Vous êtes sur la page 1sur 11

1.

dwa czynniki decydujące o powstaniu filozofii :

- Człowiek uświadomił sobie, że ma rozum

- Filozofia powstała ze zdziwienia

2. czym była filozofia na początku dziejów?

- Filozofia była wszechnauką. Nie było innej nauki poza nią.

- Filozofia była mądrością

3. działy filozofii:

Klasyfikacje filozofii są dyskusyjne, jednak można przyjąć, że system filozoficzny składa się z
następujących działów:

- metafizyka (ontologia)

- teoria poznania (gnoseologia)

- teoria nauki (epistemologia)

- teoria wartości (aksjologia)

- filozofia dziejów ( historiozofia)

- etyka

- estetyka

- filozofia przyrody

- filozofia prawa

- filozofia polityki

- filozofia twórczości

- filozofia kultury

- filozofia medycyny

- filozofia człowieka (antropologia filozoficzna)

- filozofia codzienności

- filozofia farmacji

Zdarza się też pogląd, że w filozofii można wyodrębnić tylko ontologię (metafizykę), gnoseologię
(teorię poznania) i aksjologię ( teorię wartości)

4. charakterystyka filozofii w poszczególnych epokach

- epoka starożytności

narodzenie i rozwój filozofii; powstanie pierwszych koncepcji filozoficznych – materializm


(materia jest wieczna); filozofia starożytna jest niepełna, ponieważ zajmowała się człowiekiem z
pominięciem problemu istnienia; przyjmowali uproszczone przekonanie, że człowieka wystarczy
oświecić, by skierować na właściwą drogę; przyjmowanie jedynie intelektualnego postrzegania
świata, bez uwzględnienia przeżyć; Cnota jako stan wewnętrznej harmonii kontrolowanej przez
rozum jako cel; główne skupienie na filozofii przyrody, nie na człowieku

- epoka średniowieczna

eklektyzm i rozwój teocentryzmu; tworzenie nowych nurtów filozoficznych poprzez syntezę co


najmniej dwóch wcześniej sformułowanych poglądów filozoficznych, gdzie jednym z nich jest
filozofia chrześcijańska; znamienny jest dualizm, w tym człowiek jako istota rozdarta pomiędzy
dobrem a złem; idea stworzenia świata z niczego; asceza; wiara religijna jako źródło poznania;
skupienie na życiu po śmierci; wprowadzenie autorytetów, np. święci

-epoka renesansu

powrót do filozofii starożytnej w oryginalnej postaci i polemika z poglądami średniowiecznymi;


antropocentryzm; ceniono rozum jako źródło poznania źródło wiedzy to doświadczenie i rozum;
optymizm czyli wiara w potęgę człowieka i jego możliwości; rozwój języków narodowych i
patriotyzmu; rozdział polityki od moralności i odrzucenie urzędowych autorytetów; odrzucanie
jakichkolwiek dogmatów

- epoka nowożytna

rozwój empiryzmu i racjonalizmu; epoka tworzenia nowych poglądów filozoficznych, poznanie


prawdziwe, praktyczne wykorzystanie zdobytej wiedzy, nauki przyrodnicze. nowe nurty
filozoficzne , które wywarły olbrzymi wpływ na wydarzenia polityczne w wielu państw
europejskich

Czym różni się filozofia chrześcijańska od pozostałych nurtów

Filozofia chrześcijańska przyjmuje Boga jako źródło poznania, łączy religię z nauką, przyjmuje
Boga chrześcijańskiego jako istoty (personalizm). Jako granice dociekań uznaje się religijne
dogmaty. Filozof chrześcijański, jeśli chce nim pozostać, musi ograniczyć dociekliwość rozumu do
granic wyznaczonych przez religię chrześcijańską

5. filozofia a nauki szczegolowe

nauka o bycie – metafizyka, ontologia


nauka o poznaniu – epistemologia, gnoseologia

nauka o wartościach – aksjologia;

etyka – nauka o moralności

estetyka – nauka o pięknie

filozofia dziejów (historiozofia)

filozofia przyrody – kosmologia

6. historia filozofii a historia nauk szczegółowych

Filozofia powstała w starożytnej Grecji, jest pierwszą nauką, wcześniej nie było nauk.

