Vous êtes sur la page 1sur 54

Sojusz Pnocnoatlantycki

NATO
North Atlanitic Treaty
Organization

http://tomekbalcerzak.republika.pl

Wysza Szkoa Celna

Geneza

4 IV 1949 r. podpisanie Paktu


Pnocnoatlantyckiego.
12 pastw podpisujcych: USA, Kanada, Belgia,
Dania, Francja, Holandia, Islandia, Luksemburg,
Norwegia, Portugalia, Wochy i W. Brytania.
1952 r.-Grecja, Turcja
1955 r.- RFN
1982 r.- Hiszpania

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Plany operacyjne Polskich Si


Zbrojnych w Ukadzie Warszawskim.

http://tomekbalcerzak.re
3
Wysza Szkoa Celna
Dziaania
publika.pl na Pnocno-Nadmorskim i Jutlandzkim Kierunku Operacyjnym.

Polska w NATO

W 1992 roku pojawio si wyrane


oywienie kontaktw. Szczegln
uwag naleaoby przypisa
zapocztkowaniu wsppracy
przygranicznej z Niemcami,
wspprac siami zbrojnymi CzechoSowacji i Wgier, a take
wielostronno rnorodno
kontaktw z pastwami Zachodu.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Polska w NATO

W listopadzie 1992 roku ogoszono


takie dokumenty, jak: Zaoenia
polskiej polityki bezpieczestwa oraz
Polityka bezpieczestwa i strategia
obronna Rzeczypospolitej Polskiejogoszono wic doktryn.
Czonkostwo w NATO oraz Unii
Zachodnioeuropejskiej zapisane
zostao w nich jako cel strategiczny
Polski.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Polska w NATO

Program PdP", po bardzo krtkiej


debacie, zosta przez nas
potraktowany w kategorii szansy jako kolejny krok na drodze do
NATO.
Polska podpisaa wic Dokument
Ramowy Partnerstwa dla Pokoju w
lutym 1994 r.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Polska w NATO

W roku 1995 wsppraca z NATO


osigna kolejn faz. Sojusz
przedstawi nam bowiem Studium o
rozszerzeniu NATO. Dokument ten
stanowi niewtpliwie dobr
podstaw do skonkretyzowanej,
pogbionej dyskusji o czonkostwie
kolejnych partnerw.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Polska w NATO

W lutym 1997 r. premier rzdu


Rzeczypospolitej po zakoczeniu
wizyty w Kwaterze Gwnej NATO
ogosi: Polska spenia ju wszystkie
kryteria, aby sta si penym
czonkiem NATO.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Polska w NATO

8 lipca 1997 r. Polska, a take


Czechy i Wgry zostay zaproszone
do rozpoczcia negocjacji o
czonkostwie w Sojuszu
Pnocnoatlantyckim
Szczyt pastw NATO w Waszyngtonie
w dniach 23 -25 IV 1999 r. Polska
staje si czonkiem, chocia formalne
przyjcie nastpio 12 III 1999 r.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

Przyczyny powstania

Ochrona wolnoci, wsplnego


dziedzictwa i cywilizacji swych ludw,
oparte na zasadach demokracji,
wolnoci jednostki i praworzdnoci
Popieranie stabilizacji i dobrobytu
Umacnianie wolnych instytucji
Poczenie wsplnych wysikw na
rzecz wsplnej obrony, zachowania
pokoju i bezpieczestwa

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

10

Mechanizm dziaania

Konsultacje- zwoywane na danie


ktregokolwiek uczestnika sojuszuobowizkowe
Indywidualna pomoc- w momencie
casus foederis- napaci zbrojnej na
jednego lub kilku sojusznikw
Wsplna pomoc

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

11

Obszar dziaania

Terytoria sojusznikw w Europie,


Ameryce Pnocnej, ich wyspy
pooone na obszarze
pnocnoatlantyckim na pnoc od
Zwrotnika Raka lub ich okrty czy
samoloty operujce na tym obszarze

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

12

System zbiorowego
bezpieczestwa

Kady z czonkw Sojuszu udzieli


pomocy napadnitemu sojusznikowi
lub sojusznikom, podejmujc
natychmiast indywidualnie i w
porozumieniu z innymi czonkami
tak akcj jak uzna za konieczn,
nie wyczajc uycia siy zbrojnej, w
celu przywrcenia i utrzymania
bezpieczestwa strefy
pnocnoatlantyckiej.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

13

Zobowizania sojusznikw

Przestrzeganie zasad zawartych w


Karcie Narodw Zjednoczonych
Powstrzymywa si od groby lub
przemocy
Spory midzynarodowe, w ktre
mogyby zosta uwikane pastwa
czonkowskie , zaatwia przy
pomocy rodkw pokojowych

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

14

NATO a Sojusz Pnocnoatlantycki

NATO nie jest tosama z Sojuszem


Pnocnoatlantyckim
NATO- rozlegy program polityczny,
wojskowy, gospodarczy, naukowotechniczny
Nie wszyscy czonkowie NATO s
czonkami Sojuszu
1966 r. wystpienie Francji ze struktur
wojskowych (ponownie wrcia w XII 1995
r.)

