Vous êtes sur la page 1sur 142

6

Filipino
Teacher’s Guide
This Teaching Guide is a work in progress. Despite several rounds of
revision and evaluation, this material may still contain some mistakes, errors,
duplications or omissions that can be revised and updated to correct learning.
DepEd Region VIII welcomes corrections, feedback and recommendations to
further improve this Teaching Guide.
We value your feedback and recommendations.

Department of Education – Regional Office No.8


Republic of the Philippines

1
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino– Grade 6
Teacher’s Guide
First Edition 2017
ISBN:

Republic Act 8293, section176 states that: No copyright shall subsist in any work
of the Government of the Philippines. However, prior approval of the government agency or
office wherein the work is created shall be necessary for exploitation of such work for profit.
Such agency or office may, among other things, impose as a condition the payment of royalties.
Borrowed materials (i.e., songs, stories, poems, pictures, photos, brand names,
trademarks, etc.) included in this book are owned by their respective copyright holders. DepEd
is represented by the Filipinas Copyright Licensed Society (FILCOLS), Inc. In seeking permission.

To use these materials from their respective copyright owners. The publisher and
authors do not represent not claim ownership over them.
Published by the Department of Education – Regional Office No. 8
Regional Director: Ramir B. Uytico, Ph.D., CESO IV OIC, ARD: Atty.
Rhoan L. Orebia
Pedro T. Escobarte Jr., Ph. D., CESO V – Ormoc City Schools Division Superintendent
Sherlita A. Palma, Ed. D., CESE - Ormoc City Assistant Schools Division Superintendent

DEVELOPMENT TEAM OF THE TEACHER’S GUIDE

Writers: Jennifer Surima, Mary Angelica Cuizon, Cresilda Adaza, Merlyn Almiñe, Gina
Tagalog, Judilyn Pepito, Angie Acabal
Language Editor:
Reviewers:
Ethel M. Salinas
Jennifer Surima
Marlene Almiῆe
Focal Person:
Henrietta T. Managbanag
LRMDS Education Program Supervisor

Printed in the Philippines by __________________


Department of Education – Learning Resource Management and Development System (LRMDS)
Office Address : DepEd RO – 8
Ormoc City Division, Narra St., Brgy. Don Felipe, Ormoc City, Leyte

Tel. Number : (053) 561-2284


E-mail : ormocdeped.lrmds@gmail.com

2
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Lesson Plan in Filipino 6
st
1 Quarter
UNANG ARAW

I. LAYUNIN:
Nasasagot ang mga tanong tungkol sa napakinggang pabula.
F6PN-Ia-g-3.1
Wastong Asal sa Pakikinig
II. PAKSANG ARALIN:
Paksa: Pagsagot sa mga tanong sa napakinggang pabula
Sanggunian: Hiyas sa Pagbasa 6 pp. 121 -125
Landas sa Pagbasa 6 pp. 9-12
Kagamitan: mga aklat , larawan

YUGTO SA PAGKATUTO:

0 PAGGANYAK:
Ipakita ang larawan
Ano ang masasabi mo sa larawan?
Ano kaya ang kanilang ginagawa?
2. MAHALAGANG TANONG:
Bakit kaya sila nagpupulong – pulong?
Ano kaya ang kanilang pinag- uusapan ?
Pagganyak na tanong:
0 Bakit pinulong ni Haring Leon ang mga hayop?
1 Ano ang nangyayari sa kaharian ng Pamahayupan?
Paano nila nilutas ang kanilang suliranin?
Anong batas ang ipinatupad ng hari?
Anong kahanga – hangang katangian ang ipinakita ni Haring Leon?
Sadyang kailangan ba sa buhay ng bawat tao ang katangian ng hari?
Paano pinatunayan ng hari na tapat siya sa kanyang panunungkulan?
Paano nakatulong ang iba’t ibang hayop?
Anong pangyayari sa kasalukuyan ang katulad ng inyong binasa?
0 Paano ka makatutulong sa pagsugpo nito?
0 Paghawan ng Balakid :
Bilugan ang kahulugan ng salita at gamitin sa pangungusap.
0 susuway – ( susunod , lalabag )
1 pumanig – ( kumampi , di – sumama )

3
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
maluwag sa dibdib – ( galit , tinatanggap )
mapipinsala – (maililigtas , madidisgrasya )
isinumbong – ( sinabi , inilihim )
0 Pagbasa ng Guro sa kuwento
Talakayan sa mga sagot sa tanong
6. Gawin Natin
Pumili ng isang bata na babasa sa kuwento.
23 NGA’T PAGONG ( Landas sa Pagbasa 6 pp.9 ) Magtatanong ang guro tungkol sa
napakinggang pabula.
0 Gawin Ninyo
Pangkatang Gawain:
Hatiin ang klase sa tatlong grupo. Bigyan ng tig-iisang pabula na babasahin nila at
gawan ng 5 tanong na itatanong nila sa kaklase nito.
UNANG GRUPO PANGALAWANG GRUPO PANGATLONG GRUPO

*Ang tatlong magkakaibigang *Ang Utu-utong uwak * Ang Leon at ang Lamok
baka

8. Gawin Mo
Tawagin ang tagabasa sa bawat grupo na siya ring magtatanong
9. Paglalahat
-Ano ang dapat gawin kung tayo ay makinig ng isang kuwento ? Bakit? (pagsasapuso)
10. Pagpapahalaga
Ano ang ginintuang aral ang nakukuha natin sa mga pabula na napakinggan natin
ANG TATLONG MAGKAKAIBIGANG BAKA
ANG UTU-UTONG UWAK
ANG LEON AT ANG LAMOK
IV. PAGTATAYA :
Basahin ng guro ang pabula “ANG TIGRE AT ANG ALAMID” ,Ipasagot ang mga sumusunod
na tanong sa sagutang papel.
0 Sino-sino ang naghahanap ng pagkain?
1 Sino ang umawat sa dalawang nag- alitan?
2 Ano ang ginawa nila sa kuneho?
3 Bakit nag-away sina Tigre at Alamid?
4 Paano nakatakas si kuneho?
V. TAKDANG-ARALIN:
Magsaliksik ng isang pabula at ikuwento ito bukas.
4
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Lesson Plan in Filipino 6
st
1 Quarter
Ikalawang Araw

I. LAYUNIN:

Nagagamit nang wasto ang mga pangngalan at panghalip sa pakikipag-usap sa ibat-ibang


sitwasyon.

II. PAKSANG ARALIN:


PAKSA: Pangngalan at Panghalip
SANGGUNIAN: Pinagyamang Pluma p.23-40
Landas sa Wika 6 p.51-58
KAGAMITAN: Plaskards, larawan

256 YUGTO NG PAGKATUTO:


256.0 Pagganyak: (at least 3 larawan)
Ipakita ang larawan at gawan ito ng maikling kuwento o pangungusap.
0 Balikan: (plaskard)

Sabihin kung ang salita ba ay tumutukoy sa tao ,bagay , pook , hayop , gawa o
pangyayari:
Lalawigan baboy pagdalaw ilog pag-awit silya dalaga simbahan
kalabaw kasalan bukid lolo Joselito Roberto Karagatan mangga
hari salamin kuniho kaarawan

0Naalala nyo pa ba kung ano ang tawag sa mga salitang ito? (maaaring sagot ay
pangngalan.)
1 Pagganyak na tanong:
Puwede kaya na ang mga pangngalang ito ay palitan natin ng ibang panawag na salita?
0 Paglalahad: Ipabasa ang dayalogo

Inay, tingnan ninyo ang mga litrato ko noong ako’y maliit pa. Ako ba ito? Sino itong b
atang nasa tabi ko? Si ate ba ito?
Oo, ikaw nga iyan at ang ate mo. Ang iba naman ay ang mga pinsan mo.

PAGTATALAKAY ng guro... ANG mga salitang may salungguhit ay tinatawag na PANGHALIP, ito
ang pamalit o panghalili sa mga pangngalan ng tao,bagay,hayop,pook,gawa,o pangyayari
samantala ang mga salitang binilogan ay tinatawag na PANGNGALAN ito ay tumutukoy sa
ngalan ng tao, bagay, hayop, pook, gawa o pangyayari.

5
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5. Gawin Natin:
Iwasto ang mga pangungusap sa pamamagitan ng paggamit ng panghalip.
23 Si Dennis ay nag-aaral ng leksiyon ni Dennis.
24 Naglinis ang mga bata ng bakuran ng mga bata.
25 Pumili ang mga kasapi ng pangulo ng mga kasapi.
26 Pinagalitan ni lolo Adong ang mga apo ni lolo Adong.
27 O, pera ang pera.Bumili ka nang ulam

0 Gawin Ninyo:

Ipagawa sa mga bata ang mga sumusunod na pangkatang Gawain.Pangkatin ang klase
sa tatlo.
A. Unang Pangkat:
Punan ng tamang pangalan at panghalip ang bawat patlang upang mabuo ang
pangungusap. Piliin ang kasagutan sa loob ng kanon SA IBABA.

_____ang ___________ ang pag-asa ng ________ ________.Gawin ________ sana ang huling
habilin ni ______________.Naniniwala __________na ang pangarap ng mga ninuno _________, ang
adhikain ________ay matutupad dahil sa _________.Huwag kayong mabahala dahil __________ ay
handang gumabay sa ___________.
_____________, ay isa sa pag-asa ng _____________.

Bayan ikaw kayo ating kabataan ninyo

Bayan siya natin Dr. Jose Rizal nila inyo

Kami inyo

B. Ikalawang Pangkat:
Sumulat ng limang pangungusap gamit ang pangngalan at panghalip.
C. Ikatlong Pangkat:
Sumulat ng dayalogo gamit ang mga pangngalan at panghalip.

7. PAGLALAHAT:
Ano ang pagkakaiba ng pangngalan sa panghalip?
8. PAGLALAPAT:
Gamitin sa pangungusap ang bawat pares ng pangngalan at panghalip.
1. kabataan- kami 2. doon- kuweba 3. Mamamayan– bawat-isa
4. Angel, Anne at Nadin – sila 5. mamamasyal– saan
6
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. PAGTATAYA:

Pangkatin ang mga bata sa lima at magkaroon ng dula-dulaan. Gamitin ang pangngalan at
panghalip sa iskrip na gagawin. (2min. sa paggawa ng iskrip at 2min. sa pag dula)

PAMANTAYAN SA DULA-DULAAN

Kriterya Bahagdan (%) Nakuhang puntos ng grupo

*Nakabisado ang iskrip ng 25%


bawat miyembro
*Mahusay ang paggamit ng
25%
mga salitang pangngalan at
panghalip
*Maganda ang ekspresyon ng
mukha
25%
*Malakas ang dating sa mga
manonood
10%
*Makitaan ng pagiging
malikhain sa presentasyon

15%

Kabuuan 100%

V. TAKDANG ARALIN:

Isulat sa isang bondpaper, gumawa ng isang sanaysay o dayalogo gamit ang


pangngalan at panghalip.Salungguhitan ang pangngalan at bilugan ang panghalip.

7
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
Ikatlong Araw

I. LAYUNIN:
Naiuuganay ang binasa sa sariling karanasan. (F6PB-Ia-I)

II. PAKSANG ARALIN:


Kaninong Mapagpalang mga kamay
Hiyas sa Pagbasa p. 151-153
Kagamitan: aklat, talata o kuwento

Panlinang na Gawain:
0 Pasasanay:
0 Tumawag ng mga mag-aaral upang pumili ng mga pangyayari na naganap na sa
knilang buhay:
0 Hindi nakasali sa pasulit dahil nagkasakit
1 Napagalitan dahil ginabi ng uwi
2 Pumasok sa eskwelahan nang walang baon
3 Walang natanggap na regalo sa pasko
4 Napalo noong maliit pa
1 Balik Aral:
Basahin ang isiuulat na sanaysay at sabihin ang mga pangalan at panghalip na
ginagamit
2 Gawain:
0 Pagganyak:
Anong mga bagay ang karaniwan makalimutan natin sa daan?
b. Paghawan ng Balakid:
Basahin ang nakatalang mga salitan inuulit. Bilugan ang salitang
kasingkahulugan nito.
0 Bagong-bago (pinakabago, di-gaanong bago, lumang-luma)
1 Mahapding-mahapdi (mahapdi nang bahagya, mas mahapdi, sobra ang
hapdi)
2 Patakbo-takbo (takbo nang takbo, takbo-hinto-takbo, mabilis ang pagtakbo)
3 Taking-taka (labis ang pagtataka, nagtataka, nagtataka nang kaunti)
4 Malapit-lapit ( lubhang malapit, higit na malapit, malapit nang
kaunti) c. Pagganyak na Tanong:
Bakit kaya naiwan ni Liza ang payong?
3 Pagbasa ng Tahimik
4 Pag-unawang Tanong
3 Sino ang nagkukuwento?
4 Ano ang kanyang suliranin?
5 Ano ang nangyari sa kanya isang araw?
6 Paano siya napupunta kay Liza?
8
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3 Ano ang binalak na gawin ng lalaking makisig?
4 Paano siya napunta sa tunay na may-ari?
5 Ano ang nadama ni Liza nang Makita ang payong na binili niya?
6 Paano natapos ng buhay ng nagkukuwento?
7 Mayroon ka bang alam na pangyayaring katulad sa kanya?
8 Kung ikaw ang nag kukwento, ano ang mararamdaman mo?

f. Pagsagot sa tanong pagganyak


Sabihin: Ano nag paguugnay sa Sariling karanasan sa mga pangyayari sa kuwento
ang ating talakayan ngayon…
Pinakamabisang paksa ang isang kuwento ang karanasan ng tao. Madaling
maunawaan ang kuwento kapag ito ay ibinatay sa karanasan. Naiiugnay ang tunay
na pangyayari sa buhay na nasa isang kuwento o iba pang akda.
g. Gawin Natin:
Pag-aralan ang sumusunod na mga pangyayari sa nabasang kuwento.
Bilugan ang bilang ng pangyayari sa kuwento na naranasan mo na.
3 Natutuwa ka kapag may nakapansin sa iyong mga tao.
4 Pabili ng payong dahil tag-ulan na naman.
5 Maingat sa pagdadala ng payong
6 Habang nasa sasakyan at mayroong kasama at ka kuwentuhan at biglang
papara dahil malapit na palang lumagpas sa babaan
7 Madalas makaiwan ng gamit sa sasakyan
8 Hindi na hahanapin ang naiwang bagay sa sasakyan
9 Pag-aalaalang bilhan ng isang bagay na kailanganng-kailangan ng isang
mahal sa buhay.
ᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀȀĀȀ⸀ĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀ0GAWIN NINYO:

(Trayad) Piliin ang isang kawikaan sa ibaba na maging tama ng iyong karanasan.
Isulat ito sa isang talata. Tulong-tulong kayong tatlo sa paggawa. Isa nag babasa
pagkatapos ng tatlong minute.
0 Ang mga asal sa buhay ay di dapat limutin. Itanim ito sa isip at gawing gabay
sa buhay na tatahakin.
1 Masdan ang langgam na ubod ng sipag kahit walang pinunong sa kanyay’y
nakamatyag, trabaho lang ng kanyang pilit na inatupag.
2 Ang anak ay bubusugins apangral. At pagdating ng araw siya’y isang
karangalan.
23 GAWIN MO:
Basahin ang sumusunod. Alin sa mga ito ang naganap sa iyo?
Paano mo malulutas ang suliranin?

9
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5888 Itinakda nag pagsusulit tatlong araw bago ito ganapin. Hindi mo ito
naitala sa kuwaderno. Kaya pumasok kang di nakapag-aral ta
nakapaghanda para rito.
______________________________________________________________
______________________________________________________________
______________________________________________________________

5889 May proyekto kayo sa Industrial Arts/ Home Economics. Humingi ka ng


P 80.00 sa iyong ina para ipambayad sa mga gamit sa pagbubuo nito.
Nawala ang pera at di mo nakita.
______________________________________________________________
______________________________________________________________
______________________________________________________________
5890 Nadawit ka sa isang gulo. Lumakas lang loob mo dahil marami kayo.
Lubhang nasaktan ang kamag-aral na nakalaban ninyo. Ipinatawag kayo sa
opisina ng Guidance Councilor. Alam mon gang kasunod nito’y mga
magulang mo naman ang ipinatatawag.
______________________________________________________________
______________________________________________________________
______________________________________________________________

0 Paglalahat:
Ano ang kahalagahan ng karanasan?

IV. Pagtataya:
Iugnay moa ng sanhi sa pangyayaring ito:
0 Pagsusulit noon. May ginawa kang talaan ng mga petsa at pangyayari hingil sa pagkakaroon ng
kasarinlan ng Pilipinas. Ito ang iyong ginamit sa balik-aral. May nakalimutan kang limang petsa.
Ang papel ay nasa bulsa. Tumingin ka sa guro. Ang guro pala ay nakatingin sa iyo.
______________________________________________________________
______________________________________________________________
______________________________________________________________

IV. Takdang Aralin:


Bumasa ng isang bahagi sa bibliya. Isulat mo sa maikling pangungusap kung paano mo
ito inugnay sa ioyng buhay.

10
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Linggo
Pang-apat na Araw

I. LAYUNIN
Nasisipi ang isang talata mula sa huwaran. (FGPU-Iac.2)

II. PAKSANG ARALIN


Pagsipi ng Talata
Sannggunian: Pinagyamang Pluma 5 pp. 155-157
Hiyas sa Pagbasa 6 p. 58
Kagamitan: tsart

0 PAMAMARAAN
A. Pagsasanay
ȀĀ⸀ĀĀȀȀ⸀ĀᜀĀ뜀ǰᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀĀĀĀĀĀȀĀ⸀ĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀ0 Pagsasanay
Ano-ano ang mga dapat tandaan sa pagsulat ng talata?
ȀĀ⸀ĀĀȀȀ⸀ĀᜀĀ뜀ǰᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀĀĀĀĀĀȀĀ⸀ĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀ1 Balik-aral
Tumawag ng 3 bata na babasahin ang kanilang takdang-aralin tungkol sa pagbasa
ng bibliya at iugnay ito sariling karanasan
ȀĀ⸀ĀĀȀȀ⸀ĀᜀĀ뜀ǰᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀĀĀĀĀĀȀĀ⸀ĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀĀᜀ2 Mga Gawain
2.0 Pagganyak: Pamantayan
sa Pagsulat
2.1 Paglalahad
Ipakita ang mga talata at ipabasa ito.
2.2 Pagtatalakay
Ano ang napapansin ninyo sa pagkasulat ng talata?
Nakasunod ba ito sa pamantayan sa pagsulat?
Ikaw, masisipi mob a ng wasto ang talata?
2.3 Pagpapayamang Gawain
Gawin Natin
Basahing mabuti ang talata, suriin ito at iwasto ang pagkakamali.
Ang inggit o selos ay nakasisira ng magandang relasyon o samahan kapag ito ang
pinaiiral sa puso ay siguradong magkakaroon ng hidwaan o hindi pagkakaunawaan sa tahanan,
paaralan o sa lahat ng lugar kung saan ito maaaring maramdaman. Ito ay isang damdaming
maaring magtulak sa isang taong mag-isip o gumawa nang hindi mabuti sa kapwa. Karaniwang
hindi nagiging masaya ang nakararanas nito dahil pwang pagkaawa at pagmamaliit sa sarili ang
namamayani sa taong nakararamdam nito. Kaya’t sa oras na ito’y maranasan ay kaagad na
ibaling sa magandang bagay ang isip at damdamin upang hindi mabigyang-daan ang masamang
epekto o bunga nito.

11
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gawin Mo
Sipiing mabuti ang talata. Ilagay ito sa isang malinis na papel.
Ang panaginip ay bahagi ng pagtulog ng tao. Walang taong nabuhay sa inuto na
hindi ito naransan. Ayon sa The World Book Encyclopedia (1984, Tomos, p. 279). “Karamihan ng
mga nasa hustong gulang ay nananaginip ng mga 100 minuto sa loob nang walong oras na
pagtulog, “ kaya ang mga panaginip ay normal na karanasan ng tao. Ayon sa Bibliya, noong
unang panahon, ang panaginip ay madalas gamitin ng Diyos upang magbigay ng mensahe sa
mga tao. Ito raw ay may kahulugang kailanganag malaman ng tao. Sa katunayan maraming libro
at manghuhula ang nakikilala at bumebenta upang magbigay-interpretasyon sa panaginip lalo
na’t kung ito’y paulit-ulit na napapanaginipan.
0 Paglalahat
Anong kasanayan ang natutuhan sa aralin?
Bakit mahalagang masipi ng wasto ang mga pangungusap sa talata?

IV. PAGATATAYA
Sipiin ng wasto ang talata.
Nawawalang Biyulin
Nakita na ang isa sa nawawalang apat na antigong biyulin ng “violin king” ng Lipan a si
Ernesto Vallejo.
Sinasabi na puno ng trahedya ang nagging buhay ng limot na biyulinista sapagkat bukod sa
nawalng bigla ang mga biyulin niya at ang mga komposisiyon, pinatay silang mag-anak ng mga
Hapon noong 1945. At ang masaklap ayon sa nakalap naming pananaliksik, pinatugtog muna
siya bago pinatay. Naging kilala siyang biyulinista noong panahong iyon sa pamamagitan ng
mga nilikha niyang komposisyon na “Dream Melody” at iba pa.

V. TAKDANG-ARALIIN:
Sumulat ng maikling talata tungkol sa droga.

12
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ikalawang Linggo, Unang Araw)

0 LAYUNIN
0 Nasasagot ang mga tanong tungkol sa napakinggang kuwento. (F6PN-Ia-g-3.1)
1 Naipamamalas ang paggalang sa ideya, damdamin at kultura ng may akda ng tekstong
napakinggan o nabasa. (F6PL-Oa-j-3)

Pagpapahalaga: Pagiging magalang

0 PAKSA
Kasanayan: Pagsagot sa mga Tanong Tungkol sa Napakinggang Kuwento
Sanggunian: K to 12 Gabay Pangkurikulum sa Filipino 6, RBEC Lesson Plan, Aralin 44, pp.153-
156, Landas sa Wika at Pagbasa (TM)pp. 33-35, Landas sa Pagbasa pp. 143-138, TG Grade
5
Kagamitan: tsart, larawan

0 YUGTO NG PAGKATUTO
0 Pagsasanay:

Ipabasa ang mga salitang nakasulat sa metacards.

Abala ang isipan nanariwa babagsak tumutulong

pagtuturu-turuan hardinero sagana pagpapaganda

2. Balik-aral:
Paano mo masasagot ng wasto ang mga tanong mula sa napakinggang kuwento?
0 Mga Gawain
A. Pagganyak
Ipasuri sa mga mag-aaral ang isang larawan. Magtanong sa mga bata kung may
alam silang kuwento tungkol sa mga magkakapatid na hindi nagkakasundo sa mga
gawain. Hayaang ikuwento ito.
B. Paghawan ng Balakid
Linangin ang kahulugan ng mga pahayag na may salungguhit. Piliin sa loob ng
panaklong ang kahulugan nito
0 Abala ang isipan nina Bryan sa mga binabalak nilang gawin kinabukasan.
( nahihibang,nag-iisip,gumugunita)

13
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 Masaya na ang mga pananim sa hardin makalipas lamang ang ilang araw.
Ang mga halaman ay
(nagtatawanan, nagsisisayaw, nananariwa).
3. Kapag napabayaan pa, babagsak na ang negosyo nila at wala na silang hanapbuhay.
(madudurog, malulugi, mawawasak)
4. Sadyang nakikiisa ang lahat sa mga gawain sa hardin.
(tumutulong, naninisi, nagpapabaya)
5. Narinig ni Lolo Juan ang pagtuturu-turuan ng mga apo sa mga gawain sa poultry.
(pagsisihan, pagtutulung-tulong, pag-aaral)

C. Gawin Natin
Pagbasa ng Kuwento
Ang Kuwento ni Lolo
Nalulungkot si Lolo Juan sa nakikita niya sa kanyang apat na apo. Waring hindi
magkasundo ang mga ito. Lagi nang ganoon ang takbo ng usapan nila.
“E, pambihira naman pala kayo!” pabulyaw na sabi ni Bryan. “Ako na lamang ba nang ako
ang gagawa rito? Pare-pareho naman tayong nakikinabang dito, hindi ba?”
“Aba, ako, ginawa ko na ang tungkulin ko,” tugon ni Christian.
“Tinapos mo ba naman?” tanong ni Edward.
“E, hindi nga! Ikaw ba naman, Paulo, ginawa mo ba ang gagawin mo?” sabi ni Christian na
ang nakita naman ay ang hindi tapos na gawain ni Paulo.
Narinig ni Lolo Juan ang pagtuturu-turuan ng mga apo. Katulong ni Lolo Juan sa poultry
farm ng pamilya ang apat niyang apong lalaki. Hindi niya ito pinagsabihan o sinaway. Subalit
lungkot na lungkot siya. Kapag ganito nang ganito, malamang na hindi magtatagal at babagsak
ang kanilang poultry farm. Kailangang umisip siya ng paraan upang magbago ang ugali ng mga
apo.
Lumabas si Lolo sa bakuran at doon tumuloy sa may tumana. Malungkot na nagmasid sa
paligid si Lolo.
Dapit-hapon na nang siya ay matagpuan ng kanyang mga apo sa tumana. Naroon pa rin
sa mukha niya ang matinding lungkot.
“Lolo, may sakit ba kayo?” tanong agad ni Christian. “O baka may masakit sa inyo?”
“Siyanga po, Lolo. Bakit mukhang may dinaramdam kayo?” tanong ni Bryan sabay salat sa
pisngi ng kanilang Lolo Juan.
“Wala akong sakit,” sabi ni Lolo Juan. “Nalulungkot lamang ako kasi may naalaala akong
kuwento.”
“Kuwento ba ‘ika n’yo, Lolo? Siyanga po pala, Lolo, matagal na ninyo kaming hindi
nakukuwentuhan, ah,” ani Edward.
Umupong paikot kay Lolo Juan ang apat na apo. At napiliting magkuwento si Lolo Juan.
Isang hardinero na nag-aalaga ng mga pananim na namumulaklak ang malungkot na
nagmamasid sa kanyang mga pananim.
“Bakit nagkaganito ito?” ang naibulong niya sa sarili. Hindi niya nalalaman na nag-uusap-
usap pala ang mga kagamitan niya na sila lamang ang nagkakarinigan at nagkakaunawaan.

14
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
“Alam mo, Araro, dapat sana ay nilalim-laliman mo ang pagtipak mo sa lupa,” sabi ni
Pala.
“E, ginawa ko lamang naman ang talagang magagawa ko, biyakin ang tingkal ng lupa,”
paliwanag ni Araro.
“Tinulungan sana tayo ni Asarol,” patuloy na paninisi ni Pala.
“E, ikaw ba naman, Pala, ginawa mo ba nang tumpak ang gawain mo?” tanong ni Asarol.
“Hindi na nga kung hindi,” pangangatwiran ni Pala. “E, mayroon din namang iba riyan na
hindi tumutulong sa atin, a,” sagot ni Pala na nakatingin sa kinatatayuan ni Kalaykay na katabi
ni Munting Pala.
“Si Pandulos ay nakikigaya pa rin yata kay Pala,” sabi ni Araro
“Naku! Walang mangyayari sa ating pagtuturu-turuan. Ang mabuti’y kumilos tayong
lahat,” sabi ni Araro.
Ang matandang hardinero ay hindi nakatagal sa nakita niyang pagkalanta ng pananim na
napabayaan. Dali-daling kinuha ang munting araro at sinimulang bungkalin ang lupa. Matapos
araruhin, nilagyan niya ng munting kanal na daluyan ng tubig. Ginamit naman ng hardinero ang
pala. Isinunod ang asarol. Dinulos niya nang dinulos ang lupa sa tulong ng munting palang
pandulos.
Tila bawat gamit na panghukay at pandulos na gamitin ng hardinero ay nakikiisa sa
kanya.
Malalim ang kagat ng mga panghukay at pandulos sa lupa. Hindi nalalaman ng hardinero,
ang kanyang mga kagamitang ito ay nag-usap-usap na talagang magtutulungan at makikiisa sa
hardinero sa pagpapagandang muli ng mga pananim. Nagsipamulaklak ang mga ito. Ang hardin
ay isa na muling magandang harding sagana sa bulaklak. Masaya na ang mga pananim. Higit na
masaya naman ang hardinero. Subalit ang lalong pinakamasaya ay ang magkakaibigang sina
Araro, Pala, Asarol, Kalaykay, at Pandulos.
Nadala rin ang damdamin ng apat na batang nakikinig sa kuwento ni Lolo Juan.
Nagpalakpakan sila. Natuwa rin si Lolo.
Sa paglakad nila pauwi sa kanila ay abala ang mga isipan nina Bryan, Christian, Edward, at
Paulo. Marami silang binabalak gawin para sa poultry farm ni Lolo Juan.

