Vous êtes sur la page 1sur 27

Ang Tungkulin ng Wika

Zdenek SALZMANN

Michael Alexander Kirkwood H A L L ID A Y


Roman JAKOBSON

W.P. ROBINSON

Frank SMITH

pangkalahatang gamit ng wika


napapakilos o napagagalaw ng wika ang lahat ng bagay sa mundo
SALZMANN
L anguage, C ulture, and Society (1 993)
SALZMANN
L anguage, C ulture, and Society (1 993)
- P a ra s a mg a
h a y o p , im p o r t a n t e
it o s a k a n ila n g
s u r v iv a l
n g u n it s a t a o ,
h ig it p a s a s u r v iv a l
a n g t u n g k u lin n g
w ik a
ROMAN J AKOBSON
i. Kognitibo/Reperensyal/Pangkaisipan – pagpaparating ng
mensahe at impormasyon.

ii. Conative – paghimok at pag-impluwensya sa iba sa


pamamagitan ng mga pag-uutos at pakiusap.

iii. Emotive – pagpapahayag ng mga saloobin, damdamin at


emosyon.

iv. Phatic – pakikipagkapwa-tao


v. Metalinggwal – paglinaw sa mga suliranin tungkol sa mga
layunin (intensyon) ng mga salita at kahulugan.

vi. Poetic – patula, paggamit ng wika para sa sariling kapakanan.


W.P .
R o b in s o n
i. Estetiko – paggamit ng wika sa paglikha ng panitikan.
ii. Ludic – Pagtutugma
- paggawa ng mga salitang walang katuturan o kawawaan
- pagsubok sa mga posibilidad ng wika habang natututuhan
ito
iii. Pag-alalay sa pakikipagsalamuha at pakikipagkapwa-tao
– paggamit ng wika upang simulan, alalayan at tapusin ang
pagkikita
- mga ritwal sa wika
- wika bilang kagandahang – asal
iv. Pag-alalay sa iba
– Paggamit ng wika upang alalayan o impluwensiyahin ang
kilos o damdamin ng iba
– paggamit ng mga tuntunin at ekspresyon ng tungkulin o
obligasyon
W.P .
R o b in s o n
v. Pag-alalay sa sarili – Kaugnay ang ugali at damdamin
vi. Pagpapahayag ng sarili
– Pagpapahayag ng sarili, katauhan at damdamin
– tuwiran sa pamamagitan ng pandamdam
- di-tuwiran sa pamamagitan ng bilis, taas ng tinig, tunog ng
tinig
vii. Pagtatakda sa tungkulin o papel sa lipunan
– paggamit ng wika upang itakda o ipahayag ang
kaugnayang pansosyal ng mga tao
– mga ginagamit kapag nakikipag-usap sa isang tao at mga
ginagamit kapag nagsasalita tungkol sa iba (G. Gng. Bb…)
viii. Pagtuturo – Paggamit ng wika sa pagpaparating ng bagong
impormasyon at kasanayan.
ix. Metalangguage - Paggamit ng wika sa pagtalakay
W.P .
R o b in s o n
x. Pagtatanong at Panghuhula
– Pagtataka, paghahanap, paghingi ng impormasyon at
panuto
- pagbuo ng haraya (imagining)
- pagpapasubali (supposing)

xi. Pagtukoy sa daigdig na di-panglinggwistika


a) Pagkilala (identification)
– pagkilala at pagpapahayag ng kaibhan at
pagkakatulad ng mga bagay
b) Pagbuo (organization)
– pag-uuri-uri at pagbibigay – katuturan sa mga
kaugnayan ng mga bagay sa ibang bagay.
M IC H A E L A . K .
H A L L ID A Y
Explorat ions in t he
Funct ions of Language

