Vous êtes sur la page 1sur 94

58

Tytuł oryginału: Pharmacy for the Souł


Przekład: Bogusława Jurkevich
Projekt okładki i układ typograficzny:
Andrzej Laszak
Druk: Drukarnia Wydawnicza im. W.L. Anczyca, Kraków

Niektóre poglądy czy sformułowania zawarte w tej książce mogą


zostać uznane przez Czytelników za kontrowersyjne. Niemniej ich
autor należy do grona kilkunastu najbardziej znanych na świecie
Osho
nauczycieli duchowych drugiej połowy XX wieku, wydawca zaś ma za
zadanie prezentację możliwie szerokiego spektrum punktów widzenia,
nawet jeśli z pewnymi z nich się nie identyfikuje.
Apteka dla duszy
Spis treści

Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej publikacji nie może być po- Wstęp......................................................................................................9
wielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, me-
chanicznych, kopiujących, nagrywających i innych, bez uprzedniego wyra- 1. Rozluźnienie.
żenia zgody przez właściciela praw. Usuwanie napięcia dzięki rozładowaniu emocji i relaksacji ... 13
Copyright © of the text 2002, Osho International Foundation, Switzerland. Diagnoza ..................................................................................13
www.osho.com Recepty .....................................................................................15
© Copyright for the Polish edition by Wydawnictwo Ravi, 2005 Zrzucenie pancerza......................................................................15
OSHO is a registered trademark of Osho International Foundation, used Swobodne spadanie......................................................................17
with permission. Oczyszczanie gardła .....................................................................18
Rozluźnij brzuch ..........................................................................19
Tańcz jak drzewo..........................................................................20
Książka ta jest wyborem fragmentów różnych wypowiedzi Osho. Stwórz napięcie, następnie osuń się w sen......................................21
Bezdźwięczna cisza ......................................................................21
Przepływ energii...........................................................................23
Przekierowanie energii seksualnej................................................24
ISBN 83-7229-130-6 „Anonimowi Obgryzacze Paznokci".............................................26
Wydanie 1, Łódź 2005 Po prostu powiedz: „Tak"..............................................................27
Obśmiej swoje problemy...............................................................28
2. Lekarstwa na głowę.
Oswajanie umysłu i odstawianie go niekiedy na bok ...................31
Diagnoza ..................................................................................31
Recepty .....................................................................................37
Wydawnictwo „Ravi" Dystrybucja: Ciesz się swoim umysłem..............................................................37
90-353 Łódź, ul. J. Kilińskiego 169 Grupa A5 sp. z o. o. Zmień umysł................................................................................38
teł (0-42) 676-49-69, 90-353 Łódź, Recytuj „om" ..............................................................................39
fax (0-42) 676-49-79 ul. J. Kilińskiego 169, Wystrzegaj się „nie"......................................................................40
e-mail: ravi@ravi.com.pl tel/fax (0-42) 676-49-29 Przenieś się z głowy do serca .......................................................41
www.ravi.com.pl e-mail: handlowy@grupaA5.com.pl Wewnętrzny dźwięk .....................................................................42
Zmiana biegu ............................................................................43
Apteko dla duszy
Spis treści

Od głowy do serca i do bycia ........................................................45 6. Wpływaj na swój nastrój.


Czas poza.....................................................................................47 Zapanuj nad światem własnych emocji...........................................95
Usuwanie chaosu myślowego........................................................48
Uwolnij wewnętrzną „katarynkę".................................................49 Diagnoza............................................................................................95
24 dni na podjęcie decyzji.............................................................50 Recepty ............................................................................................99
Przechytrzyć rutynę umysłu..........................................................99
3. Sztuka serca. Rozwijanie zdolności kochania.................................53 Zmień schemat powstawania złości............................................100
Diagnoza ..................................................................................53 Zagłęb się w „nie" ...................................................................102
Recepty......................................................................................56 Wypuść tygrysa z uwięzi .............................................................103
Radość kochania .........................................................................56 W razie kryzysu .........................................................................104
Rozchyl płatki serca......................................................................57 Tai chi przygnębienia .................................................................105
Niech twoja miłość będzie jak oddech ..........................................58 Dziennik księżycowy ..................................................................106
Oddech ukochanej osoby..............................................................58 Oddech psa................................................................................106
Kiedy dwoje oddycha jak jedno....................................................59 Zgoda na to, co negatywne ........................................................107
Trzymaj dłoń naprawdę................................................................60 W siódmym niebie......................................................................108
Patrz oczami pełnymi miłości .......................................................61 Tylko to sobie wyobraź! ............................................................109
Zakochaj się w sobie.....................................................................61 Śmiej się z głębi brzucha ...........................................................110
Zburz Chiński Mur ..................................................................111
4. Poznaj samego siebie. Poszukiwanie swojej prawdziwej twarzy .. 63 Stwórz swój prywatny świat ........................................................113
Diagnoza...................................................................................63 Roześmiane stopy.......................................................................115
Recepty......................................................................................71 Mantra „tak"..............................................................................117
Wewnętrzne światełko..................................................................71 Nie bądź smutny, zdenerwuj się! ................................................117
Zrób miejsce dla radości...............................................................72 Zauważ przerwy.........................................................................120
Wciąż tam jesteś?..........................................................................74 Zauważ po trzykroć ...................................................................121
Znajdź swój własny dźwięk...........................................................75 Prawo afirmacji...........................................................................122
Obserwuj przerwy........................................................................76 7. Seksualność i związki. Naucz się tańczyć z innymi .....................125
Poczuj się jak Bóg.........................................................................78
Ponownie przeżyj swoje dzieciństwo.............................................78 Diagnoza .................................................................................125
Pamiętaj, kto jest w środku...........................................................80 Recepty.....................................................................................131
Tańcz w księżycowym świetle .....................................................81 Otwarcie i zamknięcie................................................................131
Zjednoczenie .............................................................................133
5. Wyostrz wzrok. Naucz się zauważać więcej niż to, co oczywiste.. 83 Ocean innego ............................................................................133
Diagnoza...................................................................................83 Odblokuj energię seksualną .......................................................135
Recepty......................................................................................84 Zaczekaj na właściwą chwilę ......................................................135
Odkłamywanie oczu.....................................................................84 Bądź dziki i obserwuj .................................................................136
Napełnij się światłem wschodzącego słońca..................................85 Smakuj rozłąkę...........................................................................138
Poczuj, że Bóg patrzy na ciebie.....................................................87 Bądź rozrzutny w miłości............................................................139
Podpatrywanie księżyca................................................................88 Pierwszy i ostatni raz..................................................................139
Źródło światła..............................................................................89 Rozładuj negatywne energie .....................................................140
Medytacja trzeciego oka...............................................................89 Od osamotnienia do bycia samemu.............................................143
Przed ścianą.................................................................................91 8. Łączność ciała i umysłu.
Bądź zwierzęciem ........................................................................91
Złota mgła...................................................................................92 Ćwiczenia dla zdrowia oraz odczuwania całego siebie.................145
Diagnoza..................................................................................145
Recepty.....................................................................................149
Połącz się z ciałem w stanie zdrowia...........................................149
Medytacja w ruchu.....................................................................150
Ateka dla duszy

Bieg w wyobraźni .....................................................................151


Namów swoje ciało do odprężenia..............................................153
Bądź bardziej wrażliwy ..............................................................155
Dla palaczy (1)...........................................................................158
Dla palaczy (2)...........................................................................160
Jedz to, co z tobą współgra.........................................................162
Śpij dobrze - rady na bezsenność ...............................................164
Wyrzuć śmieci.............................................................................166
Pozbieraj się po wyczerpaniu......................................................168
9. Oko cyklonu. Zachowaj spokój, opanowanie i łączność ........169
Diagnoza ........................................................................169 Wstęp
Recepty...........................................................................174
Zejdź na ziemię .........................................................................174
Oddychaj od spodu swoich stóp..................................................175
Świadomość hara........................................................................176

Z
Nocna przystań...........................................................................177
Aura ochronna...........................................................................178 wiązek między stresem a chorobami ciała jest w naszych
Sztuka równowagi ......................................................................180 czasach powszechnie znany. Ocenia się, że stres jest w Sta-
Być tutaj ..................................................................................181
Pozbierać się w całość ...............................................................182 nach Zjednoczonych odpowiedzialny za 2/3 wizyt w gabinetach
Tajemnica Lao-cy ......................................................................183 lekarzy rodzinnych, a według US Center for Disease Control
Wyobrażaj sobie Buddę we wnętrzu siebie..................................183
Znajdź wewnętrzny punkt zerowy ..............................................186 (Amerykańskie Centrum Prewencji i Monitorowania Chorób),
Osho International Foundation o autorze ................................187 jest przyczyną połowy zgonów Amerykanów poniżej 65. roku
Ośrodek medytacyjny OSHO..............................................188 życia. Przewiduje się, że do 2020 roku przyczyną pięciu z
dziesięciu głównych problemów zdrowotnych na świecie będzie
stres.
We współczesnym świecie ludziom trudno jest zrównoważyć
wysokie wymagania, stawiane przez pracę, rodzinę i społeczeń-
stwo, z koniecznością przeznaczania pewnego czasu na własny
odpoczynek i relaksację. Zbyt często nasza strategia
postępowania ze stresem ogranicza się do wypicia jednego czy
dwóch drinków po południu lub łykania tabletek nasennych.
Apteka dla duszy oferuje bogaty zbiór prostych i naturalnych
sposobów radzenia sobie ze stresem. Znajdziesz w niej lekarstwo
na wszystko: od bólu głowy po bezsenność, od nieokreślonego
poczucia dyskomfortu, którego wszyscy czasem doświadczamy,
po jasno sprecyzowane problemy, takie jak rzucanie palenia czy
zmiana podejścia do żywienia się.
10
Wstęp 11
Apteko dla duszy

aby każdą wypróbowywać na początek przez trzy do pięciu dni -


Wprowadzenie równowagi pomiędzy pracą i zabawą, stresem
taki czas wystarcza zwykle na poznanie, czy dana technika
i wypoczynkiem, zobowiązaniami i swobodą nie wiąże się bo-
odpowiada twojemu temperamentowi.
wiem jedynie z pokonaniem stresu. Potrzebne jest także odkrycie
i rozwinięcie wewnętrznej mądrości duszy, która wie, czego nam Sarito CarolNeiman
brak, i powie, jak to osiągnąć, jeśli tylko znajdziemy czas, by się redaktor tekstu angielskiego
w nią wsłuchać. Zrozumienie tego jest głównym wątkiem Apteki
dla duszy, a forma książki jest mu podporządkowana.
Każdy z nas jest niepowtarzalny i odpowiedzialny za swoje
własne życie. Każdy z nas angażuje się też w związki z
unikalnymi i niepowtarzalnymi ludźmi w tańcu, w którym
czasem zdarza się nadepnąć komuś na palce i wywołać czyjąś
złość. Zdobycie wiedzy, jak lepiej kochać, ale także - gdy to
konieczne -jak lepiej walczyć, stanowi część przywracania
równowagi, wy-pośrodkowania i harmonii naszemu życiu.
Techniki przedstawiane w książce zostały dobrane z
uwzględnieniem faktu, że wielu z nas nie ma po prostu czasu czy
możliwości, aby przeznaczać na medytację godzinę lub więcej
dziennie. Większość opisanych tu ćwiczeń wymaga poświęcenia
zaledwie kilku minut przed pójściem do łóżka lub tuż po prze-
budzeniu się. Są tu techniki, które z oczywistych powodów bę-
dziesz chciał praktykować w samotności, jak również mnóstwo
takich, które możesz wykonywać przy biurku, w autobusie czy
podczas spaceru w parku, i nikt nie będzie zdawał sobie sprawy
z tego, co właśnie robisz. Znajdują się tu również takie, które
możesz wykonywać ze swoim partnerem; mogą one wprowadzić
do waszego związku nowy rodzaj bliskości.
Na koniec kilka rad, jak korzystać z lekarstw, które znajdują się
na półkach tej „apteki". Ćwiczenia są pomyślane jako zabawa, nie
ciężka praca. Eksperymentuj, próbuj, szukaj tych, które ci
odpowiadają, i je stosuj. Bądź szczery ze sobą w tym
eksperymentowaniu, ale nie nazbyt poważny. Nie wszystkie
techniki będą dobre akurat dla ciebie, - Osho sugeruje więc,
13

1. Rozluźnienie
Usuwanie napięcia dzięki
rozładowaniu emocji i relaksacji

Diagnoza

Ś wiadomość nie może zwracać się przeciwko ciału. Zamie-


szkuje je, więc jedno nie może być postrzegane tak, jakby
było wrogiem drugiego. Świadomość i ciało zawsze wspierają się
wzajemnie. Kiedy mówię do ciebie, moja ręka wykonuje gest,
mimo że nic jej nie nakazuję. Ja i moja ręka jesteśmy głęboko
zsynchronizowani.
Chodzisz, jesz, pijesz - wszystkie te czynności świadczą o tym,
że twoje ciało i twoja świadomość stanowią organiczną całość.
Człowiek nie może jednocześnie torturować ciała i wyostrzać
świadomości. Ciało musi być kochane - powinieneś być jego
przyjacielem. Jest ono twoim domem. Musisz oczyścić je ze
wszystkich śmieci, pamiętając, że przez cały czas, dzień w dzień,
ci służy. Nawet gdy śpisz, twoje ciało nie przestaje pracować -
Rozluźnienie
___________________________________________________________15
14_____________________________________________________Apteka dla duszy

trawiąc, przemieniając to, co zjadłeś, w krew, usuwając martwe Ciało jest największą tajemnicą egzystencji. Tajemnica ta
komórki, dostarczając nowy, świeży tlen; a ty śpisz sobie w naj- potrzebuje twojej miłości - pragnie, byś w pełni poznał jej se-
lepsze. krety i funkcje.
Robi wszystko, abyś przetrwał, abyś przeżył, choć ty jesteś tak Religie, niestety, były zawsze całkowicie przeciwne ciału.
niewdzięczny, że nigdy mu za to nie podziękowałeś. Wręcz prze- Ale ten antagonizm jest wskazówką, konkretną oznaką, że jeśli
ciwnie, twoja religia nauczyła cię, abyś je torturował: „ciało jest człowiek poznaje mądrość i tajemnice ciała, nigdy nie będzie
twoim wrogiem, musisz się uwolnić od niego i tego, co cię z nim ograniczał się księdzem czy pojęciem Boga. Największą tajem-
wiąże". nicę odkryje w sobie, a w tajemnicy ciała - sanktuarium swojej
Wiem, że człowiek jest czymś więcej niż tylko ciałem i nie ma świadomości.
potrzeby być do niego przywiązany. Ale miłość nie jest przywią- Gdy raz zdasz sobie sprawę ze swojej świadomości, swojej
istoty, nie ma nad tobą żadnego Boga. Tylko taka osoba może
zaniem, współczucie nie jest przywiązaniem. Miłość i współczu- szanować innych ludzi, inne żyjące istoty,
cie są niezbędne dla twojego ciała i jego rozwoju. A im lepsze Ciało jest największą
ponieważ wszystkie one są równie tajemnicze tajemnicą-potrzebuje
masz ciało, tym większa jest możliwość dla rozwoju dla twojej jak ona sama. Różnią się sposobem ekspresji . twojej miłości.
świadomości. Jest to organiczna całość. wyglądem, ale to sprawia, że życie jest
Światu potrzebny jest zupełnie nowy rodzaj edukacji, która bogatsze. Kiedy człowiek znajdzie świadomość w sobie, tym
wprowadziłaby wszystkich ludzi w ciszę własnego serca - w me- samym znajdzie klucz do tego, co najwyższe. Nauka, która nie
dytację - i która uczyłaby człowieka szacunku dla własnego cia- uczy cię kochać twojego ciała, nie uczy cię współodczuwania ze
ła. Dopóki bowiem nie będziesz szanował swojego ciała, nie bę- swoim ciałem, nie uczy, jak zagłębić się w jego tajemnicę, taka
dziesz też w stanie szanować innych. A jest ono żywym nauka nie nauczy cię również, jak wejść w twoją własną świado-
organizmem, które nigdy nie wyrządziło ci krzywdy. Służyło ci mość.
od momentu twojego poczęcia i służyć będzie aż do śmierci. Ciało to drzwi - ciało to próg.
Zrobi wszystko, co zechcesz - nawet niemożliwe - i nie będzie ci
nieposłuszne. Recepty
Niewyobrażalne jest stworzenie tak posłusznego i mądrego
mechanizmu. Jeżeli zdasz sobie sprawę ze wszystkich jego fun- Zrzucenie pancerza
kcji, ogarnie cię zdumienie. Nigdy nie myślałeś o tym, co się w
nim dzieje. A wszystko to jest cudowne i tajemnicze. Niemniej Nosisz na sobie pancerz. Tak, to jest po prostu pancerz. Nie jest
nigdy się w to nie zagłębiałeś. Nigdy nie zadałeś sobie trudu, aby do ciebie przymocowany, to ty kurczowo się go trzymasz. Kiedy
lepiej poznać swoje własne ciało - a chcesz udawać, że kochasz zdasz sobie z tego sprawę, łatwo będzie ci się go pozbyć. Twój
innych ludzi? Nie możesz, ponieważ innych ludzi również po-
strzegasz jako ciała.
16_____________________________________________Apteka dla duszy Rozluźnienie 17

pancerz nie żyje -jeśli przestaniesz go nosić na sobie, zniknie. A na wydechu. Gdy odzyskasz już nogi i ich płynność, poczujesz
przecież nie tylko go nosisz, ale również nieustannie troszczysz niesamowity przepływ energii.
się o niego i wzmacniasz go. Po trzecie, kiedy kładziesz się spać wieczorem, zdejmując z
Każde dziecko jest gibkie, „płynne". Nie ma zesztywniałych siebie ubranie, wyobrażaj sobie jednocześnie, że ściągasz z siebie
partii ciała. Całe jego ciało stanowi organiczną jedność. Głowa także ten pancerz. Zrób to. Zdejmij go i odetchnij głęboko - a
nie jest najważniejsza, a stopy nie są najmniej ważne. Właściwie potem idź spać nieuzbrojony, całkowicie nagi, bez żadnych
podziały nie istnieją, nie ma rozgraniczeń. Ale stopniowo ograniczeń.
zaczynają się pojawiać. Głowa staje się władcą, szefem, a całe
ciało zostaje poszatkowane na części. Niektóre z nich są akcep-
Swobodne spadanie
towane przez społeczeństwo, a inne nie. Niektóre stanowią
wręcz zagrożenie dla społeczeństwa, muszą więc być bojkoto- Każdego wieczoru usiądź na krześle i pozwól swojej głowie opaść
wane. Z tego bierze się cały problem. do tyłu. Zrelaksuj się, odpoczywaj. Możesz podeprzeć się podu-
Zaobserwuj, w których miejscach w twoim ciele występuj szkami, żeby nie pojawiło się napięcie szyi. Potem rozluźnij dol-
ograniczenia, i zrób trzy rzeczy. Po pierwsze, gdy chodzisz, sie- ną szczękę - po prostu zrelaksuj ją tak, żeby twoje usta otworzy-
dzisz lub gdy nic nie robisz, wydychaj głęboko powietrze. ły się szeroko - i zacznij oddychać ustami, nie nosem. Nie zmieniaj
Nacisk powinieneś kłaść na wydech, a nie na wdech. jednak oddechu, musi pozostać naturalny. Kilka pierwszych od-
Ciało to drzwi – Wydychaj głęboko - wydychaj tyle powietrza, dechów będzie gorączkowych, ale stopniowo uspokoją się i od-
ciało to próg ile jesteś w stanie z siebie wyrzucić. Wydychaj dech się spłyci. Wdech i wydech będą niewielkie; takie powinny
ustami, ale rób to powoli, tak by zabrało to trochę czasu. Im dłużej być. Usta pozostaw otwarte, oczy zamknięte i odpoczywaj.
będziesz wydychał, tym lepiej, ponieważ wydech będzie głębszy. Poczuj, jak uwalniają się twoje nogi, tak jakby ktoś ci je za-
Gdy pozbędziesz się całego powietrza z organizmu, ciało zrobi brał, jakby wyswobodziły się ze stawów. Poczuj się tak, jakby ci
wdech; ciało, nie ty. Wydech powinien być powolny i głęboki, je odebrano -jakby zostały uwolnione - poczuj, że jesteś tylko
natomiast wdech szybki. To zmiękczy pancerz wokół klatki górną częścią ciała. Nóg nie ma.
piersiowej. Kolej na ręce: wyobraź sobie, że obie ręce wyswobodziły się
Po drugie, pomocne będzie bieganie. Nie musisz biegać na i zostały ci odjęte. Może nawet usłyszysz wewnątrz jakieś
długie dystanse, wystarczy, że przebiegniesz kilometr lub dwa. chrupnięcie, gdy będą się uwalniać. Nie jesteś dłużej swoimi
Wyobraź sobie, że znika obciążenie z twoich nóg, odpada od rękami; umarły, odebrano ci je. Zostały tylko głowa i tułów.
nich. Jeśli twoja wolność była za bardzo ograniczana, jeśli Teraz zacznij myśleć o głowie - zabrano ją, pozbawiono cię
nakazywano ci, abyś postępował tak, a nie inaczej, abyś był tym, jej, głowa odpadła. Pozostaw jej swobodę. Jakkolwiek się poru-
a nie tamtym, abyś szedł tu, a nie tam, na nogach pojawił się sza - w prawo czy w lewo - ty nie możesz nic zrobić. Po prostu
pancerz. Zacznij więc biegać i podczas biegu również skup się zostaw jej swobodę; odebrano ci ją.
18 Apteka dla duszy 19
Rozluźnienie

Wtedy będziesz miał już tylko tułów. Poczuj, że jesteś tylko Każdego wieczoru usiądź i zacznij się kołysać. Kołysz się tak,
nim - klatką piersiową, brzuchem i niczym więcej. żeby przechylając się w jedną stronę, dotykać podłoża tylko jed-
Ćwicz tak co najmniej przez dwadzieścia minut i idź spać. Trze- nym pośladkiem. Siedź więc na czymś twardym. Tylko jeden po-
ba to robić tuż przed snem. Kontynuuj ćwiczenie co najmniej śladek ma dotykać ziemi, nie dwa naraz. Jest to jeden z pradawnych
przez trzy tygodnie, a twoje zmęczenie ukoi się. Traktowanie wymie- sposobów wydobywania energii z podstawy kręgosłupa.
nionych partii ciała jako oddzielnych sprawi, że zostanie tylko Jeśli czujesz w gardle stłumioną energię, ale jesteś w stanie ją
esencja, więc cała twoja energia przemieści się do najważniejszej tamować, znaczy to, że potrzeba jej znacznie więcej. Trzeba
części. Zrelaksuje się ona, a energia znów zacznie płynąć przez sprawić, by zdolność tamowania uległa zmniejszeniu. Energii ma
twoje nogi, ręce i głowę, lecz tym razem dużo bardziej przybywać, tak żebyś nie mógł nad nią zapanować, żeby
proporcjonalnie. wytrysnęła. Rób tak przez piętnaście do dwudziestu minut.
Po dziesięciu minutach tego ćwiczenia, kiwając się, zacznij
Oczyszczanie gardła mówić: „Allah... Allah..." Mów „Allah", gdy przechylisz się w jed-
ną, i „Allah", gdy przechylisz się w drugą. Stopniowo poczujesz
Jeśli od dzieciństwa twoja ekspresja nie była taka, jaka powinna coraz większą energię, a słowo „Allah" będzie stawać się coraz
- czyli nie byłeś w stanie wyrazić czy zrobić tego, co chciałeś - ta głośniejsze. Moment kulminacyjny nadejdzie po dziesięciu
niewyrażona energia osadza się w gardle. Gardło jest ośrodkiem minutach, gdy będziesz już prawie krzyczał: „Allah!" Zaczniesz
ekspresji. Nie służy jedynie do połykania, jest również się pocić. Energia stanie się gorąca, a słowa „Allah! Allah!" będą
ośrodkiem wyrażania. Wielu ludzi korzysta z niego tylko w tym brzmieć, jakby wymawiał je ktoś obłąkany. Gdy pęka tama (po
pierwszym celu. Wykorzystują je tylko w połowie, ale akurat ta angielsku dam) człowiek czuje się jak obłąkany (po angielsku
ważniejsza połowa pozostaje nietknięta. mad). Te dwa słowa: dam i mad są bardzo charakterystyczne
Wiele można zrobić, by ułatwić sobie ekspresję. Jeśli kogoś ko- -zbudowane są z tych samych liter! Jeśli czytasz je w jedną stro-
chasz, mów tej osobie to, co chcesz powiedzieć, nawet jeśli miałoby nę, otrzymujesz dam, a gdy w drugą - mad.
to zabrzmieć głupio; czasem nie zaszkodzi się wygłupić. Mów o Spodoba ci się to ćwiczenie. Będzie może dziwaczne, ale
rzeczach, które rodzą się w tobie w danej chwili. Nie wytłumiaj ich. spodoba ci się! Wtedy możesz wykonywać je dwa razy na dobę -
Jeśli kogoś kochasz, daj się całkowicie dwadzieścia minut rano i dwadzieścia wieczorem.
Zły jest jedynie zimny
ponieść, nie kontroluj się. Jeśli jesteś
gniew. Gorący nigdy.
wściekły i chcesz coś powiedzieć, zrób to
na gorąco! Zły jest jedynie zimny gniew, Rozluźnij brzuch
gorący - nigdy. To ten zimny jest naprawdę niebezpieczny. A ludzi
nauczono właśnie tego: zachowujcie chłodny spokój, nawet kiedy Kiedy idziesz rano wypróżnić się, weź suchy, szorstki ręcznik i
jesteście źli. Tylko że wtedy ta trucizna w was pozostanie. Czasem masuj nim brzuch. Wciągnij brzuch i mocno go masuj. Zacznij
dobrze jest pokrzyczeć i wyrzucić z siebie emocje. od prawej strony i pocieraj ruchem okrężnym wokół pępka, ale
20________________________________________ Apteko dla duszy Rozluźnienie 21

tak, aby go nie dotknąć. Rób to naprawdę mocno, tak żeby porzą- Utożsamienie się z drzewem wzmacnia nas i ożywia. Z łat-
dnie się wymasować. Wciągnij brzuch, by masować w ten sposób wością docierasz wówczas do pierwotnej świadomości, w której
także jelita. Postępuj tak po każdym wypróżnieniu, nawet dwa lub drzewa trwają bez przerwy. Rozmawiaj z nimi i obejmuj je.
trzy razy dziennie. Jeśli nie możesz wyjść na dwór, po prostu stań pośrodku po-
Druga sprawa: w ciągu dnia - czyli między wschodem i zacho- koju i wyobraź sobie siebie jako drzewo - pośród deszczu i
dem słońca, ale nigdy w nocy - oddychaj tak głęboko i tak często, silnego wiatru - i zacznij tańczyć. Ale tańcz tak, jakbyś był drze-
jak tylko możesz. Im częściej i im głębiej oddychasz, tym lepiej. wem. Wtedy będziesz w stanie uruchomić przepływ.
Ale pamiętaj o jednym: oddychaj brzuchem, a nie klatką piersio- Jest to tylko kwestia opanowania sztuki utrzymania przepły-
wą. To brzuch musi się unosić, nie klatka piersiowa. Kiedy wdy- wu energii. Będzie to dla ciebie klucz - ilekroć zostanie zaha-
chasz powietrze, unosi się brzuch, a kiedy wydychasz, brzuch się mowana, będziesz mógł ją odblokować.
zapada. Zostaw klatkę piersiową, tak jakby nie miała z oddy-
chaniem nic wspólnego. Po prostu oddychaj brzuchem - to bę-
Stwórz napięcie, następnie osuń się w sen
dzie jak całodzienny, delikatny masaż.
Obserwuj, jak oddycha małe dziecko (...). Robi to w natu- Każdej nocy przed pójściem spać stań pośrodku pokoju - do-
ralny, właściwy sposób. Faluje tylko brzuch, a klatka piersiowa kładnie na środku - i spraw, by twoje ciało było jak najbardziej
pozostaje nieporuszona przepływem powietrza. Cała energia sztywne i napięte, tak naprężone, jakbyś miał pęknąć. Rób tak
skupia się wokół pępka. przez dwie minuty, a później przez dwie minuty odprężaj się na
Stopniowo tracimy kontakt z pępkiem. Stajemy się coraz stojąco. Powtórz ćwiczenie dwa albo trzy razy i połóż się spać.
bardziej uzależnieni od głowy, a nasz oddech się spłyca. Więc Musisz naprężyć ciało najbardziej, jak to możliwe. Później nic
kiedy tylko przypomnisz sobie o tym w ciągu dnia, weź oddech już nie rób, aby przez noc relaksacja mogła się pogłębiać.
tak głęboki, jak to tylko możliwe - i niech pracuje brzuch.
Każdy oddycha poprawnie podczas snu, ponieważ umysł wtedy
Bezdźwięczna cisza
nie ingeruje. Brzuch unosi się i opada automatycznie, a oddech
staje się głęboki; nie trzeba niczego wymuszać. Niech będzie natu- Istnieje pewna cisza, która ujawnia się w tobie tylko wtedy, gdy
ralny, a stanie się głęboki. Głębia to konsekwencja naturalności. przestajesz się kontrolować; wtedy zstępuje na ciebie. Pamiętaj
więc - przez kontrolowanie siebie, zakłócasz swoją energię.
Umysł jest wielkim dyktatorem; próbuje wszystko kontrolować.
Tańcz jak drzewo A jeśli nie potrafi nad czymś zapanować, wypiera to, mówi, że
to nie istnieje.
Jeśli to możliwe wyjdź na otwartą przestrzeń, stań pomiędzy drzewami Każdego wieczoru przed pójściem spać medytuj w następu-
i przemień się w drzewo, pozwól, aby wiatr przenikał przez ciebie. jący sposób. Usiądź na łóżku, zgaś światło - zakończ wszystko,
22 Apteka dla duszy Rozluźnienie 23

co miałeś do zrobienia, ponieważ po tej medytacji powinieneś drogi, ale nie wiesz, jak głęboka jest przepaść. Bierzesz więc
zasnąć. Nic nie rób; po medytacji „ten, który coś robi," ma zakaz kamień i spuszczasz w dół, aby to sprawdzić.
pojawiania się. Po prostu zrelaksuj się i odpłyń w sen, ponieważ Czekaj i nasłuchuj dźwięku kamienia, obijającego się o skały.
sen również na ciebie spływa - nie możesz go kontrolować. Sen i Nasłuchuj, nasłuchuj, nasłuchuj. Ale nie ma żadnej odpowiedzi -
medytacja mają jedną, wspólną cechę - ciszę -pojawiającą się zdaje się, że przepaść jest bezdenna. Przez to, że wciąż na-
wraz z nimi. Dlatego tak wielu ludzi cierpi na bezsenność - słuchujesz, narasta w tobie ogromny strach, a wraz ze strachem
próbują kontrolować nawet sen, stąd problem. Nie możesz z tym twoja czujność rozpala się coraz bardziej.
nic zrobić. Możesz tylko czekać; możesz wprowadzić się w stan Pozwól, by w twojej wyobraźni nie było nic więcej. Rzucasz ka-
odprężenia i akceptacji. mień i czekasz. Nasłuchujesz i nasłuchujesz; czekasz z mocno bi-
Tak więc po tej medytacji powinieneś się po prostu zrelak- jącym sercem, lecz żaden dźwięk nie dochodzi. Panuje absolutna
sować i pójść spać, tak aby zachować ciągłość, wtedy medytacja cisza. W tej ciszy zapadnij w sen. W tej bezdźwięcznej ciszy zaśnij.
będzie nadal trwać w tobie. Przez całą noc wibracje te będą w to-
bie. Rano, gdy otworzysz oczy, poczujesz, że spałeś w zupełnie
Przepływ energii
inny sposób. Zmieni się jakość; to nie był po prostu sen. Obecne
było coś innego, coś głębszego niż zwykły sen. Spłynęło na Energia zawsze płynie w stronę obiektu, który kochamy.
ciebie coś, choć nie wiesz, co to jest i jak to określić. Kiedy czujesz w jakimś miejscu blokadę energii, oto sekret,
Medytacja ta jest bardzo prosta. Siedź na łóżku, rozluźnij cia- jak ją znów upłynnić: znajdź obiekt miłości. Nie jest istotne, co
ło, zamknij oczy i po prostu wyobraź sobie, że zagubiłeś się w nim zostanie, jest bowiem tylko pretekstem. Jeśli potrafisz do-
jakiejś górzystej krainie. Jest mroczna, bezksiężycowa noc, niebo tknąć z miłością np. drzewa, energia popłynie, ponieważ gdy po-
szczelnie zasnute chmurami. Nie widać ani jednej gwiazdki - jawia się miłość, energia zaczyna płynąć w jej stronę. To tak jak
jest całkowicie ciemno, nie jesteś w stanie dostrzec nawet z rzeką - zawsze z wyżyn kieruje się ku poziomowi morza.
własnej ręki. Zgubiłeś się w górach i trudno ci odnaleźć drogę. Gdziekolwiek znajduje się przedmiot miłości, energia poszu-
Zewsząd czyha na ciebie niebezpieczeństwo. W każdej chwili kuje jego poziomu - i zaczyna płynąć.
możesz zsunąć się po zboczu w przepaść, zginąć na zawsze. Pomóc może też masaż, jeśli wykonujesz go z miłością. Wszy-
Uważnie badasz drogę. Jesteś czujny, ponieważ niebezpieczeń- stko może pomóc.
stwo jest ogromne, a gdy niebezpieczeństwo jest wielkie, czło- Weź do ręki kamień - z miłością i głęboką troską. Zamknij
wiek zachowuje czujność. oczy i poczuj miłość do kamienia, wdzięczność za to, że istnieje
Wyobrażenie ciemnej nocy w górach służy stworzeniu wra- i że akceptuje twoją miłość. Nagle poczujesz pulsowanie i
żenia niebezpiecznej sytuacji. Jesteś wtedy bardzo czujny. Bę- energia zacznie się poruszać. Stopniowo przestaniesz po-
dziesz w stanie usłyszeć nawet upadającą szpilkę. I nagle trzebować faktycznego obiektu; energia zacznie płynąć na samą
dochodzisz do urwiska. Czujesz, że przed tobą nie ma dalej myśl, że kogoś (coś) kochasz. Wtedy możesz odrzucić nawet
24 Apteka dla duszy Rozluźnienie 25

myślenie o miłości; po prostu kochaj, a energia będzie płynąć. śpiesz się; oddychaj bardzo powoli. Najpierw unosi się brzuch;
Miłość to ruch. Jesteśmy zmarznięci, ponieważ nie kochamy. ty kontynuujesz wdech. Unosi się klatka piersiowa i nagle czu-
Miłość to ciepło. Kiedy jest ciepło, nie zamarznie się. Gdy nie jesz, że twoje ciało wypełnione jest powietrzem aż po samą
ma miłości, wszystko jest zimne. Temperatura spada poniżej szyję. Wtedy na moment lub dwa wstrzymaj oddech - tak długo,
zera. jak potrafisz, nie męcząc się. Następnie wypuść powietrze. Wy-
Jedna z najważniejszych rzeczy, o których trzeba pamiętać: mi- dychaj je również powoli, ale w odwrotnej kolejności. Gdy
łość jest ciepła i nienawiść także jest ciepła; zimna jest obojętność. opróżnisz brzuch, wciągnij go tak, by pozbyć się całego powie-
Czasem nawet wtedy gdy nienawidzisz, energia zaczyna płynąć. trza. Należy powtórzyć to siedem razy.
Oczywiście jest destrukcyjna, ale w złości także przepływa. Dla- Następnie usiądź w ciszy i zacznij powtarzać: „om... om...
tego po wyładowaniu złości ludziom robi się dobrze; uwolnili om...". W trakcie powtarzania „om" skup uwagę na rejonie
coś. Było to działanie destrukcyjne - choć mogło być kreatywne, trzeciego oka pomiędzy brwiami. Zapomnij o oddechu i po-
gdyby uwalniało się przez miłość - ale lepsze to niż nieuwalnia- wtarzaj wciąż „om... om... om..." sennym głosem, jakim matka
nie niczego. śpiewałaby dziecku kołysankę. Usta powinny być zamknięte, tak
Gdy jesteś obojętny, nie ma w tobie przepływu. Więc wszy- aby język dotykał podniebienia. Uwaga ma skoncentrować się na
stko, co cię roztapia i ogrzewa, jest dobre. To nie masaż działa, trzecim oku. Ćwicz tak przez dwie minuty, a poczujesz, jak
tylko twoja troska i miłość. Wypróbuj to na kamieniu: masuj go
odpręża się cała głowa. Kiedy zaś ona zacznie się relaksować,
i zobacz, co się stanie, promieniej miłością.
. Wypróbuj to na drzewie; gdy poczujesz, że to się dzieje, po prostu natychmiast zauważysz, że ustępuje również wewnętrzne
usiądź w ciszy i próbuj. Pomyśl o osobie, napięcie.
Gdy jesteś obojętny którą kochasz - o mężczyźnie, kobiecie, Wtedy przenieś koncentrację niżej - w rejon gardła. Powta-
nie ma w tobie przepływu. dziecku, o kwiatach. Przypomnij sobie kwiat rzaj „om", tym razem skupiając się na gardle. Zauważysz, że two-
- jego wyobrażenie - a nagle zobaczysz, że je ramiona, gardło i twarz odprężają się, znika przytłaczające cię
energia płynie.
napięcie, stajesz się lekki jak piórko.
Wtedy odrzuć też wyobrażenie. Pewnego dnia siedź po prostu
Następnie zejdź jeszcze głębiej i powtarzaj „om", skupiając
w ciszy i kochaj. Nikogo konkretnego. Zanurzony w kochającym
się na pępku. Wnikaj coraz głębiej, głębiej i głębiej. W końcu
nastroju, po prostu siedź cicho i kochaj, a poczujesz ten przepływ.
dotrzesz do ośrodka seksualnego. Będzie to trwało dziesięć,
Wtedy znasz już klucz. Jest nim miłość. Miłość jest przepływem.
może piętnaście minut. Nie spiesz się, masz czas.
Przekierowanie energii seksualnej Gdy przenikniesz już do ośrodka seksualnego, całe ciało bę-
dzie zrelaksowane, a ty poczujesz blask, jakby otoczyła cię jakaś
Usiądź prosto - na krześle lub na podłodze - z wyprostowanym, aura, jakieś światło. Jesteś wypełniony energią, masz jej
ale nie napiętym kręgosłupem. Oddychaj powoli i głęboko. Nie ogromny zapas, jesteś pełen spokojnej energii. W tym stanie
możesz pozostać tak długo, jak zechcesz.
Rozluźnienie 27
26_____________________________________________Apteka dla duszy J9^

To koniec medytacji; teraz już tylko przedłużasz przyjemność. nienka. „Panienka" to ktoś, kto żyje w minimalnym stopniu lub
Przerwij mówienie „om" i po prostu siedź. Jeśli czujesz taką po- jedynie udaje, że żyje. Ty bądź dziki! Nie jesteś już dzieckiem, więc
trzebę, możesz się położyć, ale jeśli zmienisz pozycję, stan ten wolno ci rozrabiać we własnym domu. Skacz, śpiewaj i biegaj.
szybciej zniknie, więc siedź przez chwilę i korzystaj z niego. Postępuj tak przez kilka tygodni, a z zaskoczeniem zauwa-
Reasumując - gdy z jakiegokolwiek powodu poczujesz w żysz, że obgryzanie paznokci zniknie samo. Teraz masz ciekaw-
swoim ciele zbyt duże napięcie, po prostu wykonaj to ćwiczenie, sze rzeczy do robienia - kogo interesowałyby paznokcie? Za-
a uzyskasz całkowite odprężenie. wsze patrz na przyczynę, a nie na objaw, który z niej wynika.

„Anonimowi Obgryzacze Paznokci" Po prostu powiedz: „Tak"


Zazwyczaj naszą podstawową postawą jest „nie". Dlaczego?
Kiedy człowiek ma nadmiar energii, z którą nie wie, co zrobić, Ponieważ dzięki „nie" czujemy, że jesteśmy kimś. Matka czu
często zaczyna obgryzać paznokcie lub palić papierosy. je, że jest kimś - może czegoś zabronić. Wola dziecka zostaje
Obgryzanie paznokci i palenie papierosów to przejawy tego sa- zanegowana, jego ego cierpi, a ego matki zostaje podbudowa
mego problemu. Robisz cokolwiek, żeby tylko znaleźć sobie ne. „Nie" podbudowuje ego; jest dla niego pożywką. Właśnie
zajęcie, bo w przeciwnym wypadku twoja energia staje się z tego powodu doskonalimy się w mówieniu „nie”.
trudna do zniesienia. Kiedy inni zaczynają to krytykować, mó- Na każdym etapie życia znajdziesz ludzi mówiących
wiąc, że jesteś nerwowy, rodzi się jeszcze więcej zahamowań. „nie . Ponieważ dzięki „nie" czujesz Zazwyczaj naszą podstaw ow ą
Nie masz nawet tyle swobody, żeby obgryzać własne paznokcie! swój autorytet-jesteś kimś, możesz postawą jest „nie". D laczego?
Należą do ciebie, a nie wolno ci ich obgryzać. Toteż ludzie odmówić. Powiedzenie: „tak, proszę Ponieważ dzięki „nie" czujem y
wymyślają czynności zastępcze - np. guma do żucia... To pana", sprawia, że czujesz się jak że jesteśm y kim s’.
przebiegły sposób: nikt nie będzie cię krytykował za żucie gu- podwładny, zależny od kogoś; czujesz się nikim.
my. Jeśli zapalisz, także nikt nie będzie się za bardzo sprzeci- „Tak" jest pozytywne, „nie" jest negatywne.
wiał. A przecież obgryzanie paznokci jest mniej szkodliwe Pamiętaj o tym: „nie" podbudowuje ego, „tak" jest formą od-
-właściwie wcale nie jest szkodliwe. To niewinna przyjemność. słonięcia siebie. „Nie" wzmacnia ego. „Tak" niszczy je.
Wygląda nieładnie i trochę dziecinnie, ale to wszystko. Jednak Zawsze najpierw przekonaj się, czy w danej sytuacji potrafisz
starasz się tego nie robić. powiedzieć „tak". Tylko wtedy mów „nie", jeśli nie możesz
Musisz nauczyć się żyć bardziej energicznie, to wszystko, a powiedzieć „tak", jeśli jest to niemożliwe.
przyzwyczajenia te znikną. Więcej tańcz, śpiewaj, pływaj, chodź Zazwyczaj jednak w pierwszej kolejności mówimy „nie". Do-
na długie spacery. Wykorzystaj swoją energię w kreatywny piero gdy niemożliwe jest powiedzenie „nie", tylko wtedy, czu-
sposób. Przejdź od minimum do maksimum. Żyj bardziej in- jąc się pokonani, mówimy „tak".
tensywnie. Kiedy kochasz się, rób to dziko, nie wstydliwie jak pa-
28 Apteka dla duszy Rozluźnieni 29
e

Wypróbuj to kiedyś, potraktuj jak ślubowanie, by przez dwa- przestrzeni się od środka aż na całe ciało - śmieją się dłonie,
dzieścia cztery godziny w każdej sytuacji zaczynać od „tak". Za- śmieją się stopy, wejdź w to szaleńczo. Śmiej się przez
uważ, jak głębokie odprężenie ci to przyniesie. Codzienne dwadzieścia minut. Pozwól, aby śmiech stał się donośny i
sprawy. Dziecko prosi byś pozwolił mu pójść , kina.
do Ono i tak nieokiełznany. Raz będzie przycichał, raz narastał, a ty
pójdzie, twoje „nie" nic nie będzie znaczyć. podda się temu, bylebyś śmiał się przez We wszystkim „nie" pojawia
„Nie" podbudowuje ego, „tak"jest
Wręcz przeciwnie - bystało
się wyzwaniem, dwadzieścia minut. się pierwsze- to stało się już
formą odsłonięcia siebie.
próbą sił; gdy za jego pomocą ty starasz Następnie połóż się na brzuchu na ziemi nawykiem. Nie ulegaj mu.
„Nie" wzmacnia ego.
się wzmacniać swoje ego, dziecko lub na podłodze. Ułóż się tak, aby ciało Korzystaj z„tak" i patrz, jak
„Tak"- niszczy je.
próbuje umocnić własne. Będzie starało dobrze dotykało podłoża. Jeżeli jest ciepło ono cię relaksuje.
się przeciwstawić twojemu „nie", a zna sposoby na zamianę i możesz ćwiczyć w ogrodzie, będzie o wiele lepiej. A jeszcze lepiej,
twojego „nie" w „tak"; wie, jak je przemienić. Będzie to
wymagać pewnego wysiłku, nalegania, ale twoje „nie" jeżeli możesz położyć się nago. Poczuj kontakt z ziemią – całe
przeistoczy się w „tak". ciało leży, po prostu czuje, że ziemia jest matką, a ty jesteś
Przez dwadzieścia cztery godziny próbuj więc w każdej sytua- dzieckiem. Zatrać się w tym uczuciu.
cji zaczynać od „tak". Będzie ci trudno, ponieważ uświadomisz Dwadzieścia minut śmiechu, następnie dwadzieścia minut
sobie, że „nie" i tak pojawi się pierwsze! We wszystkim „nie" po- leżenia na ziemi, głębokiego kontaktu z nią. Oddychaj wraz z
jawia się pierwsze - to stało się już nawykiem. Nie ulegaj mu. Ko- ziemią i czuj się z nią jednością. Pochodzimy od ziemi i
rzystaj z „tak" i patrz, jak ono cię relaksuje. pewnego dnia do niej wrócimy. Po tych dwudziestu minutach
Prawidłowe myślenie oznacza rozpoczynanie od „tak". Nie energety-zowania się tańcz przez dwadzieścia minut dowolny
chodzi o to, że nie wolno ci nigdy powiedzieć „nie"; oznacza jedynie, taniec (ziemia da ci tak dużo energii, że twój taniec nabierze
że masz zacząć od „tak". Patrz z umysłem nastawionym na „tak". I do- zupełnie nowej jakości). Włącz muzykę i tańcz.
piero jeśli jest to niemożliwe, mów „nie". Nie znajdziesz wielu Jeśli pogoda jest zła, ćwiczenie możesz wykonać w pomie-
okazji do „nie", jeśli zaczniesz mówić „tak". Jeśli rozpoczniesz od szczeniu. Ale jeśli jest słonecznie, rób je na zewnątrz, a kiedy
„nie", nie będziesz miał możliwości często mówić „tak". Dobry począ- jest zimno - owiń się w koc. Znajdź sposoby, aby wykonywać to
tek to dziewięćdziesiąt procent sukcesu. Początek nadaje barwę ćwiczenie regularnie, a w przeciągu sześciu do ośmiu miesięcy
wszystkiemu, nawet zakończeniu. Myśleć prawidłowo oznacza zaobserwujesz w sobie wielkie zmiany.
myśleć, współodczuwając. Myśl, mając umysł nastawiony na „tak".