C. 1. Pagtatalakay
Pagkatapos ng nakalaang oras para pakinggan ang kuwento, magkaroon ng
talakayan tungkol sa napakinggan kuwento o teksto. Itanong:

0 Bakit nalulungkot si Lolo Juan?


1 Tungkol saan ang ikinuwento ni Lolo Juan?
2 Ano ang pinag-uusapan ng mga kagamitan ng hardinero?
3 Ano ang naging wakas ng kuwento ni Lolo Juan?
4 Pagkatapos marinig ang kuwento, ano kaya ang gagawin ng mga apo ni Lolo
Juan?
5 Kung bawat isang may kakayahan ay gagawa ng kanyang takdang gawain, ano
sa palagay ninyo ang magiging daigdig natin?
Ipaliwanag kung papaano ang pagsagot ng mga tanong sa napakinggang
kuwento.

15
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
2. Gawin Ninyo/ Gawin Mo
Para sa Gawin Mo, sagutin ang mga tanong tungkol sa kuwentong napakinggan
(Ang Mahiwagang Singsing, Landas sa Pagbasa 6, pp 80-82) Tanong:
1 Anu-anong mga katangian ang makapaglalarawan kay Juan?
2 Sa palagay mo ba ay mga pagsubok sa karakter ni Juan ang insidente sa pusa
at sa aso? Bakit?
3 Kung ikaw ang nasa kalagayan ni Juan, gagawin mo rin ba ang ginawa nito?
Ipaliwanag.
4 Sa palagay mo, maaari pa bang mangyari sa ngayon ang mga pangyayari sa
kuwento?
5 Anu-anong mga pagkakataon sa buhay mo ang nangyari na matapos
makatulong sa iba ay may iba pa ring gumanti sa iyo ng kabutihan? Isalaysay

Paglalahat
Paano mo masasagot ang mga tanong mula sa inyong napakinggang kuwento o
teksto?
4. Paglalapat
Magkakaroon ng pangkatang gawain. Bawat pangkat ay pipili ng isang
magbabasa ng maikling kuwento na inihanda ng guro. Pagkatapos mapakinggan
ang kuwentong binasa ng kagrupo, ang mga miyembro ang siyang magsasagot
ng mga tanong na tungkol sa kanilang napakinggan.
(Maaaring gamitin ng guro ang kahit na anong kuwento na kanyang nabasa o
nahanap sa iba pang sanggunian.)

IV. PAGTATAYA
Pakinggang mabuti ang kuwentong babasahin ng guro. Sagutin ang mga sumusunod na
mga tanong ayon sa sa inyong napakinggang kuwento. (“Tambelina”, Landas sa Pagbasa 6 pp. 167-
173)
Tanong:
Saan nagmula si Tambelina?
Sinu-sino ang dumukot kay Tambelina?
Bakit Tambelina ang itinawag sa pangunahing tauhan sa kuwento?
Magiging maligaya na kaya si Tambelina sa piling ng mga anghel ng bulaklak?
Anong aral ang mapupulot mo mula sa kuwento?
(Maaaring gamitin ng guro ang kahit na anong kuwento na kanyang nabasa o
nahanap sa iba pang sanggunian.)

V. TAKDANG ARALIN
Pumili ng isang maikling kuwento. Pumili ng isang kapareha. Ang magkapareha ay
magpapalitan sa pakikinig ng kuwento at sasagutin ang mga tanong tungkol dito. Iuulat sa klase
ang awtput.

16
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Banghay Aralin sa Filipino 6
Unang Markahan
(Ikalawang Linggo, Ikalawang Araw)

LAYUNIN:
0 Nakapagbibigay ng panuto na may higit sa limang hakbang (F6PS-Ib-8)

Pagpapahalaga: Pakikinig at pag-unawa ay mahalaga upang ang gawain ay


magawa ng tama

PAKSA:
0 Kasanayan: Pagbibigay ng Panuto na may Higit sa Limang Hakbang
1 Sanggunian: K to 12 Gabay Pangkurikulum sa Filipino 6, RBEC Banghay Aralin, Aralin 9,
pp.35-38, Landas sa Wika pp.125-130, TG Grade 5
2 Kagamitan: tsart, cartolina, pentel pen

Yugto ng Pagkatuto:
0 Pagganyak
0 Sino sa inyo dito ang nauutusan na magluto o magsaing?
1 Ano ang una mong ginagawang paghahanda/ hakbang pag ika’y nagsasaing?
1 Mahalagang tanong:
0 Gaano kahalaga ang pagbibigay ng panuto sa isang gawain?
1 Paano ito makatutulong sa pagsunod ng isang gawain?
2 Magiging maayos ba ang iyong paggawa pag may sinusunod na hakbang?
2 Gawin Natin
0 Pagbibigay pamantayan / hakbang sa pagbasa
1 Ipabasa ang kuwento
Pakinabang sa Basura
Nagkalat ang basura sa paligid. Nagdadala ito ng sakit at mabahong amoy.
Nakapagpaparumi pa ito ng kapaligiran. Ngunit alam ba ninyong ngayon ay may
pakinabang na sa basura?
Ginagamit na ngayon ang mga basura tulad ng mga bulok na gulay, prutas, dumi
ng mga hayop, at iba pang natutunaw na bagay paggawa ng isang uri ng panggatong.
Ito ay ang bio-gas.
Paano ba nagiging bio-gas ang mga basurang ito? Madali lang. Sa planta ng bio-
gas dinadala ang mga dumi at basura. Dalawa ang bahagi ng planta. Sa isang bahagi
inilalagay ang mga basura at hinahayaang mangasim at matunaw ang mga ito sa loob ng
ilang araw sa tulong ng mikrobyong anaerobic. Ito ang mikrobyong nabubuhay kahit
walang hangin. Ang likido na nakukuha sa pagtunaw ng mga basura ay ang bio-gas. Sa
isa pang bahagi ng planta inililipat ang bio-gas at dito iniimbak nang ilang araw bago
gamitin. (Landas sa Pagbasa 6 pp.152-154.)

17
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gawin Ninyo/ Gawin Mo
0 Pagkatapos basahin ang kuwento, tulung-tulong ang klase sa pagbuo ng panuto/
direksiyon kung paano ang paggawa ng biogas.
Ipasusulat ito sa strips ng cartolina at ipadidikit sa pisara ayon sa wastong
pagkakasunud-sunod.
Pagtatalakay
Tungkol saan ang inyong ibinibigay na panuto o direksiyon? Malinaw ba ang
pagkakabigay nito?
Sabihin: Sa araw-araw na pakikipag-ugnayan natin, naririnig natin ang ibat-ibang
direksiyon sa paggawa ng mga bagay. Gayundin, nagbibigay tayo ng panuto sa paggawa
ng mga bagay.
Sa pagbibigay ng panuto, gumamit ng eksakto at tiyak na salita. Iwasan ang
salitang maligoy. Ito’y nagdudulot ng pagkalito. Gawing malinaw at maikli ang bawat
hakbang na babanggitin. Pagsunud-sunurin sa maayos at sistematikong paraan ang
mga hakbang na isasagawa. Sikaping ang mahahalaga at kailangang impormasyon
lamang ang ibibigay. Kung ang panuto ay ibinibigay nang pasalita , ibigay ito sa
katamtamang lakas ng tinig at karaniwang bilis ng pagsasalita.
6 .Pangkatang Gawain
0 Magbigay nang panuto upang maisagawa ang sumusunod na proyekto. Isulat sa
manila paper ang mabubuong hakbang.
0 Paggawa ng Pataba o Abono sa Halaman
1 Paggawa ng Parol
2 Paggawa ng Teleponong Lata
3 Paggawa ng Saranggola
Paglalahat
Ano ang kahalagahan ng pagbibigay ng panuto?
Ang pagbibigay ng panuto sa bawat gawain ay nakatutulong upang makamit at
maging mas mabilis ang paggawa. Nagreresulta rin ito nang maayos, maganda ang mga
proyekto o gawain.

8. Paglalapat
Magbigay ng isang malinaw na panuto na may higit sa limang hakbang.
Nais mong ituro ang tamang daan papunta sa inyong tahanan mula sa iyong paaralan.
(Ang guro ay malayang magbigay ng sariling sitwasyon)
1._______________________________
2._______________________________
3._______________________________
4._______________________________
5._______________________________
6._______________________________

18
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. Pagtataya:
Magbigay o gawan ng panuto na may 5 o higit pang hakbang ang sumusunod na sitwasyon.
0 Nais mong ipaliwanag ang mga dapat gawin para ikaw ay matagumpay na makapasa
sa inyong mga asignatura.
(Ang guro ay malayang magbigay ng kaniyang sariling sitwasyon.)

Takdang Aralin:

Isulat ang panuto sa pagluto ng tinolang isda.

19
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan

I. LAYUNIN
Nagagamit nang wasto ang mga pangngalan at panghalip sa pakikipag-usap sa iba’t
ibang sitwasyon. (F6WG-Ia-d.2)
Pagpapahalaga:Kooperasyon

PAKSANG-ARALIN
0 Paksa: Uri ng Pangngalang Pambalana
1 Sanggunian: CG F6 WG-Ia-d.2
c. Kagamitan: tsart
PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Salungguhitan ang mga pangngalan sa pangungusap na ito.
*Mabait na bata si Alfred.
*Pumunta kami sa Cebu.
*Kumain ako ng prutas
*Kinuha ni Ana ang manga.
*Ang Lupang Hinirang ay inawit na
2. Balik-Aral
Ipabasa ang talata na nasa tsart.Salungguhitan ang panghalip na ginamit.
Siya ay ulirang ina na kumukupkop sa aming tatlong magkakapatid.
Lumaki kaming lahat na mabubuting tao.Ako bilang panganay,ginagampanan ko
ang aking tungkulin nang sa ganoon maging masaya naman ang aming kina-
lakhang ina.
B. Panlinang na Gawain
1. Pagganyak
Basahin ang mga pangkat ng salita sa loob ng tsart.
A B C
Saging Sarap Kumpol
Manga Bango Lipi
Bulaklak Kasayahan Grupo
Tao Pag-asa Pangkat
manok bait tribo

Magtanong:
Alam niyo ba kung anong salita ito.

20
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
2. Paglalahad
Ilahad ang aralin.
Sabihin: Ang ating aralin ngayon ay tungkol sa uri ng pambalana.
Basal (di-konkreto)-tumutukoy sa mga pangngalang hindi material. Ito ay
tumutukoy din sa diwa o kaisipan.
Halimbawa: kaligayahan, ganda, paghanga, kapayapaan
Tahas (konkreto)-bagay na tumutukoy sa material at isinaalang-alang nang isa-isa.
Mga Pangalang nakikita at nahihipo.
Halimbawa: sibuyas, bulaklak, bata, aso, aklat
Lansakan-tumutukoy sa pangkat ng iisang uri ng tao o bagay.
Halimbawa: lahi,hukbo,buwig,kumpol

Talakaying mabuti ang aralin.


Gawin natin
Balikan natin ang mga pangkat na salitang nasa tsart.
Anong uring pambalana ang nasa pangkat A? B? C?
-Bakit konkreto ang nasa hanay A
-Bakit di-konkreto ang nasa hanay B
-Bakit lansakan ang nasa hanay C.
Gawin ninyo
Pangkatin ang klase sa tatlo.Ang unang pangkat konkreto,ikalawang pangkat di-
konkreto, Ikatlong pangkat lansakan.
Paramihan ng mga pangngalang pambalana na inyong alam.Ang pinakamaraming
maisulat ang siyang panalo,ito ay sa loob ng 1 minuto.Kailangan ang kooperasyon ng
bawat isa sa inyong grupo.
Gawin mo
Salungguhitan ang pangngalang pambalana at isulat sa patlang kung ito ay
konkreto,di-konkreto o lansakan.
_____1.Binigyan si Ana ng isang pumpon ng rosas ng kanyang kaibigan.
_____2.Siya ay mula sa lahi ng magaling.
_____3.Maaring an gaming kaligayahan ay pansatala lamang.
_____4.Nasa mesa ang kinuha ko.
_____5.Nagustuhan niya ang kabutihan mo.
3. Paglalahat
Ano ang gamit ng pangngalan?
Ano naman ang gamit ng panghalip.
Ano-ano ang iba’t ibang uri ng pangngalang pambalana.
Paglalapat
A. Isulat kung pangngalan o panghalip ang gamit ng sumusunod na
sinalungguhitang salita.
0 Siya ay matakaw na bata.
21
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gusto kong umatras na lang.
Sabi nila bata pa raw si ate.
B.Isulat kung anong uring pangngalang pambalana ang gamit ng sinalungguhitang
salita.
_____1. Ang mang-aawit ay binigyan ng isang pumpon ng rosas ng tagahanga.
_____2. Siya ay nakaupo sa silya.
_____3. Ang mang-aawit ay nakaramdam ng kasayahan.

IV. PAGTATAYA
Iwasto ang pangungusap sa pamamagitan ng paggamit ng uri ng pangngalang
pambalana. Isulat sa patlang ang sagot.

Kabaitan kapayapaan buwig


Bahay koponan

1 Isang ______ng saging ang aking binili.


0 Ang______ni tatay ay nagbunga rin ng mga mababait na anak.
1 Nasa _____ lng si Ana maghapon, hindi siya umalis.
2 Ang ______raw naming ay matatapang.
3 Kapag walang lumalabag sa batas seguradong _____ang pamayanan.

V. TAKDANG-ARALIN
Sumulat ng tiglilimang pangungusap na may konkreto,di-konkreto at lansakan.

22
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-3 ng Linggo, Unang Araw)

I. Layunin:
Nabibigyang kahulugan ang kilos ng mga tauhan sa napakinggang pabula ( F6PN-7c-19 )

Pagpapahalaga: Masusing pakikinig

II. Paksa
Pagbibigay kahulugan ng kilos
Sanggunian: CG Pahina 119 F6PN-Ic-19
Landas sa Pagbasa pp. 9-11; pp. 167-173
Mga kagamitan: tsart, plaskard
III. Pamamaraan/ Proseso ng Pagkatuto
A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay:
Ipabasa ang mga salitang nasa plaskard:
Hiya, Galit, Tuwa, Lungkot, Hinanakit, Pagmamalaki

2. Balik-aral
Magbigay ng pangungusap na nagpapahayag ng matinding damdamin.
0 Nalulunod ang isang bata.
1 May nasusunog na bahay.
2 Nadulas ang lola.
3 Napadaing sa matinding sakit.
4 Ginulat si Nora ng kapatid.
B. Panlinang na Gawain
4 Pagganyak
Maibibigay mo ba ang kahulugan ng kilos ng nagsasalita sa pamamagitan ng
pakikinig sa kwento? Ano ang gagawin mo? (Makinig ng mabuti. Pagpapahalaga)
Ngayon making sa kuwento tungkol sa Pagong at Matsing.
Pero bago yan, atin munang alamin ang mga mahihirap na salita.
2. Paghawan ng mga balakid
Ibigay ang kahulugan ng salitang may salungguhit.
a. Hitik sa bunga ng bayabas ang aming tanim kung kaya nagsawa rin sa kakakain ang
mga bata.
b. Wiling-wili si Ana sa panonood ng TV at hindi niya namalayang gabi na pala.
c. Marahang-marahan siyang naglakad sa paligid ng taniman.
d. May nagkakatay ng baboy sa amin tuwing pista.
23
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3. Paglalahad:

Tiyak na nabasa mo na ang kuwento ng Pagong at Matsing subalit alam mo na


hindi nagwakas ang kuwento sa pagtatapon ng Matsing sa Pagong sa ilog. Narito ang
sumunod pang pangyayari.
(Babasahin ng guro ang kuwento)
(Landas sa Pagbasa pp. 9-11)

24
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
25
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Pang-unawa na tanong:
Gawin Natin
Sino ang pangunahing tauhan sa kuwento?
Anong katangian ang taglay ni Matsing batay sa kanyang kilos at pananalita.
Batay sa pananalita at kilos ni Pagong, ano naman ang katangian niya?
Tama ba ang ginawa ni Matsing kay Pagong?
Tama rin ba ang ginawa ni Pagong kay Matsing?

26
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gawin Ninyo

Basahin ang mga pangungusap. Anong katangian ang ipinakita ng mga tauhan?
(Patnubay ng guro)
“Aba, naku! Hindi po. Ako po’y matagal na rito sa aking puwesto” ang sabi ni Pagong.
“Aha! Nahuli rin kita! Hindi ka na makaliligtas sa akin ngayon! Sabi ni Matsing.
“Ibig ko ring pumula ang pisngi ko” sabi ni Matsing.

Gawin Mo

Sabihin ang damdaming isinasaad sa bawat pahayag. Isulat sa patlang ang galit, inggit,
hinanakit, inis, pagmamalaki lungkot o hiya.
__________1. Huwag na huwag kang magpapagabi. May kapreng gumagala sa ating barangay.
__________2. Sir, baka naman tayo mapahamak ng dahil sa akin. __________3. Kinakabahan
po ako tuwing kami ay mag-iinsayo ni Gng. Anoy. __________4. Maaari ka nang lumaban kahit
pa sa Bagong Kampeon! __________5. “Mananalo ka Pedrito!”

__________6. “Walang makakasama sa iyo, Pedrito. May sakit si inay at si itay naman ay doon sa
bukid magpapalipas ng gabi”.
__________7. “Patutunayan natin sa kanilang lahat na ang tagapagmana ni Martin Nievera ay
manggagaling sa Barangay Sto. Domingo”.
__________8. “Akala ko pa naman ay mapanonood ako ni itay at inay”.
__________9. “Narito ang gintong medalya para kay inay!”
_________10. “ Inay ko po! Inay ko po!”

4. Paglalahat
Paano makikilala ang katangian ng mga tauhan sa kuwento?
(Sa pammagitan ng kilos at pananalita)

5. Paglalapat:
Tumawag ng bata at ipabasa ang kuwentong Tambelina.
( Landas sa Pagbasa pp. 167-173)

27
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
28
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
29
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
30
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
31
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
32
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
33
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
6. Paglalapat
Ibigay ang kahulugan ng kilos ng mga sumusunod na tauhan sa napakinggang pabula.
Iyak ng iyak si Tambelina dahil naalala niya ang ibon na kaniyang inaalagaan.
Tumingala si Tambelina sa sanga ng kahoy, naroon ang ibon na kaniyang inalagaan.
Hindi nga ba ikaw ang damuhong pagong na iyon? Ang sabi ng Matsing.
“ Aba hindi po! Hindi po! Hindi ko nalalaman iyon” ang sabi ngPagong.
Kung naloko mo ako noon ngayon ay hndi na” nanggigigil pa na sigaw ng Matsing.

IV. Pagtataya
Babasahin ng guro ang kuwento tungkol sa leon at lamok.
“ Ang Leon at ang Lamok “

Nagpapahinga ang isang malaking leon nang guluhin siya ng isang lamok. “Umalis ka rito!
Huwag mo akong abalahin sa pamamahinga!” ang sabi ng leon. “Sino kang mag-utos sa akin!” ang
mayabang na sabi ng lamok.

Sa inis ay pinaghahampas ng leon ang lamok pero hindi niya ito matamaan. Pinagkakagat din
ng leon ang lamok pero hindi niya ito matiyempuhan. Tawa ng tawa ang lamok. “Sabi ko sa iyo! Hindi
mo ako kaya! Kaya hindi ako matatakot sa iyo!” Napahiyang umalis ang leon. Hindi niya matanggap na
isang lamok lang ang naging katapat niya.

Samantalang, patuloy sa pagtawa ang lamok habang lumilipad. Hindi nito napansin ang isang
sapot. Huli na. Hindi na nakaiwas ang lamok. Nadikit na ito sa sapot na bahay ng gagamba. Mula sa
dulo ng sapot, lumapit ang isang gagamba upang kainin ang lamok. Nawalan na ito ng pag-asa. Naisip
niya, nagawa niyang ipahiya ang isang malaking leon. Iyon pala ay isang maliit na gagamba lamang ang
kakain sa kanya.
Ibigay ang kahulugan ng kilos ng mga tauhan sa kuwentong inyong napakinggan.
1. Umalis ka rito! Huwag mo akong abalahin sa pamamahinga!!! ang sabi ng leon.
34
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 Sino kang mag-utos sa akin! Hindi ako tulad ng iba na matatakot sa iyo! Hindi mo ako kayang
saktan.
1 Sabi ko sa iyo hindi mo ako kaya! Sabi ng lamok.
2 Hindi matanggap ng leon na isang lamok lang ang naging katapat niya.
3 Naisip ni lamok na nagawa niyang ipahiya ang isang malaking leon.

V. Gawaing Pantahanan

Ibigay ang kahulugan ng kilos sa mga tauhan sa kuwentong “Ang Mahiwagang Singsing”
(Landas sa Pagbasa pp. 80-82 )

35
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-3 ng Linggo, Ika-3 na araw)

Layunin:

0 Nagagamit ang mga bagong salitang natutuhan sa pagsulat ng sariling komposisyon (F6PT-Ic-8)
1 Naipagmamalaki ang sariling wika sa pamamagitan ng paggamit nito (F6PL-Oa-J-1)

Pagpapahalaga: Pagmamalaki sa sariling wika

II. Paksa
Paggamit ng Bagong Salita sa Pagsulat ng Komposisyon
Sanggunian:
-K to 12 Curriculum Guide 6 – F6PT-Ic-8; F6PL-Oa-J-1
-Landas sa Pagbasa p. 183
-http://prez1.com/cylightapejc/bahagi-ng-kom[posisyon/
Kagamitan: plaskard, tsart
Pamamaraan
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Sabihin ang kasingkahulugan ng mga sumusunod na sinalungguhitang salita.
1 Mariwasa ang buhay niya kaya nabibili lahat ng gusto niya.
2 Karamihan sa Filipino ay maralita dahil kahit pangunahing pangangailangan ay
hindi natutugunan.
3 Salat sa pangangailangan ang taong maralita.
4 Nakaukit sa utak ko ang sinabi ni Amy.
5 Naglaho lahat ng sinabi ni ate, wala akong maaalala.
Balik – aral
Sagutin ang Gawaing-bahay.
B. Panlinang na Gawain
1. Pagganyak
Kailan nagiging bago ang mga salita para sa inyo?
Paano niyo ito matutunan?
2. Paglalahad
Pag-aralan natin ngayon ang mga mahihirap na salita. Alamin natin ang
kahulugan at pagkatapos gamitin natin ito sa pagsulat ng komposisyon.
iskwater – (Ang guro ay magtanong kung alam ba nila ito. Magbigay ng pangungusap
hanggang sa malaman ang kahulugan nito.)
Inaasahang sagot: paglilipat – lipat ng tirahan

36
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
yari – gawa
kahirapan – dukha
partikular – lalo na

Gawin Natin:
Ngayon gagawa kayo ng komposisyon gamit ang mga salitang inyong
natutuhan.
Tandaan lamang na sa paggawa ng komposisyon ay:
0 Isulat ang pamagat sa gitna ng papel.
1 Ipasok ang unang salita ng unang pangungusap sa bawat talataan.
2 Lagyan ng palugit sa magkabilang tabi ng talataan. Gawing isang dali ang
Palugit sa kaliwa, kailangang higit itong malapad kaysa kanan na may palugit
na kalahating dali lamang.
3 Gumamit ng wastong bantas sa pagkatapos ng pangungusap.
4 Gawing malaking titik ang simula ng bawat pangungusap.
5 Ang bawat talataan ay dapat magtaglay ng isang paksa lamang.
6 Pumili ng isang paksang nais talakayin.
7 Magpayaman ng talasalitaan kaugnay ng paksa.
8 Gamitin sa mga pangungusap ang nalinang na talasalitaan.
9 Bumuo ng iba’t-ibang uri ng pangungusap ayon sa anyo at tungkulin.
10 Isaayos ang mga binuong pangungusap nang sunud-sunod ayon sa diwang
ipinahahayag nito.
11 Isulat sa talataan ang isinaayos na pangungusap.
12 Lagyan ito ng pamagat batay sa pamaksang pangungusap.
13 Gawin itong modelo o huwaran.

Ang Pagpapaalis sa mga Iskuwater

Ang kahirapan ay isa sa mga dahilan kung bakit laganap ang iskuwater sa
bansa.
Mga barong-barong na malapit sa ilog at riles; mga bahay na yari sa mga
karton, yero, at lumang kahoy; mga naninirahang karamiha’y walang hanapbuhay; at
mga batang kung hindi sakitin ay din a nag-aaral. Ito ang larawan ng mga iskuwater sa
bansa, particular sa Metro Manila.
Kailangan ang tulong ng pamahalaan. Kailangan din ang tulong ng
pribadong sector, lalo’t yaong ang negosyo’y nauukol sa pagpapabahay. Ngunit higit sa
lahat, ang kailangan ay ang tulong ng mga iskuwater na mabago ang uri ng kanilang
pamumuhay.

3. Talakayan
-Talakayin ng guro ang komposisyon at bahagi nito.
37
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gawin Ninyo:
Hatiin ang mga bata sa 2 pangkat. Papiliin sila ng paksang gagawan nila
ng komposisyon. Bago ang pagsulat alamin muna nila ang mga salitang
gagamitan at kapag natutuhan na saka pa gagawa ng komposisyon. Ang unang
pangkat na nakatapos na tama ang pagkakagawa ay panalo.

Gawin Mo:
Pumili ng paksa sa ibaba at sumulaat ng komposisyon.
4. Paglalahat
-Ano ang gagawin mo sa mga bagong natutuhang salita upang makagawa ng
komposisyon? (Gamitin)
-Paano malalaman ang kahulugan ng mga bagong salita? (Alamin ang tunay na
kahulugan sa diksyunaryo o kaya’y alamin sa teksto.)
Pagsasapuso:
Sabihin:
Ang wika ay sumasalamin sa kultura at tradisyon ng mga Pilipino. Ito ay
nagsilbing tulay sa mga Pilipinong naninirahan sa iba’t – ibang kapuluan at sa ibang
panig ng mundo. Ito ay nagsisilbing pagkakakilanlan n gating lahi sa iba. Nararapat lang
na ito’y gamitin at ipagmalaki.
5. Paglalapat
Gamit ang bagong salitang natutuhan, sumulat ng sariling komposisyon tungkol
sa…“Ang Pilipina Ngayon”
IV. Pagtataya
Pumili ng paksa sa ibaba. Gamitin ang bagong salitang natutunan sa pagsulat ng sariling
komposisyon ukol dito.
a. Kahalagahan ng Kalusugan
Ang Pag-aaral
Ang Aking Pamilya

V. Gawaing Pantahanan
Makinig sa balita sa TV o radyo. Ilista ang bagong salita. Isulat ang kahulugan nito at
gamitin sa pagsulat ng sariling komposisyon.