K inategorya niya
ang wika batay
sa mga tungkulin
nito
sa ating buhay
1. Interaksyunal
 pagtatatag, pagpapanatili, pagpapatatag ng relasyon sa kapwa tao
 PHATIC COMMUNION:
COMMUNION mga di-pinupuna o walang kabuluhang
pakikipagpalitan na nagsasaad ng isang bukas na tulay (channel) ng
pakikipagtalastasan kung kinakailangan.
 tumutukoy ito sa lahat ng gamit ng wika upang mapanatili ang mga lipon o
grupo
 Dapat matutuhan ng mga tao ang mga iba’t ibang uri ng gamit ng wika kung
nais nilang makisalamuha nang mahusay sa iba.
1. Interaksyunal
 Nangangailangan ang matagumpay na interaksyon ng wastong pag-uugali ,
wastong pagsasabi sa wastong paraan at paggawa ng mga bagay ayon sa
kinagawian
 Madaling makita ang mga paglabag sa kaugalian, maging malaswang salita
sa maling tagpuan o di pagtayo sa ilanga pagkakataon. Maaaring parusahan
ang mga ito nang higit pa sa pagkadulas sa pangyayari.
 Halimbawa:
Halimbawa pagbati, pagpapaalam, pagbibiro, panunudyo, pag-aanyaya,
paghihiwalay, pagtanggap, atbp.
2. Instrumental
 Ginagamit sa pagtugon sa mga pangangailangan
 Ginagamit ang wika ng tagapagsalita para mangyari / maganap ang mga
bagay-bagay
 Pinababayaan ng wikang pagalawin (manipulate) ng tagapagsalita ang
kanyang kapaligiran
 Pakikiusap o paguutos
 Halimbawa:
Halimbawa Mga bigkas na ginaganap (performative utterances) –
pagpapangalan/pagbabansag, pagpapahayag, pagtaya. Iba pang mga
halimbawa ay pagmumungkahi, panghihikayat, pagpilit.
3. Regulatori
 Pag-alalay sa mga pangyayaring nagaganap (maintenance of control)
 Sa madaling sabi, ito ang pagsasabi kung ano ang dapat at hindi dapat
gawin
 itinatakda nito ang mga papel na ginagampanan ng bawat isa, nagbibigay-
daan para alalayan ang pakikisalamuha at nagbibigay ng talasalitaan para
sumang-ayon, di-sumang-ayon at pag-alalay at pag-abala (disrupt) sa kilos
ng iba.
 Halimbawa:
Halimbawa pagbibigay direksyon, paalala o babala, pag-ayon, pagtutol,
pagtatakda ng mga tuntunin at alintuntunin sa paglalaro
4. Personal
 Pagpapahayag ng sariling damdamin o opinyon sa anyo ng mga
padamdam, pagrerekomenda, pagmumura o sa pamamagitan ng maingat
na pagpili ng salita, pagkukuyom sa sarili o pagbubulas ng damdamin.
 May “tinig” o kinalalaman ang mga tao sa nangyayari sa kanila
 Malaya ang sinuman magbuka ng kanilang bibig o hindi, magsabi ng marami
o magsawalang-kibo kung nais nila, ang pumili ng kung paano sasabihin ang
kanilang sasabihin.
 Halimbawa:
Halimbawa pagsigaw, pagrerekomenda, pagmumura, pagpapahayag ng
galit, paghingi ng paumanhin, talakaying impormal at d-pormal, kolum
at komentaryo sa dyaryo
4. Personal
Totoong may gamit na personal ang wika ngunit
napakahirap itong ilarawan nang buo. Sa gamit na ito,
nagsasama-samang gumagalaw sa mga paraang walang
nakaaalam ang wika, ang isipan, ang kalinangan/ kultura
at ang katauhan/ personalidad.
5. Imahinatibo
 Pagpapahayag ng imahinasyon samalikhaing paraan
 Nakabubuo ng isang sistema ng haraya, maging mga akdang
pampanitikan, sistemang pampilosopiya, o huwarang pangarap (utopian
visions) at pag-iisip ng walang magawa
 Halimbawa:
Halimbawa Para sa kasiyahan sa paggamit ng wika bilang tunog; pag-
iingay ng sanggol, pag-awit ng isang mang-aawit, pagtutula ng
makata, mga larong pangwika, paggamit ng mga tayutay, idyoma,
sagisag, at simbolismo, mga akdang pampanitikan tulad ng nobela at
maikling katha
5. Imahinatibo
 Pinapansin ‘di lamang ang tunay na daigdig kundi pati na ang mga posibleng
daigdig at marami pang imposibleng daigdig
 Paglalagay ng sarili sa katauhan ng mga nababasa o nakikita sa telebisyon at
sine, pakikinig sa radyo, cd player, MP3 player (vicarious experience)
 Tinutugunan ang maraming estetiko at artistikong pangangailangan (urges)
 Pinahahalagahan ang gamit na imahinatibo kung nagbubunga ito ng
artistikong paglikha ngunit sa karamihan, nagsisilbi itong isang susi sa mga
pagkakataon sa paglikha at pagtakas sa katotohanang ipinahihintulot nito.
6. Heuristik
 Paghahanap o paghingi ng impormasyon
 Batayan ng kaalaman sa iba-ibang disiplina
 Nakakamit lamang sa pamamagitan ng Pormal na Edukasyon
 Metalanguage – isang wikang ginagamit sa pagtukoy sa wika na naglalaman ng
mga katawagan tulad ng tunog, pantig, kayarian, pagbabago, pangungusap, atbp.
 Halimbawa:
Halimbawa pagtatanong tungkol sa kalikasan ng daigdig at pabuo ng mga
posibleng sagot, pagbubuo ng konklusyon, pangangatwiran, paggawa ng
hypothesis, pagbibigay katuturan, pagsubok/pagtuklas, pagpapaliwanag,
pagpuna, pagsusuri, pagbuo, pageeksperimento, pagsang-ayon, di-pagsang-
ayon, pag-uulat, pagtaya.
Impormatib/Represent
asyunal
 Pagbibigay impormasyon
 May mga tuntunin sa pagpapalitan ng impormasyon:
i. dapat maging totoong-totoo at hindi kalahati lamang ang dapat gumawa ng
palagay (assumptions) tungkol sa alam ng tagapakinig