Obśmiej swoje problemy


Siedząc w ciszy, wywołaj w swoim wnętrzu chichot, tak aby ro-
ześmiało się całe ciało. Daj się ponieść śmiechowi. Niech roz-
31

2. Lekarstwa na głowę
Oswajanie umysłu i
odstawianie go niekiedy na bok

Diagnoza

U mysł jest po prostu biokomputerem. Kiedy dziecko się


rodzi, nie ma żadnego umysłu - w jego głowie nie ma ża-
dnego głosu. Żeby mechanizm ten zaczął funkcjonować, musi
upłynąć trzy do czterech lat. Można przy tym zauważyć, że
dziewczynki zaczynają mówić wcześniej niż chłopcy. Są
większymi gadułami! Mają biokomputer lepszej jakości.
Komputer ten dopiero musi zostać naładowany informacjami.
Właśnie dlatego, kiedy próbujesz przypomnieć sobie swoją
przeszłość, utykasz gdzieś w wieku czterech lat, jeśli jesteś
mężczyzną, lub trzech, jeśli jesteś kobietą. Dalej wstecz jest
tylko pustka. Istniałeś już, wiele musiało się wydarzyć, zaszło
wiele sytuacji, ale wydaje się, że nie ma żadnych zapisanych
wspomnień i dlatego nie możesz do nich dotrzeć. Natomiast z
łatwością możesz powrócić myślami do wieku czterech czy
trzech lat.
32 Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę
___________________________________________________________
33
Umysł zbiera informacje od rodziców, ze szkoły, od innych
dzieci, sąsiadów, krewnych, społeczeństwa, Kościołów... Wszy- Nie ma żadnej informacji, że Bóg, stwarzając świat i człowieka,
stko wokół dostarcza danych. Zapewne widziałeś dzieci, które stworzył również przełącznik, umożliwiający włączanie i wyłą-
ucząc się mówić, powtarzały w kółko te same słowa. Cóż za ra- czanie umysłu. Nie ma żadnego przycisku, dlatego od narodzin
dość! Nowy mechanizm zaczął w nich funkcjonować. do śmierci umysł funkcjonuje nieprzerwanie.
Kiedy nauczą się formułować zdania, będą to robić z wielką Wśród znawców komputerów oraz badaczy mózgu narodził
radością, w kółko i bez przerwy. Kiedy zaś zaczną zadawać py- się pewien zaskakujący pomysł. Jeśli wyjęlibyśmy mózg człowie-
tania, będą pytać o wszystko. I nie są zainteresowane odpowie- ka z czaszki i sztucznie utrzymywali go przy życiu, będzie on
dziami, pamiętaj o tym! Obserwuj dziecko, kiedy zadaje pytanie dalej gaworzył po staremu. Nie będzie dla niego ważne, że nie
- nie interesuje go, co odpowiesz, toteż nie dawaj długiej, jest już połączony z biedną osobą, która tyle przez niego
encyklopedycznej odpowiedzi. Dziecko nie jest ciekawe twojej cierpiała; nadal będzie pogrążony w marzeniach. Podłączony do
odpowiedzi. Po prostu cieszy się, że potrafi zadawać pytania! maszyn, nadal będzie snuł wizje, wyobrażenia, lęki, plany,
Utrwala się w nim nowa umiejętność. będzie miał nadzieje, próbował być tym lub tamtym. Będzie
W ten sposób gromadzi pierwsze informacje. Potem nauczy się zupełnie nieświadomy, że nie może teraz nic zrobić; nie ma już
czytać i... poznaje coraz więcej słów. W tym społeczeństwie cisza osoby, do której był przyłączony. Można by podtrzymywać przy
nie popłaca; ważne są słowa. Im bardziej jesteś komunikatywny,
tym lepiej będziesz zarabiał. Jacy są wasi przywódcy? Jacy są życiu ten podłączony do aparatury mózg przez tysiące lat, a on
. będzie wciąż funkcjonował dokładnie w ten sam sposób,
W tym społeczeństwie cisza nie wasi politycy? Jacy są wasi profesorowie?
ponieważ nie nauczyliśmy go innego. Kiedy nauczymy go czegoś
popłaca; ważne są słowa (...). Jacy są wasi księża, teolodzy, filozofowie i
Więc każdy próbuje; umysł
nowego, będzie to powtarzał.
cała reszta? Są nader elokwentni. Wiedzą,
zapełnia się wieloma słowami i Wielką stratą dla nauki jest śmierć człowieka formatu Alberta
jakich dobrać słów, aby mieć wpływ na
myślami. Einsteina, ponieważ jego mózg umiera razem z nim. Gdybyjed-
ludzi.
nak potrafiono ocalić mózg i wszczepić go do innego ciała, móg-
Rzadko zauważamy, że nasze społeczeństwo zdominowane
łby dalej funkcjonować. Nie miałoby wtedy znaczenia, czy
jest przez demagogów. Mogą nie wiedzieć niczego, mogą nie być
Einstein żyje, czy nie. Jego umysł nadal myślałby o teorii wzglę-
mądrzy, mogą nawet nie być inteligentni. Ale jedno jest pewne:
dności, o gwiazdach i fizyce teoretycznej. Tak jak ludzie oddają
umieją żonglować słowami. Jest to gra, a oni świetnie opanowali
krew i tak jak decydują się oddać po śmierci np. oczy, powinni ró-
jej zasady. Owocuje to potem powszechnym szacunkiem,
wnież zacząć oddawać mózgi, by można było je potem wykorzy-
pieniędzmi, władzą - pomoże ci we wszystkim. Więc każdy pró-
stać. Jeśli uważamy, że są to mózgi wybitne, wysoko wykwalifiko-
buje; umysł zapełnia się wieloma słowami i myślami.
wane i że stratą byłoby pozwolić im umrzeć, powinna istnieć
Zwykły komputer można włączyć i wyłączyć - ale nie można
możliwość ich transplantacji.
uczynić tego z naszym umysłem. Taki przycisk nie istnieje.
Z jakiegoś idioty można zrobić Alberta Einsteina, a on nigdy
się o tym nie dowie, ponieważ wewnątrz czaszki nie ma
34_____________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę 35

czucia; możesz zmienić w niej coś, a osoba nigdy się o tym nie To, co określamy charyzmą, jest po prostu umysłem, który potrafi
dowie. Wystarczy, że wprowadzisz człowieka w stan narkozy i się relaksować i pozwala zebrać się energii. Dlatego kiedy mówi,
zmienisz, co tylko chcesz w jego mózgu - możesz nawet zmienić słowa układają się w poezję. Przemawia płomiennie, nie potrzebuje
cały jego mózg - a on wstanie z tym nowym mózgiem, z nowym dawać Medytacja jest esencją religii. żadnych dowodów ani
potokiem słów i nawet nie będzie podejrzewał, że coś się stało. posługiwać się logiką - to jego energia ma przemożny wpływ na
Ten potok słów w naszej głowie to nasza edukacja - funda- słuchaczy. Ludzie wiedzieli od zawsze, że istnieje to coś, czego nie
mentalnie błędna, ponieważ uczy tylko jednej połowy procesu: potrafili pojąć - nazwali to charyzmą.
jak używać umysłu. Nie uczy natomiast, jak go zatrzymać, żeby Wyjaśniam ci, czym jest charyzma, ponieważ znam ją z włas-
mógł się odprężyć - ponieważ nawet kiedy śpisz, on pracuje. Nie nego doświadczenia. Jeśli umysł pracuje dzień i noc, musi os-
zna snu. Siedemdziesiąt lat, osiemdziesiąt lat - pracuje bez łabnąć, stać się głupi, nieatrakcyjny, powolny. W najlepszym wy-
przerwy. padku będzie praktyczny. Z kupowaniem warzyw sobie poradzi,
Jest jednak możliwe znalezienie sposobu na wyłączenie ale zabraknie mu mocy na coś więcej. Miliony ludzi, którzy
umysłu, kiedy nie jest on potrzebny - nazywamy to medytacją. mogli stać się charyzmatyczni, pozostali biedni i nieatrakcyjni, bez
Pomocna jest ona na dwa sposoby: po pierwsze zapewni ci spo- autorytetu i bez siły.
kój, ciszę, których nigdy wcześniej nie znałeś, oraz pozwoli ci Jeśli to możliwe - a jest to możliwe - aby wyciszyć umysł i uży-
poznać siebie w sposób, który teraz uniemożliwia rozgadany wać go tylko wtedy, kiedy to potrzebne, wówczas jego moc uleg-
umysł. Po drugie, zapewni ona odpoczynek dla umysłu. A jeśli nie zwielokrotnieniu. Zbierze tyle energii, że każde jego słowo
możemy zapewnić mu relaks, będzie on potem w stanie praco- trafi bezpośrednio do twojego serca.
wać efektywniej, bardziej inteligentnie. Ludziom wydaje się, że umysły charyzmatycznych osobowo-
Zatem odniesiesz korzyść zarówno ze względu na swój umysł, ści są hipnotyczne, ale tak nie jest. Naprawdę są tak potężne, tak
jak i jestestwo, musisz tylko się nauczyć, w jaki sposób powstrzy- świeże, jakby zawsze panowała w nich wiosna.
mać mózg od funkcjonowania, w jaki sposób powiedzieć mu: To są korzyści dla umysłu. Jeśli zaś chodzi o twoje jestestwo,
„Wystarczy, teraz idź spać. Ja czuwam, nie martw się". cisza ukazuje mu nieskończoną krainę wieczności, nieśmiertel-
Wykorzystuj umysł wtedy, kiedy jest potrzebny. Dzięki temu ności i wszystkiego, co możesz nazwać błogosławieństwem,
będzie on świeży, młody, pełen energii i sił witalnych. Wtedy co- dziękczynieniem. To dlatego twierdzę uparcie, że medytacja jest
kolwiek powiesz, nie będą to po prostu suche słowa; będą pełne esencją religii - jedyną religią. Nic więcej nie potrzeba.
życia, siły, prawdy i szczerości, będą miały ogromną wagę. Być Wszystko inne jest nieistotnym rytuałem.
może użyjesz tych samych słów, ale umysł zbierze tyle siły Medytacja jest esencją. Jedyną esencją. Nie możesz nic do-
dzięki odpoczynkowi, że wszystko, co powiesz, będzie przenik- dać ani nic ująć.
nięte pasją, będzie miało moc przekonywania.
36_____________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę 37

Ona udostępnia ci dwa światy. Tamten świat - duchowy,


boski - a również ten świat. Nie jesteś biedakiem. Masz boga- Recepty
ctwo, którym nie są pieniądze. Istnieje wiele rodzajów boga-
ctwa, a człowiek, który zdobył fortunę, znajduje się na ostatnim
miejscu listy bogatych. Powiedziałbym to w ten sposób: Ciesz się swoim umysłem
człowiek majętny jest najbiedniejszym z bogaczy. Człowiek nie-
zamożny określiłby go zapewne jako najbogatszego biedaka, ale Nie próbuj powstrzymywać pracy umysłu. Jest naturalną częścią
ludzie kreatywni, artyści, tancerze, muzycy, naukowcy powie- ciebie; zwariujesz, jeśli będziesz próbował go hamować. Stałbyś
dzieliby właśnie, że jest najbiedniejszym bogaczem. W świecie się jak drzewo, starające się powstrzymać wzrost liści - drzewo
najwyższej świadomości taki człowiek nie może być nawet na- zwariowałoby, liście są dla niego naturalne. Więc po pierwsze, nie
zwany bogatym. próbuj powstrzymywać myślenia; nie ma w nim nic złego.
Medytacja, ukazując ci świat twojego wnętrza, sprawi, że Po drugie, nie wystarczy po prostu nauczyć się nie powstrzy-
staniesz się największym bogaczem. Uczyni cię również relaty- mywać umysłu - musisz nauczyć się nim cieszyć. Baw się z nim!
wnie bogatym, ponieważ przejawi moc twojego umysłu poprzez To piękna zabawa. Grając z nim, czerpiąc z niego radość, ak-
różne talenty. Z mojego doświadczenia wynika, że każdy rodzi ceptując go, nabierzesz większego pojęcia o nim, staniesz się go
się z jakimś talentem i jeśli nie wykorzysta go w pełni, coś w je- bardziej świadomy. Świadomość ta przyjdzie sama z siebie; nie
go wnętrzu pozostaje niewypełnione. Wciąż będzie czuł, że cze- będzie dla ciebie wysiłkiem. Kiedy usiłujesz stać się świadomy,
goś mu brakuje. twój umysł rozprasza cię, denerwujesz się na niego. Masz wra-
Daj umysłowi odpocząć - potrzebuje tego! Jest to takie pro- żenie, że jest paskudny i nieustannie rozgadany. Chcesz zacho-
ste: po prostu zacznij go obserwować. Dzięki temu osiągniesz wać ciszę, ale on ci na to nie pozwala, więc zaczynasz się na nie-
dwie rzeczy. Powoli, powoli umysł zacznie uczyć się zachowy- go złościć.
wać ciszę. A gdy już się tego nauczy, dzięki ciszy stanie się po- To niedobrze; to dzieli cię na dwa kawałki. Ty i twój umysł
tężny, wtedy zaś jego słowa przestaną być tylko słowami; nabio- stajecie się osobnymi częściami i pojawia się konflikt. Każde star-
rą celności, giętkości i jakości, jakich nie miały nigdy wcześniej. cie jest samobójcze, gdyż marnuje twoją energię. Nie mamy aż
Będą trafiać w sedno spraw jak strzały. Pominą bariery logiki i tak dużo energii, by tracić ją na walkę z samym sobą. Tej samej
dotrą bezpośrednio do serca. energii potrzebujemy, by być szczęśliwi.
Otoczony ciszą umysł stanie się dobrym sługą wewnętrznej Zacznij zachwycać się procesem myślowym. Zauważaj niuan-
mocy. Wtedy twoja istota będzie panem, a pan może używać se myśli, ich zwroty, jak jedna myśl prowadzi do drugiej, jak się
umysłu, kiedy go potrzebuje, i wyłączać go, kiedy nie jest mu po- wzajemnie zazębiają. To jest naprawdę cudowne widowisko!
trzebny. Nawet najmniejsza myśl może poprowadzić cię, Bóg wie dokąd,
i jeśli zaczniesz to analizować, nie widzisz żadnego związku.
38_____________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę 39

Ciesz się tym - niech to będzie zabawa. Baw się tym świado- Zaczynaj od wydechu, a nie wdechu. Jeśli chcesz coś przy-
mie, a spotka cię niespodzianka: czasem gdy będziesz się tak ba- swoić, zaczynaj od wdechu; jeśli chcesz się czegoś pozbyć, za-
wić, ni stąd, ni zowąd pojawią się piękne przerwy. Nagle odkry- czynaj od wydechu. Zauważ, jak szybko umysł poddaje się te-
jesz, że warczy pies, a w twojej głowie nic się nie rodzi, żadne mu. Spostrzeżesz, że umysł przeniósł się gdzieś indziej, przyszła
procesy myślowe. Pies warczy, a ty słuchasz i nie rodzą się ża- nowa bryza. Wyzwalasz się od starej rutyny, więc nie powtórzysz
dne myśli. Pojawią się małe przerwy (...), na które nie masz dawnych nawyków. Jeśli chcesz coś przyswoić,czynąj
za od
wpływu. Pojawią się same z siebie i będą piękne. W tych małych Sprawdza się to w odniesieniu do wszelkich wdechu; jeśli chcesz - się czegoś
przerwach zaczniesz obserwować obserwatora - ale będzie to nawyków. Jeśli np. jesteś osobą palącą pozbyć, zaczynaj od wydechu.
i poczujesz potrzebę, by sięgnąć po
naturalne. Znów pojawią się myśli, a ty będziesz się nimi
papierosa, ale nie chcesz jej ulec, natychmiast wypuść
rozkoszować. Nie martw się. Świadomość, chociaż nie całkowicie powietrze i pozbądź się wraz z nim potrzeby.
bezpośrednio, pojawi się sama. Odetchnij świeżym powietrzem, a zauważysz, że potrzeba
Obserwacja, rozkoszowanie się i przyglądanie zmianom w zniknęła. Metoda ta może się stać bardzo ważnym narzędziem
myślach jest tak samo piękne jak podziwianie morza z milio- wewnętrznej przemiany.
nami fal. To również jest morze, a myśli są jak fale. Ludzie
podziwiają fale na oceanie, a nie doceniają tych w swojej Recytuj „om"
świadomości.
Kiedy czujesz, że wokół ciebie jest zbyt wiele zakłóceń lub twój
umysł jest zdekoncentrowany, po prostu zacznij recytować „om".
Zmień umysł Przez dwadzieścia minut rano i dwadzieścia minut wieczo-
W celu zmiany starych wzorców mentalnych, które przerodziły rem siedź w ciszy, w wygodnej pozycji, z na wpół otwartymi
się w nawyki, najlepszym sposobem jest wykorzystanie oddechu. oczami, patrząc w dół. Oddech powinien być powolny, a ciało
Wszelkie nawyki umysłu powiązane są z oddechem. Zmień spo- nieruchome. Zacznij bezgłośnie recytować „om"; nie ma potrze-
sób oddychania, a natychmiast zmieni się stan umysłu. Spróbuj! by, by wydobywać dźwięk na zewnątrz. Będzie głębszy, gdy za-
Kiedy zauważysz, że w głowie pojawia się jakiś osąd, a ty po- chowasz zamknięte usta; nawet język powinien być nieruchomy.
wracasz do starego nawyku, natychmiast wypuść powietrze - tak Powtarzaj „om" szybko - „omomomom" - szybko i głośno
jakbyś wyrzucał z siebie osąd wraz ze swoim oddechem. Zrób wewnątrz siebie. Poczuj, jak przepływa przez całe twoje ciało od
głęboki wydech, wciągając brzuch, a wyrzucając z siebie powie- stóp aż po głowę, od głowy do stóp.
trze, poczuj lub wyobraź sobie, że wyrzucasz też ten osąd. Na- Każde „om" zapada w twoją świadomość jak kamień
stępnie dwa lub trzy razy głęboko zaczerpnij świeżego powietrza wrzucony w staw. Powstają fale i rozprzestrzeniają się na całą
i zobacz, co się stanie. Poczujesz się całkowicie odświeżony, stary taflę wody. Fale rozchodzą się i dotykają całego ciała.
nawyk nie będzie w stanie powrócić na swoje miejsce.
40_____________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę_________________________________________ 41

Doświadczysz wtedy takich momentów - będą to najpiękniej- Idziesz na stację kolejową. Być może będziesz jedyną osobą
sze momenty - gdy nie będziesz powtarzać nic i wszystko się za- przy kasie biletowej, a kasjer widząc, że chcesz kupić bilet, zaj-
trzyma. Nagle uświadomisz sobie, że wcale nie recytujesz, a wszy- mie się czymś innym, nie będzie na ciebie patrzył. W ten sposób
stko się zatrzymało. Ciesz się tym. Gdy zaczną pojawiać się myśli, będzie próbował powiedzieć „nie". A przynajmniej każe ci
ponownie zacznij recytację. trochę poczekać. Będzie udawał, że jest bardzo zajęty, będzie
Jeśli robisz to wieczorem, niechaj będzie to przynajmniej dwie przeglądał różne rejestry. Zmusi cię, żebyś czekał. To da mu po-
godzimy przed snem. Jeśli zrobisz to tuż przed położeniem się do czucie władzy: jest zwykłym kasjerem, a może sprawić, że wszys-
łóżka, nie będziesz w stanie zasnąć. Będziesz tak rześki, że odejdzie cy będą musieli czekać.
ci wszelka ochota na sen. Będziesz miał wrażenie, jakby był ranek, Pierwsza rzecz, która przychodzi ci do głowy, to „nie". „Tak"
a ty jesteś wypoczęty, jaki więc sens miałoby pójście spać? jest trudne. Mówisz je tylko wtedy, gdy czujesz się całkowicie
Recytuj szybko, ale w swoim własnym tempie, które musisz zna- bezsilny, gdy jesteś zmuszony, żeby je powiedzieć. Obserwuj to!
leźć. Odkryjesz je po kilku dniach. Niektórzy ludzie lubią robić to Mów „tak"; porzuć mówienie „nie", ponieważ to dzięki tru-
szybko - „omomom" - zlewając głoski ze sobą. Inni wolą robić to ciźnie zwanej „nie" ego rozrasta się i wzmacnia.
wolniej. Zależy to od ciebie. Rób to tak, jak ci odpowiada.
Przenieś się z głowy do serca
Wystrzegaj się „nie"
Prawdziwym życiem są odczucia. Myślenie jest sztuczne, ponie-
Umysł jest zawsze nastawiony negatywnie. Jego podstawową waż jedynie dotyczy czegoś, ale nigdy tym czymś nie jest. To nie
funkcją jest kwestionowanie, mówienie „nie". myślenie o winie sprawia, że staniesz się odurzony. Możesz
Obserwuj siebie, to, jak często w ciągu dnia mówisz „nie", i myśleć, ile chcesz, ale by poczuć zawrót głowy, będziesz musiał
zredukuj tę liczbę. Zaobserwuj, jak często mówisz „tak", i się go napić. A picie jest zjawiskiem namacalnym.
zwiększ tę liczbę. Myślenie to proces zastępczy, substytut. Dostarcza ci fałszy-
Stopniowo zaczniesz zauważać pewne niewielkie przesunię- wego przeświadczenia, że coś się dzieje, gdy naprawdę nie dzie-
cia w proporcjach „tak" i „nie", a twoja osobowość zmieni się. je się nic. Więc przerzuć się z myślenia na odczuwanie.
Zaobserwuj, jak często mówisz „nie", gdy „tak" byłoby w istocie Najlepszym sposobem będzie nauczenie się oddychania z
łatwiejsze, a „nie" wcale nie było konieczne. Zaobserwuj, jak głębi serca. W ciągu dnia, tak często jak sobie o tym przypom-
często mogłeś powiedzieć „tak", choć zamiast tego powiedziałeś nisz, bierz głębokie oddechy. Poczuj nacisk wewnątrz swojej
„nie" lub zachowałeś milczenie. klatki piersiowej. Poczuj, jak wlewa się w ciebie życie w miej-
Ilekroć powiesz „tak", będzie to sprzeczne z twoim ego. Ego sce, gdzie znajduje się energetyczny ośrodek serca. Jest różnie
nie trawi „tak"; ono karmi się „nie". Mów: „Nie! Nie! Nie!", a położony u różnych ludzi; przeważnie znajduje się jednak lekko
twoje ego będzie rosło i rosło. na prawo i nie ma nic wspólnego z rzeczywistym położeniem
42_____________________________________________Apteko dla duszy Lekarstw 43

serca. Jest to coś zupełnie innego; nie jest anatomiczną częścią centrować i zagłębić się w niego. A zawsze, gdy się w niego
ciała. zagłębisz, odmłodzi cię, da ci wielką siłę i sprawi, że zaczniesz
Oddychaj głęboko, zrób co najmniej pięć głębokich odde- żyć.
chów. Zaczerpnij powietrza i wypełnij nim serce. Wewnątrz Jeśli człowiek nauczy się wsłuchiwać w swój głos wewnętrzny,
poczuj, jak życie wlewa się w ciebie poprzez serce. Witalność, nigdy już nie zgubi ścieżki boskości; może żyć na świecie i
życie, boskość, natura - to wszystko powoli cię wypełnia. jednocześnie pozostać w kontakcie z boskością. Gdy nabierzesz
Następnie wypuść powietrze, ponownie z głębi serca. Poczuj, już wprawy, będziesz mógł go słyszeć, nawet będąc w
jak wszystko, co przed chwilą wypełniło cię, w tej chwili cię opu- supermarkecie. Gdy zdasz sobie sprawę z jego istnienia, łatwo
szcza, wraca do Boga, do życia. będzie ci go usłyszeć. Wówczas żaden hałas świata nie będzie w
Rób tak wiele razy w ciągu dnia, ale za każdym razem wyko- stanie ci go zagłuszyć. Problem sprawia tylko usłyszenie go po
nuj serię pięciu oddechów. To pomoże ci przeskoczyć z głowy raz pierwszy, ponieważ nie wiesz, gdzie jest, jaki jest i jak pozwolić
do serca. mu na roz-brzmienie.
Staniesz się bardziej wrażliwy, bardziej świadomy rzeczy, Jedynym, czego potrzeba w tym celu, jest wyciszać się coraz
z których wcześniej nie zdawałeś sobie sprawy. Będziesz czuł bardziej. Usiądź w ciszy. Kiedy tylko masz czas, choćby godzinę
więcej zapachów, będziesz czuł więcej smaków, będziesz głębiej dziennie, nie rób nic - usiądź i słuchaj. Słuchaj dźwięków naoko-
dotykał. Będziesz więcej widział i słyszał. Wszystko stanie się wy- ło siebie, bez celu, bez prób zgadywania, co znaczą. Po prostu słu-
raźniejsze. Przenieś się z głowy do serca, a chaj. Ten dźwięk jest w tobie, więc wsłuchuj się w niego.
Przenieście z głowy do serca, nagle wszystkie twoje zmysły wyostrzą się. Powoli, powoli umysł będzie cichł. Nadal słyszysz dźwięki, ale
a nagle wszystkie twoje zmysły
Poczujesz, że życie znów w tobie pulsuje, już ich nie interpretujesz, nie zwracasz na nie uwagi, nie myślisz
wyostrzą się.
gotowe skakać i płynąć. o nich. Nagle stan, gestalt, zmienia się. Gdy umysł jest cichy,
wsłuchany w dźwięki zewnętrzne, nagle pojawia się nowy
dźwięk, lecz nie pochodzi z zewnątrz tylko z wewnątrz. A kiedy
Wewnętrzny dźwięk
już go usłyszysz, będziesz na dobrej drodze.
Wewnątrz ciebie, jak i we wnętrzu każdego człowieka, nieustannie Wystarczy, że podążysz tą drogą coraz głębiej. Jest w tobie
rozbrzmiewa kojący dźwięk. Aby go usłyszeć, trzeba zachować ci- ukryta głęboka studnia. Ci którzy umieją się w nią zagłębić, żyją
szę. Ponieważ głowa jest zbyt hałaśliwa, nie jest w stanie usłyszeć w zupełnie innym świecie, w innej rzeczywistości.
spokojnego, cichego głosu twojego serca, a głos ten jest naprawdę
cichy. Dopóki nie nastanie cisza, nie usłyszysz go. Jest to połącze-
Zmiana biegu
nie między tobą a twoim bytem. Jeśli go usłyszysz, zrozumiesz, jak
łączysz się z egzystencją. Kiedy raz go usłyszysz, łatwo będzie ci go Należy często zmieniać formę swojej aktywności, ponieważ umysł
przywoływać ponownie. Wówczas będziesz mógł się na nim skoń- ma wiele ośrodków. Jeśli zajmujesz się np. matematyką, funkcjo-
nuje jedna część twojego umysłu, a inne pozostają bezczynne.
44_____________________________________________Apteko dla duszy Lekarstwa na głowę 45

Kiedy czytasz poezję - ta część mózgu, która pracowała przy ma- potrafi włączyć kolejny bieg. Daj sobie tych pięć minut luzu, po-
tematyce, odpoczywa, a zaczynają pracować inne. legających na tym, że nie pracujesz nad niczym, tylko oddy-
Właśnie dlatego w szkołach i na uniwersytetach zajęcia trwa- chasz, tylko jesteś. Potem sukcesywnie możesz skracać ten czas.
ją czterdzieści do czterdziestu pięciu minut - ponieważ każdy Po miesiącu niech będą to cztery minuty, po dwóch miesiącach
ośrodek w mózgu jest w stanie funkcjonować przez mniej więcej - trzy itd.
taki okres. Później czuje się zmęczony i potrzebuje odpoczynku, a W końcu przyjdzie moment, w którym wystarczy ci zaledwie
najlepszym odpoczynkiem jest zmiana aktywności, tak aby inne jeden oddech, byś mógł zakończyć jedno zajęcie - zamknąć je
ośrodki zaczęły pracować, a ten odpoczął. Takie zmiany są - a przejść do innego.
bardzo dobre; wzbogacają cię.
Zazwyczaj gdy wykonujesz jakąś czynność, umysł szybko
Od głowy do serca i do bycia
ogarnia rodzaj obsesji i ty nieprzytomnie się temu oddajesz. Nie
jest to dobre. Nie powinieneś pozwalać, by cokolwiek po- Człowiek może funkcjonować za pośrednictwem trzech ośrod-
chłaniało cię do tego stopnia. Zajmuj się czymś, ale zawsze za- ków: pierwszym jest głowa, drugim serce, a trzecim pępek. Jeśli
chowuj kontrolę, w przeciwnym wypadku staniesz się więźniem, funkcjonujesz z pozycji głowy, wytwarzasz coraz więcej myśli.
a niewola nie jest dobra. Nawet w medytacji niewola nie jest do- Ale są one nieskonkretyzowane, to zwyczajne bajanie; obiecują
bra. Jeśli nie potrafisz zaprzestać jakiejś aktywności lub jeśli wiele, lecz nic nie dają.
przerywasz ją bardzo niechętnie, wskazuje to, że po prostu nie Umysł jest wielkim oszustem i dysponuje wielkimi możliwo-
umiesz „zmieniać biegów" w swoim mózgu. ściami wodzenia nas na manowce - potrafi „przewidywać". Mo-
Wypróbuj taką metodę: kiedy chcesz oderwać się od jakiejś że stworzyć ci złudę jakiejś utopii czy pragnień i powtarzać nie-
rzeczy, a zacząć robić inną, zatrzymaj się i przez pięć minut głę- ustannie: „To zdarzy się jutro" - choć nie zdarzy się nigdy! Bo
boko oddychaj. Jeśli np. medytujesz, a chcesz już przejść do in- nigdy nic nie dzieje się w głowie. Głowa nie jest tym miejscem,
nego zajęcia, po skończeniu medytacji oddychaj głęboko przez w którym cokolwiek może się wydarzyć.
pięć minut. Pozwól ciału nabierać powietrza; ciału, nie sobie. Drugim ośrodkiem jest serce. Jest ono centrum uczuć - dzięki
Poczuj, że wyrzucasz wszystko, co było w mózgu, w ciele, we niemu czujesz. Jesteś bliżej domu; jeszcze nie w domu, ale
wszystkich częściach siebie. Postępuj tak przez pięć minut, a bliżej. Kiedy czujesz, jesteś pełniejszy, jesteś bardziej namacal-
następnie weź się za nowe zajęcie. Natychmiast poczujesz w ny. Kiedy czujesz, istnieje szansa, by coś się zdarzyło. Taka moż-
sobie zmianę. liwość nie istnieje w głowie; w sercu - choć jest niewielka
Po prostu na kilka minut musisz „przestawić bieg" w mózgu -jednak istnieje.
na luz. Podobnie jak w samochodzie: jeśli chcesz zmienić bieg, Ale serce także nie daje nam dostępu do tego, co rzeczywiste.
najpierw wrzucasz luz - nawet jeśli jest to krótki moment, jest To umiejscowione jest jeszcze głębiej, w pępku. W ośrodku
on niezbędny. Im bardziej sprawny jest kierowca, tym szybciej bycia.
46____________________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę____________________________________________________47

Myślenie, odczuwanie i bycie - oto trzy ośrodki. Czuj wię Wszystko dookoła się rusza: porusza się głowa, porusza się
cej, a wówczas zaczniesz mniej myśleć. Nie walcz z myśleniem, serce i porusza się ciało. Wszystko się porusza, wszystko się
ponieważ walka taka też będzie tworzeniem zmienia. Jedynie centrum twojego istnienia, ośrodek w pępku,
Czuj więcej, a wówczas nowych myśli, myśli o walce. Twój umysł pozostaje nieruchomy. Jest osią koła.
zaczniesz
. m niej m yśleć. jest w tym niepokonany. Gdy wydaje ci się,
że wygrałeś, będzie to tak naprawdę zwycię-
Czas poza
stwo twojego umysłu; jeśli przegrasz, to ty zostaniesz pokonany.
Jesteś skazany na porażkę, nie walcz więc z myślami. Jest to Każdego dnia przez co najmniej jedną godzinę siedź w dowol-
daremne. nym miejscu w ciszy. Idź nad rzekę albo do ogrodu, gdzieś,
Zamiast walczyć z myślami, skieruj swoją energię na odczu- gdzie nikt nie będzie cię rozpraszał. Odpręż mięśnie, nie spinaj
wanie: raczej śpiewaj, niż myśl; raczej kochaj niż filozofuj; czy- ich i z zamkniętymi oczami powiedz umysłowi: „Teraz odejdź!
taj raczej poezję niż prozę. Tańcz, obserwuj naturę i cokolwiek Rób, co chcesz (...). A ja będę świadkiem i obserwatorem".
robisz, rób to z sercem. Będziesz zaskoczony: przez krótką chwilę umysł całkowicie
Jeśli np. dotykasz kogoś, dotykaj tę osobę z sercem, dotykaj z przestanie pracować. Na krótki czas, sekundę, może dwie do-
strzeżesz, że umysł się wyłączył, a dzięki temu odczułeś
uczuciem. Pozwól sobie wibrować. Gdy na kogoś patrzysz, nie
prawdziwą rzeczywistość, bez zniekształceń, które
rób tego ot tak, oczami martwymi jak kamienie. Wylej swoją zawsze tworzy wyobraźnia. To będą umysłu
energię przez oczy i natychmiast zobaczysz, że coś zacznie się Gdy ty jesteś obecny, nie ma
króciutkie przerwy; zaraz potem umysł znów
dziać w twoim sercu. Jest to tylko kwestia podjęcia próby. przejmie kontrolę. umysłu -twoja obecność, to
Serce jest bardzo zaniedbanym ośrodkiem. Gdy zwrócisz na Nie od razu zauważysz, że umysł podjął pracę, nieobecność umysłu. Gdy nie
nie uwagę, zacznie funkcjonować. Gdy zacznie funkcjonować, że myśli już płyną, że przesuwają się obrazy ma ciebie, umysł zaczyna
w twojej wyobraźni. Potrzeba na to minuty lub funkcjonować. Twoja
energia, która do tej pory płynęła przez umysł, popłynie przez
kilku, byś dostrzegł, że znowu zbłądziłeś. nieobecność, to obecność
serce. A serce znajduje się bliżej ośrodka energetycznego w pęp- Ponownie nakaż umysłowi: „Oddal się. Będę umysłu.
ku; pompowanie energii z pępka do głowy wymaga dużego wy- świadkiem" - i znów zauważ, jak umysł zatrzyma się na chwilę.
siłku. Te sekundy są niezwykle cenne. Są to pierwsze momenty,
Zacznij coraz więcej odczuwać. Jest to pierwszy krok. Kiedy pierwsze przejawy rzeczywistości. Są króciutkie, to po prostu ma-
już go postawisz, następny będzie bardzo prosty. Pierwsza jest łe przebłyski, które pojawiają się i znikają, ale dzięki nim
miłość - i połowę drogi masz już za sobą. Kiedy łatwo będzie już zaczniesz odczuwać smak rzeczywistości.
poruszać się od głowy do serca, zobaczysz, że poruszanie się od Powoli, powoli, stopniowo zauważysz, że te przebłyski stają
serca do pępka okaże się jeszcze prostsze. się coraz dłuższe.
W pępku jesteś po prostu byciem, czystym byciem - bez
odczuwania, bez myślenia, bez ruchu. Jest on okiem cyklonu.
48_____________________________________________Apteka dla duszy Lekarstwa na głowę 49

Zaistnieją one tylko wtedy, gdy zachowasz ogromną czuj-


ność. Gdy jesteś czujny, umysł nie funkcjonuje, ponieważ Uwolnij wewnętrzną „katarynkę"
uwaga działa jak światełko w ciemności. Kiedy jest światło, nie
ma ciemności. Gdy ty jesteś obecny, nie ma umysłu -twoja Jeśli pojawia się w tobie wewnętrzny dialog, musi tkwić w tobie
obecność, to nieobecność umysłu. Gdy nie ma ciebie, umysł jakaś jego przyczyna. Nie powstrzymuj jej; pozwól, by w pełni
zaczyna funkcjonować. Twoja nieobecność, to obecność zaistniała.
umysłu. Dzięki temu pozwoleniu ona zniknie. Chce ci tylko coś za-
komunikować. Twój umysł chce z tobą porozmawiać; powiedzieć
coś, czego nie słuchałeś, czym się nie przejmowałeś, co było ci
Usuwanie chaosu myślowego
obojętne; chce dotrzeć do ciebie. Możesz nie zdawać sobie spra-
Pozwól chaosowi myśli istnieć. Nie staraj się układać wszystkie- wy z tego, co chce ci przekazać, ponieważ zawsze z tym walczy-
go, nie próbuj zrozumieć, ponieważ cokolwiek zrobisz, i tak nic łeś i myślałeś, że to jakiś idiotyzm, próbowałeś to powstrzymać
to nie da. Po prostu obserwuj. lub przekształcić w coś innego. Każde przekształcenie jest formą
Każdego wieczoru przed pójściem spać odbądź medytację. wyparcia.
Usiądź po prostu na łóżku, bądź odprężony - zamknij oczy i po- Zrób pewną rzecz. Każdego wieczoru, zanim zaśniesz, siedź
czuj, jak ciało się relaksuje. Jeśli zacznie się pochylać do przodu, przez czterdzieści minut zwrócony twarzą w stronę ściany i za-
pozwól mu na to. Wolno mu się pochylić. Pozwól mu przy-jąć cznij mówić. Mów głośno. Rozsmakuj się i trwaj w tym. Jeśli
pozycję embrionalną, jaką przyj muje dziecko w łonie matki. Jeśli usłyszysz dwa głosy, wtedy bierz pod uwagę oba punkty widze-
masz na to ochotę, po prostu przyjmij ją. Stań się małym nia. Najpierw wesprzyj jedną stronę, potem odpowiedz z punktu
dzieckiem w łonie matki. widzenia drugiej i zobacz, jak piękny dialog możecie prowadzić.
Następnie wsłuchaj się w swój oddech, nie rób nic poza tym. Nie próbuj manipulować, ponieważ nie mówisz tego dla ko-
Po prostu słuchaj go - jak wpływa i wypływa z ciebie, jak goś, ale sam dla siebie. Nawet jeśli poczujesz, że staje się to ja-
wpływa i wypływa. Nie mówię, żebyś to werbalizował, po kimś szaleństwem, pozwól na to. Nie próbuj niczego wycinać ani
prostu poczuj, jak wpływa; gdy wypływa, też staraj się to poczuć. cenzurować, bo całe ćwiczenie straci sens.
Poczuj, jak dzięki niemu wypełnia cię cisza i przychodzi zro- Postępuj tak co najmniej przez dziesięć dni, przez te czterdzie-
zumienie. ści minut w żaden sposób nie przeciwstawiając się niczemu.
Ćwicz tak przez dziesięć do dwudziestu minut - minimalnie Włóż w to całą swoją energię. Po dziesięciu dniach zauważysz, że
dziesięć, maksymalnie dwadzieścia - następnie idź spać. wypłynęło z ciebie coś, czego do tej pory nie słuchałeś, lub poja-
Po prostu pozwól sprawom dziać się, tak jakbyś nie był wi się coś, z czego zdawałeś sobie sprawę, ale nie chciałeś słuchać.
aktywnym wykonawcą. Wysłuchaj to teraz i pozwól, by się zakończyło.
50_____________________________________________Apteko dla duszy Lekarstwo na głowę 51

Zacznij rozmawiać ze ścianą; pogrąż się w tym całkowicie. Umysł trzeba sprowadzić do teraźniejszości, ponieważ inny
Światła niech będą zgaszone lub przyćmione. Jeśli czasami po- czas nie istnieje. Kiedy zaczniesz zanadto rozmyślać o przyszło-
czujesz potrzebę, by krzyknąć, lub rozzłościsz się, nie hamuj te- ści i o przeszłości, po prostu zrelaksuj się i skup się na swoim
go. Abyś naprawdę zagłębił się w proces, muszą towarzyszyć ci oddechu. Każdego dnia co najmniej przez,
Ciało zawsze obecne jest tu
uczucia. Jeśli będzie to tylko chwilowa wycieczka myśli, a ty jedną godzinę siedź na krześle zrelaksowany,
i teraz. a umysł nigdy; na
będziesz powtarzał słowa mechanicznie jak zacięta płyta, w wygodnej pozycji, z przymkniętymi
tym polega konflikt.
ćwiczenie nie poskutkuje, nie dowiesz się, o co naprawdę oczami. Po prostu skup się na oddechu.
chodzi. Nie zmieniaj go; po prostu patrz, obserwuj. Dzięki tej obserwacji
Rozmawiaj z zaangażowaniem, gestykulując, tak jakby była twój oddech będzie stawał się coraz wolniejszy. Jeśli normalnie
tam obecna jakaś inna osoba. Po około dwudziestu pięciu mi- oddychasz osiem razy na minutę, zaczniesz oddychać sześć,
nutach rozgrzejesz się. Ostatnie piętnaście minut będzie nie- później pięć, cztery, trzy, w końcu dwa razy. W ciągu dwóch,
zwykłe, wspaniałe; spodoba ci się. Po dziesięciu dniach zauwa- trzech tygodni będziesz oddychał raz na minutę. Kiedy oddy-
żysz, że wewnętrzna rozmowa stopniowo zanika, a ty pojąłeś chasz raz na minutę, umysł zbliża się do ciała.
sprawy, których wcześniej nigdy nie rozumiałeś. Dzięki tej małej medytacji pojawią się momenty, kiedy od-
dech będzie się zatrzymywał na kilka minut. Upłyną trzy lub
cztery minuty, a ty zaczerpniesz powietrza tylko raz. Wtedy
24 dni na podjęcie decyzji
będziesz zestrojony ze swoim ciałem, po raz pierwszy poczujesz,
Decyzja jest dobra, jeśli wypływa z życia; jest zła, jeśli bierze się czym jest teraźniejszość. W innym wypadku jest ona tylko sło-
tylko z głowy. Kiedy bierze się tylko z głowy, nigdy nie jest roz- wem. Umysł nigdy jej nie znał, nigdy jej nie doświadczył. Zna
strzygająca, zawsze wywołuje konflikt. Pozostaje wciąż mnó- przeszłość i zna przyszłość, więc kiedy użyjesz słowa „teraźniej-
stwo alternatyw, a umysł kołacze się od jednej do drugiej. Tak szość", zrozumie je jako coś pomiędzy przeszłością i przyszło-
właśnie tworzy się w umyśle konflikt. ścią, jako „coś pomiędzy", ale sam nigdy jej nie doświadczy.
Ciało zawsze obecne jest tu i teraz, a umysł nigdy; na tym po- Przez dwadzieścia cztery dni relaksuj się przez godzinę, od-
lega konflikt. Oddychasz tu i teraz; nie możesz oddychać jutro, nie dychając i pozwalając oddechowi płynąć automatyczne. Niech
możesz oddychać wczoraj. Musisz oddychać w tej chwili. Ale będzie to tak automatyczne jak chodzenie. Powoli, powoli
możesz myśleć o jutrze i myśleć o wczoraj. Ciało pozostaje w pojawią się przerwy, które dadzą ci pierwsze doświadczenie
związku z teraźniejszością, a umysł skacze między przeszłością i teraźniejszości. Po tych dwudziestu czterech, dwudziestu pięciu
przyszłością. Występuje rozdarcie między ciałem i umysłem. dniach nagle pojawi się decyzja.
Ciało w przeciwieństwie do umysłu jest przywiązane do teraźniej Nie można przewidzieć, jaka decyzja zostanie podjęta. Naj-
-szości; nigdy się nie spotkają, nigdy się na siebie nie natkną. ważniejszą sprawą jest, skąd ona wypływa - nie jaka jest, ale skąd
Przez ten rozłam pojawia się zaniepokojenie, cierpienie i napię- wypływa. Jeśli pochodzi z głowy, wtedy powoduje smutek. Ale
cie. Człowiek jest spięty - i to napięcie przeradza się w problem.
52 Apteka dla duszy 53

jeśli wypływa z głębi ciebie, ani przez chwilę jej nie pożałujesz.
Człowiek żyjący w teraźniejszości nie wie nic o żalu; nigdy nie
Najważniejszą sprawą spogląda wstecz, nie zmienia swojej przeszłości i
jest, skąd [decyzja] swoich wspomnień i nigdy nie aranżuje przyszłości.
wypływa - nie jaka jest, Decyzja pochodząca z głowy jest zła. Słowo
ale skąd wypływa. Jeśli „decyzja" znaczy „odciąć się" (od łac. de-caedere -
3. Sztuka serca
pochodzi z głowy, wtedy przyp. wyd. pol.). Nie jest to słowo o pozytywnym
powoduje smutek. Ale Rozwijanie
znaczeniu. Oznacza zwyczajnie odcięcie się od zdolności kochania
jeśli wypływa z głębi
ciebie, ani przez chwilę rzeczywistości. Głowa nieustannie odcina cię
jej nie pożałujesz. od rzeczywistości.