38
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-3 Linggo, Ikaapat na araw)
I. Layunin
Nasasagot ang mga tanong sa tekstong pang-impormasyon (Procedure) F6PB-lc-e-3.1.2

Pagpapahalaga: Masusing pakikinig at pagsunod sa panuto

II. Paksa
Pagsagot sa mga Tanong sa Tekstong Pang-impormasyon (Procedure)
Sanggunian
to 12 Curriculum Guide 6 F6PB-lc-e-3.1.2
Wikang Filipino 6 page.110-111
Landas sa wika 6 page 214-
215 Hiyas sa wika 5 Page 36-
37 Hiyas sa pagbasa 5 page 34
Mga kagamitan:
Tsart, plaskard, larawan

Pamamaraan:
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Magpabasa ng mga salita sa plaskard
Motorista aksidenti disiplina
Komprehensibo signal
2. Balik-aral
Ano ang kahalagahan dulot ng pagsunod ng panuto?
B. Panlinang na Gawain
Pagganyak
0 Magpakita ng larawan ng mga sasakyan nagsiksikan

39
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Magtanong
Ano ang mangyayari kapag hindi sumunod sa wastong pamamaraan ng
pagmamaneho ang mga drayber?
2. Paglalahad
Ilahad ang impormasyong ito. Ipabasa nang tahimik

40
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Talakayan
0 (Gawin natin)
0 Ano- ano ang mga dapat isaisip ng isang nagmamaneho sa daan?
1 Ano ang unang dapat sundin na gabay sa tamang pagmamaneho sa daan?
2 Ano ang mangyayari kung susunod sa mga nabanggit na gabay sa tamang
pagmamaneho ang mga motorist

1 (Gawin ninyo)
Hatiin sa 2 pangkat ang mga bata ipabasa ang tsart na ito. Isulat sa pisara ang
mga naging kasagutan nila. Ang may mataas na marka ang panalo.

Madali lamang ang paggawa ng uling na kahoy. Ang uling na kahoy ay buhat
sa panggatong na kahoy na sinusunog upang maging uling. Ang isang
kinagawiang paraan ng paggawa ng uling ay ay ang pag sunog ng putol na
kahoy sa isang balon sa lupa. Bago maging abo ang mga sinunog na putol na
kahoy ay agad-agad na tinatakpan ang mga bibig ng balon upang mahinto
ang pagiging abo ng mga kahoy. Paglamig ng mga sinunog ng kahoy ay
hinahango ito at ito ang itinatawag na uling. Ito ang ginagamit sa kalan sa
pagluluto ng pagkain

Sagutin:
2 Saan nagmula ang uling na kahoy?
3 Ano ang unang ginawa upang maging uling?
4 Ano ang gamit ng uling?
5 Madali ba ang paggawa nito?
6 Ano ang gagawin mo paglamig ng mga sinusunog na kahoy?
C. (Gawin mo )
Basahin ang impormasyong ito at sagutin ang mga tanong sa ibaba

41
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
4. Paglalahat

7 Saan nagsimula ang pagtunaw ng pagkain?


8 Ano ang tumutulong sa pagpipiraso ng pagkain?
9 Saan patungo ang ngunuyang pagkain?
10 Ang natunaw na pagkain saan papunta?
11 Saan pupunta ang hindi ntunaw na pagkain?

Paglalahat
Ano ang gagawin mo sa mga tanong tungkol sa impormasyon?
Dapat bang makinig at sumunod sa panuto?
5. Paglalapat:
Sagutin ang sumusunod na tanong tungkol sa impormasyon (procedure)

42
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Ano ang simula ng karaniwang sipon?
Sa huli, saan patungo ang sipon?
Bakit madali itong makapasok sa ating katawan?
Anong dapat taglayin ng ating katawan upang maiwasan ang sipon?
Ano ang pinakamahalagang dapat taglayin ng ating katawan upang maiwasan ang
sakit?

IV. Ebalwasyon:
Basahin ang impormasyon (procedure) sa ibaba. Sagutin ang mga tanong.

Anong halaman ang gamot sa kanser?


Ano ang gagawin sa halamang ito?
Sino ang sumusuporta at nananaliksik na nagpapatunay na gamot ang sabila sa kanser?
Ano pa ang ibang sakit na nagagamot ng sabila?
Saan unang ipinalabas ang impormasyong nakagagamot ng kanser ang sabila?

43
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
V. Gawaing-bahay
Manaliksik ng babasaheng impormasyon (procedure) Saagutin ito
Anong impormasyon ang nais iparating ng iyong binasa?
Ano ang kahalagahan nito?
Anong paraan ang dapat sundin upang makamit ang nais iparating na menshae sa may-akda

44
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Unang Markahan
Ikaapat na Linggo
Layunin:

0 Nakapagbibigay ng hinuha sa kalalabasan ng mga pangyayari sa kuwentong napakinggan


( F6PN-Id-e-12)
1 Nagagamit ang magagalang na pananalita sa pagpapahayag ng saloobin
(F6PS-Id-12.12)
Nagmumungkahi ng iba pang pangyayari na maaaring maganap sa binasang teksto.
(F6PB-Id-20)
Pagpapahalaga: Pagtutulungan ng mag-anak

Paksa: A. Kasanayan: Pagbibigay ng hinuha sa kalalabasan ng pangyayari


Paggamit ng Magagalang na Pananalita
Pagmungkahi ng iba pang pangyayaring maaaring maganap
0 Sanggunian: Landas sa Pagbasa 6 pp. 134-137
1 Kagamitan: tsart, aklat

Yugto ng Pagkatuto

A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Anong damdaming reaksyon ang ipinapahihiwatig?
“Hindi mo ba nakikita’t nagdidilim na?”
a. pagkagalit c. pagkainis
b. pagbabanta d. paninisi
“ Ha, kailangan ko pa bang sabihin iyon?”
a. pagkasiya c. pagkatuwa
b. pagkagulat d. pagkagalit
“Saan ka kumuha ng ibinili ng mga iyon?”
a.pagtataka c. pagbabanta
b. pagkagalit d. pagkagalak
4. “Hindi ko na kaya ang lahat ng mga pangyayari sa buhay ko!”
a. pagdamdam c. pagkagalak
b. pagkatuwa d. pagtataka
5. “Hindi ko na kaya ang lahat ng mga pangyayari sa buhay ko!”
a. pagdamdam c. pagkagalak
b. pagkatuwa d. pagtataka
Balik-aral
0 Paano malalaman ang katangian ng isang tao?
1 Pagtsek ng takdang-aralin.

45
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Panlinang na Gawain
1. Pagganyak
Gaano ninyo kamahal ang inyong lolo?
2. Paglalahad
May kasabihan na “ Matibay ang walis kung ito’y nakabigkis.” Binibigyang-diin
nito ang kahalagahan ng pagkakaisa at pagtutulungan ng mga kasapi ng pangkat. Hindi
magtatagumpay ang anumang gawain kapag watak-watak ang mga taong gagawa nito,
tulad ng pangyayari sa susunod na kuwento ni Lolo.
Paghawan ng Balakid
Ibigay ang kahulugan ng salitang sinalungguhitan. Pagkatapos gamitin sa pangungusap.

0 Abala ang isipan nina Bryan sa mga binabalak nilang gawin kinabukasan.
( nahihibang, nag-iisip, gumugunita )
1 Masaya na ang pananim sa hardin makalipas lamang ang ilang araw. Ang mga halaman
ay (nagtatawanan, nagsisisayaw, nananariwa )
2 Kapag napabayaan pa, babagsak na ang negosyo nila at wala na silang hanapbuhay.
(madudurog, malulugi, mawawasak )
3 Sadyang nakikiisa ang lahat sa mga gawain sa hardin. ( tumutulong, naninisii,
nagpapabaya )
4 Narinig ni Lolo Juan ang pagtuturo-turuan ng mga apo sa mga gawain sa poultry.
( pagsisihan, pagtutulung-tulongan, pag-aaral)
Pagganyak sa Tanong
Katulad ba kayo ng mga apo ni Lolo Juan kung nagtatrabaho?
0 Pagbasa sa kuwento ng guro
0 Paalala ang mga pamantayan sa wastong pakikinig.
C. Pagtatalakay na Pang-unawa
1. Pagsagot sa Pagganyak sa Tanong
Katulad ba kayo ng mga apo ni Lolo Juan kung nagtatrabaho? (may kanya-kanyang sagot
ang mga bata)
2. Pagsagot sa mga Tanong Pang-unawa
Paano nag-uusap ang mga apo ni Lolo Juan sa unang bahagi ng kuwento?
Ano sa palagay mo ang gagawin ng mga apo ni Lolo Juan sa poultry farm kinabukasan?
Nag-usap nga kaya ang araro at asarol sa kuwento ni Lolo Juan? Ano sa palagay mo?
Mahal ba ni Lolo ang mga apo niya? Bakit mo nasabi?
Mahal ba ng mga bata si Lolo Juan? Patunayan ang iyong sagot.
Bakit kailangan lumikha si Lolo Juan ng kuwento para sa mga apo?

46
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Paglinang sa kasanayan

0 Sabihin: Nasagot ninyo ang mga katanungan dahil nahinuha ninyo ang pangyayari
sa pinakinggang kuwento.

Pagbibigay Hinuha sa Pangyayari

Makapagbibigay ng hinuha ang isang mambabasa sa paggamit ng dati niyang


kaalaman at sa mga pahayag o nangyari sa pangungusap. Makatutulong nang mabuti kung
magiging mapanuri siya.
Halimbawa:
Pangyayari: Natutuwa ang buong bansa nang manalo ang tatlong mag-aaral
mula sa Manila Science High School sa International Competition. Itatala sa buong mundo
ang pangalan ng tatlo at ipapangalan pa sa kanila ang tatlong asteroid sa kalawakan.

Hinuha: Karangalan ng bansang Pilipinas ang tatlong bata

Sa unang bahagi ng kuwento ay hindi magkasundo ang mga apo ni Lolo


Juan. Pabulyaw kung sila ay nag-uusap. Upang maiiwasan ang hindi pagkakasundo,
dapat gumamit ng magagalang na pananalita sa pagpapahayag ng saloobin.

Paggamit ng Magalang na Pananalita

Ang paggamit ng mga magagalang na salita ay tanda ng pagkakaroon ng


magandang ugali ng isang bata. Kinatutuwaan ninuman na marinig ang isang bata na
gumagamit ng magagalang na salita sa pakikipag-usap pa sa isang nakatatanda.
Ang mga magagalang na salitang maaaring magamit ay:

0 Opo, po
1 Maaari po bang…?
2 Pwede po bang…?
3 Paki…po…

D. Pagpapayamang Gawain
1 Gawin Natin
Panuto: Basahin ang bawat kalagayan at piliin sa ibaba nito ang maaaring mangyari.
Bilugan ang titik ng sagot.
Kapag ang taoy mahilig sa pagbabasa
0 masisiraan siya ng bait
1 mahina siya sa pag-unawa
2 hindi siya mahusay sa pagsusulat
3 may malawak siyang kabatiran

47
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Kapag ang mag-aaral ay masipag at matiyaga
0 hindi na dapat turuan ng guro
1 ang guro ay masisiyahan
2 hindi na nangangailangan ng tulong
3 maaari nang hindi pumasok sa klase
Kapag ang isang guro ay masipag magturo
0 walang malalagpak na mag-aaral
1 maiinis ang mga bata sa kaniya
2 maraming matutuhan ang mga bata
3 wala na siyang panahong magpahinga
Kapag ang isang tao ay nagpunla ng kabaitan
0 marami ang kanyang magiging kaibigan
1 maraming maiinggit sa kanya
2 lalayo ang kanyang mga kaibigan
3 iisipin nila na siya’y mayabang
Kapag ang mga mamamayan sa isang bansa ay pawang masisipag
0 madali silang mapapagod sa paggawa
1 mag-aaway-away sila sa kayamanan
2 ang mga tamad ay magiging masipag din
3 ang bayan nila ay magiging mariwasa
Gawin Ninyo
Panuto: Hanapin at isulat ang titik ng pahayag sa Hanay B na nagsasaad ng
maaaring kalabasan ng mga pangyayaring nakasaad sa Hanay A.
A B

1. Kapag hindi tumigil ng pag-ulan sa A. Maiiwasan ang patayan at digmaan


loob ng dalawang linggo
2. Kung susunding lahat ng mga B. Lahat ng mga bagay na may buhay ay
mamamatay magulang ang nanaisin ng
kanilang mga anak
3. Kapag biglang nawala ang tubig C. Magsisikip ang daigdig sa dami ng naninirahan
dito sa mundo
4. Kung lahat lamang ng mga tao ay D. Magiging mariwasa ang kanilang bayan
pulos may salapi
5. Kapag nagtinginan na parang E. Ito ay hindi na mapaaandar
tunay na magkakapatid ang lahat ng tao
6. Kung ang lahat ng nilalang sa mundo F. Malimit itong hihiramin ng mga bata sa aklatan
ay walang kamatayan
7. Kapag naubusan ng gasoline ang isang sasakyan G. Malamang na bumaha nang malaki
8. Kapag masisipag ang lahat ng mamamayan sa H. Siya ay kagigiliwan ng kanyang guro
isang bansa
48
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
9. Kapag maririkit ang nilalaman ng isang aklat I. Wala nang magiging manggagawa
10. Kung mabait at masipag mag-aral ang J. Sila ay lalaking Malaki ang loob
isang mag-aaral
® Gawin Mo
Ibigay ang inyong hinuha sa mga pangyayari sa ibaba.
Sinusuportahan ka ng iyong magulang, kaibigan, guro, at principal sa iyong kakayahan bilang
Pilipino.
Pinili kang pinakamahusay sa klase dahil sa iyong kakayahan sa lahat ng larangan.
May tindahan ng mga gawang- Pinoy ang iyong kamag-anak. Alam mong tataas ang ekonomiya ng
bansa at makatutulong sa kapwa Pilipino kapag binili ang mga iyon.
Napili ang pamilya mo na Unang Mag-anak ng Taon dahil kitang-kita sa inyo ang tamang
pamumuhay at pagsasamahan bilang mag-anak.
May kakulangan at diperensya ang isang miyembro ng iyong pamilya.

E. Paglalapat
Ano ang hinuha ng pangyayari?
Paano makapagbibigay ng hinuha sa kalalabasan ng mga pangyayari?
Anong magagalang na pananalita ang maaaring gamitin sa pagpapahayag ng saloobin?
F. Paglalapat
Basahin ang sitwasyon at pagkatapos sagutin ang mga katanungan.
Nakita mong nagkakalat sa loob ng paaralan ang iyong kaklase. Nais mo siyang pagsabihan
na iwasan ang ganitong gawain. Paano mo siya pagsabihan na ginagamit ang magagalang na
salita?
Ang iyong tatay ay palaging naglalasing. Maliban sa hindi siya nagbibigay ng sahod sa iyong
nanay, winawaldas pa ang kanyang sahod sa pagsusugal.Paano mo siya pagsabihan na
ginagamit ang magagalang na pananalita?

IV. Pagtataya:
Panuto: Basahin ang bawat talataan. Ibigay ang maaaring kalabasan ng mga pangyayari.
Bilugan ang titik ng napiling sagot.
Matalinong bata si Raul. Siya ang nangunguna sa klase subalit ang hindi niya matutuhan ay ang
dumating sa takdang-oras. Isang araw, mayroon silang pagsusulit sa paaralan. Nag-aral siyang
mabuti. Kinabukasan, tinanghali siya ng gising kaya nahuli sa pagpasok. Nang umuwi si Raul
matapos ang pagsusulit, mukha siyang malungkot na malungkot.
Ano sa palagay ninyo ang nangyari?
0 Maaaring sumakit ang ulo ni Raul
1 Maaaring may nawala si Raul
2 Maaaring pinagalitan ng guro si Raul
3 Maaaring hindi natapos ni Raul ang pagsusulit

49
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
4 Iniwan ni Aling Puring na nag-iisa sa bahay ang kanyang bunsong anak. Naisipan ng batang
maglaro ng lutu-lutuan. Kinuha niya ang posporo at sinindihan ang kanilang kalan. Biglang
sumiklab ang apoy.
Ano ang maaaring mangyari?
0 Nasunog ang bahay nina Aling Puring.
1 Nakapaglaro ng lutu-lutuan ang bata.
2 Umiyak ang bunsong anak ni Aling Puring.
3 May mga bisitang dumating sa kanilang bahay.
5 Isang araw, naisipang ayusin ni Flora ang kanilang altar. Hinugasan niya ang plorerang mahal na
mahal ng kanyang ina, pinunasan at nilagyan ng magagandang bulaklak. Ilalagay na lamang niya
ito sa altar nang dumating ang rumaragasang pusang hinahabol ng aso. Lumundag ang pusa sa
kamay niyang may hawak na plorera. Nabitawan niya at nabasag ang plorera.
Ano kaya ang gagawin ni Flora?
0 Magwawalang bahala
1 Itatapon ang plorera
2 Magsasabi ng totoo sa kanyang ina
3 Ilalagay sa altar ang basag na plorera.
6 Kaisa-isang anak ni Aling Perla si Ramil. Si Ramil ay laging malungkot, masakitin at mahinang
kumain. Isang araw, pinayuhan ni Aling Perla ng kanyang kaibigan na pabayaan niyang maglaro
ang anak sa labas ng bahay upang makalanghap ng sariwang hangin at mainitan ng araw.
Pinakain din siya ng mga gulay at bungang-kahoy at pinainom ng sariwang gatas.
Sa palagay ninyo, pagkatapos mapagpayuhan ng isang kaibigan ang kanyang ina, ano ang
mangyayari kay Ramil?
0 Siya ay lalong pumayat.
1 Siya’y nagging masaya at malusog.
2 Lalo siyang naging masakitin.
3 Lalo siyang ikinulong ng ina.
7 Malakas ang buhos ng ulan. Baha na sa mga daan. Inggit na inggit si Roberto sa mga batang
nagtatampisaw subalit kagagaling lamang niya sa sakit. Dumaan ang kanyang mga kaibigan at
niyaya siyang maligo sa ulan.
Ano kaya ang ginawa ni Roberto?
0 Hindi sumama si Roberto sa mga kaibigan.
1 Sumama siya agad sa mga kaibigan.
2 Nagalit si Roberto sa mga kaibigan.
3 Nagtutulug-tulugan na lamang si Roberto.
V. Takdang- aralin:
Ibigay ang kalalabasan
Naiwanan ng nanay mo sa mesa ang pitaka. Siya”y nasa palengke namimili.
Umuulan ng malakas ng tatlong araw.
Nagtatae at nagsusuka ang 5 taong gulang na sanggol.
Ang baboyan sa isang lugar sa Bulacan ay nadapuan ng Ebola reston virus.
Palaging lumiliban sa klase ang isang estudyante.

50
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikaapat na Linggo
I. Layunin:
Nagagamit nang wasto ang mga pangngalan sa pakikipag-usap sa iba’t ibang
sitwasyon.( F6WG-Ia-d-2)
DCCM 5 (Role Models)
DCCM 9 (Topography, Flora and Fauna)
DCCM 10 (Tourism and Industry)
Paksa
0 Kasanayan: Paggamit ng Anyo ng Pangngalan
1 Sanggunian: Landas sa Wika pp. 59-56
2 Kagamitan: larawan, tsart
Yugto ng Pagkatuto

A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Isulat ang pangalan ng mga larawan.

2.

51
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3. Balik-aral : Sa bawat larawan, magbigay ng pangngalang pambalana at pantangi

Panlinang na Gawain

0 Pagganyak
Kayo ba’y nakakain na ng tahong? Ano ang naidudulot nito sa ating katawan?
2. Paglalahad
Babasahin natin ngayon ang isang patalastas o anunsyo.

Mag-iingat sa pagkain ng tahong. May babala na naman tungkol sa red


tide na ipinatutupad sa mga baybayin ng Manila Bay, Cavite, at Bataan. Lahat ng
mga mamamayan ay binabawalang bumili at kumain ng tahong, talaba, at iba
pang lamang-dagat na hinuhuli sa mga baybaying ito.

Pagtalakay
A. Pagsagot sa mga tanong pang-unawa
0 Ano ang paksa ng patalastas?
1 Sino ang binigyan ng babala na mag-ingat sa pagkain ng tahong?

52
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
1 Saang lugar may red tide?
2 Ano-anong pangngalan ang ginamit sa patalastas?
B. Paglinang sa Kasanayan
(Gamitin sa paglinang ang sagot sa bilang 4 )
A B C D

tahong baybayin lamang-dagat bali-balita

talaba mamamayan uga-ugali

Ano-ano ang napansin ninyo sa pagkakabuo ng mga pangngalan? Ano


ang anyo ng mga pangngalan sa unang hanay? Sa ikalawang hanay? Sa
ikatlong hanay? Sa ikaapat na hanay?

Sabihin: Ang anyo ng pangngalan sa unang hanay ay payak. Tanging salitang-ugat


lamang, walang katambal na salita, at walang bahaging inuulit o kasamang panlapi.

Ang anyo ng pangngalan sa ikalawang hanay ay maylapi. Ito ay binubuo ng salitang-


ugat at panlapi. Ang panlapi ay maaaring nasa unahan ( unlapi ), loob (gitlapi), hulihan ( hulapi)
ng salita. Maaari ring may nasa unahan at hulihan ng salita (kabilaan).

Ang anyo ng pangngalan sa ikatlong hanay ay tambalan. Ito ay binubuo ng dalawang


magkaibang salitang pinagtambal.

Ang anyo ng pangngalan sa ikaapat na hanay ay inuulit. Ang buong salita o dalawa o
higit pang pantig nito ay inuulit.
D. Pagpapayamang Gawain
Gawin Natin
A. Isulat sa patlang ang P kung ang pangngalan ay payak, M kung maylapi, T kung tambalan,
at I kung inuulit.
______1. punungbayan kapitbahay yamang-gubat
______2. tagahatid kalaro mag-ina
______3. haluhalo barung-barong sapin-sapin
______4. watawat sarhento alkalde
______5. panlaba tagabukid himpilan

Uriin ang sumusunod na mga pangngalan ayon sa pagkabuo. Itala ang mga pangngalan
ayon sa kayarian nito.
1. guro mag-ama binatilyo
2. tanggapan awit ipil-ipil
3. bahay-kalakal barung-barong tinig
4. magsasaka salitang-batas Inang-bayan
5. tagaluto sinangag silid-tanggapan
53
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gawin Ninyo
Panuto: Isulat ang salitang tinutukoy ng pahayag sa pamamagitan ng pagdaragdag ng
nawawalang panlapi sa mga salitang-ugat.Tularan ang una.

Gamit sa paglilinis – panlinis


Magkasama sa paglalaro
May tungkuling maglinis
Gamit sa paghuli ng hayop
Nagsasagwan ng bangka
Nakatira sa baryo
Panahong maulan
Ina at anak
Nakatira sa ibayo
Opisina
Gawin Mo
(Hatiin ang klase sa tatlong pangkat )

Panuto: Bumuo ng tatlo pang pangngalang inuulit, maylapi at tambalan buhat sa mga
pangngalang payak sa bawat bilang.

Salitang-ugat Maylapi Tambalan Inuulit

1. bayan
2. halo
3. ugali
4. araw
5. balita

E. Paglalahat
Ano-ano ang mga anyo ng pangngalan?
Paano nabubuo ang bawat isa?
F. Paglalapat

Buuin ang talata. Punan ang patlang ng angkop sa salitang inuulit. Ibatay ang bubuuing
pangngalan sa salitang-ugat na nasa loob ng panaklong.
Ang Barangay Hulo

Namasyal kami kahapon sa mga (1)________ (bahay) sa Barangay Hulo. Kayganda pala ng
lugar na iyon! May (2) ________ (lawa) sa timog na bahagi ng barangay. Presko ang kapaligirang
natatamnan ng mga tanim na (3)________ (ipil). May hatid na bango ang simoy ng (4)________
(ilang). Sa isang tahanan ay dinaluhan kami ng masasarap na kakanin tulad ng bibingka at (5)________
(sapin). May pampalamig ding (6)________(halo).
54
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. Pagtataya:
Panuto: Gamitin ang pangngalan sa ibaba upang makabuo sa iba’t ibang anyo nito.

araw

Payak Maylapi Tambalan Inuulit

V. Takdang-aralin:
Sumulat ng tigatlong pangngalan sa bawat anyo. Gamitin sa pangungusap.

55
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikaapat na Linggo

I. Layunin
Naibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng gamit sa
pangungusap (F6PT – Id 1.14)
II. Paksa
0 Kasanayan : Pagbibigay ng kahulugan ng Pamilyar at Di Kilalang Salita
1 Sanggunian : Hiyas sa Pagbasa pp. 96 – 99
2 Kagamitan : mga tsart, plaskards
I. Yugto ng Pagkatuto
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Basahin ang mga sumusunod na salita. Sabihin kung pamilyar o di pamilyar.
bagting na umiindayog matangbaka
nagpainug-inog balangkawitan
namumugad pangungulimbat
manunggab mahihintakutan
manlipol nanlilipol
2. Balik-aral
Isulat ang mga salita sa tamang hanay
pag-ibig siya doon
ikaw eto ano
ninuno Ilog Pasig dagat
lahat babae ilan
akin katahimikan sila

Pangngalan Panghalip

A. Panlinang sa Gawain
1. Pangganyak
Ano ang palaging ginagawa ng mga ibon? Gusto ba nilang nasa loob sila ng
hawla? Bakit? Anu-anong mga ibon ang masasabi nating masasama? Bakit? Kung

56
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
sinasabing, “Hangad ng lawin ay manunggab ng munting ibon,” ibig sabihin ay
masama ang lawin?
Paglalahad
Sabihin: Babasahin natin ngayon ang tulang, “Ang Daigdig ng mga Ibon.”
A. Paghawan ng Balakid
Alamin ang kasingkahulugan nga mga salitang may salungguhit. Piliin sa
loob ng panaklong ang tamang sagot.

0 Ang mga dahon ay masayang umiindayog sa hangin.


(nag-aawitan, nagsasayaw, nagliliparan)
1 Ang mga ibon ay namumugad sa itaas ng punungkahoy.
(namamahay, naglalaro, nakadapo)
2 Sumungaw ang munting inakay sa mga malalagong dahon.
(dumapo, nahulog, lumabas)
3 Dahil sa gutom, nagtatalak ang mga munting inakay.
(umaawit, nag-iingay, naglulunday)
Pagganyak na Tanong
Ano-ano ang mga naitutulong ng mga ibon sa atin?
C. Pagbasa ng Tula
0 Ipaalala ang mga pamantayan sa pagbasa nang pabigkas.
1 Tumawag ng isang bata at ipabasa nang pabigkas ang tula habang ang iba ay
nagbabasa nang tahimik.
Pagtatalakay na Pang-unawa
0 Pagsagot sa Pagganyak na Tanong
Ano-ano ang mga naitutulong ng mga ibon sa atin?
(Ang mga ibon ay nanlilipol ng mga salot sa punla, kinakain ang mga insekto sa
punla at ang iba ay pumapatay sa mga daga at ahas.)
1 Pagsagot sa mga Tanong Pang-unawa

0 Sa anong bagay inihambing ng makata ang mga ibong lumilipad?


1 Bakit magkaaway ang lawin at ang mga inahin?
2 Paano tinatawag ng mga lalaking ibon ang pansin ng mga babaeng ibon?
3 Patunayang matalino ang ibong kuwago.
4 Paano nakatutulong sa atin ang ibong maya?
5 Dapat bang buhayin ang lahat ng mga ibon? Patunayan ang inyong sagot.
2 Paglinang sa Kasanayan
Itanong: Lahat ba ng mga salita sa tula ay madaling maintindihan? Kung ginagamit
ito sa pangungusap, madali na ba itong maintindihan? Bakit?

57
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
(Opo, dahil mas madaling maintindihan ang kahulugan ng
isang mahirap na salita ayon sa pagkagamit sa pangungusap.)
Pagbibigay ng karagdagang halimbawa

3 Ang pagtatanim ay nagbibigay ng masaganang ani. Dumagsa sa


palengke ang maraming gulay, prutas at lamang-dagat.
Ano ang ibig sabihin ng masaganang ani?
(Ang ibig sabihin ng masaganang ani ay ang pagdagsa ng maraming
gulay, prutas at lamang-dagat.)

