Vous êtes sur la page 1sur 14

Uzasadnienie

Celem zmiany ustawy Prawo energetyczne jest w szczeglnoci zapewnienie penej implementacji przepisw dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania stosowania energii ze rde odnawialnych zmieniajcej i w nastpstwie uchylajcej dyrektywy 2001/77/WE oraz 2003/30/WE, a take uzupenienie wdroenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/72/WE z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie wsplnych zasad rynku wewntrznego energii elektrycznej i uchylajc dyrektyw 2003/54/WE (Dz. U. UE. L. z 2009 r. Nr 211, poz. 55) oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczcej wsplnych zasad rynku wewntrznego gazu ziemnego i uchylajca dyrektyw 2003/55/WE (Dz. U. UE. L. z 2009 r. Nr 211, str. 94). W dniu 25 listopada 2011 r. Komisja Europejska wszcza wobec Rzeczypospolitej Polskiej dwa postpowania formalne w sprawie braku notyfikacji transpozycji vel. nieprawidowej transpozycji krajowych rodkw wykonawczych przedmiotowej Dyrektywy 2009/72/WE oraz Dyrektywy 2009/73/WE. Postpowania znajduj si na etapie zarzutw formalnych. Pismem z dnia 24 stycznia 2012 r. Rzeczypospolita Polska przesaa do Komisji Europejskiej odpowied na zarzuty formalne. Projekt ustawy ogranicza si jedynie do zagadnie zwizanych z wdroeniem przepisw Unii Europejskiej. W zwizku z powyszym wydaje si zasadne szybkie procedowanie nad projektem ustawy w celu uniknicia negatywnych konsekwencji finansowych dla Rzeczypospolitej Polskiej. Projektowane przepisy przewiduj zmian przepisu art. 9d ustawy Prawo energetyczne dotyczcego w rozdziau dziaalnoci sieciowej (przesyu i dystrybucji) od dziaalnoci w zakresie wytwarzania i obrotu gazem ziemnym i energi elektryczn. W zakresie podstawowych kwestii zwizanych z penieniem funkcji operatora systemu przesyowego, projekt nie proponuje nowych rozwiza. Naley szczeglnie podkreli, e podobnie jak obecnie obowizujce przepisy ustawy Prawo energetyczne, projekt przewiduje moliwo wyznaczenia przez Prezesa URE operatora funkcjonujcego w formie penego wydzielenia wasnociowego (penienie funkcji operatora przez waciciela infrastruktury) lub niezalenego operatora systemu (Independent System Operator - ISO). 1

Ustalone przepisami ustawy Prawo energetyczne i obowizujce operatorw systemw przesyowych kryteria niezalenoci zapewniaj realizacj skutecznego oddzielenia dziaalnoci w zakresie dostaw i produkcji od dziaalnoci sieciowej zgodnie z przepisami dyrektywy 2009/72/WE i 2009/73/WE, ktre realizuj zalecenia Rady Europejskiej wyraone w Konkluzjach z 8-9 marca 2007 r. Tym niemniej istnieje potrzeba dalszego dostosowania obowizujcych przepisw do brzmienia obu dyrektyw, ktre bardzo precyzyjnie okrelaj zasady w zakresie powiza personalnych kierownictwa operatorw systemw przesyowych i przedsibiorstw wykonujcych dziaalno gospodarcz w zakresie wytwarzania i obrotu paliwami gazowymi lub energi elektryczn. Zasady tzw. unbundlingu w przypadku operatora systemu przesyowego obejmuj m.in. zakaz penienia funkcji w organach uprawnionych do reprezentacji i nadzorowania operatora systemu przesyowego lub poczonego, oraz penienia tych funkcji w przedsibiorstwie energetycznym prowadzcym dziaalno gospodarcz w zakresie wytwarzania lub obrotu energi elektryczn albo paliwami gazowymi, zakaz wywierania wicego wpywu i wykonywania innych praw wzgldem przedsibiorstw energetycznych zajmujcych si wytwarzaniem lub obrotem energi elektryczn i gazem ziemnym, a take powoywania czonkw organw tych przedsibiorstw. W przypadku za operatora systemu dystrybucyjnego zasady tzw. unbundlingu generalnie nie ulegy zmianie. Jednake sama zmiana tych zasad w odniesieniu do operatora systemu przesyowego spowodowaa, e niezbdne byo dokonanie zmian w konstrukcji przepisw regulujcych funkcjonowanie operatora systemu dystrybucyjnego. Do tej pory zasady niezalenoci operatorw systemw przesyowych i dystrybucyjnych z uwagi na ich symetrycznoci byy uregulowane razem w jednym ustpie (art. 9d ust. 1). Z uwagi na wprowadzenie przepisami Dyrektywy 2009/72/WE oraz Dyrektywy 2009/73/WE odmiennych, daleko bardziej restrykcyjnych zasad niezalenoci w odniesieniu do operatora systemu przesyowego, zasady rozdziau dziaalnoci gospodarczej dotyczce operatora systemu dystrybucyjnego zostay zamieszczone w odrbnym ustpie. Zmieniono take redakcj art. 9d ust. 7 regulujcego wyczenie stosowania zasad rozdziau dziaalnoci gospodarczej. Zgodnie bowiem z art. 26 ust. 4 Dyrektywy 2009/72/WE oraz art. 26 ust. 4 Dyrektywy 2009/73/WE pastwa czonkowskie mog podj decyzj o niestosowaniu tych zasad wobec przedsibiorstw zintegrowanych pionowo (a nie operatorw systemw dystrybucyjnych) obsugujcych mniej ni 100 000 odbiorcw. Operatorzy systemu bd mieli 6 miesicy na dostosowanie si do nowych regu rozdziau prowadzenia dziaalnoci gospodarczej. 2