Pierwszy czynnik powstania filozofii - człowiek odkrył, że ma rozum

Drugi czynnik powstania filozofii – zdziwienie

Filozofia była Wszech nauką, Mądrością.

Wszystkie nauki dzielimy na filozofię i na nauki szczegółowe.

Pierwszy filozof – TALES

Czy różnorodność świata, którą on obserwował była od początku taka?

Historia nauki – dziedzina wiedzy opisująca tworzenie się i rozwój wyspecjalizowanych nauk
szczegółowych badających przebieg procesów przyrodniczych i społecznych.

7) polska filozofia i jej charakterystyka

Filozofia polska – narodowa tradycja filozoficzna w ramach filozofii europejskiej, uprawiana w


języku polskim, przez Polaków, lub na terytorium Polski.Tradycja filozofii w Polsce sięga
średniowiecza. Od XIV w. dominującym nurtem filozoficznym była scholastyka, a głównym
ośrodkiem Akademia Krakowska (odrodzona później jako Uniwersytet Jagielloński). Dzieła
filozoficzne pisano po łacinie, a sama filozofia była mało oryginalna, odzwierciedlając z
opóźnieniem prądy intelektualne powstałe w krajach Europy Zachodniej. W XV w. filozofia w
Polsce zaczyna uzyskiwać pewną odrębność, kiedy powstały podstawy polskiego słownictwa
filozoficznego. Pierwszych istotnych tłumaczeń dzieł starożytnych na polski dokonano w wieku
XVI. Na przełomie XV i XVI wieku dotarły do Polski prądy renesansowe, humanizm, stoicyzm czy
odnowiona scholastyka. Szybko rozwijała się filozofia przyrody, której najwybitniejszym
przedstawicielem był Mikołaj Kopernik. Duży wpływ na ożywienie dyskusji intelektualnych miała
reformacja. W 1579 do Polski przybył unitarianin Faust Socyn, którego zwolennicy byli tu
nazywani socynianami lub braćmi polskimi. Ich pisma miały szeroki (choć bardzo krytyczny)
odbiór również poza granicami Rzeczypospolitej. Rozpoczęta soborem trydenckim katolicka
kontrreformacja starała się odpowiedzieć na intelektualne wyzwania protestantyzmu, m.in. przez
pogłębioną refleksję filozoficzną. Spór filozoficzny dotyczył nie tylko religii, ale również
metafizyki, etyki czy filozofii politycznej. Kształtowanie się demokracji szlacheckiej i spory
religijne stały się źródłem oryginalnych idei, których wyrazicielami byli m.in. Andrzej Frycz
Modrzewski, Stanisław Orzechowski czy Piotr Skarga.

8) okresy filozofii w polsce po II WŚ.

1okres ) Lata od 1945-1949r Kontynuacja okresu międzywojennego. Odbywały się w tym czasie
tajne wykłady z zakresu filozofii. 2)okres od 1950-1956r .Narastanie znaczenia marksizmu i
pozytywizmu filozoficznego .Okres Stalinowski w Polsce Rozkwit Kul (uczelni prywatnych ,miedzy
innymi powstał Uniwersytet St Kard Wyszynskiego) 3)okres od 1957-1989r Okres dominujący
marksizm,tomizm,nurty filozoficzne chrześcijańskie. Poglądy Tomasza z Akwinu,które miały
wpływ na pobożność społeczeństwa. 4)okres od 1989 r do obecnie .Marksizm należy już do
przeszłości,dominuje natomiast filozofia chrześcijańska.Tomizm Kulowski.

9) przelomowe znaczenie filozofii Kanta

Kant wykazał ograniczone możliwości poznawcze człowieka. Z agnostycyzmu Kantowskiego


wypływa nakaz tolerancji, a więc istotna dziś przestroga, by poskramiać fanatyzm, którego
skrajną postacią jest terroryzm. Ponadto z Kantyzmu płynie wyraziste rozgraniczenie tego, co
należy do wiedzy naukowej i tego, co należy do zakresu wiary. Kant uczynił z człowieka centrum
wyznaczające świat poznawalny. Trzeba tu zaznaczyć, że odległy był od pojmowanie
społeczeństwa jako zbioru autonomicznych jednostek scementowanych na przykład
bezosobowymi prawami produkcji i handlu.