Diagnoza

U
zależniliśmy się od głowy. Cała nasza edukacja, cała cywilizacja
uzależniła się od głowy, ponieważ to jej zawdzięczamy postęp
techniczny, który wydaje się nam być wszystkim.
Co może dać serce? Prawda, że nie da ci ono zaawansowanej
technologii, rozwiniętego przemysłu, nie zapewni ci pieniędzy.
Da ci radość, celebrowanie życia. Może dać ci cudowne uczucie
piękna, muzyki, poezji. Może zaprowadzić cię w głąb świata
miłości, a nawet w świat modlitwy, ale to nie są towary na
sprzedaż. Nie możesz zwiększyć stanu swojego konta przez
serce. Sercem nie możesz zwyciężać w bitwach ani budować
bomby atomowej czy wodorowej, nie możesz zabijać ludzi. Sece
zna jedynie sztukę tworzenia, a głowa potrafi jedynie niszczyć.
Głowa jest destruktywna, a cała twoja edukacja została w niej
uwięziona.
54_____________________________________________Apteka dla duszy Sztuka serca 55

Nasze uniwersytety, college, szkoły niszczą ludzkość. Wyda- Zamiast kreatywności doceniamy produktywność: rozmawia-
je im się, że ludzkości służą, ale tak naprawdę jest to tylko oszu- my o tym, j ak więcej wytwarzać. Produkcja może dać ci rzeczy, ale
kiwanie samych siebie. Dopóki człowiek nie znajdzie równowa- nie może dać ci wartości. Produkcja może wzbogacić cię na ze-
gi, dopóki serce i głowa nie będą się rozwijać razem, człowiek wnątrz, ale sprawi, że będziesz uboższy w środku siebie. Produkcja
będzie pogrążony w smutku, a smutek ten będzie się tylko po- nie jest tworzeniem. Produkcja jest czymś banalnym, każdy, choć-
głębiał. W miarę jak coraz bardziej przywiązujemy się do głowy, by i głupi, może się nią zajmować, wystarczy poznać jej zasady.
coraz bardziej zapominamy o istnieniu serca i stajemy się coraz A poeta umarł, już nie istnieje. To, co pojawia się dziś pod na-
mniej szczęśliwi. Tworzymy na Ziemi piekło i będzie ono coraz zwą poezji, stało się niemal prozą. To, co istnieje pod nazwą malar-
większe. stwa, jest bardziej lub mniej obłąkane. Spójrz na Picassa, Dalego
Raj należy do serca. Ale oto, co się dzieje: o sercu całkowicie
zapomniano. Nikt już nie rozumie jego języka. Rozumiemy i innych - to chore! Picasso jest geniuszem, ale Poeta umarł, a on jest
chorym, patologicznym. Jego obrazy nie są pomostem, między
logikę, nie rozumiemy miłości. Rozumiemy matematykę, nie
rozumiemy muzyki. coraz bardziej przyzwyczajamy się do reguł niczym więcej niż katharsis, pomagają jemu, są naukowcem i mistykiem.
rządzących światem i nikt nie ma już odwagi poruszać się po rodzajem wymiotowania. Gdy coś jest nie
nieznanych ścieżkach, po nieznanych labiryntach miłości, serca. w porządku z twoim żołądkiem, wymiotowanie przynosi ci ulgę. Po-
Dostrojono nas do świata prozy, a poezja przestała dla nas mogło Picassowi; jeśli nie pozwolono by mu malować, zwariował-
istnieć. by. Malarstwo było mu potrzebne. Ocaliło go przed popadnię-
O sercu całkowicie zapomniano. Poeta umarł, a jest on pomostem
ciem w obłęd. Wyprowadziło jego obłęd na płótno. Ale co z
Nikt już nie rozumie jego języka. pomiędzy naukowcem i mistykiem. Most
ludźmi, którzy kupili jego obrazy, powiesili w sypialni i patrzą na
Rozumiemy logikę, nie rozumiemy zniknął. Po jednej stronie stoi naukowiec -
potężny, niezwykle potężny, gotów nie? Zaczynają odczuwać niepokój.
miłości. Rozumiemy matematykę,
nie rozumiemy muzyki. zniszczyć całą Ziemię, całe życie Mówię o zupełnie innym rodzaju kreatywności. Taj Mahal...
biologiczne - a po drugiej stronie, daleko, Spójrz na niego podczas pełni, a pojawi się w tobie medytacja.
stoi kilku mistyków: Budda, Jezus, Zaratustra, Kabir. Nie mają Albo świątynie Khajuraho, Konarak, Puri - po prostu medytuj
oni władzy - w takim sensie, w jakim my ją pojmujemy - posia-
nad nimi. Z zaskoczeniem zauważysz, że twoja seksualność prze-
dają za to zupełnie inną moc. Ale my w ogóle nie rozumiemy jej
języka. A poeta umarł; była to ogromna klęska. Poeta zniknął. mienia się w miłość. To są cuda kreatywności.
Mówiąc „poeta", mam na myśli malarza, rzeźbiarza. Wszy- Wspaniałe katedry europejskie są pragnieniem Ziemi, aby
stko, co w człowieku kreatywne, zostaje zredukowane do dosięgnąć nieba. Patrząc na te wielkie dzieła, zaczynasz słyszeć
wiedzy o tym, jak produkować więcej towarów. Kreatywni tracą w swoim sercu pieśń lub zachwycającą ciszę.
grunt pod nogami, a produkcja staje się celem życia. Człowiek stracił potrzebę bycia poetyckim, kreatywnym, a
może została ona w nim zabita. Za bardzo interesują nas towary,
gadżety, tworzenie coraz większej i większej ilości rzeczy. W
produkcji chodzi o ilość, a w tworzeniu o jakość.
56_____________________________________________Apteka dla duszy Sztuka serca 57

Będzie trzeba przypomnieć sobie serce. Ponownie zdać sobie bardziej niezależny - ponieważ możesz kochać nawet, gdy nikogo
sprawę z istnienia natury. Trzeba znów nauczyć się obserwować nie ma. Możesz kochać otaczającą cię pustkę. Siedząc w
róże i lotosy, nawiązać kontakt z drzewami, kamieniami i samotności w swoim pokoju, wypełniasz go swoją miłością. Możesz
rzekami, nauczyć się rozmawiać z gwiazdami. być w więzieniu i w ciągu sekundy przemienić je w świątynię. W
momencie, gdy wypełnisz je miłością, przestaje być więzieniem. Z
kolei świątynia, w której nie ma miłości, może stać się
Recepty
więzieniem.

Radość kochania
Rozchyl płatki serca
Kiedy kochasz, jesteś radosny. Gdy nie potrafisz kochać, nie je-
Czasem czujesz, że masz serce, lecz jest ono jak pąk, a nie jak
steś w stanie odczuwać radości. Radość jest elementem miłości,
kwiat. Ale pąk może stać się kwiatem. Zrób pewną rzecz: roz-
jej cieniem, podąża za miłością.
pocznij proces oddychania. Rób to z pustym żołądkiem - przed
Kochaj więc coraz bardziej, a staniesz się radośniejszy. Nie
posiłkiem albo trzy godziny po nim.
przejmuj się tym, czy twoja miłość będzie odwzajemniona. Nie
Wyrzuć z siebie cale powietrze: głęboko wydychaj, wciągnij
ma to znaczenia. Radość automatycznie podąża za miłością
brzuch i wyrzuć całe powietrze. Kiedy to zrobisz, utrzymaj ten stan
niezależnie od tego, czy jest ona odwzajemniona, czy nie, czy
jak najdłużej, przez dwie lub trzy minuty. Najlepiej przez trzy
druga osoba podziela ją, czy nie. Na tym polega piękno miłości,
minuty. Będzie to trudne, ale stopniowo nauczysz się. Będziesz
że jej skutek jest nieodłączny - jej wartość jest niezależna -od
bardzo potrzebował powietrza i za chwilę ono natychmiast cię wy-
tego, co się dzieje na zewnątrz. Nie zależy ona od odzewu
pełni. Ten pośpiech sprawi ci przyjemność, poczujesz ogromną ży-
drugiej osoby; jest całkowicie twoja.
wotność; ten pośpiech pomoże otworzyć twoje serce.
I nie ma znaczenia, kogo kochasz - psa, kota, drzewo czy ka-
Trzeba, by coś przeniknęło przez twoje serce. Więc rób to, kie-
mień. Po prostu siedź obok tego kamienia i kochaj. Pogawędźcie
dy tylko zechcesz. Nie więcej jednak niż siedem razy w ciągu jednej
sobie. Pocałuj go i połóż się na nim. Poczuj, jak łączycie się w je-
sesji. Możesz ćwiczyć to trzy, cztery, pięć razy dziennie lub nawet wię-
dność, a nagle przebiegnie cię dreszcz energii, poczujesz jej
cej; nie ma problemu. Tylko pamiętaj, aby robić to z pustym żołąd-
gwałtowny przyrost - będziesz niesamowicie szczęśliwy. Skała
kiem, tak abyś naprawdę mógł wyrzucić z siebie powietrze. Pozwól
może się odwzajemnić lub nie, ale to nie ma znaczenia. Stajesz
zostać mu na zewnątrz tak długo, jak to tylko możliwe. I nie bój się,
się radosny, ponieważ kochasz. Ten, kto kocha, jest radosny.
nie umrzesz; gdy dalsze wstrzymywanie oddechu stanie się nie-,
Gdy poznasz już ten sekret, możesz być szczęśliwy przez dwa-
możliwe, kontrola ustąpi, a powietrze wypełni cię samo. Stopnio-
dzieścia cztery godziny na dobę. A jeśli kochasz przez całą dobę,
wo będziesz w stanie wstrzymywać oddech na trzy minuty, a gdy od-
przestajesz być zależny od obiektu swojej miłości, stajesz się
dech nagle wedrze się w twoje płuca, otworzy płatki serca.
Otworzyć serce to jedna z najważniejszych rzeczy.
58____________________________________________________Apteka dla duszy Sztuka serca 59

analizowany. Zauważ, jak zmienia się oddech pod wpływem


emocji i - vice versa -jak emocje zmieniają się wraz z oddechem.
Niech twoja miłość będzie jak oddech
Kiedy odczuwasz np. strach, zwróć uwagę na zmiany w swoim
Jeśli będziesz gromadził zapasy powietrza, umrzesz, ponieważ oddechu. Spróbuj potem, innego dnia, oddychać tak jak wtedy,
stanie się ono nieświeże, stanie się martwe, straci witalność, gdy się bałeś. Będziesz zaskoczony tym, że natychmiast pojawi
posmak życia. Tak samo jest z miłością. Jest ona rodzajem od- się w tobie uczucie lęku.
dechu i w każdej chwili odnawia się. Kiedy więc człowiek utknie Zwróć uwagę na to, jak oddychasz, gdy jesteś w kimś bardzo
w miłości i przestanie oddychać, życie traci wartość. I oto co dzie- zakochany, gdy trzymasz tę osobę za rękę, gdy ją przytulasz.
je się z ludźmi: umysł tak bardzo dominuje, że wpływa na serce i Pewnego dnia siedząc w ciszy pod drzewem przypomnij sobie
sprawia, że nawet ono staje się zaborcze! Serce samo z siebie nie ten sposób oddychania. Stwórz wzorzec, wejdź ponownie w ten
zna zaborczości, ale umysł zaśmieca je i zatruwa. stan. Oddychaj tak, jakbyś przytulał ukochaną osobę, a spotka
Więc pamiętaj o tym. Zakochaj się we wszystkim, co istnieje, cię niespodzianka: wszystko wokół stanie się tą osobą! Ponownie
i pozwól swojej miłości być jak oddech. Wdychaj, wydychaj, ale obudzi się w tobie miłość. Oba te zjawiska łączą się ze sobą.
niech to będzie miłość, która przychodzi i odchodzi. Stopniowo Obserwuj swój oddech, ponieważ ten miłosny rytm oddycha-
z każdym oddechem musisz tworzyć tę magię miłości. Będzie to nia jest najistotniejszy - przemieni całego ciebie.
twoja medytacja: gdy wydychasz powietrze, czujesz, że
wylewasz swoją miłość na wszelkie istnienie; gdy wdychasz,
Kiedy dwoje oddycha jak jedno
wszystko, co istnieje, przelewa swoją miłość na ciebie.
Wkrótce zauważysz, że zmieni się jakość twojego oddechu. Coraz dokładniej obserwuj momenty, kiedy czujesz miłość.
Zacznie się on stawać zupełnie inny niż do tej pory. Dlatego w Bądź uważny. Dostrzeż, jak zmienia się twój oddech. Zobacz,
Indiach nazywamy to praną, życiem - nie tylko oddechem. Nie jak twoje ciało wibruje. Przytulając swojego partnera,
jest to tylko tlen; jest tam coś więcej - sama esencja życia, bos- przeprowadź eksperyment, a zaskoczy cię on. Pewnego dnia po
kość. Jeśli ją zaprosimy, wniknie w nas razem z oddechem. prostu przytulajcie się i wtapiajcie się w siebie przynajmniej
Niechaj więc taka będzie twoja medytacja, twoja technika. przez jedną godzinę, a ze zdumieniem odkryjesz, że będzie to
Siedzenie w ciszy, oddychanie, oddech miłości. Przejdzie cię jedno z najbardziej psychodelicznych doświadczeń!
dreszcz, zaczniesz odczuwać coś w rodzaju wewnętrznego tańca. Przez jedną godzinę nie róbcie nic poza przytulaniem się, za-
padaniem się w siebie nawzajem, scalaniem i wtapianiem się w
Oddech ukochanej osoby siebie, a wasz oddech powoli stanie się jednym. Będziecie od-
dychać tak, jakbyście byli dwoma ciałami z jednym sercem.
Oddech jako nasze codzienne doświadczenie powinien być co- Będziecie oddychać razem. A kiedy oddychacie razem - nie
raz wnikliwiej i staranniej przez nas obserwowany i dlatego, że staracie się tak robić, ale po prostu dlatego, że
odczuwacie tak
60 Apteka dla duszy Sztuka serca 61

wielką miłość, iż oddech wypływa z was sam - będą to najwspa- Patrz oczami pełnymi miłości
nialsze i najbardziej cenne momenty, nie z tego świata.
W takich chwilach poczujecie pierwsze przebłyski energii Gdy na kogoś patrzysz, patrz oczami pełnymi miłości. Gdy pa-
medytacyjnej. W takich chwilach gramatyka kapituluje, a język trzysz na ludzi, przelewaj na nich swoją miłość poprzez oczy. Gdy
ginie. Próbując to wyrazić, język ginie, a swoją śmiercią wska- chodzisz, chodź, rozsiewając dokoła miłość. Na początku będzie
zuje na to, czego nie potrafi zawrzeć. to tylko wyobraźnia, ale po miesiącu zauważysz, jak staje się to
rzeczywistością. Inni zaczną odczuwać, że masz teraz cieplejszą
Trzymaj dłoń naprawdę osobowość, że zbliżenie się do ciebie jest niezwykle miłe; poja-
wi się dobre samopoczucie.
Gdy trzymasz rękę swojego przyjaciela, rób to świadomie. Spraw, by było to świadome działanie. Bądź bardziej świa-
Zauważ, czy twoja dłoń emituje ciepło, czy nie. Jeśli nie, to choć domy miłości i uwalniaj jej więcej.
trzymasz jego rękę, nie będzie między wami komunikacji, ani
przepływu energii. Można trzymać czyjąś rękę tak, ze jest
całkowicie zimna, lodowata. Nie ma wibracji, Zakochaj się w sobie
Wyobraźnia toruje nie ma pulsacji; energia nie wpływa w drugą
ścieżkę, którą podąża osobę. Wtedy jest to bezcelowe. Jest pustym, Poeksperymentuj z tym odrobinę (...). Usiądź w samotności pod
energia.. beznamiętnym gestem. drzewem i po raz pierwszy zakochaj się w sobie. Zapomnij o
Kiedy więc trzymasz dłoń, obserwuj uważnie, czy energia świecie, trwaj w miłości ze sobą. Duchowe poszukiwanie jest po
przepływa, czy nie, i pomóż kierować nią: skieruj ją w jedno miej- prostu poszukiwaniem miłości do samego siebie. Świat jest
sce, przemieść w inne. podróżą ku miłości do innych - duchowość to podróż, która pro-
Na początku będzie się to działo tylko w twojej wyobraźni, wadzi do zakochania się w sobie samym.
ale energia podąża za wyobraźnią. Potrafisz to zrobić... Zmierz Duchowość jest samolubna: jest poszukiwaniem siebie, poszu-
swój puls, a potem przez kilka minut wyobrażaj sobie, że staje kiwaniem sensu swojego istnienia. Ma cię rozradować, ma dać ci
się on szybszy, i ponownie go zmierz. Zobaczysz, że rzeczywi- przedsmak ciebie samego. A kiedy go poczujesz (...), poczekaj, po-
ście przyśpieszy. Wyobraźnia toruje ścieżkę, którą podąża szukaj trochę. Poczuj swoją wyjątkowość, rozkoszuj się swoją
energia. egzystencją, pomyśl: „Cóż bym zrobił, gdybym się nie urodził?
Więc kiedy trzymasz dłoń drugiej osoby, trzymaj ją napraw- Jak mógłbym narzekać i przed kim,
Duchowość jest samolubna: jest
dę i wyobraź sobie, że przepływa w niej energia, a ręka staje się gdybym nie był tutaj ? " poszukiwaniem siebie,
cieplejsza i otwarta. Zauważysz, jak ogromna zmiana będzie Żyjesz! Ciesz się tym faktem, świadomością, poszukiwaniem sensu swojego
zachodzić. że jesteś, możliwością doświadczania istnienia.
rozkoszy - rozsmakuj się w tym.
62 Apteka dla duszy 63

Niech ten stan przeniknie do każdej twojej kosteczki. Poczuj


ten dreszczyk. Zacznij tańczyć, jeśli przyjdzie ci na to ochota,
zacznij się śmiać, jeśli odczujesz taką potrzebę, lub śpiewaj. Po-
zostań w centrum tego wszystkiego i pamiętaj, by źródełka
szczęścia wypływały z ciebie, a nie powstawały na zewnątrz.

4. Poznaj samego siebie


Poszukiwanie swojej
prawdziwej twarzy

Diagnoza

S próbujmy najpierw zrozumieć słowo „osobowość" (ang.


personality). Pochodzi ono od łacińskiego słowa persona,
oznaczającego maskę. W teatrach starożytnej Grecji aktorzy no-
sili maski; nazywane one były persona; sona oznacza „dźwięk",
per oznacza „przez". Maski były widoczne dla publiczności, a
dźwięk wydobywał się zza nich. Od słowa persona wywodzi się
słowo personality (osobowość).
Każda osobowość jest fałszywa. Dobra osobowość, zła
osobowość, osobowość grzesznika i świętego - wszystkie są
fałszywe. Możesz nosić piękną lub brzydką maskę - nie robi to
różnicy. Jedynie prawdziwa jest twoja esencja.
Osobowość jest nieodłącznym elementem wzrastania. To tak,
jakbyś złapał w morzu rybę i wyrzucił ją na brzeg - ryba skacze z
powrotem do morza. Teraz po raz pierwszy zdaje sobie sprawę z
tego, że zawsze mieszkała w morzu. Po raz pierwszy
64 Apteka dla duszy
Poznaj samego siebie
65
zdaje sobie sprawę, że morze jest jej życiem. Zanim została zła-
pana i wyrzucona na brzeg, zapewne nawet nie miała pojęcia o piasku, zaczyna odczuwać pragnienie. Nigdy do tej pory tego nie
morzu, było jej to zupełnie obojętne. Aby o czymś wiedzieć, czulą. Po raz pierwszy brakuje jej oceanu, jego chłodu, życiodajnej
musisz to najpierw stracić. Aby uświadomić sobie istnienie raju, wody. Umiera. W takiej samej sytuacji znajduje się ucywilizowany,
najpierw musisz go utracić. Dopóki go nie stracisz i nie od- wyedukowany człowiek: umiera. Powstaje nurtujące wszystkich
zyskasz, nie zrozumiesz jego piękna. pytanie: Co zrobić? Jak ponownie wkroczyć do oceanu życia?
Adam i Ewa musieli stracić ogrody Edenu; jest to etap na- W krajach trzeciego świata, np. w Indiach, nie istnieje po-
turalnego rozwoju. Jedynie Adam, który opuścił cudowne ogro- czucie bezsensowności. Nawet jeśli kilku hinduskich intelektua-
dy Boga, może stać się pewnego dnia Chrystusem - może po- listów pisze o nim, nie wzbudzają oni większego odzewu, ponie-
wrócić. Adam, opuszczający Eden, jest jak ryba wyrzucona na waż nie dotyka to sposobu rozumowania większości Hindusów.
brzeg, a Jezus to ryba wskakująca z powrotem do morza. Kilku hinduskich intelektualistów pisze o bezsensowności, ab-
Członkowie ludów prymitywnych mają coś wspólnego z ma-
surdalności prawie w ten sam sposób co Kierkegaard, Sartre,
łymi dziećmi. Są piękni, spontaniczni, naturalni, ale całkowicie
nieświadomi tego, kim są; nie posiadają żadnej świadomości. Jaspers i Heidegger (...). Czytali o nich lub odwiedzili Zachód i
Żyją radośnie, ale ich szczęście jest nieświadome. Najpierw muszą zaczynają rozprawiać o bezsensie, absurdalności, ale to wszy-
je utracić, muszą zostać, ucywilizowani, stko brzmi sztucznie.
Aby o czymś wiedzieć, musisz wykształceni, muszą zdobyć wiedzę,
to najpierw stracić. Aby Rozmawiałem z takimi hinduskimi intelektualistami. Ich
muszą stać się, częścią kultury, cywilizacji, słowa brzmią bardzo nienaturalnie, gdyż nie wyrażają ich włas-
uświadomić
religii. sobie istnienie
raju, najpierw musisz go Muszą stracić całą swoją spontaniczność, nych uczuć; opinie są zapożyczone. Przemawia przez nich S0-
utracić. zapomnieć wszystko o swojej esencji, a ren Kierkegaard czy Friedrich Nietzsche; nie jest to ich własny
Dopóki go nie stracisz i nie wtedy nagle, pewnego dnia, zaczną za tym głos. Nie są świadomi, co naprawdę mówi Kierkegaard. Nigdy
odzyskasz, nie zrozumiesz tęsknić. To musi się stać. nie przechodzili tych samych cierpień. Takie uczucia są im obce.
piękna..
Dzieje się tak w każdym zakątku świata, Nauczyli się ich jak papugi. Rozprawiają o nich, ale ich życie po-
zdarza się bardzo często, ponieważ po raz kazuje coś zupełnie innego. To, o czym mówią, i to, jakie pro-
pierwszy ludzkość została naprawdę ucywilizowana. wadzą życie, to dwa przeciwieństwa.
Im bardziej cywilizowany jest kraj, tym większe poczucie bra- Bardzo rzadko jakiś hinduski intelektualista popełnia samo-
ku sensu. Kraje trzeciego świata wciąż nie mają tego odczucia bójstwo -ja nie słyszałem o żadnym. Natomiast na Zachodzie
-nie mogą go mieć. Aby czuć tę wewnętrzną pustkę, bezsenso- wielu intelektualistów odebrało sobie życie. Bardzo rzadko zda-
wność, absurdalność, człowiek musi zostać ucywilizowany. rza się też, by hinduski intelektualista wpadł w obłęd, a jest to
Dlatego popieram naukę, ponieważ pomaga ona wyrzucić dość częste zjawisko na Zachodzie. Prawdziwi myśliciele nie-
rybę na brzeg. A kiedy jest już na gorącym wybrzeżu, gorącym uchronnie wariowali; takie było ich doświadczenie życiowe.
Otaczająca nas zewsząd cywilizacja, rozwinięta ponad miarę
osobowość stały się więzieniem. Oto, co zabija intelektualistów.
66 Apteko dla duszy Poznaj samego siebie 67

Ciężar cywilizacji jest zbyt duży, by go unieść. Czują się oni Stało się tak z niektórymi ludźmi. W północnych Indiach u stóp
zduszeni, nie mogą oddychać. Samobójstwo wydaje się być Himalajów znaleziono dziecko, jedenastoletnie dziecko, które
wyzwoleniem, a jeśli nie mogą go popełnić, uciekają w szaleń- zostało wychowane przez wilki, dziecko-wilk. Oczywiście wilki mogą
dać jedynie osobowość wilka, więc dziecko
stwo. Wariując, człowiek przynajmniej zapomina o cywilizacji, Otaczająca nas zewsząd
- choć było ludzkie, -miało esencję – miało
zapomina o bezsensowności, która wiąże się z cywilizacją. Sza- cywilizacja, rozwinięta ponad
osobowość wilka.
leństwo jest ucieczką. miarę osobowość stały się
Było wiele takich wypadków. Wilki zdają .
więzieniem. Oto, co zabija
Ale poczucie, że życie jest całkowicie bezsensowne, jest jak się być zdolne do wychowywania ludzkich
intelektualistów. Ciężar cywilizacji
znalezienie się na rozdrożu: albo wybierzesz samobójstwo, albo dzieci. Może się wydawać, że żywią sympatię
jest zbyt duży by go unieść. Czują
staniesz się poszukującym (sannjasinem); albo wybierzesz i współczucie do ludzkich dzieci. Dzieci te nie się oni zduszeni, nie mogą
szaleństwo, albo medytację. Jest to doskonały punkt zwrotny. są skażone przez społeczeństwo, czysta esencja. oddychać.
Każda osobowość jest fałszywa. Wewnątrz nas znajduje się Podobnie jak ryba w oceanie - nie wiedzą,
esencja, która nie jest zafałszowana, która rodzi się wraz z tobą, kim są. Ponieważ zostały wychowane przez zwierzęta, bardzo
która zawsze w tobie była. trudno jest nadać im ludzką osobowość. Zbyt trudno. Nie są w
Ktoś zapytał Jezusa: „Czy ty jesteś większy od Abrahama?", stanie przeżyć takiego wysiłku. Nie mogą opanować ludzkich
a Jezus odpowiedział: „Zanim Abraham stał się, Ja jestem". Cóż sposobów zachowania, jest na to za późno. Są uformowane, stały
za absurdalne, ale posiadające niezwykłą wartość, stwierdzenie. się już konkretnymi osobowościami. Nauczyły się być wilkami.
Abrahama i Jezusa dzieli wielowiekowa przerwa; Abraham po- Nie znają żadnej moralności, nie znają żadnej religii. Nie są
przedzał Jezusa o prawie trzy tysiące lat. A Jezus mówi: „Zanim hinduistami, chrześcijanami, muzułmanami. Nie obchodzi ich
Abraham stał się, Ja jestem". Mówi o esencji. Nie mówi o Bóg, nigdy o Nim nie słyszały. Jedyne, co znają, to życie wilka.
Jezusie, mówi o Chrystusie. Mówi o tym, co wieczne. Nie mówi Osobowość człowieka jest barierą tylko wtedy, gdy się jej
o osobie, mówi o tym, co uniwersalne. kurczowo trzymasz. Musisz przez nią przejść -jest jak drabina,
Wyznawcy zen powiadają, że jeśli nie poznasz swojej praw- jak most. Człowiek nie powinien budować domu na moście, ale
dziwej twarzy, tej, którą miałeś, jeszcze zanim urodził się twój musi przez niego przejść.
ojciec, nigdy nie będziesz oświecony. Jaka jest twoja prawdziwa Osobowość jest niecałkowita. W lepszym społeczeństwie,
twarz? Miałeś ją, zanim urodził się twój ojciec, i będziesz ją nadając dzieciom osobowość, dawalibyśmy im także umiejętność
miał ponownie, gdy umrzesz. Gdy twoje ciało zostanie spalone i pozbywania się jej. Oto gdzie leży zasadniczy błąd: nadajemy
nic nie pozostanie poza prochami - wtedy ją odzyskasz. dzieciom zbyt trwale przylegającą do nich osobowość, która
Czym jest prawdziwa twarz? Esencją. Nazwij ją duszą, du- krępuje dziecko i nie pozwala na pozbycie się jej. To tak jakby
chem, sobą - są to słowa dotyczące tego samego. Urodziłeś się nałożyć dziecku zbroję i nie powiedzieć mu, w jaki sposób ją od-
jako esencja, ale gdyby zostawiono cię jako esencję, bez osobo- blokować, jak ją zrzucić, gdy pewnego dnia stanie się dla niego
wości stworzonej przez społeczeństwo, pozostałbyś jak zwierzę. za ciasna.
68 Apteka dla duszy Poznaj samego siebie 69

Postępujemy z ludźmi dokładnie tak, jak w Chinach postępo- Istnieją pewne prymitywne społeczności o bardzo dziwnych
wano ze stopami kobiet. Od wczesnego dzieciństwa dziewczynkom zwyczajach. Ich członkowie powiększają i pogrubiają sobie
nakładano żelazne buciki, które uniemożliwiały wzrost stóp. W wargi. Od dzieciństwa obwieszają je w tym celu ciężarkami. Oto
końcu pękały kości, stopy przestawały rosnąć, na zawsze pozo- symbol ponętnej kobiety - większe i pełniejsze usta pozwalają na
stawały miniaturowe. Zachwycano się małymi stopami. Ponieważ soczysty pocałunek! W niektórych prymitywnych społeczeń-
kobiety takie nie były w stanie prawie nic robić, na ten zabieg stwach mężczyźni nosili osłony na genitaliach, tak aby te wy-
pozwalano sobie jedynie w rodzinach arystokratów. Kobiety te dawały się większe. Ta sama logika kryje się za noszeniem przez
nie mogły nawet dobrze chodzić. Ich stopy były zbyt małe, aby za- kobiety staników powiększających biust. Śmiejemy się z prymi-
pewnić oparcie dla ciała. Stopy były okaleczone; kobieta chodząc tywnych ludów, ale robimy to samo! Na całym świecie młodzi
musiała się podpierać. Biednej rodziny nie było na to stać, więc ludzie noszą bardzo obcisłą bieliznę - po to aby uwydatnić na-
drobne stopy były symbolem szlachetnego pochodzenia. rządy płciowe. Gdy raz się coś zaakceptuje, ludzie przestają
Może nam się to wydawać śmieszne, ale sami postępujemy po- zwracać na to uwagę.
dobnie. W naszych czasach na Zachodzie kobiety noszą buty na Cywilizacja nie powinna być ograniczeniem. Posiadanie oso-
absurdalnie wysokich obcasach! Zgoda, Jeśli robisz to w cyrku, ale bowości jest konieczne, ale powinna być ona łatwa do „zakła-
takie buty nie nadają się do chodzenia na co dzień. Są jednak
pożądane, gdyż kobieta staje się w nich bardziej atrakcyjna: jej dania" i „zdejmowania" -jak luźne ubranie, nie stalowy pancerz.
pośladki są bardziej wydatniejsze. Najlepiej ubranie bawełniane, żebyś mógł je łatwo zakładać i
Chodzenie w butach na wysokich obcasach zdejmować; nie musisz go ciągle nosić.
Osobowość człowieka jest sprawia trudność, pośladki muszą poruszać Człowiek rozumny to, moim zdaniem, ktoś, kto żyje swoją
barierą tylko wtedy, gdy się się bardziej niż normalnie. Ale jest to
jej kurczowo trzymasz. esencją, ale na potrzeby społeczeństwa używa swojej osobowo-
Musisz przez nią przejść- akceptowane, jest to w porządku. Inne ści; jest panem siebie samego.
jak przez most. Człowiek społeczności śmiałyby się z tego! Społeczeństwo potrzebuje określonych osobowości. Jeśli uja-
nie powinien budować Na całym świecie kobiety noszą staniki i
domu na moście, ale musi wnisz społeczeństwu swoją esencję, wpędzisz w zakłopotanie i
przez niego przejść. wydaje im się, że jest to po prostu sprawa siebie, i swoje otoczenie. Ludzie jej nie zrozumieją. Twoja
obowiązującej konwencji, tradycji. prawda może być dla nich zbyt gorzka czy niepokojąca. Nie ma
Tymczasem staniki sprawiają, że kobiety wyglądają dużo potrzeby tego robić! Nie musisz publicznie chodzić nago, mo-
bardziej atrakcyjnie. Ten element garderoby nadaje kobiecej żesz założyć ubranie.
figurze kształt, którego ciało może nie mieć. Stanik ma pomóc, Człowiek powinien jednak móc chodzić nago po swoim
aby biust był uniesiony i wyglądał młodo zamiast zwisać. A domu, bawiąc się z własnymi dziećmi, pijąc w letni poranek
kobiety w krajach „cywilizowanych" - tam, gdzie nalega się, aby herbatę w ogrodzie. Człowiek powinien umieć dobrze czuć się
nosiły staniki -myślą, że dzięki temu spełniają wymogi religii i nago. Nie ma potrzeby, żebyś chodził tak do biura! Chodź tam
ortodoksji! Oszukują siebie: stanik podkreśla seksualność. ubrany. Nie ma potrzeby obnażać się przed każdym. Byłby
70_____________________________________________Apteka dla duszy
Poznaj samego siebie 71

to ekshibicjonizm, byłaby to kolejna skrajność. Na jednym


krańcu są ludzie, którzy nie potrafią położyć się do łóżka bez Recepty
ubrania, na drugim są tacy jak mnisi-dżainiści, którzy chodzą
nago nawet na targ, lub hinduscy sadhu. Co ciekawe, i jedni, i
drudzy wypominają zachodnim kobietom chodzenie z odkrytymi Wewnętrzne światełko
ramionami jako nieodpowiedni sposób ubierania się!
W tak gorącym kraju, jakim są Indie, ludziom przybywającym z Każde dziecko w łonie matki przepełnione jest światłem, we-
Zachodu trudno jest nosić zbyt wiele ubrań. A już szczególnie wnętrznym światłem, wewnętrznym blaskiem. Ale gdy dziecko
absurdalnie wyglądają Hindusi się rodzi, otwiera oczy, dostrzega świat, kolory, światło i ludzi,
Człow iek potrzebuje lepszego,
zdrowszego ciała, potrzebuje w kraw atachi płaszczach. Na Zachodzie wówczas powoli ten stan, gestalt, się zmienia. Dziecko
.
istnieć w sposób bardziej czujny. jest to normalne -jest tam chłodno i ubrania zapomina o spoglądaniu w głąb siebie, za bardzo interesuje je
dają ochronę - ale w Indiach to zakrawa świat zewnętrzny. Jest nim tak pochłonięte, że powoli, powoli
na samobójstwo. Na Zachodzie zapomina o patrzeniu w głąb siebie. Staje się nieświadome
normalnym jest noszenie butów i skarpetek, ale w Indiach? swojego wnętrza.
Jednak ludzie lubią naśladować. Chodzą przez cały dzień w W medytacji człowiek powinien ponownie połączyć się ze
butach i skarpetkach nawet w tak gorącym kraju jak Indie. źródłem tego wewnętrznego światła, zapomnieć o świecie i
Zachodni ubiór w Indiach jest nieodpowiedni. Obcisłe spodnie i wejść w głąb, zestroić się, tak jakby świat zniknął, jakby wcale
płaszcz, krawat i kapelusz sprawiają, że wyglądasz nie istniał.
niedorzecznie. Tam nosi się luźne ubrania. Ale nie ma też Każdego dnia co najmniej na godzinę spróbuj całkowicie
potrzeby wpadać w kolejną skrajność - zacząć biegać na nagusa, zapomnieć o świecie i być po prostu sobą. Wtedy powoli powróci
jeździć nago na rowerze na targ. To niepotrzebnie sprowadzi to dawne uczucie. A gdy doświadczysz go tym razem, będzie
kłopoty na ciebie i na innych. niezwykłe, ponieważ widziałeś już świat z całą jego różnorodno-
Człowiek powinien być naturalny, czyli dysponować umiejęt- ścią, poznałeś każdy dźwięk. Teraz dostrzeganie wewnętrznej ci-
nością zakładania swojej osobowości, gdy przychodzi potrzeba, szy i czystości światła będzie zupełnie innym doświadczeniem.
gdy wychodzi się do ludzi. Działa ona jak olej w silniku. Poma- Wzmocni i doda życia. Będzie źródłem nektaru.
ga, ponieważ ludzi jest tysiące. Olej jest potrzebny, inaczej lu- Taka właśnie może być twoja medytacja każdego wieczoru
dzie stale byliby w konflikcie, walczyliby ze sobą. Olej pomaga. lub ranka albo kiedykolwiek masz czas. Wybierz porę, kiedy naj-
Sprawia, że twoje życie staje się dużo „gładsze". łatwiej jest ci zapomnieć o świecie. Może łatwiej jest ci wy-
Osobowość jest dobra, gdy porozumiewasz się z innymi, ale mknąć się późną nocą, gdy ustał już ruch uliczny, a ludzie poszli
jest barierą, gdy rozmawiasz ze sobą. Jest dobra w relacjach z in- spać i cały świat zniknął z własnej woli? Może wcześnie rano,
nymi ludźmi; jest ograniczeniem w kontaktach z bytem. gdy ludzie wciąż pogrążeni są w głębokim śnie? Kiedy
Poznaj samego siebie 73
72_____________________________________________Apteka dla duszy
Na początku będzie to trudne, ale po jakimś czasie zaczną pojawiać się
zaczniesz dostrzegać wewnętrzne światło, pora doby nie będzie momenty, w których nie będzie myśli. Poczujesz radość, wypływającą z
tego prostego doświadczenia. Nic się nie wydarzyło, po prostu nie ma
już miała znaczenia. Będzie mogło to być na targu w środku
myśli. Jest drzewo i jesteś ty, między wami jest przestrzeń. Przestrzeń
dnia, gdy tylko zamkniesz oczy. Ujrzenie go choćby na moment nie zatłoczona myślami. Nagle bez widocznej przyczyny pojawia się
działa bardzo odprężająco. radość, bez jakiejkolwiek przyczyny. Poznałeś pierwszy sekret,.
Ale zacznij w nocy. Przez godzinę siedź po prostu w ciszy, Wykorzystasz go potem w subtelniejszy Nic się nie wydarzyło, po prostu
sposób. Rzeczy są namacalne, dlatego nie ma myśli. Jest drzewo. Jesteś
zaglądając w głąb siebie, obserwując, czekając, aż rozbłyśnie we-
właśnie proponuję, żebyś zaczął od ty między wami jest przestrzeń.
wnętrzne światło. Pewnego dnia rozbłyśnie. Nie masz go wykreo- Przestrzeń nie zatłoczona myślami.
nich. Możesz siedzieć w swoim pokoju
wać, tylko ponownie odkryć. (...) Poznałeś pierwszy sekret.
i oglądać fotografię - musisz jedynie
pamiętać, by o niej nie myśleć.
Zrób miejsce dla radości Po prostu patrz i nie myśl. Osiągniesz to za którymś razem.
Patrz na stół, nie myśląc, a niebawem będzie stół, będziesz ty, a
Podstawą wszystkiego jest poznanie siebie. Nie jest ono trudne, między wami nie będzie żadnej myśli. I nagła radość.
nie może być trudne; musisz tylko oduczyć się kilku rzeczy. Aby Radość wynika z nie myślenia. Radość istnieje od początku,
wiedzieć, kim jesteś, nie musisz się niczego uczyć, musisz tylko przygnieciona natłokiem myśli. Gdy nie ma myśli, wypływa na
odrzucić pewne nawyki: powierzchnię.
Zacznij więc od tego, co namacalne. Później, gdy już ze-
po pierwsze, musisz oduczyć się przejmowania stroisz się i zaczniesz odczuwać momenty, w których znikają
się rzeczami; myśli, a zostają jedynie rzeczy, przejdź do drugiego etapu. Za-
mknij oczy i spójrz na dowolną myśl, która przychodzi ci do gło-
po drugie, musisz oduczyć się przejmowania się
myślami; wy-bez myślenia o niej. W twoim umyśle pojawi się jakaś twarz
albo przepłynie chmura - cokolwiek to będzie, po prostu patrz na
trzecia rzecz przychodzi sama z siebie: jest nią to bez myślenia.
obserwacja. Będzie to trudniejsze niż poprzedni krok, ponieważ rzeczy są
Kluczem jest umiejętność patrzenia. Siedząc w ciszy, obserwuj namacalne, a myśli są trudne do uchwycenia. Ale jeśli udało się
drzewo i po prostu bądź uważny. Nie myśl. Nie zastanawiaj się, z pierwszym, uda się też z drugim, potrzeba tylko czasu.
jakie to drzewo. Nie oceniaj, czy jest piękne, czy brzydkie. Nie Obserwuj myśl. Po pewnym czasie - może po kilku tygodniach,
mów, że jest zielone lub wyschnięte. Nie pozwól żadnym myś- może po kilku miesiącach albo latach, zależnie od tego, jak do-
lom unosić się wokół niego; po prostu obserwuj. kładnie to robisz, ile serca w to wkładasz - pewnego dnia nagle
Możesz to robić wszędzie i obserwować wszystko. Pamiętaj
tylko o jednym: gdy pojawi się myśl, usuń ją na bok. Odsuń ją
na bok i wróć do obserwacji.
74_________________________________________ Apteka dla duszy Poznaj samego siebie____________________________________________75