Ponadto projektowane przepisy art. 9d ust. 2a i 2b maj na celu dostosowanie przepisw ustawy Prawo energetyczne do wymogw przewidzianych przez dyrektyw 2009/73/WE, ktrej art. 15 okrela kryteria, jakie musi speni operator systemu magazynowania pozostajcy w strukturze przedsibiorstwa zintegrowanego pionowo w celu zachowania niezalenoci od innych rodzajw dziaalnoci niezwizanych z dziaalnoci w zakresie magazynowania, przesyania lub dystrybucji. W tym celu przyjto, e osoby, ktre s odpowiedzialne za zarzdzanie operatorem systemu magazynowania, nie mog rwnoczenie uczestniczy w strukturach przedsibiorstwa zintegrowanego odpowiedzialnego bezporednio lub porednio za biec dziaalno w zakresie wytwarzania lub obrotu paliwami gazowymi. Jednoczenie operator jest zobowizany do prowadzenia dziaalnoci w sposb, ktry bdzie zapewnia tym osobom moliwo niezalenego dziaania, w szczeglnoci jeli chodzi np. o struktur wynagradzania czy posiadanie udziaw w przedsibiorstwie powizanym prowadzcym dziaalno w zakresie wytwarzania lub obrotu paliwami gazowymi. Naley podkreli, e jako osoby odpowiedzialne za zarzdzanie operatorem naley uznawa nie tylko czonkw zarzdu, ale rwnie czonkw kierownictwa redniego szczebla. Implementujc art. 10 Dyrektywy 2009/72/WE i art. 10 Dyrektywy 2009/73/WE w projekcie ustawy wskazano, e operatorem systemu przesyowego lub poczonego bdzie mogo zosta wyznaczone jedynie to przedsibiorstwo, ktre uzyskao certyfikat o spenianiu przez nie kryteriw niezalenoci, tj. i przedsibiorstwo pozostaje niezalene od dziaalnoci gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu gazem ziemnym i energi elektryczn. Komisja Europejska bdzie opiniowaa przekazane jej stanowisko Prezesa URE w sprawie wydania certyfikatu w zakresie speniania warunkw i kryteriw niezalenoci. Przedsibiorstwo energetyczne, ktre uzyskao certyfikat niezalenoci, bdzie obowizane informowa Prezesa URE o kadej planowanej transakcji, ktra moe mie wpyw na spenianie przez to przedsibiorstwo kryteriw niezalenoci. W przypadku stwierdzenia, e operator nie spenia kryteriw niezalenoci, Prezes URE bdzie w pierwszej kolejnoci zobowizany do wydania decyzji, w ktrej sprecyzuje dziaania niezbdne do ponownego speniania kryteriw niezalenoci. W decyzji Prezes URE wskae rwnie termin, w ktrym przedsibiorstwo zobowizane bdzie do podjcia okrelonych przez niego dziaa w celu ponownego dostosowania dziaalnoci do zasad oddzielenia funkcjonowania operatora systemu przesyowego od dziaalnoci gospodarczej zwizanej z obrotem lub wytwarzaniem paliw gazowych lub energii elektrycznej. Rozwizanie to ma na celu zapewnienie przedsibiorstwu 3

