Vous êtes sur la page 1sur 31

Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

CHÖÔNG 1

Moâ hình maïng ngoaïi vi


&
truy nhaäp
1.1. MOÂ HÌNH TOÅNG QUAÙT MAÏNG VIEÃN THOÂNG
- Caùc thueâ bao cuûa moät vuøng noäi haït ñöôïc keát noái ñeán toång ñaøi rieâng bieät thì
toång ñaøi ñoù ñöôïc goïi laø toång ñaøi noäi haït hoaëc nuùt chuyeån maïch noäi haït hoaëc
toång ñaøi keát cuoái.
- Vuøng noäi haït coù theå vôùi moät toång ñaøi thì khi ñoù caùc thueâ bao ñöôïc keát noái
treân cuøng moät nuùt chuyeån maïch hoaëc vôùi nhieàu toång ñaøi gheùp laïi vì soá löôïng
thueâ bao nhieàu quaù hoaëc moät toång ñaøi khoâng theå phuïc vuï hieäu quaû vaø kinh teá
cho caùc thueâ bao ñoù.
- Tröôøng hôïp moät vuøng coù nhieàu toång ñaøi gheùp laïi thì moãi toång ñaøi noäi haït coù
moät vuøng rieâng cuûa noù ñöôïc goïi laø vuøng chuyeån maïch (exchange area) vaø
vuøng bao cuûa caùc vuøng chuyeån maïch goïi laø vuøng noäi haït.
- Nhöõng cuoäc goïi cuûa thueâ bao trong cuøng moät toång ñaøi coù theå ñöôïc chuyeån
maïch thoâng suoát maø khoâng caàn caùc lieân keát khaùc ngoaïi tröø caëp daây cuûa nhöõng
thueâ bao keát noái ñeán toång ñaøi ñoù.


noäi haït

Hình 1.1: Thueâ bao trong vuøng coù moät toång ñaøi

- Trong vuøng coù nhieàu toång ñaøi gheùp laïi, caùc thueâ bao ñöôïc noái ñeán caùc toång
ñaøi noäi haït khaùc nhau coù theå lieân laïc vôùi nhau neáu giöõa caùc toång ñaøi coù caùc
keát noái vôùi nhau. Caùc keát noái ñoù goïi laø caùc ñöôøng lieân keát (junctions).

1
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Toång ñaøi
Noäi haït

Toång ñaøi Toång ñaøi


Noäi haït Noäi haït

Caùc ñöôøng
lieân keát

Hình 1.2: Thueâ bao trong vuøng coù nhieàu


toång ñaøi gheùp laïi

- Trong moät vuøng noäi haït coù nhieàu toång ñaøi gheùp laïi coù theå coù loaïi toång ñaøi
khaùc ñöôïc goïi laø toång ñaøi quaù giang noäi haït. Toång ñaøi quaù giang noäi haït khoâng
gioáng toång ñaøi noäi haït ôû choå noù khoâng keát noái tröïc tieáp thueâ bao vì theá noù
khoâng quyeát ñònh löu thoaïi heä thoáng. Noù chæ taäp trung vaø keát noái laïi toaøn boä
löu thoaïi cuûa toång ñaøi noäi haït trong vuøng ñoù. Moät ví duï veà maïng noäi haït nhö
hình veõ sau.
Chuyeån maïch Quoác gia

Caùc ñöôøng
lieân keát
Caùc TÑ noäi haït

TÑ noäi haït
Caùc maïch
lieân keát Ñöôøng daây
thueâ bao

Quaù giang noäi haït Thieát bò ñaàu cuoái

Hình 1.3: Maïng noäi haït

- Tröôøng hôïp caùc thueâ bao cuûa hai vuøng noäi haït khaùc nhau lieân laïc vôùi nhau, khi
ñoù caàn phaûi lieân keát caùc toång ñaøi noäi haït trong moät vuøng laïi vôùi nhau vaø lieân
keát caùc toång ñaøi cuûa vuøng naøy vôùi caùc toång ñaøi noäi haït cuûa vuøng kia. Trong
maïng vieãn thoâng coù moät loaïi toång ñaøi khaùc ñöôïc goïi laø nuùt chuyeån maïch Quoác
gia. Taát caû caùc toång ñaøi noäi haït trong vuøng ñöôïc keát noái ñeán ít nhaát moät toång

2
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

ñaøi nhö theá. Caùc Nuùt chuyeån maïch Quoác gia ñöôïc keát noái vôùi nhau treân cô sôû
qui hoaïch maïng chuyeån maïch. Caùc nuùt chuyeån maïch Quoác gia thöôøng cuõng laø
loaïi toång ñaøi quaù giang, noù taäp hôïp vaø phaân phoái laïi löu thoaïi.
- Caùc cuoäc goïi Quoác teá ñöôïc ñònh tuyeán qua caùc toång ñaøi cöûa ngoõ Quoác teá ñeán
caùc toång ñaøi Quoác gia cuûa noù. Caùc toång ñaøi cöûa ngoõ Quoác teá cuûa nhöõng Quoác
gia khaùc nhau ñöôïc lieân keát thoâng qua caùc ñöôøng keát noái treân ñaát lieàn , bieån,
hoaëc veä tinh.
- Caùc keát noái cuûa toång ñaøi Quoác gia, Quoác teá, vaø giöõa caùc toång ñaøi quoác teá ñöôïc
goïi laø caùc trung keá (Trunk).
- Moâ hình toång quaùt maïng ngoaïi vi ñaøi ñieän thoaïi coù theå moâ taû qua hình veõ sau:

Hình 1.4: Moâ hình toång quaùt maïng ngoaïi vi ñaøi ñieän thoaïi

Maïng vieãn thoâng coù theå ñöôïc moâ taû ngaén goïn thoâng qua moâ hình phaân lôùp nhö
sau:
- Lôùp chuyeån maïch vaø dòch vuï: bao goàm taát caû caùc nuùt chuyeån maïch (noäi haït
cuõng nhö quaù giang). Noù cuõng bao goàm moät thieát bò naøo ñoù nhö maùy tính vaø
phaàn meàm söû duïng ñeå cung caáp dòch vuï ñeán khaùch haøng.
- Lôùp chuyeån vaän (truyeàn daãn): moâ taû söï keát noái giöõa caùc nuùt, cung caáp moâi
tröôøng vaø heä thoáng ñeå chuyeån taûi thoâng tin töø nuùt naøy ñeán nuùt khaùc. Nhöõng
ñöôøng keát noái giöõa caùc nuùt goïi laø caùc trung keá.
- Lôùp truy nhaäp: moâ taû ñöôøng keát noái töø maùy thueâ bao ñeán toång ñaøi noäi haït.

3
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Nhö vaäy maïng truy nhaäp thueâ bao laø caáp thaáp nhaát trong maïng vieãn thoâng. Vò
trí cuûa noù trong maïng vieãn thoâng ñöôïc moâ taû nhö sau:
Ñeán caáp quoác teá

Maïng truyeàn daãn Toång ñaøi quaù giang


quoác gia

Maïng truyeàn daãn Toång ñaøi noäi


noäi haït haït

Maïng
truy nhaäp

Hình 1.5: Sô ñoà phaân lôùp maïng vieãn thoâng

1.2 MAÏNG TRUY NHAÄP

1.2.1 Toång quan maïng truy nhaäp


- Maïng vieãn thoâng ñang phaùt trieån theo höôùng hoaøn toaøn soá hoùa ña dòch vuï, ña
phöông tieän vaø maïng internet.
- Ñoøi hoûi phaûi coù baêng thoâng roäng, coù giaù thaønh thaáp, vaø chaát löôïng cao.
- Ñoái vôùi maïng ñöôøng truïc thì ñaõ coù caùp quang coù theå ñaùp öùng ñöôïc baêng thoâng
yeâu caàu.

- Ñoái vôùi maïng thueâ bao coøn nhieàu tranh caûi do coù raát nhieàu ñöôøng daây ñieän
thoaïi noái töø toång ñaøi ñeán thieát bò ñaàu cuoái, hình thaønh neân moät maïng thueâ bao
roäng lôùn.