myśl zniknie. Zostaniesz sam. Pojawi się ogromna radość - ty- Uczniowie mówili mu: „Jeśli usłyszy cię ktoś na zewnątrz, po-
siąckrotnie większa niż pierwsza, która pojawiła się, gdy było myśli, że całkowicie zwariowałeś. Dlaczego to robisz?"
drzewo i zniknęła myśl. Tysiąckrotnie! Będzie tak bezkresna, że On odpowiadał: „Ponieważ przez noc zapomniałem... Wy-
zostaniesz nią zalany. ciszony umysł bez snów i bez myśli...Gdy się budzę, muszę przy-
To był drugi krok. Gdy będziesz miał go już za sobą, przejdź pomnieć sobie, że Obaku wciąż tu jest. Kogo mogę zapytać? Tyl-
do trzeciego - obserwuj obserwatora. Teraz brak jest przedmiotu. ko siebie. Obaku, czy wciąż tu jesteś?"
Porzuciłeś rzeczy, porzuciłeś myśli, jesteś sam. Po prostu I odpowiadał sobie: „Tak".
Radość istnieje od początku, obserwuj obserwatora, bądź obserwatorem Musiał mieć ogromny szacunek dla siebie. Wymaga to
przygnieciona natłokiem . tego obserwowania.
myśli Gdy nie ogromnej dyscypliny: zadawać pytania sobie; zamiast powtarzać
Początkowo będzie to trudne, ponieważ
ma myśli, wypływa na imiona Ramy czy Kryszny, wołać swoje imię, pytać: „Czy wciąż
wiemy tylko, jak obserwować coś - rzecz
pow ierzchnię. tu jesteś?", następnie zaś, nie przejmując się tym, że ktoś może
lub myśl. Od biedy umiemy obserwować
usłyszeć, odpowiadać: „Tak".
nawet myśl. Ale teraz nie ma nic, jest całkowicie pusto. Pozostał
Jeśli możesz, rób to często, a zaskoczy cię, jak wielką spro-
tylko obserwator. Musisz zwrócić się do siebie.
wadzi to na ciebie ciszę. Gdy pytasz: „Czy jeszcze tu jesteś?", i
Oto klucz do największej tajemnicy. Pozostajesz sam. Odpręż
odpowiadasz: „Tak", pojawia się cisza. Jest to również hołd dla
się w tej samotności, a w końcu nadejdzie moment, gdy to się
twojego istnienia - oraz szacunek, wdzięczność za to, że tego
stanie. Musi tak być. Jeśli pierwsze i drugie się wydarzyło, wy-
dnia znów coś dostajesz, że ponownie wschodzi słońce, że przy-
darzy się i trzecie; nie musisz się o to martwić.
najmniej przez jeden kolejny dzień będziesz mógł patrzeć, jak
A gdy to się stanie, po raz pierwszy będziesz wiedział, co to
kwitną kwiaty.
jest radość. Nie jest czymś, co ci się przydarza; nie może zostać
Nikt na to nie zasłużył, ale życie obdarza nas swoim boga-
ci odebrana. To jesteś najprawdziwszy ty, autentyczny ty. Nikt ci
ctwem.
już tego nie odbierze. Nie ma możliwości utraty tego. Dotarłeś
do domu.
Więc oducz się rzeczy i myśli. Najpierw obserwuj to, co na- Znajdź swój własny dźwięk
macalne, później to, co trudne do uchwycenia, a w końcu do-
Poczuj, jak z twojego gardła wydobywa się dźwięk - jęczenie,
strzeżesz to coś, co wychodzi ponad namacalne i nieuchwytne.
stękanie, brzęczenie. Poczuj narastające fale dźwięku. Jeśli masz
ochotę nucić lub jęczeć, zrób to. Nie wstydź się i nie powstrzy-
Wciąż tam jesteś? muj tego. Jeśli poczujesz, że twoje ciało kołysze się, pozwól mu
na to. Niech dźwięk tobą zawładnie.
Obaku, mistrz zen, zwykł pytać codziennie rano: „Obaku, jesteś
Jest w tobie dźwięk, jakby ogromny zbiornik, który czasem
tu jeszcze?"
chce eksplodować. Dopóki to się nie stanie, nie poczujesz lek-
76 Apteka dla duszy Poznaj samego siebie
____________________________________________________________
77
kości. Musisz mu pomóc. On chce się narodzić, a ty musisz po-
zwolić, by nad tobą zapanował; tylko w taki sposób możesz mu zatrzymaj je w pozycji idealnej równowagi. Zacznij zataczać
pomóc. kręgi, coraz mniejsze i mniejsze, aby upewnić się, że odnalazłeś
Nasze „ja" składa się z dźwięku. To jeden ze starożytnych spo- właściwą pozycję. Gdy ją znajdziesz, gdy kręgosłup będzie
sobów wglądu w istotę człowieka. wyprostowany tak bardzo jak to tylko możliwe, a ty będziesz w
Dopóki nie współuczestniczysz, twój dźwięk nie może zacząć położeniu prostopadłym do centrum Ziemi, unieś brodę, by
działać. Samo wsłuchiwanie się nie wystarczy. Musi się zaktywi- twoje uszy znalazły się w jednej linii z ramionami.
zować, poruszyć, ożywić. Więc zacznij nucić lub melorecytować. Zamknij oczy i obserwuj oddech. Najpierw wdech: poczuj,
Nikt na to nie zasłużył, ale Każdego ranka wstań o piątej (przed jak zaczyna się od nozdrzy. Zejdź z nim do samego dna. Pojawi
życie obdarza nas swoim wschodem słońca) i przez pół godziny po się moment, gdy oddech będzie pełny - krótki moment, gdy
bogactwem. prostu nuć, bucz, zawodź. Dźwięki nie zakończyłeś wdech i pojawia się pauza. Po niej zaczyna się wy-
muszą mieć żadnego znaczenia. Mają być „egzystencjalne", nie dech, ale między wdechem i wydechem jest krótka przerwa.
„sensowne". Powinny ci odpowiadać, to wszystko; oto ich Ta przerwa ma ogromną wartość. Jest punktem równowagi,
znaczenie. Powinieneś się przy tym kołysać. Niechaj będzie to pauzy. Z kolei przejdź przez wszystkie etapy wydechu. Na dru-
twój hymn na cześć wschodzącego słońca i zakończ go dopiero, gim krańcu znów pojawi się ten moment. Wydech będzie zakoń-
gdy ono wzejdzie. czony i będzie musiał nastąpić wdech. Pomiędzy nimi - pono-
Dzięki temu przez cały dzień utrzyma się w tobie określony wnie pauza. Obserwuj ją.
rytm. Od samego rana będziesz z nim zestrojony i zauważysz, że Przez jedną, dwie minuty obserwuj kilka oddechów. Nie sta-
dzień ma inną jakość. Będziesz bardziej kochający, bardziej raj się oddychać w żaden szczególny sposób - po prostu oddy-
troskliwy, bardziej współczujący, bardziej przyjacielski. Staniesz chaj naturalnie. Nie masz oddychać głęboko. Nie masz zmieniać
się mniej agresywny, mniej skory do gniewu, mniej ambitny i oddechu. Masz go tylko obserwować.
mniej egoistyczny. Po minucie lub dwóch zacznij liczyć wdechy. Nie licz wyde-
Jeśli czujesz, że chcesz tańczyć, tańcz; jeśli masz ochotę ko- chów, tylko wdechy. Dolicz do dziesięciu i znów zacznij od jed-
łysać się, rób to. Chodzi o to, byś nie miał już kontroli. To dźwięk nego; do dziesięciu i od początku. Czasami może ci się zdarzyć,
panuje nad tobą. że zapomnisz obserwować oddech. Wtedy wróć do obserwacji.
Czasami możesz zapomnieć liczyć lub zacząć liczyć powyżej
Obserwuj przerwy dziesięciu: jedenaście, dwanaście, trzynaście... Wtedy zacznij
jeszcze raz od jednego.
Zacznij medytację połączoną z oddechem. Usiądź na podu- Masz pamiętać o dwóch sprawach. Po pierwsze, o obserwa-
szkach, tak żeby twoje pośladki były wyżej niż kolana. Wypro- cji, a szczególnie obserwacji pauz (obu bezdechów - na górze i
stuj kręgosłup. Wychyl ciało w jakimś kierunku i prostując się, na dole). To doświadczenie przerwy to ty, to twoja esencja, to
twoja istota. Po drugie, pamiętaj o liczeniu, ale tak by nie prze-
Poznaj samego siebie___________________________________________79
Apteka dla duszy
78
prawie jak śmierć - nie jest więc warta skórka wyprawki. Dru-
kroczyć dziesięciu i liczyć tylko wdechy. Pomoże ci to zachować gą możliwością jest złamanie struktury. Przychodzi to łatwo, jeśli
rozbudzoną przytomność. Musisz być przytomny, by nie liczyć jesteś dla niej przyjacielski, pełen zrozumienia, miłości i wdzię-
wydechów. Musisz być uważny, ponieważ licząc, masz nie prze- czności, ponieważ aż do teraz pomagała ci, chroniła cię.
kroczyć dziesięciu. Są to wymogi, które ułatwiają ci utrzymanie Życie człowieka winno wypełniać zrozumienie - bez strachu,
czujności. bez złości. Są one zbędnymi barierami dla zrozumienia.
Ćwicz tak przez dwadzieścia minut (możesz robić to od dwu- Trzeba zrobić dwie rzeczy. Po pierwsze, każdego wieczoru,
dziestu do trzydziestu minut raz dziennie). Jeśli ta medytacja zanim pójdziesz spać, siedź na łóżku przy zgaszonym świetle.
podoba ci się, powtarzaj ją. Ma ona ogromną wartość. Stań się małym dzieckiem, najmłodszym, jakim potrafisz - może
trzyletnim, bo na tym wieku urywa się nasza pamięć; całko-
wicie zapomnieliśmy, co było wcześniej. Stań się więc trzylat-
Poczuj się jak Bóg
kiem. Nie ma nic poza ciemnością i samotnym dzieckiem.
Bardzo pomóc może ci myśl, że jesteś Bogiem. Zacznij żyć w taki Zacznij płakać, kołysz się i gaworz - cokolwiek, jakieś bezsen-
właśnie sposób. Poruszaj się jak Bóg, chodź tak, jakbyś chodził, sowne słowa. Nie ma potrzeby wymyślać czegoś, co ma sens,
będąc Bogiem, a nagle poczujesz zmiany zachodzące w twojej ponieważ wtedy pojawi się kontrola i cenzura. Nie ma potrzeby
energii. Siedź jak Bóg, rozmawiaj, zachowuj się jak On. Ale nadawać temu sensu - wszystko będzie dobre. Kołysz się,
zawsze pamiętaj, że Bogiem jesteś zarówno ty, jak i inni. Patrz płacz, szlochaj, śmiej się. Bądź zwariowany i pozwól na
na drzewo tak, jakbyś to ty je stworzył. Jesteś Bogiem i jest nim samoistny bieg
również drzewo. wydarzeń.
Gdy utworzysz taki klimat wokół siebie i poczujesz się w nim Ku twemu zaskoczeniu zaczną wydobywać się z ciebie poto-
zakorzeniony, twój oddech całkowicie się zmieni, zmieni się to, ki dźwięków. W końcu zagłębisz się w nie i staną się one wspa-
jak kochasz, jak mówisz, zmieni się twoje pojmowanie spraw. niałą, namiętną medytacją. Jeśli poczujesz, że masz ochotę krzy-
Wszystko się w tobie zmieni. czeć, krzycz - nie na kogoś, po prostu krzycz. Ciesz się tym jak
dziecko przez dziesięć do piętnastu minut.
Ponownie przeżyj swoje dzieciństwo Na początku dziecko
potrzebuje różnorakich zabezpieczeń, które z czasem Później zaśnij. Z prostotą i niewinnością dziecka zaśnij. Roz-
przestają być konieczne. Jednak zabezpieczenia te zakorzeniają topienie struktury wokół serca i ponowne stanie się dzieckiem
się w nim, a w następstwie prędzej czy później powstaje będzie jedną z najważniejszych rzeczy. To zadanie na noc.
konflikt między ich strukturą a świadomością. W ciągu dnia, ilekroć nadarzy się taka okazja (...), jeśli je-
Mamy więc tylko dwie drogi. Pierwsza to nie dopuścić do roz- steś na plaży, biegaj po niej jak dziecko, zbieraj muszelki i ko-
winięcia się świadomości. Wtedy jest ci dobrze, ale ten stan jest lorowe kamyki. Albo zmień się w dziecko, gdy jesteś w ogrodzie:
biegaj za motylami. Zapomnij o swoim wieku - baw się z pta-
kami, ze zwierzętami. Gdy naokoło są dzieci, baw się z nimi, nie
80 Poznaj samego siebie 81
Apteka dla duszy

pozostawaj dorosłym (oczywiście tylko wtedy, kiedy jest to moż-


Tańcz w księżycowym świetle
liwe). Leżąc na trawie, poczuj się jak dziecko kąpiące się w pro-
mieniach słońca. Kiedy to tylko możliwe, chodź nagi, abyś znów
poczuł się jak dziecko. Tańcz pod księżycem w pełni, śpiewaj pod nim, a wkrótce za-
Tym, co ci potrzebne, jest ponowne połączenie się z własnym uważysz w sobie zmianę - nie w osobowości, lecz w swojej esen-
dzieciństwem. Musisz cofnąć się do wspomnień. Musisz dojść cji. Księżyc ją wydobędzie, musisz tylko mieć tego świadomość.
do korzeni, ponieważ tylko wtedy można coś zmienić. Taniec pod księżycem w pełni to jedna z najwspanialszych
Wykonuj więc opisane dwa ćwiczenia. Wieczorem - każdego medytacji. Bez celu po prostu tańcz razem z księżycem, pozwól,
wieczoru - niechaj będzie to medytacja. Zaskoczy cię to, jak żeby cię przenikał. A gdy tak tańczysz, jesteś dużo bardziej
wspaniale przychodzi odprężenie, jak głęboki i pełny stanie się wrażliwy, dużo bardziej otwarty. Jeśli upijesz się tańcem, wtedy
twój sen. Rano nie będziesz miał wrażenia, że śniły ci się koszmary, księżyc dotrze aż do twojego serca, jego światło dotknie twojej
że jesteś spocony i masz duszności. Wręcz przeciwnie: będziesz esencji.
czuł się całkowicie zrelaksowany, odprężony, ponownie jak małe Poczujesz, że każda pełnia staje się kamieniem milowym w
dziecko bez ograniczeń. Natomiast w dzień, gdy nadarzy się twoim życiu.
okazja, nie przegap żadnej szansy na „przemianę" w dziecko.
Stojąc przed lustrem w łazience, rób miny jak dzieciak. Siedząc w
wannie chlap wodą jak dziecko lub wrzuć do wanny plastikowe
kaczuszki czy inne zabawki. Jest tysiąc sposobów.
Chodzi w tym o powrót do twojego dzieciństwa. Jest w nim
coś, gotowe rozkwitnąć, ale brak mu miejsca. Tę przestrzeń
trzeba stworzyć.

Pamiętaj, kto jest w środku


Zawsze pamiętaj o tym, kto znajduje się wewnątrz ciała.
Chodząc, siedząc, jedząc robiąc cokolwiek, pamiętaj o tym, kto
ani nie chodzi, ani nie je.
Wszystkie czynności dzieją się na powierzchni, a pod nimi
znajduje się istota. Więc pamiętaj o tym, kto podczas twojej
aktywności nic nie robi. o tym, kto podczas chodzenia nie chodzi.
83

5. Wyostrz wzrok
Na darshan. A darshan nie oznacza myślenia, lecz widzenie.
ucz O prawdzie nie można myśleć, trzeba ją zobaczyć. Ona już
się jest. Nie musisz nigdzie iść, żeby ją odnaleźć. Nie musisz o niej
zauw myśleć. Aby mogła się w tobie objawić, musisz przestać myśleć.
ażać Potrzebujesz wolnej przestrzeni wewnątrz siebie, tak aby
więcej skrywane w tobie światło mogło rozbłysnąć i wypełnić cię. A nie
niż to, tylko wypełnia ono ciebie, lecz również zaczyna promieniować
co na zewnątrz. Twoje życie staje się pięknem - nie pięknem cia-
oczyw ła, lecz pięknem promieniującym z wewnątrz, z twojej
iste świadomości.

Diag
noza

F
fia
ilo
zo

oznacz
a
rozważ
anie
prawdy
,
„umiło
wanie
wiedzy
". W
Indiach
mamy
coś
zupełni
e
innego.
Nazyw
amy to
84____________________________________________________Apteka dla duszy Wyostrz wzrok________________________________________________________85

Gdy twoja energia przeniknie i spłynie na trzecie oko, zacznie


Recepty się ono odmykać. Przemieni się w lotos, zacznie kwitnąć i nagle całe
twoje życie odmieni się. Będziesz inną osobą, nie tą, którą byłeś.
Nigdy już nie będziesz tym, kim byłeś, ani świat nie będzie taki, ja-
Odkłamywanie oczu
ki był. Niby wszystko pozostanie takie samo, a jednak nic już nigdy
nie będzie, jakim było. Doszedłeś do pojedynczego oka.
To, jak wygląda świat, zależy od ciebie. Żyjemy w różnych świa- Więcej medytuj z zamkniętymi oczami; spróbuj nauczyć się
tach, ponieważ różnią się nasze sposoby postrzegania. Światów patrzeć do środka. Na początku jest to trudne. Jest tam bardzo
jest tyle, ilu jest ludzi, stąd zderzenie. Stąd konflikt w miłości, w ciemno, ponieważ zapomnieliśmy już, jak patrzy się w głąb.
przyjaźni - ponieważ dwa sposoby postrzegania nie zgadzają się. Zaniedbaliśmy to, zignorowaliśmy. Powoli przezwyciężysz
Nakładają się na siebie lub ze sobą kolidują. Próbują sztywne nawyki, będziesz w stanie poczuć, uchwycić się czegoś,
manipulować lub dominować. U podstaw konfliktu leży fakt, że przesuwać się po omacku. Stopniowo . zależy na tym,
Ludziom
są to dwa sposoby widzenia, a między nimi toczy się walka o to, przyzwyczaisz się i zobaczysz je. żeby mieć piękne oczy. A
kto wygra, kto udowodni swoją rację. Początkowo będzie całkowicie ciemno. powinni skupić się raczej na
Gdy zajrzysz w głąb, znajdziesz trzecie oko. Twoje oczy zbiega- Tak, jakbyś wszedł do pomieszczenia tym aby pięknie patrzeć.
ją się w punkcie leżącym głęboko w tobie. Nigdy nie spotkają się z miejsca, gdzie było gorąco i słonecznie, i przez kilka sekund
na zewnątrz - nie mogą się tam spotkać. Im dalej próbujesz spoj- nie był w stanie nic zobaczyć. Potem oczy przyzwyczajają się.
rzeć, tym bardziej się rozchodzą; im bliżej, tym bardziej się zbie- Powoli pokój się rozjaśnia. Powoli wypełnia się światłem.
gają. Gdy zamkniesz oczy, staną się jednym okiem, okiem, które To samo dotyczy twojego wnętrza. Przez moment wszystko
widzi rzeczywistość taką, jaka jest. Patrzy ono bez patrzenia. Pa- będzie w mroku, ale jeśli wytrwasz (a wytrwałość to medytacja),
trzy bez pośredników. Jest to widzenie niezakłamane. Wszystkie jeśli będziesz cierpliwy (a cierpliwość to medytacja), jeśli
siedem kolorów tęczy ponownie łączy się w biel. będziesz kopal coraz głębiej, pewnego dnia odnajdziesz źródło
Ludziom zależy na tym, żeby mieć piękne oczy. A powinni swojej energii. Nagle zniknie ciemność i wszystko stanie się
skupić się raczej na tym, aby pięknie patrzeć. Zamiast mieć światłem - tak majestatycznym i wspaniałym, że teraz nie umiesz
piękne oczy, miej piękne spojrzenie. Patrz pięknie. Patrz na sobie tego nawet wyobrazić.
jedność, na to, co niepodzielone i wieczne - to właśnie mam na
myśli, mówiąc: „patrz pięknie". A jest to możliwe. Jest to w na-
Napełnij się światłem wschodzącego słońca
szym zasięgu. Po prostu nigdy tego nie próbowaliśmy. Nigdy nie
braliśmy tej możliwości pod uwagę. Nigdy nie rozwinęliśmy tej Niektórych ludzi słońce pobudza; zależy to od typu człowieka.
umiejętności do tego, czym rzeczywiście może się stać. Pozostała Innych słońce może drażnić.
nasieniem. Trzecie oko pozostało nasieniem.
86________________________________________ Apteko dla duszy Wyostrz wzrok 87

Musisz trafić w odpowiedni moment, ponieważ gdy słońce To, co zewnętrzne, liczy się dla nas tylko wtedy, gdy nie zdaje-
znajduje się zbyt wysoko, nie możesz na nie patrzeć; uszkodzi my sobie sprawy ze świata wewnętrznego. Gdy zaś go poznamy, to,
oczy. Jednak gdy jest wcześnie rano i słońce dopiero wstaje co zewnętrzne, usycha, jego znaczenie po prostu znika. Wtedy czło-
(„małe słoneczko" - tak nazywamy w Indiach poranne słońce, wiek może jednocześnie być żebrakiem i cesarzem. W ocenie ze-
„miękkie, małe słoneczko"), możesz popatrzeć na nie przez wnętrznego świata może ponosić same porażki, a jednocześnie od-
kilka chwil i chłonąć tyle energii, ile dasz radę. nosić wewnętrznie sukces. Nie ma żadnych skarg, nie pozostają
Po prostu pij ją. Dosłownie. Otwórz się na nią i przesiąknij tą blizny, człowiek jest szczęśliwy niezależnie od sytuacji.
energią. Gdy słońce zachodzi, znów możesz na nie patrzeć. Jest to coś prawdziwego.
Powoli dojdziesz do tego, że będziesz w stanie zamknąć oczy
i w każdej chwili widzieć słońce. Wtedy możesz oddać się we- Poczuj, że Bóg patrzy na ciebie
wnętrznej medytacji słońca. Ale zacznij na zewnątrz. Zawsze do-
brze jest zaczynać od zewnątrz, od tego, co obiektywne i co po- Jedną z najstarszych metod [pracy nad sobą] jest wyobrażanie
zwoli przejść do tego, co subiektywne. sobie, że Bóg cię obserwuje. Całkowicie przeobraża ona życie.
Gdy będziesz już w stanie zobaczyć słońce z zamkniętymi Gdy myśl ta zakorzeni się w tobie - myśl, że Bóg cię obserwuje -
oczami, gdy będziesz w stanie je zwizualizować, nie będziesz po- zaczną pojawiać się subtelne zmiany. Nagle okaże się, że jest
trzebował zewnętrznego słońca do medytacji. Wtedy zacznie wiele rzeczy, których nie jesteś w stanie zrobić. Kiedy Bóg
działać wewnętrzne słońce, ponieważ to, co jest na zewnątrz, jest patrzy, wydają się one absurdalne. Kiedy Bóg patrzy, wydają się
również w środku; zachodzi ścisła zależność między tym, co ze- one po prostu głupie. Z kolei niektóre inne rzeczy, których nigdy
wnętrzne, i tym, co wewnętrzne. wcześniej nie robiłeś, staną się dużo prostsze przez to, że Bóg
Wewnętrzne słońce trzeba przywołać i pobudzić. Gdy już za- patrzy.
cznie funkcjonować, zobaczysz, jak zmienia się twoje życie. Za- Jest to technika, mająca wytworzyć w tobie nową jakość.
uważysz w sobie ogromny wzrost energii i obecność czegoś nie- Zaledwie po siedmiu dniach zaczniesz zauważać dyskretne
wyczerpanego. Możesz robić, co tylko zechcesz, a nie wyczerpiesz zmiany: zauważysz, że inaczej chodzisz - z większą elegancją, z
jego zasobów. większą gracją, ponieważ Bóg patrzy. Nie jesteś sam. To, co
Gdy łączysz się z niewyczerpanym źródłem, twoje życie staje boskie, zawsze ci towarzyszy.
się bogate. Nie zna biedy. Jest bogate wewnętrznie. Wszystko, co Pomyśl tylko: jesteś w łazience i nagle zdajesz sobie sprawę,
zewnętrzne, przestaje mieć znaczenie; wszystko staje się niemal że twoje dziecko podgląda cię przez dziurkę od klucza.
równe. Czy to w chwili sukcesu, czy porażki, w biedzie czy w Natychmiast się wtedy zmieniasz, przestajesz być tą samą osobą.
dostatku człowiek pozostaje niezmącony i spokojny, ponieważ wie: Albo jesteś sam na ulicy, nie ma nikogo prócz ciebie - wczesny
„Moja podstawowa energia jest we mnie". Wie także i to: „Moje ranek, jesteś sam. Idziesz w określony sposób i nagle zza rogu
najcenniejsze skarby pozostaną nie dotknięte tym, co pochodzi z ktoś się wyłania - a ty natychmiast się zmieniasz.
zewnątrz".
88 Apteka dla duszy Wyostrz wzrok 89

Gdy ktoś cię obserwuje, stajesz się bardziej czujny i uważny. pozaziemskiego. Po prostu zacznij na to czekać... ale czekać z
Gdy ktoś patrzy, nie możesz być ospały i nieprzytomny. ogromną cierpliwością, bez pośpiechu. Nie próbuj tego przy-
W miarę jak świadomość, że Bóg patrzy, będzie powoli stawać ciągać.
się częścią ciebie, odkryjesz narastającą w sobie czujność. Musisz Jest to poza ludzką kontrolą, ale człowiek jest w stanie
być tego świadomy. Siedząc w ciszy, zamknij oczy i poczuj obser- przywołać to w sposób pośredni. Weź kąpiel, śpiewaj piosenkę,
wującą cię z każdej strony Boskość. Poczuj nowy rodzaj świado- siedź w ciszy nocą - czekaj. Kołysz się razem z księżycem, patrz
mości, narastający w tobie, i stań się kolumną światła. na niego i czuj się pełny razem z nim. Poczuj, jak oblewa cię
Jedząc czy rozmawiając, pamiętaj o tym, a zauważysz, że swoim światłem, zatańcz, ponownie usiądź i czekaj.
przestaniesz mówić bez sensu. Zauważysz, że twoje wypowiedzi Niech noc z pełnią księżyca stanie się twoją nocą przezna-
nabiorą znaczenia, staną się bardziej doniosłe, poetyckie, że czoną na medytację - będzie to bardzo korzystne.
pojawi się w nich muzyka, której wcześniej nie było. Kochasz
przyjaciela i zauważysz, że ta miłość jest piękna jak modlitwa,
ponieważ Bóg patrzy. Wszystko będzie musiało stać się godne
Źródło światła
ofiarowania; będzie musiało być warte Boga. Medytuj nad światłem zewnętrznie i wewnętrznie. Pozwól mu
stać się twoim towarzyszem. Myśl o nim, kontempluj je.
Podpatrywanie księżyca Po prostu patrz. Obserwuj pojawiającą się lub znikającą
gwiazdę na niebie, wschód lub zachód słońca, księżyc lub zwyk-
Pełnia księżyca wywiera alchemiczny wpływ na świadomość łą świecę w pokoju. Od czasu do czasu zamknij oczy w poszu-
człowieka. kiwaniu wewnętrznego światła.
Przez co najmniej pięć wieczorów przed następną pełnią Któregoś dnia po prostu się na nie natkniesz, będzie to dzień
siedź w ciszy i oczekuj jej. Czekaj jedną godzinę przez pięć dni. Tej wielkiego odkrycia; nie da się z nim porównać żadnego innego
nocy, w której nadejdzie pełnia, czekaj przez co najmniej dwie, trzy odkrycia. Tego dnia staniesz się nieśmiertelny.
godziny. Nie musisz nic robić; po prostu bądź dostępny. Gdy to
nadejdzie, będziesz gotowy; ale gdyby nie nadeszło, nie martw się.
Jeśli się nie wydarzy, nie czuj się sfrustrowany, ponieważ nie Medytacja trzeciego oka
miało to żadnego związku z jakimś twoim zaniedbaniem. Ciało powinno być tak zrelaksowane, żebyś mógł o nim zapomnieć
Podobnie jeśli się wydarzy, nie czuj, że dokonałeś czegoś - na tym polega cała rzecz. Jeśli możesz zapomnieć o ciele, jest to
wielkiego; inaczej już nigdy się to nie powtórzy. Jeśli się stanie, właściwa postawa. Więc każdy sposób, aby o nim zapomnieć, jest
bądź wdzięczny. Jeśli się nie stanie, po prostu czekaj dalej. właściwy. Masz się po prostu czuć dobrze, tak dobrze jak to tylko
Każdej nocy, gdy księżyc jest w pełni, czekaj. Nie pożądaj, możliwe. Porzuć stare, tradycyjne przekonanie, że medytując
ponieważ to zakłóci i zatruje cały proces. Są to drzwi do czegoś musisz znosić niewygody. To niemądre, po prostu niemądre.
90 Wyostrz wzrok 91
Apteka dla duszy

Przez trzy minuty masuj trzecie oko, miejsce pomiędzy brwia- Niechaj medytacja trwa godzinę. Jeśli możesz wykonywać ją
mi. Połóż otwartą dłoń na trzecim oku i masuj do góry, powoli, dwa razy dziennie, tym lepiej, będzie to bardzo dobre. Jeśli jed-
delikatnie, z uczuciem. Powinieneś czuć się tak, jakbyś próbo- nak trudno ci znaleźć tyle czasu, rób ją raz, ale niech trwa go-
wał otworzyć okno. Trzecie oko jest oknem, a pocieranie pomo- dzinę, a im dłużej tym lepiej.
że. Jeśli po trzech minutach nie czujesz wpływu na swoją ener-
gię, zacznij je pocierać zgodnie z ruchem wskazówek zegara. (Są
Przed ścianą
dwa typy ludzi. Trzecie oko u niektórych otwiera się dzięki po-
cieraniu do góry, a u innych dzięki pocieraniu w dół. Na więk- Zacznij wykonywać następujące ćwiczenie: każdego dnia przez
szość działa pocieranie w górę, więc zacznij od niego.) godzinę siedź naprzeciwko ściany. Patrz na nią przez
Następnie wyobraź sobie mały, świetlisty punkcik pomiędzy półprzymknięte oczy tak, żebyś widział czubek swojego nosa.
brwiami, w centrum trzeciego oka. Aby go poczuć, możesz wy- Siedź na tyle blisko ściany, byś nie widział niczego poza nią.
korzystać bindi, drobny ornament, który Hinduski malują sobie Bądź zrelaksowany, a jeśli pojawią się jakieś myśli, wyobraź
w miejscu trzeciego oka. Możesz go tam umieścić, aby lepiej sobie, jak przelatują między tobą i ścianą. Nie przejmuj się, czym
czuć, gdzie się ono znajduje. Następnie zamknij oczy i spójrz na one są - fantazjami, marzeniami, czymkolwiek... to bez-
świetlisty punkcik. Wyobraź sobie coś płonącego, niebieskawe- znaczenia. Poczuj, że są między tobą i ścianą.
go, podobnego do gwiazdy i skieruj oczy w górę. Stopniowo, po dwóch tygodniach, pojmiesz, czym jest bycie
W rzeczywistości punkt ten nie ma znaczenia. Chodzi tylko o świadkiem.
to, żeby oczy były skierowane w górę. Gdy tak jest, ciało zapada
w stan uśpienia. Tak właśnie jest, gdy zapadasz w głęboki sen.
Ta pozycja oczu pomaga w medytacji. Bądź zwierzęciem
Skieruj oczy w górę. Łatwiej będzie ci, gdy usiądziesz na W trzecim oku zwierząt jest więcej energii, ponieważ ich ciało
krześle niż na podłodze. Nie krzyżuj nóg. Trzymaj obie stopy ułożone jest poziomo. Człowiek stoi pionowo; energia porusza
płasko na podłodze. się w nim przeciwnie do siły grawitacji i trudno jest jej wznieść się
Nigdy nie włączaj budzika. Możesz trzymać blisko siebie wyżej, z wielkim trudem dociera do oczu. W celu otwarcia trzecie-
zegarek i gdy tego potrzebujesz, otworzyć oczy, spojrzeć i z go oka potrzebny jest ogromny wysiłek. Dlatego wiele szkół jogi sto-
powrotem je zamknąć; nie będzie to działać rozpraszająco. Ale suje shirshasanę - stanie na głowie - aby wytworzyć pęd energii.
nigdy nie włączaj budzika ani nie proś nikogo, by po Nie jestem zwolennikiem tej praktyki, ponieważ może być
sześćdziesięciu minutach zapukał do drzwi, ponieważ wywoła to zbyt obciążająca. Asanę tę można wykonywać tylko od czasu do
szok i poczujesz zaniepokojenie. czasu, inaczej ucisk może uszkodzić wiele delikatnych nerwów.
Miej na sobie luźne ubranie. Najlepiej w ogóle być nagim, a A gdy zostaną uszkodzone, bardzo trudno jest je naprawić;
jeśli nie - załóż długą tunikę, bez bielizny. zostają uszkodzone trwale. Człowiek dochodzi do umiejętności
92

patrzenia trzecim okiem, ale- przytępieniu ulegają inne rodzaje Następnie wypuść powietrze. Poczuj, jak złota mgła cię opu-
inteligencji. szcza, jak twoje SERCE ponownie staje się puste, nie ma w nim
Piękne jest natomiast poruszanie się jak zwierzę. Nie powo- nic. Złota mgła wypełnia twoje serce, twoją wewnętrzną istotę i
duje wielkiego pędu energii - ani zbyt dużego, ani zbyt małego. opuszcza ją lak jak wdech i wydech. Wraz z wdechem wciągasz
Jest on doskonale proporcjonalny. Gdy poruszasz się i dyszysz ją, z wydechem - usuwasz.
jak pies, pomaga to ośrodkowi gardła. Znajduje się on blisko Rób to przez pięć, siedem minut i idź spać. Ale zawsze za-
trzeciego oka (ośrodek trzeciego oka jest tuż nad ośrodkiem sypiaj pusty, nie wtedy gdy wypełnia cię złota mgła. Wytchnij ją
gardła). Więc gdy zacznie on działać, energia popłynie z gardła i idź spać. Sen będzie miał zupełnie inną jakość - będzie więcej
do trzeciego oka. pustki, więcej nicości, więcej niebytu. Rano otworzysz oczy i
Zwierzęta żyją w całkiem innym świecie, czego przyczyną jest poczujesz się tak, jakbyś odwiedził w nocy inną krainę, jakbyś
ich horyzontalna postawa. Człowiek jest oddzielony od świata zniknął.
zwierząt przez swoją wyprostowaną postawę. Ale czasami dobrze Zanim wstaniesz z łóżka, przez pięć minut powtarzaj cały pro-
jest ponownie stać się zwierzęciem. Daje ci to głęboki kontakt z ces. Gdy jednak ostatecznie wstaniesz, bądź wypełniony złotą
przeszłością, z dziedzictwem. Wtedy przestajesz być oddzielną mgłą. Zasypiaj opróżniony, wstawaj wypełniony.
częścią. Stajesz się elementem całego królestwa zwierząt. Jeśli wstając rano zatrzymasz w sobie złotą mgłę, przez cały
Uwalnia to u człowieka wielkie zasoby spontanicznej energii dzień będziesz czuł przepływającą w tobie delikatną energię, złotą
i sprawia, że odczuwa on mniej zmartwień. Mniej myślisz, jesteś energię. W nocy stawaj się pusty, w dzień pełny - niech dzień
bardziej podobny do zwierząt. One po prostu są - nie myślą o będzie dniem pełni, a noc nocą pustki.
przeszłości, o teraźniejszości, o przyszłości. Są tu, teraz... Następnym krokiem jest stanie się obserwatorem. Złota mgła
całkowicie przytomne, gotowe reagować, ale bez myśli. wpływa -jesteś obserwatorem. Wypełnia twoje serce -jesteś
obserwatorem. Opuszcza twoje serce -jesteś obserwatorem. Nie
jesteś ani dniem, ani nocą, ani pustką, ani pełnią - tylko
Złota mgła
świadkiem.
Zanim położysz się spać, zgaś światło i usiądź na łóżku. Zamknij
oczy, zrelaksuj ciało i poczuj, że cały pokój wypełnia złota mgła...
Złota mgła unosi się dookoła. Wizualizuj ją przez minutę z za-
mkniętymi oczami - unoszącą się złotą mgłę. Po kilku dniach
będziesz w stanie zobaczyć, jak cały pokój świeci.
Nabierz powietrza i poczuj, jak złota mgła wnika do twojego
serca. Serce jest puste, a złota mgła wpływa do niego i wypełnia
je.
6. Wpływaj na swój
nastrój
Zapanuj nad światem własnych emocji

Diagnoza

S mutek ma do zaoferowania pewne rzeczy, których radość


nie może ci dać. Tak naprawdę szczęście wiele odbiera. Za-
biera to, co do tej pory miałeś, to, czym do tej pory byłeś - ni-
szczy ciebie! Smutek karmi twoje ego, szczęście zaś to general-
nie stan, w którym nie ma ego.
Na tym polega problem, całe sedno problemu. Dlatego lu-
dziom z trudem przychodzi bycie szczęśliwymi. Dlatego
miliony ludzi na świecie wybrało życie pełne trosk. Troski
krystalizują twoje ego. W smutku - jesteś. W szczęściu cię
nie ma. W zmartwieniu dochodzi do krystalizacji, w szczęściu
- do stopienia się. Jeśli to zrozumiesz, wszystko stanie się
jasne.
Zmartwienie sprawia, że jesteś wyjątkowy. Szczęście to coś
uniwersalnego, nie ma w nim nic wyjątkowego. Drzewa są
szczęśliwe. Szczęśliwe są zwierzęta i ptaki. Wszystko, co
96 Apteko dla duszy Wpływaj na swój nastrój 97

istnieje, jest radosne - poza człowiekiem. Będąc nieszczęśliwym, Szczęśliwy? Czy wiesz czym jest szczęście? Czy to bycie
człowiek staje się wyjątkowy', nieprzeciętny. Hindusem, chrześcijaninem, muzułmaninem? Szczęście to po
Dzięki nieszczęściu przyciągasz zainteresowanie innych lu- prostu szczęście. Człowiek zostaje przeniesiony do innego
dzi. Gdy jesteś smutny, ludzie zwracają na ciebie uwagę, współ- świata. Przestaje być częścią świata stworzonego przez ludzki
czują ci, obdarzają miłością. Wszyscy zaczynają się o ciebie umysł, przestaje być częścią przeszłości, paskudnej historii,
troszczyć. Kto chciałby krzywdzić nieszczęśliwą osobę? Kto za- przestaje być częścią czasu. Gdy jesteś naprawdę szczęśliwy,
zdrości nieszczęśliwej osobie? Kto chciałby przeciwstawiać się gdy czujesz się błogo, czas i przestrzeń znikają.
nieszczęśliwej osobie? Byłoby to okrucieństwem. Albert Einstein mówił, że, zdaniem dawnych uczonych,
O osobę nieszczęśliwą się dba, kocha się ją, zwraca się na nią istniały dwie rzeczywistości: przestrzeń i czas. Ale on uważa, że nie
uwagę. Smutek to dobra inwestycja. Jeśli żona się nie martwi, są one dwiema oddzielnymi rzeczywistościami - są dwoma obli-
mąż najpewniej o niej zapomni. Jeśli jest zmartwiona, lituje się czami tej samej rzeczywistości. Dlatego stworzył słowo „czasoprze-
nad nią i troszczy o nią. Jeśli mąż jest smutny, cała rodzina, strzeń". Czas to nic więcej jak czwarty wymiar przestrzeni.
żona, dzieci są naokoło i martwią się o niego; to daje Einstein nie był mistykiem, inaczej wspomniałby również o
pocieszenie. Człowiek czuje, że nie jest sam, ma rodzinę, przy- trzeciej rzeczywistości - transcendentnej, nie będącej ani prze-
jaciół. strzenią, ani czasem. Ona również istnieje. Nazywam ją
Gdy jesteś chory, gdy masz depresję, gdy jesteś zmartwiony, „doświadczaniem". Mając te trzy rzeczywistości, masz całą
przyjaciele przychodzą do ciebie, pocieszają. Gdy jesteś szczęś- trójcę. Całą koncepcję Trójcy, trzech twarzy Boga. Istnieją
liwy, ci sami przyjaciele zaczynają ci zazdrościć. Kiedy będziesz cztery wymiary. Rzeczywistość Gdy będziesz naprawdę
naprawdę zadowolony, zauważysz, że cały świat się od ciebie od- jest czterowymiarowa: trzy wymiary zadow olony, zauw ażysz, że cały
przestrzeni i czwarty wymiar czasu. świat się od ciebie odwraca..
wraca.
Ale jest coś jeszcze. Nie można nazwać
Nikt nie lubi ludzi szczęśliwych, ponieważ ranią oni ego in-
tego piątym wymiarem; nie jest nim. Stanowi całość, to, co
nych ludzi: „Ty jesteś szczęśliwy, a my ciągle brniemy w mroku,
transcendentne. Poruszasz się w tym kierunku, kiedy odczuwasz
w nieszczęściu, w piekle. Jak śmiesz być zadowolony, kiedy my
błogość. Nie jest to zjawisko o charakterze społecznym. Nie jest
wszyscy tak bardzo cierpimy?!"
związane z tradycją, nie ma nic wspólnego z ludzkim umysłem.
Dlatego też świat składa się z ludzi smutnych, a nikt nie jest
Przyjrzyj się swojemu nieszczęściu, obserwuj, a będziesz w
na tyle odważny, by wystąpić przeciw całemu światu; to zbyt nie-
stanie znaleźć jego przyczynę. Następnie skup się na tych
bezpieczne, zbyt ryzykowne. Lepiej trzymać się zmartwienia. To
krótkich momentach, gdy pozwalasz sobie na odczuwanie ra-
sprawia, że przynależysz do tłumu. Jako osoba szczęśliwa jesteś
dości, i porównaj je ze sobą.
indywidualnością. Jako ktoś zmartwiony jesteś częścią tłumu
Zauważysz kilka spraw: gdy jesteś smutny, jesteś konformi-
-hinduistą, muzułmaninem, chrześcijaninem, Indianinem, Ara-
stą. Społeczeństwu się to podoba, ludzie cię szanują, cieszysz się
bem, Japończykiem.
98 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 99

powszechnym poważaniem, możesz nawet zostać uznany za uzyskać. „Dlaczego jesteś szczęśliwy?" Więc przez lata wypra-
świętego. Wszyscy święci cierpią. Smutek wypisany jest na ich cowaliśmy w sobie pewien mechanizm: powstrzymujemy ra-
twarzach, w ich oczach. Ponieważ zaś sami są smutni, są prze- dość, wyrażamy smutek. Stało się to naszą drugą naturą.
ciwni radości. Każdy rodzaj szczęścia utożsamiają z hedoniz- Musisz porzucić ten mechanizm. Musisz nauczyć się być
mem. Każda radość wiąże się dla nich z grzechem. Cierpią i szczęśliwym, szanować szczęśliwych ludzi, zwracać na nich więk-
chcieliby widzieć cały świat pogrążony w smutku. Faktycznie szą uwagę. Pamiętaj o tym. To ogromna pomoc dla ludzkości.
tylko w świecie wypełnionym smutkiem mogą być uznani za Nie współczuj tym, którzy cierpią. Pomagaj im, ale nie współ-
świętych. W świecie pełnym radości musieliby zostać poddani czuj. Nie pozwól im myśleć, że smutek jest opłacalny. Niech wie-
leczeniu. To przypadki patologii. dzą, że pomagasz im, ale nie wynika to z szacunku, a z samego
Widziałem wielu świętych, przyglądałem się ich życiu. Dzie- faktu, że po prostu potrzebują pomocy. Ty jedynie próbujesz wy-
więćdziesięciu dziewięciu na stu to ludzie nienormalni - neu- dobyć tę osobę ze smutku, ponieważ smutek jest zły. Niech ta
rotyczni lub nawet psychotyczni. Ale cieszyli się szacunkiem -i osoba poczuje, że smutek to coś złego, że bycie nieszczęśliwym
pamiętaj: szanowano ich za to, że cierpią. to nic szlachetnego, że pomagając jej, wcale nie przysłużysz się
Wielcy święci urządzali sobie długie głodówki, torturowali się. ludzkości. Nie współczuj tym, którzy cierpią.
Nie jest to zbyt mądre. Kilka pierwszych dni, pierwszy tydzień, Bądź szczęśliwy, szanuj szczęście, Pomagaj im, ale nie współczuj. Nie
trudno wytrzymać. Drugi tydzień jest już łatwy. Po trzecim ty- pomóż ludziom zrozumieć, że jest pozwól im myśleć, że smutek jest
godniu problem sprawia jedzenie. W czwartym tygodniu całko- ono celem w życiu - satchitanand. opłacalny.
wicie o nim zapominasz. Ciało z radością zjada samo siebie, czu- Wschodni mistycy uważają, że Bóg ma trzy jakości. Jest sat:
je się lżejsze, nie ma problemów z trawieniem. Cała energia, prawdą. Jest chit: świadomością, czujnością. I najważniejsze,
którą przeznaczało na trawienie, zostaje wykorzystana przez jest anand: błogością. Gdziekolwiek ona jest, tam jest też Bóg.
głowę. Możesz więcej myśleć, lepiej się koncentrować, możesz Gdy widzisz kogoś w stanie błogości, szanuj go, jest on święty. A
zapomnieć o ciele i o jego potrzebach. gdy widzisz radosne, wesołe zgromadzenie, myśl o nim jak o
Ale wszystko to stworzyli ludzie nieszczęśliwi, nieszczęśliwe miejscu świętym.
społeczeństwo. Spójrz na swoje cierpienie, a zauważysz pewne
podstawowe sprawy. Cierpienie daje ci szacunek. Ludzie są dla Recepty
ciebie bardziej przyjacielscy, współczują ci. Cierpiąc, zdobywasz
sobie więcej przyjaciół. Świat jest bardzo dziwny; jest z nim coś
nie tak. Nie powinno tak być. To szczęśliwa osoba powinna mieć Przechytrzyć rutynę umysłu
więcej przyjaciół. Ale wystarczy, że będziesz zadowolony, a
ludzie zaczną ci zazdrościć, przestaną zachowywać się Smutno ci? Zatańcz albo wejdź pod prysznic i zobacz, jak wraz
przyjaźnie. Poczują się oszukani: masz coś, czego oni nie z ciepłem ciała uchodzi z ciebie smutek. Poczuj, jak woda
potrafią
100 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój________________________________________101 I

zmywa z ciebie smutek razem z potem i kurzem. Zobacz, co się ma nic złego w rozładowywaniu energii - jest to korzystne,
ale nietrwałe.
dzieje.
Wschodnie metody różnią się całkowicie od zachodnich. Nie
Postaraj się postawić umysł w sytuacji, w której nie będzie działają oczyszczające Wręcz przeciwnie, konfrontują cię z przy-
mógł zastosować starych metod. Każdy sposób będzie dobry. Tak zwyczajeniami. Nie przejmują się tłumioną energią. Skupiają się
naprawdę wszystkie opracowywane przez wieki techniki mają na schemacie, wewnętrznym mechanizmie, wytwarzającym ener-
na celu wybić umysł z utartych ścieżek. gię, blokującym ją i sprawiającym, że jesteś zły, smutny, przy-
Na przykład, jeśli czujesz złość, weź kilka głębokich odde- gnębiony, neurotyczny. Nakazują przełamać schemat. Rozłado-
wanie energii jest łatwe. Trudne jest złamanie schematu. To ciężka
chów. Przez kilka minut głęboko wdychaj i wydychaj powietrze,
praca.
po czym sprawdź, czy nadal czujesz gniew. Zdezorientowałeś
umysł; nie potrafi on powiązać ze sobą tych dwóch spraw. Za- Spróbuj zrobić coś, co zniszczyłoby ten schemat. Na
czyna pytać: „Od kiedy człowiek w złości oddycha głęboko? O przykład codziennie, kiedy będziesz miał ochotę (sam wybierz
co tu chodzi?" właściwy moment), przez piętnaście minut wykonaj takie
Więc zrób cokolwiek, ale nigdy się nie powtarzaj; o to właś- ćwiczenie: zamknij drzwi do swojego pokoju i zdenerwuj się –
ale nie rozładowuj gniewu. Wymuszaj go, odejdź prawie od
nie chodzi. Jeśli bowiem będziesz brał prysznic, ilekroć poczu- zmysłów z gniewu, ale nie rozładowuj go. Nie wyrażaj (...). Nie
jesz smutek, umysł przyzwyczai się do tego. Po trzech, czterech miej nawet poduszki do uderzenia. Powstrzymuj go w każdy
razach nauczy się: „Aha, jesteś smutny; właśnie dlatego bierzesz możliwy sposób. Rozumiesz? Ma to być dokładne przeciwieństwo
prysznic". Stanie się to nieodłącznym elementem twojego smut- katharsis.
ku. Więc nigdy się nie powtarzaj. Za każdym razem zaskakuj
umysł. Bądź twórczy, używaj wyobraźni. Jeśli czujesz napięcie narastające w brzuchu, tak jakby coś
miało eksplodować, wciągnij go, napnij go do granic wytrzyma-
Twój partner powiedział coś, co cię zezłościło. Zawsze chcia- łości. Jeśli czujesz napięcie w ramionach, spraw, by jeszcze bar-
łeś go uderzyć albo czymś w niego rzucić. Tym razem zmień to: dziej się usztywniły. Pozwól, aby całe ciało było tak spięte jak
Przytul go! Pocałuj go! Zaskocz również jego. Twój umysł bę- to tylko możliwe, prawie jak wulkan z zatkanym kraterem.
dzie zdezorientowany i twój partner również. Nagle wszystko się Musisz o tym pamiętać: nie ma ujścia, nie ma żadnej ulgi.
zmieni. Wtedy zauważysz, że umysł to mechanizm, który łatwo Nie
zaskoczyć czymś nowym; nie radzi sobie z tym, czego nie zna. krzycz, bo rozluźnisz brzuch. Nie uderzaj w nic, bo rozluźnisz
Otwórz okno i wpuść powiew świeżego powietrza. i odprężysz ramiona.