Kant pogodził dwie zasady, które poprzedzający go filozofowie przeciwstawiali sobie, a


mianowicie prawo i wolność. Celem ludzkości ma być bowiem urzeczywistnianie wolności pod
rządami sprawiedliwego prawa w skali całego globu. Zadaniem prawa nie jest realizacja dobra,
czy szczęścia człowieka lecz zapewnienie współistnienia indywidualnych wolności. Wolność jest
jedyną wartością przysługującą człowiekowi na mocy jego człowieczeństwa. Kant przyjmuje
istnienie prawa wyższego niż prawo stanowione. W myśl jego poglądów podstawowa zasada
tego prawa natury sprowadza się do wolności. Pozostaje więc ten pogląd w opozycji do
arystotelesowsko-tomistycznego sposobu pojmowania podstawowej zasady prawa natury
nakazującej czynić dobro i unikać zła.

Kant rozdzielił w swojej filozofii wyraźnie wiedzę naukową i wiarę religijną. Z tego poglądu płynie
szacunek dla wszelkich mniejszości, co powinno charakteryzować dzisiejszą demokrację.
Mianowicie, państwo nie powinno być ani świeckie, ani wyznaniowe. Używając współczesnego
języka, Kant wyraża aprobatę dla państwa neutralnego światopogladu.

11) wiedza a wiara

)Wiara nie może istnieć samodzielnie bez wiedzy, ponieważ żeby w coś wierzyć to najpierw
musimy posiadać wiedzę na temat tego czegoś, choćby nawet tak podstawową, że coś takiego w
ogóle może istnieć. Nie możemy wierzyć w coś o czym nie mamy absolutnie żadnej wiedzy.
Dlatego stwierdzenie: “posługujesz się wiarą albo wiedzą” jest z założenia nieprawdziwe. Nie
można posługiwać się tylko wiarą bez wiedzy. Natomiast można posługiwać się tylko wiedzą bez
wiary. Możesz mieć jakąś wiedzę na dany temat ale nie musisz w to wierzyć. Na przykład wiesz,
że Ziemia jest okrągła ale masz też wiedzę że niektórzy uważają, że np. jest płaska albo wklęsła.
Posiadasz wiedzę na temat Ziemi i możesz wierzyć w jedną z powyższych teorii albo nie wierzyć
w żadną. Podsumowując:

wiara jest ściśle związana z wiedzą i nie może istnieć samodzielnie,

wiedza może istnieć samodzielnie,

najpierw jest wiedza, a później dopiero powstaje wiara, nigdy odwrotnie.

12) charakterystyka egzystencjalizmu

Egzystencjalizm jest nurtem filozoficznym XX wieku. Jego głównymi przedstawicielami są Jean-


Paule Sartre, Martin Heidegger i Karl Jaspers. Za ojca Egzystencjalizmu uważa się XIX wiecznego
filozofa Sorena Kierkegaarda. W literaturze wpływ egzystencjalizmu jest widoczny w tekstach
Alberta Camus.

Cechy egzystencjalizmu to:

pesymizm względem celu i istoty życia człowieka - człowiek pojawia się na ziemi bez celu i
zmuszony jest wziąć odpowiedzialność za własne życie. Lęk przed istnieniem towarzyszy
człowiekowi na równi ze strachem przed śmiercią.

Wolność - nie jest dla człowieka darem, lecz męką, ponieważ jest to wolność bez granic, wolność
absolutna wynikająca z tego, że nie istnieje żaden wyższy byt.

Istnieje również teistyczna wersja egzystencjalizmu, zakładająca istnienie Boga. Zgodnie z tą


wersją człowiek może pokonać bezcelowość swojego życia jeżeli będzie podążać za wartościami
takimi jak miłość i wiara.

13) Agnostycyzm - pogląd wg którego człowiek ma ograniczone możliwości poznawcze. Kant


glosil agnostycyzm w stosunku do rzeczy samych w sobie.