odpowiedniego czasu niezbdnego na skuteczne podjcie dziaa sucych dostosowaniu si do wymogw niezalenoci. Dopiero w przypadku niezastosowania si przez przedsibiorstwa do wytycznych, Prezes URE byby obowizany uchyli decyzj o wyznaczeniu tego przedsibiorstwa operatorem. Naley rwnie zaznaczy, e uchylenie przez Prezesa URE decyzji o wyznaczeniu przedsibiorstwa operatorem w przypadku niespenienia przez niego kryteriw niezalenoci jest sankcj ostateczn i najsurowsz. Jednoczenie projekt przewiduje dodanie przepisu art. 9h ust. 12, zgodnie z ktrym moliwo wykonywania dziaalnoci gospodarczej w zakresie przesyania lub dystrybucji energii elektrycznej lub paliw gazowych, magazynowania paliw gazowych, skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego zostanie ograniczona wycznie do operatorw wyznaczonych przez Prezesa URE. Proponowane rozwizanie ma na celu zapewnienie, aby ww. usugi byy wiadczone przez podmioty najlepiej przygotowane do realizowania obowizkw wynikajcych z przepisw prawa, w tym obowizujcych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przepisw prawa UE. Dodatkowo rozwizanie to zapewni Prezesowi URE skuteczne narzdzie egzekwowania wobec przedsibiorstw energetycznych poddania si procedurze certyfikacji. Rozwizanie powysze ma na celu uniknicie sytuacji, w ktrej brak bdzie operatora odpowiedzialnego za funkcjonowanie systemu przesyowego i realizacj umw przesyowych. W przypadku uchylenia przez Prezesa URE decyzji o wyznaczeniu przedsibiorstwa operatorem, waciciel sieci bdzie zobowizany podj ponownie dziaania w celu spenienia kryteriw niezalenoci i wyznaczenia operatora dla systemu przesyowego. Uregulowanie kwestii certyfikatu o spenianiu kryteriw niezalenoci pocigno za sob zmiany art. 9d ust. 6 normujcego wystpowanie z wnioskiem o wyznaczenie operatora do Prezesa URE. Nadano nowe brzmienie art. 16 regulujcego plany rozwoju przedsibiorstw energetycznych. Ze wzgldu, i zmiany te dotycz prawie caego art. 16, dotkny jego struktury a zarazem nie pocigaj za sob wielu zmian w pozostaych przepisach odnoszcych si do art. 16, postanowiono nada nowe brzmienie caemu art. 16 a nie zmienia lub dodawa pojedynczych ustpw. Zmiany w art. 16 dotkny gwnie nastpujcych obszarw: - zmieniono okres i czstotliwo sporzdzania przez przedsibiorstwo energetyczne zajmujce si przesyaniem energii elektrycznej lub paliw gazowych planu rozwoju (co roku na okres 10 lat), 4

- poddano obowizkowi konsultacji przez Prezesa URE z obecnymi i potencjalnymi uytkownikami systemu lub ich organizacjami planu rozwoju przedsibiorstwa energetycznego zajmujcego si przesyaniem energii elektrycznej i paliw gazowych. Jednoczenie niezmienione zostay obowizujce obecnie w ustawie Prawo energetyczne wymagania odnonie zawartoci planw, tj. powinny one zawiera w szczeglnoci: - przewidywany zakres dostarczania paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepa (wielko dostaw), - przedsiwzicia w zakresie modernizacji, rozbudowy albo budowy sieci oraz ewentualnych nowych rde paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepa, w tym rde odnawialnych, - przedsiwzicia w zakresie modernizacji, rozbudowy lub budowy pocze z systemami gazowymi albo z systemami elektroenergetycznymi innych pastw, - przedsiwzicia racjonalizujce zuycie paliw i energii u odbiorcw, - przewidywany sposb finansowania inwestycji, - przewidywane przychody niezbdne do realizacji planw oraz - przewidywany harmonogram realizacji inwestycji. Zarwno Dyrektywa 2009/72/WE jak i Dyrektywa 2009/73/WE wprowadza szereg rozwiza majcych na celu zagwarantowanie Prezesowi URE niezalenoci. Poprzez zmian w ustawie z dnia 4 wrzenia 1997 r. o dziaach administracji rzdowej wyczono nadzr Ministra Gospodarki nad Prezesem URE i przekazano go Prezesowi Rady Ministrw. Prezes URE bdzie powoywany na picioletni kadencj z moliwoci tylko jednokrotnego jej odnowienia. W przepisach przejciowych wskazano, e Prezes Rady Ministrw powoa po raz pierwszy Prezesa URE, w terminie trzech lat od dnia wejcia w ycie niniejszej ustawy. Warto zaznaczy, e obecny Prezes URE sprawuje swj urzd prawie od dwch lat, std 3 letni okres przejciowy bdzie czyni zado zasadzie cigoci sprawowania funkcji oraz stanowi gwarancj niewyduania czy te nieskracania kadencji obecnie urzdujcego Prezesa URE w porwnaniu do jego nastpcw. W projekcie ustawy okrelono przesanki odwoania Prezesa URE, a take uregulowano status prawny Wiceprezesa URE. Ponadto, rozszerzono zakres zada Prezesa o obowizki, ktre nakada na regulatora Dyrektywa 2009/72/WE oraz Dyrektywa 2009/73/WE.

