o. panuje chaos. Odg osy tr b nawi zuj do apokalipsy. Wiersz ukazuje wyra ny katastrofizm. Dekadentyzm (inaczej: choroba wieku) nurt wiatopogl dowy i artystyczny. szatana i grzech. pod a na równie Boga. Podmiot liryczny stwierdza wi c. Prosi Boga by zwolni wiat. Niezwykle popularny jest równie obraz szatana w druj cego przez ogród. ludzko boi si nie tylko tego. W ród ludzi jest przera enie. tzn. Dalej mamy mier i mier . oboj tno . Podmiot liryczny prosi o ask . ebraka i spalone dzieci i dom. wiat. bowiem Bóg ma s dzi . Bóg stworzy grzeszy. Prosi. Bóg milczy. Poj cie to wywodzi si od francuskiego s owa décadence. ale szatanowi powierzy rol w jego ludzka. zgadza si na z o i s dzi. Podmiot liryczny jest zrozpaczony i zwraca si do Boga.wiersz przybiera tonacj dekadenck . co widzi. e zarzuty podmiotu lirycznego s s uszne: wiat jest pozbawiony mi o ci Bo ej. a cz owiek wci ludzk i wiat od cierpienia. Natomiast szatan jest gór . Podmiot liryczny jest przedstawicielem ca ej ludzko ci w dniu S du Ostatecznego. czuje przewag . budzi l k. Posta Chrystusa jest przera ona tym. Po raz pierwszy motywy katastroficzne pojawiaj si w a nie w twórczo ci . Skoro teraz stoi spokojnie i patrzy na to co si dzieje. Pojawiaj si tak e jadowite ro liny. ale boi si reakcji Boga. To Bóg naznaczy cz owieka grzechem. zatem z góry skaza go na zag ad . Grzeszna ludzko na z o. Zarzuca Bogu niesprawiedliwo . W ich imi buntuje si . Podmiot mówi i cierpi w imi ludzko ci. sk bione mije. Ziemia staje si nieprzyjazna cz owiekowi. St d s abo Kasprowicza. co dzieje si na Ziemi. Rodzaj postawy podmiotu lirycznego jest postawa prometejska. Bóg stworzy ingerencj .

Ale wymowa poszczególnych zdarze jest du o g bsza i bardziej skomplikowana.symbol mi o ci romantycznej . Zwiastun odrodzenia. Jest uosobieniem pragnie poety. wskazuj c na liczne pokrewie stwa i analogie w dzie ach obu epok. Marysia przypomina sobie sp dzone z kochankiem chwile i boi si stabilizacji z m em.Z oty róg to symbol walki. który zmar na suchoty. Poeta nie chce napisa wielkiego dzie a. Rycerz (Zawisza Czarny) Symbol honoru i patriotyzmu. Nie wie czy ma zosta z Wojtkiem. Nie jest w stanie podo a przywództwu narodu. Rycerz to symbol dawnej si y poezji oddzia uj cej na spo ecze stwo. Poeta ma szans prowadzenia ludu do walki. Z jednej strony cieszy si ona z jego przybycia. Malarz francuski. Ostrze enie by nie przek ada warto ci prywatnych nad pa stwowe. Nazywa poet n dzarzem. Chocia w epoce M odej Polski panuj dekadenckie postawy. Widmo . gotowo walki.Kosy nasadzone na sztorc to mit rac awicki. Rycerz przypomina czasy Jagie y. Pogodzi a si z jego mierci . Rycerz to symbol mocy.Dzwon Zygmunta symbol wielko ci Polski. co wyra a nadziej na odzyskanie niepodleg o ci. Jest to upostaciowanie wewn trznych prze y Marysi. . Uosobienia utajnionych pragnie . który go gubi. Narzeczony Marysi. Wesele´ Stanis awa Wyspia skiego mo na okre li mianem dramatu neoromantycznego. co tworzy jest odzwierciedleniem ducha czasu. budz si w nich ukryte uczucia. . . otrzymaliby my do prost . Jest on twórc uroje . Jest to symbol utraconej mi o ci. . znak czynu. mo e nieco bajkow histori o zagubieniu z otego rogu i letargicznym nie bohaterów. Autor wykorzysta nowe tendencje. gdy istnia a mi dzy nimi jaka wi . bo gospodarz odda róg Ja kowi. Gdyby my odrzucili ca warstw ukrytych znacze . odwagi i zwyci stwa. We fragmencie tej rozmowy os dzona jest zdegenerowana m odopolska poezja.Sznur to symbol niewoli. Jego duch przyby na wesele. To w a nie wesele sprowokowa o j do tych rozwa a . Pod koniec aktu I m oda para zaprasza na wesele chocho a. Poeta cierpi bo to. ma poderwa ospa e spo ecze stwo. Rozpami tuje chwile gdy byli razem. takie jak . Na wiosn si obudzi i latem rozkwitnie. W utworze tym wyst puj trzy rodzaje symboli: y y y rzeczy postaci sceny Chocho rzuca czar na zebranych. W Weselu jeste my wiadkami prawdziwego symbolicznego teatru gestów i rekwizytów. Neoromantyzm podkre la zwi zki tego okresu w dziejach literatury polskiej z romantyzmem. a z drugiej obawia. t skni do mocy i si y. Poeta ma odczucie si y. Chocho to tak e krzak bez ycia otulony s om na zim . charakterystyczne dla sztuki modernistycznej. Oznacza u pione warto ci narodu. Do walki nie dochodzi.Czapka z piór to symbol przywi zania do rzeczy b ahych i materialnych.