14) Tolerancja - wyrozumiałość, pobłażanie odmiennym przekonaniom, preferencjom,


wierzeniom, czynom; dostrzeganie wszystkich możliwych perspektyw, a nie wyłącznie własnej. Są
granice tolerancji wobec wartości, które uznaje się za negatywne. Mianowicie trzeba odrzucić
poglądy, które naruszają bezwzględną wartość istnienia każdego z nas, w tym nienaruszalność
cielesną, wartość środowiska naturalnego i wolność światopoglądową.

15) Konformizm - wypieranie się własnych poglądów w imię spodziewanych korzyści. Jest to
jedno z zagrożeń w XXI w.
16) wlasciwosci zespolone tylko z człowiekiem

Właściwości człowieka odpowiedzialne za jego doznawane i przejawiane emocje są oddzielone


od właściwość odpowiedzialnych za aktywność w dziedzinie utylitarnej i od właściwości
odpowiedzialnych za myślenie, rozumowanie, w ogólności za poznawanie. Człowiek, poznający
aktywizuje i wykorzystuje inne obszary swej natury lub swego charakteru inne właściwości niż
człowiek, który pracuje fizycznie lub który kontempluje dzieło sztuki. I te poszczególne obszary
funkcjonują samodzielnie, nie są od siebie zależne – posiadają autonomię względem innych
obszarów. Podmiot poznania konstruuje się jaka zespół wyabstrahowanych własności
przypisanych człowiekowi. Po wyabstrahowaniu własności odpowiedzialnych za poznawanie
konstruuje się z nich jeden obiekt (syntetyzuje się te własności w całość będącą podmiotem
poznania). Te właściwości zespolone w jedność, zjednoczone w jednym obiekcie mają realizować
wszelkie cele poznawcze i mają pozwalać przeprowadzać wszelkie operacje poznawcze.

17) 3 świat w których człowiek żyje

Każdy człowiek żyje na trzech płaszczyznach czyli inaczej mówiąc trzech światach

---świat przyrody :w tym świecie rządzą prawa na które nie mamy wpływu .Człowiek podlega
prawom które tym światem rządzą a w tym świecie nie funkcjonują wartości. W brew utartym
poglądom człowiek nie jest lepszy od zwierząt .Pod koniec XX wieku określony jako jedyną istotą
śmiecącą i niszczącą środowisko w którym żyje

---świat kultury Gdyby nie istniał człowiek nie istniał by również świat kultury .Tylko i wyłącznie
człowiek tworzy świat kultury podejmując działalność kulturoznawczą .W świecie kultury
funkcjonują wartości. Świat kultury człowiek oddziela od świata przyrody wykorzystując zdobycze
techniki

---świat ideałów Wszystkie wartości możemy zaliczyć do niższych bądź wyższych , wartości wyższe
to ideały to sprawiedliwość ,braterstwo ,miłość ,równość i piękno

18) co to znaczy monizm, dualizm, pluralizm

- Moizm - pogląd, który sprowadza różnorodność świata do jednego elementu

- Dualizm - pogląd, który sprowadza różnorodność świata do dwóch elementów

- Pluralizm - sprowadza różnorodność świata do wielu elementów

19) co to znaczy racjonalizm, empiryzm, irracjonalizm

- Racjonalizm - pogląd, według którego, rozum jest źródłem wiedzy prawdziwej

- Empiryzm - pogląd, według którego, źródłem wiedzy prawdziwej jest doświadczenie, zmysły

- Irracjonalizm - pogląd, według którego, źródłem wiedzy właściwej jest intuicja


20) co jest zrodlem poznania wg filozofow chrześcijańskich

Filozofia chrześcijańska przyjmuje Boga jako źródło poznania, łączy religię z nauką, przyjmuje
Boga chrześcijańskiego jako istoty (personalizm). Jako granice dociekań uznaje się religijne
dogmaty. Filozof chrześcijański, jeśli chce nim pozostać, musi ograniczyć dociekliwość rozumu do
granic wyznaczonych przez religię chrześcijańską.