Wprowadzenie zmian w art. 9a zapewni uszczelnienie systemw wsparcia energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych rde energii oraz w wysokosprawnej kogeneracji w odniesieniu do duych odbiorcw, dokonujcych samodzielnie bilansowania handlowego wasnego przedsibiorstwa na rynku bilansujcym. Aktualna konstrukcja przepisw regulujcych obowizek uzyskania i przedstawienia do umorzenia Prezesowi Urzdu Regulacji Energetyki wiadectwa pochodzenia oraz wiadectwa pochodzenia z kogeneracji nie uwzgldnia sytuacji w ktrej odbiorca jest jednoczenie podmiotem bilansujcym w ramach bilansowania handlowego. W przypadku celowego niedoszacowania wolumenw zakupu energii elektrycznej na pozostaych rynkach i w ten sposb zwikszeniu jej pozyskania przez te podmioty na rynku bilansujcym moe to prowadzi do ucieczki znaczcego wolumenu energii z ww. systemw wsparcia. Naoenie obowizku umarzania wiadectw pochodzenia bezporednio na duych odbiorcw, a nie przez przedsibiorstwa obrotu, zapewni objcie systemami wsparcia rwnie energii pozyskanej przez nie z rynku bilansujcego. Celem wprowadzonych regulacji dotyczcych naoenia obowizku obrotu paliwami gazowymi za porednictwem gied towarowych jest wprowadzenie narzdzia o potwierdzonej skutecznoci, gwarantujcego transparentne zasady handlu gazem ziemnym i prowadzcego do zmiany struktury rynku gazu w kierunku rynku konkurencyjnego. Art. 49b przewiduje obowizek sprzeday nie mniej ni 15% gazu ziemnego wprowadzonego do sieci przesyowej na giedach towarowych lub rynku regulowanym. Obowizek ten prowadzi ma do utworzenia hurtowego rynku gazu ziemnego, gdzie podmioty sprowadzajce gaz ziemny z zagranicy oraz wydobywajce go ze z krajowych bd oferoway go wszystkim zainteresowanym podmiotom na niedyskryminacyjnych zasadach. Dziki udostpnieniu gazu na giedach towarowych odbiorcy bd mieli moliwo skorzysta z prawa do zmiany sprzedawcy, zagwarantowanego w art. 4j ust. 1 ustawy. Jednoczenie odbiorca, ktry nie bdzie korzysta z prawa do zmiany sprzedawcy, obsugiwany przez dotychczasowego dostawc. Z obowizku publicznej sprzeday gazu ziemnego zosta wyczony gaz ziemny stanowicy zapasy obowizkowe lub przesyany tranzytem przez Polsk lub wydobywany na terytorium Polski i sprzedawany za granic, a take wykorzystywany do realizacji zada operatorw systemu gazowego. Ponadto biorc pod uwag potrzeb promowania zmian struktury rynku gazu, z przedmiotowego obowizku zostay zwolnione podmioty, ktre sprowadzaj gaz ziemny do Polski w niewielkiej skali, tj. posiadaj prawo do przepustowoci w bdzie mg by