4 Walang pagkainip na hinintay ng pipit ang kabigha-bighaning


kilayawan.
Ano ang ibig sabihin ng kabigha-bighani?
(Ang ibig sabihin ng kabigha-bighani ay nakakaakit.)

5 Ang damong sagana ay nagpapakita ng pagiging luntiang-luntian nito.


Ano ang ibig sabihin ng luntiang-luntian?
(Ang ibig sabihin ng luntiang-luntian ay berdeng-berde.)
Pagpapayamang Gawain

Gawin Ninyo: Kumuha ng kapareha at hanapin sa loob


ng kahon sa ibaba ang kahulugan ng salitang may salungguhit.
Isulat ito sa katapat na maliit na kahon.

0 Kahit galit ang nanay ko, malumanay pa rin kung magsalita kaya hindi
nakasasakit.

Dapat bigyang-pitagan ang mga kaugalian ng ibang bansa.

Magbuhat nang malaman ko na siya pala ay magnanakaw, namuhi na ako


sa kanya.

58
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Kung nais mong magtamasa ng kaginhawaan sa buhay, kailangan
gumawa ka at magsikap.

5. Nagapi ng mga sundalo ang mga kaaway.

Gawin Natin
Piliin ang kahulugan ng salitang may salungguhit sa pangungusap.
Halimbawa:
Nasagot ng matalinong bata ang tanong ng guro.
(Sagot: marunong)

Sa tumana ni Lolo ay maraming pananim.


(hardin, lupang taniman, palaisdaan)

May mayamang kalinangan maipagkapuri ang mga Pilipino.


(kabihasnan, kaunlaran, kultura)

Sasangguniin ng mga bata ang kanilang lolo.


(susulitin, susuriin, kokonsultahin)

Upang hindi abalahin ng kagat ng niknik, matulog sa loob ng kulambo.


(paruparo, tutubi, maliit na hayop na nangangagat)

Siyang-siya sina Lola Tonya at Lolo Juan sa nakikita nilang pagkakatuwaan


ng kanilang mga apo.
(maligaya, malungkot, nagagalit)
Gawin Ninyo

Bumuo ng pangkat na binubuo ng 3 miyembro. Ang una ay magbibigay


ng isang pamilyar o mahirap na salita. Ang ikalawa ay gagamitin ito sa
makabuluhang pangungusap at ang ikatlo ay ibibigay naman ang kahulugan
nito.

59
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Halimbawa:
Unang Bata: magkamayaw
Ikalawang Bata: Hindi magkamayaw sa
ingay ng pagbabatian at
pagbabalitaan ang mga
tao sa plasa.
Ikatlong Bata: magkarinigan at
magkaunawaan
Paglalahat
Paano maibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita?
(Sagot: Sa pamamagitan ng gamit nito sa pangungusap.)

Paglalapat
Hatiin ang klase sa dalawang grupo. Sa hudyat ng guro, mag-
unahan ang unang bata sa bawat grupo na kumuha ng strip ng papel na
may nakasulat na pamilyar at di kilalang salita na ginagamit sa
pangungusap. Pagkatapos basahin ito, mag-unahan silang isulat ang
kahulugan ng salitang sinalungguhitan. Ganito din ang gagawin ng mga
kasunod pang bata. Ang grupong unang matapos ang siyang mananalo.

Maraming masasarap na pagkaing inihanda sa piging para sa kanyang


kaarawan. (handaan)
Talagang masigasig siya sa pag-aaral kaya laging matataas ang grado niya.
(masipag)
Bahagi ng kalinangan ng mga mamamayan ang mga tradisyon at
kaugalian. (kultura)
Ang watawat, sampaguita, nara at barong Tagalog ay mga pambansang
simbolo ng ating bansa. (sagisag)
Isang marangyang karwahe na hila ng apat na puting kabayo ang
sinakyan ng prinsipe. (magara)
II. Pagtataya
Ibigay ang kahulugan ng salitang may salungguhit sa pangungusap.
1.Maraming natangay na salapi at alahas ang mga mandarambong na pumasok sa baryo.
a. mamamatay-tao c. mandirigma
b. manloloob d. nagulo
2.Naitaboy ng mga kawal ang mga masasamang loob na gumugulo sa mamamayan.
a. napaalis c. napatay
b. napasama d. nagulo

60
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3.Masama ang tawag sa uwak na kilalang mangungulimbat sa lahat ng ibon.
a. mamamatay-tao c. mandirigma
b. manloloob d. mangugugbat
4.Sila ay nakatira sa isang daigdig na punong-puno ng pangarap at walang katapusang
ligaya na animo’y paraiso sa kanilang buhay.
a. walang kalungkutan c. mapayapa
b. malaya d. walang kaibigan
0 Makukulay na banderitas ang nasa kalye kung araw ng pista.
0 bandila ng bansa
1 ginupit-gupit na papel na panggayak
2 mga parol
3 mga pananim

III. Takdang-aralin:
Ibigay ang kahulugan ng salitang may salungguhit.
Parang bolang bilog na nagpainug-inog ang katawan ng mga ibon.
Matang nakasisilaw ng loro hindi maikailang may nagaganap sa lahat ng dako.
Nagpapagaraan sa ganda at kulay ang mga arko at banderitas sa kalye.
Bukod sa pagtugtog ng banda ng musika, umaambag din sa saya ng kapistahan ang
pagsasalo-salo sa masasarap na pagkain ng mga pamilya at mga panauhin.
Marahang yumukod ang makata bago bumaba sa tanghalan.

61
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikaapat na Linggo

I. LAYUNIN
Nagagamit ang pangkalahatang sanggunian. (F6EP-Ib-f-6)
PAKSA
Kasanayan : Paggamit ng Pangkalahatang Sanggunian (diksiyonaryo, ensiklopedya,
atlas)
Sanggunian : Landas sa Pagbasa pp. 189 - 190
Kagamitan : tsart, diksyonaryo

III. YUGTO NG PAGKATUTO

Panimulang Gawain 1.
Pagsasanay
Isaayos nang paalpabeto ang mga sumusunod na salita. Lagyan ng bilang 1 – 9.
__ Xerox __ Karaoke __ Radyo
__ Pansit __ Alkohol __ Bangko
__ Mesa __ Videoke __ tindahan

0 Balik-aral
0 Paano ninyo maibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita?
1 Pagtsek ng takdang-aralin.
B. Panlinang sa Gawain
0 Pangganyak
Itanong: Ano-ano ang inyong relihiyon? Pareho ba ang tawag
natin sa ating Dakilang Lumikha?
2. Paglalahad
Sabihin: Babasahin natin ngayon ang isang seleksiyon na
pinamagatang, “Ang Diyos ng mga Ninuno.”
A. Paghawan ng Balakid
Alamin ang kahulugan ng mga sumusunod na salita:

Ang mga sinaunang Pilipino ay sumasamba sa mga diyos, espiritu, at nilalang na


nagbabantay sa mga sapa, bukid, puno, bundok, gubat, at kalikasan.
Ang mga Espanyol ang siyang nagpalaganap ng Kristyanismo sa Pilipinas.
Ang Pilipinas ay isang kapuluan.
Dapat nating pakinggan ang pangaral ng ating mga magulang.

62
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 Si Hesukristo ay nagpakamatay sa krus upang maisalba ang kasalanan ng
sangkatauhan.

Pagganyak na Tanong
Ano ang tawag sa diyos ng ating mga ninuno?
D. Pagbasa ng seleksiyon
0 Ipaalala ang mga pamantayan sa pagbasa nang pabigkas.
1 Tumawag ng ilang bata at ipabasa nang pabigkas ang seleksyon habang ang iba ay
nagbabasa nang tahimik.
Pagtatalakay na Pang-unawa

4. Pagsagot sa Pagganyak na Tanong


Ano ang tawag sa diyos ng ating mga ninuno?
Sagot: Ang ating mga ninuno ay may iba’t ibang tawag sa Dakilang Lumikha:
Tagalog – Bathala
Kapampangan at Katagalugan – Maykapal
Bontoc at Kankanay – Lumawig
Ifugaw at Apayaw – Kabunian
Zambal – Malayari
Apo – Igorot
Kabisayaan – Laon
Panay – Tuluk-Lawi
Pagsagot sa mga Tanong Pang-unawa
0 Anong relihiyon ang ipinakilala sa Pilipinas ng mga Espanyol? (Kristyanismo)

1 Sa palagay mo, bakit madaling nayakap ng mga Pilipino ang Kristyanismo?


(Ang ating mga ninuno ay naniniwala sa isang Dakilang Lumikha bago ipinakilala ng
mga Espanyol ang Kristyanismo at tumugma ang pangaral nito sa paniniwala ng ating
mga ninuno.)

2 Maraming tawag ang mga ninuno natin sa sinasamba nilang Dakilang Lumikha. Sa
palagay mo ba ay magkakaiba o iisa lamang ang Dakilang Lumikhang sinasamba
nila? Ipaliwanag ang sagot.
(Sa palagay ko, iisa lamang ang Dakilang Lumikha na sinamba ng ating mga
ninuno na siyang lumikha ng lahat ng bagay sa daigdig.)
Paglinang sa Kasanayan
Itanong: Lahat ba ng mga salita sa seleksyon ay madaling maintindihan? (Hindi
lahat)

63
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Sabihin: May mga salita talagang mahirap maintindihan kahit na ang mga ito ay
ginagamit sa pangungusap. Kaya sa ganitong pagkakataon, kailangan nating sumangguni sa
pangkalahatang sanggunian tulad ng diksyunaryo, atlas, at ensiklopedya.
Ipaliwanag ang mga sumusunod:

Diksiyonaryo – Aklat na naglalaman ng piling mga salita ng isang wika na nakaayos nang
paalpabeto at may kaukulang paliwanag o kahulugan; talatinigan.

Sa pagbasa ng diksiyunaryo, ang agad na makikita ay ang dalawang


pamatnubay na salita sa itaas ng bawat pahina nito. Nakatutulong ang mga ito
sa mabilis na paghanap ng salita. Magkatulad ang unang pamatnubay na salita
sa kaliwa at ang unang salita sa itaas ng talaan sa kaliwang hanay. Magkatulad
naman ang pamatnubay na salita sa kanang bahagi ng pahina at ang huling
salita sa ibaba ng talaan sa kanang hanay.
Halimbawa: Webster’s Dictionary, Oxford Dictionary, English – Filipino
Dictionary

Ensiklopedya – Aklat o katipunan ng mga aklat na nagbibigay ng mga kaalaman sa lahat ng


sangay nang karunungan, kung saan ang mga lathalain ay inayos nang
paalpabeto.
Halimbawa: Collier’s Encyclopedia, World Book

Atlas – Aklat ng mga mapang nagsasabi ng lawak, distansya, at lokasyon ng mga lugar.
Ipinakikita rito ang mga anyong lupa at anyong tubig na matatagpuan sa isang lugar. Ito ay
nakaayos ayon sa pagkakahating pulitika at iba pa. Tulad ng isang aklat, ang atlas ay may
iba’t iba ring bahagi. Ito ay naglalaman ng mga sumusunod: tala ng mga mapa, paunang
salita, glosari o talahuluganan, at indeks o talatuntunan. Kung minsan ay may dahong
dagdag para sa mahahalagang impormasyon tungkol sa populasyon ng mga bayan o bansa.
D. Pagpapayamang Gawain
1. Gawin Natin
Alin sa mga pangkalahatang sanggunian ang magagamit mo kung nais mong
malaman ang sumusunod na mga kabatiran?
Sabihin: Kung diksiyonaryo, ensiklopedya, o atlas ang gagamitin.
Kahulugan ng isang salita
Natatanging tradisyon ng isang bansa
Wastong bigkas ng salita
Mapa ng Asya-Pasipiko
Dramang Griyego
Mapa ng buong Asya
Kasaysayan ng Pilipinas
64
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Maaring pamalit sa salita
Mga pabula
Mga mapa ng iba’t ibang bansa

2. Gawin Ninyo
Tingnan ang isang maikling bahagi ng diksiyunaryo. Sagutin ang mga
katanungan sa ibaba nito:

Ano ang pamatnubay na mga salita sa pahinang ito?


Ano-anong salita ang nakatala sa pahina?
Bukod sa kahulugan ng salita, ano pang impormasyon tungkol sa
salita ang nakukuha sa diksiyonaryo?
3. Gawin mo
Pumunta ka sa inyong aklatan at manghiram ng atlas sa librarian. Pag-
aralan ang ginagamit na mga pananda para sa
0 pangunahing daan
1 mga anyong-lupa
2 mga anyong-tubig
3 kabisera ng pook
4 mga lungsod
E. Paglalahat
Ano-ano ang mga pangkalahatang sangguniantinatalakay natin?
Saan dapat gamitin ang mga ito?

65
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
F. Paglalapat

Hatiin ang klase sa dalawang pangkat. Magpaligsahan sa paghahanap ng


kahulugan ng mga salita sa diksiyonaryo.
1. abala 6. goldiger
2. badyet 7. hingalo
3. karaban 8. juicer
4. deportasyon 9. lagpak
5. engkantada 10. maglamusak

IV. PAGTATAYA:

Alin sa mga pangkalahatang sanggunian ang nagagamit mo kung nais mong malaman ang
mga sumusunod? Isulat sa sagutang papel kung diksiyonaryo, ensiklopedya, o atlas ang
gagamitin.
5 wastong baybay ng salita
6 mga makabagong teknolohiya
7 George Orwell
8 mapa ng Luzon, Visayas, at Mindanao
9 mga kilalang siyentipiko

V. TAKDANG-ARALIN:
Gamitin ang pangkalahatang sanggunian upang malaman ang tungkol sa Pilipinas.
10 sukat ng lupain
11 populasyon
12 industriya
13 uri ng pamahalaan
relihiyon

66
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikaapat na Linggo

I. Layunin :
Nakasusulat ng kwento (F6PU-Id-2.2)
Napapahalagahan ang mga tekstong pampanitikan (F6PL-Oa-j-4)
II. Paksa :
Kasanayan : Pagsulat ng kwento Pagpapahalaga sa
mga tekstong pampanitikan
Sanggunian : Landas sa Wika pp. 9 – 12
Kagamitan : tsart
Pagpapahalaga:

Yugto ng Pagkatuto

A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Sabihin kung piksyon o di piksyon
0 Talambuhay ni Jose Rizal
1 Ang pagkatuklas ng Pilipinas
2 Cinderella
3 Superman
4 Isang makasaysayang pook
5 Alamat ng Sampaloc
6 Rebolusyon
7 Si Heneral Gregorio del Pilar
8 Magagandang Tanawin sa Pilipinas
9 Ang Mahiwagang Lampara
Balik-aral
Panuto: Isulat sa linya ang sangguniang gagamitin kung nais mong malaman ang
sumusunod na mga impormasyon/isyu.
__ 1. Nais mong malaman kung ano sa Ingles ang salitang patawad.
__ 2. Nais mong malamang kung ano ang mga usong bagay gaya ng damit o gadyet
para sa isang buong taon.
__ 3. May nagtatanong sa iyo kung saan eksaktong matatagpuan ang Israel.
__ 4. Ikaw ay naatasang mag-ulat tungkol sa iba pang katangian o impormasyong may
kinalaman sa Bibliya.
__ 5. Kailangan mong alamin ang kasingkahulugan ng salitang paumanhin.

67
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Panlinang sa Gawain

0 Pangganyak
Mahilig ba kayong magbasa ng mga kwento? Anong uring kwento ito?
1 Paglalahat
Susukatin natin ngayon ang inyong kaalaman sa pagsulat ng kwento. Pero bago
yan, babasahin muna natin ang kwentong “Oo Nga’t Pagong.”

0 Pagganyak na Tanong
Anong katangian ang mailalapat sa pagong at matsing?
1 Pagbasa sa Seleksyon
0 Ipaalala ang pamantayang sa pagbasa nang pabigkas.
1 Tumawag ng ilang bata at ipabasa na pabigkas ang seleksiyon habang ang
iba ay nagbabasa nang tahimik.
Pagtatalakay na Pag-unawa
0 Pagsagot sa Pagganyak na Tanong
Anong katangian ang nailalapat sa pagong? matsing?
(Ang pagong ay tuso at mapamaraan.)
(Ang matsing naman ay bobo.)
Pagsagot sa mga Tanong Pang-unawa
0 Kung pabibigyan sa iyo ng bagong pamagat ang kwento, anong
pamagat ang ibibigay mo? Bakit? Ipaliwanag.
1 Kung ipababago sa iyo ang wakas ng kwento, paano mo ito
babaguhin?
2 Anong uring kwento ang binasa natin?
Paglinang sa Kasanayan
0 Ang kwentong bayan ay bahagi ng ating matandang
panitikan. Mula pa sa panahong ng ating ating mga ninuno,
nagpalipat-lipat ito sa bibig ng mga salinlahi.

Ang panitikan ay salamin ng buhay. Sa tulong nito ay


makikilala ang kultura at lahing ating pinagmulan,
matutuklasan ang kanilang naging karanasan, pamumuhay,
hangarin, mga katutubong ugali, at natatanging sining. Ang
mga uri ng panitikan ay maikling kwento, pabula, parabola,
sanaysay, anekdota, dula, tula, talambuhay, nobela.
1 Pagbuo ng Kwento
Isang makabuluhang paraan ng paggugol ng oras ang
pagbasa, paglalahad, pakikinig o paggawa ng kwento.
68
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Ang isang kwento ay maaaring batay sa karanasan o gawa
lamang.
Mga Sangkap ng Isang Kwento
Sa isang kwento, ang mga bahaging dapat
tukuyin ay ang mga sumusunod. Ito ang mga
sangkap na bumabalangkas sa mga pangayayari sa
kuwento.

Ang kalagayan sa pagsasabi ng kalagayan ng kwento ay sasagutin ang mga


tanong na sino, ano, at saan. Kung hindi liniwanagin ang kalagayan,
mahirap nang maunawaan ang kwento.
Ang kapanabikan o bahaging nagsasaad ng pag-aalinlangan ay mahalagang
sangkap din ng kwento na aakit sa bumabasa o nakikinig.
Ang kasukdulan ng kwento ang pinakamahalagang bahagi ng kwento na
susing sasagot sa hiwaga o di-nauunawaang pangyayari o mga
katanungnang ukol sa kwento.

Ang mga kwento upang maging kapana-panabik na basahin o


pakinggan ay dapat na may magandang simula at kasiya-siyang
wakas.
Sa guro: Magbigay ng halimbawa sa bawat sangkap.

Magandang Simula

Kadalasan, ang isang kwento ay nawawalan ng sanaysay dahil sa hindi


magandang simula. Ang mga simulang nakakapanabik at nakakatatawag ng
pansin ay tinutuluyang basahin o pakinggan.

Suriin ang mga simulang ito. Nakakapanabik ba ang bawat isa? Bakit
nasabi mo iyon?
Kakaiba ang tag-araw na iyon.
“Madali raw lumangoy,” iyang ang sabi ng aking kaibigan.
Walang nagsabi sa aking masarap palang mag-halaman.
Sa iba’y Gawain ang pagtatanim, sa akin ay hindi.
Mahirap palang mamalengke.
Nakakatawa talaga ang nangyari sa amin.
Akalain ninyo! Muntik ng masunog ang bahay naming.
Talaga kayang ganito ang buhay?
Batu-bato sa langit, ang tamaa’y magagalit.
Kung payat ngayon si Dora, iyan ay dahil sa isang lihim.

69
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Kasiya-siyang Wakas

Ang kwento ay maaari ring masira kung di pa dapat – ay nailalahad na


ang pinakamahalagang pangyayari sa kwento. Ang ibang kwento naman ay tila
nabibitin ang wakas. Ang iba’y nagwawakas na lamang nang pagayon.
Dahan-dahan, binuksan namin ang pintuan. Ang tumambad sa paningin naming
ay ang lolo ko.
At iyan ang naganap noong tag-araw na iyon.
Sa oras na iyon ay narinig namin ang kaluskos na iyon; ang lumikha niyon? Isang
pusang itim.
Kung naroon kayo, baka kayo rin ay gumulong sa katatawa.
Hindi na ako muling magsisinungaling!
Ang lahat ay siyang-siya sa nangyari.
Nang gumaling ako, ipinangako ko sa sariling hindi na ako magpapakabasa sa
ulan.
Nakarating din sa bahay si Emy. Sa hagdan pa lamang ay narinig na niya ang tinig
ng kapatid na nawawala.
Sa wakas ay nagtagumpay ang katarungan.
“Tama sana ang ginawa mo,” anang detektib, “Kung hindi ka nagsayang pa ng
pahahon.”

Pagbubuo ng Kuwento

Ngayong napag-aralan na ang mga sangkap ng mabuting kwento,


makabubuo na ng sariling kwento sa tulong ng mga patnubay na ito.
Isulat ang mga mahahalagang pangyayaring isasama sa kuwento.
Itala rin ang iba pang pangyayaring babalangkas sa kabuuan ng kwento.
Isama ang mga detalye.
Tiyaking sa kuwento ay sinasagot ang mga tanong na: Sino? Saan? Kailan? Ano?
Bakit? Ano ang nangyari?
Tiyaking may mabuti at malinaw na simula, kalagitnaan, at kasiya-siyang wakas
ang kuwento.
Tiyaking hawak ang pananabik ng mga nakikinig at bumabasa hanggang sa huli.
Pagpili ng Mainam na Pamagat.

Ang pamagat ay mahalaga. Ang isang pamagat na walang buhay at di


tumatawag ng pansin ay di aakit sa babasa o nakikinig. Sino ang babasa sa
kuwentong walang kuwenta ang pamagat? Ang pagbabalangkas ng pamagat ng
kwentong binuo ay isang mahirap na gawain. Ano ang ipamamagat sa kuwento?
Ito ang katanungang ihahanap ng kasagutan.
Ang isang mainam na pamagat ay pinag-iisip ang babasa. Pinananabik
ito, nang di nailalahad ang pinakamahalagang punto sa kuwento. Kung ang
pamagat ay mainam, iibigin ng babasang malaman kung ukol saan ang kuwento
at babasahin ito.
70
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Alin sa mga pamagat sa ito ang aakit sa inyo upang basahin ang
kuwento?
Mga Ingay sa Magdamag
Ang Dahilan
Isang Paglalakbay
Kaya Pala!
Natutuhan Din
Nasaan si Jose?
Tunay na Nangyari
Magandang Biro
Sa Atin-atin Lamang
Anihan Na!

Ito ang mahalagang tuntunin sa pagsulat ng pamagat ng isang kuwento.

Ang una at lahat ng mahahalagang salita sa pamagat ng kuwento ay dapat


simulan sa malaking titik.
Walang bantas na gagamitin sa pamagat maliban na lamang kung iyon ay isang
tanong o padamdam.

Pagsulat ng Kuwento
Kapag nakagawa na ng kaukulang pagbabalak at batid na kung ano ang
kuwentong gagawin, ang susunod na hakbang ay pagsulat nito. Ang kuwentong
nasusulat ay maaaring isalaysay matapos basahin at pag-aralang mabuti.

Isulat ang kuwentong binalangkas nasaisip sa tulong ng mga patnubay


na ito.
Tiyakin sa isip kung tungkol saan ang kuwentong isusulat.
Sa kuwento ay gamitin yaong mga tiyak at wastong salita.
Gumamit ng makukulay at mabisang detalye at paglalarawan.
Tiyaking mabilis ang galaw ng mga pangyayari sa kuwento.
Wastuin at gumawa ng mga pagbabago sa kuwentong isinulat.

Tandaan din ang mga ito


Gumamit ng mga wastong bantas, malaking titik at iba pang sangkap ng
pagsulat.
Huwag kalilimutang ang pasok at palugit.
Tiyaking maayos at wasto ang pagkakahati-hati ng mga talata.
Bigyang-pansin ang wastong baybay ng mga salita.
Ang papel na susulatan ay dapat na malinis.
Dapat na walang mali ang kuwentong naisulat na matapos gumamit ng
burador.

71
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Pagsulat ng Kuwento

Ngayon susulat kayo ng kuwento. Maaaring pumili sa iba’t ibang


uri ng panitikan.

Makatulong sa pag-iisip ang tanong sa ibaba.


Tungkol saan ang dapat gawing kuwento?
Sinu-sino ang mabuting gawing tauhan? Ano ang
kanilang gagampanan sa kuwento?
Ano ang magandang simula?
Anu –anong pangyayari ang makapagbibigay buhay sa kuwentong ito?
Ano ang magandang wakas?
Ano ang magandang pamagat?

72
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Week 5
Unang Araw

I. LAYUNIN
Nakapagbibigay ng hinuha sa kalalabasan ng mga pangyayari sa napakinggan. (F6PN-e-12)

Pagpapahalaga: Nakapagmumungkahi ng mga magagandang babasahin

PAKSANG ARALIN

0 Kasanayan: Pagbibigay ng Hinuha sa Kalalabasan ng mga Pangyayaring Napakinggan


1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC, Sanayang aklat sa Filipino 6
2 Mga Kagamitan : tsart, aklat sa pagkatuto, plaskard

PAMAMARAAN A.
Balik Aral
Anu ano ang magagalang na pananalita na alam niyo?
B. Pagganyak
Magpakita ng mga strip sa klase na may nakasulat tulad ng:

Maigting na kumpanya ng pamahalaan laban sa droga.

Pagbawas ng buwis sa mga kawani ng gobyerno.

Itanong: Ano ang maaaring mangyari sa ating bansa kung patuloy itong gagawin ng pamahalaan?
Ano pa ang mga magagalang na pananalita na pwede n’yong gamitin kung kayo ay tumatanggi
sa isang bagay na hinihingan kayo ng inyong saloobin?
C. Panlinang na Gawain
1. Gawin Natin

Sabihin: Isang mahalagang kasanayan ang pagbibigay ng nihuha sa maaring mangyari


sa kuwento sapagkat nakatutulong ito sa mga mambabasa na maging mabilis ang pag-
unawa sa binasa
Gawin: Magparinig ng mga teksto sa klase. Maaaring magpasagot gamit ang mga titik
na pagpipilian.
Sabihin: Piliin ang tamang hinuha tungkol dito. Pumalakpak ng isa kung ang sagot ay
titik A, dalawa kung titik B, at tatlo kung C.
2. Gawin Ninyo
Pangkatin ang mga mag-aaral sa dalawang grupo.
Ipagawa: Basahin ng mabuti ang sitwasyon. Ibigay ang sariling palagay sa kalalabasan
ng pangyayari gamit ang magagalang na pananalita.

73
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Pangkat 1: Mayaman ang mga magulang ni Riza. Lahat ng gusto niya ay
ibinibigay sa kanya ng mga magulang niya. Ngunit dahil abala lagi ang mga magulang
niya, di na sila nasusubaybayan ang kanyang pag-aaral at ang pangangalaga naman sa
kaniya’y inaasa na lamang sa katulong.
Ano sa tingin niyo ang mangyayari kay Riza?

Pangkat 2: Isang tahimik na kalye ang kalye Mabini. Walang Istambay na


makikita rito lalo na yaong nag-iinom at naninigarilyo. Isang araw, nakitang itinatayo
ang laruan ng video games at bilyar sa may kanto. Ano sa palagay mo ang mangyayari
sa kanto?
3. Paglalahat

Paano mo binibigyang hinuha ang kalalabasan ng mga pangyayari sa


napakinggang teksto?
Anu-ano ang magagalang na pananalita ang gagamitin sa pangtanggi?