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

15

NATO a Sojusz Pnocnoatlantycki

1974-1980 poza strukturami


wojskowymi Grecja
1982- przystpienie Hiszpanii do
Sojuszu bez uczestnictwa w
zintegrowanej strukturze obrony
NATO

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

16

Struktura NATO

Organy cywilne i wojskowe

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

17

Wadze Narodowe
Stali przedstawiciele
(Ambasadorzy przy NATO)

KOMITET
PLANOWANIA
OBRONY

RADA
PNOCNO ATLANTYCKA

Przedstawiciele
Wojskowi przy NATO

GRUPA PLANOWANIA
NUKLEARNEGO

KOMITET
WOJSKOWY
INNE
KOMITETY
SEKRETARZ
GENERALNY

Midzynarodowy
Sztab Wojskowy
SEKRETARIAT
MIDZYNARODOWY

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Naczelny Dowdca
Poczonych Si Zbrojnych
NATO w Europie
SACEUR

Wysza Szkoa Celna

18

Rada Pnocnoatlantycka

Najwyszy organ kierowniczy w


sprawach politycznych
Dziala na szczeblu ministerialnym
(ministrowie spraw zagranicznych,
obrony, gospodarki, finansw)
Zbiera si 2 razy w roku
W szczeglnie wanych sprawach
zbiera si na szczeblu szefw pastw
i rzdw-szczyty NATO

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

19

Rada Staych Przedstawicieli

Szczebel wiceministrw lub ambasadorw


Zbiera si przynajmniej raz w tygodniu
Organ konsultacyjny
Ocenia i wytycza dziaalno innych
organw
Decyzje na zasadzie jednomylnoci lub
consensusu
Decyzje s obligatoryjne dla pastw
czonkowskich

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

20

Komitet Planowania Obrony

Najwyszy organ kierowniczy zajmujcy


si sprawami wojskowymi
Zbiera si 2 razy w roku na szczeblu
ministrw obrony i czciej na szczeblu
niszym jako Stay Komitet Planowania
Obrony
Zajmuje si uzgodnieniami strategicznych
planw wojskowych
Decyzje Komitetu nie wymagaj
zatwierdzenie Rady

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

21

Grupa Planowania Nuklearnego

Zbiera si 2 razy w roku na szczeblu


ministrw obrony i czciej na
szczeblu ambasadorw
Zajmuje si strategi jdrow
Decyzje Grupy wymagaj
zatwierdzenia przez Komitet
Planowania Obrony

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

22

Sekretariat Midzynarodowy

Nadzorowanie nad wykonywaniem uchwal


gwnych organw Sojuszu
Opracowywanie raportw, projektw uchwal
Na czele stoi Sekretarz Generalny- najwyszy
przedstawiciel NATO w kontaktach z
pastwami i innymi organizacjami.
Sekretarz Generalny przewodniczy sesjom
Rady Pnocnoatlantyckiej, Komitetowi
Planowania Obrony oraz Grupie Planowania
Nuklearnego oraz innym komitetom

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

23

Cywilna struktura NATO

Liczne komisje i grupy robocze (stale


i ad hoc), powoywane przez Rad
lub Komitet Planowania Obrony
Ponad 20 staych komisji

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

24

Stae Komisje-zakres zada

Zajmuj si min.:
sprawami politycznymi,
ekonomicznymi,
informacj,
budetem wojskowym i cywilnym,
planowaniem sil zbrojnych,
planowaniem jdrowym,
badaniami naukowymi,
problemami ochrony rodowiska

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

25

Stae Komisje-zakres zada

Infrastruktur,
Planowaniem w sferze obrony cywilnej,
Wsparciem logistycznym,
Systemami cznoci,
Wspprac zbrojeniow,
Badaniami obronnymi,
Standaryzacj uzbrojenia,
Bezpieczestwem (kontrwywiad)
Koordynacj lotw w przestrzeni
europejskiej