punktach wymienionych w ust. 2 projektowanego przepisu w wielkoci mniejszej ni 10% sumy przepustowoci wszystkich tych punktw. Wdroenie zasad konkurencyjnego rynku gazu ziemnego wymaga ponadto transparentnej i dostpnej powszechnie informacji o cenach gazu ziemnego. Z uwagi na fakt, i wikszo gazu ziemnego zuywanego na krajowym rynku jest importowana, cena na rynku krajowym bdzie silnie uzaleniona od cen w imporcie. Dlatego, aby przeciwdziaa spekulacjom uzasadnione jest, aby rynek mia dostp do informacji na temat rednich cen gazu z importu. Poniewa ceny gazu z kierunku wschodniego ksztatowane s na innych zasadach i poziomach ni ceny gazu sprowadzanego z UE, zatem uzasadnione jest aby ceny te byy obliczone i publikowane odrbnie. Zmiany do ustawy o giedach towarowych maj na celu umoliwienie wszystkim przedsibiorstwom energetycznym, w szczeglnoci prowadzcym dziaalno w zakresie obrotu paliwami gazowymi, uzyskanie statusu czonka giedy towarowej i zawieranie transakcji na giedzie na wasny rachunek. W obecnym stanie prawnym przedsibiorstwa gazownicze mog zawiera transakcje na giedzie towarowej za porednictwem domw maklerskich. Brak jednak uzasadnienia merytorycznego, aby wyklucza moliwo udziau w obrocie giedowym przedsibiorstwom gazowniczym, podczas gdy na rynku energii elektrycznej prowadzonym przez gied towarow przedsibiorstwa elektroenergetyczne mog zawiera takie transakcje bezporednio. Zmiana spowoduje zniesienie tej nieuzasadnionej bariery, przypieszenie rozwoju rynku giedowego oraz zmniejszenie potencjalnych kosztw porednictwa w zawieraniu transakcji giedowych. Ww. dyrektywa (2009/28/WE) stwarza take moliwo wprowadzenia do

prawodawstwa krajowego regulacji dotyczcych ustanowienia przez dwa lub wicej pastw czonkowskich UE wsplnych systemw wsparcia dla produkcji energii z OZE. Rekomendowane s rwnie inne formy wsppracy pomidzy pastwami czonkowskimi UE m.in. poprzez: dokonywanie transferw statystycznych energii z OZE, opracowanie wsplnych projektw dotyczcych wytwarzania energii z OZE, w tym wsplnych projektw dla energii z OZE z udziaem pastw trzecich, uznanie gwarancji pochodzenia wydanych w innym pastwie czonkowskim Unii Europejskiej. W art. 3 na potrzeby implementacji ww. dyrektywy wprowadza si nowe pojcia ustawowe, s to: mikroinstalacji, gwarancja pochodzenia, kocowe zuycie energii brutto oraz transfer statystyczny. 7

Projekt ustawy wprowadza znaczne uatwienia w zakresie przyczania mikroinstalacji odnawialnych rde energii do sieci. Mikroinstalacje zostay m.in. zwolnione z obowizku wnoszenia opaty za przyczenie do sieci, co oczywicie pociga za sob zwolnienie z obowizku wnoszenia zaliczki na poczet opaty za przyczenie do sieci. Ze wzgldu na brak wpywu przyczenia mikroinstalacji na gospodark przestrzenn gminy, podmiot skadajcy wniosek o przyczenie moikroinstalacji do sieci zosta rwnie zwolniony z obowizku doczania do wniosku dokumentw potwierdzajcych dopuszczalno lokalizacji danego rda na terenie objtym planowan inwestycj. Dodaje si przepisy dotyczce gwarancji pochodzenia, w tym prowadzenia ich rejestru oraz umarzania przez Prezesa URE. Funkcj gwarancji pochodzenia dla energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnym rdle energii na terenie RP peni wiadectwo pochodzenia. Rejestr wiadectw pochodzenia prowadzi podmiot prowadzcy gied towarow lub rynek regulowany w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi. W art. 20a 20f projektu ustawy ustanowiono obowizek opracowania krajowego planu dziaania w zakresie energii ze rde odnawialnych, ktry wskazuje krajowe cele w zakresie udziau energii ze rde odnawialnych zuywanej w sektorze transportowym, sektorze energii elektrycznej, sektorze ogrzewania i chodzenia w 2020 r., uwzgldniajc wpyw innych rodkw polityki efektywnoci energetycznej na kocowe zuycie energii oraz odpowiednie rodki, ktre naley podj dla osignicia krajowych celw oglnych, w tym wspprac midzy organami wadzy lokalnej, regionalnej i krajowej, zaplanowane transfery statystyczne lub wsplne projekty, krajowe strategie ukierunkowane na rozwj istniejcych zasobw biomasy i zmobilizowanie nowych zasobw biomasy do rnych zastosowa. W ustawie przyjto, i w przypadku wydania przez Komisj Europejsk zalece dotyczcych krajowego planu dziaania, lub gdy udzia energii z odnawialnych rde energii spadnie poniej orientacyjnego kursu w bezporednio poprzedzajcym okresie dwuletnim, minister waciwy do spraw gospodarki przekazuje Komisji Europejskiej zmieniony krajowy plan dziaania, okrelajc przy tym odpowiednie i proporcjonalne rodki zapewniajce powrt do orientacyjnego kursu wyznaczonego w krajowym planie dziaania.

