Vous êtes sur la page 1sur 5

Socjologia

Sociates – wspólnota, społeczeństwo

Socius – wspólny, towarzysz

Logos – wiedza, słowo, myśl

Socjologia zajmuje się badaniem zachowań ludzkich, interakcji oraz organizacji społeczeństw.

Przedmiot socjologii:

 Zbiorowości ludzkie
 Zjawiska i procesy tworzenia się różnych form życia zbiorowego ludzi
 Instytucje, zbiorowości, procesy, stosunki społeczne, zjawiska kulturowe
 Tworzy teorie wyjaśniające życie społeczne

Socjologia jest nauką praktyczną:

 Ma wpływ na politykę społeczną i reformy społeczne – daje zrozumienie sytuacji społecznej


 Kształtuje świadomość różnic kulturowych; pozwala na odejście od stereotypowego myślenia
 Pozwala oceniać skutki polityki i decyzji podejmowanych przez władze
 Ma wpływ na wzrost samowiedzy grup

Z perspektywy socjologicznej wizyta w klubie to m.in. :

 Wartość symboliczna – rytuał


 Wynik rozwoju społecznego
 Element stylu życia
 Efekt globalizacji (gospodarcza, kulturowa)

Przedsocjologiczna wiedza o społeczeństwie

 Wiedza potoczna (intuicyjna, nieusystematyzowana, stereotypowa)


 Sztuka
 Filozofia

Historyczne czynniki narodzin socjologii:

 Wraz z podróżami, wyprawami handlowymi poszerzyły się granice świata znanego


człowiekowi naszego kręgu – poznawano nowe luby żyjące odmiennie niż w Europie
 Rewolucja francuska obaliła stary statyczny ład społeczny, ukazała spontaniczność procesów
społecznych, ich wymykanie się spod kontroli
 Rewolucja przemysłowa – przejście od gospodarki opartej na rolnictwie, w której
podstawowymi jednostkami produkcyjnymi były gospodarstwa domowe do gospodarki, w
której takimi jednostkami stały się fabryki

August Comte (1798-1857) – „ojciec” socjologii

~ Kurs filozofii pozytywnej (1837)

Co sprawia, że społeczeństwo nie rozpada się, w miarę jak staje się coraz większe, bardziej złożone,
zróżnicowane, wyspecjalizowane i podzielone?
Według Comte’a jest to consensus universalis – wspólne idee i przekonania

funkcje socjologii:

1. Badanie rzeczywistości – rozumienie rzeczywistości poprzez poznanie zmian


2. Przewidywanie w jakim kierunku idą zmiany
3. Zapobieganie – oddziaływanie praktyczne

Robert Ezra Park 1864-1944

Socjologia dyscypliną akademicką

Wydział socjologii i antropologii na uniwersytet w Chicago 1892

Szkoła chicagowska – miasto jako laboratorium

Herbert spencer 1820-1903

Zasady socjologii pierwszy podręcznik socjologii

Ewolucjonizm

 Obserwacja zjawisk społecznych współczesnych (tu i teraz) umożliwia formułowanie


wniosków dot. zjawisk mających miejsce w przeszłości – obserwacja taka pozwala
rekonstruować przeszłość
 Całym społeczeństwem rządzi jedno powszechne prawo ewolucji

Emil Durkheim 1858-1917

Fakt społeczny – sposób działania zdolny do wywierania na jednostkę zewnętrznego przymusu

Głównym zadaniem socjologii jest badanie faktów społecznych którymi są religia, język, prawo,
moda, wzory kulturowe

Zinstytucjonalizował socjologie w Europie

Katedra socjologii na uniwersytecie w Bordeaux 1895

Karol Marks 1818-1883

Materialistyczna koncepcja dziejów – zgodnie z nią na zmiany społeczne nie mają wpływu
wyznawane idee i wartości, ale warunki ekonomiczne

Wg Marksa społeczeństwo dzieli się na dwie klasy: tych, którzy są właścicielami środków produkcji i
tych, którzy tych środków nie posiadają, czyli tych którzy „mają” i „nie mają”. Wzajemna ich walka

Socjologia powinna koncentrować się na nierównościach i napięciach

Max weber 1864 1920


Działania społeczne – czynności ,zachowania, do których jednostka przywiązuje jakiś sens, znaczenie

Działania można podzielić na:

 Afektywne
 Tradycyjne
 Celowo-racjonalne
 Wartościowo-racjonalne

Prekursorzy socjologii na ziemiach polskich

Józef Supiński 1804-1893


Myśl ogólna fizjologii wszechświata (1860), pierwsza próba usystematyzowania

Ludwik Gumplowicz 1838-1909

Socjologie rozumiał jako naukę o grupach społecznych. Każde społeczeństwo składa się z wielu
różnorodnych grup o odmiennym pochodzeniu i kulturze. Wszędzie gdzie różne grupy stykają się ze
sobą dochodzi do ich wzajemnego oddziaływania.

Bronisław Malinowski 1884-1942

Trzonem życia społecznego jest kultura, rozumiana jako całokształt dziedzictwa społecznego.

Zmiany kulturowe maja charakter egzogenny, wynikają z kontaktu zderzenia lub konfliktu z kulturami
odmiennymi.

Przedstawiciel funkcjonalizmu

Ludzkie potrzeby są zaspokajane przez instytucje czyli zbiorowości ludzi powiązanych wspólnym
zadaniem, wspólnymi zdaniami, regułami, dysponują wspólnymi urządzeniami technicznymi.

Florian Znaniecki 1882-1958

Przedstawiciel kulturaizmu- socjologia jest nauka o kulturze zajmuje się badaniem wartości i
cczynnosci psolecznych

Katedra socjologii i filozofii kultury uniwersytet poznański (1920)

Wstęp do socjologii(1922) pierwszy polski opdręcznik akademicki do socjologii

Współczesne teorie socjologiczne


Funkcjonalizm

Teorie konfliktu
Interakcjonizm sybmoliczny

Subdyscypliny socjologii:
 Socjologia kultury fizycznej/sportu
 Socjologia wychowania
 Socjologia miasta i wsi
 Socjologia medycyny
 Socjologia czasu wolnego
 Socjologia kultury
 Socjologia gospodarki

Socjologia jako jedna z nauk społecznych


historia
Antropologia
Psychologia
Ekonomia
Nauki polityczne

Każdy z nas jest socjologiem, gdyż…


 …nieustannie analizujemy nasze zachowania
 …analizujemy interpersonalne kontakty z innymi ludźmi
Giddens socjologia s. 6-31