21. Wpływ filozofii europejskiej na inne kontynenty — Filozofia Europy kontynentalnej na


Amerykę Południową, Środkową i Meksyk – dominuje racjonalizm

Filozofia Europy północnej (kraje skandynawskie) na USA, Kanadę i Australię i UK – dominuje


empiryzm

Afryka i Azja nie mają wpływów filozofii europejskiej

22) korzenie filozofii europejskiej

23) korzenie kultury europejskiej

Korzeniami filozofii europejskiej oraz kultury europejskiej jest filozofia powstała w starożytności-
Grecji i Rzymie

24) żywioły wg. Filozofów starożytnych:

Pierwsi filozofowie pragnęli w obserwowanej różnorodności świata odnaleźć wspólny element.


Kierowali się oni zasadą arche.

Starożytni filozofowie uznawali za wieczne 4 materie( ziemia, woda, powietrze i nieokreśloność)

WODA- Tales głosił, że tym z czego wszystko powstało jest woda. Wszystko co istnieje zawiera w
sobie jako jeden z elementów wodę. Natomiast wszystko co umarłe wysycha. Podkreślał pisząc o
wszechobecności wody, że zarodki wszystki istot są wilgotne/mokre.

POWIETRZE- Anaksymenes sprowadzał różnorodność świata do powietrza które jest wieczne.


Powietrze łączy wszystko co istnieje. Zróżnicowanie świata ma źródło w odmiennym stężeniu
powietrza.

NIEOKREŚLONOŚĆ- Anaksagoras twierdził, że tym z czego wszystko powstało jest materia,


niezmiernie subtelna, pozbawiona wyraźnych jakości. Owa nieokreśloność jest wieczna i z niej
wyłonił się zróżnicowany świat. Wspólny początek też jest wyrazem jedności świata.

OGIEŃ- Heraklit głosił tym z czego wszystko powstało jest wieczny ogień. Wszysyko cokolwiek
istnieje powstało z ognia i w ogień się obraca. Ogień nie jest więc składnikiem różnorodnego
świata, lecz fazą, inaczej postacią, która wszystko na jakiś czas przyjmuje. Pochodzenienz ognia i
następnie przekształcenie się w ogień, łączy ze sobą wszystko co istnieje.

25) poglady 1wszego filozofa (talesa)


Tales z Miletu głosił, że tym z czego wszystko powstało jest woda. Głosił monizm, twierdząc, że
wszystko co istnieje zawiera w sobie jako jeden z elementów wodę.Natomiast to, co umarłe
wysycha. Według Talesa świat jest różnorodny ale stanowi jednośc tylko dzięki wodzie. Woda jest
wieczna i z niej wyłoniło się to, co istnieje. Przyjmował rozum jako źródło wiedzy o świecie

26) 2 swiaty wg Platona

Platon głosił dualizm, który wyrażał się koncepcji dwóch światów i koncepcji człowieka. Platon
uważał, że istnieją dwa światy, świat materialny i świat idei.

Świat materialny- jest wieczny, niedoskonały, materialny i ulega ciągłym zmianom oraz jest tylko
cieniem swiata ideii.

Świat idei- Jest doskonały, niematerialny, absolutnie niezmienny i wieczny. Po śmierci dusza
człowieka przenosi się do świata idei i dopiero tam go poznaje. Świat ten istnieje obiektywnie, to
znaczy w sposób niezależny od woli i świadomości człowieka. Jest zbudowany hierarchicznie a
najwyższą i najdoskonalszą jest idea dobra.

Wg. Platona człowiek składa się ze śmiertelnego ciała i nieśmiertelnej duszy.

Ciało jest więzieniem duszy i ogranicza zdolności poznawcze duszy, które ujawniają się dopiero w
świecie idei. Śmierć jest to rozdzielnie duszy od ciała, która po śmierci w którymś momencie musi
wróci ze świata idei na ziemie. Dusza dobrego człowieka może wybrać czy połączyć się z ciałem
człowieka czy zwierzęcia natomiast dusza złego człowieka musi połączyć się z cialem drapieżnika.