4. Paglalapat

Ang guro ay maghanda ng isang pangyayari na nagaganap sa buhay ng


karamihan. Basahin ito sa loob ng klase, pagkatapos pakinggan ay hikayatin ang mga
mag-aaral na magbigay ng hinuha sa maaaring kalalabasan nito. (10 puntos)
IV. PAGTATAYA
Ibigay ang inyong hinuha s mga pangyayari sa ibaba

0 Sinusuporta ka ng iyong magulang, kaibigan, guro at punong guro sa iyong kakayanan bilang mag-
aaral at bilang Pilipino.
____________________________________________________________________
1 Pinili kang pinakamahusay sa kalse dahil sa iyong kakayahan sa lahat ng larangan.
____________________________________________________________________

2 May tindahan ng mga gawang-Pinoy ang iyong kamag-anak. Alam mong tataas ang ekonomiya ng
bansa at makatutulong sa kapwa Pilipino kapag binili ang mga iyon.
___________________________________________________________________

3 Napili ang pamilya mo na Unang Mag-anak ng Taon dahil kitang-kita sa inyo ang tamang
pamumuhay at pagsasamahan bilang mag-anak.
____________________________________________________________________
4 May kakulangan at deperensiya ang isang miyembro ng iyong pamilya.
______________________________________________________________________
TAKDANG-ARALIN
Ibigay ang kalalabasan.
Naiwanan ng nanay mo sa mesa ang pitaka. Siya’y nasa palengke namimili.
Umuulan ng malakas ng tatlong araw.
Nagtatae at nagsusuka ang limang taong sanggol.
Ang baboyan sa isang lugar sa Bulacan ay nadapuan ng Ebola Reston Virus.
May tagas ang tangke ng gasul ng aming kapitbahay.

74
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Limang Linggo)
Ikalawang Araw

I. LAYUNIN
Nagagamit ang iba’t ibang uri ng panghalip sa iba’t ibang sitwasyon. (F6WG-Ie-g-3)

Pagpapahalaga: Wastong paggamit at pagtitipid ng tubig

PAKSANG ARALIN
0 Kasanayan: Paggamit ng iba’t ibang uri ng panghalip sa iba’t ibang sitwasyon
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC, sanayang Aklat sa Filipino 6 nila
Pranada at Mojica at Pinagyamang Pluma ng Phoenix
2 Mga Kagamitan: tsart, aklat sa pagkatuto, meta strips, makulay na papel, plaskard

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Tukuyin ang anyo ng pangngalan ng mga sumusunod:
1. Mag-anak 4. Gulay
2. Mala-diyosa 5. Hapun-hapon
3. Bahay-kubo 6. Dahong-palay
2. Balik Aral
Ang mga bata ay may mga teleseryeng pinapanood gabi-gabi. Bigyan sila ng
limang minuto na magsalaysay sa isang teleseryeng kanilang napanood sa
telebisyon.
(Maaari din ang nasa ibaba)
Piliin at salungguhitan ang mga panghalip.
0 Pilipino ang taguri sa sariling wika natin.
1 Tayong mga Pilipino ay nararapat na magkaisa.
2 Ang wika ay minana natin sa ating mga ninuno.
3 Para sa inyo ang ginawa ng mga bayani ng lahi.
4 Itinatag ni Manuel L. Quezon ang ZWA, ayon sa kanila.
Pagganyak
Mahalaga ba sa inyo ang tubig?
Dapat ba itong tipirin sa paggamit?
Panlinang na Gawain
0 Paglalahad/Pagtatalakay
Basahin ang mga pangungusap sa maikling talata at pag-aralan ang
gamit ng panghalip.

75
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Isang Uri ng Hanapbuhay
Malawak ang bukid na tinitirhan ni Kulas sa bayan ng San Jose, sa lalawigan ng
Batanggas. Ngunit kakaiba sa ibang lupa, hindi mga halamanang nakatanim dito. Sa halip, may
mga alaga siyang iba’t ibang uri ng hayop. May mga alaga si Kulas na baka, kabayo, baboy,
manok, tupa at kambing. Makikita na naggala ang mga bisiro, sisiw, guya, biik,tupa at kambing
sa malawak na bakuran niya. Maraming namimili ng hayop sa kanya. Lalo na’t kung
magpapasko, Bagong Taon, Mahal na Araw at pistahan, mabiling-mabili ang mga alagang hayop
niya. Nanggagaling sa lalawign ng Quezon, Laguna, Bulacan, at Maynila ang mga namimili sa
kanya.
Ang mga salitang siya, kanya, at niya na ginamit na panghalili sa pangngalang
pantanging Kulas ay tinatawag na panghalip.

Gawin Natin
Isulat ang wastong panghalip sa patlang.
0 Sa aking palagay, dapat tumulong upang maging malinis ang _____ ilog.
1 Kung ikaw ay naniniwala na ang dahilan ng red tide ay maruming
kapaligiran, huwag _____ magtapon ng basura kahit saan.
2 Kung tayo ay magkakaisa, malulutas _____ ang ating problema sa
kalinisan.
3 Sa palagay mo kaya, magagawa _____ ito?
4 Sa wari ko naman, sila ay makikiisa sa kabutihan ng _____ pamilya.
Gawin Niyo
Narito ang tsart ng mga panghalip. Gamitin ito sa pangungusap.
Ako Akin Sila
Sayo Atin Nila
Natin Ko Kanya
Ikaw Iyo Siya
Mo Kanila Inyo
Gawin Mo
Palitan ng tamang panghalip ang pangngalan.
0 Inimbitahan namin sina Joel at Amor sa pagdiriwang.
1 Dumating nang maaga si Leo.
2 Ang kuya ay isang inhinyero
3 Sumasakit ang rayuma ng tiyo.
4 Naglaga ng kamote si Marvie.
Paglalahat
Ano ang Panghalip?
Kailan ito ginagamit?

76
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Paglalapat
Gamitin ang pares ng mga panghalip sa pangungusap.
0 Ako, Akin
_____ ay nag-aaral na mabuti para sa _____ kinabukasan.
1 Ikaw, Mo
Kainin _____ ito nang _____ ay lumakas.
2 Siya, Kaniya
Nagpunta _____ sa tindahan upang bumili ng pasalubong para sa _____
anak.
3 Iyo, Mo
Tanggapin _____ ito. Para sa _____ ito.
4 Kami, Namin
Nagdala _____ ng buluklak at ibinigay _____ sa aming guro.

IV. PAGTATAYA
Gamitin ang mga panghalip sa pagsasa-ayos ng mga sumusunod na pangungusap.
5 Baguhan ang boksingero kaya’t nagsasanay lagi ang boksingero.
6 Nilapatan ni Baldo ng lunas ang sugat ni Baldo.
7 Pinuno ng tubig ni Maxi ang balde ni Maxi.
8 Binakuran ng mga tagapurok ang mga bahay ng mga tagapurok.
9 Bumili ng kusinilya si Mark para sa asawa ni Mark.

V. TAKDANG-ARALIN
Gumupit ng isang balita sa pahayagan at idikit ito sa bond paper at salungguhitan ang
mga panghalip.

77
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Limang Linggo)
Ikalimang Araw

I. LAYUNIN
Napupunan nang wasto ang kard na pang-aklatan. (F6EP-Ie-13)

PAKSANG ARALIN
0 Kasanayan: Punan nang wasto ang kard na pang-aklatan
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC at Pinagyamang Pluma ng Phoenix
2 Mga Kagamitan: Tsart, Aklat sa pagkatuto, meta strips, plaskard
III. PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Anong bahagi ng aklat ang mga sumusunod:
3 ___________ Listahan ng mga paksa at ng pahina nito.
4 ___________ Maikling paliwanag sa pagkabuo ng aklat.
5 ___________ Takip ng aklat kung saan mababasa ang pamagat ng aklat, may
akda at manlilimbag.
6 ___________ Makikita rito ang katuturan o paliwanag ng mahihirap na
salita.
7 ___________ Ang kabuuan ng lahat ng paksang tinalakay.
Balik Aral
Anong pangkalahatang sanggunian:
0 Set ng mga aklat na nagtataglay ng mga impormasyon tungkol sa iba’t ibang
paksa.
1 Aklat ng mga mapa na nagsasabi ng bawat distansya at lokasyon ng mga
lugal.
2 Aklat na nagtataglay ng pinakahuling impormasyon tungkol sa mga punto ng
kawilihan tulad ng mga pangyayari sa isang bansa.
3 Pinagkukunan ng kahulugan ng salita, baybay, pagpapantig, bahagi ng
pananalitang kinabibilangan ng mga salita, pinanggalingan ng salita at
nakaayos ito ng paalpabeto.
Pagganyak
Nakakita na ba kayo ng isang lugar o silid na mayroong maraming aklat?
Nakapasok na ba kayo ng silid-aklatan?
Panlinang na Gawain 1.
Paglalahad

78
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gumagamit ng kard katalog ang silid aklatan.
Ang Kard Katalog
Ang Kard Katalog ay isang salansan ng mga kard na nakaayos ng paalpabeto. Ang mga kard ay
naglalaman ng mga impormasyon tulad ng pamagat ng aklat, manunulat bilang ng pahina at
larawang-guhit o halimbawa.
Ang bawat aklat ay nakatala sa kard katalog sa pamagat,manunulat o paksa nito. Sa gayon,
may tatlong kard para sa bawat aklat: kard ng pamagat, kard ng manunulat at kard ng paksa na
nakasalansan sa magkahiwalay na drawer o cabinet.

Narito ang halimbawa ng isang kard ng manunulat, isang kard ng pamagat at isang kard
ng paksa. Suriing mabuti ang mga bahaging minarkahan.

Kard ng Manunulat

Maboloc, Mary Chit A.

625.6
1 An 86

3
Mga alamat at iba pang mga kwento
Quezon City: Tru- Copy Printing Press

C 1986

5 110 p. ; ; 25 cm. 6
7 ill

1. Alamat 1. Pamagat

1. call number 5. Bilang ng pahina


2. manunulat 6. Pamagat
3. Pamagat 7. Illustrated/ isinalarawan
0 lugar ng palimbagan, pangalan ng palimbagan, petsa ng pagkakalimbag

Kard ng Manunulat – Ito ang batayang kard at tinatawag na pangunahing tala. Nakaayos ito nang
paalpabeto batay sa unang letrang apelyido ng manunulat. Para makita ang aklat ng isang
manunulat na alam moa ng pangalan, hanapin ang kard ng manunulat sa kard katalog.
Kard ng Pamagat – Kung hindi mo alam ang pangalan ng manunulat subalit alam moa ng pamagat
ng aklat, makikita mo kapwa ang pamagat at ang manunulat sa kard ng pamagat. Ang kard ng
pamagat ay nakaayos nang paalpabeto batay sa unang salita ng pamagat ng aklat.
Kard ng Paksa – Ang kard ng paksa ay inihanda para sa bawat paksang ganap na tinatalakay sa
aklat. Ang isang paksa ay nilimbag sa malalaking letra sag awing itaas ng kard . Nakaayos ito ng

79
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
paalpabeto ayon sa unang letra ng paksa ng aklat. Kung nais mong makakita ng isang tiyak na
paksa subalit hindi moa lam ang pamagat at ang manunulat, hanapin ang kard ng paksa sa kard
katalog.

Ang Call Number o Call Letters


Ang mga aklat sa silid aklatan ay nakikita sa pamamagitan ng bilang at letra. Ang mga
bilang at letra ay tinatawag na call numbers o call letters. Ang mga ito ay nagbibigay ng impormasyon
kung saan matatagpuan ang isang aklat sa salansanan ng mga aklat. Isang salansanan ng mga call
numbers ay nakatayo sa kard katalog.
Sa ngayon, may higit na makabagong paraan nang pagsasalansan ng mga aklat sa silid
aklatan. Ito ay ang pa-diksyunaryong paraan.
Ang paraang pa-diksyunaryong ay naiiba sa nauna nang nakilalang pagsasalansan ng mga
aklat kung saan may tatlong magkakahiwalay na drawer o cabinet para sa kard ng manunulat, kard ng
pamagat at kard ng paksa. Sa paraang pa-diksyunaryo, gaya ng naunang paraa, ay mayroon ding
tatlong kard: kard ngmanunulat, kard ng pamagat, at kard na paksa para sa iisang aklat. Kaya lamang sa
paraang pa-diksyunaryo, ang mga kard na binanggit ay sama- samang nakasalansan sa iisang cabinet
kung saan ang mga kard, ano mang uri nito, ay isinasaayos nang paalpabeto. Samakatuwid, kung ating
babalikan ang mga kard na inihalimbawa rito, ang kard na paksa at kard na manunulat ay makikita sa
letrang A ang mga titik habang ang kard ng pamagat ay sa letrang M maaring hanapin.
Gawin Natin
0 Kilalanin mo ang uri ng kard katalog na nakalarawan.
352.2
F635
Panlipunang Agham
Ugnayan sa Pagbasa
6 Flores, Rodolfo V.
Pilipinas, NBS 1999
350 pp. 100 illus.

352.2
F635
Ugnayan sa Pagbasa
6 Flores, Rodolfo V.
Pilipinas, NBS 1999
350 pp. 100 illus.

352.2
F635
Flores, Rodolfo V.
Ugnayan sa Pagbasa 6
Pilipinas, NBS 1999
350 pp. 100 illus.

80
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
1 Sagutin ang mga sumusunod na mga tanong.
0 Ano ang set ng mga pamilang sa itaas, kaliwang bahagi ng kard katalog?
_________________________________________________
1 Ano ang set ng pamilang sa ibaba nito?
_________________________________________________
2 Alina ng nauunang impormasyon sa Kard Katalog ng May-akda?
_________________________________________________
3 Alina ng nauunang impormasyon sa Kard Katalog ng Paksa?
_________________________________________________

Gawin Niyo
Pag-aralan ang bawat kard katalog at sagutin ang mga tanong hinggil dito.

F
398.2 Legends ( Alamat )
C891m Cuasay, Pablo M.
Mga 55 piling alamat ng Pil.
Maynila: National Bookstore, c. 1991
176p.; 26cm
ISBN 971-08-5100-8
1. Legends 2. Legends- Phil.
0 Title

1 Ano ang pamagat ng paksa?


2 Sino ang may akda?
3 Kailan at saan nilimbag ang aklat?
4 Anong uri ito ng kard?
Gawin Mo
Bumuo ng kard ng pamagat, kard ng paksa at kard ng may-akda batay sa mga
datos.
RS 499.211 F35b BK4
Ugnayan sa Pagbasa Para sa Ikaanim na Baitang
Flores, Rodolfo V
Pilipinas; National Bookstore
[c. 1998]
X, 164p.: illus.; 25cm.

4. Paglalahat
Ano ang Kard Katalog?

IV. PAGTATAYA
Lagyan ng (x) ang kahon kung ang datos sa bawat kard katalog ay kumpleto, (o) kung
hindi. Isulat ang kumpleto. 5 pts. Bawat bilang
81
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
1.
RS
1.211 Babasahing Hiyas
M 523 Mendoza, Belen Villegas
Bk.5 Babasahing Hiyas 6
Maynila, Bookman
[ c. 1977]
Ii – vii, 2- 207 p., illus.

2.
Sining ng Komunikasyon
Pagbasa para sa Ikaanim na Baitang
Flora, Alegria [ et.al]

Borabo, Milagros
3.
Ugnayan sa Wika 6
Pilipinas, NBS 1999
Ix, 457 p: illus.

V. TAKDANG ARALIN
Bumuo ng sariling halimbawa ng Kard ng Pamagat, Kard ng Paksa at Kard ng may-akda.
5pts bawat isa

82
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
I. LAYUNIN:

Naibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng sitwasyong pinag-


gamitan. (FGPT-Ie-1.8)
Pagpapahalaga: Paghingi ng paumanhin kung saan nagkamali
Naipapamalas ang paggalang sa ideya, damdamin at kultura ng may-akda

PAKSANG ARALIN:

0 Kasanayan : Pagbibigay ng kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng


sitwasyong pinag-gamitan.
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC, Sanayang Aklat sa Filipino 6
2 Mga Kagamitan: tsart, aklat sa pagkatuto, meta strip, plaskard at mga larawan

III. PAMAMARAAN

1 Panimulang Gawain
1. Balik-aral
Bakit nailuklok sa pagiging pangulo si Atty. Rodrigo “Rody” Duterte?
Ano naman ang kahulugan ng salitang pangulo?
Ano naman ang kahulugan ng salitang nailuklok?

2. Pagganyak
Ipakita ang dalawang larawan. (Larawan ng pangulo na siyang pinuno ng bansa at ang
larawan ng leon ng siya naming hari ng kagubatan.)
Itanong: Ano ang maibibigay ninyong pananaw sa mga larawang ito?
Anong katangian ang mayroong pagkakatulad ng dalawa?

2 Panlinang na Gawain
1. Gawin Natin
Ipabasa sa mga bata ang mga pangungusap at bigyang pansin ang mga salitang may
salungguhit.
0 Si lolo ang pupunta sa himpilan ng radio upang magapsnwana.
1 Ang paying ay natingay ng malakas na hangin.
2 Si Lorna ay matad sa mga gawaing bahay.
3 Ang palka ng taong ito, hindi na nahiya.
4 Si Aling Merna ay sanliyana ng kanyang katulong.
Gawin Ninyo
Ipabasa sa mga mag-aral ang mga pangungusap. Bigyang pansin ang mga salitang may
salungguhit.
a. Nalihikan ako ng malamig na hangin.

83
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 Ang mga bituin sa langit ay mikukindat sa atin.
1 Nahiya ang buwan at tananggo sa ulap.
2 Masusayaw ang mga dahon sa pag-ihip ng hangin.
3 Nagtago ang buwan sa kodil ng ulap.

Gawin Mo
Ibigay ang kahulugan ng mga sumusunod na salitang di-pamlyar
(Maaring kasagutan)
Nahilikan = hinalikan – nadadama ang malamig na hangin
Mikukindat = kumikindat – kumikinang o nagliliwanag ang mga bituin sa langit
Tananggo= nagtago – nasa likod ng kaulapan
Masusayaw = sumasayaw – gumagalaw ang dahon sa pag-ihp ng hangin
Paglalahat
Paano natin malalaman ang kahulugan ng mga salitang pamilyar at di-pamilyar?
Bibigyan ba nating pansin ang kayarian nito?
Paglalapat
Paano mo makukuha ang kahulugan ng salitang pamilyar at di pamilyar?
Dapat bang bigyan ng pansin ang kayarian ng mga salitang pamilyar at di-pamilyar?

IV. PAGATATAYA
Hanapin ang salitang pamilyar o di-pamilyar sa bawat pangungusap, ibigay ang kahulugan nito.

0 Ang mga mata mo ay tulad ng mga binuti.


1 Kasingkintab ng diyateman ang iyong mga luha.
2 Ang iyong labi ay tila sasro sa pula
3 Ang kanyang kagandahan ay mistulang bituing nagningning.
4 Ang mga kamay mo ay kasing kinis ng late.

V. TAKDANG ARALIN:
Magtala ng limang (5) salitang di-pamilyar. Gamitin ang mga ito sa pangungusap

84
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Anim na Linggo)
Unang Araw

I. LAYUNIN
Nakasusunod sa panuto (F6PN-Ifh-1.1)
Nakasusulat ng talatang nagpapaliwanag (F6PU-If-2.1)

Pagpapahalaga: Pagiging Masunurin

PAKSANG ARALIN
A. Kasanayan: Pagsunod sa Panuto
Pagsulat ng talatang nagpapaliwanag
B. Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC Ika-Anim na Baitang Aralin 9
ph. 35-36, Ugnayan: Wika at Pagbasa 6 ph. 8
C. Mga Kagamitan: manila paper, pentel pen, speaker para sa tugtog na gagamitin,
activity sheets
PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Pag-aralan ang mga sumusunod na mga direksyon sa pag-eehersisyo
kung magagawa ito ng klase.

A. Panimulang Posisyon- Tumindig nang tuwid


B. Tumalon at ibuka ang mga paa. Itaas ang mga kamay nang lampas ulo.
C. Gawin ito ng 15 ulit- 5 ulit na normal ang bilis, 5 ulit na mabilis, at 5 ulit na
mabagal ngunit mas mataas ang talon.
D. Gawin ito na may kasabay na tugtog upang mas ma ingganyo ang mga bata.
2. Balik-Aral
Ipabasa sa mga bata ang isang talata na ipapaskil sa pisara. Pagkatapos,
magtatanong ang guro ukol sa mga detalye na nakasaad sa talata.

Isang proyektong pinangungunahan ng punong barangay, Purok Masilunga,


Zone 7, Barangay 386 sa Los Baños, Laguna ang naglalayong hikayatin ang bawat
kasapi sa barangay na maglinis ng tapat ng kani-kaniyang bahay. Inaasahang
lahat ay tutulong sa ikapagtatagumpay ng proyektong ito.

3. Pagganyak
Magpakita ng isang larawan at ipatukoy kung alin sa mga ito ang
nakasusunod sa panutong isinaad.
Panuto: Gumuhit ng isang parisukat. Isulat sa dakong itaas ng parisukat ang salitang
85
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino. Sa dakong ibaba ay isulat ang salitang Ugnayan.

A B

Filipino Filipino

Ugnayan Ugnayan

Aling gawain sa larawan ang nakasunod sa panuto? Wasto ba ang sagot mo?
Malinaw ba ang pagkalahad ng panuto? Anu-ano kaya ang mga dapat tandaan sa pag
sunod sa mga panuto?

B. Panlinang na Gawain
1. Paglalahad
Ilahad ang ibig sabihin ng salitang PANUTO. Ito ay ang direksyon,
instruksyon, o paliwanag sa isang gawain o pangyayari na dapat sundin
ninuman.
Kumuha ng isang bolpen o lapis at papel. Sa pagkakataong ito ay gawing
pintor o mangguguhit ang mga bata.
Una sa lahat, gumawa ng isang malaking tatsulok sa bandang itaas ng papel na may
pahalang na guhit sa loob nito .
Pagkatapos, gumuhit ng isang parisukat sa loob nito na may tatlong parihaba sa loob na
may katamtamang laki. Ang dalawang parihaba ay nasa magkabilang banda at
ang ikatlo ay nasa gitna na nakatayo ang posisyon.
Pagkaraan, lagyan ng isang bilog sa bandang kanan na may katamtamang laki ang
parihabang nasa gitna.
Pagkatapos, gumuhit ng isang punongkahoy at mga halaman sa tabi ng parisukat.
Panghuli, gumuhit ng isang pamilya sa labas ng kabilang banda ng parisukat. Ano
ang inyong naiguhit na larawan?
Kung ang naiguhit ay bahay ng isang pamilya, kayo ay nakasusunod ng wasto sa
panutong ibinigay. Mahalaga ang pagiging mapagmasid sa panutong ibinigay.
Anu-ano ang mga salitang nakatulong sa pagsunod ng panuto? Bakit kailangan
gumamit ng bilang o ng mga salita na nagsasaad ng pagsusunod-sunod ng mga
gawain sa pag intindi ng panuto?
Ang mga salitang nagsasaad ng hakbang ay nakatutulong sa pagsunod ng
panuto.
Una sa lahat….. Pagkaraan…
Ang una mong gawin… Pangalawa…
Pagkatapos… Pangatlo…
Susunod… Panghuli…
2. Gawin Natin
86
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Bilugan ang mga salitang nasa puzzle. Isulat ang mga ito sa patlang.

b u l k a n Mga Salita:
u s a a y a 1. ____________ 6. ____________
k u u l a m 2. ____________ 7. ____________
3. ____________ 8. ____________
a s r a w a 4. ____________ 9. ____________
5. ____________ 10. ____________
l o u l a n

3. Gawin Ninyo
Pangkatin ang mga bata sa dalawang grupo. Sa bawat grupo ay dapat may isang
lider na gagabay sa mga miyembro. Bigyan ng isang “Activity Sheet” ang bawat pangkat.
Basahin ang bahagi ng nilalaman ng isang kontrata. Sagutin ang mga tanong na isinaad.

KASUNDUAN
Ang buwanang upa ay P 5,000. Gagawin ito sa unang limang araw ng buwan. may
multa P 50 bawat araw kapag lumampas sa takdang panahon ng
pagbabayad.
Bago lumipat ay kailangang magbayad ng deposito para sa dalawang buwan at bayad
sa buwan ng paglipat.
Anim na tao lamang ang maaring tumira sa isang yunit.

_____________________ ____________________
Lagda ng Lessee Lagda ng Lessor

A. Magkano ang upa buwan-buwan? _______________________


B. Magkano ang depositong ibabayad? _______________________
C. Magkano lahat ang ibabayad bago lumipat? _______________________
D. Maaari kayang tumira ang mag-asawang Jun at Weng na may tatlong anak?
____________
E. Hunyo 1 lumipat sina Jun. Kailan sila dapat magbayad nang walang multa?
______________
4. Gawin Mo
Sa sagutang papel, sundin ang mga sumusunod na panuto.
Isulat ang pangalan mo sa isang kahon.
Isulat ang baiting mo sa bilog.
Gumuhit ng isang pusa sa loob ng parihaba. Kulayan ito ng itim.
Sulatan ng pangalan ng iyong kaibigan sa sobre.
Gumuhit ng tatlong bulaklak. Kulayan ito ng asul, dilaw at berde.

87
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5. Paglalahat
Ano ang panuto? Paano tayo makasusunod ng wasto sa isang panuto?
Sabihin: Ang panuto ay direcksyon, instruksiyon, o paliwanag na kailangang malinaw,
tiyak, buo, at maikli lamang. Kailangang basahin at unawaing mabuti ang panuto bago
ito isagawa. Intindihing mabuti ang gamit ng salita. Kalimitang pautos ang uri ng
pangungusap na ginagamit sa panuto.
6. Paglalapat
Sa isang sagutang papel, isulat ang mga hakbang sa pagsasaing ng bigas.
IV. PAGTATAYA
Sa sagutang papel, sundin ang mga sumusunod na panuto:

Gumuhit ng isang triyanggulo. Sa bawat sulok ay gumuhit ng isang bituin. Sa bandang


gitna ay gumuhit ng isang araw na may walong sinag.
Pumili ka ng isa sa mga kulay sa ibaba. Gumuhit ka ng isang bagay at kulayan. Gamitin ang
kulay na inyong napili.
Pula bughaw luntian
0 Isulat ang mga hakbang sa paglilinis ng bahay. Kahit 5 hakbang lamang.

V. TAKDANG-ARALIN
Lagyan ng 1-5 upang mapagsunod-sunod ang paraan ng pagluluto ng pritong itlog.
_______1. Painitin ang itlog sa kawali.
_______2. Lagyan ng kaunting asin ang itlog.
_______3. Basagin ang itlog at ilagay sa isang platito.
_______4. Isalang ang itlog sa mainit na mantika.
_______ 5. Ilagay sa plato kapag luto na.

88
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Anim na Linggo)
Ikalawang Araw

I. LAYUNIN
Naisasalaysay muli ang napakinggang teksto. (F6PS-If-6.1)
Nasasagot ang mga tanong na bakit at paano sa kuwento. (F6PB-If-3.2.1)

Pagpapahalaga: Pagmamahal sa Kalikasan

PAKSANG ARALIN
A. Kasanayan: Pagsasalaysay muli ang napakinggang teksto
Pagsagot ang mga tanong na bakit at paano sa kuwento
B. Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, RBEC Ika-Anim na Baitang Aralin 45 ph. 156-157,
Landas sa Pagbasa 6 ph. 9-12
C. Mga Kagamitan: cartolina, pentel pen, manila paper

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
1. Pagsasanay
Sabihin kung ang pagkakaugnay ng bawat pares ng salita ay magkasingkahulugan o
magkasalungat.
a. hangal: matalino f. lumubog: lumutang
b. nagdaralita: naghihirap g. umuusok: umaaso
c. matagal: sandal h. lihim: sekreto
d. namangha: nagulat i. dahop: sagana
e. intindihin: unawain j. nabatid: nalaman
Balik-Aral
Sa pisara, ipagawa ang sumusunod na may tamang pagsunod sa panuto.
0 Gumuhit ng isang parisukat.
1 Sa loob ng parisukat, gumuhit ng bilog.
2 Sa loob ng bilog, gumuhit ng parisukat.
3 Kulayan ng iba-iba ang bawat espasyo.
Pagganyak
Tanungin ang mga bata kung sino sa kanila ang mahilig manuod ng Encantadia.
Pumili ng isang sitwasyon na palabas na kinahumalingan nila at ipasalaysay sa 4-5
pangungusap lamang.