Organem odpowiedzialnym za przygotowanie krajowego planu dziaania w zakresie energii ze rde odnawialnych bdzie minister do spraw gospodarki. Krajowy plan dziaania w zakresie energii ze rde odnawialnych zosta ju przez ministra waciwego do spraw gospodarki przygotowany i przekazany Komisji Europejskiej. Przyjto rwnie zasad, i w terminie do 31 grudnia 2011 r. minister waciwy do spraw gospodarki zoy Komisji Europejskiej sprawozdanie dotyczce postpu w promowaniu i wykorzystaniu energii z odnawialnych rde energii. Sprawozdanie takie skada bdzie minister waciwy do spraw gospodarki Komisji Europejskiej co dwa lata w terminie do dnia 31 grudnia. Okrelono take obowizki ministra waciwego do spraw gospodarki w zakresie monitorowania realizacji krajowego celu w zakresie udziau energii i paliw wytworzonych z odnawialnych rde energii. Dodany rozdzia 2a, ktry warunkw i trybu akredytowania szkole oraz certyfikatw instalatora mikroinstalacji nie tworzy co do zasady nowego zawodu regulowanego, a stwarza jedynie moliwo uzyskania dodatkowych kwalifikacji przez osoby funkcjonujce na rynku zawodowym. W tym znaczeniu projekt wpisuje si w zamierzania deregulacyjne w zakresie profesji i zawodw. Obowizek stworzenia systemu certyfikacji lub rwnowanych systemw

kwalifikowania instalatorw maych kotw i piecw na biomas, systemw fotowoltaicznych i systemw ciepa sonecznego, pytkich systemw geotermalnych oraz pomp ciepa wynika z przepisu art. 14 ust. 3 dyrektywy 2009/28/WE. Obecnie w polskim systemie prawnym nie wystpuje odrbna procedura certyfikowania instalatorw ww. urzdze i systemw. Obowizujca procedura potwierdzania kwalifikacji osb zajmujcych si eksploatacj urzdze, instalacji i sieci elektroenergetycznych wytwarzajcych, przetwarzajcych, przesyajcych i zuywajcych energi elektryczn, ciepo i paliwa gazowe, jest okrelona w rozporzdzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spoecznej z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie szczegowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujce si eksploatacj urzdze, instalacji i sieci (Dz. U. Nr 89, poz. 828, z pn zm.). Pod pojciem eksploatacji w rozporzdzeniu rozumie si prace w zakresie obsugi, konserwacji, remontw, montau i kontrolno-pomiarowym. Rodzaje urzdze, instalacji i sieci, przy ktrych 9

eksploatacji jest wymagane posiadanie kwalifikacji, wymienione s w zaczniku nr 1 do ww. rozporzdzenia. Wykaz ten nie uwzgldnia wszystkich urzdze i instalacji, o ktrych mowa w art. 14 ust. 3 dyrektywy 2009/28/WE. Ponadto, obowizujcy system kwalifikowania nie odpowiada kryteriom okrelonym w zaczniku IV ww. dyrektywy. W zwizku z powyszym konieczne jest wprowadzenie procedur zgodnych z dyrektyw 2009/28/WE. System certyfikacji instalatorw naley powiza z kompleksowym uregulowaniem kwestii dotyczcych instalatorw mikroinstalacji. Projekt regulacji zakada, i instalatorem mikroinstalacji, zwanym dalej instalatorem, bdzie moga by osoba, ktra posiada wany certyfikat instalatora mikroinstalacji, odpowiednio w zakresie wykonywania mikroinstalacji. Zgodnie z projektem ustawy do zada instalatora naley w szczeglnoci wykonywanie nastpujcych mikroinstalacji: 1) fotowoltaicznych; 2) maych kotw i piecw na biomas; 3) kolektorw sonecznych; 4) pomp ciepa i pytkich systemw geotermalnych; 5) wytwarzajcych biogaz rolniczy lub energi elektryczn z biogazu rolniczego.