Przez piętnaście minut gotuj się jak woda w stu stopniach.


Zmień schemat powstawania złości
Przez piętnaście minut dojdź do maksymalnego napięcia.
Tysiące razy możesz uwalniać z siebie emocje, ale dopóki nie Nastaw budzik i gdy zadzwoni, postaraj się być spięty najbardziej,
jak tylko potrafisz.
zmienisz przyzwyczajeń, znów się w tobie nagromadzą. Nie
102 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 103

Gdy wyłączysz budzik, usiądź w ciszy, zamknij oczy i obser- czujesz się oddzielony od tego, co robisz. Jesteś jedynie
wuj, co się będzie działo. Zrelaksuj ciało. świadkiem, nie zatracasz się w tym. Pojawia się dystans i jest on
Postępuj tak przez dwa tygodnie. To przegrzewanie systemu czymś wspaniałym. Nie mówię, żebyś celowo tworzył dystans.
roztopi u ciebie schemat gniewu. On jest skutkiem ubocznym, nie musisz się o niego starać.
Po czterdziestu minutach wyjdź nagle z negatywnego stanu.
Odrzuć poduszki, zapal światła, włącz piękną muzykę i tańcz
Zagłęb się w „nie"
przez dwadzieścia minut. Powtarzaj: „Tak! Tak! Tak!" - niech to
Stosuj tę metodę każdego wieczoru przez sześćdziesiąt minut. stanie się twoją mantrą. Potem weź prysznic.
Przez czterdzieści wprowadzaj się w negatywny stan, tak nega- Wykorzenisz w ten sposób całą negatywną energię i spojrzysz
tywny, jak tylko potrafisz. Zamknij drzwi, obłóż pokój poduszka- inaczej na mówienie „tak". Całkowicie się oczyścisz. Bez zagłę-
mi, odłącz telefon, powiedz, żeby nikt ci nie przeszkadzał przez bienia się w „nie" nikt nie może wzbić się na wyżyny „tak". Kie-
godzinę. Powieś na drzwiach karteczkę, że przez godzinę chcesz dy uporczywie będziesz mówił „nie", w naturalnej konsekwencji
zostać sam. Przyciemnij wszystko możliwie maksymalnie. Włącz pojawi się mówienie „tak".
przygnębiającą muzykę i poczuj się martwy.
Czuj wszelki negatywizm. Jak mantrę powtarzaj „nie".
Wypuść tygrysa z uwięzi
Przywołaj sceny z przeszłości: gdy byłeś przytłumiony i
odrętwiały, gdy chciałeś popełnić samobójstwo, gdy nie miałeś Życie jest tak rozlegle, że nie sposób nad nim zapanować. Jeśli
chęci do życia - i wyolbrzym to wszystko. Stwórz wokół siebie naprawdę chcesz to zrobić, musisz ograniczyć je do minimum;
całą tę sytuację. Umysł będzie cię rozpraszał. Będzie mówił: wtedy dasz radę. Inaczej życie jest dzikie. Tak dzikie jak chmu-
„Co robisz? Noc jest taka piękna, księżyc w pełni!" Nie słuchaj ry, deszcz, wiatr, drzewa i niebo.
go. Powiedz mu, że może wrócić później, ale w tej chwili Medytację zacznij w nocy. Poczuj, że nie jesteś człowiekiem.
całkowicie pogrążasz się w tym, co negatywne. Bądź religijnie Możesz wybrać sobie dowolne zwierzę, które lubisz. Jeśli lubisz
negatywny. Płacz, szlochaj, krzycz, wydzieraj się, przeklinaj - koty, kot będzie odpowiedni. Jeśli lubisz psy, w porządku... Mo-
rób to, na co masz ochotę. Ale pamiętaj o jednym: nie stawaj się żesz też być tygrysem - samcem lub samicą - czym tylko chcesz.
wesoły. Nie dopuść szczęścia. Jeśli się na tym przyłapiesz, Wybierz jedno zwierzę i trzymaj się go. Zmień się w zwierzę. Po-
natychmiast wymierz sobie klapsa! Sprowadź się z powrotem do ruszaj się po pokoju na czworaka i stań się zwierzęciem.
stanu negatywnego. Wyżyj się na poduszkach, uderzaj w nie Przez piętnaście minut fantazjuj tak, jak tylko możesz. Szcze-
albo skacz po nich. Zachowuj się paskudnie! Okaże się, że kaj, jeśli jesteś psem, i zachowuj się tak jak pies; rób to napraw-
czterdzieści minut bycia negatywnie nastawionym jest bardzo dę! Ciesz się i niczego nie kontroluj. Pies niczego nie kontroluje
trudne. - bycie psem wiąże się z całkowitą wolnością, więc cokolwiek
Jest to jedno z podstawowych praw umysłu -jeśli cokolwiek poczujesz, zrób to. Nie próbuj niczego kontrolować. Bądź praw-
chcesz zrobić w pełni świadomie, okazuje się to niemożliwe;
104___________________________________________________Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój ]_05

dziwym psem! Przez piętnaście minut włócz się po pokoju, Ale kiedy czujesz, że wejście w medytację będzie dla ciebie
szczekaj i skacz. Ćwicz tak przez siedem dni - to pomoże. łatwe, nie stosuj tej metody; inaczej stanie się nawykiem.
Jeśli jesteś zbyt wytworny i cywilizowany, może cię to skrzy- Powinna być stosowana tylko w szczególnych okolicznościach,
wić. Potrzeba ci trochę więcej zwierzęcej energii. Zbyt silne gdy wejście w medytację sprawia trudność. Jeśli będziesz to robić
ucywilizowanie działa paraliżująco. Jest dobre w niewielkich codziennie, sposób ten straci siłę oddziaływania. Więc korzystaj
dawkach, ale w zbyt dużej może być niebezpieczne. Człowiek z niego jak z lekarstwa. Gdy wszystko idzie nie tak i sprawia
powinien zachować umiejętność bycia zwierzęciem. Jeśli potra- trudności, wykorzystuj go do oczyszczenia drogi, byś mógł się
fisz nauczyć się zachowywać z odrobiną dzikości, wszystkie twoje zrelaksować.
problemy znikną. Więc zacznij od dziś - i baw się tym!

Tai chi przygnębienia


W razie kryzysu
Gdy zauważasz, że ogarnia się przygnębienie, wchodź w nie po-
Zawsze gdy czujesz presję wywieraną na ciebie przez czynniki woli, nie śpiesz się. Niech twój ruch będzie niespieszny-jak ru-
zewnętrzne - a w życiu zdarza się to wielokrotnie - wtedy bez- chy tai chi.
pośrednie wejście w medytację staje się trudne. Powinieneś więc Gdy jesteś smutny, zamknij oczy i pozwól, żeby film przesu-
przez około piętnaście minut przed medytacją robić coś, co wał się bardzo wolno. Powoli, powoli wejdź w niego, obserwuj z
wyeliminuje tę presję. Tylko wtedy będziesz mógł wejść w wszystkich stron, patrz, co się dzieje. Rób to tak wolno, byś
medytację. mógł zobaczyć każdy ruch osobno, każde włókno. Jeśli
Przez piętnaście minut po prostu siedź w ciszy i myśl, że cały zaczynasz się złościć - wchodź w to powoli.
świat to sen - bo naprawdę nim jest! Myśl o świecie jak o złudze- Przez kilka dni wykonuj powolne ruchy, spowolnij również
niu, w którym nie ma nic istotnego. To pierwsza sprawa. inne czynności. Na przykład chodź wolniej, niż chodziłeś do tej
Po drugie, pamiętaj, że wcześniej czy później wszystko, włą- pory. Jedz wolniej niż do tej pory i lepiej przeżuwaj. Jeśli nor-
czając ciebie, zniknie. Nie zawsze byłeś na świecie i nie zawsze malnie posiłek zajmuje ci dwadzieścia minut, niech teraz zajmie
będziesz. Nic nie jest trwałe. trzydzieści; zwolnij wszystko o pięćdziesiąt procent. Jeśli
Po trzecie, pamiętaj, że jesteś tylko świadkiem. Wszystko to szybko otwierasz oczy, zwolnij. Niech prysznic zajmuje ci dwa
przemijający sen, film. razy więcej czasu. Zredukuj tempo wszystkich czynności.
Pamiętaj o tych trzech sprawach: że świat to tylko sen i że Gdy zwolnisz, automatycznie zwolni cały twój mechanizm.
wszystko, nawet ty, przeminie. Zbliża się śmierć, a jedyną rze- Jest tylko jeden mechanizm - ten sam, dzięki któremu chodzisz,
czywistością jest świadek, więc jesteś tylko świadkiem. Zrelak- rozmawiasz, denerwujesz się. Nie ma innych. Jest tylko jeden
suj ciało, przez piętnaście minut doświadczaj, a potem medytuj. organiczny mechanizm. Więc kiedy wszystko spowolnisz, czeka
Bez problemu wejdziesz w medytację. cię niespodzianka: twój smutek, cierpienie, złość, agresja -
wszystko to też zwolni.
106_________________________________________________ Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 07

To niesamowite doświadczenie: zwalniają twoje myśli, prag- Wypróbuj to czasami w swoim pokoju. Możesz skorzystać z
nienia, przyzwyczajenia. lustra - szczekać i wyć do niego! Po trzech tygodniach zauwa-
Na przykład, jeśli palisz papierosy, wtedy twoja ręka porusza żysz bardzo głębokie zmiany. Gdy zrelaksujesz się i uwolnisz od
się bardzo powoli... wsuwa się do kieszeni... wyciąga papie- gniewu, poczujesz się wolny.
rosa... wkłada go do ust... wyciąga pudełko zapałek. Wszystko
dzieje się tak powoli, że wypalenie jednego papierosa zajmuje
Zgoda na to, co negatywne
prawie pół godziny! Przygotuj się na niespodziankę. Będziesz w
stanie dostrzec, w jaki sposób wykonujesz wszystkie rzeczy. Człowiek musi nauczyć się funkcjonować również z tym, co w
nim negatywne. Tylko wtedy może stać się całością.
Dziennik księżycowy Wszystkim nam zależy na doznawaniu samych rzeczy po-
zytywnych. Gdy jesteś szczęśliwy, akceptujesz to; gdy jesteś
Księżyc wywiera czasem mocny wpływ na człowieka, więc obser- nieszczęśliwy, wypierasz to. Ale łączysz w sobie te dwa stany.
wuj go i korzystaj z niego. Co najmniej przez dwa miesiące pro- Gdy wszystko idzie do przodu, czujesz się świetnie; gdy wszy-
wadź codzienne zapiski, uwzględniające fazę księżyca. Zacznij stko zatrzymuje się, staje, czujesz się jak w piekle. Ale musisz
od nowiu i zanotuj, jak się czułeś przez cały dzień; to samo dru- zaakceptować obie emocje. Tak wygląda życie: składa się i z
giego, trzeciego, czwartego dnia aż do pełni. Gdy księżyc zacznie piekła, i z nieba. Rozdzielanie ich jest fałszem. Nie ma nieba
się zmniejszać, nadal prowadź zapis. Zauważysz pewien rytm gdzieś na wysokości, a piekła gdzieś w dole. Oba są tutaj. W
-twój nastrój zależy od księżyca. jednej chwili czujesz się jak w niebie, w następnej - jak w piekle.
Gdy już sporządzisz dokładny wykres, możesz go wykorzy- Trzeba poznać negatywny aspekt siebie i odprężyć się w
stać do wielu celów. Możesz przewidzieć, jak będziesz czuł się Jego obecności. Wtedy pewnego dnia ze zdziwieniem przekonasz się,
jutro i w jaki sposób powinieneś się do tego przygotować. Jeśli że te negatywne cząstki dodają życiu smaku. Nie są niezbędne,
zanosi się na smutek, rozsmakuj się w smutku. Nie miałoby sen- ale dodają życiu przypraw. Inaczej byłoby nudne i monotonne.
su z nim walczyć. Zamiast walczyć, wykorzystaj go, ponieważ Sam pomyśl: jesteś coraz szczęśliwszy, coraz szczęśliwszy, coraz
szczęśliwszy... Co później? Momenty smutku Człowiek musi nauczyć się
smutek również może przynieść korzyści.
przynoszą zapał, chęć poszukiwania i przygód. funkcjonować również z tym, co
Odzyskujesz apetyt. Powinieneś funkcjonować w nim negatywnego. Tylko
Oddech psa całą pełnią siebie. Akceptować dobre i złe wtedy może stać się jednością.
strony. Nie ma sposobu
Gdy czujesz, że masz żołądek zawiązany w supeł, chodź i dysz Na pozbycie się czegokolwiek. Nikt nigdy nie pozbywa
jak pies. Wysuń język - udrożni to przejście. Takie dyszenie mo- się niczego, można się tylko nauczyć wszystko akceptować. Wtedy
że mieć ogromny wpływ. Jeśli będziesz sapał przez pół godziny,
w cudowny sposób zniknie twój gniew, a ciało ureguluje się.
108 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój_______________________________________1_09

pojawia się harmonia pomiędzy ciemnością i światłem, i jest ona otacza chmura błogości - człowiek musi tylko zdać sobie z tego
piękna. Dzięki kontrastom życie staje się harmonijne. sprawę, to wszystko. Rodzimy się z nią. Jest ona naszą aurą,
Staraj się wykorzystać każdy moment. Nie stwarzaj proble- naszą naturą, instynktowną naturą. Więc czasem usiądź w ciszy,
mów. Nie zastanawiaj się: „Co powinienem zrobić, aby przestać zrelaksowany i poczuj, że zatracasz się w chmurze rozkoszy,
odczuwać lęk?" Gdy czujesz się zdenerwowany, bądź zdener- która cię otacza, nieustannie się zmienia i pozostaje z tobą.
wowany! Gdy jesteś nieszczęśliwy, bądź nieszczęśliwy i nie rób Gdy zaczniesz się zatracać, poczujesz większą rozkosz. Po-
wokół tego zbyt wiele szumu -po prostu bądź nieszczęśliwy; cóż jawią się momenty, w których całkowicie się zagubisz, gdy bę-
więcej możesz zrobić? dzie chmura, a nie będzie ciebie. Są to momenty satori lub sa-
To tak jak z pogodą: przychodzi lato i robi się gorąco; cóż madhi. Są one pierwszymi przejawami prawdy.
możesz począć? Gdy jest upal, bądź rozgrzany i spocony, a gdy Gdy pojawi się nasionko, wyrośnie również drzewo.
jest zimno, trzęś się i bądź zadowolony! Powoli zauważysz ro-
dzące się relacje między przeciwieństwami. A dzień, w którym Tylko to sobie wyobraź!
zauważysz tę dwubiegunowość, będzie dniem zrozumienia i Jeśli masz bujną wyobraźnię i potrafisz świadomie z niej korzy-
objawienia. stać, może pomóc ci w pracy wewnętrznej. Jeśli zaś nie używasz
jej regularnie, może stać się przeszkodą. Jeżeli człowiek dyspo-
nuje jakąś umiejętnością, powinien z niej korzystać, w przeciw-
W siódmym niebie nym razie będzie ona jak kamień na drodze. Trzeba go wyko-
rzystać, zamienić go w stopień wiodący wzwyż.
Stan błogości jest bardzo mglisty. Jest jak chmura, niemożliwy Zacznij robić trzy rzeczy. Po pierwsze, wyobrażaj sobie sie-
do zdefiniowania i ulega ciągłym przemianom. Nie jest ani tym- bie tak szczęśliwego jak to tylko możliwe. W przeciągu tygodnia
czasowy, ani stały. Jest wieczny. Ale nie jest martwy -jest bar- poczujesz, że bez konkretnego powodu stajesz
Każdego otacza chmura
dzo, bardzo żywy. Jest życiem; nie jest statyczny, lecz dynami- się coraz szczęśliwszy. Będzie to dowód na
błogości-człowiek musi tylko
czny. Zmienia się. Na tym polega paradoks: błogość jest wieczna, istnienie w tobie uśpionej zdolności. Tak więc
zdać sobie z tego sprawę, to
pierwszą sprawą, którą powinieneś robić każdego
ale zmienna, w każdej chwili nowa, a zawsze ta sama. W pewien wszystko.
ranka, jest wyobrażenie sobie, że jesteś ogromnie
sposób istniała zawsze; w każdej chwili jesteś w stanie odczuć szczęśliwy. Wstań z łóżka w doskonałym nastroju - rozpromieniony,
ekstazę i podniecenie. Zawsze może cię to zaskoczyć. Jest więc radosny, pełen dobrych oczekiwań, tak jakby coś doskonałego, bardzo
błogość bardzo mglista i nie można określić jej jako stan tym- cennego miało się tego dnia wydarzyć. Wstań z łóżka w pozytywnym i
czasowy czy trwały. pełnym nadziei nastroju, z poczuciem, że ten dzień nie będzie zwykły,
Zacznij odczuwać naokoło siebie tę chmurę błogości. Siedząc że czeka na ciebie coś nieprzewidywalnego
w ciszy, poczuj otaczającą cię chmurę. Zrelaksuj się, a po kilku
dniach poczujesz, że stalą się ona rzeczywista (...), ponieważ jest
tam. Jest, choć ty może jeszcze jej nie poczułeś. Jest. Każdego
110 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój_______________________________________111

i niesamowitego, że coś się zbliża. Próbuj i pamiętaj o tym przez Spróbuj zrobić to dzisiaj, a sam poczujesz jak to jest... po-
cały dzień. Po upływie tygodnia zauważysz, że cala twoja rutyna, nieważ tego nie da się opisać. Nie ma potrzeby cieszyć się usta-
twój styl i emocje zmieniły się. mi, twarzą; poczujesz się tak, jakbyś uśmiechał się ze swojego
Po drugie, gdy kładziesz się spać, wyobraź sobie, że spadasz wnętrza. Twój brzuch będzie się uśmiechał. Będzie to jak
w dłonie Boga... Tak jakby cała egzystencja cię wspierała, jak- uśmiech, a nie jak śmiech. Będzie miękkie, delikatne, kruche jak
byś spał na jej kolanach. Po prostu wyobraź to sobie i zaśnij. Nie malutka róża rozkwitająca w twoim brzuchu, roztaczająca swą
przerywaj wizualizacji, niech nadejdzie sen, niech połączą się ze woń po całym ciele.
sobą. Na tym polega drugi punkt. Gdy raz poznasz ten uśmiech, będziesz w stanie pozostawać
Po trzecie, nie wyobrażaj sobie rzeczy negatywnych. Jeśli lu- szczęśliwy przez dwadzieścia cztery godziny na dobę. Gdy tylko
dzie obdarzeni żywą wyobraźnią myślą o sprawach negatywnych, poczujesz, że opuszcza cię radość, po prostu zamknij oczy i
zaczynają się one wydarzać. Jeśli myślisz, że zachorujesz, zacho- uchwyć ten uśmiech, on tam będzie. W ciągu dnia możesz
rujesz. Jeśli spodziewasz się, że spotkasz się z osobą, która bę- chwytać go tak często, jak tylko chcesz. Zawsze się pojawi.
dzie wobec ciebie chamska, tak się stanie. Twoja wyobraźnia two-
rzy sytuacje. Zburz Chiński Mur
Zacznij wykorzystywać wyobraźnię rano i w nocy oraz pamię-
taj, by przez cały dzień nie wyobrażać sobie niczego negatywne- Przez całe życie wielu ludzi posuwa się we wszystkim tylko do
go. Jeśli pojawi się taka myśl, natychmiast zmień ją w pozyty- pewnego stopnia. Gdy byłeś zdenerwowany, dochodziłeś tylko
wną. Powiedz jej: „Nie", i odrzuć ją od siebie. do pewnego natężenia. Gdy byłeś smutny, dochodziłeś tylko do
pewnego natężenia. Gdy byłeś szczęśliwy, dochodziłeś tylko do
pewnego natężenia. Istnieje cienka linia, której nigdy nie
Śmiej się z głębi brzucha
przekroczyłeś. Wszystko dochodzi do niej i na niej się
Kiedy siedzisz i nie masz nic do roboty, odpręż dolną szczękę i zatrzymuje. To stało się prawie automatyczne - gdy dochodzisz
szeroko otwórz usta. Oddychaj przez nie, ale niezbyt głęboko. do tej granicy, natychmiast zatrzymujesz się.
Pozwól oddychać ciału - stopniowo oddech zacznie stawać się Wszystkich nas tak uczono: z gniewem wolno posunąć się tyl-
coraz płytszy. Gdy zauważysz, że stał się naprawdę płytki, a ty ko do pewnej granicy i nigdy dalej, bo może to być niebezpie-
nadal masz otwarte usta i rozluźnioną szczękę, całe ciało poczuje czne. Pozwala ci się dojść do określonego poziomu szczęścia, ale
się zrelaksowane. nie dalej, ponieważ może to doprowadzić do szaleństwa. Pozwala
W tym momencie zacznij odczuwać uśmiech - nie na twarzy, ci się na smutek, ale tylko do pewnego stopnia, ponieważ większy
ale w całym sobie. Będziesz w stanie to zrobić. Nie jest to mógłby pchnąć cię do samobójstwa. Tak cię nauczono, a przez
uśmiech, który występuje na ustach; jest to uśmiech egzysten- to wokół ciebie (oraz wokół każdego innego człowieka) wyrósł
cjalny, który rozprzestrzenia się wewnątrz ciebie. Wielki Mur Chiński. Nigdy go nie przekroczyłeś. Wyznaczą
112___________________________________________________Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 113

on twoją jedyną przestrzeń, jedyną wolność. Gdy zaczynasz


Stwórz swój prywatny świat
czuć się szczęśliwy czy radosny, ten Wielki Mur Chiński
natychmiast się aktywizuje. Pamiętaj o tym.
Co wieczór stosuj poniższą, trzystopniową metodę.
Zacznij wykonywać pewne ćwiczenie, które będzie niezwyk-
Osiągnięcie stopnia pierwszego zajmie siedem dni. Leżąc lub
le pomocne. Nazywa się to „metodą wyolbrzymiania". Jest to
siedząc na łóżku, zgaś światło i pozostań w ciemności. Przypom-
jedna z pradawnych tybetańskich metod medytacji. Jeśli jest ci
nij sobie jakiś przyjemny moment z przeszłości. Dowolny...
smutno, zamknij oczy i wyolbrzym ten smutek. Zagłęb się w nie-
wybierz najlepszy. Może być to coś zwyczajnego, ponieważ
go tak bardzo, jak tylko potrafisz, przekrocz granicę. Jeśli chcesz
czasem w zwyczajnych miejscach dzieją się niezwykłe rzeczy.
jęczeć, szlochać, płakać, rób to. Jeśli masz ochotę tarzać się po
Siedzisz w milczeniu, nic nie robisz, a deszcz bębni o dach. Za-
podłodze, rób to. Przekrocz granicę, której nigdy wcześniej nie
pach, dźwięk... jesteś nimi otoczony i nagle coś w tobie zaskakuje:
przekroczyłeś.
to święty moment! Albo pewnego dnia, gdy idziesz ulicą, nagle
Wyolbrzym to, ponieważ ograniczenie, ta trwała granica, z
zza drzew spływają na ciebie słoneczne promienie i coś zaskakuje,
którą żyłeś, stała się rutyną. Nie osiągniesz stanu pełnej
coś się otwiera! Na chwilę przenosisz się do innego świata.
świadomości, póki jej nie przekroczysz. Wynika ona z twoich
Gdy wybierzesz już ten moment, wspominaj go przez siedem
mentalnych przyzwyczajeń, więc [proces ten] może cię bardzo
dni. Po prostu zamknij oczy i pozwól mu powrócić. Skup się na
zdenerwować, ale nigdy nie uświadomisz jej sobie, dopóki jej
szczegółach. Deszcz bębni o dach... kap, kap, dźwięk spadają-
nie przekroczysz. A wtedy nagle zdasz sobie sprawę z tej
cych kropel... zapach... wrażenia z tamtej chwili... Śpiewające
granicy, ponieważ zacznie się dziać coś, co nie zdarzyło nigdy
ptaki, szczekający pies... gdzieś upada talerz - wszystkie dźwię-
wcześniej.
ki. Skup się na wszystkich szczegółach, patrz z każdej strony, wie-
Postępuj tak ze smutkiem, gniewem, zazdrością - z czym
lowymiarowo, czuj wszystkimi zmysłami. Każdej nocy zauważysz,
tylko masz ochotę - a w szczególności ze szczęściem. Gdy od-
że szczegóły stają się coraz wyraźniejsze. Być może przypom-
czuwasz radość, nie wierz w granice. Po prostu wyjdź i pozbądź
nisz sobie rzeczy, o których zapomniałeś, a które teraz twój
się ich: tańcz, śpiewaj, biegaj. Nie bądź skąpcem.
umysł odtworzy. Bez względu na to, czy o czymś pamiętasz czy
Gdy już nauczysz się przekraczać ograniczenia i je pokony-
nie, umysł wszystko rejestruje.
wać, znajdziesz się w zupełnie innym świecie. Wtedy poczujesz,
Zaczniesz odczuwać subtelne niuanse, z których nie zdawałeś
jak dużo w życiu traciłeś.
sobie sprawy. Gdy twoja świadomość skupi się na konkretnym
Wiele razy staniesz tuż pod tym Chińskim Murem i dopiero
wspomnieniu, ono powróci. Zaczniesz zauważać nowe
stopniowo będziesz uczyć się od niego uwalniać. A tak napraw-
szczegóły. Zaczniesz przypominać sobie, że rzeczywiście miały
dę go nie ma, jest tylko wyobrażeniem.
miejsce, ale ty o nich zapomniałeś. Umysł wszystko rejestruje.
Jest sługą godnym zaufania - niezwykle zdolnym.
114 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 115

Siódmego dnia będziesz widział wszystko tak wyraźnie, że bę- sisz w pamięci wiele psów z przeszłości. Twój przyjaciel ma psa;
dzie ci się wydawać, jakbyś nigdy niczego nie widział tak dobrze. od psa przenosisz się na przyjaciela, następnie na jego siostrę, w
Po siedmiu dniach postępuj dalej tak samo, ale dodaj pewien której się podkochiwałeś. Zaczyna się tworzyć nonsens. Szcze-
element. Ósmego dnia poczuj wokół siebie przestrzeń. Poczuj kanie psa odbywało się w teraźniejszości, ale zaprowadziło cię
otaczającą cię wtedy atmosferę - pięćdziesiąt centymetrów doko- do zdarzeń z przeszłości. Może poprowadzić cię również w przy-
ła ciebie. Po prostu poczuj aurę tamtej chwili. Po czternastu szłość; trudno powiedzieć. Wszystko może doprowadzić do
dniach będziesz w stanie prawie całkowicie przenieść się do inne- wszystkiego; to bardzo skomplikowane.
go świata - ze świadomością, że na odległość tych pięćdziesięciu Człowiek potrzebuje osłony, ochronnej aury. Pies szczeka, a
centymetrów wokół ciebie rozciąga się inny czas i inny wymiar. ty pozostajesz skupiony na sobie - stabilny, spokojny, cichy,
Następnie w trzecim tygodniu dodaj jeszcze coś. Żyj tą chwi- skoncentrowany.
lą, daj się jej otoczyć, lecz teraz stwórz nieistniejącą antyprze- Noś wokół siebie tę aurę przez kilka dni lub kilka miesięcy.
strzeń. Na przykład czujesz się świetnie; pięćdziesiąt centyme- Gdy poczujesz, że już jej nie potrzebujesz, możesz ją odrzucić.
trów wokół ciebie roztacza się coś boskiego. I wyobraź sobie taką Gdy poznasz, co znaczy być tu i teraz, gdy docenisz piękno, bło-
sytuację: ktoś cię obraża, ale złośliwość ta nie przekracza gra- gość tego odczucia, możesz odrzucić aurę.
nicy. Otacza cię powłoka i złośliwość nie może cię dotknąć.
Mknie jak strzała, ale spada na ziemię. Albo przypomnij sobie
Roześmiane stopy
jakiś przykry moment: zostałeś urażony, ale cierpienie to dociera
jedynie do szklanej ściany, która cię otacza, i tam się ześlizguje. Gdy się śmiejesz, śmiej się całym ciałem - to trzeba zrozumieć.
Nigdy nie zbliży się do ciebie. Po trzech tygodniach -jeśli Można śmiać się samymi ustami, można śmiać się samym gar-
wszystko dobrze poszło w dwóch poprzednich - zauważysz, że dłem, ale nie będzie w tym głębi.
wszystko dochodzi do ciebie tylko na odległość pięćdziesięciu Usiądź na podłodze na środku pokoju i poczuj, jak śmiech
centymetrów i nic nie wnika w ciebie. narasta w tobie od samych podeszew stóp. Zamknij oczy i po-
Wtedy od czwartego tygodnia utrzymuj wokół siebie tę aurę. czuj rozchodzące się od stóp fale śmiechu. Są one bardzo deli-
Idąc na zakupy czy rozmawiając z ludźmi, stale o niej pamiętaj. katne. Ale dochodząc do brzucha, stają się lepiej wyczuwalne.
Będziesz zachwycony. Będziesz poruszał się po świecie, stale Brzuch zaczyna się trząść i drżeć. Dalej płyną do serca; serce
mając wokół siebie swój własny, prywatny świat. czuje się pełne. Dążą dalej do gardła i ust.
To sprawi, że będziesz w stanie żyć w teraźniejszości - po- Można śmiać się samymi ustami i gardłem, wydawać odgło-
nieważ naprawdę jesteś stale bombardowany przez tysiące sy podobne do śmiechu, ale to nie będzie śmiech i w niczym ci
spraw. Przykuwają one twoją uwagę, bo, nie mając wokół siebie nie pomoże. Znowu będzie to coś mechanicznego.
ochronnej aury, jesteś bezbronny. Szczeka pies - umysł na- Gdy zaczniesz się śmiać, wyobraź sobie, że jesteś małym
tychmiast zwraca uwagę w jego kierunku i zapamiętuje go. No- dzieckiem. Ujrzyj siebie jako małe dziecko. Gdy dzieci się śmie-
116 Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 117

ją, tarzają się po podłodze. Jeśli masz na to ochotę, ty również sza rzecz sprawia, że czujesz się urażony, obrażony. Jedna rzecz
się tarzaj. Cała rzecz polega na tym, żeby wejść w to całkowicie. prowadzi do następnej.
Dźwięk nie ma tu aż takiego znaczenia jak zaangażowanie. Gdy Śmiech to najlepszy początek dnia, ale niech będzie całko-
ono się pojawi, zrozumiesz, o czym mówię. wity. Przez cały dzień, gdy tylko będzie możliwość, nie przegap
Przez dwa, trzy dni możesz mieć problemy z wyczuciem, czy go-śmiej się!
się to dzieje, czy nie, ale wydarzy się. Niech się zacznie od ko-
rzeni - tak jak kwiat, który pojawia się na drzewie, a zaczyna
Mantra „tak"
swą podróż od korzeni. Rozkwita stopniowo. Nie zobaczysz go
nigdzie indziej - dopiero gdy pojawi się u góry i rozkwitnie. Ale Chcę was nauczyć, jak mówić „tak" życiu, miłości, ludziom.
rodzi się z korzeni, z ziemi. Przebywa drogę z głębin. Owszem, pojawiają się ciernie, ale nie ma sensu ich liczyć.
Dokładnie na tej samej zasadzie powinien rodzić się śmiech - Ignoruj je; skup się na róży. Jeśli twoja medytacja skupi się
rozprzestrzeniając się od stóp ku górze. Pozwól, aby poruszył bardziej na róży, a róża wniknie głębiej w ciebie, kolce staną się
całym ciałem. Poczuj drżenie i poddaj mu się. Nie pozostawaj mniejsze, niż są naprawdę. Pojawi się moment, w którym róża
sztywny; zrelaksuj się i daj się ponieść. Nawet jeśli na początku zawładnie tobą całkowicie. Wtedy na świecie znikają wszystkie
trochę przesadzasz, będzie to pomocne. Gdy czujesz, że trzęsie kolce.
ci się ręka, pomóż jej trząść się bardziej, tak żeby energia Zacznij przelewać swoją energię w „tak". Uczyń z „tak"
zaczęła falować i płynąć. Zacznij się tarzać i śmiać. swoją mantrę. Każdego wieczoru przed snem powtarzaj: „tak...
Rób to wieczorem przed snem. Wystarczy dziesięć minut. A tak...", i zestrój się z tym. Kołysz się w rytm tej mantry i pozwól
rano niech będzie to pierwsza rzecz po przebudzeniu - możesz jej otoczyć cię od palców stóp aż po głowę. Niech wniknie w cie-
śmiać się w łóżku. Niechaj śmiech będzie ostatnią czynnością bie. Powtarzaj: „tak... tak... tak..." Niechaj taka będzie twoja
wieczora i pierwszą poranka. Wieczorny śmiech ukierunkuje modlitwa przez dziesięć minut. Później idź spać.
Niechaj śmiech będzie ostatnią twoje sny. Staną się one bardziej radosne, Wcześnie rano przez co najmniej trzy minuty siedź na łóżku i
czynnością wieczora i pierwsza rozdokazywane i pomogą ci w porannym znów powtarzaj: „tak", poczuj to słowo.
poranka. śmiechu, stworzą tło. Poranny śmiech Gdy zaczniesz odczuwać negatywne emocje w ciągu dnia, za-
wpłynie zaś na przebieg całego dnia. trzymaj się - na ulicy czy gdziekolwiek jesteś. Jeśli możesz po-
Cokolwiek robisz rano, ta pierwsza czynność - cokolwiek nią wiedzieć na głos: „tak... tak..." - dobrze. Jeśli nie, powiedz „tak...
będzie - ukierunkuje cały twój dzień. Jeśli pierwszą rzeczą, którą tak..." w myślach. Ćwicz „tak" przez trzy tygodnie.
zrobisz, będzie zdenerwowanie się, będzie ono ciągnąć się za
tobą przez cały dzień. Gniew prowadzi do kolejnego gniewu, a
ten do następnego. Czujesz się bezbronny - każda najmniej- Nie bądź smutny, zdenerwuj się!
Złość i smutek są tym samym. Smutek to pasywna złość, a złość
to aktywny smutek. Osobie pogrążonej w smutku trudno jest się
Apteko dlo duszy Wpływaj na swój nastrój ______________________________________119

zdenerwować. Jeśli się to uda, jej smutek natychmiast zniknie. Jest to jedno z podstawowych praw dotyczących energii we-
Osobie rozzłoszczonej trudno poczuć smutek. Jeśli możesz spra- wnętrznych - należy zawsze utrzymywać przeciwne energie na
wić, żeby go poczuła, jej złość natychmiast zniknie. równym wzajemnie poziomie, gdyż wtedy łatwo się od nich
Wszystkie nasze emocje podlegają zasadom uwolnić. Gdzie dwóch się bije, tam trzeci korzysta. Są tak zajęci
dwubiegunowości - mężczyzna i kobieta, jin i jang, samiec i sobą, że nie musisz się niczego obawiać i możesz uciec.
samica. Złość to samiec, a smutek to samica. Dlatego jeśli jesteś Nie mieszaj do tego rozumu. Niech to będzie codzienne ćwi-
zasmucony, trudno jest ci przestroić się na bycie złym, ale czenie, nie czekaj na sprzyjającą okazję. Każdego dnia masz się
chciałbym, żebyś to zrobił. Wydobądź to z siebie, zagraj to. zdenerwować - to będzie łatwiejsze. Więc rzucaj się, biegaj,
Nawet jeśli wydaje ci się, że to nonsens, nawet wtedy - miej się krzycz, wyraź to. Kiedy bez żadnego powodu będziesz potrafił
wpaść w gniew, staniesz się szczęśliwy, ponieważ będziesz wolny.
za klauna, ale wydobądź to z siebie!
W innym wypadku bowiem .
Zawsze uważałeś, ze to inni ludzie
Jeśli będziesz umiał przepływać pomiędzy złością i smut- gniew zależny jest od sytuacji, wywołują w tobie gniew, np. cię
kiem, obie emocje staną się równie łatwo osiągalne. Wzniesiesz a ty nie panujesz nad nim. znieważając.
się ponad nie i będziesz potrafił je obserwować. Możesz stać z Jeśli nie potrafisz go wywołać, To nie prawda. Ktoś tylko dał ci
boku i przyglądać się, a potem wypracujesz w sobie dystans. jak możesz się go pozbyć? usprawiedliwienie do okazania go.
Lecz najpierw musisz nauczyć się swobodnie przemieszczać Na początku wydaje się to trochę podejrzane, dziwaczne, nie-
między tymi dwiema emocjami. Jeśli nie, będziesz skłaniał się wiarygodne, ponieważ zawsze uważałeś, że to inni ludzie wywo-
ku smutkowi. A gdy człowiekowi jest ciężko, wtedy bardzo łują w tobie gniew, np. znieważając cię. To nieprawda. Gniew
trudno jest mu się wznieść. zawsze był. Ktoś tylko dał ci usprawiedliwienie do okazania go.
Pamiętaj, gdy dwie energie, przeciwne energie, są jednakowo Sam możesz sobie dać takie usprawiedliwienie: wyobraź so-
silne, rozłożone po połowie, wtedy łatwo jest się od nich bie sytuację, która by cię zdenerwowała, i zdenerwuj się. Krzycz
uwolnić, ponieważ walczą i eliminują się nawzajem, żadna z nich
na ścianę, nawyzywaj ją, a w końcu ściana zacznie odzywać się
Należy zawsze utrzymywać przeciwne cię nie przygniata. Twój smutek i złość do ciebie! Zwariowałeś. Musisz sprowadzić gniew i smutek do
energie na równym wzajemnie poziomie- rozkładają się pół na pół, są ze sobą na równi,
więc się neutralizują. Nagle czujesz się wolny tego samego poziomu, utrzymywać je w tych samych
wtedy łatwo się od nich uwolnić.
i jesteś w stanie się wyślizgnąć. Ale jeśli propocjach. Wtedy będą się nawzajem zwalczać, a ty się
smutek zajmuje siedemdziesiąt, a złość uwolnisz.
trzydzieści procent, wtedy sytuacja staje się trudna. Trzydzieści
Georgij Gurdżijew zwykł nazywać to techniką „przebiegłego
procent złości porównanych z siedemdziesięcioma procentami
smutku zostawia nadal czterdzieści procent smutku i uniemoż- człowieka" - sprowadzanie wewnętrznych energii do takiego
liwia uwolnienie się. Te czterdzieści procent będzie się za tobą konfliktu, że zajęte wzajemnym redukowaniem się, dają ci
ciągnąć. możliwość ucieczki.
120___________________________________________________Apteka dla duszy Wpływaj na swój nastrój 121

na myśl umiera i rodzi się kolejna, pomiędzy nimi pojawia się mo-
Zauważ przerwy ment bez żadnej myśli. Właśnie to jest coś rzeczywistego.
Daję ci cały klucz. Teraz musisz zacząć nad sobą pracować,
Sedno spraw zawiera się w przerwach, pauzach pomiędzy dwo- mając ten klucz.
ma słowami, dwiema myślami, dwoma pragnieniami, dwiema Zasypiając, spróbuj zauważyć moment, gdy nie jesteś już
emocjami lub uczuciami; wszędzie, gdzie pojawia się pauza całkiem na jawie, ale nie przyszedł jeszcze sen. Pojawia się
-między snem a jawą czy jawą a snem; w pauzie pomiędzy cia- bardzo subtelna przerwa. Nie trwa długo. Jest jak podmuch, jak
łem i duszą - w tej przerwie. Gdy miłość przemienia się w nie- bryza-jest i nagle jej nie ma. Ale jeśli potrafisz się jej chwycić,
nawiść - moment, gdy nie jest to już miłość, a jeszcze nie jest to będziesz zaskoczony: potknąłeś się o największy skarb w życiu.
nienawiść. Gdy przeszłość zmienia się w przyszłość - pauza, gdy Ilekroć przechodzisz przez niego, choćby bezwiednie, odno-
przeszłości już nie ma, a przyszłość jeszcze nie nadeszła. Ten sisz korzyść. Coś z niego, jakiś zapach pozostaje w tobie, nawet
krótki moment - oto teraźniejszość, oto tu i teraz. Jest tak mała, jeśli nie byłeś świadomy. Ale od tej chwili stań się przytomny.
że nie można jej określić żadną jednostką czasu. Jest niepo- Powoli ta umiejętność przyjdzie.
dzielnie mała. Ta przerwa jest jak mgnienie oka i objawia się w
każdej chwili na tysiąc różnych sposobów. Zauważ po trzykroć
Twoje nastroje nieustannie się zmieniają i przemijają. W cią-
W buddyzmie stosuje się metodę znaną jako „trzykrotne
gu dwudziestu czterech godzin zdarza się tak wiele tych przerw,
odnotowanie". Jeśli pojawia się problem [emocjonalny] - na
że wręcz zdumiewa fakt, iż je przegapiamy. Nie zwracamy uwa-
przykład jeśli ktoś poczuje nagle potrzebę Gniew znika, gdy uświadomisz
gi na pauzy. Opanowaliśmy ten trik - nie patrzymy na przerwy.
seksualną, chciwość lub gniew - należy sobie i potwierdzisz jego
Są tak małe, że pojawiają się i znikają, a my nie jesteśmy istnienie(...), ponieważ on jest
trzy razy potwierdzić jego istnienie. Jeśli
świadomi, że w ogóle zaistniały. Zauważamy coś dopiero wtedy, „tam” a ty jesteś „tu”.
rodzi się gniew, uczeń musi w myślach
gdy już zniknie, gdy stanie się częścią przeszłości, albo jesteśmy
wypowiedzieć trzy razy: „Gniew... Gniew... Gniew", aby w pełni
świadomi, że nadejdzie, że będzie częścią przyszłości. Ale kiedy
go zauważyć, aby nie umknął on świadomości. I tyle następnie
się pojawi, w jakiś dziwny sposób przegapiamy to.
wraca do swojego zajęcia. Nie robi nie z samym gniewem, po
W chwili gdy jesteś zły, nie widzisz tego; później tego żałujesz.
prostu trzykrotnie go zauważa.
Gdy złość wzbiera w tobie, czujesz to i deprymuje cię fakt, że po-
TO przepiękna praktyka. Gnie w znika, gdy uświadomisz
nownie się pojawia. Ale gdy już nadejdzie, nagle stajesz się ślepy
sobie I potwierdzisz jego istnienie Nie może cię zalać- byłoby to
i głuchy, nieświadomy, nieuważny- Przerwa jest tak mała, że jeśli
możliwe tylko wtedy, gdybyś nie był go świadomy, Trzykrotnie
nie zachowasz całkowitej czujności, przegapisz ją. Możesz ją
zaobserwowanie jego obecności buduje w tobie świadomość, która
uchwycić tylko w stanie absolutnej przytomności . Gdy jesteś tam
dystansuje cię od gniewu. Możesz go zobiektywizować,
całym sobą, tylko wtedy będziesz w stanie ją dostrzec. Gdy jednak
122____________________________________________Apteka dla duszy . Wpływaj na swój nastrój 123

ponieważ on jest „tam", a ty jesteś „tu". Budda nauczał, by Afirmuj więc coś, a w ciągu siedmiu dni przekonaj się, jaki
czynić tak zawsze. będzie efekt. W ten sposób stopniowo i powoli zacznij odrzucać
Zwykle wszystkie kultury i cywilizacje uczyły nas, aby dusić wszystko, co negatywne. Wybierz jedną negatywną rzecz
problemy. Stopniowo stawaliśmy się więc ich nieświadomi - do w każdym tygodniu i odrzuć ją. Wybierz jedną
pozytywną i przyjm ij ją. Wydaje się, że to paradoks, ale
tego stopnia, że o nich zapomnieliśmy, wydaje się nam, że nie łatwiej porzucić (...) bogactwo
niż
Wszystko zależy od twojego wyboru.
istnieją. biedę. Łatwiej zostawić przyjaciela
Piekło tworzą twoje myśli, podobnie zresztą
Właściwe postępowanie jest odwrotne. Uświadom sobie pro- niebo. Człowiek jest taki, jak jego myśli, niż wroga. Łatwiej zapomnieć o
blem, a gdy będziesz się na nim koncentrował, rozpłynie się. „przyjacielu niżo wrogu”.
A kiedy zauważysz, że myśli są w stanie
wytworzyć i piekło, i niebo - wtedy będziesz umiał wykonać
Prawo afirmacji ostateczny skok w niemyślenie. Człowiek może przekroczyć i
piekło, i niebo. I pamiętaj: łatwiej jest przekroczyć niebo niż
Istnieje wspaniałe prawo, zwane „prawem afirmacji". Jeśli jesteś piekło. Więc w pierwszej kolejności przenieś się z tego, co
o czymś głęboko, całkowicie przekonany, to się urzeczywistnia. negatywne, w to, co pozytywne.
Właśnie dlatego ludzie są nieszczęśliwi - z mocy tego prawa - bo Wydaje się, że to paradoks, ale łatwiej porzucić coś pięknego
wyobrażają sobie nieszczęście! Właśnie dlatego istnieją też niż to, co brzydkie. Brzydota przyciąga. Łatwiej porzucić bo-
ludzie szczęśliwi - co prawda niewielu, ponieważ tylko niewielu gactwo niż biedę. Łatwiej zostawić przyjaciela niż wroga. Łat-
ma świadomość tego, co sami robią ze swoim życiem. Gdy po- wiej zapomnieć o przyjacielu niż o wrogu.
twierdzają, afirmują istnienie radości, stają się radośni. Zamień piekło w niebo - zachodnie religie nigdy tego nawet
Postaw sobie taki cel: przestań afirmować rzeczy negatywne, nie usiłowały, ale wschodnie próbowały - następnie porzuć także
a zacznij afirmować pozytywne. W ciągu kilku tygodni ze zdu- niebo, ponieważ nawet pozytywna myśl nadal jest myślą.
mieniem odkryjesz, że trzymasz w swoich rękach magiczny Zacznij utwierdzać się w stanie niemyślenia, a wtedy pojawi
klucz. się Najwyższe.
Na przykład jeśli łatwo się smucisz, to każdego wieczoru
mów sobie przed snem głęboko i po cichu - lecz na tyle głośno,
byś słyszał - że będziesz wesoły, że uda ci się, że już czujesz, jak
zbliża się ten stan. Doświadczyłeś już swego ostatniego
smutku... i koniec z tym! Powtórz to dwadzieścia razy i zaśnij.
Rano, gdy poczujesz, że sen odchodzi, nie otwieraj jeszcze
oczu - znów powtórz afirmację dwadzieścia razy. Zauważ potem,
jak zmieni się dzień. Będziesz zaskoczony otoczy cię zupełnie
inna jakość.
125