ii. hindi dapat kulang o pumupuri ang impormasyong ibinibigay

iii. at kung tapat ang intensyon, dapat iwasan ang ano mang misrepresentasyon at
kalalabisan.

 Halimbawa:
Halimbawa pag-uulat, paglalahad, pagpapaliwanag, paghahatid ng
mensahe, pagbibigay ng tama/maling impormasyon, pagsisinungaling,
pagpapahayag
Impormatib/Represent
asyunal
Mayroon ding pagkakataong naiiba
(idiosyncratic view) ang pananaw ng isang
tao, maaaring ituring na naiiba (peculiar)
ang mga bigkas na nagsasaad ng
pagkatawan sa daigdig.
Frank Sm ith
U s e s o f L a n g u a g e ( 19 9 7 )

1. Higit na napag-aaralan ang wika sa mga tunay na


karanasan sa komunikasyon.
2. Ang kasanayan sa isang tungkuling pangwika ay hindi
nangangahulugan ng kasanayan sa iba pa.
3. Hindi lamang isang tungkulin/gamit pangwika ang
naggagamit sa isang pagkakataon. Maaari ring dalawa o
higit pa.
4. Kailangan ng nagsasalita ang tagapakinig at kailanagn
ng nagsusulat ang nagbabasa.
5. Isa lamang alternatibo ang wika (pasalita at pasulat).
Madalas upang maging higit na mabisa ang
komunikasyon, kinakailangang gamitin ang kumbinasyon
ng wika at ng iba pang alternatibo tulad ng pagsasakilos,
pagkumpas, pagsasalarawan at ekspresyon ng mukha.
Ayon sa Wikipedia

“Language is a
system of
communication that
enables humans to
cooperate.”
Maraming Salamat Po! 
☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆
☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆
☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆☆
☆☆☆☆☆☆☆☆☆ ☆
☆☆☆☆☆☆☆☆☆
☆Jo☆☆☆☆☆☆
☆Jai☆☆☆☆☆
☆Ayn☆☆☆☆
☆Ness☆☆☆☆
☆Mich☆☆
☆Denise☆
bibliography
 http://tl.answers.com/Q/Ano_ang_mga_tungkulin_n
 http://www.maybenow.com/tungkulin-ng-wika-q239
 http://www.slideshare.net/pesiaplaza6291/ang-tung
 http://tl.answers.com/Q/Ano_ang_kahalagahan_at