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

26

Struktura wojskowa:
Komitet Wojskowy

Zbiera si 2 razy w roku w skadzie


szefw sztabw generalnych pastw
czonkowskich
Na niszym szczeblu jako stay
Komitet Wojskowy
Podlega bezporednio Radzie i
Komitetowi Planowania Obrony
W sprawach strategii jdrowejGrupie Planowania Jdrowego

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

27

Komitet Wojskowy

Kieruje prac dowdztw regionalnych


i innych organw wojskowych
Dziaalno Komitetu Wojskowego
wspierana jest przez
Midzynarodowy Sztab Wojskowy i
Agencje Wojskowe

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

28

Midzynarodowy Sztab Wojskowy

Midzynarodowy Sztab Wojskowy


jest organem wykonawczym
Komitetu Wojskowego
Kieruje i koordynuje dziaalnoci
dowdztw regionalnych

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

29

Agencje Wojskowe

S to organy naukowe i studyjne


Wojskowy Komitet Meteorologiczny,
Akademia Wojskowa NATO

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

30

SZCZEBEL TAKTYCZNY NATO

/I/CAOC
/I/CAOC
JEDNOSTKI
LMB

CRC
CRC
JEDNOSTKI WR
(SAMOC)

JEDNOSTKI
LM

ROLAND
ROLAND

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

HAWK
HAWK

JEDNOSTKI WRt
(RRP)

PATRIOT
PATRIOT

Wysza Szkoa Celna

31

Nadzorowanie przestrzeni powietrznej (wykrywanie,

identyfikacja, ocena sytuacji, przedstawianie wnioskw);

wymiana informacji o sytuacji powietrznej z /I/CAOC i


ssiednimi CRC;

kierowanie lotnictwem myliwskim i wojskami rakietowymi w

czasie prowadzenia dziaa (przydzielanie celw, naprowadzanie


samolotw);

zarzdzanie walk - utrzymywanie odpowiedniego stopnia

gotowoci bojowej podlegych si, okrelanie struktury rejonu


dziaa (stref dziaa, rubiee, itp.), koordynacja wspdziaania
pomidzy lotnictwem myliwskim a wojskami rakietowymi;

udzielanie pomocy wasnym samolotom znajdujcym si w


trudnej sytuacji w locie. Wysza Szkoa Celna
http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

32

Dowdztwa regionalne

Naczelne Dowdztwo Europy (ACE) z


siedzib w Casteau (Belgia)
Obejmuje swym zasigiem obszary
ldowe rozcigajce si od Przyldka
Pnocnego do poudniowego kraca
Woch oraz od Atlantyku (z
wyczeniem Portugalii) po
wschodni granic Turcji

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

33

Naczelne Dowdztwo Europy


(ACE)
W skad wchodz:
Dowdztwo Europy PlnocnoZachodniej
Dowdztwo Europy Centralnej
Dowdztwo Europy Poudniowej
Szybka Grupa Interwencyjna
Grupa Wczesnego Ostrzegania
http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

34

Naczelne Dowdztwo Strefy


Atlantyku (ACLANT)
Siedziba- Norfolk USA
Obejmuje obszar od bieguna
Pnocnego do Zwrotnika Raka i od
wd przybrzenych Ameryki
Pnocnej do wd przybrzenych
Europy (cznie z Portugali) i Afryki

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

35

Wojskowa wsppraca w NATO

Wsplna struktura dowdcza


Koalicyjna strategia i plany
operacyjne
Wsplne przygotowanie
infrastruktury i zaopatrzenia wojsk
Wsppraca w zakresie standaryzacji
zbroje (bada i produkcji
zbrojeniowej)

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

36

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

37

Grupy pastw okrelaj swoje


cele narodowego bd
midzynarodowego
bezpieczestwa i wykorzystuj
wszystkie dostpne rodki
/ w tym militarne /
dla ich osignicia.
http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

38

Szczebel dziaa wojennych, na


ktrym s planowane,
organizowane i prowadzone
kampanie i gwne operacje w celu
osignicia celw strategicznych
na obszarze operacji lub teatrze
dziaa wojennych.
http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

39

Szczebel dziaa wojennych, na


ktrym s planowane,
organizowane i prowadzone
dziaania bojowe dla osignicia
celw walki przez zwizki
taktyczne czy oddziay.
http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

40

Zgromadzenie Pnocnoatlantyckie

Przedstawiciele parlamentw pastw


czonkowskich.
Od lat 90-tych w pracach
Zgromadzenia w charakterze
delegatw stowarzyszonych brali
udzia parlamentarzyci z pastw
Europy rodkowej i Wschodniej