7. Seksualność i związki
Naucz się
tańczyć z innymi

Diagnoza

Ż yjemy razem, a o bliskości nie wiemy nic. Możecie mie-


szkać ze sobą przez wiele lat, nie wiedząc, czym jest bycie
razem. Rozejrzyj się po świecie - ludzie żyją gromadnie. Nikt
nie mieszka sam: mężowie z żonami, żony z mężami, dzieci z
rodzicami, rodzice z przyjaciółmi. Każdy z kimś mieszka. Życie
opiera się na byciu razem, ale czy wiesz, na czym to polega?
Mieszkając z żoną przez czterdzieści lat, mogłeś nie być z nią
nawet przez jedną chwilę. Nawet kochając się z nią, mogłeś
myśleć o innych sprawach, nie być obecny, a uprawianie miłości
było mechaniczne.
Słyszałem, że kiedyś mułła Nasreddin poszedł z żoną do
kina. Byli małżeństwem co najmniej od dwudziestu lat.
Obejrzeli jeden z tych namiętnych filmów europejskich! Gdy
wychodzili z kina, żona powiedziała: „Nasreddinie, nigdy nie
okazujesz mi miłości tak jak ci aktorzy w filmie. Dlaczego?"
126 Apteka dla duszy Seksualność i zwigzki__________________________________________127

Nasreddin odpowiedział: „Zwariowałaś? Wiesz, ile im za to jako drugą osobę, gdy przestajesz traktować siebie jako siebie. Kiedy
zapłacono?" dwoje ludzi tak naprawdę nie jest dwojgiem ludzi, pojawia się most; w
Ludzie żyją ze sobą bez miłości, ponieważ kochają tylko wte- pewnym sensie stają się oni jednym. Fizycznie nadal są dwiema
dy, gdy się to opłaca. Jakże mógłbyś kochać, jeśli kochasz tylko osobami, ale w najskrytszych zakamarkach dusz są jednością. Może są
wtedy, gdy jest to opłacalne? Wówczas również miłość staje się dwoma biegunami jednego bytu, ale nie są Do małżeństwa prawie nigdy
oddzielnymi częściami. Między nimi istnieje (...) nie dochodzi, ponieważ
towarem ze sklepu. Na pewno nie jest to związek, nie jest to blis-
-most,. Most ten daje przebłyski tego, czym oznacza np celebrację
kość, nie jest to celebracja. Nie jesteście razem szczęśliwi; co naj- jest bliskość. Ale jest to jeden z najrzadszych bliskości. Jest ono gruntowną
wyżej tolerujecie się nawzajem. przypadkóww małżeństwie. Ludzie żyją ze sobą, rewolucją w tobie(...) i może
Żona Nasreddina leżała na łożu śmierci. Lekarz powiedział: ponieważ nie potrafią żyć w pojedynkę. Pamiętaj: wydarzyć się tylko wtedy(...)
„Nasreddinie, muszę być z tobą szczery. W takich chwilach le- nie umieją żyć sami, dlatego żyją razem z kimś. gdy przestaniesz traktować
Życie samemu jest niewygodne, nieekonomiczne, druga osobę, jako drugą
piej jest mówić prawdę. Twojej żony nie można uratować. Mu-
trudne - dlatego ludzie żyją razem. To są złe powody. osobę, gdy przestaniesz
sisz się przygotować. Nie dopuszczaj do siebie cierpienia, po-
Mężczyzna miał wziąć ślub i ktoś zapytał go: traktować siebie jako siebie.
gódź się z tym, takie jest twoje przeznaczenie. Twoja żona umrze
„Zawsze byłeś przeciwnikiem małżeństwa.
za kilka godzin".
Dlaczego nagle zmieniłeś zdanie?" Ten odpowiedział:
Nasreddin odpowiedział: „Nie przejmuj się mną. Wytrzyma-
„Nadchodzi zima, ludzie mówią, że będzie bardzo mroźna. Nie
łem z nią przez tyle lat, mogę wytrzymać jeszcze kilka godzin!"
stać mnie na centralne ogrzewanie, żona jest tańsza!"Oto i logika.
W najlepszym wypadku tolerujemy się. A kiedy myślisz ta-
Żyjesz z kimś, bo jest to wygodne, rozsądne, ekonomiczne, tańsze.
kimi kategoriami, cierpisz; cierpi twoja potrzeba bliskości z kimś.
Żyć samemu jest naprawdę trudno, a żona spełnia wiele ról. Jest
Właśnie dlatego Jean-Paul Sartre mówi, że „piekło to inni" (...),
gospodynią, kucharką, służącą, pielęgniarką - bardzo wiele ról.
ponieważ będąc z innymi, po prostu cierpisz, druga osoba
Jest najtańszym pracownikiem na całym świecie. Robi tak wiele
zniewala cię, dominuje nad tobą. Druga osoba stwarza proble-
bez zapłaty. To wyzysk.
my, pozbawia cię wolności, pozbawia cię szczęścia. Wtedy zwią-
Małżeństwo to instytucja wyzysku, a nie bliskość z drugim
zek staje się rutyną, czymś, co trzeba tolerować. Jeśli zaledwie
człowiekiem. Właśnie dlatego nie daje szczęścia. Nie może. Jak
tolerujesz drugą osobę, jak możesz poznać piękno bycia z kimś?
z korzeni wyzysku może narodzić się zachwyt?
Tak naprawdę nigdy tego nie czułeś.
Istnieją tak zwani święci, którzy wciąż powtarzają, że niedola
Do małżeństwa prawie nigdy nie dochodzi, ponieważ oznacza
człowieka wynika z tego, iż żyje w rodzinie, żyje w świecie. Mó-
ono celebrację bliskości. Nie jest ono oficjalnym dokumentem. Nie
wią: „Porzuć wszystko, wyrzeknij się wszystkiego!"
może ci go dać Urząd Stanu Cywilnego, nie może ci go dać w
prezencie żaden ksiądz. Jest ono gruntowną rewolucją w tobie,
przemianą twojego stylu życia i może się wydarzyć tylko wtedy, gdy
celebrujesz bycie razem, gdy przestajesz traktować drugą osobę
128 Apteka dla duszy Seksualność i związki 129

Ich rozumowanie wydaje się być słuszne - nie dlatego, że to jesteś dojrzały, druga osoba może również stać się niebem. Dru-
prawda, ale dlatego, że nie umiemy być razem. Inaczej wszyscy ga osoba jest taka jak ty, ponieważ jest ona tylko lustrem, odbija
ci święci myliliby się. Człowiek, który poznał smak bliskości z w sobie ciebie.
kimś, poznał to, co boskie. Człowiek, który żyje w prawdziwym Gdy mówię: „dojrzałość", mam na myśli wewnętrzną
małżeństwie, poznał boskość, ponieważ miłość to najlepsze uczciwość. A ona pojawia się tylko wtedy, gdy przestajemy
drzwi. obwiniać innych, gdy przestajemy mówić, że to inni są
Ale bycia razem nie ma, a ty żyjesz z kimś, nie wiedząc na- sprawcami naszego cierpienia, gdy zdajemy sobie sprawę, że
wet, czym jest bliskość. Żyjesz tak przez siedemdziesiąt, osiem- nasze cierpienie zależy od nas. Jest to pierwszy krok ku
dziesiąt lat, nie wiedząc, czym naprawdę jest wspólne życie. dojrzałości: to ja jestem odpowiedzialny. Cokolwiek się dzieje,
Dryfujesz niezakorzeniony w życiu. Zwyczajnie przechodzisz z ja to robię.
jednej chwili w kolejną, nie próbując tego, co daje ci życie. Nie Smutno ci. Czy to nie twoje dzieło? Poczujesz się niespokojny, ale
jest to dane przy narodzinach. Wiedza o życiu nie jest jeśli będziesz umiał trwać w tym uczuciu, prędzej czy później będziesz
dziedziczna. Życie powstaje dzięki narodzinom, ale mądrość, w stanie zaprzestać pewnych rzeczy. O tym mówi cała teoria karmy.
doświadczenia, ekstazy trzeba nabyć. Stąd znaczenie medytacji. To ty jesteś odpowiedzialny. Nie mów, że Druga osoba jest taka jak ty,
Trzeba zdobyć tę mądrość, trzeba wzrastać w jej kierunku, to wina społeczeństwa, nie mów, że winni ponieważ jest ona tylko
osiągnąć określoną dojrzałość. Tylko w taki sposób będziesz w są rodzice; nie mów, że to wina warunków lustrem, odbija w sobie ciebie.
stanie pojąć sens bliskości z kimś. Życie może się przed tobą ekonomicznych; nie zrzucaj odpowiedzialności
otworzyć jedynie w momencie uzyskania dojrzałości. Lecz na innych. To ty jesteś odpowiedzialny. Początkowo będzie to jak
ludzie żyją i umierają dziecinni. Nigdy tak naprawdę nie brzemię, ponieważ nie będziesz mógł zrzucać odpowiedzialności na
dorastają, nigdy nie osiągają dojrzałości innych. Ale przyjmij je...
Czym jest dojrzałość? Osiągnięcie dojrzałości seksualnej nie Ktoś zapytał mułłę Nasreddina: „Dlaczego jesteś smutny?"
oznacza, że jesteś dojrzały. Zapytaj psychologów: mówią, że Odpowiedział: „Moja żona uparła się, żebym rzucił hazard, pa-
wiek przeciętnego dorosłego zatrzymuje się na trzynastu, czter- lenie, karty. I zrobiłem to". Mężczyzna powiedział: „Więc twoja
nastu latach. Twoje ciało rozwija się, ale umysł zatrzymuje się żona musi się teraz bardzo cieszyć".
na etapie około trzynastu lat. Nic dziwnego, że zachowujemy się Nasreddin odrzekł: „W tym problem. Nie ma teraz na co na-
tak głupio; że nasze życie przeradza się w nieustanną głupotę! rzekać i jest przez to bardzo nieszczęśliwa. Zbiera się, by coś
Umysł, który nie dorósł, z pewnością co chwila będzie popełniał powiedzieć, ale nie może wymyślić nic, na co mogłaby narze-
głupstwa. kać. Nie może zrzucać na mnie winy. Nigdy nie widziałem, żeby
Niedojrzały umysł zawsze zrzuca odpowiedzialność na in- była tak nieszczęśliwa. Myślałem, że rzucając to wszystko,
nych. Czujesz się nieszczęśliwy i wydaje ci się, że jest tak dlate- sprawię jej radość, ale ona jest bardziej smutna niż kiedykolwiek
go, że inni robią z twojego życia piekło. „Piekło to inni." Moim wcześniej".
zdaniem, to twierdzenie Sartre'a jest bardzo niedojrzałe. Gdy
130 Apteko dla duszy Seksualność i związki 131

Jeśli będziesz obwiniał innych, a oni będą robić to, co im ka- musisz iść za tym, co czujesz, że jest fałszywe, gdyż jesteś teraz
żesz, skończysz jako samobójca. W końcu nie będziesz miał na ześrodkowany i zakorzeniony w sobie.
kogo zrzucić odpowiedzialności.
Więc dobrze jest być winnym jakichś rzeczy; to uszczęśliwia
Recepty
innych. Jeśli mąż jest idealny, żona odejdzie od niego. Jak moż-
na zapanować nad idealnym mężczyzną? Więc nawet jeśli nie
chcesz, popełniaj błędy, po to żeby żona mogła nad tobą domi- Otwarcie i zamknięcie
nować i czuć się szczęśliwa!
Tam, gdzie jest idealny mąż, z pewnością będzie rozwód. Jeśli pozostaniesz zamknięty, pozostaniesz martwy. To tak jak-
Znajdź idealnego mężczyznę, a zwrócisz się przeciwko niemu, byś miał dostęp do całego nieba, a zerkał tylko przez dziurkę od
ponieważ nie będziesz mogła go potępiać, nie będziesz mogła klucza. Oczywiście widzisz przez nią kawałek nieba, a czasem
powiedzieć o nim nic złego. Nasze umysły uwielbiają zrzucać nawet i promień słońca albo migoczącą gwiazdę. Ale nie-
odpowiedzialność na innych. Nasze umysły chcą narzekać. To potrzebnie jest to okupione takim trudem, a ty niepotrzebnie się
sprawia, że czujemy się dobrze - ponieważ to nie my jesteśmy za zubażasz.
coś odpowiedzialni, ciężar nie spoczywa na nas. Ale jest to Wyjdź z tego - możesz to zrobić. Spróbuj wykonać pewien
kosztowne. Tak naprawdę nie pozbywasz się ciężarów; nakładasz mały eksperyment. Każdego wieczoru przed zaśnięciem stań na
ich na siebie coraz więcej. Tylko że nie jesteś tego świadomy. środku pokoju i patrz na ścianę. Skup się na niej: nie na
Ludzie żyją po siedemdziesiąt lat, wiele, wiele razy, a nigdy drzwiach, lecz na ścianie. Pomyśl o sobie jak o ścianie bez
nie dowiedzieli się, czym jest życie. Nie byli dojrzali, nie osiąg- drzwi, całkowicie zamkniętej. Nikt nie może do ciebie wejść ani
nęli harmonii, nie byli zrównoważeni. Żyli na obrzeżach. ty nie możesz wyjść. Jesteś uwięziony. Stań się niemal jak
Jeśli obrzeże ciebie zetknie się z obrzeżem innych, dochodzi ściana. Niech cala twoja energia stanie się ścianą, Chińskim
do zderzenia, a jeśli trwasz w przekonaniu, że druga osoba Murem.
popełniła błąd, pozostajesz właśnie na tym obrzeżu siebie. Gdy Przez dziesięć minut bądź ścianą i bądź tak spięty, jak tylko
zdasz sobie sprawę, że jesteś za siebie odpowiedzialny, cokol- potrafisz. Żadnych otworów - stań się całkowicie zamknięty.
wiek się dzieje, to ty jesteś przyczyną, ty to zrobiłeś, wtedy na- Leibniz nazywał taki byt „monadą", atomem bez okien,
gle twoja świadomość przeskakuje z obrzeży do centrum. Wtedy całkowicie zamkniętym w sobie. Zaczniesz się pocić, zaczniesz
po raz pierwszy stajesz się środkiem swojego świata. się trząść, narośnie w tobie niepokój. Poczujesz się, jakbyś umie-
To pozwoli ci bardzo dużo zrobić (...), ponieważ możesz rał, jakbyś wchodził do grobu. Nie przejmuj się, wejdź w to.
odrzucić to, co ci nie odpowiada; możesz przyswoić to, co ci od- Doprowadź to do maksimum - to napięcie, to kurczenie się.
powiada; możesz podążać za tym, co czujesz jako prawdę; nie Wtedy odwróć się, spójrz na drzwi (niech będą otwarte) i stań
się nimi. Poczuj, jak stajesz się drzwiami. Nie jesteś już
132 Apteka dla duszy Seksualność i związki 133

ścianą. Każdy może do ciebie wejść, nie ma nawet potrzeby


pukać. I każdy może wyjść; nie ma ograniczeń. Zrelaksuj się. Zjednoczenie
Odpręż całe ciało i wszystkie emocje. Rozrośnij się. Pozostań w
miejscu, ale rozrośnij się. Poczuj, jak wypełniasz cały pokój. Przeprowadźcie jedną medytację wspólnie. Usiądźcie wieczorem
Poczuj, jak twoja energia wypływa przez drzwi na dwór. Pozwól naprzeciwko siebie i podajcie sobie na ukos ręce. Przez dziesięć
wydostać się jej i poczuj, jak zewnętrzny świat wpływa w ciebie. minut patrzcie sobie w oczy. Jeśli ciało zacznie się kołysać i
Na dziesięć minut stań się ścianą, przez dwadzieścia - bądź poruszać, pozwólcie na to. Możesz mrugać, ale patrz drugiej
drzwiami. Później zaśnij. Rób tak co najmniej przez trzy mie- osobie w oczy. Jeśli ciało zacznie się kołysać - a zacznie -
siące. Po trzecim tygodniu zaczniesz czuć się bardzo otwarty... pozwól mu na to. Cokolwiek by się nie działo, nie puszczajcie
ale nie przerywaj ćwiczenia. jednak swoich dłoni. Nie możesz o tym zapomnieć.
Daję ci i ścianę, i drzwi, żebyś łatwiej mógł poczuć różnicę. Po dziesięciu minutach oboje zamknijcie oczy i kołyszcie się
Gdy zrozumiesz już swoją energię - że staje się ścianą i staje się przez kolejne dziesięć minut. Następnie wstańcie i, nadal
drzwiami - uświadomisz sobie istnienie pewnego pięknego wy- trzymając się za ręce, kołyszcie się przez dalsze dziesięć minut.
miaru. Będziesz mógł odczuwać energię innych ludzi. Mijając Doświadczenie to głęboko połączy wasze energie: dziesięć
człowieka na ulicy, będziesz wiedział, czy jest on „ścianą", czy minut siedzenia i patrzenia sobie w oczy tak głęboko jak to tylko
„drzwiami". Będziesz dysponował wewnętrznym zrozumieniem. możliwe oraz kołysania się, następnie dziesięć minut z
Jeśli chcesz odezwać się do kogoś, nie rób tego, kiedy czujesz, zamkniętymi oczami wciąż w pozycji siedzącej, kołysząc się. Po
że jest „ścianą", bo nic z tego nie wyjdzie. Nawiązuj kontakt prostu poczuj, jak energia zaczyna nad tobą panować. Następnie
tylko, gdy człowiek jest „drzwiami". wstań i kołysz się z otwartymi oczami. Przerodzi się to niemal w
Nawet sobie nie wyobrażasz, jak wielu głębokich doświad- taniec. Przez cały czas trzymajcie się w ten sam sposób za ręce.
czeń może to dostarczyć w związkach. Zbliżaj się do kogoś, gdy Postępujcie tak przez trzydzieści minut każdego wieczoru
jest „drzwiami", a ten sam człowiek okaże się kimś zupełnie in- przez dziesięć dni, a jeśli to wam odpowiada, możecie powtó-
nym. Zbliż się do dziecka, gdy jest „drzwiami" - wtedy będzie rzyć ćwiczenie również rano. Można wykonywać je dwa razy na
ono słuchać, będzie gotowe przyswoić to, co powiesz. Inaczej dobę, ale nie więcej.
choć będziesz krzyczeć, ono pozostanie głuche; jest „ścianą".
Rozmawiaj ze swoją ukochaną, gdy jest „drzwiami". Kochaj się
Ocean innego
ze swoim ukochanym, gdy jest „drzwiami". Kiedy jest „ścianą",
lepiej mu nie przeszkadzać. Udaj się nad morze, są tam miliony fal. Nigdy nie widzisz
Kiedy wewnętrznie poznasz to uczucie, będziesz w stanie morza, zawsze widzisz fale, ponieważ to one znajdują się na
wyczuć je wszędzie.
134 Apteka dla duszy Seksualność i zwigzki 135

powierzchni. Lecz każda fala to nic innego jak falujące morze;


to morze kołysze się tymi falami. Skup się na morzu i zapomnij Odblokuj energię seksualną
o falach, ponieważ one tak naprawdę nie istnieją, istnieje tylko
morze. Każdego ranka po przespanej nocy stań na środku pokoju i
Gdy masz czas, usiądź z przyjacielem - z kochaną osobą, z żo- zacznij potrząsać całym ciałem - całym ciałem od palców stóp
ną, z mężem czy z kimś innym, może być nawet nieznajomy -po po głowę - i poczuj wrażenie niemal orgazmiczne, jakby
prostu siedźcie i bez myślenia patrzcie sobie w oczy, spróbujcie wywoływało to w tobie seksualne szczytowanie.
się w nich zatopić. Patrzcie sobie w oczy coraz głębiej i głębiej. Po Czerp z tego przyjemność, utrzymuj ten stan. Jeśli przyjdzie
chwili uświadomisz sobie, że przekroczyłeś fale i otworzył się ci ochota wydania z siebie jakichś dźwięków, zrób to. Baw się
przed tobą ocean. tak przez dziesięć minut.
Patrzcie sobie głęboko w oczy, ponieważ oczy są tylko drzwia- Następnie natrzyj całe ciało suchym ręcznikiem i weź
mi. Jeśli nie myślisz, jeśli tylko wpatrujesz się w oczy, fale znik- prysznic.
ną i odsłoni się przed tobą ocean. Postępuj tak każdego ranka.
Na początku ćwicz to z człowiekiem, ponieważ tego rodzaju
fale są ci bliższe. Następnie spróbuj ze zwierzętami - trochę
Zaczekaj na właściwą chwilę
bardziej odległymi. Potem ćwicz na drzewach - to jeszcze
bardziej odległe fale. Następnie przejdź do kamieni. Zanim zaczniecie uprawiać miłość, przez piętnaście minut po
Jeśli potrafisz patrzeć głęboko w oczy, poczujesz, że człowiek prostu posiedźcie razem w milczeniu, trzymając się za skrzyżo-
zniknął, osoba przestała istnieć. Ukryte jest w tym jakieś ocea- wane ręce. Siedźcie po ciemku lub przy bardzo przyćmionym
niczne zjawisko, a osoba ta była tylko falowaniem głębi, falą cze- świetle i odczuwajcie się nawzajem. Zestrójcie się ze sobą. Aby
goś nieznanego i ukrytego. to osiągnąć, oddychajcie razem. Gdy wydychasz powietrze,
Spróbuj. Odkryjesz coś, co warto poznać. druga osoba również wydycha; gdy wdychasz, on (ona) też
Kiedy wyczujesz obecność jakichś rozróżnień, wiedz, że wdycha. Zestrajanie się potrwa dwie, trzy minuty. Oddychajcie
występują one tylko na powierzchni. Wszelkie rozróżnianie jest tak, jakbyście byli jednym ciałem - nie dwoma, lecz jednym.
możliwe tylko na powierzchni; „wiele" przynależy do powie- Patrzcie sobie w oczy, nie natarczywie, tylko bardzo delikatnie.
rzchni. Cieszcie się sobą nawzajem. Bawcie się swoimi ciałami. Nie
Patrz głęboko i nie daj się zwieść temu, co powierzchowne. przechodźcie do uprawiania miłości, póki nie pojawi się
Wkrótce uświadomisz sobie istnienie wokół siebie oceanu. Wte- odpowiedni moment. To nie ty będziesz uprawiał seks, ale po
dy zobaczysz, że również ty jesteś falą, twoje ego to fala. Za tym prostu nagle poczujesz, że sam się dzieje. Poczekaj na ten
ego kryje się nienazwane, jedno. moment. A jeśli nie nadejdzie, nie ma potrzeby go wymuszać.
Jest dobrze - połóżcie się spać, nie ma obowiązku kochać się.
136 _____________________________________________Apteka dla duszy Seksualność i związki 137

Czekaj na ten moment jeden, dwa, trzy dni. W końcu nadej- obwód - a ty go czujesz. Wyczuwasz go, jeśli jesteś uważny.
dzie. A gdy się pojawi, miłość będzie bardzo głęboka. Będzie Czujesz, że stałeś się nośnikiem obiegu energii witalnej.
bardzo, bardzo cichym, oceanicznym uczuciem. Ale poczekaj na Pozostań uważny. Wkrótce uświadomisz sobie, że im silniej-
właściwy moment. Nie wymuszaj go. szy wytwarza się obieg, tym bardziej myśli odpadają od ciebie,
Do miłości trzeba podejść jak do medytacji. Trzeba ją pieścić opadają jak pożółkłe liście z drzewa. Myśli odpływają, a umysł
i smakować bardzo powoli, tak aby zalała cię i wywołała w tobie staje się coraz bardziej pusty.
poczucie, że nie istniejesz. To nie ty uprawiasz miłość, ty jesteś Pozostań uważny, a wkrótce zauważysz, że jesteś ty, ale nie
miłością. Miłość staje się ogromną energią wokół was. Przerasta ma ego. Nie możesz mówić „ja". Stało się z tobą coś większego
was oboje. Zatracacie się w niej. Ale na to trzeba poczekać. niż ty. Razem z twoim partnerem roztopiliście się w tej większej
Poczekaj na ten moment, a w końcu nadejdzie. Pozwól ener- energii.
gii nagromadzić się i nie naciskaj. Powoli zaczniesz odczuwać, Ale to połączenie nie powinno zachodzić nieświadomie, ina-
czej umknie ci najważniejsze - będzie to jedynie piękny akt sek-
że stopniowo narasta. Zaczniesz dostrzegać oznaki, preludium i
sualny, a nie przemiana. Będzie piękny, nie ma w tym nic złego,
wszelkie trudności znikną. ale nie będzie on przemianą. Jeśli Jeśli pozostaniesz uważny,
wszystko przebiegnie nieświadomie, dostrzeżesz przemianę energii
będziesz zawsze poruszał się tą utartą ciele, po drugie pozbycie się
Bądź dziki i obserwuj
koleiną. Będziesz pragnął tego ponownie myśli z umysłu i po trzecie,
Wtedy dzikość nie stanowi zagrożenia; wtedy jest piękna. Na- do świadczyć. Przeżycie to samo w sobie pozbycie się ego z serca.
będzie piękne, ale zmieni się w rutynę.
prawdę jedynie dziki mężczyzna może być piękny. Również ko- I za każdym razem, gdy będziesz go doświadczał, będzie wytwarzać
bieta, jeśli nie jest dzika, nie może być piękna, ponieważ im jest się w tobie jeszcze większe pożądanie. Im więcej będziesz miał, tym
bardziej dzika, tym bardziej żywa. Jesteś niczym dziki tygrys, dzi- bardziej będziesz pragnął i wpadniesz w błędne koło. Nie rozwiniesz
ka łania, biegnąca przez las. Piękno! Ale chodzi o to, aby nie się, tylko będziesz się kręcił w kółko.
zatracić świadomości. Jeśli pozostaniesz uważny, dostrzeżesz, po pierwsze, przemia-
Cała metoda, cały proces przemiany w świadka jest procesem nę energii w ciele, po drugie, pozbycie się myśli z umysłu i po
przemiany energii seksualnej - zagłębienia się w seks, a po- trzecie, pozbycie się ego z serca. Trzeba zaobserwować i dokła-
zostawania uważnym. Cokolwiek się dzieje, obserwuj to i patrz dnie przyjrzeć się tym trzem rzeczom. A kiedy zajdzie trzecia z
przez to na wylot; niech nic ci nie umknie. Cokolwiek dzieje się nich, twoja energia seksualna stanie się energią medytacyjną.
z twoim ciałem, z twoim umysłem, z twoją wewnętrzną energią, Wtedy przestaje to być tylko seks. Możesz po prostu leżeć razem
za każdym razem powstaje nowy obieg energetyczny. Elektry- z ukochaną osobą, ciało obok ciała, ale ciebie już tam nie ma -
czność w ciele zaczyna poruszać się inaczej, zaczyna inaczej krą- oboje przenieśliście się do innego świata.
żyć; staje się wspólna dla ciebie i partnera. Tworzy się wewnętrzny
138 Apteka dla duszy Seksualność i zwigzki 139

Smakuj rozłąkę Bądź rozrzutny w miłości

Miłość to związek między tobą i jakąś drugą osobą. Medytacja Gdy energia wznosi się ku górze, transformacji ulega też energia
to związek między tobą i tobą. Miłość rozchodzi się w kierunku seksualna, zmienia swoją jakość. Potrzeba seksu maleje, a
na zewnątrz, medytacja - do wewnątrz. potrzeba miłości rośnie. Energia poruszająca się w dół zamienia
Miłość polega na dzieleniu się z kimś - ale jak możesz się się w seks, energia poruszająca się w górę to miłość.
czymś podzielić, czego nie masz? Czym się podzielisz? Medy- Nie czekaj. Zacznij kochać ludzi. Bądź szczodry w miłości.
tacja da ci coś, czym będziesz mógł się podzielić. Medytacja da Kochaj przyjaciół, a nawet nieznajomych. Kieruj miłość ku
ci jakość, energię, która skierowana na drugą osobę, może prze- drzewom, kamieniom, po prostu kochaj.
mienić się w miłość. Siedzisz na skale i tak jak wtedy, gdy dotykasz ukochanej oso-
Medytacja to nic innego jak znajdowanie wspólnego języka z by, zobaczysz, że jeśli z głęboką miłością dotkniesz skałę, od-
samym sobą. Jeśli nie potrafisz porozumieć się z samym sobą, w powie ci. Niemal natychmiast poczujesz, że odpowiedziała. Skała
jaki sposób chcesz porozumieć się z kimś innym? Dlatego pier- przestaje być skałą. Dotknij drzewa z głęboką miłością i nagle
wsza miłość skierowana jest na siebie. Dopiero wtedy możliwa zobaczysz, że nie będzie to jednostronne. Nie tylko ty kochasz
jest ta druga. Ludziom śpieszy się do drugiej miłości, choć nic drzewo - ono odpowiada na twoją miłość.
nie wiedzą o pierwszej. Wszystko, co robisz, rób z miłością. Nawet kiedy jesz, jedz z
Jeśli tęsknisz za ukochaną osobą, pamiętaj o niej, pamiętaj o miłością, przeżuwaj jedzenie z uczuciem. Gdy bierzesz prysznic,
nim. Pisz piękne listy... i nie przejmuj się, czy są prawdziwe, obdarz miłością i wdzięcznością spływającą po tobie wodę,
Medytacja to nic innego jak czy nie! Powinny być piękne. Pisz wiersze, głęboko ją szanuj - ponieważ świętość jest wszędzie i wszystko
znajdowanie wspólnego języka poświęć godzinę dziennie swojej ukochanej jest święte. Gdy raz poczujesz, że wszystko jest niezwykłe,
.
z samym sobą osobie. Od dziesiątej do jedenastej nigdy nie zabraknie ci miłości, ponieważ będziesz ją otrzymywał
w nocy zgaś światło, usiądź na łóżku, wspo- od całego świata.
minaj ukochanego, czuj go.
W swojej wyobraźni dotykaj go, całuj, przytulaj i daj się po-
nieść! Ta druga osoba nigdy nie będzie tak cudowna jak w twoich Pierwszy i ostatni raz
marzeniach. Prawdziwi ludzi nigdy nie są tak piękni - a przy- Będąc z kimś, zawsze pamiętaj, że może to być wasz ostatni raz.
najmniej bardzo rzadko. Prędzej czy później stają się do nicze- Nie zmarnuj go na bzdury, nie twórz konfliktów, które nic nie
go! A tak wspaniale jest fantazjować! znaczą. Gdy zbliża się śmierć, wszystko inne traci znaczenie.
Gdy ktoś zrobi czy powie coś, na co ty się zdenerwujesz, po-
myśl o śmierci. Wyobraź sobie śmierć tego człowieka albo
140 Apteka dla duszy Seksualność i związki 141

własną -jakie znaczenie będzie wtedy miało to, co ta osoba Jeśli człowiek od początku zachowa świadomość, można
powiedziała? Mógł mieć na myśli coś zupełnie innego. Może ocalić związek. Wlewaj w niego swoją pozytywną energię, ale
uraziła cię jedynie twoja interpretacja? Na sto problemów, pamiętaj, że prędzej czy później zacznie napływać też negaty-
dziewięćdziesięciu dziewięciu winna jest nasza interpretacja. wna. Kiedy się pojawi, rozładuj ją w samotności.
Ilekroć z kimś jesteś, pamiętaj też, że nie jest to ta sama oso- Pójdź do innego pokoju i uwolnij negatywną energię. Nie ma
ba co poprzednio, ponieważ wszystko ulega zmianom. Nie moż- potrzeby wylewać jej na drugą osobę. Jeśli chcesz krzyczeć,
na dwa razy wejść do tej samej rzeki. Nie można dwa razy spot- wrzeszczeć, złościć się, idź do osobnego pokoju, krzycz i wście-
kać tej samej osoby. Będziesz odwiedzać swoją matkę, ojca, kaj się, bij w poduszkę. Nikt nie powinien posuwać się do
braci, siostry i przyjaciół - ale oni na pewno się zmienili. Nic nie ciskania przedmiotami w ludzi. Nie zrobili ci nic złego, więc
pozostaje takie samo. Ty również się zmieniłeś, nie będziesz tą dlaczego masz w nich celować? Dużo lepiej wyrzucić to, co
samą osobą; również dlatego ludzie wydadzą ci się inni. negatywne, do kosza na śmieci.
Jeśli będziesz pamiętać o tych dwóch sprawach, miłość bę- Jeśli pozostaniesz uważny, ze zdziwieniem przekonasz się, że
dzie mogła rozkwitnąć. Zawsze spotykając się z kimś, traktuj wa- można tego dokonać. A gdy uwolnisz się od tego, co negatywne,
sze spotkanie jak pierwsze. I zawsze traktuj je tak, jakby miało ponownie popłynie pozytywna energia.
być ostatnim. Tak to właśnie jest. Energię negatywną można uwalniać wspólnie z drugą osobą tylko
Wtedy te krótkie chwile razem mogą stać się cudownym pod warunkiem, że związek trwa już długo, jest ugruntowany. Ale i
spełnieniem. wtedy powinno być to traktowane jako
Zawsze, spotykając się z kimś,
terapia. Gdy obaj partnerzy stali się bardzo traktuj wasze spotkanie jak
uważni, pozytywnie nastawieni, gdy stali się pierwsze. I zawsze traktuj je
Rozładuj negatywne energie jednością i są w stanie tolerować negatywną tak, jakby miało być ostatnim
energię drugiej osoby - a nie tylko tolerować,
Początki miłości zawsze są piękne, ponieważ nie zanieczyszczasz
ale też korzystać z niej - mogą dojść do porozumienia, że będą razem
jej swoją destruktywną energią. Na początku wypełniasz ją ener- uwalniać to, co negatywne w formie terapii.
gią pozytywną; obie osoby przelewają swoją pozytywną energię Ale wtedy też radzę, by wszystko odbywało się w pełnej świa-
i wszystko układa się fantastycznie. Ale potem stopniowo zaczy- domości, z premedytacją, a nie nieświadomie. Co wieczór bą-
na przeważać energia negatywna. Nie można wstrzymywać jej w dźcie przez godzinę negatywnie nastawieni do siebie - uczyńcie
nieskończoność. Pozytywna energia się wyczerpuje (...). Jej z tego rodzaj gry zamiast gniewać się na siebie w
zapas jest bardzo mały, a zapas negatywnej jest ogromny. Po- nieoczekiwanym miejscu i czasie. Ludzie z reguły nie zachowują
zytywnej jest niewiele i po upływie miesiąca miodowego wyczer- pełnej uwagi - nie dwadzieścia cztery godziny na dobę -ale przez
puje się. Wtedy pojawia się negatywna. Otwierają się drzwi jedną godzinę możecie oboje usiąść razem i być do siebie
piekła, a człowiek nie może zrozumieć, co się stało. Taki piękny negatywnie nastawieni. Wtedy będzie to gra, ćwiczenie
związek - dlaczego roztrzaskał się o skały?
Seksualność i związki 143
142____________________________________________________Apteka dla duszy

terapeutyczne. Po sześćdziesięciu minutach zakończy się, nie być zarówno negatywny, jak i pozytywny; możesz być
pozostawiając kaca. Nie zabierzecie jej do swojego związku. spontaniczny.
Pierwszy etap: negatywna energia powinna być Tak miłość staje się małżeństwem.
rozładowywana w samotności. Drugi etap: złe emocje powinny
być rozładowywane w określonym czasie za zgodą obu stron. Od osamotnienia do bycia samemu
Dopiero na trzecim etapie człowiek może bez żadnych obaw być Ludziom wydaje się, że powinno im być smutno, gdy są sami.
naturalny. Wtedy zarówno bycie negatywnym, jak i Jest to po prostu nieprawidłowe skojarzenie, mylna interpretacja,
pozytywnym będzie piękne - ale tylko na trzecim etapie. ponieważ wszystko, co piękne, zdarza się tylko w samotności,
Gdy w pierwszym kroku przestajesz odczuwać gniew - nie gdy przebywasz w tłumie. Wszystko, co transcendentne,
siedzisz naprzeciw poduszki i gniew nie pojawia się - oznacza to, pojawia, się gdy człowiek jest samotny, jest sam.
że etap się zakończył. Gniew będzie przychodził miesiącami, ale Ekstrawertyczny umysł wytworzył wpoił wszystkim zasadę:
nagle pewnego dnia poczujesz, że przestał; stał się bezsensowny, gdy jesteś sam, czujesz się źle. Rusz się, spotykaj się z ludźmi,
a ty nie potrafisz dłużej złościć się w samotności. Poczekaj jed- ponieważ szczęście jest wśród nich. To nieprawda. Szczęście
nak, aż druga osoba zacznie odczuwać to samo. Kiedy i u niej wynikające z interakcji z ludźmi jest powierzchowne. Szczęście,
które rodzi się, gdy jesteś sam, jest niezmiernie głębokie.
pierwszy etap zakończy się, rozpoczyna się drugi. Wtedy przez
Zachwyć się nim. Już samo słowo „samotność sprawia, że robi
godzinę lub dwie - zdecydujecie, rano czy wieczorem - z
się smutno. Nie nazywaj tego samotnością,
premedytacją stajecie się negatywni. Jest to rodzaj psychodramy, Szczęście wynikające z
nazywaj „byciem samemu” - „byciem interakcji z ludźmi jest
po prostu ćwiczenie. samemu", a nie „odizolowaniem". Niefortunne powierzchowne. Szczęście,
Nie atakujesz mocno. Uderzasz, ale nie drugą osobę. Po słowa mogą być powodem problemów. które rodzi się, gdy jesteś sam ,
prostu wyrzucasz z siebie wszystko, co negatywne. Nie oskarżasz Nazywaj to „stanem medytacyjnym", bo nim jestniezmiernie głębokie
drugiej osoby. Nie mówisz: „Jesteś zły(a)", mówisz: „Mam jest, a gdy się pojawia, ciesz się nim.
wrażenie, że jesteś zły(a)". Nie mówisz: „Obraziłeś(aś) mnie"; Śpiewaj, tańcz albo siedź w ciszy, zwrócony twarzą do ścia-
mówisz: „Czuję się obrażony(a)". To coś zupełnie innego. To ny, czekając, aż coś się wydarzy. Spraw, by był to stan oczeki-
świadoma gra: „Czuję się obrażony(a), więc wyrzucę z siebie wania, a poznasz nową wartość.
swój gniew. Jesteś mi najbliższy(a), więc posłuż mi na pretekst" I wcale nie będzie to smutek. Jeśli choć raz zakosztowałeś
(...). Tak samo niech postąpi druga osoba. głębi bycia samemu, wszystkie związki wydają się płytkie.
Po pewnym czasie znów pojawi się moment, w którym po- Nawet miłość nie może sięgnąć tak głęboko, ponieważ w miłości
czujesz, że to świadome bycie negatywnie nastawionym przesta- obecna jest druga osoba, a to trzyma cię bliżej obrzeża, peryferii.
nie działać. Siedzicie przez godzinę i nic się nie pojawia; ani u Gdy nie ma nikogo, gdy nie ma nawet myśli o nim,
ciebie, ani u partnera. Wtedy kończy się drugi etap. Nadchodzi
czas na trzeci - a trzeci obejmuje całe życie. Teraz jesteś gotów
144____________________________________________Apteko dla duszy 145

a ty jesteś całkowicie sam, zaczynasz tonąć i zatapiasz się w


sobie.
Nie bój się. Na początku to zanurzanie będzie przypominać
śmierć. Otoczy cię mrok. Otoczy cię smutek, bo jedyne szczę-
ście, które znałeś, leżało zawsze w związku z drugim człowie-
kiem, z innymi ludźmi. Poczekaj trochę. Zanurz się jeszcze głę-
biej, a odkryjesz narastającą ciszę oraz bezruch, który ma w sobie
coś z tańca... nieruchomy ruch wewnątrz ciebie. Nic się nie 8. Łączność ciała i umysłu
porusza, a jednak wszystko ma ogromną prędkość - puste, a
pełne. Spotykają się paradoksy i zanikają sprzeczności. Ćwiczenia dla zdrowia
Siedź w ciszy, zrelaksowany, ale czujny, ponieważ czekasz. oraz odczuwania całego siebie
Czekasz, aż coś na ciebie spłynie. Kiedy tak siedzisz, bądź zwró-
cony twarzą do ściany. Ściana jest piękna. Nie masz się jak
ruszyć. Gdziekolwiek spojrzysz - ściana. Nie ma dokąd iść. Nie
wieszaj na niej obrazów; po prostu niech to będzie pusta ściana. Diagnoza
Gdy nie ma na co patrzeć, stopniowo zainteresowanie
patrzeniem maleje. Przez patrzenie na pustą ścianę narastają w
tobie jednocześnie pustka i prostota. I w ten sposób, dzięki
zwykłej ścianie powstaje inna ściana w tobie: ściana
M Mułła Nasreddin zeznawał w sądzie. Zauważył, że każde
jego słowo notowane jest przez pisarza sądowego.
Stopniowo mówił coraz szybciej i szybciej. W końcu pisarz
niemyślenia. sądowy z trudem mógł za nim nadążyć. Wreszcie Nasreddin
Pozostań otwarty i radosny. Uśmiechaj się, czasem zanuć ja- wykrzyknął: „Na Boga, panie! Nie pisz tak szybko. Nie nadążam
kąś melodię albo kołysz się. Możesz nawet tańczyć, ale rób to za panem".
zwrócony do ściany; niech ona będzie przedmiotem medytacji. Zupełnie nie kieruję się zegarem. Ale doszedłem do zrozu-
Człowiek prędzej czy później musi pogodzić się ze swoją mienia swojego ciała. Nauczyłem się wyczuwać jego potrzeby.
samotnością. Gdy się z nią zmierzysz, zmienia ona swoją barwę, Wsłuchując się w nie, bardzo dużo się dowiedziałem. Również
jakość. Zmienia się jej smak. Staje się po prostu byciem same- ty, jeśli będziesz słuchał swojego ciała, jeśli będziesz na nie wy-
mu. Nie jest to stan izolacji, jest to bycie samemu. Osamotnienie czulony, wytworzysz u siebie rodzaj zdyscyplinowania, którego
ma w sobie nutę przygnębienia; bycie samemu otwiera przed jednak nie będzie można nazwać dyscypliną.
tobą poczucie błogości. Nie zmuszałem się do tego. Próbowałem w życiu różnych rze-
czy. Nieustannie eksperymentowałem, żeby wyczuć, do czego
moje ciało doskonale pasuje. Kiedyś wstawałem bardzo
146 Apteka dla duszy Łączność ciała i umysłu 147

wcześnie, o trzeciej rano. Później o czwartej, o piątej. Teraz od lat wyjątkowy, wspaniały. Nigdy nie wydaje się śpiący. A jemu po
wstaję o szóstej. Stopniowo obserwowałem, co odpowiada prostu ta godzina odpowiada.
mojemu ciału. Człowiek musi być bardzo wyczulony. Musisz odnaleźć swoje ciało, jego własną ścieżkę, to, co mu od-
Obecnie psycholodzy mówią, że podczas snu ciało każdego powiada - to, co jest dla ciebie dobre. Gdy to odnajdziesz, z łat-
człowieka traci na dwie godziny swoją normalną temperaturę. wością możesz sobie na to pozwolić. Nie będzie żadnego wymu-
Spada ona o dwa stopnie. Może to nastąpić między trzecią a szania, ponieważ wszystko będzie zestrojone z twoim ciałem,
piątą lub drugą i czwartą albo czwartą i szóstą, ale temperatura nie będziesz mu niczego narzucać; nie będzie walki ani wysiłku.
ciała każdego człowieka spada w nocy o dwa stopnie. Te dwie Obserwuj, co ci odpowiada do jedzenia. Ludzie jadają różne
godziny są okresem najgłębszego snu. Jeśli w tym czasie rzeczy. Stają się niespokojni. Ich umysł jest wzburzony. Nie na-
wstaniesz, przez cały dzień będziesz czuł się zdezorientowany. rzucaj sobie cudzej dyscypliny, ponieważ nikt nie jest taki jak ty,
Możesz spać w sumie sześć, siedem godzin; nie zrobi to żadnej nikt nie może wiedzieć, co będzie dobre dla ciebie. Właśnie
różnicy. Jeśli przerwiesz sen w ciągu tych godzin, gdy spada dlatego namawiam cię do jednej tylko dyscypliny: jest nią samo-
temperatura, przez cały dzień będziesz czuł się zmęczony, świadomość, wolność. Słuchaj swojego ciała. Ma ono ogromną
śpiący, będziesz ziewał. Będziesz miał wrażenie, że czegoś mądrość. Jeśli będziesz go słuchał, nigdy się nie pomylisz. Jeśli nie
brakuje. Będziesz podenerwowany. Ciało będzie czuło się chore. będziesz go słuchał i będziesz wszystko mu narzucał, nigdy nie
Jeśli zaś wstaniesz dokładnie po upływie tych dwóch godzin, osiągniesz szczęścia. Będziesz niezadowolony, chory, zmartwio-
będzie to najlepszy moment. Będziesz czuł się odświeżony. Prze- ny, zawsze niespokojny i rozproszony, zdezorientowany.
spanie choćby tylko dwóch godzin będzie wtedy wystarczające. Eksperymentowałem bardzo długo. Próbowałem żywić się
Sześć, siedem, osiem godzin snu jest zupełnie niepotrzebne. Jeśli najróżniejszymi produktami i stopniowo eliminowałem to, co
prześpisz te dwie godziny, gdy temperatura spada o dwa stopnie, nie było dla mnie odpowiednie. Teraz jem Namawiam cię do jednej tyl
ko
będziesz szczęśliwy, spokojny. Przez cały dzień będziesz tylko to, co jest dla mnie dobre. Problem ma dyscypliny: jest nią
odczuwał łaskę, ciszę, zdrowie, jedność, dobre samopoczucie. z tym moja kucharka, bo niemal codziennie . samoświadomość, wolność.
Każdy musi sam zaobserwować, kiedy przypadają u niego te musi gotować to samo i nie pojmuje, jak mogę Słuchaj swojego ciała. Ma
dwie godziny. Nie sugeruj się wskazaniami z zewnątrz, ponie- wciąż jeść te same potrawy i ciągle je chwalić. ono ogromną mądrość.
waż czyjaś dyscyplina jest dobra dla tego, kto ją opracował (...). Jeść to jeszcze zgoda, ale żeby to wciąż smakowało?
Niektórzy jogini wstają o trzeciej rano - widocznie to im odpo- Jeśli coś ci odpowiada, możesz cieszyć się tym w kółko. Dla
wiada, ale ich uczniowie, choć wstają o trzeciej, przez cały dzień ciebie nie będzie to powtarzanie. Problem zaczyna się wtedy,
pozostają ospali. Martwią się, że nie są w stanie sprostać tak pro- jeśli coś ci nie odpowiada.
stemu wymaganiu. Noszą w sobie poczucie winy. Usilnie pró- Czwartkowego wieczoru mułła Nasreddin wrócił do domu na
bują, ale się im nie udaje. Myślą, że ich mistrz to ktoś kolację. Żona podała mu pieczony bób. Mułła wziął talerz i
cisnąwszy nim o ścianę, krzyknął: „Nie cierpię pieczonego
bobu!"
148 A p te k a d la d u s z y Łgczność ciała i umysłu 149