- Maïng vieãn thoâng goàm: Maïng ñöôøng truïc, vaø maïng truy nhaäp.
* Maïng truy nhaäp
- Nhoùm thöù nhaát: truy nhaäp höõu tuyeán

- Nhoùm thöù hai: truy nhaäp quang

4
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

- Nhoùm thöù ba: truy nhaäp voâ tuyeán (WLL-Wireless Local Loop).
- Giaù thaønh ñaàu tö chieám khoaûng 50%.
* Vò trí vaø chöùc naêng cuûa maïng truy nhaäp

PSTN Public Switching Telephone Network NT1 Network Termination 1


ISDN Integrated Services Digital Network B-NT1 Broadband-NT1
B-ISDN Broadband ISDN AN Access Network
PSDN Packet Switching Digital Network LE
FRN Frame Network T
LL Z
TE Terminal Equipment QAN
ET Exchange Termination QLE

Hình 1.6: Vò trí vaø chöùc naêng cuûa maïng truy nhaäp

* Xu höôùng phaùt trieån maïng truy nhaäp


- Maïng truy nhaäp phaûi xöû lyù ñöôïc caùc loaïi dòch vuï khaùc nhau cho ngöôøi söû
duïng.
- Coù caùc dòch vuï POTS, ISDN, Internet, soá lieäu toác ñoä cao, truyeàn hình caùp.
- Hieäu quaû ñoái vôùi vieäc ñaàu tö, chi phí baûo döôõng vaø khai thaùc.
- Maïng truy nhaäp phaûi coù khaû naêng naâng caáp leân maïng tieân tieán (maïng ña
phöông tieän)
* Caùc lôùp cuûa maïng truy nhaäp
- Coù 3 lôùp
- Moãi lôùp cung caáp söï truyeàn tin cho lôùp cao hôn vaø lôùp thaáp hôn gaàn nhaát.
(1) Lôùp CL (Circuit Layer)
• Ñeà caäp ñeán söï truyeàn thoâng tin giöõa caùc ñieåm truy nhaäp cuûa lôùp CL

5
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

• Ñoäc laäp vôùi lôùp TP (Transmission Path)


• Keát noái tröïc tieáp vôùi dòch vuï chuyeån maïch coâng coäng
• Cung caáp dòch vuï vieãn thoâng cho thueâ bao (chuyeån maïch keânh, goùi)
• Tuyø theo khaû naêng cung caáp dòch vuï maø chia ra thaønh nhieàu lôùp CL khaùc nhau
(2) Lôùp TP
• Ñeà caäp ñeán söï truyeàn thoâng tin giöõa caùc ñieåm truy nhaäp cuûa lôùp TP
• Hoå trôï moät hoaïc nhieàu lôùp CL
• Cung caáp caùc ñöôøng truyeàn daãn ñöôïc ñaûm traùch bôûi thieát bò noái cheùo
(3) Lôùp TM (Transmission Medium)
• Coù lieân quan ñeán phöông tieän truyeàn daãn (caùp quang, viba, …)
• Hoå trôï moät hoaëc nhieàu lôùp TP
• Cung caáp dung löôïng ñöôøng truyeàn giöõa caùc nuùt maïng lôùp TP
• Coù theå chia ra thaønh lôùp phaân ñoaïn vaø lôùp vaät lyù
Ba lôùp neâu treân ñoäc laäp vôùi nhau, giöõa caùc lôùp laân caän coù moái quan heä phuø
hôïp vôùi khaùch haøng /nhaø cung caáp dòch vuï. Thí duï, lôùp CL laø khaùch haøng, lôùp TP
laø nhaø cung caáp dòch vuï.
Ñoái vôùi maïng truy nhaäp lôùp CL coøn phaûi coù chöùc naêng thích nghi (AF-
Adaption Function). Sau khi theâm lôùp quaûn lyù vaø chöùc naêng quaûn lyù heä thoáng thì
hình thaønh moâ hình tham chieáu cuûa maïng truy nhaäp.

Hình 1.7: Moâ hình tham chieáu giao thöùc cuûa maïng truy nhaäp

6
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

* Caùc giao dieän maïng truy nhaäp


(1) UNI (User Network Interface)
• Thuoäc phía thueâ bao maïng truy nhaäp
• Hoã trôï vieäc truy nhaäp caùc loaïi dòch vuï
• Ñoái vôùi loaïi dòch vuï khaùc nhau aùp duïng phöông thöùc truy nhaäp khaùc nhau seõ coù giao
dieän khaùc nhau
• UNI chia laøm hai loaïi: ñoäc laäp vaø duøng chung
• UNI chuû yeáu bao goàm caùc giao dieän: thoaïi töông töï POTS, ISDN 2B+D, 30B+D,
thueâ keânh töông töï hai daây, thueâ keânh töông töï boán daây, trung keá töông töï E&M,
trung keá soá E1, V.24, V.35, ATV (RF), ….
(2) SNI (Service Network Interface)
• Thuoäc phía dòch vuï maïng truy nhaäp
• Ñoái vôùi dòch vuï thueâ bao khaùc nhau phaûi cung caáp giao dieän dòch vuï töông
öùng, ñeå chuùng coù theå noái vôùi toång ñaøi chuyeån maïch
• Giao dieän vôùi thueâ bao cuûa toång ñaøi chuyeån maïch coù giao dieän töông töï (giao
dieän Z) vaø giao dieän soá (giao dieän V)
• Ñeå thích öùng vôùi nhieàu loaïi phöông tieän truyeàn daãn, , phoái hôïp vôùi nhieàu loaïi
truy nhaäp vaø nhieàu loaïi dòch vuï giao dieän V ñaõ phaùt trieån töø V1 ñeán V5
• V5 laø giao dieän thueâ bao soá tieâu chuaån Quoác teá cuûa toång ñaøi chuyeån maïch soá
noäi haït. Coù theå chia V5 thaønh V5.1 vaø V5.2
(3) Q3
• Khi chuyeån maïch cho truyeàn soá lieäu thì caùc thieát bò ôû 2 ñaàu cuoái phaûi coù cuøng
toâùc ñoä
• Giao dieän tieâu chuaån noái giöõa TMN(Telecommunication Management
Network) vaø caùc boä phaän cuûa maïng vieãn thoâng
• Thoâng qua Q3, maïng truy nhaäp noái vôùi TMN ñeå TMN thöïc hieän quaûn lyù vaø
phoái hôïp vôùi maïng truy nhaäp, töø ñoù cung caáp caùc loaïi truy nhaäp caàn thieát cho
thueâ bao vaø khaû naêng chòu taûi
• Hoå trôï cho TMN thöïc hieän chöùc naêng quaûn lyù
* Giao dieän V5
Moâ hình truy nhaäp V5

7
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Moâ hình kieán truùc ñeå moâ taû V5 khaùc vôùi caùc moâ hình khaùc duøng trong maïng
truy nhaäp bôûi vì noù chæ taäp trung caùc khía caïnh coù lieân quan ñeán caùc giao dieän V5
vaø khoâng quan taâm ñeán caùc chi tieát chæ lieân quan ñeán caùc coâng ngheä rieâng. Moâ
hình cô baûn ñöôïc trình baøy trong hình sau:

Phaàn soá Truyeàn


rISDN Maïng Host
CPE daãn feeder
(tuøy choïn) truy nhaäp Exchange
(tuøy choïn)

LLDN
Hình 1.8: Moâ hình cô baûn truy nhaäp V5

Caàn thieát phaân bieät giöõa maïng phaân boá ñöôøng daây noäi haït LLDN (Local
Line Distribution Network) keùo daøi töø host exchange trong maïng loõi tôùi CPE, vaø
maïng truy nhaäp khi noù ñöôïc ñònh nghóa cho giao dieän V5. Söï khaùc nhau ôû choå
LLDN coøn bao goàm caùc heä thoáng truyeàn daãn feeder (FTS-Feeder Transmission
System) vaø caùc phaàn soá ôû ñaàu xa (rDS-rmote Digital section) naøo neáu chuùng coù
maët.
Moät FTS cho pheùp headend cuûa maïng truy nhaäp ñöôïc ñaët caùch xa host
exchange cuûa noù. FTS coù theå coù daïng moät voøng SDH vôùi caùc boä gheùp keânh xen
keõ taïi host exchange vaø cuõng taïi caùc vò trí headend cuûa maïng truy nhaäp. Neáu treã
truyeàn daãn chaáp nhaän ñöôïc, FTS coù theå cho pheùp moät maïng truy nhaäp ñöôïc boá trí
trong moät quoác gia hoaëc moät chaâu luïc vaø host exchange ñaët taïi moät quoác gia hoaëc
chaâu luïc khaùc.
Maïng truy nhaäp bao goàn hai taàng. Taàng thöù nhaát ñaûm traùch löu löôïng giöõa
host exchange vaø caùc ñaàu xa. Taàng thöù hai ñaûm traùch caùc löu thoaïi nhoû hôn giöõa
caùc ñaàu xa vaø caùc ñích ñeán cuoái cuøng. Noù cuõng coù theå thöïc hieän toaøn boä quaù trình
truyeàn daãn theo moät duy nhaát vôùi moät heä thoáng truyeàn daãn quang phöùc taïp, heä
thoáng naøy coù theå ñöôïc pheùp phaân taäp ñònh tuyeán ñeán caùc vò trí ñaàu xa ñeå ñaûm baûo
ñoä an toaøn vaø coù theå vaän haønh vôùi cöï ly roäng lôùn ñeán caùc ñieåm cuoái ôû xa.
Kieán truùc dòch vuï trong giao dieän V5
Coù boán loaïi dòch vuï ñaëc tröng chung coù theå ñöôïc hoã trôï taïi moät coång ngöôøi
duøng lieân quan ñeán moät giao dieän V5, maëc duø chæ coù toái ña ba trong soá ñoù coù theå
ñöôïc hoã trôï cuøng moät luùc. Loaïi dòch vuï ñaëc tröng chung thöù nhaát laø dòch vuï theo
yeâu caàu hoaëc duøng cho ISDN hoaëc duøng cho PSTN, trong ñoù keát noái seõ do host
exchange thieát laäp vaøo luùc khôûi taïo moãi cuoäc goïi. Ngoaøi dòch theo yeâu caàu coøn coù
hai laïoi dòch vuï cho thueâ. Dòch vuï cho thueâ khaùc vôùi dòch vuï theo yeâu caàu ôû choå