89
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Panlinang na Gawain
1. Paglalahad
Kunin ang aklat na Landas sa Pagbasa 6 at buksan sa pahina 9-11. Ipabasa ng
malakas, malinaw at sabay-sabay ang kuwentong “ Oo Nga’t Pagong”. Gabayan
ang mga bata sa paggawa nito. Siguraduhin na naintindihan nila ang bawat
talata.
Tanungin ang mga bata pagkatapos ukol sa nabasang kuwento. Pagtuunan ang
mga tanong na “bakit” at “paano”.
2. Gawin Natin
Ipagawa ang sumusunod.
A. Kung pabibigyan sa iyo ng bagong pamagat ang kuwento, anong pamagat ang
ibibigay mo? Bakit? Ipaliwanag.
B. Kung ipababago sa iyo ang wakas ng kuwento, paano mo ito babaguhin?
Gawin mo.
3. Gawin Ninyo
Pangkatin ang mga bata sa tatlo. Ang bawat pangkat ay may nakatakdang
bahagi ng kuwento na isasalaysay muli.
Unang Pangkat: Ang pinakamasayang bahagi ng kuwento
Ikalawang Pangkat: Ang pinakamalungkot na bahagi ng kuwento
Ikatlong Kuwento: Ang bahaging may mapupulot na aral sa buhay
4. Gawin Mo
Ipabasa ang talata ukol sa likas na yaman.

LIKAS NA YAMAN
Sagana sa likas na yaman ang ating bansa. Mabibilang mo rito ang yamang kagubatan
na matatagpuan ng iba’t-ibang pununkahoy, ibon at hayop. Subalit ang mga ipinagmamalaki
nating mga likas na yamang ito’y unti-unti nang naglaho. Sa kasalukuyan, patuloy pa ring
pinuputol ang mga puno sa ating mga kabundukan. Bunga ng pagkawala ng mga puno,
nawawala na rin ang mga ibon at mga hayop na naninirahan ditto. Wala na ang mga ugat na
mga punungkahoy na sumisipsipng tubig kaya’t madalas nag pagbaha. Sino kaya ang maaaring
sisihin sa mga pangyayaring ito? Bilang mamamayang Pilipino, paano natin maililigtas ang ating
kagubatan at kapaligiran na patuloy na sinisira ng ibang kababayan natin?

Sagutin ang sumusunod:


a. Bilang isang responsableng mamamayan, paano mo matutulungan ang ating likas na yaman
na mapanitili ang kagandahan nito?
b. Bakit umabot sa punto na nawala ang mga ibon at hayop sa kagubatan?
c. Paano mo maliligtas ang mga hayop sa kagubatan sa kapahamakan na naghihintay sa
kanila?
90
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
d. Bakit nagging pabaya ang mga Pilipino sa ating likas na yaman?

5. Paglalahat
Ano ang mga dapat isaalang-alang kung isasalaysay muli ang napakinggang
teksto?
Paano mo ito gagawin? Bakit kailangang bigyan ng pansin sa pagsasalaysay ang
mga mahahalagang bahagi ng teksto na binasa?

6. Paglalapat
Isaad kung paano naging isang magandang kuwento ang “Oo Nga’t Pagong”?
Anu-ano ang mga natatanging katangian ng mga karakter sa kwento?

IV. PAGTATAYA
Isalaysay kung paano maging mabuting mamamayang Pilipino para sa ikauunlad ng
ating bansa. Bakit kinakailangan maging mapagmasid sa mga nangyayari sa ating kumonidad?

V. TAKDANG-ARALIN
Manood ng balita ngayong gabie at maghanda sa pagsasalaysay nito bukas.

91
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Anim na Linggo)
Ikatlong Araw

I. LAYUNIN
Nagagamit ang iba’t ibang uri ng panghalip sa iba’t ibang sitwasyon. (F6WG-Ie-g-3)

Pagpapahalaga: Pagiging Mapagmasid

PAKSANG ARALIN
A. Kasanayan: Paggamit ng iba’t ibang uri ng panghalip sa iba’t ibang sitwasyon
Panghalip Pamatlig
B.Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, Ugnayan:Wika at Pagbasa ph.135-137,
Bagong Likha: Wika at Pagbasa ph. 149-153
C. Mga Kagamitan: mga larawan, cartolina, pentel pen, manila paper, makukulay na papel

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Basahin ang tula. Kahunan ang mga panghalip panao na ginamit dito.

Kapaligiran at Buhay

Masdan ninyo ang paligid na ubod ng ganda


May mga bundok, mga ilog, mga sapa
Maraming bulaklak ang nagbibigay sigla
Sa mga bubuyog na dumarapo sa kanila.

Ang mga hayop naman sa mga kaparangan


Tila nasa paraiso pagkat maraming halaman
Di sila magugutom, magtungo kahit saan man
Sapagkat bawat panig ng gubat ay may panlaman sa tiyan.

2. Balik-Aral
Anu-ano ang mga panghalip na panao? Gamitin ang bawat isa sa makahulugang
pangungusap.

92
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3. Pagganyak
Magpakita ang guro ng mga larawan na nagsasaad ng lokasyon ng mga bagay
gamit ang mga salitang “dito, iyon, doon, at iba pa” Ipamasid sa mga bata ang relasyon
ng lokasyon sa salitang naglalarawan. Magkaroon ng pagtatalakay ukol dito.
B. Panlinang na Gawain
1. Paglalahad
Ang Panghalip Pamatlig ay ginagamit na panghalili sa pagtuturo ng tao, hayop,
pook, gawain, at pangyayari. May tatlong panauhan ang panghalip pamatlig. Isinasaad
ng tatlong panauhan ang layo o distansya ng pangngalang kinakatawan sa taong nag
sasalita at nakikinig batay sa limang uri nito.

Panauhan Paturol Paari Patulad Paukol Pahimaton

Malapit sa Nagsasalita ito, ire nito, nire ganito dito/rito heto

Malapit sa Kausap iyan niyan ganire dine eto

Malapit sa Nag-uusap iyon, yaon niyon, ganyan diyan/riyan ayan


noon

ganoon doon/roon hayan

gayon hayun

ayun

Gagamitin ang bawat uri ng pamatlig sa pangungusap. Ang guro ang unang magbibigay
ng mga halimbawa na may kasamang mga larawan. Pagkatapos, bibigyan ng pagkakataon ang
mga bata na magbigay ng kanilang ginawang pangungusap.
2. Gawin Natin

Pangkatin ang mga bata sa 5 grupo. Atasan ang bawat pangkat na gamitin sa makahulugang
pangungusap ang naturang uri ng panghalip pamatlig sa iba’t ibang sitwasyon na ibibigay. Isulat
ang mga ito sa mga makukulay na papel na ibibigay ng guro.

Uri ng Panghalip Pamatlig Sitwasyon

Pangkat 1: Paturol sa paaralan


Pangkat 2: Paari sa bahay
Pangkat 3: Patulad sa palaruan
Pangkat 4: Paukol sa ospital
Pangkat 5: Pahimaton sa palengke

93
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3. Gawin Ninyo
Gawin ang gawain sa ibaba ng pares pares.
Isulat sa talahanayan ang pangngalang kinakatawan at panghalip na
pamatlig sa sumusunod na mga pangungusap.
Maganda at napapanahon ang binasa mong tula. Sino ang sumulat niyan?
Nagbakasyon ang mag-anak sa Baguio. Doon din nagtungo ang kapatid ko.
Nagustuhan ko ang ulam. Ito ba ang bago mong recipe?
Gusto mo raw ng tinapay. Hayan sa mesa. Kumuha ka.
Ganyan ang hinihingi ko kay Daddy. Magkakapareho tayo ng bisikleta.
Sa mesang may bilang 8 ko ipinatong ang aking gamit. Bakit wala na roon nang
ako’y bumalik?
Kailangan ng nanay ang pera. Heto, dalhin mo agad sa kanya.
Natatanaw mo ba ang kotseng nakaparada sa kanto? Iyon ang binili ni Mang
Romy para sa kanyang anak.
Nag-aaral ka pala ng beisbol. Ganito ang paghawak ng bat.
May napulot akong wallet kahapon. Ito ba ang nawala sa iyo?

Pangngalang KInakatawan Panghalip na Pamatlig

1 1

2 2

3 3

4 4

5 5

6 6

7 7

8 8

9 9

10 10

4. Gawin Mo
Kahunan ang panghalip na pamtlig at lagyan ng X ang pangngalang kinakatawan nito.
Nagtungo sa palayan si Lolo Tasyo. Doon siya magpapalipas maghapon.
Ganito ang wastong paghawak ng bat para mapalo mo nang malakas ang bola.
Matamis ang santol na kinakain ko. Unang bunga ito ng tanim ni Itay.
Aba, hayun si Rudy at papaalis na yata.
Heto ang baon mo. Uuwi ka nang maaga, ha?

94
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5. Paglalahat
Anu-ano ang mga panghalip na pamatlig? Paano ito gagamitin sa pangungusap?
6. Paglalapat
Bilugan ang panghalip na pamatlig sa loob ng panaklong na angkop sa pangungusap.

Kay sarap ng biskwit na kinakain ko. Bibili uli ako (nito, niyan, niyon).
Hindi ka pala marunong humawak ng gantsilyo. Tingnan mo ako. (Ganito, Ganyan,
Ganoon) ang tamang paghawak.
Naku! Nawawala si Beybi. Teka, (heto, hayan, hayun) pala siya at papalabas ng pinto.
Rod, lakad na. (Dito, Diyan, Doon) ka na lang magpahinga sa bahay ng lola mo.
Gabi na, Rosa. (Dito, Diyan, Doon) ka na matulog dahil baka mapahamak ka pa sa
daan.

IV. PAGTATAYA
Pumili ng limang (5) panghalip pamatlig sa ibaba at gamitin ito sa pangungusap ayon sa
sitwasyong ibinigay sa bawat bilang.

ganito ito diyan


hayan iyon ganoon
nito iyan dito

1. (naghuhugas ng pinggan) ____________________________________________


2. (kumakain ng biskwit) ____________________________________________
3. (nagtatahi ng tela) ____________________________________________
4. (nagtuturo sa klase) ____________________________________________
0 (may hinahanap na bagay) ____________________________________________

V. TAKDANG-ARALIN
Lumikha ng isang talata na gumagamit ng iba’t ibang uri ng panghalip pamatlig. Pumili
lamang ng paksa sa ibaba.

A. Masayang Pagdiriwang sa Paaralan


B. Pagdating ng Isang Malakas na Ulan
C. Magagandang Pangyayari sa Bakasyon

95
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Anim na Linggo)
Ika-apat na Araw
I. LAYUNIN
Naibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng pag-
uugnay sa ibang aralin. (F6PT-If-1.16)
Nagagamit ang pangkalahatang sanggunian sa pagsasaliksik. (F6EP-Ib-d.6)

Pagpapahalaga: Pagiging Mapagmasid

PAKSANG ARALIN

0 Kasanayan: Pagbibigay ng kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng


pag-uugnay sa ibang aralin
Pagagamit ng pangkalahatang sanggunian sa pagsasaliksik
1 Sanggunian: Ugnayan:Wika at Pagbasa ph.32-33 at ph. 303
BEC-PELC III C.1d.42 Gintong Aklat sa Pagbasa d. 99-104
C. Mga Kagamitan: mga larawan, cartolina, pentel pen, manila paper, pahayagan,
diksyunaryo, atlas, ensayklopedia, pahayagan
PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Basahin ang mga pangungusap sa ibaba. Ibigay ang kahulugan ng mga ito. Isulat
ang mga sagot sa mga patlang.

___________1. Hindi nila ipinakikita ang pabalat-bunga o paimbabaw ba pakikisama sa


iba.
__________ 2. Kusang-loob o boluntaryo ang pagtulong ng ahensya ng
pamahalaan sa mga nabiktima ng baha.
___________3. Kahanga-hanga ang gawi o ugali ng samahan ng mga kabataan sa
aming lugar.
___________ 4. Likas o natural na magalang sa matatanda si Kristine.
___________ 5. Sanay si Amor sa beso o halik sa pagbati sa mga panauhin.
2. Balik-Aral
Basahin ang mga sumusunod na mga salita.
Malaking-maliit salusalo malayung-malayo
Abut-abot nagkagaanang-loob talatinigan
Atlas ensayklopedia pahayagan
3. Pagganyak
96
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Magpakita sa mga bata ng mga sangguniang pangkalahatan- talatinigan o
diksyunaryo, atlas, ensayklopedia at pahayagan.
Sabihin: Sino sa inyo ang nakakita na ng talatinigan o diksyunaryo, atlas, ensayklopedia
at pahayagan?
Ano kaya ang mga impormasyon na maaaring makuha sa mga ito?
Ipakita ang loob sa bawat sangguniang pangkalahatan.
Tukuyin kung anong sanggunian ang tinutukoy.
1 Babasahin sa aklatan na nagbibigay ng mga pang-araw-araw na pangyayari sa bansa.
2 Sangguniang binubuo ng maraming aklat na nakaayos pa abakada at nagbibigay ng
impormasyon sa mga tao, lugar, pangyayari at maraming mga bagay-bagay.
3 Kung nais mong makita ang mapa ng daigdig.
B. Panlinang na Gawain
4 Paglalahad
Hindi maiiwasang sa pagbabasa ay makatagpo ng mahihirap na salita. Ngunit
ang pagtukoy sa kahulugan nito ay makukuha na rin sa kontekstong kinalalagyan. Ang
mga katabing salita o ibang salita sa pangungusap ang nagbibigay-pahiwatig upang
makuha ang kahulugan ng mahihirap na salita.
Ang katuturan ng salita ay ang kahulugan nito. Malaking tulong ito sa pagkilala
ng kahulugan ng bago at mahihirap na salita sa binasang kwento.
Halimbawa: Noong araw na wala pang kiskisan ay binabayo ng tao ang palay o
binibigas ito sa pamamagitan ng paggamit ng lusong at halo.
Kahulugan: binibigas
Buuin ang mga pangungusap. Punan ang patlang ng katuturan ng mga salitang
may salungguhit.
Malaking-maliit o ____________ ang kanilang bahay.
Nagkaroon ng salusalo o __________ ang magkakamag-anak.
Nakarating kami sa malayung-malayo ng panig na _____________.
Nagkaroon ng abut-abot na kumustahan at ____________ na tanungan.
Madaling nagkagaanang-loob ang lahat at ___________ ang bawat isa.

2. Gawin Natin
Buuin ang talata. Punan ang patlang ng mga salita mula sa gawain sa itaas.
Narating nina Miko ang bahay nina Edgar. Iyon pala ay ________ lamang.
_________ ang kasiyahan ng lahat nang marating ang ________ pamayanan ng St.
Francis. __________kaagad ang mga panauhin at mga tagaroon. Nagkaroon ng isang
maligayang _______ ang magkakamag-anak. Nagkwentuhan at nagbalitaan sila.
Sadyang hindi mawawala sa kultura nating mga Pilipino ang malapit na
pagtitinginan ng mag-anak. Gaano man ito kalayo, nagagawa pa rin ng paraan para
lamang magkita-kita.
3. Gawin Ninyo

97
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Ibigay ang kahulugan ng mga salitang may salungguhit sa tulong ng mga
pahiwatig na salita sa pangungusap. Magtalakayan ang magkapares. Isulat ang sagot sa
kwaderno.
Balikbayan ang tito niya. Ngayon lang ito nagkaroon ng pagkakataong makauwi sa
Pilipinas.
“Naranasan na ba ninyong dumaan sa skyway? Subukin ninyo. Tiyak, hindi kayo maiinip
dahil walang trapik sa matataas na daanang ito.”
Malugod siyang sinalubong ng kanyang mga kamag-anakan. Nag-unahan sila sa
paghalik, pagmano at pagyakap sa kanya.
Bago at matibay ang skyway. Huwag kang matatakot dumaan doon.
Punung-puno ng tao ang Boracay lalun-lalo na kung tag-init.
4. Gawin Mo
Piliin ang kahulugan ng mga salitang may salungguhit sa bawat pangungusap.
Bilugan ang titik ng iyong sagot.

1. Pagkakita sa tiyuhin, agad inabot ni Jun ang kamay ni Tito Fabio niya at nagmano.
a. nagpakarga c. huminging pera
b. nakipagkamay d. humalik sa kamay
Maliit pa si Jun nang huli siyang nagbakasyon. Nagulat siya nang makitang mamang-
mama na ito.
a. malaki na c. matanda na
b. binata na d. lalaking-lalaki na
3. Puntahan ng mga turista ang Vigan, Ilocos dahil sa taglay nitong ganda.
a. bisita c. taga-Maynila
b. negosyante d. taga ibang bansa
4. Naglalakihang malls ang nakita at nadaanan niya pauwi. Talo pa nito ang malls na
napuntahan niya na sa akala niya’y wala nang mas lalaki pa.
a. lugi c. daig
b. katulad d. magkasinlaki
Nagulat ako. Ibang-iba na pala ang Pilipinas. Ang laki ng ipinagbago nito.
0 Maunlad na ang Pilipinas
1 Papaunlad pa lamang ang Pilipinas.
2 Matagal pa ang pag-unlad ng Pilipinas.
3 Hindi na uunlad ang Pilipinas kahit kailan.
5. Paglalahat
Paano nabibigyan ng kahulugan ang pamilyar at di kilalang salita?
Anu-ano ang mga sangguniang pangkalahatan at ang mga impormasyong
makukuha mula rito?

IV. PAGTATAYA
Pumili ng kahulugan mula sa kahon. Isulat ang titik ng inyong sagot sa patlang.
A. Nababawasan

98
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Dapat walang anumang nakaharango nakaparadang sasakyan doon para hindi
makasagabal sa daanan ng mga tao.
Mamumuhunan
Lahat ay maaaring sagot.
Lumalago
______1. Marami na ring entreprenyur ang may negosyo. Sisigla ang kompetisyon sa
negosyo, maliit man o malaki ito.
______2. Niluluwangan ang mga kalsada at daanan. Naiibsan na ang problema sa
trapiko sa mga lansangan.
______3. Kahit maliit lamang sa simula ang negosyo, makikita mo namn na sumusulong
ito. Marami kasi ang tumatangkilik dito.
______4. Sa mga sidewalk, makikita mo roon ang guhit na kulay-rosas o pink. Para sa
daraanan ng mga tao iyon.
______5. Tinatamnan ng puno ang gilid ng mga kalsada. Binabawasan ang polusyon
kahit kaunti man lamang.
V. TAKDANG-ARALIN
Magdala ng kahit anong sangguniang pangkalahatan bukas.

99
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-Anim na Linggo)
Ikalimang Araw

I. LAYUNIN
Nasusuri ang mga kaisipan at pagpapahalagang nakapaloob sa napanood na maikling
pelikula (F6PD-If-10)
Nagagamit ang wika bilang tugon sa sariling pangangailangan at sitwasyon.
(F6PL-OA-j-2)

Pagpapahalaga: Pagiging Mapanuri

PAKSANG ARALIN
0 Kasanayan: Pagsusuri ng mga kaisipan at pagpapahalagang nakapaloob sa napanood na
maikling pelikula
Pagagamit ng wika bilang tugon sa sariling pangangailangan at sitwasyon
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, Filipino 5 Teacher’s Guide 5
2 Mga Kagamitan: laptop o telebisyon, cartolina, pentel pen, manila paper

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Ano ang mga dapat pag-tuunan ng pansin sa pagsulat ng talata.
2. Balik-Aral
Aling sanggunian ang gagamitin sa pagkuha ng sumusunod na impormasyon?
Isulat ang A para sa atlas, D para sa diksyunaryo, at E para ensayklopedia.
______1. Kahulugan ng buhawi
______2. Mga bundok sa Pilipinas
______3. Katangian ng ibang agila
______4. Wastong bigkas ng distribusyon
______5. Mga bansa sa kontinente sa mapa ng daigdig

3. Pagganyak
Magpakita ng mga larawan na nagpapakita ng paggamit ng teknolohiya sa
kasalukuyang panahon.
Itanong: Ano-ano ang inyong masasabi sa mga larawang nakita?
Kayo ba ay gumagamit ng teknolohiya sa bahay at sa paaralan?
Ano-ano ang mga mabuti at di-mabuting naidudulot ng
teknolohiya sa buhay ng tao?

100
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Panlinang na Gawain
Paglalahad
0 Bago manood ng isang maikling palabas, ibigay muna ang mga pamantayan sa
panonood.
1 Ipabasa sa mga bata ang mga pamantayan sa panonood.
a. Manood lamang ng tahimik.
b. Huwag gumawa ng kahit ano para madisturbo ang ibang kaklase sa
panunood.
c. Pagmasdan ng mabuti ang mga nangyayari sa pelikula.
d. Ang katangian ng mga karakter sa pelikula ay pagtuunan din ng pansin.
e. Intindihin ang mga detalye lalo na ang moral na ipinahihiwatig.
(Maaring dagdagan ng guro ang mga pamantayan.)
Panonood ng palabas.
Pagtatalakay sa mga detalye ng pelikula.

Sino-sino ang mga tauhan sa palabas?


Ano ang kani-kanilang mga katangian?
Saan nangyari ang kwento?
Aling banda ng palabas na nagpapakita ng magandang aral?
Naranasan mo na ba ang mga karanasan ng mga tauhan?
Ano ang ipinahiwatig ng palabas?
Sabihin:
Ang kaisipan o reaksyon at pagpapahalagang nakapaloob sa napanood
na maikling pelikula, ay sariling saloobin, pananaw o palagay, damdamin at
paniniwala tungkol sa isang pangyayari, pahayag at isyu.
Ito’y maaring sang-ayon o salungat sa inilahad na kaisipan. Nagkakaiba
ang ibinigay na reaksyon sapagkat nagkakaiba-iba ang iniisip at nadarama ng
mga tao. Maari ding magamit ang dating kaalaman sa pagbibigay ng kaisipan
at pagpapahalagang nakapaloob sa napanood na palabas.
0 Magkaroon ng talakayan gamit ang mga ideyang ibibigay ng mga bata ukol sa mga
kaisipan at pagpapahalaga na kanilang napulot mula sa pinanood.

Gawin Natin
Sumulat ng maikling talata tungkol sa pinanood. Huwag mahiyang ibigay
ang sariling reaksyon ukol sa napanood.

3. Gawin Ninyo
Pangkatin ang klase sa dalawang grupo .
Pumili ng isang bahagi ng palabas na inyong gusto.
Isadula ang bahaging ito.

101
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5. Paglalahat
Ano-ano ang dapat isaalang-alang sa pagbibigay ng kaisipan at pagpapahalagang
nakapaloob sa napanood na maikling pelikula?

IV. PAGTATAYA
Panuorin ang mga bata ng isang pelikula ukol sa mga nangyayari sa ating “Inang
Kalikasan”.
Sa inyong kuwaderno, iguhit ang inyong kaisipan ukol sa napanood na pelikula. Sa ibaba
ng guhit, sumulat ng 2-3 pangungusap ukol sa pagpapahalaga na ipinahiwatig nito.

V. TAKDANG-ARALIN
Manood ng news ngayong gabi. Maghanda sa isang talakayan ngayong gabi.

102
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikapitong Linggo

I. LAYUNIN:
Nasasagot ang mga tanong tungkol sa napakinggang usapan (F6PN-Ia-g-3.1)
Pagpapahalaga: Masusing Pakikinig
PAKSANG ARALIN:

Pagsagot sa mga tanong tungkol sa napakinggang usapan


0 Sanggunian: Bagong Filipino Tungo sa Globalisasyon-Wika at Pagbasa pah.172-174
1 Kagamitan: Kwento, larawan ng nag uusap

III. YUGTO NG PAGKATUTO:


A. Pagganyak

Ipasuri sa mga mag-aaral ang larawan.Itanong:Ano ang masasabi ninyo sa larawan?

Tungkol saan ang kanilang pinag usapan?


LARAWAN

B. Mahalagang Tanong:
Ngayon ay makinig tayo ng usapan,ating sasagutin ang mga tanong tungkol sa
pakikingan nating usapan.
Ano ang kanilang ginawa?
Bakit sila nag uusap?
Tungkol saan ang kanilang pinag uusapan?

103
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
C. Balikan
Pagsunod sa panuto
0Kumuha ng pambura at burahin ang mga nakasulat sa pisara.
1 Isulat ang buong pangalan ng guro sa

Filipino. C. Pagganyak na Tanong:

Alin ang mas gusto mong panahon, maaraw o maulan? Bakit?


Alin ang higit na mahalaga:Ang araw o ulan?
Gawin Natin

Alamin natin ngayon sa pamamagitan ng pakikinig sa usapan kung paano nakakatulong


ang araw at ulan sa tao.
Pumili ng tatlong bata at ipabasa ang balagtasan
Ipasagot ang mga tanong sa talakayan
Itanong: Ano ang paksa ng pag uusap sa balagtasan?
Patula baa ng paraan ng akda?
May paksa bang pinagtatalunan?Ano ito?
Ilan ang nagsasalita?
Sino-sino sila?
Ano sa palagay moa ng nais ng bawat panig?
Gawin Ninyo

Pangkatin ang mga mag aaral sa tatlo.Itanghal sa klase ang binasang balagtasan ‘Alin ang Higit na
Mahalaga :Ang Araw o ang Ulan?Ang mga kaklase ang magsisilbing tagapakinig o tagahatol.

Gawin Mo
Basahin ang diyalogo.
Sagutin ang mga tanong tungkol dito
Paglalahat:
Tungkol saan ang mga tanong na inyong sasagutin?
Paglalapat:
Tumawag ng dalawang bata para mag usap tungkol sa oplan tokhang
Ang ilang batang lalaki ang magtatanong na sasagutin naman ng mga babae.

104
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. PAGTATAYA:
Tingnan at basahin ang usapan.Sagutin ang mga tanong pagkatapos Pahina 132 Landas
sa Wika 6

0 Saan gustong pumunta niAlex?

1 Ano ang katangian ng mga Igorot ?

2 Talaga bang matataas ang palayan doon?

3 Mahirap bang puntahan ang hagdan hagdang palayan?

4 Gusto mo rin bang makapunta doon?

V. TAKDANG-ARALIN:
Pakinggan ang usapan ng iyong mga magulang habang kayo ay kakain. Maghandang
sagutin ang mga tanong tungkol sa kanilang pinag usapan.

105
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Banghay Aralin sa Filipino 6
Unang Markahan
Ikapitong Linggo
Ikatlong Araw

I. Layunin:

Nagagamit ang iba’t ibang uri ng panghalip na pananong sa iba’t ibang sitwasyon
F6wg-Ie-g-3
Pagpapahalaga: Pagmamahal sa kalikasan
II. Paksang Aralin
Paksa: Gamit ng panghalip na pananong sa iba’t ibang sitwasyon

Sanggunian: Landas sa Pagbasa pahina 76, Bagong Filipino Tungo sa Globalisasyon pahina
124-125.

Yugto ng Pagkatuto:

0 Pagsasanay:
Sundin ang sumusunod na panuto.

0 Isulat ang pangalan ng guro sa Filipino 6 sa loob ng parihaba.


1 Gumuhit ng araw sa itaas ng bundok
2 Isara ang bintana sa may likuran.
3 Punasan ng mabuti ang dingding.
1 Balik – Aral:
Piliin sa sumusunod na salita ang panghalip na paari.

akin ganyan

ganire sinuman
ilan man kanila
saan man balana

ninyo kanya

3. Mga Gawain:

A. Pagganyak:

Ipabasa ang tanungan ng mga bata.Ano ano ang napansin mo sa mga tanong ng mga
mag aaral? Bakit minsan ay nakatatawa ang mga tanong natin?