„Nasreddinie, nie rozumiem cię - zdumiała się żona. - W po-


niedziałek pieczony bób ci smakował, we wtorek smakował, we Recepty
środę smakował i nagle we czwartek mówisz, że go nie cierpisz?
To nielogiczne!"
Zwykle człowiek nie może żywić się tym samym każdego Połącz się z ciałem w stanie zdrowia
dnia. Jednak przyczyna nie tkwi w tym, że jest to to samo danie,
ale w tym, że nie jest dla niego odpowiednie. Przez jeden dzień Utrzymywanie kontaktu z ciałem oznacza głęboką wrażliwość.
możesz je tolerować, ale dwa to już za dużo. Jak mógłbyś Człowiek może wcale nie czuć, że ma ciało - odczuwa je naj-
tolerować je codziennie? Ale jeśli coś jest dla ciebie odpowie- częściej tylko wtedy, gdy jest chory. Pojawia się ból głowy i na-
dnie, wtedy nie ma problemu. Możesz jeść to przez całe życie i gle odczuwasz głowę; gdy głowa cię nie boli, nie masz z nią kon-
każdego dnia będzie ci smakować, ponieważ przynosi harmonię. taktu. Boli cię noga - uświadamiasz sobie jej istnienie. Masz
Po prostu odpowiada ci, współgra z tobą. świadomość ciała tylko wtedy, gdy coś jest nie tak.
Wciąż oddychasz - tym samym powietrzem. Wciąż się kąpiesz Kiedy wszystko jest w porządku, jesteś całkowicie nieświa-
- to ciągle ta sama woda. Wciąż śpisz - to ten sam sen. Ale od- domy. Ale kiedy wszystko jest dobrze, też można nawiązać
powiadają ci, więc wszystko jest w porządku. Wtedy nie jest to kontakt z ciałem. Gdy coś jest źle - w istocie nawiązujesz
powtórka. kontakt z chorobą, z tym, co nie funkcjonuje dobrze, zatracając
Cieszenie się chwilą nie ma nic
Jeśli żyjesz w zgodzie z naturą, wtedy nie świadomość dobrego samopoczucia.
wspólnego z nowościami. Wiąże
przejmujesz się dniem wczorajszym, który Głowę masz przez cały czas, lecz dopiero, kiedy pojawia się
się z harmonią. Możesz każdego
dnia wprowadzać jakieś przeminął, nie zaprzątasz nim sobie głowy. ból, nawiązujesz kontakt. Tyle że nie z głową, lecz z bólem!
nowinki, ale jeśli nie są dla Nie porównujesz swojego wczoraj z Kontakt z głową możliwy jest tylko wtedy, gdy nie ma bólu, a
ciebie dobre, będziesz tyko gonić dzisiaj i nie planujesz jutra. Po prostu głowę wypełnia dobre samopoczucie.
od jednej do drugie, nie zaznając żyjesz tu i teraz, cieszysz się obecną chwil
Niemal całkowicie utraciliśmy tę zdolność. Gdy wszystko jest
spoczynku. Cieszenie się chwilą nie ma nic
w porządku, nie mamy kontaktu. Nasz kontakt jest więc tylko mia-
wspólnego z nowościami. Wiąże się z harmonią. Możesz
rą stanu zagrożenia. Jest ból głowy - potrzeba naprawy, potrzeba
każdego dnia wprowadzać jakieś nowinki, ale jeśli nie są dla
leków, należy coś zrobić, więc nawiązujesz w tym celu kontakt.
ciebie dobre, będziesz tylko gonić od jednej do drugiej, nie
Spróbuj skontaktować się z ciałem, gdy wszystko jest dobrze.
zaznając spoczynku.
Połóż się na trawie, zamknij oczy, poczuj, co dzieje się w tobie
Cokolwiek robię, nie jest to wymuszone, ale spontaniczne. W
-jak szemrze w tobie dobre samopoczucie. Połóż się w rzece.
ten sposób stopniowo uświadomiłem sobie potrzeby swojego
Woda dotyka ciała i ochładza każdą komórkę. Poczuj w sobie, jak
ciała. Zawsze go słucham. Nigdy nie narzuciłbym ciału tego, co
napływa chłód, komórka po komórce, jak wnika w ciało. Ciało
dyktuje umysł. Postępuj tak samo, a będziesz wiódł szczęśliwsze
jest niezwykłe, to jeden z cudów natury.
i błogie życie.
150 Apteka dla duszy Łgczność ciało i umysłu 151

Usiądź w słońcu. Pozwól promieniom penetrować ciało. Po- medytacją, taniec może być piękną medytacją. Do ruchu trzeba
czuj, jak ciepło przenika w głąb, coraz dalej, jak dociera do krwi dodać tylko uważną świadomość. Ruch i świadomość - oto prze-
i do każdej kości. Słońce jest życiem, źródłem. Siedząc z za- pis. Biegaj, ale rób to świadomie, bądź czujny.
mkniętymi oczami, po prostu poczuj to, co się dzieje. Pozostań Zachowywanie czujności w ruchu jest proste i naturalne.
czujny, obserwuj i ciesz się. Kiedy siedzisz w ciszy, naturalne jest, że przysypiasz. Gdy leżysz
Stopniowo zaczniesz uświadamiać sobie delikatną harmonię, na kanapie, trudno ci jest być uważnym, ponieważ cała sytuacja
rozbrzmiewającą w tobie piękną muzykę. Wtedy nawiążesz sprzyja zaśnięciu. Ale w ruchu na pewno nie zaśniesz. Fun-
kontakt z ciałem. W przeciwnym razie będziesz dźwigał martwe kcjonujesz z dużo większą uwagą. Jedyny problem stanowi to,
ciało. że ruch może stać się mechaniczny. Można biegać mechanicznie.
Postaraj się mieć więcej wrażliwości dla swojego ciała. Słuchaj Można stać się ekspertem, profesjonalnym biegaczem. Wtedy
go. Mówi do ciebie wiele rzeczy, ale ty - skupiony na tym, co mówi uwaga nie jest już potrzebna. Ciało biegnie jak mechanizm,
Ciało jest głęboko głowa - nigdy go nie słyszysz. Gdy automat i tracisz istotę rzeczy.
zakorzenione w egzystencji, a pojawia się konflikt między umysłem Nigdy nie stawaj się zawodowcem w bieganiu. Pozostań ama-
umysł prześlizguje się po i ciałem, ciało prawie zawsze ma rację
powierzchni. torem, tak żeby zachować świadomość. Jeśli odczujesz, że bie-
ponieważ jest ponieważ naturalne, a umysł ganie stało się automatyczne, porzuć je. Spróbuj pływania. Jeśli i
jest wytworem społeczeństwa. Ciało należy do niezmierzonej
natury, a umysł do społeczeństwa, twojej grupy społecznej, ono stanie się automatyczne, tańcz. Musisz pamiętać, że ruch to
pokolenia i epoki. Ciało jest głęboko zakorzenione w jedynie okoliczność, która ma powodować rozbudzą świado-
egzystencji, a umysł prześlizguje się po powierzchni. Ale ty mość. Dopóki wzbudza on w tobie świadomość, jest dobry; gdy
zawsze słuchasz głowy, nigdy nie słuchasz ciała. Przez to przestanie, stanie się bezużyteczny. Zmień go wtedy na inną
przyzwyczajenie kontakt zostaje przerwany. aktywność, która znów wywoła w tobie uwagę. Nigdy nie
Ciało porusza się wokół serca, tak jak Układ Słoneczny krąży pozwól żadnej czynności stać się automatyczną.
wokół Słońca. Ożyłeś, gdy twoje serce zaczęło bić, i umrzesz,
gdy przestanie.
Serce to słoneczne centrum twojego ciała. Miej jego świa- Bieg w wyobraźni
domość. Ale możesz osiągnąć to tylko przez stopniowe uświa- Jeśli możesz biegać, inny rodzaj medytacji nie będzie potrzebny
damianie sobie całego ciała. - to wystarczy!
Każda czynność, której potrafisz oddać się całkowicie, staje
Medytacja w ruchu się medytacją, a bieganie jest tak cudowne, że łatwo jest się w
nim całkowicie zatracić. Masz styczność z wszystkimi
Wprowadzaj do swojej medytacji coraz więcej ruchu. Bieganie żywiołami - ze słońcem, powietrzem, ziemią i niebem. Masz
może być piękną medytacją, pływanie może być piękną kontakt z egzystencją. Gdy biegasz, twój oddech naturalnie staje
152 Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu 153

się głęboki i zaczyna masować ośrodek hara, z którego uwalnia by działo się to teraz naprawdę. W końcu zacznij w wyobraźni
się energia medytacyjna. Znajduje się on tuż poniżej pępka, pięć biegnąć.
centymetrów pod nim. Gdy oddech staje się głęboki, masuje go i Zauważysz, że zmieni się twój oddech. Biegnij... i okaże się,
ożywia. że możesz tak biec długie kilometry. Nie ma końca; możesz ro-
Kiedy twoja krew jest czysta i nieskażona truciznami i zanie- bić to godzinami. Będziesz zaskoczony, że wykonując to
czyszczeniami, jest czerwona i żywa, pełna radości, a każda jej ćwiczenie w pozycji leżącej, ponownie dojdziesz do momentów,
kropla tańczy w tobie - wtedy jesteś w odpowiednim nastroju do w których pojawi się medytacja.
medytacji. Wtedy nie ma potrzeby pracować nad nią: ona po Więc jeśli kiedyś z jakiegoś powodu nie będziesz mógł bie-
prostu się dzieje! gać - będziesz chory albo sytuacja nie pozwoli ci na to lub
Cudowne jest bieganie pod wiatr. To jak taniec wszystkich uznasz, że w mieście nie warto biegać - możesz to zrobić na
żywiołów. leżąco i uzyskać te same efekty.
Podczas biegu nie możesz myśleć. Jeśli myślisz, nie bieg-
niesz dobrze. Gdy oddajesz się całkowicie bieganiu, myślenie
znika. Stajesz się tak „ziemski", że głowa przestaje funkcjono- Namów swoje ciało do odprężenia
wać. Ciało jest tak aktywne, że nie starcza energii na myślenie; W relaksacji musisz się po prostu odprężyć, nie skupiać się -jest
myślenie zatrzymuje się. ona przeciwieństwem koncentracji. Podam ci pewną metodę,
W medytacji dojdziesz do momentów, które pojawiają się, którą możesz zacząć stosować wieczorem.
gdy biegasz. Podczas biegu dojdziesz do momentów, które Zanim pójdziesz spać, usiądź na krześle. Usiądź wygodnie
pojawiają się w medytacji. Stopniowo oba stopią się w jedno. -komfort jest najważniejszym elementem tej metody. Abyś się
Wtedy nie będzie potrzeby wykonywać ich oddzielnie - będziesz zrelaksował, musi ci być wygodnie, więc spraw, byś tak się
mógł biegać i medytować; medytować i biegać. poczuł. Przyjmij taką pozycję, jaką chcesz, zamknij oczy i
Jeśli myślisz, nie biegniesz Od czasu do czasu wypróbuj taką oto odpręż ciało. Od palców u nóg aż po głowę poczuj, gdzie
dobrze. Gdy oddajesz się technikę: leżąc w łóżku, wyobrażaj sobie, że
całkowicie bieganiu, odczuwasz napięcie. Jeśli czujesz je w kolanie, odpręż kolano.
biegniesz. Wyobraź sobie całą scenerię:
myślenie znika. Dotknij go i powiedz mu: „Proszę, odpręż się". Jeśli czujesz
drzewa, wiatr, słońce, plażę i słone powietrze.
napięcie gdzieś w raminach, dotknij tego miejsca i powiedz:
Wyobraź sobie wszystko, ujrzyj to, i spraw, by było tak kolorowe jak to
„Proszę, odpręż się".
tylkomożliwe.
Przypomnij sobie jakiś poranek, który najbardziej ci się po- Po upływie tygodnia będziesz w stanie komunikować się ze
dobał, gdy biegałeś po plaży lub w lesie. Niech całkowicie cię swoim ciałem. A gdy zaczniesz się z nim porozumiewać, wszy-
wypełni... Poczuj nawet zapach drzew, sosen lub zapach plaży. stko stanie się łatwe.
Wszystko, co ci się podobało, wyobrażaj sobie niemal tak, jak- Do niczego ciała nie zmuszaj; próbuj je przekonać. Nie po-
winieneś z nim walczyć. To paskudne, okrutne, agresywne, a
każdy kolejny konflikt wywoła tylko jeszcze większe napięcie.
154 Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu
___________________________________________________________
155
Nie możesz być w konflikcie - niech podstawą będzie wygoda.
Ciało to tak piękny podarunek od istnienia, że walka z nim jest pięć minut, a ty poczujesz się bardzo wiotki, zrelaksowany, pra-
negowaniem wartości stworzenia. Ciało jest kaplicą, a my się w wie śpiący.
niej chronimy, jest świątynią. Mieszkamy w niej i musimy o nią Wtedy przenieś uwagę na oddech, zrelaksuj i jego. Ciało to ze-
dbać. To nasz obowiązek. wnętrzna część nas, świadomość jest częścią wewnętrzną, a od-
Postępuj tak przez siedem dni (...). Na początku będzie to dech to łączący je most. Więc gdy ciało jest odprężone, po prostu za-
wydawać się absurdalne, ponieważ nie nauczono nas rozmowy z mknij oczy i zobacz swój oddech, jego też zrelaksuj. Porozmawiaj
własnym ciałem - ale dzięki temu naprawdę mogą się dziać z nim: „Proszę, odpręż się. Bądź naturalny". Zauważysz, że w mo-
cuda. Pierwszą sprawą jest odprężenie się na krześle w półmroku mencie gdy powiesz: „Proszę, odpręż się", coś subtelnie zaskoczy.
lub przyćmionym świetle; zrób tak, jak lubisz. Światło nie po- Normalnie oddech jest bardzo nienaturalny. Zapomnieliśmy,
winno być jasne. Powiedz wszystkim: „Przez dwadzieścia minut jak go relaksować. Ponieważ przez cały czas jesteśmy spięci,
niech nikt mnie nie rozprasza, żadnych telefonów, nic". Niech przyzwyczailiśmy się, że oddech też musi taki być. Toteż po
będzie tak, jakby na te dwadzieścia minut cały świat zniknął. prostu powiedz mu dwa lub trzy razy, żeby się uspokoił, a potem
Zamknij drzwi, załóż luźne ubranie, tak żeby nic cię nie ucis- zamilknij.
kało, zrelaksuj się na krześle i zacznij odczuwać, skąd bije na-
pięcie. Znajdziesz wiele takich miejsc. Właśnie je musisz odprę-
Bądź bardziej wrażliwy
żyć w pierwszej kolejności, ponieważ dopóki ciało będzie spięte,
umysł nie będzie mógł się zrelaksować. Ciało umożliwia umys- Bądź bardziej wrażliwy. A nie można być wrażliwym tylko w jed-
łowi odprężenie. Staje się środkiem relaksacji. nym wymiarze. Albo człowiek jest wrażliwy we wszystkich wy-
Dotykaj tego miejsca. Tam, gdzie czujesz napięcie, dotykaj miarach, albo w żadnym. Wrażliwość przynależy do całej twojej
ciała z głębokim uczuciem i współczuciem. Ciało jest twoim osoby. Bądź więc wrażliwszy. Wtedy codziennie będziesz w sta-
sługą, a ty nic za nie nie płaciłeś - dostałeś je w podarunku. Jest nie odczuwać, co się dzieje dookoła.
ono tak skomplikowane, tak złożone, że do tej pory nauce nie Kiedy np. spacerujesz w słońcu, poczuj promienie na swojej
udało się skonstruować nic mu równego. twarzy; bądź wrażliwy. Ten delikatny dotyk. Promienie cię ude-
Lecz my nigdy o nim nie myślimy, nie kochamy ciała. Wręcz rzają. Jeśli potrafisz je poczuć, będziesz w stanie poczuć także
przeciwnie, złościmy się na nie. Ciało to jeden z pradawnych koz- wewnętrzne światło, gdy na ciebie spłynie.
łów ofiarnych. Możesz go wszystkim obrzucić; ciało jest nieme i nie Gdy leżysz w parku, poczuj trawę. Poczuj otaczającą cię zie-
może się odwzajemnić. Nie może odpowiedzieć, nie może krzyknąć, leń. Poczuj różnicę w wilgotności. Poczuj zapach ziemi. Jeśli nie
że się mylisz. Więc cokolwiek powiesz, ciało nie protestuje. jesteś w stanie tego dokonać, nie poczujesz także, gdy coś za-
Uświadom sobie każdy zakamarek swojego ciała. Otocz je cznie się dziać wewnątrz ciebie.
miłosierdziem, współczuciem, troską. Zajmie to co najmniej Zacznij od zewnątrz, ponieważ jest to łatwiejsze. Jeśli nie
możesz poczuć tego, co znajduje się na zewnątrz, tym bardziej
156___________________________________________________Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu 157

nie poczujesz tego, co jest w środku. W życiu bądź bardziej subtelniej sza jest twoja medytacja, tym subtelniejsze będzie od-
poetą niż menedżerem. Czasami bycie wrażliwym nic nie czucie. Ale musisz się przygotować.
kosztuje. Medytacja nie jest czymś, co wykonujesz przez godzinę i pu-
Czy czujesz wodę, gdy bierzesz kąpiel? Traktujesz to jak ru- szczasz potem w niepamięć. Całe życie powinno być medytacją.
tynę - wchodzisz i wychodzisz. Poczuj to przez kilka minut. Po Tylko wtedy zaczniesz odczuwać. Kiedy mówię, że całe życie ma
prostu bądź pod prysznicem i poczuj wodę, poczuj, jak spływa być medytacją, nie mam na myśli zamykania oczu na dwadzie-
po tobie. Może się to stać bardzo głębokim doznaniem, ponie- ścia cztery godziny, siedzenia kamieniem i medytowania - nie!
waż woda to życie. W dziewięćdziesięciu procentach składamy Gdziekolwiek jesteś, możesz być wrażliwy, a ta wrażliwość
się z wody. Jeśli nie jesteś w stanie poczuć wody spływającej po będzie przynosić ci korzyść.
tobie, nie poczujesz też falowania wody w swoim ciele. Czy potrafisz szlochać? Potrafisz śmiać się spontanicznie?
Życie narodziło się w morzu, a my mamy w organizmie wodę Potrafisz spontanicznie tańczyć? Spontanicznie kochać? Jeśli
z solą. Idź popływać w morzu i poczuj otaczającą cię wodę. nie, jak masz nauczyć się medytować? Czy umiesz się bawić? To
Wkrótce przekonasz się, że jesteś częścią morza i że twoja we- trudne! Wszystko stało się trudne. Człowiek stał się
wnętrzna część należy do morza. Poczujesz to. Gdy jest księżyc i niewrażliwy.
ocean faluje w reakcji na niego, twoje ciało również zacznie Przywróć sobie wrażliwość. Odzyskaj ją! Pobaw się troszkę! Bycie
figlarnym to bycie religijnym. Śmiej się, szlochaj, śpiewaj, rób coś
falować. Robi to zawsze, ale ty tego nie czujesz. A jeśli nie czu-
spontanicznie całym swoim sercem. Zrelaksuj
ciało,
jesz czegoś tak znacznego, problemem będzie też odczucie cze- Jeśli nie czujesz promieni słońca,
,
uspokój oddech, zachowuj się tak, jakbyś
goś tak subtelnego jak medytacja. jeśli nie czujesz deszczu, jeśli
znów był dzieckiem. nie czujesz trawy, jeśli nie jesteś w
Jak możesz odczuwać miłość? Wszyscy cierpią. Widziałem
Odzyskaj uczucia - mniej myślenia, więcej stanie poczuć niczego co cię
tysiące ludzi pogrążonych w głębokim bólu. Cierpieli z braku
emocji. Żyj bardziej sercem niż głową. otacza, atmosfery, wtedy nie
miłości. Chcą kochać i chcą być kochani, ale problem polega na pozujesz głębokich rzeczy, takich
Niekiedy żyj tylko ciałem, zapomnij
tym, że nawet jeśli ich pokochasz, oni tego nie poczują. Będą jak miłość czy współczucie.
o duszy. Żyj całkowicie ciałem – ponieważ
wciąż pytać: „Kochasz mnie?" Co masz robić? Jeśli powiesz:
jeśli nie potrafisz odczuwać nawet własnego ciała, nie poczujesz
„Tak", nie uwierzą, ponieważ tego nie czują. Jeśli powiesz:
swojej duszy. Pamiętaj o tym. Wróć do ciała. Tak naprawdę
„Nie", będą urażeni.
jedynie krążymy w okolicy swego ciała; nie jesteśmy w nim.
Jeśli nie czujesz promieni słońca, jeśli nie czujesz deszczu,
Każdy boi się być w ciele. Społeczeństwo wytworzyło ten strach.
jeśli nie czujesz trawy, jeśli nie jesteś w stanie poczuć niczego,
Jest on głęboko zakorzeniony.
co cię otacza, atmosfery - wtedy nie poczujesz głębokich rzeczy
Wróć do swojego ciała, wprowadź się do niego ponownie.
takich jak miłość czy współczucie; to bardzo trudne. Potrafisz
Bądź jak niewinne zwierzę. Obserwuj skaczące i biegające zwie-
odczuwać jedynie gniew, przemoc, smutek, ponieważ są
rzęta. Czasami skacz i biegaj tak jak one - wtedy wrócisz do
brutalne. Do twojego wnętrza prowadzi ścieżka subtelności. Im
swojego ciała. Wtedy poczujesz je, poczujesz promienie słoń-
158 Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu 159

ca, deszcz, wiejący wiatr. Jedynie bycie świadomym tego, co głęboki sen. I kładź się spać z butelką. Rano, gdy otworzysz oczy,
dzieje się naokoło ciebie, pozwoli ci odczuwać to, co dzieje się znajdziesz butelkę i znów będziesz mógł possać trochę ciepłego
w tobie. mleka. Rób to również w dzień - dwa czy trzy razy... Nie pij
dużo, tylko troszkę.
Dla palaczy (1) Najpierw rzuć palenie papierosów, a zastąp je ssaniem
kciuka. Później porzuć kciuk. Dalej cofasz się do ssania piersi -
Ssanie kciuka jest lepsze niż palenie i ułatwi ci pozbycie się na- tym razem na niby - i od tego momentu pewne rzeczy zaczną
łogu. Musisz zrozumieć pewną rzecz: jeśli ssałeś kciuk, a potem znikać. Zaledwie po kilku dniach zauważysz, że już nie ma
przestałeś, to jako substytut wybrałeś palenie. Twoim proble- potrzeby robić niczego (...). Najpierw będziesz pić cztery, pięć
mem nie jest palenie - nie możesz nic z nim zrobić. Nieważne, lub sześć razy dziennie, następnie trzy razy, potem dwa, w końcu
jak bardzo będziesz się starał, nigdy ci się nie powiedzie, ponie- raz. Pewnego dnia poczujesz po prostu, że już tego nie
waż nie jest ono twoim najważniejszym problemem; jego istota potrzebujesz (...). Ale to musi zaniknąć w ten sposób.
leży gdzie indziej. Zmieniłeś go. Porzuciłeś prawdziwy i za- Nigdy nie wygrasz z paleniem w otwartej walce. Miliony lu-
stąpiłeś go sztucznym. dzi walczą i nie odnoszą sukcesu, ponieważ nie przechodzą całej
Sugeruję, żebyś zapomniał o walce z paleniem i zaczął ssać procedury. Musisz podejść do tego naukowo. Cofnąć się do
kciuk. Nie przejmuj się -jest to piękne, po prostu piękne. Nie korzeni. Przyczyną jest tęsknota za piersią matki. Być może nie
ma w tym nic złego, ponieważ nie jest to szkodliwe. Zacznij ssać dawała ci jej tak często, jak chciałeś? To pragnienie pozostało w
kciuk, a gdy to zrobisz, zniknie potrzeba palenia. Gdy ona zaś tobie, nie odeszło, a wraz z nim pozostało w tobie coś z
zniknie, oznaczać to będzie, że jesteśmy na niezaspokojonego dziecka.
Kiedy mówię, że cale życie właściwej drodze. Ssij kciuk przez kilka
ma być m edytacją, nie m am na Gdy odpowiednio uporasz się z problemem, po raz pierwszy
miesięcy, porzucając w ieloletni nałóg palenia.
m yśli zam ykania oczu na 24 odkryjesz, że dorosłeś. Gdy zniknie dziecko i potrzeba ssania
godziny, siedzenia kam ieniem i Ssij kciuk przez sześć czy dziew ięć ie m iesięcy n
matczynej piersi, poczujesz nagły przyrost energii. Coś, co było
m edytow ania - nie! G dziekolw iek w stydź się tego, poniew aż
tym
nie nic
m azłego.
w
uwięzione w klatce, zostało uwolnione. Wydoroślejesz.
jesteś m ożesz być w rażliw y a ta Porzuć więc palenie i zamiast niego zacznij
Gdy odkryjesz korzeń, możesz go odciąć. Ale nie znając go,
w rażliw ość stanie się tw oją ssać kciuk. Cofnij się, uwstecznij. Po sześciu
nagrodą. czy dziewięciu miesiącach, gdy chęć palenia jesteś w stanie walczyć jedynie z cieniem i wciąż mu ulegać,
całkowicie zniknie, zastąp ssanie kciuka czymś innym. Zacznij nigdy nie odniesiesz zwycięstwa.
codziennie pić mleko z butelki dla niemowląt... codziennie. Niech ten proces zrywania z paleniem trwa nawet rok. Nie
Delektuj się nim tak, jakby płynęło z piersi, i nie wstydź się tego. tylko palenie zniknie, ale ty się zmienisz. Coś w tobie, coś fun-
Delektuj się tak każdego wieczoru przez piętnaście minut. damentalnego, coś, co cię powstrzymuje, zniknie. Twoje ciało
Zapewni ci to bardzo będzie zdrowsze, umysł stanie się ostrzejszy i inteligentniejszy.
Dorośniesz pod każdym względem.
160 Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu________________________________________________161

„oddychaj naturalnie". Więc ty pal naturalnie - powoli, bez po-


Dla palaczy (2) śpiechu. Jeśli jest to grzech, śpieszysz się. Jeśli jest to grzech,
chcesz to jak najszybciej zakończyć. Jeśli jest to grzech, nie
Radziłbym, żebyś palii tyle, ile chcesz. To nie jest najcięższy chcesz na to patrzeć. Paląc, czytasz gazetę. Kto chciałby patrzeć
grzech. Gwarantuję ci to -wezmę za to odpowiedzialność. Biorę na grzech? Ale to nie jest grzech, więc patrz, obserwuj każdą
ten grzech na siebie, więc jeśli w dniu Sądu Ostatecznego spot- swoją czynność.
kasz Boga, powiedz Mu, że ten oto człowiek jest odpowiedzial- Podziel czynności na krótkie etapy, tak żebyś mógł wykony-
ny. Stanę tam jako świadek i potwierdzę to. Więc nie przejmuj wać je bardzo wolno. Będziesz zaskoczony: obserwując palenie,
się, że jest to grzechem. Zrelaksuj się i nie staraj się go odrzucić sprawisz, że będziesz palił coraz mniej. Pewnego dnia nagle
za wszelką cenę. To nie pomoże. zniknie. Nie włożyłeś w to żadnego wysiłku. Samo zniknęło,
Oto co sugeruję: pal tyle, ile chcesz - lecz pal medytacyjnie. ponieważ uświadamiając sobie martwe przyzwyczajenie, rutynę,
Jeśli wyznawcy zen mogą medytacyjnie pić herbatę, to dlaczego mechaniczny nawyk, wytworzyłeś, uwolniłeś w sobie nową
ty nie mógłbyś w ten sposób palić? Tak naprawdę herbata za- świadomość. Jedynie ta energia może ci pomóc. Nic innego.
wiera ten sam środek pobudzający co papierosy. To ten sam śro- Tak samo jest ze wszystkim w życiu. Nie staraj się na siłę zmie-
dek, nie ma między nimi wielkiej różnicy. Pal medytacyjnie, z niać siebie. To pozostawia blizny. Nawet jeśli się zmienisz, zmia-
religijnością. Przekształć to w ceremonię. Spróbuj mojego na będzie powierzchowna, a ty znajdziesz sobie substytut gdzieś
sposobu. indziej. Będziesz musiał go znaleźć, inaczej poczujesz się pusty.
Wydziel w domu mały kącik tylko do palenia: niewielką świą- Gdy coś dzieje się samo z siebie, ponieważ wyciszyłeś się i
tynię poświęconą bogu palenia. Najpierw pokłoń się paczce pa- uświadomiłeś sobie związaną z tym głupotę, gdy nie potrzeba
pierosów. Porozmawiajcie - rozmawiaj z papierosami. Zapytaj: wysiłku, gdy coś po prostu spada jak martwy liść z drzewa - nie
„Co u was?" A potem powoli wyjmij papierosa - bardzo powoli, pozostawia to po sobie żadnych blizn ani nie pozostawia ego.
tak wolno jak tylko możesz, ponieważ tylko wtedy zachowasz Jeśli porzucasz coś z wysiłkiem, wzmacnia to twoje ego.
rozbudzoną uwagę. Nie rób tego mechanicznie, tak jak dzieje się Zaczynasz myśleć: „Teraz jestem człowiekiem cnotliwym,
to zawsze. Następnie postukaj papierosem w paczkę - powoli. ponieważ nie palę". Jeśli myślisz, że Jeśli nie potrafisz
Rób to tak długo, jak tylko będziesz chciał. Nie ma pośpiechu. palenie to grzech, oczywiste jest, że odczuwać nawet własnego
jeśli je rzucisz, będziesz uważał się ciała, nie poczujesz swojej
Wyjmij zapalniczkę. Ukłoń jej się. To wspaniali bogowie i duszy.
boginie! Światło jest bogiem, więc dlaczego zapalniczka nie może za cnotliwego.
nim być? Tacy właśnie są ci wszyscy cnotliwi ludzie. Jeden nie pali,
Następnie zacznij palić - bardzo powoli, jakbyś oddawał się drugi nie pije, jeszcze inny je tylko raz dziennie, ktoś tam nie je w
buddyjskiej medytacji. Nie rób tego jak oddechy pranajamy, nocy, tamten przestał nocą nawet pić wodę... i wszyscy oni to
krótko i szybko. Rób to głęboko i bardzo powoli. Budda mówi: wielcy święci! Oto jakość świętości, wielkie cnoty! Zrobiliśmy z
religii głupstwo, straciła ona całą
162____________________________________________Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu 163

swoją wspaniałość. Stała się tak głupia, jak głupi są ludzie. Ale nęcącą" - gdy staje się dostępna, zaczynasz się nią interesować.
wszystko zależy od twojego podejścia: jeśli uważasz, że coś jest Nie wynika to z twojej prawdziwej potrzeby, lecz jest sprawką
grzechem, twoją cnotą będzie tego przeciwieństwo. umysłu. Jeśli umiesz wybrać jedzenie, które współgra z tobą,
Podkreślam: niepalenie nie jest cnotą; palenie to nie grzech. możesz zjeść tyle, ile tylko chcesz, i nie będziesz cierpiał,
Świadomość jest cnotą; nieświadomość jest grzechem. To prawo ponieważ w pełni cię zaspokoi. Ciało pożąda tego, co jest mu
odnosi się do całego twojego życia. potrzebne; nie pragnie niczego innego. Pojawi się zaspokojenie,
a wtedy człowiek nie je więcej, niż potrzebuje.
Jedz to, co z tobą współgra Problem rodzi się tylko wtedy, gdy jesz potrawy „nęcące"
-widzisz je, zaczynasz mieć na nie ochotę i je zjadasz. Nie mogą
Są dwa rodzaje żywności. Pierwszym są dania, które lubisz, cię zaspokoić, ponieważ ciało ich nie potrzebuje. Czujesz się więc
które ci smakują, na myśl o których cieknie ci ślinka. Nie ma w niezaspokojony. W stanie tym jesz jeszcze więcej, ale bez wzglę-
tym nic złego, ale dobrze, żebyś rozumiał pewien trik z tym du na to, ile zjesz, nie zaspokoi cię to, ponieważ nie tego po-
związany. trzebujesz.
Pewne produkty czy potrawy mają dla nas niezwykły urok. Musisz zaspokoić podstawowe pragnienie, a wtedy drugie
Ale wynika on z tego, że widzisz je wokół siebie. Wchodzisz do zniknie. Potrwa to kilka dni lub nawet kilka tygodni, ale nauczysz
hotelu lub restauracji i widzisz jakieś potrawy... zapach z zaple- się odczuwać, co naprawdę do ciebie przemawia. Zjadaj tego, ile
cza, kolory, aromat. Nie myślałeś o tym daniu, ale nagle cię chcesz. Nie przejmuj się tym, co mówią inni. Jeśli są to lody,
zainteresowało. Nie jest twoją prawdziwą potrzebą. Możesz jedz lody. Jedz dla własnej satysfakcji, dla wypełnienia serca, a
zjeść, ale nie będziesz czuł się zaspokojony. Będziesz jadł i jadł, poczujesz, że pojawia się zadowolenie. Gdy jesteś zaspokojony,
i nic się nie stanie, nie wyniknie z tego zaspokojenie - a znika potrzeba opychania się. To stan niezaspokojenia, nie-
zaspokojenie jest sprawą najważniejszą. To niezaspokojenie jest zadowolenia zmusza cię to bezcelowego zjadania coraz więk-
źródłem obsesji na punkcie jedzenia. szych ilości. Masz pełny brzuch, lecz wciąż jesteś niezaspokojony.
Każdego dnia przed jedzeniem po prostu medytuj. Zamknij Wtedy pojawia się problem.
oczy i poczuj, czego potrzebuje twoje ciało - czymkolwiek mia- Więc najpierw opanuj to, co jest naturalne i co na pewno na-
łoby to być. Nie widzisz jedzenia i nie masz do niego dostępu. dejdzie (...), ponieważ jedynie zapomnieliśmy o tym. A to wciąż
Po prostu czujesz siebie, to, czego potrzebuje twoje ciało, to, na znajduje się w ciele. Kiedy masz zjeść śniadanie, zamknij oczy i
co masz ochotę, to, czego bardzo chcesz. Taki jest właśnie drugi zobacz, na co masz ochotę, czego naprawdę chcesz. Nie myśl o
rodzaj jedzenia. tym, co masz w lodówce. Po prostu pomyśl, czego chcesz, idź i
Dr Leonard Pearson nazwał je „żywnością rezonującą" - taką, znajdź to, a potem zjedz. Jedz tyle, ile zechcesz. Postępuj tak
która współgra z tobą. Zjedz tyle, na ile masz ochotę, ale trzymaj przez kilka dni. W końcu poczujesz, że żadne jedzenie już cię
się jej. Pierwszy rodzaj jedzenia nazwał zaś „żywnością nie „nęci".
1 6 4_____________________________________________A p te k a d la d u s z y . Łgczność ciała i umysłu 165

Po drugie, gdy jesz, dokładnie przeżuwaj kęsy. Nie połykaj w Przed pójściem do łóżka przez pół godziny żywiołowo tańcz,
pośpiechu. Skoro do przyjemności smakowania dochodzi w tak żeby ciało wyzbyło się całego napięcia. Jeśli masz problemy
ustach, dlaczego jej nie przedłużyć? Zamiast dziesięciu kęsów, z bezsennością, zapewne kładziesz się spać w napięciu. Ono
możesz cieszyć się jednym, przeżutym dziesięć razy. Będzie to w sprawia, że nie możesz zasnąć. Jeśli więc zamierzasz kłaść się o
zasadzie dziesięć, jeśli przyjemność czerpiesz ze smaku. jedenastej, zacznij tańczyć o dziesiątej. Tańcz do dziesiątej
Zatem podczas posiłku lepiej przeżuwaj jedzenie, ponieważ trzydzieści.
przyjemne wrażenia smakowe rodzą się powyżej gardła. Poniżej Następnie weź gorący prysznic lub kąpiel. Zrelaksuj się przez
nie ma smaku, nic z tych rzeczy, więc po co się śpieszyć? Po piętnaście minut. Pozwól całemu ciału odprężyć się. Najpierw
prostu żuj dłużej i smakuj intensywniej. Zrób wszystko, co tylko taniec, aby pozbyć się napięcia, następnie gorący prysznic. Zre-
możliwe, żeby wydobyć jak najwięcej smaku. Gdy jesz, sztą gorąca kąpiel jest jeszcze lepsza niż prysznic, będziesz mógł
najpierw powąchaj potrawę. Ciesz się zapachem, ponieważ poło- poleżeć przez piętnaście, dwadzieścia minut, pół godziny czy ca-
wa smaku to zapach. łą godzinę - zrelaksować się w wannie.
Wąchaj jedzenie, patrz na nie. Nie ma pośpiechu, nie spiesz Następnie coś zjedz, coś ciepłego, nie zimnego (wystarczy go-
się. Spraw, by była to medytacja. Nawet jeśli ludziom wydaje się, rące mleko) i idź spać. Nigdy nie czytaj przed spaniem.
że zwariowałeś, nie przejmuj się. Po prostu obserwuj danie z Powinien być to godzinny program: tańcz, wykąp się, zjedz
wszystkich stron. Dotykaj go z zamkniętymi oczami; dotykaj coś (może być po prostu gorące mleko) i kładź się spać. Zgaś
policzkiem. Poczuj je w każdy możliwy sposób; wąchaj wielokrot- światło i śpij. Niezależnie od tego, czy pojawia się sen czy nie,
nie. Ugryź mały kęs i przeżuwaj. Ciesz się. Niech to będzie nie przejmuj się. Jeśli nie nadchodzi, po prostu leż w ciszy i
medytacja. Wystarczy mała ilość jedzenia, aby cię zaspokoić. obserwuj swój oddech. Nie oddychaj zbyt intensywnie; inaczej
się rozbudzisz. Pozostaw oddech taki, jaki jest - spokojny. Po
prostu obserwuj: wdech, wydech, wdech, wydech... Jest to tak
Śpij dobrze - rady na bezsenność
monotonne, że wkrótce zaśniesz. Wszystko, co monotonne, jest
Chodź spać regularnie o tej samej godzinie -jeśli kładziesz się o tu pomocne. A oddychanie jest monotonne, nie zmienia się...
jedenastej, niech to będzie jedenasta. Po pierwsze więc, trzymaj Powietrze wpływa i wypływa, wpływa...
się tej godziny. Wtedy organizm wejdzie w pewien rytm. Nie Możesz nawet skorzystać ze słów „wpływa" i „wypływa",
zmieniaj pory, inaczej wprawisz ciało w konsternację. Istnieje „wpływa" i „wypływa". Powtarzaj po cichu: „Wpływa... wypły-
biologiczny rytm, który ciało zagubiło. Jeśli postanowisz kłaść wa... wpływa... wypływa..." Przerodzi się to w medytację
się o jedenastej, trzymaj się tego. Niezależnie od sytuacji powi- transcendentalną. Jest ona dobra na sen, nie na przebudzenie!
nieneś kłaść się do łóżka o jedenastej. Możesz wybrać dwunastą Jeśli mimo wszystko sen się nie pojawi, nie wstawaj. Nie idź do
- dowolną godzinę, która ci odpowiada - ale musi to być lodówki i nie jedz, nie czytaj, nic nie rób. Cokolwiek będzie się
regularne. To pierwsza sprawa. działo, zostań w łóżku zrelaksowany. Nawet jeśli sen nie przyjdzie,
166___________________________________________________Apteka dla duszy Łgczność ciała i umysłu
____________________________________________________________________
167
relaksacja jest niemal tak samo cenna jak on - tylko odrobinę
mniej, to wszystko. Jeśli sen daje sto procent wypoczynku, relak- W ten sposób po prostu oczyszczasz umysł ze śmieci, usuwasz
sacja w łóżku daje dziewięćdziesiąt. Nie wstawaj, inaczej zakłó- szumy. Niech to będzie cokolwiek - po prostu zacznij i ciągnij
cisz rytm. Po kilku dniach zauważysz, że sen przychodzi. to, ale rób to z pasją, tak jakbyś dyskutował, jakby stawką było
Rano również wstawaj o konkretnej godzinie, tej samej każ- całe twoje życie. Mówisz bez sensu, nie ma nikogo poza tobą,
dego dnia. Nawet jeśli przez całą noc nie spałeś, to nie ma zna- ale rób to z pasją, prowadź namiętny dialog. Wystarczy trzydzie-
czenia - gdy zadzwoni budzik, masz wstać. I nie kładź się spać w ści minut, a przez całą noc będziesz potem spal doskonale.
dzień, ponieważ możesz w ten sposób zakłócić rytm. Jak twój Umysł gromadzi szumy, a kiedy chcesz iść spać, on wciąż na-
organizm ma w niego wejść? Nie śpij więc w dzień, to wyklu- daje. Wpadł w nawyk, po prostu nie potrafi przestać, to wszy-
czone. Poczekaj na noc i połóż się do łóżka o jedenastej. Niech stko. Guzik, który włącza go i wyłącza, nie działa. Pomoże ta me-
ciało zatęskni za snem. Od jedenastej do szóstej - siedem godzin toda. Pozwoli ci rozładować energię, wyczyścić się i zasnąć.
wystarczy. Oto co nocą dzieje się w snach i myślach: umysł próbuje
Nawet jeśli w dzień masz ochotę położyć się, idź na spacer, opróżnić się przed następnym dniem, musi się przygotować.
poczytaj, pośpiewaj, posłuchaj muzyki, ale nie idź spać. Oprzyj Zapomniałeś, jak zakańcza się ten proces, a im bardziej się
się tej pokusie. Chodzi o to, żeby przywrócić organizmowi rytm. wysilasz, tym bardziej się rozbudzasz, więc sen staje się trudny.'
Nie chodzi o to, aby zmusić się do snu. Nic nie rób. Myślisz, że
Wyrzuć śmieci można samemu sprowadzić sen? On po prostu przychodzi. Nie
ma tu niczego, co musisz zrobić. Możesz jedynie sprowokować sy-
Zanim pójdziesz spać, zacznij bełkotać coś bez sensu. tuację, dzięki której wydarzy to się łatwiej, to wszystko. Zgaś
Wystarczy ze trzydzieści minut. Szybko cię to oczyści. światło, przygotuj wygodne posłanie, poduszkę i niech będzie ci
Normalnie trwa to dużo dłużej - rozmyślasz i rozpamiętujesz, ciepło. Tylko tyle możesz zrobić. Następnie przez pół godziny
pojawiają się jakieś pomysły i ciągnie się to całą noc. Można to prowadź pasjonujący monolog, bezsensowny monolog.
zrobić w pół godziny! Dźwięki przyjdą - wypowiedz je -jeden dźwięk będzie pro-
Bełkot, glosolalia* to najlepszy sposób: po prostu usiądź na wadził do kolejnego. Wkrótce będziesz mówił po chińsku, po
łóżku, wyłącz światła i zacznij mówić w różnych językach. Po- włosku, po francusku i w innych językach, których nie znasz. To
zwól sobie na wszystkie dźwięki, pozwól na wszystko. Nie przej- piękne, ponieważ język, którym się posługujesz, nigdy nie
muj się językiem ani gramatyką, nie przejmuj się, co mówisz. To pomoże ci się oczyścić, nie pozwoli na pełną ekspresję. Będziesz
nie ma nic wspólnego ze znaczeniem słów. Im mniej sensu, tym się bał wielu rzeczy: Co mówisz? Czy wolno tak mówić? Czy jest
jest to bardziej pomocne. to moralne? Możesz mieć poczucie winy, że wypowiadasz jakieś
złe rzeczy. Gdy posługujesz się samymi dźwiękami, nie wiesz,
* Tu: spontaniczny stowotok (przyp. red. pol.). co mówisz, ale twoje gesty i zaangażowanie robią wszystko za
ciebie.
168____________________________________________Apteka dla duszy 169