Certyfikat

instalatora

mikroinstalacji

bdzie

wydawany,

drodze

decyzji

administracyjnej, przez Prezesa Urzdu Dozoru Technicznego, na okres 5 lat, liczc od dnia zoenia przez kandydata na instalatora mikroinstalacji egzaminu z wynikiem pozytywnym. Prezes Urzdu Dozoru Technicznego bdzie organem waciwym w zakresie certyfikowania instalatorw mikroinstalacji, a take waciwym w zakresie zawieszania, przywracania i cofania certyfikatu. Podyktowane to bdzie dbaoci o dobro chronione, jakim jest zdrowie i ycie osb, ktrym certyfikowany instalator wykonywa instalowanie mikroinstalacji.

10

Opaty za egzamin i za wydanie wtrnika certyfikatu wnoszone przez kandydatw na certyfikowanych instalatorw stanowi bd przychd Urzdu Dozoru Technicznego przeznaczony na pokrycie kosztw zwizanych z przeprowadzeniem egzaminu, w tym take za wynagrodzenia komisji egzaminacyjnej oraz wydawanie certyfikatw, ich przeduanie i wydawanie ich wtrnikw tych certyfikatw, a take za prowadzenie rejestru certyfikowanych instalatorw mikroinstalacji. Ustawa zakada, i certyfikat bdzie wydawany, w drodze decyzji administracyjnej, na okres piciu lat, a po tym okresie bdzie zawieszany, a do czasu odbycia szkole uzupeniajcych. Dokumentacja dotyczca przebiegu egzaminu i wydanych certyfikatw, ich przeduania oraz wydawania ich wtrnikw bdzie przechowywana przez Prezesa Urzdu Dozoru Technicznego przez okres 10 lat. Ustawa zakada take prowadzenie rejestru instalatorw przez Prezesa Urzdu Dozoru Technicznego. W ustawie okrelono rwnie opaty, ktre zobowizany bdzie ponie instalator lub kandydat do nabycia kwalifikacji instalatora z tytuu cicych m.in. na Prezesie UDT obowizkw. Opaty bd skalkulowane na poziomie minimalnym, zapewniajcym jednake pokrycie kosztw funkcjonowania systemy certyfikacji instalatorw. Zgodnie z przepisami ustawy do dnia 31 grudnia 2015 r. za rwnorzdne z uzyskaniem certyfikatu uznaje si ukoczenie co najmniej dwusemestralnych studiw podyplomowych, o profilu pozwalajcym na instalowanie mikrsoistalacji. Zakada si, i zaproponowany system certyfikacji instalatorw mikroinstalacji, ktry dodatkowo nie jest zbyt restrykcyjny, wpynie dodatkowo na ochron dbr o charakterze nadrzdnym, a mianowicie zdrowia i ycia tych, ktrzy zdecyduj si na wytwarzanie energii w mikroinstalacji. Zakada si, i w gwnej mierze bd to prosumenci. W dodanym rozdziale 6a, w ktrym zawarto regulacje dotyczce zasad wsppracy miedzynarodowej w zakresie wsplnych projektw inwestycyjnych oraz zasad wspopracy 11