27) stosunek starożytności do niewolnictwa

Stosunek filozofów starozytnych do niewolnictwa

*wg Arystotelesa:

-niewolnictwo było przyjmowane jako fakt

- niewolnictwo było korzystną instytucją dla obu stron ( Pan uzyskuje pomoc, natomiast
niewolnik opiekę)

- uznawał, że Grecy z natury są panami, zaś Barbarzyńcy niewolnikami

*wg Stoików:

- niewolnictwo nie stanowi problemu, ponieważ wśród niewolników są osoby wolne


wewnętrznie, a wśród wolnych-zniewolene

-w szczególny sposób cenili wolność jako wartość, a ją osiąga człowiek, który podporządkowuje
uczucia nakazom swojego rozumu

- zniewolenie przynosi oddawanie się namiętnością


28) znaczenie Arystotelesa

Arystoteles zapoczątkował nurt filozoficzny zwany Arystotelenizmem który pod różnymi


postaciami występował w różnych epokach. Najistotniejszą dla nas jego odmianą jest Tomizm.

Jest to oparta na arystoteleniźmie filozofia która po dziś dzień pozostaje oficjalną filozofią
kościoła katolickeigo. Wniósł też dużo dla innych nauk takich jak logika, fizyka, biologia i
astronomia.

Ponadto do dowodem wielkości jego sytemu filozoficznego jest to że nadal jest cytowany i
nawiązują do niego współcześni filozofowie.

29) kto wprowadzil ideę braterstwa wszystkich ludzi

IDEA BRATERSTWA GŁOSZONA PRZEZ STOIKÓW.

Stoicy tworzyli w epoce hellenistycznej. Kładli nacisk na etykę. Zajmowali się fizyką. Fizyka
stoików wyrosła z przekonania, że świat ma jednolitą budowę, jest cały materialny a zarazem
ożywiony i na miarę boską doskonały. Dzięki temu przekonaniu mogli wytworzyć system
monistyczny. Uważali że bytem jest jedynie to co działa i podlega działaniu. Byli materialistami,
materia i ruch przyjmują różne postacie ale poza materią i ruchem nic nie istnieje. Wg nich
ROZUM przenikał świat i rządził nim. Rozum nie był specjalnością ludzką lecz siłą kosmiczną, myśl
ludzka podlega tym samym prawom co cała przyroda. Świat tworzy jedną wielką całość, jest
żywy, rozumny, nieograniczony, jest boskiej natury, uznawali tylko świat przyrodzony, ale
dopatrywali się natury nadprzyrodzonej. Zadania człowieka-ma żyć zgodnie z wszechświatem i
być wierny prawu. Szczęścia nie można być pewnym, póki jest zależne od zewnętrznych
okoliczności. Wspólna dla posokratesowskiej etyki jest ŁĄCZNOŚĆ MĄDROŚCI CNOTY
NIEZALEŻNOŚCI I SZCZĘŚCIA. Ich ideałem był mędrzec tzn. człowiek rozumny i cnotliwy. Ludzie
dzielą się na dobrych i złych. Rzeczy godne wyboru dzielą się na duchowe(talenty),
cielesność(sprawność zmysłów), i zewnętrzne(posiadanie dzieci). Kto kieruje się w życiu
zasadami rozumu mądrości i cnoty ten nie znajduje przeciwieństwa między interesami
osobistymi a społecznymi.

30) teoria bledow rozumu w ujeciu Beacon'a

.Franciszek Bacon jako pierwszy filozof podjął się próby klasyfikacji błędów popełnianych przez
rozum. Określił je mianem idoli. Są to złudzenia którym podlega rozum. Mamy 4 rodzaje

idoli: idole jaskini, idole rynku, idole teatru i idole plemienne. Idole jaskini są to wpływy których
doznajemy za młodu w najbliższym otoczeniu (w domu). Idole rynku to nieprecycjne określenia,
błędy językowe.

Idole teatru to błędy płynące z przejmowania tradycji i twierdzeń naukowych bez weryfikacji.
Idole plemiene nie mają charalteru indywidulanego, są ugruntowane w ludzkiej naturze.

Otóż rozum niejednokrotnie błądzi, jak to wskazuje Bacon. Na przykład podlegając oczekiwaniom
człowiek dostrzega pewne prawidłowości tam, gdzie one nie występują.

31) znaczenie wspolczesne Tomasza z Akwinu

Tomasz z Akwinu uznawany jest za jednego z najwybitniejszych myślicieli chrześcijańskich.