8
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

keát noái ñöôïc taïo ra theo caáu hình cuûa maïng vaø khoâng ñöôïc thieát laäp cho töøng
cuoäc goïi rieâng leõ.
Loaïi dòch vuï cho thueâ nhaát laø dòch vuï cho thueâ coá ñònh. Noù ñöôïc xöû lyù qua
moät maïng ñöôøng daây cho thueâ taùch bieät khoûi host exchange. Caùc coång ngöôøi
duøng chæ hoã trôï caùc dòch vuï cho thueâcoá ñònh khoâng phuï thuoäc vaøo caùc giao dieän
V5, bôûi vì khoâng coù söï lieân quan ñeán host exchange. Loaïi dòch vuï cho thueâ thöù
hai laø dòch vuï baùn coá ñònh, trong ñoù löu löôïng ñöôïc ñònh tuyeán qua moät host
exchange treân moät giao dieän V5, nhöng keát noái do caáu hình maïng thieát laäp vaø
khoâng thieát laäp cho moãi cuoäc goïi. Giao dieän V5 chæ cho pheùp caùc keânh B 64 Kbps
ñöôïc söû duïng cho caùc dòch vuï baùn coá ñònh, bôûi vì caùc host exhange baêng heïp ñöôïc
thieát keá ñeå keát noái caùc keánh 64 Kbps.
Caùc coång ngöôøi duøng lieân quan ñeán giao dieän V5 vaøhoã trôï caùc dòch vuï theo
yeâu caàu ñöôïc phaân chia ra thaønh caùc coång ngöôøi duøng PSTN hoaëc ISDN, baát chaáp
vieäc caùc dòch vuï cho thueâ naøo ñoù ñöôïc hoã trôï taïi coång ngöôøi duøng naøy. Vieäc phaân
chia naøy chæ coù yù nghóa ñoái vôùi caùc coång ngöôøi duøng ISDN, bôûi vì moät coång chæ coù
phaân loaïi thaønh coång PSTN neáu noù hoã trôï dòch vuï PSTN theo yeâu caàu, vaø noù
khoâng ñeå laïi keânh khaû duïng cho caùc dòch vuï cho thueâ naøo ñoù. Keânh D cuûa moät
ngöôøi duøng ISDN thöôøng xuyeân ñöôïc keát noái ñeán host exchange qua giao dieän
V5, bôûi vì keânh D duy trì vieäc ñieàu khieån cuoäc goïi cho caùc dòch vuï theo yeâu caàu.
Moät giao dieän V5.1 chæ coù theå hoã trôï ISDN toá ñoä cô baûn, bôûi vì noù khoâng coù ñuû
dung löôïng choISDN toác ñoä sô caáp. Moät giao dieän V5.2 coù theå hoã trôï caû ISDN toác
ñoä cô baûn vaø toác ñoä sô caáp.
Moâ hình kieán truùc cho caùc dòch vuï vaø caùc coång ñöôïc trình baøy trong hình 3.8.
Moâ hình naøy boû qua FTS coù theå coù, bôûi vì FTS laø trong suoát vaø do vaäy khoâng coù
aûnh höôûng gì tôùi caùc coång vaø caùc dòch vuï. Giöõa caùc caùc coång ISDN vôùi nhau coù söï
phaân bieät laø coù vaø khoâng coù rDS, do chuùng coù caùc giao dieän khaùc nhau taïi maïng
truy nhaäp. baûn chaát cuûa söï phoái gheùp tôùi caùc NT1 ñaàu xa cho ISDN khoâng ñöôïc
ñaëc taû ôû ñaây. Giao dieän phoái gheùp tôùi moät thieát bò ñöôøng daây cho thueâ khoâng
ñöôïc ñaëc taû do noù cuõng khoâng ñöôïc tieâu chuaån hoùa.
Host exchange hoã trôï caùc dòch vuï theo yeâu caàu vaø caùc dòch vuï cho thueâ baùn
coá ñònh. Maïng ñöôøng daây cho thueâ hoã trôï caùc dòch vuï cho thueâ coá ñònh.

9
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

CPE AN V5

Maïch ñöôøng daây + L1/3 Host


PSTN
Exch
NI1+LT+chuyeån
ISDN-BA/PRA
tieáp khung
.
LT+chuyeån tieáp
ISDN-BA/PRA NT1
khung
Maïng
Maïch ñöôøng daây ñöôøng
Ñöôøng daây cho thueâ
+ L1+ … daây cho
thueâ

Hình 1.9: Kieán truùc dòch vuï

Giao dieän V5.1


Ñoái vôùi V5.1 chæ coù duy nhaát moät ñöôøng truyeàn thoâng baùo hieäu S-ISDN
(Signaling-ISDN) töông öùng vôùi moät khe thôøi gian duy nhaát. Khe thôøi gian naøy coù
theå ñöôïc caùc giao thöùc truyeàn thoâng khaùc hoaëc caùc loaïi ñöôøng truyeàn thoâng ISDN
khaùc duøng chung hoaëc khoâng duøng chung. Coù theå coù nhieàu ñöôøng truyeàn thoâng P-
ISDN (Packet-ISDN) vaø F-ISDN (Frame relay-ISDN) khaùc nhau söû duïng toái ña
ba khe thôøi gian. Neáu chæ coù moät khe thôøi gian ñöôïc söû duïng cho taát caû caùc keânh
truyeàn thoâng thì noù phaûi laø khe thoøi gian 16, bôûi vì giao thöùc ñieàu khieån ñöôïc boá
trí taïi ñaây.
Neáu hai khe thôøi gian ñöôïc söû duïng cho caùc ñöôøng truyeàn thoâng, thì caùc
khe naøy laø caùc khe 15, 16. Giao thöùc ñieàu khieån phaûi söû duïng khe thôøi gian 16 vaø
ít nhaát coù moät trong soá caùc ñöôøng truyeàn thoâng hieån nhieân seõ phaûi duøng khe thôøi
gian 15 (xem hình 3.9). Ví duï, coù theå coù caùc ñöôøng truyeàn thoâng F-ISDN treân caû
hai khe thôøi gian.Töông töï nhö vaäy, coù theå coù caùc ñöôøng truyeàn thoâng P-ISDN
treân caû hai khe thôøi gian. Giao thöùc PSTN vaø ñöôønng truyeàn thoâng S-ISDN ñeàu
coù theå söû duïng moät trong hai khe 16 hoaë 15.

10
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

CONTROL PSTN S-ISDN F-ISDN P-ISDN

A-TS16
Ví duï 1
B-TS15

A-TS16
Ví duï 2
B-TS15

Hình 1.10: Caùc tröôøng hôïp gaùn cuûa V5.1 vôùi hai
khe thôøi gian truyeàn thoâng

Neáu ba khe thôøi gian ñöôïc söû duïng cho caùc ñöôøng truyeàn thoâng, thì caùc khe
naøy laø 16, 15, vaø 31 (xem hình 3.10). Giao thöùc ñieàu khieån vaãn phaûi söû duïng khe
16. Do giao thöùc PSTN chæ coù theå söû duïng moät khe thôøi gian duy nhaát, cho neân
cuõng phaûi coù caùc ñöôøng truyeàn thoâng ISDN hieän dieän neáu ba khe thôøi gian ñöôïc
söû duïng. Coù theå coù caùc ñöôøng truyeàn thoâng F-ISDN, vaø P-ISDN treân baát kyø khe
thôøi gian naøo. Giao thöùc PSTN vaø ñöôøng truyeàn thoâng S-ISDN ñeàu coù theå söû duïng
trong moät khe thôøi gian 16, 15, hoaëc 31.