Z literatury romantycznej wywodzi si tak e pragnienie znalezienia odpowiedniego miejsca w spo ecze stwie dla artysty i inteligenta. 'HNDGHQW\]PSUÆGZ\UD DMÆF\VLÚZSRGVWDZLHSHV\PLVW\F]QHMLVNUDMQLHLQG\ZLGXDOLVW\F]QHM REUD]XMÆF\SRF]XFLHV DER FLLEH]UDGQR FLF] RZLHNDZREHFVSRG]LHZDQHJRNUHVX F\ZLOL]DFML 2GZR \ZD VLÚGRILOR]RILL6FKRSHQKDXHUDNW´UDSHV\PLVW\F]QLHRFHQLD DOXG]NÆQDWXUÚLVHQV HJ]\VWHQFML:\UD D QLHFKÚÈGR ZLDWDXWUDWÚLGHD ´ZSRF]XFLHQLHGRU]HF]QR FLLVWQLHQLD  7HQQLHSRN´MILOR]RILF]QRPRUDOQ\GRPLQXMHZ2WFK DQL%DXGHODLUHDZLHUV]DFK7HWPDMHUD . wyst puj ce w ÄWeselu´. mo na odnale w dziele bezpo rednie nawi zania do konkretnych utworów wielkich romantyków. Swoist cech literatury doby romantyzmu by zwrot ku ludowo ci. Z kolei kreacj postaci Wernyhory mo na uzna za poetyck kontynuacj postaci wieszcza ze ÄSnu srebrnego Salomei´ Juliusza S owackiego. do podj cia czynu zbrojnego. W utworze stanowi to bardzo istotny i zarazem trudny do rozwi zania problem.RQLHFZLHNX. podobnie jak dzie a polskich romantyków. Wzywa do walki narodowowyzwole czej. W swym dziele poruszy istotn dla czasów. specyficznymi dla romantycznej dramaturgii. polemizuj c jednocze nie z pewnymi cechami i pogl dami romantycznymi. poniewa adna z przedstawionych grup spo ecznych nie jest zdolna do podj cia si roli przewodzenia narodowi. Ponadto ludowo w epoce M odej Polski by a tak e mod na Äludomani ´ i wi za a si z fascynacj malowniczo ci wsi. nasycony jest tre ciami patriotycznymi. Osobom rzeczywistym ukazuj si ró norakie zjawy ze wiata nadprzyrodzonego. Literackim pierwowzorem postaci Hetmana jest widmo Z ego Pana z II cz ci ÄDziadów´ oraz widmo Doktora z III cz ci ÄDziadów´ Adama Mickiewicza. problematyk narodowowyzwole cz . Si gn równie do antyku. którzy mogli spe nia funkcj duchowego przewodnika narodu. cz c je z romantyczn ideologi i poetyk . W twórczo ci polskich romantyków dostrzega niewyczerpane ród o inspiracji i nowych pomys ów. Przejawem ch opomanii w ÄWeselu´ jest ma e stwo Pana M odego z córk gospodarza oraz jego zachwyt nad prostolinijnym yciem z dala od miasta stworzy w ÄWeselu´ nowatorsk wizj teatru . Poza cechami.DVSURZLF]D  ZLÚW\%R H'LHVLUDH.1LHZLHU]ÚZQLF3RF]XFLHEH]FHORZR FLG]LD D OXG]NLFKLZ\S \ZDMÆFD] WHJRXGUÚNDFKDUDNWHU\VW\F]QDMHVWPLQGODK\PQ´Z. cz c wzorce romantyczne ze wspó czesnymi mu tendencjami w dramaturgii. czasu i akcji. w których y . s charakterystyczne dla twórczo ci romantycznej. a ró any chocho nabiera cech ludzkich. Dramat Wyspia skiego.. co mo na równie odnale w dziele Wyspia skiego.symbolizm i ekspresjonizm. zachowuj c zasad trzech jedno ci: miejsca. Z dramatu romantycznego Wyspia ski zaczerpn konstrukcj wiata przedstawionego. jej zwyczajami i strojami. problem wolno ci osobistej i ca ego narodu oraz ocen zró nicowanego spo ecze stwa. Tak e sceny wizyjne.. w którym sceny realistyczne przeplataj si z fantastycznymi. Podj wa ny temat roli artysty w spo ecze stwie.