106
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Paglalahad:

Pag aralan natin ngayon ang gamit ng iba’t ibang uri ng panghalip na pananong sa iba’t
ibang sitwasyon.
C. Pagtatalakay:
Sagutin ang mga tanong:
Bakit nasira ang ating kalikasan?
Paano natin mapangalagaan ang ating paligid?
Bakit kumakaunti na ang mga isda sa dagat?
Paano natin mapauunlad an gating pamayanan?
Panghalip na pananong ang tawag sa salitang pananong na ginagamit na pamalit sa
pangngalan na maaaring isahan o maramihan.
Isahan Maramihan
Sino Sino – sino
Ano Ano – ano
Ilan Ilan – ilan
Alin Alin – alin
Saan Saan – saan
Kailan Kai – kalian
Kanino Kani – kanino
Paano Paa – paano
Gaano Gaa – gaano
Magkano Magka - magkano
D. Gawin Natin

Alamin natin ngayon sa pamamagitan ng pakikinig ng diyalogo kung bakit mahalaga ang
maayos na pagtatanong.
107
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Pumili ng dalawang bata at ipabasa ang diyalogo.
(Ipakita ang larawan sa pahina 76 Landas sa Wika)
Ipasagot ang mga tanong sa talakayin. Ano ang
ginagawa ninyo?
Sino-sino ang mga kasama mo sa pagtula?
Saan kaya nagpunta sina Ate at Kuya?
Sa anong mga salita nagsisimula ang pangungusap?
Ano ang tawag sa mga salitang ito?

E. Gawin Ninyo
Salungguhitan ang panghalip na pananong na ginamit sa bawat pangungusap.
Saan ka nanggaling kahapon?
Ano ang ginawa mo sa palengke?
Sino ang kasama mo roon?
Ano-ano ang napamili mo?
Magkano na ba ang isang kilo ng manok ngayon?
Kanino ka bumili ng mangga?
Sino ang nagsabi sa iyong doon ka bumili?
Gaano katagal ang biyahe mula rito sa atin hanggang sa palengke?
Kailan ka babalik doon?
Ano ang sasakyan natin?

F. Gawin Mo
Basahin ang balita sa pahina 78 -79 Landas sa Wika. Bumuo ng mga tanong tungkol
dito. Sundan ang halimbawa.

108
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
G. Paglalahat:
Anong uri ng panghalip ang ginagamit sa pagtatanong
H. Paglalapat:
Magbigay ng mga tanong tungkol sa sumusunod na mga karikatura.

109
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. Pagtataya:

Basahin ang balita. Bumuo ng mga tanong mula sa binasa. Gamitin ang mga panghalip na
pananong.

V. Gawaing Bahay:
Sumulat ng limang pangungusap gamit ang panghalip na pananong.

110
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Banghay Aralin sa Filipino 6
Ikapitong Linggo
Ikalimang Araw

I. Layunin: Nagagamit ang call number sa pagpili ng aklat na nais basahin


F6PB –Ig – 8
Nagagamit ang card catalog sa pagtukoy ng aklat na gagamitin sa pagsasaliksik
tungkol sa isang paksa .
F6EP – Ih – 9.1
Pagpapahalaga: Magbasa nang mabuti
II. Paksang Aralin
Paksa: Paggamit ng card catalog at call number sa pagpili ng aklat
Sanggunian: Landas sa Pagbasa 6 pahina 90 – 91
Hiyas sa Pagbasa 5, 1999 pp.165-166
Pagdiriwang ng Wikang Filipino 5,1999.pp 188-194
Mga Kagamitan: card catalog, plaskard

Yugto ng Pagkatuto:

Pagsasanay: Basahin ang mga salitang may klaster at mga salitang may tunog diptonggo.
Klase plano krimen medyo bahay sabaw apoy
Sigaw brotsa tren
Balik – Aral:

Ipakita ang isang aklat at ipakilala kung ano ang pangalan ng bahaging nakikita.Ipakita
ang sumusunod : Pabalat ,Pahinang Pamagat ,Pahina ng Pagpapalimbag ,Talaan ng
Nilalaman ,Paunang Salita , Katawan ng Aklat ,Talahulugan o Glosari.
Pagganyak:
Magpakita ng kard katalog. Itanong kung saan ginagamit ang kard katalog.
Ilan ang uri ng kard katalog? Saan ito ginagamit?
Saan banda sa card catalog makikita ang call number?

Paglalahad:
Pag aralan natin ngayon ang paggamit ng card catalog at call number sa pagtukoy at
pagpili ng aklat na gagamitin sa pagsasaliksik.

111
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Pagtatalakay:

KARD KATALOG –Mahalagang tulong ang kard katalog sa mga nais magbasa o magsaliksik sa
aklatan dahil pinadadali nito ang paghahanap ng kailangang aklat o babasahin . Ang kard katalog ay
naglalaman ng mga detalye tulad ng pamagat ng akda , pangalan ng awtor o may – akda , lugar ng
pinaglimbagan, ang naglimbag ,at petsa ng pagkakalimbag. Nakatala rin sa kard katalog ang Call
Number o Accession Number ng aklat o babasahin.
Mga uri ng Kard Katalog:
1. Kard ng Pamagat (Title Card )
Binibigyang – diin nito ang pamagat ng akda. Mababasa sa unang linya ang pamagat ng aklat.
Sa ilalim nito ay ang pangalan ng awtor o may –akda at ang detalye ng paglilimbag.

422
Ang Guro at ang Sining ng Pagtuturo
Paz M.Belvez
Quezon City: DANE Publishing House, Inc.,
1997

2. Kard ng Paksa ( Subject Card )

Ang paksa naman ang binibigyang – diin sa kard ng paksa. Sa kard katalog na ito, ang paksa o
nilalaman ng aklat ang nasa unahan, kasunod ang pangalan ng awtor, pamagat ng aklat, at detalye ng
paglilimbag.

422
Pagtuturo ,Istratehiya
Paz M. Belvez,Ang Guro at ang Sining ng
Pagtuturo
Quezon City : DANE Publishing House,
Inc.,1997

112
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
3. Kard ng Awtor o May – akda ( Author Card )

Sa kard katalog na ito , nasa unang linya ang pangalan ng awtor, kasunod dito ang
pamagat ng aklat at ang detalye ng paglilimbag.

422
Belvez, Paz M.
Ang Guro at ang Sining ng Pagtuturo .
Quezon City : DANE Publishing House,
Inc.,1997

2. SISTEMANG DEWEY DECIMAL

-Mas mapapadali ang paghahanap sa mga librong nais nating basahin. Ito ay ginawa ni Melvin
Dewey na isang librarian.

000 – 099 – Generalities


100 – 199 – Pilosopiya at Sikolohiya
200 - 299 – Relihiyon
300 – 399 – Agham Panlipunan
400 – 499 – Wika
500 – 599 – Agham at Matematika
600 – 799 –
800 – 899 – Panitikan o Retorika
900 – 999 – Heograpiya o Kasaysayan

Gawin Natin / Ninyo:

Pangkatin sa dalawa ang klase. Ang unang pangkat ang gagawa ng card catalog at ang ikalawang
pangkat ang magsasabi kung saan ang call number.Simulan sa mga aklat sa Filipino.Maaring
gumamit ng mga indeks kard para rito.
Gawin Mo

Linangin mo pa ang iyong kakayahan sa paggamit ng kard katalog.Tukuyin kung anong uri ng
kard katalog ang gagamitin sa paghanap ng sumusunod:

Genoveva Edroza – Matute


Katon,sa Bahay Muna
Mga piling tulang pampaaralan at pambata tungkol sa iba’t ibang okasyon at pagdiriwang
Landas sa Pagbasa 6
Ang Musikang Pinoy ,Noon at Ngayon
113
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
E. Paglalahat:
Ano ang kard katalog? Saan at paano ito ginagamit ?
F. Paglalapat:
Sabihin kung anong uri ng kard katalog ang gagamitin sa paghanap ng mga sumusunod na paksa:
Benham Rise
Extra judicial killing
Light Rail Transit
Vigan City
Panitikang Pambata

IV. Pagtataya:

Isulat kung ang gagamitin ay kard ng pamagat , kard ng paksa , kard ng awtor o may -
akda ang gagamitin sa paghahanap ng sumusunod:

0 Nicanor Abelardo: The Man and the Artist


1 Iba’t ibang katutubong instrumenting pangmusika
2 Katutubong awit
3 Kasaysayan ng musikang Pilipino
4 Ati – atihan , Moriones

V. Takdang – Aralin:

Bumisita sa isang aklatan at gamitin ang kard katalog. Itala ang mga aklat na maaaring maging
sanggunian sa pagsasaliksik ng isa sa sumusunod:
Musikang Pilipino
Musikerong Pilipino
Awiting – bayan ng Pilipinas
Katutubong instrumentong pangmusika

114
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-8 Linggo, Unang Araw )

I. Layunin:
Nakasusunod sa panuto ( F6PN-h-1.1 )

Pagpapahalaga: Pagkamasunurin

II. Paksa
Pagsunod sa Panuto
Sanggunian: CG F6PN-h-1.1 pahina 120-190
Mga Kagamitan: tsart

Pamamaraan
0 Pagganyak
Hikayatin ang mga mag-aaral na sundin ang mga sumusunod na panuto.
1 Tumayo ang lahat
2 Ilabas ang dila
3 Umikot ng tatlong beses
4 Umupo
5 Pumalakpak
Pagganyak na tanong
Tama ba ang pagkasunod mo sa ibinigay kong panuto? (Tawagin ng palitan ang lalaki at babae)
0 Gaano kahalaga ang pagsunod ng panuto?

Gawin Natin
Ang guro ay magbibigay ng panuto na susundin ng mag-aaral. Ipahanda ang mga kagamitan na
kakailanganin.
Gumuhit ng malaking puso sa pulang kartolina
Idikit ito sa bond paper
Gamit ang marker isulat sa loob ng puso ang pangalan mo
Sa ibaba ng hugis puso isulat naman ang pangalan ng iyong kaibigan
Ipasa sa guro ang natapos na gawain
(Susuriin ng guro ang natapos na gawain)

4. Gawin Ninyo
Bawat pares ng mag-aaral ay nakaupo ng patalikod. Ang isang mag-aaral ay magbibigay ng
panuto base sa larawang ibibigay ng guro at ang kapwa niya pares ang siyang guguhit sa larawan base
sa panutong ibibigay. Pagkatapos, ikukumpara ng magpares ang mga larawan. Kung magkatugma ang
larawan, ito’y hudyat na wasto ang pagkasunod ng panuto.
115
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
5. Gawin mo
Pabunutin ang mga mag-aaral ng isang istrip sa fish bowl. Nakasulat sa istrip ang panuto.
Ipakita ito sa klase at gawin.

6. Paglalahat

Ano ang maaaaring bunga ng hindi pagsunod ng panuto? Kapag nasunod mo naman ano ang
dulot nito?
(Ang pagsunod sa panuto ay tanda ng paggalang at pagkamasunurin. Ugaliing magbasa,
making, umunawa at sumunod sa mga hakbang na dapat sundin. Pagsikapang makasunod sa tiyak,
tama at malinaw na panuto upang lubos na matuto. Ang hindi pagsunod ay maaaring magbunga ng
pagkakamali at kaguluhan)
7. Paglalapat

Hatiin sa apat na pangkat ang klase. Bawat pangkat ay magbibigay ng panuto batay sa
itatalagang gawain at ipakita sa klase.
Unang pangkat: Pagsasayaw
Ikalawang pangkat: Pagsasagawa ng ehersisyo
Ikatlong pangkat: Pagguhit ng bituin
Ikaapat na pangkat: Pag-upo ng tuwid
RUBRIKS
Pamantayan Bahagdan
Pagbibigay ng panuto---------- 30%
Pagsunod ng panuto---------- 30%
Akma sa ibinigay na Gawain ---------- 15%
Kooperasyon---------- 25%
Kabuuan---------- 100%
(Siguraduhing pantay ang bilang ng lalaki o babae sa bawat grupo )
IV. Pagtataya
Sundin ang sumusunod sa mga panuto at tingnan kung ano ang iyong mabubuo.
Kumuha ng isang papel.
Isulat ang unang linya sa bandang kaliwa ang pangalan sa malalaking titik.
Sa bandang kanan ay isulat ang petsa ngayon.
Gumuhit ng malaking bilog sa gitna ng papel.
Lagyan ng dalawang maliliit na tatsulok ang magkabilang panig ng bilog.
Gumuhit ng maliit na parisukat sa bandang itaas sa loob ng bilog.
Gumuhit ng maliit na Bangka sa bandang ibaba sa loob ng bilog.
( Landas sa pagbasa pahina 222 )
V. Takdang Aralin
Sumulat ng panuto tungkol sa pagluluto ng pagkain.

116
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-8 ng Linggo, Ikalawang Araw )

I. Layunin:
Naibabahagi ang isang pangyayaring nasaksihan ( F6PS-Ih-3.1 )

Pagpapahalaga : Makatutuhanang Pagpapahayag

II. Paksa
Pagbabahagi ng isang pangyayaring nasaksihan
Sanggunian: CG F6PS-Ih-3.1
Wikang Filipino 6 p. 173
Kagamitan: larawan, tsart
Pamamaraan
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Isulat kung ang pares na mga salita ay magkasalungat o magkasingkahulugan.
Kaagapay – Kaakibat
Matangkad – Pandak
Salat- Kulang
Inangkin – Inayawan
Tribu –Pangkat

1 Balik-aral
Magtanong
Ano ang aralin natin kahapon?

B. Panlinang na Gawain
2 Pagganyak
Magpakita ng larawan at magtanong.

Ano ang masasabi ninyo sa nasaksihang pangyayari na ipinapakita sa larawan?

117
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
2. Paglalahad
Ilahad ang aralin
Sabihin:
Ngayon ating pag-aralang ibahagi ang mga pangyayaring ating
nasaksihan. Magpakita ng video tungkol sa Brigada Eskwela. ( Ang guro ay
malayang pumili ng video na ipakita na may magandang aral. )

Gawin Ninyo

Hatiin sa apat ang klase, bigyan ng manila paper at ipasulat ang mga pangyayaring
nasaksihan sa larawan.

Gawin Mo

Ipasulat sa papel ang mga pangyayaring nagaganap sa nasaksihang larawan at basahin


ito sa klase.

4. Paglalahat
Kung nasaksihan mo ang isang pangyayari paano mo ito maibabahagi?
(Naibabahagi ito sa pamamagitan ng paglalarawan ng pangyayaring nasaksihan at ng sariling
pananaw tungkol dito.)

5. Paglalapat
May nasaksihan ka bang bata na binu-bully? Anong gagawin mo? Paano mo ito
maibabahagi sa iba pang pangyayaring iyong nasaksihan?

118
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
IV. Pagtataya
Ipakita ang larawang ito:

Isulat ang sariling pananaw tungkol sa pangyayaring nasaksihan

V. Gawaing Pantahanan
Sumulat ng 5 pananaw tungkol sa pangyayaring nasaksihan sa inyong pamayanan.

119
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Filipino 6
Unang Markahan
(Ika-8 Linggo, Ikalimang Araw)

I. Layunin:
Nakasusulat ng talatang nagsasalaysay ( F6PU-Ih-2.1 )

Pagpapahalaga : Pagiging maingat at malinis sa pagsulat

II. Paksa:
Pagsusulat ng Talatang Nagsasalaysay
Sanggunian: Gintong Hiyas sa Filipino 5 pp. 164-166, CG. F6PU-Ih-2.1
Kagamitan: tsart, plaskard
DCCM X (Tourism)

Pamamaraan:
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Magpabasa ng mga salita sa loob ng plaskard
Pasalaysay Pamantayan
Talata Gabay
2. Balik-Aral
Isulat sa patlang kung ang mga sumusunod ay pasalaysay, patanong, pautos,
pakiusap o padamdam.
a. Naku! Nadulas ang bata sa palusebo! ( padamdam )
b. Masaya ang pista sa amin. ( pasalaysay )
c. May palaro ba sa plasa? ( Patanong )
d. Maaari po bang umupo sa tabi mo? ( Pakiusap )
B. Panlinang na Gawain:
1. Pagganyak
-Alam ba ninyo kung ano ang talatang pasalaysay?
Paglalahad
0 Sabihin ang aralin:
Ang talatang pasalaysay ay nagtataglay ng kaisahang diwa. Ang bawa’t
pangungusap ay tumutulong sa pagbuo ng isang kaisipang inilahad. Ang lahat ng
pangungusap na ginamit ay nagbibigay ng isang malinaw na kahulugang napapaloob sa
talata.
(Pagtatalakay sa paraan sa pagsulat ng talata ng salaysay )
120
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Sa pagsulat ng salaysay kailangan nagtataglay ng mga elemento ng tauhan,
tagpuan at banghay.
Nagtataglay din ito ng tiyak na panimula, katawan at konklusyon.
Ang talata ay pinalulugitan, mga isang dali mula sa gilid.
Ang unang pangungusap ay nagtataglay ng pinaka-buod ng buong talata.
Ang unang pangungusap ang siyang pinanununtunan ng ibang mga
pangungusap sa talata.
Ang unang pangungusap at huling pangungusap ay tinatawag na paksang
pangungusap at nagtataglay ng kabuuang talata. Ang diwang tinataglay ng
pangungusap ay kailangang magpatuloy mula sa unahan hanggang sa huling
pangungusap.

Halimbawa ng talatang pasalaysay:

Gawin Natin

Sumulat ng isang talatang pasalaysay tungkol sa buhay ni Dr. Jose P. Rizal. Pagkatapos nilang
sumulat ng talata ng pasalaysay, tumawag ng isang bata at ipasulat ang kaniyang gawa sa pisara.
(Tatalakayin ng guro kung paano ang pagbuo ng isang talatang pasalaysay matapos nilang makabuo ng
talata tungkol sa buhay ni Rizal. )
Sabihin:
Mabubuo ang talatang pasalaysay kung…

121
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Gumamit ng mga halimbawa,
Ito ay paraang ginagamit upang makabuo ng isang talata. Ang pagbanggit sa mga
halimbawa o ilang mga pangyayari ay nakapagpapalinaw sa diwa ng binabanggit ng
paksa ng pangungusap ay isang mabisang paraan.
Pagbibigay ng mga kinakailangang bagay-bagay,
Ito ay isang pangkaraniwang paraan sa pagbuo ng talata.
Magkaruon ng paghahambing,
Ito ay mabisang paraan sa pagbuo ng talata upang lalong maging kasiya-siya at malinaw
ang mga talata.
Pagsama-samahin ang iba’t-ibang paraan,
Ang pagsasama-sama ng iba’t-ibang paraan ay lalong nagbibigay linaw sa talatang
gagawin.
Gawin Ninyo

Hatiin ang klase sa tatlong pangkat. Papiliin ng isang paksa na nakasulat sa ibaba ang bawat
pangkat at bumuo ng isang talata sa paksang napili.
Karunungan at ang kayamanan.
Ang mahirap at ang mayaman.
Ang ating kapaligiran sa ngayon.
Ang pinakamalungkot na karanasan ko.
Ang aking tungkulin sa aking bayan.

Gawin Mo

Sumulat ng isang talatang pasalaysay tungkol sa magagandang tanawin ng Ormoc na inyo nang
napuntahan.
0 Ang guro ay magpapakita ng magagandang tanawin sa Ormoc
DCCM X (Tignan ang kalakip na sipi )
Paglalahat
Ano ang natutunan ninyo sa ating aralin?
Paano isulat ang talata ng nagsasalaysay?
Sagot: Sa pagsulat ng salaysay kailangang nagtataglay ng mga elemento ng tauhan, tagpuan at
banghay.
Nagtataglay din ito ng tiyak na panimula, katawan at konklusyon.
Gumagamit din ng wastong pagkakasunod-sunod, angkop na salita, mga parirala
upang mapanatili ang kalinawan at maayos na pagkakasunod-sunod.
Gumamit ng mga paglalarawan o pakikipag-usap upang maging kaaya-aya ang
pagsasalaysay kung kinakailangan.

122
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Paglalapat
0 Sa pamamagitan ng pagpapakita ng dula-dulaan isatao kung paano ninyo ipakikita ang
pagmamahal sa bayan kapag inaawit ang pambansang awit.
1 Habang nagpapakita ng dula-dulaan ang isang pangkat, gagawa naman ang ibang
pangkat ng sanaysay basi doon sa ipinapakitang dula-dulaan.

Pagtataya
Sumulat ng talata na nagsasalaysay ng isang pangyayari na inyong napuntahan.

6. Takdang Aralin
Sumulat ng salaysay tungkol sa pagdiriwang sa inyong bayan.

123
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-siyam na Linggo)

I. LAYUNIN
Nagagamit ang dating kaalaman sa pagbibigay ng wakas ng napakinggang teksto
(F6PT-II-1.14)

Pagpapahalaga: Pagiging Masunurin

PAKSANG ARALIN
0 Kasanayan: Pagagamit ng dating kaalaman sa pagbibigay ng wakas ng napakinggang
teksto
1 Sanggunian: Ugnayan: Wika at Pagbasa ph.48-49,
Bagong Likha: Wika at Pagbasa ph. 197-200
C. Mga Kagamitan: mga larawan, cartolina, pentel pen, manila paper,lapel

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Bilugan ang panghalip na panao. Isulat sa unang patlang ang panauhan at sa
ikalawang patlang ang kailanan.

__________1. Hintayin ninyo ang pagdating nina Steve at Harriet.


__________
__________ 2. Kata ay magtulungan sa lahat ng gawain.
__________
__________ 3. Nagdala sila ng pagkain sa mga manggagawa.
__________
__________ 4. Natapos nila ang gawaing ibinigay ng guro.
__________
__________ 5. Dadalo tayo sa pulong na ipinatawag ng kapitan ng barangay.

2. Balik-Aral
Anu-ano ang mga panauhan at kailanan ng panghalip panao?

3. Pagganyak
Magpakita ng larawan ng isang batang lalaki na may dalang pusa at iniwan niya
ito sa gitna ng daan. Tanungin ang mga bata kung ano ang maaring mangyari sa pusa
kung itutuloy ng bata ang pag-iwan nito sa daan. Magtanong pa ng karagdagang mga
tanong na maaring makahinuha ang mga bata sa mga posibleng mangyayari.

124
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
B. Panlinang na Gawain
1. Paglalahad
Basahin ang talata sa ibaba. Atasan ang mga bata na making ng mabuti.

Malapit na sa dulo si Matsing. May dala siyang sulo na nakatali sa kanyang


baywang. Humangin at lumakas ang apoy sa sulo. Humingi siya ng tulong kay
Pagong ngunit wala itong magawa. Nang hindi na makaya ni Matsing ang init at
usok ay bumulusok siyang pababa.

Ano ang nangyari? Magkaroon ng pagtatalakay ukol dito.


Talakayin ang detalye sa pagkuha ng wakas ng isang teksto:
Ang paghinuha ay higit na mataas na antas ng pang-unawa kaysa literal.
Ang literal ay pagtukoy lamang sa nakalahad na detalye samantalang ang
paghinuha ay batay sa mga pahiwatig na nasa teksto. Ang mga pahiwatig ay
mabibigyang-kahulugan batay sa dating kaalaman ng mambabasa tungkol sa
detalyeng nakalahad. Ang mga dating kaalamang ito ay bunga ng mga nabasa,
nakita, o naranasan ng mambabasa.
2. Gawin Natin
Magkaroon ng maikling laro na “Paint Me a Picture”. Pangkatin ang mga bata sa
tatlong (3) pangkat. Ang guro ay magbabasa ng sitwasyon. Atasan ang mga bata na
isadula ang maaring wakas ng bawat sitwasyon. Bigyan sila ng 30 segundo sa pag-iisip at
pagsadula ng maaring wakas. Kung aling pangkat ang may mas makatarungang wakas
ay ang mananalo.
3. Gawin Ninyo
Piliin ang iyong hinuha sa sumusunod na mga sitwasyon. Maglagay ng tsek sa
patlang na katapat ng sagot mo.
1. Nagtatrabaho sa araw at nag-aaral sa gabi si Glenn.
_____ Magkakasakit siya at titigil na sa pagtatrabaho at pag-aaral
_____ Makatatapos siya ng pag-aaral at makakukuha ng mas magandang trabaho.
Inutusan ng nanay si Ben na maghatid ng labada sa bahay ni Gng. Samson.
Nagmamadali siyang makabalik sa paglalaro kaya tumakbo siya habang bitbit ang
balutan ng damit.
_____ Gusot na ang mga damit nang iabot ni Ben ang mga iyon kay Gng. Samson.
_____ Madarapa si Ben sa daan at sasabog ang malilinis nang damit.
Nag-brown out habang tinatapos ni Nena ang kanyang proyektong ipapasa
kinabukasan.
____ Hihintayin niyang bumalik ang kuryente para matapos ang kanayang proyekto.
____ Matutulog na siya at idadahilan sa guro ang brown out kaya hindi niya natapos
ang kanyang proyekto.

125
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 May piknik ang mag-anak. Malayo na ang natatakbo ng kanilang sasakyan nang
maalala ng nanay ang dessert nilang salad na pinalalamig sa ref.
______ Ipipilit ng nanay na bumalik sila para kunin ang salad.
______ Imumungkahi ng nanay na bumili na lamang sila sa daan ng ibang dessert.
1 Tuwang-tuwa si Michelle. Binigyan siya ng kaibigan ng isang napakagandang kuting.
Subalit mula nang alagaan niya ang kuting, nagkaroon siya ng asthma.
______ Pakikiusapan niya ang kanyang kapatid na alagaan ang kuting para sa kanya.
______ Ipagbibili niya ang kuting kasi alam niyang mahal iyon.
Gawin Mo
May sasabihin na mga sitwasyon ang guro. Isulat sa sagutang papel ang maaring wakas
sa bawat pangyayari.
(Babasahin ng guro)
0 Gumagamit ng dinamita si Mang Ramon sa pangingisda. Nakita siya ng mga bantay-
dagat at hinabol siya ng mga ito.
1 Binaha ang pook nina Ka Maning. Nasira ang kanilang pananim na palay. Kasali sila
sa kooperatiba ng Samahan ng mga Magbubukid.
2 Sumabog ang Bulkang Mayon. Nalaman ito ng mga may ginintuang-pusong kasapi ng
Samahang Kabataang Barangay.
Paglalahat
Paano magbigay ng wakas mula sa napakinggang teksto? Anu-ano ang maaring
isaalang-alang na mga detalye?
6. Paglalapat
Pipili ang guro ng isang maikling kuwento at babasahin ito sa harap ng mga bata.
Pagkatapos, bigyan ng pagkakataon ang mga bata na magbigay ng sarili nilang wakas
ayon sa kanilang ibig na mangyari. Ipaliwanag sa kanila kung bakit ganoong wakas ang
kanilang napupusuan.

IV. PAGTATAYA
Basahin ang seleksyon. Alamin ang ga detalyeng nakapaloob dito. Pag-isipan ang magiging
wakas nito.

V. TAKDANG-ARALIN
Maghanap ng isang kuwento ayon sa inyong gusto. Paghandaan ang pagbabasa nito sa
susunod na araw.
126
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
(Ika-siyam na Linggo)

I. LAYUNIN
Nagagamit ang OPAC sa pagtukoy ng aklat o babasahin na gagamitin sa pagsasaliksik
tungkol sa isang paksa. (F6EP-Ii-9.2)

Pagpapahalaga: Pagiging Mapagmasid

PAKSANG ARALIN
0 Kasanayan: Pagagamit ng OPAC sa pagtukoy ng aklat o babasahin na gagamitin sa
pagsasaliksik tungkol sa isang paksa
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Guide, Filipino 5 Teacher’s Guide ph. 86-
88 at ph. 78-79
C. Mga Kagamitan: laptop, video clip ukol sa paggamit ng OPAC, cartolina,
pentel pen, manila paper

PAMAMARAAN
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Anu-ano ang mga pamantayan na dapat tandaan sa panonood ng pelikula?
Paano ang pagbibigay ng kaisipan at pagpapahalaga sa saloobin nito?
2. Balik-Aral
Ano ang ibig sabihin ng card catalog?
Ano-ano ang ibat’t ibang uri nito?
Paano ito gagamitin?
3. Pagganyak
Paano ka makakasaliksik ng mga paksa na nang madalian?
Gusto mo bang malaman kung paano ka makapaghanap ng aklat kahit nasa
labas ka ng aklatan?