CONTROL PSTN S-ISDN F-ISDN P-ISDN

A-TS16

B-TS15
Ví duï 1
C-TS31

A-TS16

B-TS15 Ví duï 2
C-TS31

Hình 1.11: Caùc tröôøng hôïp gaùn cuûa V5.1 vôùi ba


khe thôøi gian truyeàn thoâng

Giao dieän V5.2


Ngoaøi söï khaùc nhau veà soá luoàng keát noái 2048 Kbps, giao dieân V5.2 coøn khaùc
giao dieän V5.1 ôû hai khía caïnh chính. Thöù nhaát, giao dieän V5.2 hoã trôï theân caùc
giao thöùc noäi dòch (housekeeping), maø caùc giao thöùc naøy duøng chung moät khe
thôøi gian nhö giao thöùc ñieàu khieån. Khía caïnh quan trong thöù hai, trong ñoù giao
dieän V5.2 khaùc vôùi giao dieän V5.1 laø noù coù theâm caùc khe thôøi gian döï phoøng phuï
ñeå naâng cao tính an toaøn truyeàn thoâng (xem hinh 3.11). Ngoaøi nhöõng söï khaùc bieät
quan troïng naøy ra, V5.2 coøn khaùc V5.1 ôû choå coù theå coù theâm nhieàu hôn moät
ñöôøng truyeàn thoâng S-ISDN, sao cho vieäc ñieàu khieån cuoäc goïi ISDN khoâng bò
giôùi haïn ôû moät khe thôøi gian V5 duy nhaát. Ñieàu naøy caàn thieát môû roäng baêng thoâng
11
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

hôn möùc thoâng thöôøng ñeå cung caáp cho vieäc ñieàu khieån cuoäc goïi khi coù theâm caùc
coång ISDN ñöôïc giao dieän V5.2 hoã trôï. Baêng thoâng môû roäng hôn möùc bình thöôøng
khi coù theâm caùc coång PSTN ñaõ khoâng caàn thieát, bôûi leõ baùo hieäu PSTN ít ñoøi hoûi
hôn veà baêng thoâng.

Caùc khe thôøi gian Link sô caáp Link thö caáp Caùc link khaùc
15 Tuøy choïn Tuøy choïn Tuøy choïn
16 Caùc giao thöùc noäi dòch baûo veä noäi dòch Tuøy choïn
31 Tuøy choïn Tuøy choïn Tuøy choïn

Hình 1.12: Caùc khe thôøi gian truyeàn thoâng V5.2

Moät soá ñieåm khaùc nhau giöõa V5.1 vaø V5.2


• V5.1 chæ duøng moät luoàng 2048 Kbps trong khi V5.2 coù theå coù ñeán 16 luoàng
2048 Kbps treân moät giao dieän.
• V5.1 khoâng coù hoã trôï chöùc naêng taäp trung trong khi V5.2 voán ñöôïc thieát keá ñeå
hoã trôï noù cho vieäc söû duïng moät giao thöùc chuyeân duïng ñöôïc bieát nhö laø giao
thöùc keát noái keânh cho thueâ (BCC-Bearer Channel Connection protocol).
• V5.1 khoâng hoã trôï caùc coång ngöôøi duøng PRA-ISDN trong khi V5.2 thì hoã trôï.
• V5.1 khoâng coù khaùi nieäm baûo veä keânh thoâng tin trong khi chöùc naêng naøy ñöôïc
chaáp nhaän trong V5.2 khi maø giao dieän V5.2 lieân quan söû duïng nhieàu hôn moät
luoàng 2048 Kbps. Moät giao thöùc ñaëc tröng, xem nhö moät giao thöùc baûo veä
ñöôïc cung caáp cho chöùc naêng naøy.
• Giao thöùc ñieàu khieån cuûa V5.2 thì hôi khaùc vôùi giao thöùc ñieàu khieån cuûa V5.1.
Giao dieän V5.1 giöõa AN vaø LE hoã trôï caùc loaïi truy nhaäp sau daây:
• Truy nhaäp ñieän thoaïi töông töï.
• Truy nhaäp cô baûn (BA) ISDN.
• Caùc truy nhaäp soá hoaëc töông töï khaùc duøng keát noái baùn coá ñòng khoâng caàn tin
töùc baùo hieäu keânh rieâng ngoaøi baêng taàn ñieän thoaïi.
Giao dieän V5.2 giöõa AN vaø LE hoã trôï caùc loaïi truy nhaäp sau daây:
• Truy nhaäp ñieän thoaïi töông töï.
• Truy nhaäp cô baûn (BA) ISDN.
• Truy nhaäp toác ñoä sô caáp (PRA/PRI) ISDN.

12
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

• Caùc truy nhaäp soá hoaëc töông töï khaùc duøng keát noái baùn coá ñòng khoâng caàn tin
töùc baùo hieäu keânh rieâng ngoaøi baêng taàn ñieän thoaïi.
Choàng giao thöùc V5
Choàng giao thöùc V5 ñöôïc ETSI ñònh nghóa vaø ñöôïc söû duïng cho keát noái maïng truy
nhaäp (AN-Access Network) ñeán toång ñaøi noäi haït (LE-Local Exchange). Noù ñöôïc
duøng cho caùc truy nhaäp sau ñaây:
• Truy nhaäp ñieän thoaïi töông töï.
• Truy nhaäp ISDN toác ñoä cô baûn.
• Truy nhaäp ISDN toác ñoä sô caáp (V5.2).
• Caùc truy nhaäp soá vaø töông töï khaùc ñoái vôùi caùc keát noái baùn coá ñònh khoâng caàn
tin töùc baùo hieäu keânh rieâng ngoaøi baêng.
Nguyeân lyù cô baûn

Hình 1.13: Nguyeân lyù V5

Caùc giao dieän V5 döïa treân cô sôû caùc giao dieän G.703/G.704 coù toác ñoä 2048
Kbps (E1). V5.1 (ETS 300 324) laø moät giao dieän ñôn 2048 Kbps, trong khi V5.2
(ETS 300 347) coù theå goàm moät hoaëc toái ña 16 luoàng 2048 Kbps. Löu yù raèng AN
cuõng thöôøng ñöôïc tham chieáu nhö laø keát cuoái ñöôøng daây (LT-Line Termination)
vaø LE laø keát cuoái toång ñaøi (ET-Exchange Termination).
Khe thôøi gian 0 (TS0) söû duïng cho ñoàng boä khung, baùo loãi, vaø giaùm saùt
thöïc thi loãi baèng thuû tuïc CRC (Cyclic redundancy Check). Trong tröôøng hôïp cuûa
caùc luoàng V5.2, TS0 coøn söû duïng ñeå giaùm saùt tính ñuùng ñaén keát noái vaät lyù luoàng
2048 Kbps. Coù ñeán ba khe thôøi gian trong moãi luoàng 2048 Kbps coù theå ñöôïc chæ

13
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

ñònh laø caùc called- communication channel (C- Channel). Caùc keânh C naøy
truyeàn daãn baùo hieäu PSTN, tin töùc keânh D ISDN, tin töùc ñieàu khieån, vaø trong
tröôøng hôïp cuûa V5.2 laø giao thöùc keát noái keânh bearer (BCC-Bearer Channel
Connection protocol) vaø giao thöùc baûo veä. Taát caû khe thôøi gian 64 Kbps khoâng
phaûi laø keânh C thì laø keânh B cuûa PSTN hoaëc ISDN hoaëc coù theå laø caùc keânh thueâ
rieâng töông töï hoaëc soá.
Caáu truùc khung cuûa tín hieäu 2M

Ña khung phuï Khung soá Bits 1 ñeán 8 cuûa TS 0


(SMF)

1 2 3 4 5 6 7 8

0 C1 0 0 1 1 0 1 1
1 0 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
2 C2 0 0 1 1 0 1 1
I 3 0 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
4 C3 0 0 1 1 0 1 1
5 1 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
6 C4 0 0 1 1 0 1 1
7 0 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8

8 C1 0 0 1 1 0 1 1
9 1 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
10 C2 0 0 1 1 0 1 1
II 11 1 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
12 C3 0 0 1 1 0 1 1
13 E 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8
14 C4 0 0 1 1 0 1 1
15 E 1 A Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8

E Caùc bit chæ thò loãi CRC-4


Sa4 ñeán Sa8 Caùc bit döï phoøng, coù theå ñöôïc duøng cho caùc muïc ñích DCN
C1 ñeán C4 Caùc bit CRC-4
A Chæ thò caûnh baùo töø xa

Hình 1.14: Caáu truùc ña khung cuûa tín hieäu 2M G.703/G.704

1 2 3 4 5 6 7 8

Sa4 Sa5 Sa6 Sa7 Sa8

Framing Sync. -- V5 --

Hình 1.15: TS0 cuûa tín hieäu 2M G.703/G.704 trong V.52

14
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Bit Sa7 ñöôïc söû duïng cho caùc muïc ñích ñieàu khieån luoàng chæ khi naøo giao
dieän söû duïng laø V5.2, tham khaûo ETS 300 347. Bit Sa4 ñöôïc söû duïng cho caùc muïc
ñích ñoàng boä, ñaây laø moät tuøy choïn vaø phuï thuoäc söï cung caáp caáp. Trong truy nhaäp
ISDN PRA söû duïng Sa4 ñeán Sa6 cho caùc muïc ñích quaûn lyù luoàng.
Caùc giao thöùc V5
Caùc giao thöùc V5 vaø caùc giao thöùc ñieän thoaïi khaùc ñöôïc moâ taû trong hình
beân döôùi coù moái lieân quan ñeán moâ hình OSI.