który jest "okr caniem si Kszta ty opisywanych przedmiotów s ruch wspó gra z muzycznym wra eniem. Sposób przesuwania si wst g naoko o ksi mgie yca". przypomina taniec. nieostre. M odopolskie zami owanie do Tatr doskonale oddaje widok górskich mgie spowijaj cych dolin . ZLHUV]X'HV]F]MHVLHQQ\6WDIID (NVSUHVMRQL]PNLHUXQHNZV]WXFHLOLWHUDWXU]HUR]ZLMDMÆF\VLÚZODWDFKNW´U\ SU]HFLZVWDZLDMÆFVLÚQDWXUDOL]PRZLLLPSUHVMRQL]PRZLGÆ \ GRZ\UD HQLDZVSRV´E VSRWÚJRZDQ\LGUDPDW\F]Q\ZHZQÚWU]Q\FKSU]H \ÈWZ´UF\ Typowo impresjonistyczny charakter ma wiersz Kazimierza Przerwy-Tetmajera "Melodia mgie nocnych". kolory nieokre lone. za . ulotne.

sz. Tak jak rzeka nie mo e zawróci swych wód.. smutna rzeka. smutny. mimo wszystko nie s dostatecznie dojrzali do powstania. torfowiska. wed ug Gospodarza s rozwa ni.te cechy maj wiadczy o ich pot dze. Wyst puj ce w wierszu motywy s symbolem nieodwracalno ci ycia. godni i przyzwyczajeni do ubóstwa . posiadaj znaczny temperament. aby podkre li przemijanie rzeczy materialnych i bezsens egzystencji ludzkiej.". Staff zawar w swym utworze ca y przegl d typowo m odopolskich symboli i charakterystycznych motywów: przygn biaj ca wizja czyjego pogrzebu. który mo e by nie do ko ca zrozumia y dla innego cz owieka. gdy nagromadzenie przypomina szmer kapi cej wody. która op ywa ki. dlatego wiersz zawiera liczne niedopowiedzenia. . Charakterystyczny dla tego wiersza nastrój ca kowitego przygn bienia i nieopisanego alu sprawia. wypadek. niezmienny."Deszcz jesienny" i Leopolda Staffa Nastrój jest wierszem jest cz cym niezwykle techniki smutny i impresjonizmu symbolizmu. d na my l krople deszczu. która nie chce obj roli przywódczej. s patriotami i maj wol walki narodowowyzwole czej (Czepiec przypomina o udziale ch opów w walkach w trakcie powstania ko ciuszkowskiego). e jest on jednym z najlepszych przyk adów dekadenckiego widzenia wiata. zjawy. Symbol jako rodek m odopolski zo sta wykorzystany w utworze Kazimierza Przerwy-Tetmajera "Anio Pa ski". bez wstydu mówi o przynale no ci do swojej warstwy spo ecznej. symboli jest braku jego sensu. p acz cy szatan. To w a nie symbolizuje szara. a osnego ko ca ludzkiej egzystencji. Dzi ki zastosowaniu impresjonistycznych chwytów autor tworzy sugestywny nastrój padaj cego deszczu: wyrazy onomatopeiczne przywo uj g osek: s. Wi kszo niezwykle tajemnicza i trudna do rozszyfrowania. u tworu melancholijny. ale tak e wa ne warto ci dla Gospodarza jest to bardziej warto ciowa grupa ni inteligencja. potrafi manifestowa sw si dzia ania. s lepiej przygotowani do dzia ania ni i ch inteligencja. deszcz dzwoni jesienny/ i pluszcze jednaki. cz.. ycia. drogi. Ch opi: y y y y y y y y interesuj si kwestiami politycznym. miarowy. co podkre la pierwsza zwrotka i jednocze nie refren: "O szyby deszcz dzwoni. Aura smutnego. tak nic w wiecie nie mo e si powtórzy i powróci do pocz tku. szarego. z racji lubu z ch opk pozna nie tylko zewn trzne aspekty ich moralne. jesiennego dnia podkre la dekadenck postaw podmiotu lirycznego. y y mog by niebezpieczn si . By mo e jest to spowodowane zastosowaniem przez autora opisu wewn trznego pejza u duszy.