B. Panlinang na Gawain
1. Paglalahad
Bagong Teknolohiyang may kaugnayan sa Aklatan

Online Public Access Catalog


Ang OPAC ay nangangahulugang online public access catalog. Ito rin ay simpleng library
catalog kung saan antutukoy mo ang lokasyon ng mga aklat, periodicals, audio visual materials
at iba pang bagay na nasa isang aklatan.
127
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Ang kaibahan nito sa card catalog ay ito ay may access sa internet na nagiging
madaliang paghanap ng mga aklat kumpara sa mga lumang sistema (Dewey Decimal System).
Ito ang electronic na version ng card catalog. Ang paghanap ng aklat ay may sistema na
program na basta i-click mo at mahahanap mo ang lokasyon ng aklat sa isang aklatan.
Malalaman mo rin kung nasa estante pa ang aklat o may nakahiram na nito.

Magpakita ng video ukol sa wastong paggamit ng OPAC. (https://youtu.be/G9uNXYGDcAl at


https://youtu.be/6T6JdU2F4k0)

Talakayin ang mga detalye sa video.

2. Gawin Natin
Pangkatin ang mga bata sa tatlong (3) grupo.
Magpakita ng ikalawang video na nagsasaad ng mga hakbang sa paggamit ng OPAC.
Atasan ang bawat pangkat na intindihin at isulat ang mga detalye na inilalahad ng video.
Pagkatapos, ang lider ang mag report ng mga natalakay sa grupo ayon sa kanilang paghinuha sa
video. Ang buong klase ay magkaroon ng talakayan ukol sa mga report ng bawat pangkat.

3. Paglalahat
Ano ang ibig sabihin ng OPAC?
Ano ang kaibahan nito sa card catalog?
Paano ito gagamitin?

Kung mahina ang internet connection, paano ito makakaapekto sa paghahanap


ng mga aklat o paksa?

IV. PAGTATAYA
Itala kung anu-anong mga detalye ang dapat tandaan sa paggamit ng OPAC?
Magtala ng limang (5) mga importanteng detalye.

V. TAKDANG-ARALIN
Maghanap ng iba pang video na nagpapakita kung paano gamitin ang OPAC. Paghandaan ang
pagbabahagi nito sa klase.

128
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan
Ikasampung Linggo

I. Layunin:
Nabibigyang – kahulugan ang sawikain na napakinggan
Naipapahayag ang sariling opinion o reaksiyon sa isang napakinggang balita,
isyu o usapan
II. Paksa:
0 Kasanayan : Pagbibigay – kahulugan sa sawikain
1 PAgpapahayag ng sariling opinion o reaksiyon
2 Sanggunian : Pluma 6 pp. 111-116
3 Kagamitan : plaskards, tsart

III. Yugto ng Pagkatuto A.


Panimulang Gawain
1 Pagsasanay
Isulat ang mga sumusunod na parirala sa plaskard:
itaga sa bato mababaw ang luha
mababa ang loob bukal sa loob
balitang-kutsero magdilang anghel
tulak ng bibig namuti ang mata
magaan ang dugo matalas ang ulo

1 Balik-aral
Alin-alin sa sumusunod na mga pahayag ang katotohanan at opinyon? Isulat ang K sa
katotohanan at O kung opinion.
__ 1. Ang panganay ang unang anak ng mag-asawa.
__ 2. Mayaman sa protina ang karne samantalang sa carbohydrates ang kanin.
__ 3. Kayumanggi ang kulay ng mga Pilipino.
__ 4. Ang gupit na crew cut ang pinakabagay kay Billy.
__ 5. Mas malakas sumuntok si Pacquiao kaysa kay Marquez kahit nagtabla sila
sa laban.
Panlinang sa Gawain

0 Pangganyak
Ano ang masasabi ninyo sa kakayahan at katangian ng bawat nilikha?

129
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
2. Paglalahat
Sa araw na ito babasahin ko sa inyo ang kwento tungkol sa isang kambing na hindi
kuntento sa sarili.

A. Pagganyak na Tanong
Ano ang dapat ninyong gawin sa mga bagay na hindi na pwedeng palitan o baguhin?
B. Pagbasa ng Guro sa Seleksyon
Ipaalala ang mga panatayan sa wastong pakikinig.
Pagtatalakay na Pag-unawa

0 Pagsagot sa Pagganyak na Tanong


Ano ang masasabi ninyo sa kakayahan at katangian ng bawat nilikha?
(Iba-iba ang kakayahan at katangian ng bawat nilikha.)
1 Pagsagot sa mga Tanong Pang-unawa

0 Sinu-sino ang tauhan sa akda?


1 Paano naging magkaibigan sina Maki at Waldo?
2 Bakit nagkaroon ng problema si Maki?
3 Ano ang kanyang ginawa upang mabigyang kasagutan ang kanyang mga
tanong sa buhay?
4 Paano siya ginabayan ng kanyang nanay?
5 Nagtagumpay ba siyang magkaroon ng katulad na sungay ni Waldo sa
kagubatan? Paano niya natanggap ito?
6 Kahit ikaw si Maki at nakahihigit ng katangian ang iyong kaibigan na popular,
maraming nagkakagusto, at mas matalino, ano ang gagawin mo? Ibigay ang
iyong sariling opinion/reaksiyon?
7 Kung ikaw naman si Waldo at napansin mong naiingit sa iyo ang iyong
kaibigan, ano ang gagawin mo?
8 Bakit kaya nasabi ni Maki ang “Ako’y isang kambing, dapat kong taggapin ang
katotohanan?”
9 Ikaw, ano ang sasabihin mo sa inyong sarili upang matanggap mo kung ano
ka at kung anong mayroon ka?

2 Paglinang sa Kasanayan
Pansinin ang mga pangungusap sa ibaba:
3 Sina Maki at Waldo ay lumaking nakabuhol ang pusod.

4 Kapwa na sila nasa kasibulan ng buhay subalit walang nabago sa kanilang


samahan.
5 Pumunta si Maki sa pusod ng gubat upang makita ang engkantada.

130
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Ano ang kahulugan ng mga sinalungguhitang salita?
Tiyak ba ang kanilang mga kahulugan?
Sabihin: Ang mga sinalungguhitan ay mga salitang patalinhaga
na karaniwang ginagamit sa araw-araw. Ito ay nagbibigay ng di-tiyakang
kahulugan ng salitang isinasaad ito.
Halimbawa:
Itaga sa bato (tandaan)
Mababa ang loob (maawain)

6 Pagpapayamang Gawain
Gawin Natin
Panuto: Piliin ang mga sawikain sa pangungusap.

Parang aso’t pusa ang mga anak ni Aling Azon; lagi na lamang nagbabangayan.
Mahilig sa kompyuter at cellphone ang mga bagong dugo.
Madaling mapapansin ang bagong salta sa magulong lunsod.
Laging may ngiti sa kanyang mga labi tuwing naiisip niya ang bakas ng lumipas.
Balat-sibuyas ka pala. Biniro ka lang ay nagdamdam ka na agad.
Sayang lang ang pakiusap mo, bato ang kalooban ng taong iyan.
Mahal niya ang babaeng iyon kaya bigay na bigay siya sa lahat ng hilingin nito.
Bukas na aklat ang buhay ng ating mga bayani.
Mga kasamang driver, konting ingat, may butiki sa poste sa bandang kaliwa ng
susunod na kanto.
Gamitin ang kokote sa pagtatrabaho nang maiwasan ang pagkakamali at nang
hindi mapagalitan.

Gawin Natin
Panuto: Ano ang kahulugan ng sumusunod na mga matalinhagang
salita? Isulat ang titik ng wastong sagot.
___ 1. Kapag may isinuksok, a. Matutong magtipid at
may madudukot. magtiis habang kapos
___ 2. Ang hindi lumingon sa at kulang ang pera.
pinanggalingan, hindi b. Ang marunong mag-
makakarating sa paroroonan. ipon, magtipid, kapag
___ 3. Habang maikli ang kumot, nangangailangan ay
matutong mamaluktot. may magagastos.
___ 4. Ang mabuting gawa, c. Alalahanin ang mga
Kinalulugdan ng madla. taong marunong sa
131
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
___ 5. Sa taong may tunay na sinabi.
hiya, ang salita ay panu- d. Maraming natutuwa sa
numpa. taong gumagawa nang
tama at mabuti.
Gawin Mo
Panuto: Ang mga Pilipino ay likas na matalinhagang magsalita. Sa araw-
araw na mga pangyayari sa buhay ay naipapakita natin ang mayaman nating
nakaraan. Sinasalamin nito ang ating kultura kung paano tayo mangusap sa
kapwa. Isang paraan ang paggamit ng sawikain. Ibigay ang kahulugan ng
sumusunod na mga sawikain.
1. balitang-kutsero _____________________________
2. tulak ng bibig _____________________________
3. magaan ang dugo _____________________________
4. mababaw ang luha _____________________________
5. pantay ang mga paa _____________________________
6. bukal sa loob _____________________________
7. magdilang anghel _____________________________
8. namuti ang mata _____________________________
9. namamangka sa dalawang ilog _______________________
10. matalas ang ulo _____________________________
E. Paglalahat
Ano ang sawikain?
Paano nabibigyang-kahulugan ang sawikain?
F. Paglalapat
Panuto: Ibigay ang kahulugan ng mga sumusunod na sawikain. Pagkatapos gamitin sa
pangungusap.
may gatas pa sa labi
hulog ng langit
maykaya sa buhay
magsunog ng kilay
nag-agaw buhay
IV. Pagtataya:

Panuto: Ibigay ang kahulugan ng mga sawikaing nakasalungguhit. Piliin ang sagot sa loob ng
panaklong.
Mahilig kumanta tuwing umaga ang kapitbahay mo, e boses palaka naman.
(sintonado, palaka ang tinig, maganda ang boses)

Si Andres Bonifacio ay isang anak-pawis.


( mayaman, maramdamin, mahirap)
132
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
0 Bakit kaya lagi na lang butas ang bulsa ng kapitbahay kong negosyante? Parati na lang
sinasabing wala siyang pera tuwing ako’y manghihiram.
( may butas ang bulsa, walang pera, maraming pera)
1 Hawak sa ilong ang lahat ng pulis sa nais ng kanilang alkalde.
( hinawakan ang ilong, sunud-sunuran, may sariling paninindigan)
2 Kinain ng abo ang malaking bahay na katatayo pa lamang na pag-aari ng mag-asawang
drug-lord na taga Pasil, Cebu City.
( may abo ang bahay, nasunog, pinagnakawan)

Takdang-aralin:
Ibigay ang kahulugan ng mga sumusunod na sawikain
pabalat-bunga
magtaingang-kawali
kuskos-balungos
magdalang-tao
taas ang noo

133
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Banghay Aralin sa Filipino 6
Unang Markahan
(Ikasampung Linggo, Ikatlong Araw )

LAYUNIN:
0 Naibibigay ang kahulugan ng pamilyar at di kilalang salita sa pamamagitan ng pormal na
depinisyon (F6PT-Ij-1.10)
1 Nagbabago ang dating kaalaman batay sa natuklasan sa teksto (F6PB-Ij-15)
2 Naipakikita ang hilig sa pagbasa (F6PL-Oa-j-7)

Pagpapahalaga: Pagbibigay galang sa paniniwala o pasya ng iba

PAKSA:
0 Kasanayan: Pagbibigay Kahulugan ng Pamilyar at Di-Kilalang Salita sa Pamamagitan ng
Pormal na Depinisyon
1 Sanggunian: K to 12 Gabay Pangkurikulum sa Filipino 6, Landas sa Pagbasa 6 pp.24-25
2 Kagamitan: Batayang aklat, tsart, larawan, diksyunaryo

Yugto ng Pagkatuto:
0 Pagsasanay:
Basahin ang bawat pangungusap. Ibigay ang kahulugan ng mga may salungguhit na salita sa
papamagitan ng pagbibigay ng kanilang kasalungat. Isulat ang sagot sa sagutang papel.
Humusay ang kaniyang pagguhit dahil sa pag-eensayo.
Ang batang makulit ay napagalitan ng nanay.
Walang humpay ang pag-iyak ng bata.
Pati hangin yata’y walang pakialam sa kapal ng usok na nakabalatay
May maliit na liwanag na natatanaw ang bata.

2. Balik-aral:
Sa anong paraan matutukoy/maibibigay ang kahulugan ng isang salita?
Mga Gawain:
A. Pagganyak. (Ipakita ang larawan)

134
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Kailan at saan ninyo ito madalas makikita?
Anu-anong tradisyon ng mga Pilipino ang alam ninyo?

Panuto: Kumpletuhin ang concept cluster na ito sa pamamagitan ng paglalagay


ng mga ideyang inyong naiisip na kaugnay ng salitang nasa gitna.

PISTA NG

B. Paglalahad:
Pagbibigay hakbang/pamantayan sa pagbasa
Basahin ang kuwento
PIsta sa Aming Bayan

Masayang-masaya ang lahat. Araw ng pista ngayon sa aming bayan. Maraming


tao ang nagsimba. Masigla at masaya ang kalembang ng kampana sa simbahan. Hindi
magkamayaw sa ingay ng pagbabatian at pagbabalitaan ang mga tagarito, mga
balikbayan, at mga panauhin mula sa ibang bayan.
Walang tigil ang masipag na banda ng musiko sa paglibot sa mga lansangan
habang nagbibigay ng masiglang tugtugin. Umaambag rin sa sigla at saya ang malakas
na bunghalit ng mga tugtugin sa mga perya at pondahan at maging sa mga tahanan
man.
Nagpapagaraan sa ganda ang mga arko sa mga panulukan ng mga kalye. May
mga arkong kawayan na may makukulay na ginupit-gupit na papel. Ang mga banderitas
na may iba’t ibang kulay ay nakagayak sa mga hayag na lansangan at maging sa maliliit
na kalye man.
Naku, higit sa lahat kabi-kabila ang handaan. May mga naglilitson doon at dine.
Malalaking talyasi ng pagkain ang nakasalang sa kalan sa mga kusina at sa mga bakuran.
Mula tanghalian hanggang hapunan ay pagsasalu-saluhan ang mga inihandang pagkain
ng mga magkakamag-anak, magkakaibigan, at mga panauhin. Kainang hindi matapus-
tapos. Ganyan ang pista. Nakalulungkot tuloy isipin na ang pista ay tila kainan na
lamang at nawawala na ang diwang ispiritwal ng okasyon.
E, bakit nga ba may pista? Hindi ba’t nagdudulot lamang ito ng malaking gastos?
Hindi ba’t malaking pag-aabala ito? Pero sadyang hindi na maiaalis sa kulturang Pilipino
ang pagpipista at pamimista. Ito’y isang kaugaliang minanapa natin sa ating mga
ninuno.
Ang pista ay araw ng pasasalamat sa Poong Maykapal sa mga biyayang
ipinagkakaloob Niya sa mga tao. Ito ay araw ng pagdakila. pagpuri at pagpaparangal sa
Panginoon. Kadalasan, ang pistang-bayan ay itinatapat sa kaarawan ng patron ng
135
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
bayan, gaya ng pista ng Meycauayan na ipinagdiriwang sa kaarawan ng patron nito na
si San Francisco de Asis, pista ng Santa Clara sa kaarawan ng Mahal na Birhen de
Salambao, pista ng Obando sa kaarawan ni San Pascual de Baylon, pista ng Malolos sa
kaarawan ng Birhen Immaculada Concepcion, at iba pa.

Sagutin ang mga sumusunod na tanong:


0 Ano ang pista?
1 Bakit may pista?
2 Ilarawan ang pagdiriwang ng pista batay sa tekstong binasa.
3 Sang-ayon ka ba na ipagpatuloy ang tradisyon ng pagdaraos ng pista?
Ipaliwanag.
4 Bakit sinasabing ang pista ay isang pamanang kalinangan n gating mga
ninuno?
5 Batay sa binasang teksto, anong isyu ang nakapaloob dito?
6 Sa isyung nakapaloob sa teksto, ano sa tingin mo ang paniniwala ng may-akda
nito tungkol sa isyung ito?
Gawin Natin:
Pagtatalakay:
Tukuyin ang kahulugan ng salitang pamilyar at di- pamilyar. Gamitin ang
diksyunaryo.Isulat ang sagot sa pisara.
Hindi magkamayaw sa ingay ng pagbabatian at pagbabalitaan ang mga tao sa
plasa.
Nagpapagaraan sa ganda at kulay ang mga arko at banderitas sa kalye.
Tuwing pista, naririnig ang bunghalit ng mga tugtugin sa perya, mga pondahan at
mga tindahan
Makukulay na banderitas ang nasa kalye kung araw ng pista.
Bukud sa pagtugtog ng banda ng musiko, umaambag din sa saya ng kapistahan ang
pagsasalo-salo sa masasarap na pagkain ng mga pamilya at panauhin.
Tanong: Ano ang ibig sabihin ng pamilyar at di-kilalang salita?
Paano mo naibibigay ang kahulugan ng mga salitang pamilyar at di-kilalang
sa kwentong iyong binasa?
Magbigay ng mga halimbawa ng pamilyar at di-kilalang salita. Tukuyin ang
kahulugan nito sa pamamagitan ng paggamit ng diksyunaryo.
(Ang guro ay malayang magbigay ng iba pang mga salita)

Mga Salitang Pamilyar Mga Salitang Di-kilala


Matayog Punyal
Namangha Piging
Intindihin Ablada
Umaaso Ginapi
Sekreto Pitak
nalaman balintataw

136
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
D. Gawin Niyo/ Gawin Mo:
Kumpletuhin ang tsart sa pamamagitan ng pagtatala ng mga salitang naging
pamilyar at di-kilala sa inyo mula sa binasa ninyong teksto. Iugnay ang mga salitang
ito sa inyong sariling karanasan. Ibigay ang kahulugan nito.
Salitang Pamilyar Kahulugan Salitang Di-Kilala Kahulugan

E. Paglalahat:
Ano ang natutunan mo sa aralin?
Naibigay mo ba ng wasto ang mga kahulugan ng mga salitang pamilyar at di-
kilala?
Paano/Ano ang iyong ginawa?
F. Paglalapat:
Basahin ng tahimik ang talata. Piliin ang mga salitang pamilyar at di-kilala mula
sa teksto. Sa tulong ng diksyunaryo, tukuyin ang kahulugan ng bawat isa.
Tukuyin din kung ano ang iyong matuklasan at kung ito ba ay nakapagbabago sa
dating niyong kaalaman.
TUGOB FESTIVAL

Ang Tugob Festival ay isang magarbong pagdiriwang sa Lungsod ng Ormoc na


idinaraos tuwing buwan ng Oktubre taon-taon. Ang salitang Tugob ay salitang
Ormocanon na ang ibig sabihin ay “nag-uumapaw” na tumutukoy sa kasaganaan ng
likas na yaman ng Ormoc. Ipinapakita at ipinagmamalaki ng mga taga Ormoc ang
masaganang ani ng mga produktong pinya , tubo , niyog , isda, gulay , palay at iba pa.
rd
Ito ay unang idinaos noong 2010 na itinaon sa pagdiriwang ng ika 63 Charter Day ng
lungsod. Pinakainaabangang bahagi ng pagdiriwang ang street dancing kung saan ang
mga kalahok ay galing sa iba’t ibang barangay ng Ormoc ,mga mag-aaral, at mga kawani
ng lokal na pamahalaan ng lungsod. Ang mga mananayaw ay nagsusuot ng matitingkad
at magagarang kasuotan habang nagsasayaw sa kalsada upang ipakita ang kanilang
pagpapasalamat sa nag-uumapaw na biyaya ng lungsod. Ang street dancing ay isang
kumpetisyon sa pinakamagaling umindak , pinakamakulay at pinakamagarbong
kasuotan at pinakamagaling sa pagpapakita ng kahulugan ng pagdiriwang sa kanilang
sayaw.

IV. Pagtataya:
Ibigay ang kahulugan ng salita na may salungguhit. Piliin ang sagot sa loob ng kahon.

137
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Diperensiya walang hiya magiging tanyag
Karangalan hadlang

0 Ang mga talipandas ay pumupunta sa handaan kahit hindi iniimbita.


1 Ang mga may kapansanan ay may kakayahang maghanapbuhay.
2 Dapat mabuhay ng may dignidad ang mga tao.
3 Ang kahirapan ay hindi sagwil sa edukasyon..
4 Ang buhay ng taong dakila ay magniningning sa lipunan.

V. Takdang Aralin:
Magbigay ng 5 salitang pamilyar at 5 di-kilala/di-pamilyar sa iyo. Ibigay ang kahulugan nito.

138
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan

I. LAYUNIN

Nakakasulat ng liham pangkaibigan. (F6PU-Ij-2.3)

Pagpapahalaga: Pagiging Palakaibigan

PAKSANG ARALIN:
0 Pagsulat ng Liham Pangkaibigan
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Grade, RBEC, Pinagyamang Pluma ng Phoenix
2 Mga Kagamitan: tsart, Aklat sa Pagkatuto, meta strips, lih na papel sa bawat bahagi nito

PAMAMARAAN:
0 Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Ibigay o pangalanan ang iba’t-ibang bahagi ng liham
1 Balik Aral:
Itanong: Anong uri na liham ang inyong ginawa?
2 Pagganyak:
Naranasan nyo na bang gumawa ng liham para sa inyong kaibigan?
Ang pagsulat bas a inyong kapwa ay isa sa ginagawa ninyo upang manatiling buo ang
inyong samahan?

1 Panlinang na Gawain:
0 Paglalahad:
Ang Liham Pangkaibigan
Isang uri ng komunikasyon ang pagsulat n liham. Karaniwang sulatin ang liham
pangkaibigan. Ito ang pinakagamiting uri ng liham ng mga mag-aaral. May iba’t-ibang uri ng
liham-pangkaibigan. Ilansa mga ito ang mga liham pakikiramay, liham pagbati, liham
paanyaya, liham pasasalamat, liham pangungumusta at liham paghingi ng payo.
May limang bahagi ang liham pangkaibigan
Pamuhatan- Ito ay bahaging nagsasaad ng tirahan ng sumulat at ng petsa kung kalian
sinulat ang liham. Matatagpuan it sa itaas at kanang bahagi ng sagutang papel.
Bating Panimula-Isa itong maiklng bati o pambungad na pagbati sa sinulatan. Gumagamit
ng kuwit sa hulihan nito isinusulat ito sa kaliwang bahagi ng sulatang papel pagkatapos
ng pamuhatan.
Katawan ng Liham- Ito ang pinakamahalagang bahagi ng liham na nagsasabi ng dahilan ng
pagliham sa anyong talata.
Bating Pangwakas- Ito ang maikli at magalang na pamamaalam. Isinusulat ito pagkatapos
ng katwan ng liham na katapat ng pamuhatan at gumagamit din ng kuwit sa huli.
Lagda- Isinusulat sa bahaging ito ang pangalan o palayaw sa sumulat.
139
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
Tirahan

Pamuhatan

Petsa

Bating Panumula,
Pangalan ng Taong
sinusulatan

Bating
Pangwakas

Pangalan at
lagda ng
sumulat

(Ang gawaing ito ay maaring sukatin sa pamamagitan ng pamantayan sa ibaba


5- Napakahusay 2-di gaanong mahusay
4- Mahusay 1- Sadyang di mahusay
3- Katamtaman

Gawin Natin:
Magpaskil sa pisara ng isang porma ng liham pangkaibigan. Ipaunawa at ipasuri sa mga
mag-aaral upang matukoy ang mga bahagi nito.
Itanong: Anu-ano ang mga bahai ng liham?
Ano ang inilalagay sa bahagi ng liham?
Anu-ano ang dapat tandaan sa pagsulat ng isang liham?
Bigyan ng pagkakataong magtanong at makibahagi ang mga mag aaral sa talakayan.
Gawin Ninyo:
Pangkatin ang klase. Pasulatin ang bawat grupo ng liham pangkaibigan. Sabihin ang mga
dahilan kung bakit gagawa ng liham para sa kaibigan. Matapos ang inilaang oras, ipabasa sa
pangkat ang natapos na liham at pagbigyang puna ayon sa pinag-uusapang pamantayan
bago magsumula ng pagsulat

140
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
4. Paglalahat:
Ano ang dapat tandaan sa pagsulat ng liham pangkaibigan?
5. Paglalahat:
Bakit kailangan gumawa ng liham para sa kaibigan?
Kailan ginawa ang pagsulat ng liham pangkaibigan?

IV. PAGTATAYA:
Sumulat ng isang maikling liham pangkaibigan.

V. TAKDANG ARALIN:
Bumili ng sobre at sulatan ng pangalan ng padadalhan mo ng liham pangkaibigan.

141
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.
FILIPINO 6
Unang Markahan

LAYUNIN: Nasasagot ang mga tanong tungkol sa pinanood. (F6PD-Ij-20)


Pagpapahalaga: Wastong Pakikinig

PAKSANG ARALIN:
0 Pagsagot sa mga tanong tungkol sa pinanood
1 Sanggunian: K to 12 Grade 6 Curriculum Grade, RBEC, Sanayang Aklat sa Filipino 6,
Internet: https://www.youtube.com/watch?v=qxnGHIHMOS
2 Mga Kagamitan: tsart, Aklat sa Pagkatuto, meta strips, iba’t-ibang kulay na papel,
plaskard kompyuter/laptop, speaker/audio,projector
PAMAMARAAN:
A. Panimulang Gawain
0 Pagsasanay
Isunod-sunod ang mga pangyayaring napanood sa telebisyon. Maaari itong drama
teleserye, o talambuhay ng isang taong kilala o di kilala ang personalidad.
1 Balik Aral:
Itanong: Kailan nyo huling ginawa a ng panonood ng pelikula?
Mga ilan pelikula na ang iyong napanood?
2 Pagganyak:
Itanong: Ano ang mabisang pamantayan sa panonood ng pelikula?
B. Panlinang na Gawain:
1. Gawin Natin:
Sabihin na makakaroon kayo muli ng pagkakataong makapanood ng pelikula. Ipaalala an
mga pamantayan sa panonood ng pelikula. Maaring mapakuha sa mga mag-aaral ng
kuwaderno upang maitala ang mahalagang detalye sa pelikula.
2. Gawin Ninyo:
Pangkatin ang klase. Ipasulat sa limang (5) pangungusap ang sagot ng bawat katanungan na
ilathala ng guro sa pisara. Tawagin an glider ng grupo upang imungkahi ang kanilang mga
sagot.
3. Paglalahat:
Itanong: Anu-ano ang dapat alalahanin kung nanonood ng pelikula?
4. Paglalahat:
Magpanood ng maikling pelikula sa mga mag-aaral. Bigyan ang mga mag-aaral ng mga
katunayan batay sa palikulang kanilang pinanood.
IV. PAGTATAYA:
Magpanood ng maikling pelikula sa mga mag-aaral. Isulat sa isang buong papel ang mga
kasagutan sa mga tanong na ilathala ng guro sa color paper.
V. TAKDANG-ARALIN:
Manood ng pelikula at isulat ang mga sagot sa patnubay na mga katanungan.
142
All rights reserved. No part of this materials may be reproduced or transmitted in any form or by means – electronics
or mechanical including photocopying without written permission from DepEd Regional Office VIII.