Pozbieraj się po wyczerpaniu

Przez siedem dni wykonuj pewien mały eksperyment. Da ci to


odpowiednie przygotowanie i perspektywę. Przez siedem dni śpij
tak dużo, jak tylko dasz radę: najedz się i znowu kładź się spać;
jedz i idź spać. Przez siedem dni niczego nie czytaj, nie słuchaj
radia, nie oglądaj telewizji, nie spotykaj się z nikim. 9. Oko cyklonu
Przez te siedem dni nie rób nic. Po prostu relaksuj się, leż,
odpoczywaj. Będą one dla ciebie niesamowitym doświadcze- Zachowaj spokój,
niem. Gdy minie ten okres, będziesz w stanie przystosować się opanowanie i łączność
do każdego towarzystwa i do każdej pracy. Właściwie przez te
dni zatęsknisz do pracy i aktywności, pojawi się w tobie
ogromna chęć wyjścia z łóżka. Ale przez siedem dni zostań w
nim.
Diagnoza

W raz z pogłębianiem się medytacji rozwijają się pewne


jakości, np. zupełnie bez powodu zaczynasz kochać.
Nie chodzi o tę miłość, którą znasz - nie chodzi o zakochiwanie
się. Chodzi o pełną miłości postawę i to nie tylko w stosunku do
ludzi. Gdy pogłębia się medytacja, twoja miłość zaczyna
ogarniać nie tylko ludzi, ale także zwierzęta, drzewa, nawet
kamienie i góry.
Jeśli czujesz, że nie obdarzyłeś czegoś miłością, to znak, że
utknąłeś. Powinieneś obdzielić miłością wszystko, co istnieje.
Gdy medytacja będzie wzrastać, niższe jakości zaczną u ciebie
zanikać. Nie mogą istnieć jedne z drugimi. Nie potrafisz już zło-
ścić się tak jak dawniej. Powoli staje się to niemożliwe. Nijak nie
potrafisz zwodzić, oszukiwać, wykorzystywać. Nie umiesz
krzywdzić. Wraz z wewnętrzną świadomością zmienia się
schemat twoich zachowań.
170 Apteka dla duszy Oko cyklonu 171

Nie będziesz wpadał w dołki, w które zwykle wpadałeś - Świat jest dziwny: jeśli jesteś smutny, jeśli cierpisz, nikt nie
frustracje, niepowodzenia, smutek, poczucie bezsensowności, mówi, że ktoś zrobił ci pranie mózgu, że ktoś cię zahipnotyzował.
niepokój, udrękę. Wszystko to stopniowo stanie ci się obce. Ale jeśli się uśmiechasz, radośnie tańczysz na ulicy, śpiewasz
Nadejdzie moment, że nawet kiedy będziesz chciał się roz- piosenkę, ludzie są zszokowani. Będą pytać: „Co ty
złościć, będzie to niemożliwe; zapomnisz języka gniewu. Śmiech wyprawiasz? Czy ktoś zrobił ci pranie mózgu? Jesteś
stanie się łatwiejszy. Twoja twarz, oczy rozbłysną wewnętrznym zahipnotyzowany? Zwariowałeś?"
światłem. Poczujesz się tak, jakbyś stał się światłem, jakby ustała W tym dziwnym świecie cierpienie traktowane jest jak coś
grawitacja. Straciłeś ciężar, ponieważ wszystkie te emocje - naturalnego. Ból traktowany jest jak coś naturalnego. Dlaczego?
gniew, smutek, frustracja, przebiegłość - są bardzo ciężkie. Nie Ponieważ gdy cierpisz i gdy jest ci smutno, sprawiasz, że inni są
wiesz o tym, ale obciążają one twoje serce i sprawiają, że jesteś zadowoleni, bo oni akurat nie są smutni i nieszczęśliwi. Dajesz
twardy. im możliwość ulitowania się nad tobą, a litość nic nie kosztuje.
Wraz z rozwojem medytacji poczujesz się bardziej miękki, Ale jeśli czujesz się błogo, jesteś szczęśliwy, wtedy ludzie nie
bezbronny. Tak jak śmiech również łzy staną się dla ciebie pro- są w stanie być szczęśliwsi niż ty; górujesz nad nimi. Czują, że
stsze. Ale nie będą to łzy smutku czy cierpienia. Będą to łzy ra- coś jest z nimi nie tak. Muszą więc cię potępiać, inaczej zaczę-
dości, błogości, będą to łzy wdzięczności. Będą wyrażać to, cze- liby zastanawiać się nad sobą, a tego bardzo się boją. Każdy boi
go nie są w stanie wyrazić słowa. Będą twoją modlitwą. się pomyśleć nad sobą, ponieważ to oznacza przemianę, trans-
Po raz pierwszy zobaczysz, że łzy służą nie tylko do wyraża- formację, konieczność przejścia przez jakiś proces.
nia bólu, smutku, cierpienia. Zwykle tak ich używamy. Lecz one Łatwo jest akceptować ludzi o smutnych twarzach; trudno
mają do spełnienia o wiele wspanialsze zadanie - są przepiękne, zaakceptować tych, którzy się śmieją. A nie powinno tak być. W
gdy stają się wyrazem ekstazy. lepszym świecie, w świecie wypełnionym bardziej świadomymi
Generalnie odkryjesz, że rośniesz, że stajesz się coraz więk- ludźmi, nie powinno tak być. Powinno być odwrotnie - gdybyś
szy. Nie pod względem ego, ale w tym sensie, że rozrasta się cierpiał, ludzie dopytywaliby: „Co się stało? Co poszło nie tak?",
twoja świadomość, wchłania w swój obręb innych ludzi, że a gdy byłbyś szczęśliwy i tańczyłbyś na ulicy, mijający cię
twoje ręce rosną i obdarzają objęciem ludzi daleko od ciebie, że przechodzień mógłby się do ciebie przyłączyć i też zatańczyć lub
dystans przestaje się liczyć, że nawet daleko położone gwiazdy przynajmniej ucieszyłby się, widząc, że ty to robisz. Natomiast
znajdują się blisko, ponieważ twoja świadomość ma teraz na pewno nie mówiłby, że zwariowałeś, ponieważ taniec to nie
skrzydła. szaleństwo, śpiew to nie szaleństwo, radość to nie szaleństwo
Są to sprawy tak jasne i oczywiste, że nigdy nie pojawia się -szaleństwem jest smutek. Ale to szaleństwo jest akceptowane.
pytanie ani wątpliwość. Jeśli pojawia się wątpliwość, oznacza to, Dlatego powinieneś wiedzieć, że w miarę pogłębiania się
że utknąłeś. Bądź wtedy bardziej uważny, włóż w medytację twojej praktyki medytacji pojawi się wokół ciebie wielu
więcej energii. Ale jeśli przychodzi to bez pytań
172 Apteka dla duszy Oko cyklonu 173

krytyków, którzy będą mówić: „Coś jest z tobą nie tak. Uważano go za bardzo surowego człowieka. Bardzo trudno
Widzieliśmy, jak siedząc w samotności, uśmiechałeś się. było zwolnić się u niego choćby na godzinę. Przed jego domem
Dlaczego? To nie jest normalne". Bycie smutnym jest normalne, rosły dwa drzewa kadamba - bardzo piękne. Wieczorami zwykle
ale śmiech - nie. wychodził na spacer i wracał prawie całkiem po ciemku. Więc
Ponadto ludziom będzie ciężko, jeśli będą cię obrażać, a ty pierwszego dnia powiedziałem sobie: „Trzeba to załatwić".
nie będziesz reagował. Po prostu odpowiesz: „Dziękuję", i Wspiąłem się na jedno z drzew i gdy przechodził pod nim, spu-
pójdziesz dalej swoją drogą. Trudno im będzie to przyjąć, ponie- ściłem mu na głowę kamień. Wrzeszczał i krzyczał. Zszedłem na
waż głęboko uraża to ich ego. Chcą cię ściągnąć w dół, do ryn- dół i spytałem: „Co się stało?"
sztoka, a ty na to nie pozwalasz; teraz ta osoba siedzi w rynsztoku Odpowiedział: „To przecież boli, a ty się jeszcze pytasz, co
sama. Nie może ci tego wybaczyć. się stało?!"
Kiedy zaczną się dziać takie rzeczy, możesz być pewien, że A ja na to: „Proszę mi pokazać. Dopóki mi pan nie pokaże,
jesteś na właściwej drodze. Wkrótce też ludzie rozumni i do- nie uwierzę. Jestem pańskim uczniem! I niech pan nigdy nikomu
świadczeni zaczną zauważać w tobie zmiany. Zaczną pytać, co nie wspomina o tym zdarzeniu. Nie chcę, żeby jutro wezwał
się stało i jak tego dokonałeś: „My również chcielibyśmy, aby mnie pan do gabinetu dyrektora, ponieważ będzie miał pan
się to nam przydarzyło". Kto chce być nieszczęśliwy? Kto chce wtedy kłopot. Będzie musiał pan udowodnić swój ból, położyć
wciąż cierpieć wewnętrzne tortury? go na stole, inaczej będzie on fikcją, wymyślił go pan, jest tylko
Wraz z pogłębianiem się twojej medytacji wszystkie te rze- wyobrażeniem. Po co miałbym wspinać się na drzewo przed
czy zaczną się dziać: ktoś cię potępi, ktoś inny pomyśli, że jesteś pańskim domem? Przez całe życie nigdy tego nie robiłem. Czyż-
szalony, ktoś jeszcze inny, obdarzony większym rozumem, bym nagle zwariował?"
zapyta: „Co ci się stało i jak ja mogę to osiągnąć?" „Słuchaj - odpowiedział - rozumiem, co próbujesz mi wy-
Pozostaniesz ześrodkowany, zakorzeniony, ugruntowany w jaśnić, ale nikomu o tym nie mów. Jeśli będzie cię boleć głowa,
sobie. To, co będzie działo się dookoła, nie będzie miało zna- przyjmę to do wiadomości, ale nikomu nie mów, ponieważ to
czenia. Masz stać się okiem cyklonu. Sam zorientujesz się, kiedy była moja życiowa zasada. Teraz robię od niej wyjątek."
to nastąpi. Nie ma potrzeby pytać, skąd będziesz wiedział. Skąd „W porządku. Nie obchodzą mnie inni. Niech pan tylko ro-
wiesz, że boli cię głowa? Po prostu wiesz. zumie, że gdy podniosę rękę, nieważne czy będzie mnie boleć
Miałem wśród nauczycieli w szkole pewnego dziwaka. Pier- głowa czy brzuch - cokolwiek niewidzialnego - będzie mnie pan
wszego dnia zajęć powiedział nam: „Dobrze sobie to zapamię- musiał zwolnić."
tajcie. Nie wierzę w ból głowy, nie wierzę w ból brzucha. Wie- Cała klasa była w szoku: „Co się stało? W chwili gdy podnosisz
rzę tylko w to, co mogę zobaczyć. Więc jeśli chcecie jakiegoś dnia rękę, on mówi po prostu: «Wyjdź! Wyjdź natychmiast!», i na cały
zwolnić się z lekcji, nie tłumaczcie się bólem głowy czy bólem dzień jesteś zwolniony z jego tortur. Jakie znaczenie ma ten ruch
brzucha itd. Przyjdźcie do mnie z czymś konkretnym, co może- ręki? Co oznacza? Dlaczego tak piorunująco na niego działa?"
cie mi pokazać".
174___________________________________________________Apteka dla duszy J9~> Oko cyklonu 175

Zorientujesz się. To coś głębszego niż ból głowy, coś głęb- - po prostu na środek, bez żadnej przewagi, pół na pół. Da ci to
szego niż ból brzucha, głębszego niż ból serca. To ból duszy poczucie głębszego zakorzenienia w ziemi. Rozpoczynaj i za-
-zorientujesz się. kończ bieg w ten sposób. To bardzo pomoże.
Po trzecie, zacznij głęboko oddychać. Oddychając płytko,
Recepty człowiek czuje się wykorzeniony. Oddech musi dochodzić do sa-
mych korzeni twojej osoby, tj. do ośrodka seksualnego. Czło-
wiek rodzi się z seksu. Energia jest seksualna. Oddech powinien
Zejdź na ziemię nawiązać kontakt z twoją energią seksualną, tak aby ośrodek
seksualny był nieustannie masowany przez oddech. Wtedy czu-
Jest to jeden z poważniejszych problemów współczesnego czło- jesz się zakorzeniony. Jeśli twój oddech jest płytki i nigdy nie
wieka. Cała ludzkość cierpi z powodu braku zakorzenienia. Gdy dociera do tego ośrodka, wtedy pojawia się dziura. Wywoła ona
sobie to uświadomisz, poczujesz drżenie nóg, niepewność, po- w tobie drżenie, niepewność, zmieszanie. Nie będziesz wiedział,
nieważ nogi są tak naprawdę korzeniami człowieka. Poprzez no- kim jesteś, dokąd zmierzasz, jaki masz cel, dlaczego istniejesz.
gi człowiek zakorzeniony jest w ziemi. Będziesz się czuł, jakbyś dryfował. Zatracisz pożądanie,
Zrób dwie, trzy rzeczy (...). Pierwsza: każdego ranka, jeśli będziesz bez życia - ponieważ jak może istnieć życie, kiedy nie
jesteś w pobliżu morza, idź na plażę i pobiegaj po piasku. Jeśli ma celu? I jak może być cel, gdy nie jesteś zakorzeniony we
nie masz takiej możliwości, pobiegaj gdziekolwiek indziej boso, własnej energii?
bez butów, po gołej ziemi. Pozwól stopom na kontakt z ziemią. Więc najpierw zakorzenienie w ziemi - która jest matką
Wkrótce, w ciągu kilku tygodni, zaczniesz odczuwać w nogach wszystkiego. Następnie zakorzenienie we własnym ośrodku sek-
ogromną energię i siłę. Więc biegaj boso - to pierwsza sprawa. sualnym - który jest ojcem wszystkiego. Gdy zakorzenisz się w
Po drugie, przed biegiem i po biegu, na początku i na końcu, ziemi oraz w ośrodku seksualnym, staniesz się spokojny, cichy,
zrób tak: stań ze stopami oddalonymi jedna od drugiej o 15-20 scalony, ześrodkowany, ugruntowany w ziemi.
centymetrów i zamknij oczy. Przenieś cały ciężar ciała najpierw
na prawą nogę, tak jakbyś stał tylko na niej. Poczuj to. A potem
Oddychaj od spodu swoich stóp
przenieś się na lewą nogę. Niech cały ciężar spoczywa na niej,
prawą zaś uwolnij całkowicie, tak jakby zupełnie nie była Niżej położone partie ciała sprawiają problemy niemal każdemu
potrzebna. Opiera się na ziemi, ale nie czuje ciężaru. człowiekowi. Dolne partie umarły, ponieważ od wieków seks
Zrób tak cztery, pięć razy. Poczuj tę zmianę energii, a następ- był wypierany. Ludzie zaczęli się bać schodzić poniżej ośrodka
nie zwróć uwagę, co odczuwasz. Potem postaraj się przenieść seksualnego. Pozostają spięci powyżej niego. Wielu ludzi żyje w
ciężar na środek - ani na lewą nogę, ani na prawą, ani na obie swojej głowie lub -jeśli są nieco odważniejsi - w klatce
piersiowej
Oko cyklonu 1 77
176 Apteka dla duszy

Niektórzy ludzie zapuszczają się aż do pępka, ale nie niżej, centymetrów pod pępkiem - i pozostań tam. Doprowadzi to do
toteż polowa ciała jest niemal sparaliżowana. A przez to spara- silnego ześrodkowania twoich energii życiowych. Wystarczy,
liżowana jest również połowa życia. Wiele rzeczy staje się nie- abyś skupił na nim uwagę, a już zacznie działać. Poczujesz,
możliwych, ponieważ dolne partie ciała są jak korzenie. Są ko- jakby całe życie poruszało się wokół tego centrum.
rzeniami. Nogi są korzeniami, które łączą cię z ziemią. Toteż To w hara życie rozpoczyna się i kończy. Wszystkie inne
ludzie unoszą się jak duchy, bez łączności z ziemią. Człowiek ośrodki energetyczne naszego ciała znajdują się daleko; hara jest
musi powrócić do stóp. dokładnie w centrum. To tu jesteśmy zrównoważeni i
Lao-cy zwykł mówić do swoich uczniów: „Dopóki nie za- zakorzenieni. Dlatego gdy człowiek zdaje sobie sprawę z
czniecie oddychać aż od spodu swoich stóp, nie będziecie moimi istnienia hara, zaczyna się dziać wiele rzeczy, np. im bardziej
uczniami. Oddychajcie od podeszew stóp". I ma on całkowitą ra- pamiętasz o hara, tym mniej myślisz. Automatycznie będziesz
cję. Im głębiej się zapuścisz, tym głębiej dotrze twój oddech. Nie myślał coraz mniej, ponieważ energia nie będzie płynąć do
ma przesady w stwierdzeniu, że granicą ciebie jest granica twoje- głowy, lecz do hara. Im więcej myślisz o hara, im bardziej się w
go oddechu. Gdy granica rozszerza się i sięga twoich stóp, gdy twój nim koncentrujesz, tym większa dyscyplina narasta w tobie.
oddech niemal dotyka stóp - nie fizycznie, lecz w sensie psycho- Przychodzi to naturalnie; nie forsuj tego. Im większą masz
logicznym -wtedy masz do dyspozycji całe swoje ciało. Po raz pier- świadomość ośrodka hara, tym mniej będziesz bał się życia i
wszy stanowisz całość, jeden kawałek, jedność. śmierci, ponieważ to on jest ośrodkiem życia i śmierci.
Odczuwaj coraz więcej stopami. Czasami po prostu stój na Gdy się z nim zestroisz, będziesz mógł żyć odważnie. Wypły-
ziemi bez butów i czuj chłód, miękkość, ciepło. Cokolwiek ziemia wa z niego odwaga - mniej myślenia, więcej ciszy, mniej
Granicą ciebie jest granica ci w danej chwili daje, poczuj to i pozwól momentów niekontrolowanych, naturalna dyscyplina, odwaga,
tw ojego oddechu temu przez ciebie przepłynąć. Pozwól też zakorzenienie i ugruntowanie.
. swojej energii wpłynąć do ziemi. Bądź
z ziemią w kontakcie. Jeśli jesteś połączony z nią, jesteś
połączony z życiem. Jeśli jesteś połączony z ziemią, jesteś Nocna przystań
połączony ze swoim ciałem. Jeśli jesteś połączony z ziemią, Jeśli czujesz w sobie rozchwianie w lewo i w prawo i nie wyczu-
staniesz się wrażliwy i skoncentrowany - a tego właśnie wasz, gdzie znajduje się twój środek ciężkości, oznacza to, że
potrzebujesz. straciłeś kontakt z ośrodkiem hara. Musisz go odzyskać.
Wieczorem połóż się przed snem na łóżku, ułóż dłonie pięć
Świadomość hara centymetrów poniżej pępka i delikatnie naciskaj. Zacznij
oddychać głęboko. Poczujesz, jak centrum to przesuwa się w
Gdy nie masz nic do roboty, po prostu usiądź w ciszy, zagłęb się górę i w dół wraz z oddechem. Skup w nim całą swoją energię,
w sobie i skup na brzuchu - na centrum, zwanym hara, pięć tak jakbyś się kurczył do rozmiarów tego niewielkiego ośrodka
178____________________________________________Apteko dla duszy Oko cyklonu 179

skoncentrowanej energii. Rób to przez dziesięć, piętnaście minut Nie przeniknie do ciebie napięcie z zewnątrz, nie dostaną się
i zaśnij. myśli ani żadne zewnętrzne wibracje. Czując aurę, zaśnij.
Możesz też zasnąć w trakcie ćwiczenia - bardzo dobrze. Musi to być ostatnia rzecz, którą robisz wieczorem. Później
Wtedy przez całą noc utrzyma się to ześrodkowanie. Raz za ra- po prostu zasypiaj, tak żeby wyobrażenie trwało nadal w twojej
zem nieświadomość porusza się i koncentruje w tym miejscu. podświadomości. To wszystko. Cały mechanizm opiera się na wy-
Dzięki temu przez całą noc bez twojej wiedzy na wiele sposo- obrażeniu sobie aury i pójściu spać. Gdy napływa sen, odrobina
bów będziesz nawiązywał z nim kontakt. wyobrażenia utrzymuje się nadal. Zasypiasz, ale to wyobrażenie
Rano, w momencie, w którym poczujesz, że sen się skończył, wnika do twojej podświadomości. Wtedy uzyskuje olbrzymią
nie otwieraj oczu. Ponownie ułóż dłonie [poniżej pępka], siłę i energię.
naciskaj i oddychaj. Ponownie poczuj punkt hara. Rób tak przez Nie umiemy bronić się przed innymi. Są oni obecni nie tylko
dziesięć, piętnaście minut przed wstaniem. Powtarzaj ćwiczenie fizycznie, ale przesyłają do nas również swoje emocje. Jeśli mija
każdej nocy i każdego ranka. Po trzech miesiącach poczujesz się cię ktoś zdenerwowany, czujesz, że wysyła strzały swojego
ześrodkowany. napięcia - nie wymierzone konkretnie w ciebie, ale po prostu je
Posiadanie centrum jest sprawą zasadniczą. Bez niego czło- wysyła. Nie jest tego świadomy, nie robi tego celowo. Musi
wiek czuje się rozczłonkowany. Nie jest scalony, jest jak huśtaw- pozbyć się napięcia, ponieważ czuje się zbyt obciążony. Jeśli
ka - zbiorowisko kawałków, a nie jedność, nie gestalt. To bycie tego nie zrobi, zwariuje. To nie on zadecydował, że pozbędzie
w kiepskiej formie - bez centrum człowiek może się jakoś po- się napięcia; ono samo się wylewa. Jest go zbyt dużo, człowiek
wlec przez życie, ale nie może kochać. Bez centrum jesteś w sta- nie może go już pomieścić, więc zaczyna się ono uwalniać.
nie wykonywać rutynowe czynności, ale nigdy nie będziesz krea- Ktoś cię mija i wyrzuca z siebie złość. Jeśli jesteś podatny i
tywny. Będziesz żył minimalnie; maksimum nie będzie dla ciebie nie masz ochronnej aury... a medytacja sprawia, że człowiek
dostępne. Jedynie dzięki ześrodkowaniu człowiek może żyć w staje się podatny, bardzo podatny. Więc kiedy jesteś sam, to
pełni, sięgać zenitu, szczytu, punktu kulminacyjnego - a tylko to wszystko w porządku. Kiedy otaczają cię medytacyjnie nasta-
jest życiem, prawdziwym życiem. wieni ludzie, wszystko w porządku. Ale gdy wyjdziesz do świa-
ta, gdy jesteś na targowisku, a ludzie nie są medytacyjni, są
bardzo spięci i podenerwowani, myślą o tysiącu spraw - ty
Aura ochronna
zaczynasz je chłonąć i jesteś bezbronny. Medytacja sprawia, że
Każdej nocy przed snem usiądź na łóżku i wyobrażaj sobie aurę człowiek staje się miękki, więc cokolwiek pojawia się na drodze,
- trzydzieści centymetrów dookoła swojego ciała i o tym samym może przeniknąć do wnętrza.
kształcie co ono - otaczającą i chroniącą cię. Stanie się ona twoją Dlatego po medytacji człowiek powinien wytwarzać aurę
tarczą. Rób to przez cztery, pięć minut i, wciąż ją czując, idź ochronną. Czasami dzieje się to automatycznie, czasami nie.
spać. Zaśnij, wyobrażając sobie aurę jak otulający cię koc. Jeśli nie przychodzi automatycznie, musisz nad nią popracować.
180___________________________________________________Apteka dla duszy Oko cyklonu 181

Pojawi się w ciągu trzech miesięcy. W czasie od trzech tygodni Usiądź cicho w samotności i [łagodnie] uciskaj oczy. Nacis-
do trzech miesięcy zaczniesz czuć się bardzo, bardzo silny. Za- kaj gałki oczne*, dopóki nie zobaczysz światełek. Nie rób tego
sypiaj więc, myśląc o niej. nazbyt mocno, ale odrobina bólu jest dozwolona. Obserwuj te
Rano pierwszą myślą również powinna być aura. W chwili światełka. Pomoże to ci wyprostować wiele spraw.
przebudzenia nie otwieraj od razu oczu. Po prostu poczuj chro- Rób tak cztery, pięć minut - naciskaj oczy - potem zrelaksuj
niącą cię aurę, która otacza twoje ciało. Rób to przez cztery, pięć się na pięć minut i znów naciskaj. Wykonuj ćwiczenie przez
minut przed wstaniem. Pamiętaj o aurze, gdy się kąpiesz i gdy czterdzieści minut, a następnie ochłodź oczy zimną wodą. Za-
pijesz herbatę. W dzień, gdy tylko będziesz miał czas - siedząc mknij je i poczuj chłód.
bezczynnie w samochodzie, w pociągu czy w biurze - odpręż się. Postępuj tak przez piętnaście dni. Ćwiczenie to ułoży wiele
Przez krótką chwilę znów ją poczuj. spraw w mózgu. Poczujesz się zdrowszy psychicznie i wewnę-
Być może po upływie trzech tygodni, a na pewno nie dłużej trznie poukładany.
niż po trzech miesiącach zaczniesz odczuwać ją niemal jak
namacalną powłokę. Będzie cię otaczać, a ty poczujesz, że
Być tutaj
możesz przejść teraz przez tłum i pozostać nieporuszony,
nietknięty. Sprawi to, że poczujesz się niezwykle szczęśliwy, Wraz z rozwojem twojej świadomości zacznie zmieniać się świat
ponieważ od teraz twoimi problemami będą tylko twoje wokół ciebie. Nie musisz niczego robić bezpośrednio, wszystkie
problemy, nie cudze. zmiany zajdą niemal same. Jedynym, co musisz zrobić, jest sta-
Łatwo jest rozwiązać własne problemy, ponieważ są własne. ranie o więcej świadomości.
Kłopot pojawia się, gdy wciąż wnikają w ciebie problemy in- Stawaj się coraz bardziej świadomy wszystkiego, co robisz.
nych; nie możesz ich rozwiązać, bo nie należą do ciebie. Chodząc, rób to świadomie, skup całą swoją uwagę na chodze-
Spróbuj wytworzyć ochronną aurę, a zrozumiesz ją i jej dzia- niu. Jest ogromna różnica między chodzeniem nieświadomym a
łanie. Zobaczysz, że jesteś pod całkowitą ochroną. Dokądkol- świadomym. Zmiana jest radykalna. Może nie być widoczna z
wiek pójdziesz, różne sygnały będą się ku tobie kierować, ale zo- zewnątrz, ale wewnątrz przeniesie cię w zupełnie inny wymiar.
staną zawrócone, nie dotkną cię. Spróbuj prostych czynności, np. poruszanie ręką może być
czynnością czysto mechaniczną. Zacznij ruszać ręką świadomie,
Sztuka równowagi powoli, powoli, czując to i patrząc na to od wewnątrz.
Nawet najmniejszy gest prowadzi pod drzwi boskości, ponie-
Prawa i lewa półkula twojego mózgu - tak jak wszystkich innych waż dzieje się cud. Jest to jedna z największych tajemnic, któ-
osób - działają niezależnie, ale gdy wpływ medytacji będzie rych nauka nie była w stanie zgłębić. Decydujesz, że chcesz
wyjątkowo silny, niezależność i różnice mogą zostać wyolbrzy-
mione. * Oczy powinny być zwrócone w górę lub w bok, by nie uciskać źrenic! (przyp.
red. pol.)
182 Apteka dla duszy Oko cyklonu 183

poruszyć ręką, a ona cię słucha. Jest to cud, ponieważ to kontakt Tajemnica Lao-cy
świadomości z materią (...), a nawet więcej: to posłuszeństwo ma-
terii wobec świadomości. Nie znaleziono jeszcze mostu. To jak
Wyjawię wam teraz sekretną sutrę Lao-cy. Nie jest ona nigdzie
magia. Przewaga umysłu nad materią - na tym polega magia.
spisana, lecz przez wieki jego uczniowie przekazywali ją sobie
Robisz to przez cały dzień, ale nie jest to świadome; inaczej w
ustnie. Sutra ta dotyczy sposobu medytacji.
tym prostym geście pojawiłaby się w tobie wspaniała medytacja.
Lao-cy powiada: Usiądź ze skrzyżowanymi nogami. Poczuj
To w ten sposób boskość kieruje całą egzystencją. Więc chodząc,
się tak, jakby wewnątrz ciebie była szalkowa waga. Obie jej szale
siedząc, słuchając czy rozmawiając, pozostawaj świadomy.
znajdują się w okolicy twoich piersi. Wskazówka - między
oczyma, tam, gdzie zlokalizowane jest trzecie oko. Sprężynki
Pozbierać się w całość wagi są umieszczone w twoim mózgu. Zachowuj świadomość tej
wagi przez dwadzieścia cztery godziny i dbaj o to, by obie szale
Z każdym wydechem mów „jeden". Gdy wydychasz powietrze były wciąż na tym samym poziomie, a wskazówka znajdowała
mów „jeden"; wdychając nie mów niczego. Wydychaj, mówiąc się dokładnie na środku. Jeśli umiesz utrzymać ją w równo-
„jeden"; wdychaj i nie mów nic. Czyli z każdym wydechem wadze, zakończyłeś podróż.
mów po prostu: „jeden... jeden... jeden..." Nie tylko mów, ale Ale jest to bardzo trudne. Zauważysz, że przy najmniejszym
również poczuj, że całość stworzenia jest jednością. Nie oddechu szale zaczynają drgać. Siedzisz w ciszy - nagle ktoś
powtarzaj bezmyślnie, poczuj to - mówienie słowa „jeden" w wchodzi do pokoju i szalki zaczynają poruszać się w górę i w dół.
tym pomoże. Lao-cy mówi: „Zrównoważ świadomość. Przeciwieństwa po-
Rób tak codziennie przez dwadzieścia minut. Niech nikt ci winny być sobie równe, a wskazówka powinna pozostać na środ-
wtedy nie przeszkadza. Możesz otworzyć oczy i spojrzeć na ze- ku. Nieważne, czy życie przyniesie radość czy smutek, światło
garek, ale nie nastawiaj budzika. Wszystko, co może wybić cię z czy ciemność, honor czy poniżenie, pamiętaj o równowadze we-
rytmu, jest niedobre, więc pozbądź się z pokoju telefonu i niech wnętrznej i zachowuj ją".
nikt nie puka do drzwi. Przez te dwadzieścia minut musisz być Pewnego dnia osiągniesz doskonałą równowagę, w której nie
całkowicie zrelaksowany. Jeśli otacza cię zbyt duży hałas, sko- ma życia, ale jest egzystencja, nie ma fal, ale ocean, nie ma „ja",
rzystaj z zatyczek do uszu. ale jest wszystko.
Wypowiadanie „jeden" przy każdym wydechu bardzo cię
uspokoi, wyciszy, sprawi, że poczujesz się scalony. Rób to w cią-
gu dnia, nigdy w nocy, inaczej zakłócisz sen, ponieważ zrelak- Wyobrażaj sobie Buddę we wnętrzu siebie
sujesz się tak bardzo, że odechce ci się spać. Poczujesz się
Powinieneś znaleźć na to czas przynajmniej raz dziennie. Może
świeżo. Najlepiej rób to rano, ewentualnie po południu, ale
to być każda pora, kiedy tylko będziesz mógł, ale dobrze
nigdy późnym wieczorem.
184___________________________________________________Apteko dla duszy Oko cyklonu 185

mieć wtedy pusty brzuch. Gdy brzuch jest pusty, masz więcej których źródłem jest twoje serce. Utrzymaj ten stan, myśl o nim,
energii. Nie chodzi o to, by być głodnym, ale żołądek nie poczuj promienie - trwaj tak przez dziesięć minut. Cały wszech-
powinien być napchany. Może to więc być w dwie, trzy godziny świat jest wypełniony tymi promieniami.
po jedzeniu. Natomiast filiżanka herbaty nie szkodzi, może być Potem powoli zacznij się kurczyć, w takim samym tempie, w
nawet korzystna. jakim się rozrastałeś. Wróć do swojego wewnętrznego Buddy -
Po drugie, jeśli możesz wziąć kąpiel tuż przedtem, będzie to kilkucentymetrowej świetlistej figurki.
bardzo pomocne. Zrób sobie gorącą kąpiel, a potem zimny pry- Następnie pozwól jej gwałtownie zniknąć. O to właśnie cho-
sznic. Najpierw wymocz się w gorącej wodzie, potem weź dzi, oto punkt kulminacyjny tego procesu. Pozwól jej nagle znik-
zimny, dwuminutowy prysznic. Zakończ prysznicem - to nąć, tak aby został tylko jej obraz w negatywie. Tak jak wtedy,
świetnie cię przygotuje. gdy zbyt długo patrzysz przez okno, zamykasz oczy i widzisz
Następnie weź filiżankę herbaty i usiądź wygodnie. Jeśli sie- obraz okna w negatywie. Oto jest figurka Buddy, pełna światła -
dzisz na podłodze, możesz wziąć poduszkę, tak będzie dobrze. i nagle, niespodziewanie pozwól jej zniknąć. Pojawi się ciemna
Jeśli jest to dla ciebie trudne lub pozycja ci nie odpowiada, mo- figurka, figurka w negatywie, pustka. Utrzymaj ten obraz przez
żesz siedzieć na krześle. pięć do dziesięciu minut - tę dziurę, tę pustkę.
Odpręż całe ciało i skoncentruj się na środkowej części tu- Na pierwszym etapie, gdy promienie zaleją cały wszechświat,
łowia, gdzie kończą się żebra i zaczyna brzuch. Mając oczy za- poczujesz wspaniały spokój, jakiego być może nigdy wcześniej
mknięte, wyobraź tam sobie niewielką figurkę Buddy, jej zarys. nie czułeś, oraz wzrastanie. Będziesz miał wrażenie, że stałeś się
Dla ułatwienie możesz mieć obok siebie zdjęcie takiej figurki. ogromny i mieścisz w sobie cały kosmos.
Wyobraź sobie, że jest zrobiona ze światła i biją od niej pro- W drugim etapie zamiast spokoju poczujesz błogość. Gdy fi-
mienie. Daj im się wciągnąć, tak żebyś łatwo mógł zagłębić się gurka Buddy zamieni się w negatyw, gdy zniknie całe światło,
w światło... promienie wypełniają całe twoje ciało. pojawi się ciemność i cisza, bez żadnego powodu poczujesz bło-
Jeśli możesz usiąść na podłodze w pozycji Buddy, zrób to, gość! Poczujesz się doskonale - utrzymaj to.
ponieważ wtedy figurka i twoja pozycja będą do siebie pasować. Cały proces ma trwać nie więcej niż czterdzieści pięć do
Promienie rozprzestrzeniają się i całe ciało wypełnia się sześćdziesięciu minut.
światłem. Następnie promienie wychodzą poza ciało, zaczynają Możesz to robić w nocy, leżąc w łóżku przed zaśnięciem; to
dotykać sufitu i ścian i wkrótce wydostają się z pokoju, sięgają najlepsza pora. Wykonaj ćwiczenie, a potem po prostu zaśnij,
coraz dalej i dalej. Pozwól, by po piętnastu minutach objęły cały tak aby stan ten utrzymał się w tobie przez całą noc. Wiele razy
wszechświat. Niech sięgną tak daleko, jak tylko potrafisz sobie w twoich snach będzie pojawiać się ta figurka Buddy. Wiele
wyobrazić. razy w snach będziesz odczuwał te promienie. Rano poczujesz,
To wytworzy ogromny spokój. Pozostań w tym stanie przez że twój sen miał zupełnie inną jakość. Nie był to tylko sen. Było
dziesięć minut: cały wszechświat wypełniony promieniami, tam obecne coś o wiele bardziej pozytywnego niż sen, było
186 Apteka dla duszy

tam coś innego. Obudzisz się odmłodzony, bardziej świadomy,


pełen szacunku dla życia.

Znajdź wewnętrzny punkt zerowy


Zanim zaczniesz spać, leżąc z zamkniętymi oczami na łóżku, wy-
obraź sobie tablicę, tak czarną jak to tylko możliwe. Następnie
ujrzyj na niej trzykrotnie cyfrę „3". Zobacz ją po raz pierwszy i ze- OSHO International
trzyj; po raz drugi i znów zetrzyj; po raz trzeci i zetrzyj. Później
trzykrotnie wyobraź sobie cyfrę „2". Następnie cyfrę „1" też trzy Foundation o autorze
razy. Później trzy razy „0". Gdy dojdziesz do trzeciego zera, po-
czujesz niezwykłą ciszę, jakiej nigdy wcześniej nie zaznałeś.
Pewnego dnia poczujesz absolutną ciszę, tak jakby cała eg- Nauki Osho nie poddają się kategoryzacji. Dotyczą wszystkich
zystencja znikneła i nic nie pozostało. Będzie to wspaniały mo- aspektów życia począwszy od indywidualnych poszukiwań
ment. sensu ludzkiej egzystencji aż po najważniejsze wydarzenia
Zatem gdy kładziesz się spać wieczorem, przejdź przez ten społeczne i polityczne. Osho nie pisał książek. Jednak przez
nieskomplikowany proces - już będąc w łóżku - ale pamiętaj, że ponad 35 lat rozmawiał z ludźmi i wygłaszał wykłady na wielu
musisz go dokończyć, ponieważ jedynie wtedy da ci on ogromną międzynarodowych spotkaniach, pozostawiając po sobie tysiące
ciszę. Jest prosty i nie zajmie więcej niż dwie, trzy minuty, ale godzin nagrań na kasetach audio i wideo. Książki są rezultatem
można zasnąć, zanim się go ukończy. Spróbuj dojść do końca, ich transkrypcji.
nie śpij - musisz dojść do trzeciego zera. Nie spiesz się, rób to Osho został uznany przez londyński „Sunday Times" za
powoli i z uczuciem. jedną z 1000 osób, które wywarły największy wpływ na XX
wiek. Amerykański pisarz Tom Robbins uznał go za
„najbardziej niebezpiecznego człowieka od czasów Jezusa
Chrystusa".
Za cel swej działalności Osho uznał stworzenie warunków dla
narodzin nowego typu człowieka - „Buddy Zorby" - który
łączyłby w sobie wyciszoną duchowość Gautamy Buddy z umie-
jętnością korzystania ze wszelkich uciech życia na wzór Greka
Zorby. Przez wszystkie jego prace przewija się wątek połączenia
odwiecznej mądrości Wschodu z najwyższym potencjałem nauki
i technologii stworzonym przez Zachód.
188 Osho International Foundation o autorze 189

Osho znany jest także ze swego rewolucyjnego wkładu do ruje różnorodne zajęcia dla tysięcy osób, które przybywają do nie-
wiedzy o wewnętrznej przemianie człowieka, przede wszystkim go z ponad stu krajów. Puna - pierwotnie letnia rezydencja ma-
z podejścia do medytacji, które uwzględnia zwiększone tempo haradżów oraz brytyjskich kolonialistów w Indiach -jest dzisiaj
współczesnego życia. Jego „medytacje aktywne" pozwalają po- prężnym nowoczesnym miastem, siedzibą szkół wyższych i za-
zbyć się zgromadzonego w ciele i umyśle stresu, dzięki czemu awansowanego technologicznie przemysłu. Meditation Resort
człowiek może łatwiej doświadczać stanu rozluźnienia i wolno- rozciąga się na 16 hektarach zadrzewionego podmiejskiego te-
ści od myśli. renu, zwanego Koregaon Park. Ośrodek oferuje pewną liczbę
Dla czytelników dostępne są dwie jego prace autobiografi- miejsc noclegowych we własnym Domu Gościnnym (Guesthou-
czne: Autobiography oj a Spiritually Incorrect Mystic oraz Glip- se), a otaczające go hotele i kwatery prywatne zapewniają moż-
ses ofa Golden Childhood. liwość pobytu trwającego od kilku dni do wielu miesięcy.
Zajęcia prowadzone w ośrodku opierają się na wizji Osho no-
wego typu człowieka, który jest zdolny zarówno do twórczego
działania w codziennym życiu, jak i do relaksu w ciszy oraz me-
Więcej informacji na stronach dytacji. Większość zajęć odbywa się w nowoczesnych, klimaty-
www.0sho.com zowanych budynkach. Na zajęcia składają się rozmaite sesje in-
dywidualne, kursy i warsztaty w zakresie tematycznym od sztuk
kreatywnych po holistyczne leczenie, przemianę osobistą, wie-
Jest to bogata witryna internetowa, opracowana w kilku wersjach językowych,
pozwalająca m.in. na zwiedzanie on-line ośrodka Meditation Resort, a także dzę ezoteryczną, zen w sporcie i odpoczynku, problemy inter-
zapoznanie się z kalendarzem kursów, katalogiem publikacji książkowych i au- personalne czy przełomowe etapy życia u kobiet i mężczyzn. In-
dio, listą ośrodków informacyjnych Osho na świecie oraz urywkami wypo- dywidualne sesje oraz warsztaty grupowe odbywają się przez cały
wiedzi Osho.
rok równoległe z planowymi codziennymi medytacjami.
Osho International, New York Kawiarnie i restauracje zlokalizowane na otwartym powietrzu na
e-mail: oshointernational@oshointernational.com terenie ośrodka serwują dania kuchni indyjskiej oraz wybór dań
www.osho.com/oshointernational międzynarodowych, korzystając z organicznie hodowanych ja-
rzyn we własnym gospodarstwie rolnym. Ośrodek korzysta
Ośrodek medytacyjny OSHO również z własnego źródła bezpiecznej, filtrowanej wody.

OSHO Meditation Resort jest znakomitym miejscem na waka- www.osho.com/resort


cje, podczas których ludzie mogą doświadczyć nowej drogi ży-
cia pełnego energii, odprężenia i zabawy. Położony w Punie,
około 150 km na południowy wschód od Bombaju, ośrodek ofe-