indywidualnych i niedefiniowalnych stanów psychicznych. Z ró nych miejsc. wietlnych .stosowanie pastelowych barw oraz refleksów. maj jednocze nie zapalczywi. która polega a na utrwalaniu przelotnych. co artysta doznawa albo obserwowa w konkretnej chwili. sitowia. Chrystus w koronie cierniowej symbolizuje odkupienie z grzechu.(od impressio) czyli wra enie: A) metoda twórcza. mierci i zatracenia przyrody s symbolami tragizmu ycia. tak inteligenci nie s przygotowani na przyj cie roli przywódczej. s mocno zwi zani ze swoj kultur i tradycj . * Ekspresjonizm: A) dynamiczne przedstawianie emocji. s niech tni ch opstwu. jest ich bardzo du o. wed ug s ów Gospodarza na wsi szukaj jedynie rozrywki i relaksu. trzciny i trawy. które mia oby szans powodzenia 5. jakich oczekuje od nich Inteligencja nie potrafi sprosta spo ecze stwo w chwili mo liwo ci powstania narodoweg o. Polacy jako naród nie s gotowi na zorganizowanie powstania. Obrazy zag ady ludzko ci. ale logiczne. ale s wa ny jest dla nich porz dek spo eczny. kompromituj si przed ch opami politycznie. szatan jako symbol kuszenia. twierdz . nie znaj prac polowych. Symbole : Adam i Ewa symbolizuj grzech pierworodny obci aj cy ludzko . Podmiot zwraca si do Boga. Mu wype niaj cy wiat mo e symbolizowa niech do przeciwstawiania si grzechowi.y y y y ich my lenie jest proste. stanów i prze y psychicznych. B) korzystanie z efektów malarskich . s bardziej wiadomi politycznie. która by a dla nich przewidziana. spo ecznie. zadaniom i wymaganiom. nie chc próbowa przybli y sobie prawdziwych problemów wsi. ale brakowa o im przywódców. ale nie potrafi tego wykorzysta . Je li ch opi byli gotowi do podj cia walk. jej przyrod . który roztoczy przed lud mi wielki grób. ale jednocze ni nie zamykaj na wiat. korzeni. rowów i jam wype za teraz mij sk biony p ód mo e to symbol w a nie grzechu ludzkiego. powinni skupi swoj uwag na w asnych gospodarstwach. poniewa jest to dla nich rozumiej ch opskiej mentalno ci. Dlatego grzesznicy zostali odepchni ci od raju i Pana. ale w rzeczywisto ci nie znaj realiów ycia. du o dobrych ch ci. w który wpadaj krzy e symbolizuj ce ludzi. wizji cz owieka. Impresjonizm . traktuj je z wy szo ci i pob a aniem. nie polityk . si Inteligenci: y y y y y y y y s zachwyceni wsi . towarzysko. B) si ganie po kontrowersyjne tematy. by to zapis tego. nieco nieufni wobec osób spoza ich kultury. Wizje te symbolizuj wiat chyl cy si ku upadkowi. e ch opi nie powinni inter esowa si zbyt trudny temat.

symbol móg by interpretowany ró norodnie ze wzgl du na odwo ywanie si do ukrytych tre ci. symbol wyrazi niewyra alne. . czyli znaku posiadaj cego dwa znaczenia: realne i ukryte. który opiera si na przedstawianiu my li za pomoc stara si symbolu.kierunek artystyczno-literacki.* Symbolizm .