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

41

Zgromadzenie Pnocnoatlantyckie

5 Komitetw
Polityczny
Obrony
Bezpieczestwa
Ekonomiczny
Naukowo-techniczny
Spraw cywilnych

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

42

Pnocnoatlantycka Rada
Wsppracy

20 XII 1991 r. utworzenie


Forum regularnych kontaktw i
wsppracy Sojuszu i pastwami
postkomunistycznymi Europy
rodkowej i Wschodniej oraz
pastwami postradzieckimi
Spotkania 2 razy w roku na szczeblu
ministerialnym

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

43

Pnocnoatlantycka Rada
Wsppracy-kompetencje

Wsppraca w zakresie bezpieczestwa i


pokrewnym
Planowanie obrony
Kontrola zbroje
Demokratyczne koncepcje midzy cywilami a
wojskowymi
Cywilno-wojskowa koordynacja kierowania
ruchem lotniczym
Konwersja produkcji zbrojeniowej
Ochrona rodowiska
Siy i operacje pokojowe
Nauka i technika

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

44

Partnerstwo dla Pokoju

Od 1994 r. zinstytucjonalizowany
program wsppracy midzy
pastwami Pnocnoatlantyckiej Rada
Wsppracy a pastwami OBWE

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

45

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

Pierwsze dziesiciolecia istnienia NATOfunkcje wojskowe (wojna koreaska 19501953, zimna wojna)
Dominacja USA
1966 wystpienie Francji ze struktur
wojskowych
Wysunita obrona- koncepcja wojskowa
Sojuszu- zakadaa prowadzenie wojny w
Europie-obecno sil zbrojnych w RFN

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

46

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

Od 1954 r. doktryna zmasowanego


odwetu- kady konwencjonalny
konflikt zbrojny na linii WschdZachd moe zosta automatycznie
przeksztacony w wojn jdrow.
Tarcza- siy zbrojne sojusznikw
europejskich, odwetowy miecz
atomowy- siy strategiczne USA

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

47

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

Pod koniec lat 60-odprenie-wzmocnienie


funkcji politycznych i dyplomatycznych
NATO (drugi wymiar):
Rokowania w sprawie redukcji sil
zbrojnych i zbroje w Europie rodkowej z
pastwami Ukadu Warszawskiego
Kwestie ekonomiczne, spoeczne,
kulturalne, ochrona rodowiska
naturalnego (trzeci wymiar)

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

48

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

1967 r. doktryna zmasowanego


odwetu zostaje zastpiona doktryn
elastycznego reagowaniaprzewidujc prowadzanie kilku
wojen, nie zrezygnowano w niej z
ewentualnego uycia broni jdrowej,
wyeliminowano jednak
automatyzm jej stosowania.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

49

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

Koniec lat 80.- rozpad bloku


wschodniego i ZSRR, zjednoczenie
Niemiec, transformacja wewntrzna i
adaptacja do zmieniajcego si
rodowiska zewntrznego
1990- rezygnacja z obowizujcego
od 1977 r. programu corocznego
zwikszania o 3 % budetw
obronnych pastw czonkowskich.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

50

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

5-6 VII 1990 r.-Szczyt NATO w Londyniedeklaracja pokojowych intencji w


stosunkach ze Wschodem, rozbudowa
politycznych struktur, zrewidowanie
dotychczasowej strategii elastycznego
reagowania, odejcie od doktryny
strategicznej obecnoci na wysunitych
rubieach (wysunitej obrony), przyjto
koncepcj wysunitej obecnoci
wojskowej, bro jdrowa jako bro
ostatecznego argumentu

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

51

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

6-7 VI 1991 r. Kopenhaga


deklaracja Partnerstwa z krajami
Europy rodkowej i Wschodniej,
intensyfikacja kontaktw.
1991 r. powoano Pnocnoatlantyck
Rad Wsppracy.
1994 r. program Partnerstwo dla
Pokoju

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

52

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

7-8 XI 1991 r. Rzym- Nowa Koncepcja


Strategiczna Sojuszu, strategia
szybkiego reagowania sil
wielonarodowych, zwikszenie
odpowiedzialnoci za bezpieczestwo
pastw europejskich, zmniejszenie
zaangaowania USA,
przygotowywanie do podejmowania misji
pokojowych- dziaalno poza obszarem
traktatowej odpowiedzialnoci

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

53

Dziaalno Sojuszu
Pnocnoatlantyckiego

1992 r. decyzja o moliwoci


podejmowania misji pokojowych
przez NATO na podstawie
politycznego mandatu ONZ oraz
OBWE
XII 1995 r.- mandat sil pokojowych
NATO w Boni i Hercegowinie jako
realizacja traktatu pokojowego z 14
XII 1995 r.

http://tomekbalcerzak.re
publika.pl

Wysza Szkoa Celna

54