Hình 1.16: Caùc giao thöùc V5 lieân quan ñeán moâ hình OSI

15
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

LAPV5-EF (Link Access Protocol V5-Envelope Function)


Caùc lôùp phuï cuûa LAPV5-EF trao ñoåi thoâng tin giöõa AN vaø LE. Khuoân daïng cuûa
khung nhö sau:
8 1 Otet

Côø: 0 1 1 1 1 1 1 0 1
2
Tröôøng ñòa chæ EF
3
Tin töùc 4…n-3
n-2
Chuoåi kieåm tra khung (FCS)
n-1
Côø: 0 1 1 1 1 1 1 0 n

Caáu truùc khung EF

Tröôøng ñòa chæ EF(Envelope Function)


Tröôøng ñòa chæ EF bao goàm hai octet. Khuoân daïng cuûa tröôøng ñòa chæ EF nhö sau:

3-8 2 1

Ñòa chæ EF 0 EA0

Ñòa chæ EF (tieáp theo) EA1

Tröôøng ñòa chæ EF

Ñòa chæ EF (Envelope Function)


Ñòa chæ EF laø moät soá 13 bit, vôùi ba bit coá ñònh, bao goàm caùc giaù trò töø 0 ñeán 8191.
EA (Extension Address)
Bit ñaàu tieân cuûa tröôøng EF laø bit môû roäng ñòa chæ. Bit thöù hai cuûa octet thöù nhaát laø
bit C/R (Command/Response) cuûa khung ISDN, nhöng ôû ñaây noù ñöôïc caøi ñaët
baèng 0 vì chöùc naêng cuûa noù do bit C/R cuûa lôùp con lieân keát döõ lieäu beân trong thöïc
hieän.
Tröôøng tin töùc
Tröôøng EI (Envelope Information) cuûa moät khung theo sau tröôøng ñòa chæ EF vaø
tröôùc tröôøng FCS (Frame Check Sequence). Caùc noäi duïng cuûa tröôøng EI chöùa moät
soá nguyeân caùc octet. Soá octet toái ña maëc ñònh cuûa tröôøng EI laø 533 octet. Soá octet
toái thieåu cuûa tröôøng EI laø 3 octet.
FCS (Frame Check Sequence)
Frame check sequence as defined in Section 2.1 of standard G.921.

16
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

LAPV5-DL (LAPV5-DataLink)
Caùc lôùp phuï cuûa LAPV5-DL ñònh nghóa trao ñoåi tin töùc peer-to-peer giöõa AN vaø
LE. Caùc khung LAPV5-DL coù theå coù hoaëc khoâng coù moät tröôøng tin töùc. Khuoân
daïng cuûa caùc khung nhö sau:
87654321 Octet 87654321 Octet

Ñòa chæ link 1 Ñòa chæ link 1


2 2
Ñieàu khieån 3 Ñieàu khieån 3
… …
Tin töùc N

Khuoân daïng A Khuoân daïng B

Caáu truùc lôùp phuï LAPV5-DL

Ñòa chæ link


Ñòa chæ V5 data link laø moät soá 13 bit caùc giaù trò naèm trong daõy töø 0 ñeán 8175 seõ
khoâng söû duïng ñeå xaùc ñònh moät thöïc theå giao thöùc lôùp 3, bôûi vì daõy ñoù ñöôïc söû
duïng ñeå xaùc ñònh caùc coång ngöôøi duøng ISDN.
Ñieàu khieån
Xaùc ñònh loaïi khung trong ñoù hoaëc laø moät leänh hoaëc laø ñaùp öùng. Tröôøng ñieàu
khieån chöùa caùc soá thöù töï, ôû ñoù coù theå duøng ñöôïc.
Tin töùc
Moät soá nguyeân caùc octet. Soá toái ña caùc octet trong tröôøng tin töùc laø 260.
V5-Link Control
Giao thöùc V5 Link Control ñöôïc gôûi ñi bôûi AN hoaëc LE ñeå truyeàn ñaït tin töùc yeâu
caàu cho söï phoái hôïp cuûa caùc chöùc naêng ñieàu khieån luoàng trong moãi luoàng 2048
Kbps rieâng bieät. Khuoân daïng cuûa giao thöùc V5 Link Control nhö sau:

8 7 1 Octet

Boä phaän phaân bieät giao thöùc 1

Ñòa chæ lôùp 3 2

Ñòa chæ lôùp 3 ( tieáp theo) 3

0 Loaïi baûn tin 4

Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc .v.v.

Caáu truùc giao thöùc ñieàu khieån luoàng

Boä phaän phaân bieät giao thöùc


Phaân bieät giöõa caùc baûn tin töông öùng vôùi moät trong caùc giao thöùc V5.
Ñòa chæ lôùp 3
17
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Xaùc ñònh thöïc theå lôùp 3, trong giao dieän V5, maø noù phaùt hoaëc nhaän baûn tin öùng
duïng.
Loaïi baûn tin
Xaùc ñònh chöùc naêng cuûa baûn tin ñöôïc gôûi ñi hoaëc nhaän veà. Loaïi baûn tin coù theå laø
LINK CONTROL hoaëc LINK CONTROL ACK.
Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc
Chæ coù IE cuûa giao thöùc ñieàu khieån luoàng môùi laø chöùc naêng ñieàu khieån luoàng.
Khuoân daïng cuûa noù nhö sau:

8 7 1 Octet

00100001 1

Chieàu daøi cuûa chöùc naêng ñieàu khieån luoàng 2

1 Chöùc naêng ñieàu khieån luoàng 3

IE chöùc naêng ñieàu khieån luoàng

V5-BCC (V5-Bearer Channel Connection)


Giao thöùc V5-BCC cung caáp caùc ñieàu kieän cho LE ñeå yeâu caàu CAN thieát laäp vaø
giaûi toûa caùc keát noái giöõa caùc coång ngöôøi duøng AN ñaëc tröng vaø caùc khe thôøi gian
giao dieän V5 ñaëc tröng. Noù chaáp nhaän caùc keânh mang giao dieän V5 ñöôïc ñònh vò
trí hay khoâng bôûi do caùc quaù trình xöû lyù ñoäc laäp. Coù theâm moät trình xöû lyù nöõa
hoaït ñoäng taïi baát kyø moãi thôøi ñieåm ñeå ñöa ra moät coång ngöôøi duøng. Khuoân daïng
giao thöùc V5-BCC nhö sau:

8 7 1 Octet

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc 1

Soá tham chieáu BCC 2


3
0 Loaïi baûn tin 4

Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc .v.v.

Caáu truùc giao thöùc lôùp 3

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc


Phaân bieät giöõa caùc baûn tin töông öùng vôùi moät trong caùc giao thöùc V5.
Soá tham chieáu BCC
Thaønh phaàn tin töùc soá tham chieáu BCC laø ñaëc tröng giao thöùc BCC vaø duøng ñònh
vò thaønh phaàn tin töùc ñòa chæ lôùp 3 trong caáu truùc baûn tin chung cuõng nhö xaùc ñònh

18
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

caùc giao thöùc trong lôùp 3. Soá tham chieáu BCC xaùc ñònh tieán trình giao thöùc BCC,
trong giao dieän V5, noù phaùt hoaëc nhaän baûn tin öùng duïng.
Giaù trò soá tham chieáu BCC laø moät giaù trò ngaãu nhieân ñöôïc taïo ra bôûi thöïc theå (AN
hoaëc LE) taïo ra tieán trình giao thöùc BCC môùi. Ñieàu caàn thieát laø caùc giaù trò khoâng
ñöôïc laäp laïi trong caùc baûn tin cho duø moät tieán trình giao thöùc khaùc ñöôïc yeâu caàu
(trong cuøng moät höôùng), cho ñeán khi tieán trình BCC cuõ ñöôïc hoaøn thaønh vaø soá
tham chieáu BCC bò xoùa. Thaønh phaàn tin töùc soá tham chieáu BCC laø moät phaàn cuûa
maøo ñaàu (header) baûn tin seõ laø phaàn thöù hai cuûa moãi baûn tin (naèm sau thaønh phaàn
tin töùc phaân bieät giao thöùc). Trong tröôøng hôïp baát kyø moät tieán trình taïo ra caùc chæ
thò loãi, soá tham chieáu BCC seõ khoâng ñöôïc söû duïng laïi cho ñeán khi thôøi gian hieäu
löïc ñaõ troâi qua do caùc baûn tin chöùa cuøng soá tham chieáu BCC ñeán treã.
Ñoä daøi cuûa thaønh phaàn tin töùc soá tham chieáu BCC laø 2 octet. Noù coù khuoâng daïng
nhö sau:

8 7 1 Octet

ID
Giaù trò soá tham chieáu BCC 1
nguoàn

0 0 Giaù trò soá tham chieáu BCC 2

Thaønh phaàn soá tham chieáu BCC

ID nguoàn
Tröôøng 1 bit ñaëc tröng cho thöïc theå (AN hoaëc LE) taïo ra soá tham chieáu BCC. Maõ
hoùa cuûa tröôøng naøy baèng zero cho moät LE taïo ra tieán trình vaø moät AN taïo ra tieán
trình.
Giaù trò soá tham chieáu BCC
Tröôøng 13 bit duøng cung caáp maõ nhò phaân ñeå xaùc ñònh tieán trình BCC.
Loaïi baûn tin
Xaùc ñònh chöùc naêng cuûa baûn tin ñöôïc gôûi ñi hoaëc nhaän veà. Coù caùc loaïi baûn tin nhö
sau:
• ALLOCATION
• ALLOCATION COMPLETE
• ALLOCATION REJECT
• DE-ALLOCATION
• DE-ALLOCATION COMPLETE
• DE-ALLOCATION REJECT

19
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

• AUDIT
• AUDIT COMPLETE
• AN FAULT
• AN FAULT ACKNOWLEDGE
• PROTOCOL ERROR
Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc
Caùc thaønh phaàn tin töùc ñaëc tröng cho BCC nhö sau:
• Nhaän daïng coång ngöôøi duøng
• Nhaän daïng keânh cuûa coång ISDN
• Nhaän daïng khe thôøi gian V5
• AÙnh xaï ña khe
• Nguyeân nhaân töø choái
• Nguyeân nhaân loãi giao thöùc
• Keát noái khoâng thaønh coâng
V5-PSTN
Ñaëc tröng giao thöùc baùo hieäu vaø giao thöùc PSTN gheùp lôùp trong giao dieän V5 döïa
treân cô sôû giao thöùc taùc nhaân gaây kích thích (Stimulus) maø trong ñoù noù khoâng ñieàu
khieån tieán trình cuoäc goïi trong AN, nhöng dó nhieân noù chuyeån giao thoâng tin veà
traïng thaùi ñöôøng daây thueâ bao töông töï treân giao dieän V5 Giao thöùc V5 PSTN
ñöôïc söû duïng keát hôïp vôùi thöïc theå giao thöùc quoác gia trong LE. Thöïc theå giao
thöùc quoác gia trong LE ñöôïc duøng cho caùc ñöôøng daây cuûa khaùch haøng maø chuùng
ñöôïc noái tröïc tieáp ñeán LE, noù cuõng ñöôïc duøng ñeå ñieàu khieån caùc cuoäc goïi treân
caùc ñöôøng daây thueâ bao khaùch haøng khi chuùng ñöôïc keát noái thoâng qua giao dieän
V5. Trong caùc chuoãi thôøi gian tôùi haïn, noù caàn thieát ñeå taùch caùc chuoãi baùo hieäu
naøo ñoù ( ví duï, caùc chuoãi compelled) töø thöïc theå giao thöùc quoác gia ñöa vaø trong
phaàn AN cuûa thöïc theå giao thöùc quoác gia. Giao thöùc V5 PSTN coù moät phaàn nhoû
chöùc naêng maø noù coù lieân quan ñeán vieäc thieát laäp ñöôøng thoâng, giaûi toûa ñöôøng
thoâng trong giao dieän V5, giaûi phaùp cho vieäc xung ñoät cuoäc goïi trong giao dieän
V5, vaø ñieàu khieån caùc cuoäc goïi môùi trong caùc ñieàu kieän quaù taûi trong LE. Phaàn
lôùn giao thöùc V5 PSTN khoâng laøm roõ raøng caùc tín hieäu ñöôøng daây , nhöng ñôn

20
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

giaûn truyeàn daãn trong suoát giöõa coång ngöôøi duøng trong AN vaø thöïc theå giao thöùc
quoác gia trong LE.
Khuoân daïng cuûa header döôïc cho trong hình sau:

8 1 Octet

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc 1

Ñòa chæ lôùp 3 1 2

Ñòa chæ lôùp 3 (caùc bit thaáp) 3

0 Loaïi baûn tin 4

Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc .v.v.

Caáu truùc header PSTN

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc


Phaân bieät giöõa caùc baûn tin töông öùng vôùi moät trong caùc giao thöùc V5. Giaù trò phaàn
töû phaân bieät giao thöùc cuûa PSTN laø 01001000.
Ñòa chæ lôùp 3
Ñòa chæ naøy xaùc ñònh thöïc theå lôùp 3, trong giao dieän V5 maø noù phaùt hoaëc nhaän
baûn tin öùng duïng.
Loaïi baûn tin
Xaùc ñònh chöùc naêng cuûa baûn tin seõ gôûi hoaëc nhaän. Coù caùc loaïi baûn tin trong PSTN
nhö sau:
• ESTABLISH
• ESTABLISH ACK
• SIGNAL
• STATUS
• STATUS ENQUIRY
• DISCONNECT
• DISCONNECT COMPLETE
• PROTOCOL PARAMETER
Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc
Ñoái vôùi PSTN coù caùc thaønh phaàn tin töùc nhö sau:
Caùc thaønh phaàn tin töùc coù moät octet:
• Pulse-notification.
21
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

• Line-information.
• State.
• Autonomous-signalling-sequence.
• Sequence-response.
Caùc thaønh phaàn tin töùc coù kích thöôùc thay ñoåi:
• Sequence-number.
• Cadenced-ringing.
• Pulsed-signal.
• Steady-signal.
• Digit-signal.
• Recognition-time.
• Enable-autonomous-acknowledge.
• Disable-autonomous-acknowledge.
• Cause.
• Resource-unavailable.
V5-Control
Caáu truùc cuûa giao thöùc V5 Control cho trong hình sau ñaây:
8 7 1 Octet

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc 1

Ñòa chæ lôùp 3 0 0 2

Ñòa chæ lôùp 3 (tieáp theo) 1 3

0 Loaïi baûn tin 4

Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc .v.v.

Caáu truùc giao thöùc ñieàu khieån

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc


Phaân bieät giöõa caùc baûn tin töông öùng vôùi moät trong caùc giao thöùc V5
Ñòa chæ lôùp 3
Xaùc ñònh thöïc theå lôùp 3 trong giao dieän V5.2 maø noù phaùt hoaëc nhaän baûn tin öùng
duïng.
22
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Loaïi baûn tin


Xaùc ñònh chöùc naêng cuûa baûn tin seõ ñöôïc gôûi hoaëc nhaän. Coù caùc loaïi baûn tin cuûa
ñieàu khieån sau ñaây:

• PORT CONTROL

• PORT CONTROL ACK

• COMMON CONTROL

• COMMON CONTROL ACK


Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc
Ñoái vôùi ñieàu khieån coù caùc thaønh phaàn tin töùc nhö sau:

Caùc thaønh phaàn tin töùc coù moät octet

• Performance grading

• Rejection cause

Caùc thaønh phaàn tin töùc coù kích höôùc thay ñoåi

• Control function element

• Control function ID

• Variant Interface ID
V5-Protection
Giao dieän V5 ñôn bao goàm toái ña 16 luoàn 2048 Kbps. Tuøy thuoäc vaøo kieán truùc
giao thöùc vaø caáu truùc gheùp keânh cuûa ñöôøng truyeàn thoâng maø coù leõ vieäc vaän
chuyeån tin töùc lieân keát vôùi moät vaøi luoàn 2048 Kbps. Söï coá cuûa ñöôøng truyeàn daãn
laøm cho dòch vuï cuûa moät soá lôn thueâ bao khoâng thöïc hieän ñöôïc. Ñaây thaät söï laø
moái quan taâm cuûa giao thöùc BCC, giao thöùc ñieàu khieån, vaø giao thöùc ñieàu khieån
luoàn, ôû ñoù caùc coång ngöôøi duøng bò aûnh höôûng boûi moät söï coá coù lieân quan ñeán
ñöôøng truyeàn.
Nhaèm taêng cöôøng ñoä tin caäy cuûa giao dieän V5, moät qui trình baûo veä cho caùc keát
noái chuyeån maïch khi coù söï coá xaõy ra. Caùc cô cheá baûo veä ñöôïc söû duïng ñeå baûo veä
taát caû caùc keânh C ñang ôû cheá ñoä tích cöïc. Cô cheá baûo veä naøy cuõng baûo veä caû keânh
C duøng ñeå truyeàn giao thöùc baûo veä (töï baûo veä). Ngoaøi ra, caùc côø lieân tuïc ñöôïc
giaùm saùt trong taát caû caùc keânh C vaät lyù (caùc keânh C ôû cheá ñoä tích cöïc vaø cheá ñoä
23
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

chôø) nhaèm baûo veä choáng laïi caùc söï coá maø chuùng khoâng ñöôïc baûo veä bôûi caùc cô
cheá baûo veä trong lôùp 1. Neáu coù moät söï coá xaõy ra trong keânh C ñang ôû cheá ñoä chôø
(standby) thì ñôn vò quaûn trò maïng ñöôïc thoâng baùo vaø keát quaû laø chuyeån maïch
keânh C ôû cheá ñoä chôø thaønh cheá ñoä khoâng hoaït ñoäng.
Caáu truùc cuûa giao thöùc baûo veä ñöôïc cho trong hình sau:
8 7 1 Octet