Tomasz dokonał rzeczy o zasadniczym znaczeniu dla historii filozofii i teologii, dokonał syntezy
poglądów Arystotelesa i jego komentatorów oraz postarał się o nowe przekłady łacińskie
oryginalnych tekstów greckich. Dzięki temu nie opierał się już jedynie na komentatorach
arabskich, lecz mógł sam czytać teksty oryginalne. Skomentował większość dzieł Arystotelesa,
oddzielając w nich to, co było wartościowe, od tego, co budziło wątpliwości lub należało w
całości odrzucić, wykazując zbieżności z faktami chrześcijańskiego Objawienia oraz wykorzystując
myśl arystotelesowską szeroko i trafnie we własnych pismach teologicznych. Pokazał, że między
wiarą chrześcijańską a rozumem istnieje naturalna zgodność. Podstawową doktryną filozofii
świętego Tomasza jest nauka o strukturze bytu, oparta na kategoriach metafizyki
arystotelesowskiej Każdy byt według Tomasza ma swoje własne istnienie, odrębne od istnienia
pozostałych bytów, istnienie stanowi i realności bytów.

32) czym charakteryzuje sie ustroj demokratyczny w mysl teorii w xxI w

33) dlaczego Sokrates i dlaczego Piron nie pisali dzieł

Do podstawowych cech demokratycznego ustroju, należy pięć zasad:

zasada suwerenności narodu

zasada poszanowania praw mniejszości

trójpodział władz

państwo prawa

pluralizm

Zasada suwerenności narodu jak powszechnie wiadomo, zasada ta stanowi jeden z


fundamentów ustroju demokratycznego. W największym uproszczeniu oznacza ona, że najwyższa
władza w państwie demokratycznym należy do ludu. W debacie publicznej powoływanie się na
ideę suwerenności ludu służy najczęściej usprawiedliwianiu decyzji politycznych

Zasada poszanowania praw mniejszości stanowi, iż państwo powinno szanować prawa


mniejszości, np. etnicznych czy narodowych.

Trójpodział władzy

Koncepcja trójpodziału władzy została zaproponowana przez Karola Monteskiusza. Opierała się
ona na wyodrębnieniu z funkcji państwa trzech władz – wykonawczej (egzekutywa),
ustawodawczej (legislatywa) i sądowniczej. Każda z nich miała być sprawowana przez inny organ,
jednak przy wzajemnym kontrolowaniu się.

(Platon był jak wiadomo zwolennikiem oddania całej władzy w ręce miłujących mądrość, czyli
filozofów, to jego uczeń Arystoteles wyraźnie opowiadał się za modelem władzy zrównoważonej,
w której równoważyłaby się wzajemnie i tym samym ograniczała władza arystokratów i ludu.)

Państwo prawa

Współcześnie nie oznacza ona tylko i wyłącznie przestrzegania prawa, ale także
podporządkowanie się normom prawnym oraz posłuszeństwo im przez wszystkich obywateli
państwa.

Pluralizm oznacza istnienie, ale także i poszanowanie różnych idei, poglądów politycznych czy
obyczajów.

34) zagrożenia w xxl wieku

Największym zagrożeniem jest Sam człowiek i nasze nieodpowiedzialne działania .Człowiek,nie


ma wpływu na zjawiska przyrodnicze np ;huragany,burze ale są,to skutki działań człowieka w
samej przyrodzie ( np nadmierne nawożenie gleb) .Kolejne zagrożenie wywołane jest przez
rządzących, sprawujących władzę. Rządzący często rządzą w imię swojego własnego
interesu,wydają prawa ,które niszczą Świat przyrody. Innym zagrożeniem jest tworzenie
ogromnych miast a także zagrożenia mające miejsce w interesach korporacji np zachęca się nas
do picia wody mineralnej z plastikowej butelki,co jest nie zdrowe.Wynalazki cywilizacyjne
rozbudziły w człowieku wygodę (przykładem są np zakupy przez Internet przez co nie trzeba
wychodzić z domu).Ponadto kolejnym zagrożeniem jest język i nieprawidłowe wartości,które
funkcjonują w społeczeństwie