miedzynarodowej w zakresie odnawialnych zrodel energii uregulowano kwestie dotyczce wsppracy midzynarodowej w zakresie wspolnych projektw energetycznych. Ww. dyrektywa nakada na pastwa czonkowskie obowizek zapewnienia i stworzenia ram wsppracy miedzynarodowej pomiedzy pastwami czonkowskimi. Majac powysze na uwadze naley podkresli, i Rzeczpospolita Polska prowadzi ustalenia z innymi pastwami czonkowskimi UE, dotyczce przekazania lub przyjcia okrelonej iloci energii ze rde odnawialnych w formie transferu statystycznego. Minister waciwy do spraw gospodarki przekazywa bdzie Komisji Europejskiej informacje o cenie oraz iloci energii stanowicej przedmiot transferu statystycznego. Transfer statystyczny odbywa si bdzie na podstawie umowy midzy Rzeczypospolit Polsk a innym pastwem czonkowskim Unii Europejskiej. Rozdzia ten reguluje take kwestie zwizane z realizacj wsplnych projektw dotyczcych wytwarzania energii z odnawialnych rde energii. Wsplne projekty mog dotyczy budowy nowych lub modernizacji istniejcych instalacji, skutkujcych zwikszeniem iloci energii elektrycznej, ciepa lub chodu z odnawialnych rde energii, a ich realizacja oraz wspfinansowanie odbywa si bdzie na podstawie zawieranych umw. Proponowane rozwizania bd bezporednio dotyczyy: a) przedsibiorstw energetycznych zajmujcych si przesyaniem i dystrybucj energii elektrycznej i paliw gazowych oraz operatorw systemw przesyowych i dystrybucyjnych elektroenergetycznych i gazowych, b) c) d) e) finansowymi, przedsibiorstw energetycznych wykonujcych dziaalno w zakresie obrotu podmiotw ubiegajcych si o przyczenie mikroinstalacji, Prezesa Urzdu Regulacji Energetyki, podmiotw, ktrych funkcjonowanie reguluje ustawa z dnia 26 padziernika paliwami gazowymi,

2000 r. o giedach towarowych oraz ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami

12

f)

odbiorcw kocowych zuywajcych nie mniej ni 400 GWh energii

elektrycznej rocznie, dla ktrego udzia kosztu energii elektrycznej w wartoci produkcji jest nie mniejszy ni 15 %. Wprowadzenie przepisw projektu ustawy nie bd bezporednio oddziaywa na podmioty sektora publicznego. Przewiduje si jednak, e projektowane przepisy spowoduj konieczno zwikszenia zatrudnienia w poszczeglnych jednostkach na szczeblu administracji publicznej, w szczeglnoci z uwagi na rozszerzenie zakresu obowizkw, jakie przepisy dyrektywy nakadaj na organy regulacji., Naley przy tym przyj, i cae obcienie 1 etatem w skali jednego roku to nie tylko koszt zatrudnienia, zatem przyj mona, i przewidywany koszt utrzymania 1 etatu w jednostkach, ktre bd musiay zwikszy zatrudnienie, z racji na zwikszenie obowizkw, jak choby m.in. w Urzdzie Regulacji Energetyki wynosi ok. 109 tys. z. w skali jednego roku na jednego pracownika. Powyszy koszt jednostkowy zwizany z tworzeniem nowego miejsca pracy jest jedynie kosztem szacunkowym. Ponadto w chwili obecnej nie sposb okreli rzeczywistych potrzeb poszczeglnych jednostek na szczeblu administracji publicznej, ktre w sposb jednoznaczny zaspokoiyby potrzeby kadrowe zwizane z implementacj do porzdku prawnego przepisw m.in. dyrektywy 2009/28/WE. Jednake wydaje si, i ww. szacunkowy koszt jest relewantnie niszy, ni konieczno pokrycia kar zwizanych z faktem nie wdroenia ww. dyrektyw do polskiego porzdku prawnego. Projekt ustawy jest zgodny z prawodawstwem Unii Europejskiej. Jego celem jest przede wszystkim doprecyzowanie rozwiza ustawy Prawo energetyczne w zakresie zagadnie wynikajcych z dyrektywy 2009/72/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczcej wsplnych zasad rynku wewntrznego energii elektrycznej i uchylajcej dyrektyw 2003/54/WE oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczcej wsplnych zasad rynku wewntrznego gazu ziemnego i uchylajca dyrektyw 2003/55/WE (Dz. U. UE. L. z 2009 r. Nr 211, str. 94). Ustawa dokonuje rwnie dostosowania polskich przepisw do unijnych rozporzdze regulujcych funkcjonowanie rynku energii elektrycznej oraz rozporzdzenia Parlamenty Europejskiego i Rady (WE) nr 715/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunkw dostpu do sieci przesyowych gazu ziemnego i uchylajcego rozporzdzenie (WE) nr 1775/2005 . 13

Ze wzgldu na to, e przepisy projektu ograniczono jedynie do zmian niezbdnych dla wdroenia przepisw Unii Europejskiej oraz konieczno szybkiego uchwalenia ustawy z racji postawienia przez Komisj Europejsk Rzeczypospolitej Polskiej zarzutw formalnych ustalono termin wejcia w ycie ustawy po upywie 14 dni od dnia ogoszenia.

14