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc 1

Ñòa chæ lôùp 3 0 0 2

Ñòa chæ lôùp 3 (tieáp theo) 1 3

0 Loaïi baûn tin 4

Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc .v.v.

Caáu truùc giao thöùc baûo veä

Phaàn töû phaân bieät giao thöùc


Phaân bieät giöõa caùc baûn tin töông öùng vôùi moät trong caùc giao thöùc V5
Ñòa chæ lôùp 3
Xaùc ñònh thöïc theå lôùp 3 trong giao dieän V5.2 maø noù phaùt hoaëc nhaän baûn tin öùng
duïng.
Loaïi baûn tin
Xaùc ñònh chöùc naêng cuûa baûn tin seõ ñöôïc gôûi hoaëc nhaän. Coù caùc loaïi baûn tin cuûa
giao thöùc baûo veä sau ñaây:

• SWITCH-OVER REQ

• SWITCH-OVER COM

• OS-SWITCH-OVER COM

• SWITCH-OVER ACK

• SWITCH-OVER REJECT

• PROTOCOL ERROR

• RESET SN COM

• RESET SN ACK
Caùc thaønh phaàn tin töùc khaùc

24
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Ñoái vôùi giao thöùc baûo veä coù caùc thaønh phaàn tin töùc nhö sau:

Caùc thaønh phaàn tin töùc coù kích höôùc thay ñoåi

3 Sequence number

4 Physical C-channel identification

5 Rejection cause

6 Protocol error cause


1.2.2 Maïng truy nhaäp thueâ bao
Maïng truy nhaäp thueâ bao laø phaàn maïng noái caùc thueâ bao tôùi toång ñaøi noäi haït.
Noù cho pheùp caùc thieát bò thueâ bao noái tôùi caùc nuùt dòch vuï. Nuùt dòch vuï laø moät
phaàn töû maïng cung caáp khaû naêng truy caäp vaøo caùc loaïi chuyeån maïch khaùc nhau.
Radio switch

Subscriber
Group switch
stage
Modem

Remote Subscriber stage

PBX

Hình 1.17: Khaùi quaùt maïng truy nhaäp thueâ bao

a) Caáu truùc maïng truy nhaäp thueâ bao


Caáu truùc ñôn giaûn nhaát cuûa maïng truy nhaäp thueâ bao laø chæ caàn noái caùc thieát
bò taïi nhaø thueâ bao tôùi toång ñaøi baèng moät ñoâi daây caùp ñoàng nhö hình döôùi ñaây:

Hình 1.18: Caáu truùc ñôn giaûn cuûa maïng truy nhaäp

25
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Neáu chuùng ta boá trí caùp vôùi möùc ñoä lôùn hôn côõ 10 ñoâi, 20 ñoâi ñeán vuøng phuï
caän cuûa moät nhoùm nhaø thueâ bao. Khi ñoù, baát cöù thueâ bao naøo trong vuøng phuïc vuï
cuõng ñöôïc cung caáp dòch vuï nhanh choùng hôn. Trong tröôøng hôïp naøy, sôïi caùp
nhieàu ñoâi seõ ñöôïc duøng ñeå keát cuoái taïi moät thieát bò goïi laø ñieåm phaân phoái (DP:
Distribution Point)

Hình 1.19: Caáu truùc maïng truy nhaäp söû duïng DP

Vieäc laép ñaët vaø quaûn lyù caùc caùp 10 ñoâi hoaëc 20 ñoâi töø toång ñaøi ñeán caùc DP seõ
ñôn giaûn hôn laø vieäc phaân thaønh caùc ñoâi daây rieâng leõ.
Tuy nhieân, neáu ta xem xeùt tröôøng hôïp taát caû caùc ñoâi daây cuûa DP2 ñaõ ñöôïc söû
duïng heát maø trong vuøng vaãn coøn nhu caàu laép ñaët thueâ bao, trong khi ñoù 20 ñoâi
daây caùp cuûa DP1 chöa ñöôïc söû duïng heát nhöng khoâng theå phuïc vuï caùc thueâ bao
trong vuøng cuûa DP2. Nhö vaäy laøm theá naøo ñeå ta thöïc hieän vieäc môû roäng caùc ñoâi
daây cuûa DP1 cho caùc thueâ bao trong vuøng cuûa DP2?
Vaãn theo caùch chuùng ta goäp nhoùm nhieàu thueâ bao vaøo moät DP, ta coù theå goäp
nhoùm moät soá DP laïi vaø taäp trung vaøo moät thieát bò chung. Nhö vaäy, ta caàn phaûi
thieát laäp moät ñieåm noái cheùo (CCP: Cross Connection Point).

Hình 1.20: Caáu truùc maïng truy nhaäp söû duïng CCP

26
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Baây giôø seõ coù moät caùp lôùn hôn ñi ñeán ñieåm noái cheùo. CCP seõ cho pheùp baát cöù
ñoâi caùp naøo noái ñeán baát cöù DP naøo trong vuøng cuûa chuùng, nhö theá seõ laøm taêng
tính meàm deõo cuûa ñoâi daây, chính vì vaäy maø CCP coøn ñöôïc goïi laø ñieåm meàm deõo.
Teân goïi chung cuûa ñieåm CCP laø tuû caùp (Cabinet). Vuøng phuïc vuï cuûa moät tuû caùp
coù theå leân ñeán vaøi traêm thueâ bao.
Baây giôø ta ñaët tröôøng hôïp coù moät sôïi caùp 1200 ñoâi töø toång ñaøi noái ñeán moät tuû
caùp vaø moät sôïi caùp 800 ñoâi noái ñeán moät tuû caùp khaùc. Neáu taát caû caùc ñoâi daây cuûa
moät tuû caùp naøy ñaõ ñöôïc söû duïng heát trong khi caùc ñoâi daây cuûa tuû caùp kia vaãn coøn
dö ta cuõng khoâng theå boå sung cho nhau ñöôïc. Nhö vaäy, moät laàn nöõa laïi coù moät soá
ñoâi daây caùp ñöôïc söû duïng khoâng ñuùng choå.
Nhö vaäy ta coù theå söû duïng maïng coù hai ñieåm noái cheùo, neáu thöïc hieän nhö theá
ta seõ coù caáu hình maïng döôùi ñaây:

Hình 1.21: Caáu truùc maïng truy nhaäp söû duïng hai CCP

CCP thöù nhaát xuaát phaùt töø toång ñaøi ñöôïc goïi laø tuû sô caáp (PCP: Primary
CCP), tuû keá tieáp goïi laø tuû thöù caáp (SCP: Secondary CCP). Caùp noái töø toång ñaøi ñeán
PCP goïi laø caùp sô caáp, caùp noái töø PCP ñeán SCP goïi laø caùp thöù caáp, caùp noái töø DP
ñeán SCP goïi laø caùp phaân phoái.
b) Caùc hình thöùc truy nhaäp thueâ bao
Maïng truy nhaäp thueâ bao caùp kim loaïi
Ñaây laø heä thoáng truy nhaäp ra ñôøi sôùm nhaát, ñöôïc söû duïng ngay töø nhöõng ngaøy
ñaàu tieân hình thaønh maïng thoâng tin lieân laïc treân theá giôùi. Ñaëc ñieåm noåi baät cuûa
hình thöùc truy nhaäp naøy laø:
- Giaù thaønh thaáp
- Coâng ngheä ñôn giaûn
- Thi coâng laép ñaët deã daøng.
Caáu truùc cuûa maïng truy nhaäp thueâ bao truyeàn thoáng coù caùc ñaëc ñieåm sau:

27
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

- Caên cöù vaøo khu vöïc phuïc vuï cuûa toång ñaøi khaùc nhau, chieàu daøi cuûa daây caùp töø
toång ñaøi ñeán thueâ bao cuõng raát khaùc nhau töø vaøi chuïc meùt ñeán vaøi Km.
- Ñöôøng kính daây daãn thöôøng laø 0.4 mm hoaëc 0.5 mm.
- Khu vöïc phaân boá roäng
- Ñöôøng kính cuûa moät soá ñoâi daây coù theå khoâng gioáng nhau.
Caùc haïn cheá cuûa hình thöùc truy nhaäp naøy laø:
- Chieàu daøi cuûa ñoâi daây giöõa thueâ bao vaø toång ñaøi coù söï khaùc bieät raát lôùn, ñöôøng
kính daây daãn phaàn nhieàu khoâng phoái hôïp laøm aûnh höôûng tôùi chaát löôïng tín
hieäu.
- Khi truyeàn taàn soá cao deã bò xuyeân aâm.
- Suy hao cao.
- Baêng taàn töông ñoái heïp.
- Caùc keát noái deã bò maéc reõ do ñoù tính baûo maät khoâng cao.
- Deã bò aûnh höôûng nhieãu.
Trong töông lai caùc coâng ty ñieän thoaïi seõ phaûi taêng cöôøng cung caáp caùc dòch
vuï nhö video theo yeâu caàu, truyeàn hình ñoä phaân giaûi cao, … caùc nhu caàu naøy ñoøi
hoûi daûi thoâng roäng, toác ñoä cao vì vaäy vaán ñeà caàn quan taâm laø phaûi khaéc phuïc caùc
haïn cheá cuûa maïng truy nhaäp truyeàn thoáng.
Do ñaõ ñaàu tö khaù nhieàu vaøo maïng caùp kim loaïi hieän höõu neân ngöôøi ta tìm
caùch taän duïng khaû naêng cuûa maïng hieän coù. Vì vaäy, phaùt sinh moät yeâu caàu caáp
baùch laø caùc nhaø cung caáp dòch vuï phaûi caûi tieán coâng ngheä ñeå cung caáp daûi taàn cao
treân caùp kim loaïi hieän höõu.
Moät hoï coâng ngheä chuyeån töø maïng truy nhaäp baêng heïp treân caùp kim loaïi sang
maïng baêng roäng laø hoï coâng ngheä x.DSL (Digital Subscriber Line). Trong coâng
ngheä DSL, modem ñöôïc noái tôùi caùp xoaén ñoâi, chuyeån tín hieäu töông töï sang tín
hieäu soá vaø truyeàn treân ñöôøng truyeàn soá coù khaû naêng xöû lyù döõ lieäu vôùi caùc toác ñoä
khaùc nhau.

28
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Moät soá coâng ngheä thuoäc hoï x.DSL:

Khoaûng caùch
Teân Toác ñoä ÖÙng duïng
toái thieåu
T1/E1,LAN/WAN,
HDSL – High bit rate DSL 2Mbps 4 – 5 Km
truy caäp server
SDSL – Symmetrical DSL 160 Kbps – 2 Mbps 3 – 6 Km Nhö HDSL
1.5 – 9 Mbps Down Internet, truy nhaäp
ADSL – Asymmetric DSL 3 – 6 Km
128 Kbps – 768 kbps Up LAN töø xa
13 – 52 Mbps Down
VDSL – Very high bit rate DSL 0.3 – 1.5 Km ADSL
1.5 Mbps – 2.3 kbps Up

Caáu hình cuûa heä thoáng x.DSL coù theå ñöôïc moâ taû nhö hình veõ döôùi ñaây:

Caùp kim loaïi

Õ4 daây
HDSL HDSL

2 daây
SDSL SDSL
Maïng soá lieäu

Õ2 daây
ADSL ADSL

Maïng thoaïi
Sôïi quang
Õ2 daây
VDSL VDSL

Maïng thoaïi

Hình 1.22: Caáu hình caùc heä thoáng x.DSL

Maïng truy nhaäp thueâ bao caùp quang


Maïng truy nhaäp caùp quang (OAN: Optical Access Network) laø maïng truy
nhaäp chuû yeáu söû duïng caùp quang laøm phöông tieän truyeàn daãn.
Nhöõng öu ñieåm cuûa maïng truy nhaäp caùp quang laø:
- Dung löôïng lôùn.
29
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

- Kích thöôùc vaø troïng löôïng caùp nhoû.


- Khoâng bò nhieãu ñieän.
- Tính baûo maät cao.
- Tình hình thò tröôøng raát toát.
- Chaát löôïng truyeàn daãn toát.
Tuy nhieân maïng truy nhaäp caùp quang cuõng coù moät soá nhöôïc ñieåm laø:
- Vaán ñeà bieán ñoåi ñieän – quang: tín hieäu ñieän phaûi ñöôïc bieán ñoåi thaønh soùng
aùnh saùng vaø ngöôïc laïi. Chi phí cuûa caùc thieát bò bieán ñoåi cao, caàn ñöôïc xem xeùt
khi thieát keá maïng.
- Ñöôøng truyeàn thaúng: ñieàu naøy khoâng thích hôïp cho caùc vuøng röøng nuùi hay caùc
nôi coù ñòa hình phöùc taïp.
- Yeâu caàu laép ñaët ñaëc bieät do sôïi chuû yeáu laøm baèng thuûy tinh.
- Ñoøi hoûi phaûi coù kyõ naêng toát trong coâng taùc laép ñaët vaø baûo döôõng.
Maïng truy nhaäp caùp quang goàm coù caùc loaïi sau ñaây:
FTTCab – Fiber To The Cabinet
Trong caáu truùc naøy moät phaàn caùp quang ñöôïc laép ñaët töø toång ñaøi ñeán tuû caùp.
ONU (Optical Network Unit) ñöôïc ñaët ôû tuû caùp. Caùp kim loaïi ñöôïc laép ñaët töø tuû
caùp ñeán nhaø thueâ bao.
FTTB – Fiber To The Building
FTTB laø moät bieán theå cuûa FTTCab. Ñieåm khaùc nhau chæ laø ONU ñöôïc ñaët
trong toøa nhaø (thöôøng laø caùc chung cö hoaëc caùc vaên phoøng). Töø ONU ñeán caùc
thueâ bao laø caùc ñoâi caùp kim loaïi xoaén ñoâi.
FTTC – Fiber To The Curb
Trong caáu truùc naøy, ONU ñöôïc ñaët ôû haàm caùp beân leà ñöôøng hoaëc ôû hoäp phaân
phoái daây DP. Khi ñoù töø ONU ñeán caùc thueâ bao vaãn laø ñoâi daây caùp kim loaïi xoaén
ñoâi, do ñoù vaãn coù theå taän duïng maïng caùp kim loaïi coù saün.
FTTH – Fiber To The Home
FTTH laø phöông aùn giaûi quyeát cuoái cuøng cuûa maïng truy nhaäp. Töùc laø töø toång
ñaøi noäi haït ñeán nhaø thueâ bao ñeàu söû duïng caùp quang.
Maïng truy nhaäp thueâ bao voâ tuyeán
Truy nhaäp voâ tuyeán laø phöông thöùc duøng toaøn boä hay moät boä phaän voâ tuyeán töø
nuùt dòch vuï ñeán thieát bò thueâ bao.
30
Moâ hình maïng ngoaïi vi Chöông 1

Maïng truy nhaäp thueâ bao voâ tuyeán goàm hai loaïi lôùn laø maïïng truy nhaäp voâ
tuyeán coá ñònh vaø maïng truy nhaäp voâ tuyeán di ñoäng. Trong ñoù maïng truy nhaäp voâ
tuyeán coá ñònh chuû yeáu laø phuïc vuï cho thueâ bao coù vò trí coá ñònh hoaëc chæ di ñoäng
trong phaïm vi raát heïp. Maïng truy nhaäp voâ tuyeán di ñoäng phuïc vuï cho thueâ bao coù
vò trí di ñoäng.
Öu ñieåm cuûa maïng truy nhaäp thueâ bao voâ tuyeán laø:
- Giaù caû hôïp lyù, khoâng caàn chi phí ñaàu tö ban ñaàu quaù lôùn ñeå xaây döïng cô sôû haï
taàng.
- Vieäc xaây döïng maïng tieán haønh nhanh choùng, linh hoaït trong laép ñaët. Maùy ñaàu
cuoái cuûa khaùch haøng coù theå thay ñoåi vò trí trong vuøng phuû soùng.
- Vaán ñeà baûo trì, baûo döôõng ít toán keùm.
Nhöôïc ñieåm cuûa maïng truy nhaäp thueâ bao voâ tuyeán laø chaát löôïng khoâng oån
ñònh, phuï thuoäc vaøo moâi tröôøng truyeàn soùng.

31